Cliëntenparticipatie in de langdurige zorg... een open deur?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Cliëntenparticipatie in de langdurige zorg... een open deur?"

Transcriptie

1 Steeds opneuw naar je clënten lusteren Kwaltetsverbeterng vraagt om structurele nbreng van de gebruker, de klant: kjken door de ogen van de clënt. n de langdurge zorg... een open deur? Over clëntenpartcpate s Zorgbelang Gelderland helder: een toekomst zonder nbreng van klanten s net denkbaar. Met een utgekend nstrumentarum staan we u bj uw keuzen terzjde. Zorgbelang Gelderland: uw partner n veranderng oor onze achterban, bestaande ut patëntenverengngen, gehandcaptenorgansates, ouderenbonden en clënten- en Wmo-raden, wortelt Zorgbelang Gelderland dep n de wereld van de belangenbehartgng. We hebben rume ervarng met (clënten)partcpate en ons netwerk geeft volop toegang tot ervarngsdeskundghed. Zorgbelang Gelderland weet met uteenlopende methodeken de ervarng van gebrukers van zorg beschkbaar te maken ten behoeve van kwaltetsverbeterng. e nstrumenten voor clëntenpartcpate hebben bewezen een effecteve rol te spelen bj de kwaltetsverbeterng. Partcpate als cyclus ls het om kwaltetsverbeterng gaat, s het van belang de partcpate van de zorggebruker te bezen als een cyclsch proces: een sere stappen de steeds opneuw gezet moet worden. Het ophalen van kenns vanut het perspectef van de gebruker s geen open deur maar een keuze de een bjzonder gewcht n de schaal legt. Om de clënt van de toekomst te leren kennen, moet je de menng volgen van de klant van vandaag. Introducte bj Instrumenten voor 1

2 Kwaltetsverbeterng Meer kwaltet naar het oordeel van de gebruker kost (soms) tjd, moete en nlevngsvermogen van de zorgaanbeder. e moet zch (soms) beheersen om het begrp kwaltet net gemakshalve voor de klant n te vullen. en andere valkul voor de zorgaanbeder s (soms) een focus op de technek van het aangeboden product of de denst n plaats van de klant. Wat (steeds) bljkt, s dat zorgaanbeders verschllen n de mate waarn ze 'klaar' zjn om vanut het perspectef van de klant te kjken. Voor Zorgbelang Gelderland staat voorop dat edere stap en ook edere cyclus mkt op meer kwaltet, vanut het oogpunt van de gebruker. Kwaltateve en kwanttateve gegevens voor zorg Zorgbelang Gelderland bedt twee typen onderzoeksnstrumenten. Ze genereren kwaltateve en kwanttateve gegevens. eze gegevens werken complementar aan elkaar. Zo kan een kwanttatef onderzoek gerchter worden ngezet op bass van gegevens de n een voorafgaand kwaltatef onderzoek gevonden zjn. en dergeljk aanpak vraagt dan eerst naar het waarom mensen ets vnden om vervolgens te onderzoeken hoeveel mensen dat vnden. Het omgekeerde komt ook voor: dat na een kwanttatef onderzoek kwaltateve gegevens worden gezocht. e nstrumenten voor clëntenpartcpate de Zorgbelang Gelderland nzet, leveren bede soorten onderzoeksresultaten op. Kezen van het meest passende nstrument s gemakkeljk. U slut eenvoudg aan bj de onderzoeksvraag en populate door u af te vragen: Gaat het u om nformate, adves, consultate of een mengvorm wat betreft de partcpatevorm? Op welke wjze wlt u raadplegen? In een groep, ndvdueel, schrfteljk, va socal meda of va egen acte van de clënt? Uw antwoord wjst u drect naar het meest brukbare nstrument voor clëntenpartcpate. Zorgbelang Gelderland bedt ze u aan: 11 focusgroep 22 spegelgesprek 33 patëntenpanel 4 4 werken aan aan wensen wensen 5 ntervews 56 ntervews nstant feedback 67 nstant verbetervragenljst feedback 78 verbetervragenljst e-panel patënten 98meldweek e-panel 109 shadowng meldweek mysterypatent shadowng 12 regonaal expertteam 11 mysterypatënt 13 peerconsultate vsuele regonaal prkkelmethode expertteam peerconsultate theater vsuele prkkelmethode een tea steekje for two of los? pzzameetng verbetergroep 21 cocreate tea voordeurntervews for two of pzzameetng webste daloogtafel of socal meda 21 cocreate eelnemers n 'soorten en maten' j het nstrument waarvoor u utendeljk kest, horen ook specfeke deelnemers. Punten van aandacht bj het samenstellen van de onderzoeksgroep zjn: representatvtet: vormen de deelnemers een afspegelng van de doelgroep of s dat net van belang? doelgroep: gaat het over jongeren, ouderen, gezonde mensen, zeke mensen, alle mensen? specfeke kenmerken: wat speelt er bnnen de doelgroep waarmee k rekenng moet houden? Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht P JH rnhem Kwaltet begnt dcht bj hus Vraag toelchtng voor een verbetertraject dat aanslut bj uw toekomstplannen. Onze adresgegevens vndt u hernaast. Introducte bj Instrumenten voor

3 Focusgroep Gesprek over verbeterngen van bestaande zorg of over neuw op te zetten aanbod of denst door panel bestaande ut patënten/gebrukers. e deelnemer wsselt met de andere leden van de focusgroep (zes tot twaalf personen) van gedachten over een of meer vooraf aangedragen (sub)onderwerpen. 1 Focusgroep nnen de organsate vndt een gestructureerde (net gestuurde) dscusse plaats met de leden van de focusgroep onder ledng van een door Zorgbelang Gelderland geleverde onafhankeljke gesprekleder. Hj nodgt de leden van de focusgroep ut just de ervarngen en deeën ut te wsselen en aan te dragen de het begn kunnen vormen van constructeve verbeterngen. wat kan de organsate met de resultaten e standpunten en opvattngen van de leden van de focusgroep vormen voor de organsate concrete handvatten voor een bepaalde aanpak of nhoudeljke thematek. e organsate kan ze gebruken voor het n gang zetten of nvoeren van veranderngen. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM dves groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theaterprkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt In de msse van het Meander Medsch entrum n mersfoort gaat het over klantwaarden als klantvrendeljk, deskundg, betrouwbaar en steeds verneuwend. en focusgroep besprak deze klantwaarden één voor één. e leden gaven aan wat zj vonden van de klantwaarden, wat zj verwachtten van een zekenhus met zulke klantwaarden en hoe het zekenhus deze het beste n de praktjk zou kunnen brengen. Met de utkomsten maakte het Meander Medsch entrum afspraken over betere kwaltet van zorg waarn de klantwaarden centraal staan. tps & trucs Neem het gesprek op op een voce recorder of op vdeo. an kan de gespreksleder zch volledg rchten op het voeren van het groepsgesprek en zjn bj het utwerken van de utkomsten de ruwe data - zo nodg - nog beschkbaar. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

4 Spegelgesprek Lustersesse waarn professonals horen wat een groep gebrukers van zorg, onder ledng van een onafhankeljke gespreksleder, te vertellen heeft. eelnemers worden naar hun menng gevraagd aan de hand van een sem-gestructureerde vragenljst. Ze worden door de gespreksleder utgenodgd hun ervarngen te delen en voorstellen te doen voor verbeterngen. anslutend kunnen de professonals vragen te stellen aan de deelnemers. PRTIIPTIVORM onsultate - dves 2 Spegelgesprek e organsate krjgt door het spegelgesprek heel drecte nformate en feedback over de verleende en de ervaren zorg. Ze krjgt als het ware een spegel voorgehouden. Zo leert de organsate van de ervarngen van de egen zorggebrukers. wat kan de organsate met de resultaten Lusteren naar ervarngen van patënten kan de kwaltet van zorg verbeteren, soms zonder grote verandertrajecten te hoeven starten. lënten benoemen de mnder sterke punten en ook de verbeterpunten. e organsate wordt zch bewust hoe clënten de geboden zorg ervaren. wat s er oot al mee berekt Het schort aan de prvacy n de apotheek, bleek n het spegelgesprek. e aparte spreekkamer was net of net voldoende bj de clënten bekend. oor bordjes met een verwjzng naar de spreekkamer op te hangen en ook de klanten er meer op te wjzen, was de menng over prvacy na een paar maanden veel postever. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel tps & trucs Professonals zjn n een spegelgesprek utslutend toehoorders. Maak dt vooraf heel dudeljk aan alle deelnemers. Maak na het spegelgesprek een nformeel moment (met bjvoorbeeld een drankje) om na te kunnen praten. aar kunnen clënten en professonals n gesprek gaan met elkaar. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

5 Patëntenpanel Gesprek over een onderwerp waarn suggestes voor verbeterngen n het reeds bestaande aanbod of neuw op te zetten aanbod of denstverlenng worden aangedragen door een groep patënten/clënten. e deelnemer s ld van een gespreksgroep en helpt mee antwoorden te vnden op vragen de de nstellng of organsate va de gespreksleder nbrengt. e deelnemers reageren ook op elkaar. Ze hebben ervarngsdeskundghed op het onderwerp dat besproken wordt. 3 e organsate laat de dscusse over een bepaald thema leden door een onafhankeljke gespreksleder. Meerdere mensen leveren hun nbreng en door een assocateve maner van nformateverzamelng komen er verschllen n perspectef aan het lcht en worden er neuwe verbanden gelegd. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek socale meda Patëntenpanel 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat kan de organsate met de resultaten e utkomst van het clëntenpanel geeft zcht op de ervarngen, de standpunten en de opvattngen van de deelnemers over een bepaald thema. t clëntenperspectef geeft rchtng aan beledsontwkkelng en -aanpassng. t beled kent draagvlak bj de clënten van de nstellng. wat s er oot al mee berekt Het entrum voor jeugd en gezn n Wagenngen vroeg de menng van ouders voordat het gng schrjven aan een vsedocument. e nformate ut het patëntenpanel leverde nput voor dt document. Ook besloot men ouders te betrekken bj sollctateprocedures en bj de algemene communcate over het centrum voor jeugd en gezn. chterlggende gedachte van de gemeente: nformate 'van ouders voor ouders' wordt beter opgepakt door potentële bezoekers van het centrum. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

6 WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek socale meda Werken aan Wensen Vertalng van ervarngen van gebrukers van zorg en voorzenngen n concrete wensen en pluspunten. In de daloog de daarop volgt, komen concrete afspraken tot stand om aan de wensen te werken. 4 Werken aan wensen 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel e deelnemers vormen een gercht geworven groep en nemen deel aan ver gespreksbjeenkomsten. Ze onderzoeken hun egen behoefte, stellen samen prorteten daarn en doen vervolgens zoveel mogeljk concrete voorstellen of bedenken createve deeën voor verbeterng. Ze presenteren de resultaten aan de organsate. Met dt nstrument worden klachten en krtek van de clënt omgevormd tot wensen en voorstellen tot veranderng en verbeterng. lënten voelen zch gehoord en sereus genomen. e bjeenkomsten vnden met ntervallen van twee weken plaats om begeleders en deelnemers tjd te geven voor verwerkng. wat kan de organsate met de resultaten e organsate krjgt een helder zcht op 'de vraag achter de vraag'. Indvduele bewustwordng wordt collecteve bewustwordng en actverng. e deeën van de organsate worden door een representateve groep clënten omgevormd tot concrete afspraken over veranderngen en verbeterngen. wat s er oot al mee berekt Met Werken aan Wensen zjn wonngcorporates voortaan n staat te vragen naar de vraag achter de vraag. Ze krjgen zo van oudere wonngzoekenden meer dan de standaardnformate vragen (leeftjd, hudge wonng, urgente enzovoorts). Wonngcorporates zjn ook opener over de beschkbaarhed van wonngen, organseren er open dagen en bredden hun servceaanbod ut met een verhusservce en verhusbemddelng. tps & trucs Vertel de deelnemers bj het werven dat het bj de bjeenkomsten om een posteve nsteek gaat. Het gaat om wensen en kansen kunnen formuleren op bass van de problemen de ze nu ondervnden. Zowel de deelnemer als de gespreksleder wordt om een constructeve bjdrage gevraagd. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

7 Intervews en een-op-een-gesprek waarn de clënt vragen krjgt voorgelegd over een of meerdere onderwerpen. e antwoorden helpen de organsate aan kenns de voor verbeterngen van belang s. e deelnemer heeft drect contact met de ntervewer en gaat echt n gesprek over een bepaald onderwerp. e deelnemer voelt zch utgedaagd om te praten over (gevoelge) ervarngen n het verleden (gedragsgerchte benaderng) of over zaken de mogeljk n de toekomst spelen (wat-als-vragen). 5 Intervews e organsate ervaart dat er zaken aan het lcht komen de ze net had voorzen. r worden geen 'open deuren ngetrapt'; er wordt echt gekeken wat er achter de deur te vnden s. oor vooraf af te spreken waarop de organsate antwoord wl, s Zorgbelang Gelderland n staat en goed gesprek te voeren. wat kan de organsate met de resultaten Wat mensen bezghoudt en hoe ze de zorg ervaren de hen geboden wordt: daarop krjgt de organsate met de ntervews vat. Indvduele menngen en opvattngen over een specfek onderwerp worden opgespoord en n kaart gebracht WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt We mssen een recepte n ons gebouw en ons eten moet beter bered worden. Op het eerste gezcht msschen herkenbare verbeterpunten de bewoners van een verzorgngshus aandragen. at het herbj om sgnalen gaat van bewoners met geratrsche problematek maakt de utkomst bjzonder. Het nstrument ntervew let bewoners van de psycho-geratrsche afdelng concrete verbeterpunten noemen. Kant en klare nformate, ook bj monde van de meest kwetsbare groep clënten. tps & trucs Neem het gesprek op op een voce recorder of op vdeo. an kan de gespreksleder zch volledg rchten op het voeren van het groepsgesprek en zjn bj het utwerken van de utkomsten de ruwe data - zo nodg - nog beschkbaar. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

8 Instant feedback jeenkomst waarn clënten n kort tjdsbestek een paar vragen voorgelegd krjgen. Hun antwoorden geven een beeld van wat zj van een bepaald onderwerp vnden. wat maken de deelnemers mee eelnemers geven hun menng over een bepaald thema. Het duurt net lang en dus kunnen ook mensen de zch net lang kunnen concentreren, zeggen wat ze van het onderwerp vnden. PRTIIPTIVORM dves 6 Instant feedback fhankeljk van wat de organsate wl, maakt men tjd voor het onderzoek. e hoeveelhed nformate de men wenst en de frequente waarn deze beschkbaar moet zjn, spelen herbj een bepalende rol. wat kan de organsate doen met de resultaten Instant feedback verzamelt nformate over zorgverlenng waarbj sprake s van kortdurend patëntencontact. Te denken valt aan terugkoppelng over polklnekbezoeken, dagopnames maar ook wat mensen vnden van hun bezoek aan de husarts, tandarts of psycholoog. wat s er oot al mee berekt Het Kwartermakersfestval n rnhem wl stgma's en vooroordelen bestrjden. Met Instant feedback gng men op zoek naar het publeke effect van het festval. us kregen bezoekers van het festval de vraag of zj zch meer betrokken voelden bj mensen met een psychsche beperkng of dat zj hen toch lever op afstand wlden houden. Ook werd de vraag gesteld of hun beeld over GGZ-clënten gewjzgd was. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel tps & trucs Zorg voor een goede ntroducte op de vraag. Just omdat de vraag kort en bondg s, s dt van belang. e deelnemers weten op de maner wat er van hen gevraagd wordt. Stel de vraag op zo'n maner dat er geen suggeste van een antwoord n besloten lgt. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

9 Verbetervragenljst en korte gestructureerde vragenljst met voornameljk meerkeuzevragen. e vragenljst kan mondelng (eventueel telefonsch) of schrfteljk (nternet) worden afgenomen. wat maken de deelnemers mee e deelnemer werkt op een laagdrempelge maner mee aan het verbeteren van de zorg. e (meerkeuze)vragen maken het mogeljk antwoord te geven op thema's de met open vragen tot mnder respons zouden leden. oor de vragen va het nternet of va een schrfteljke vragenljst aan te beden, kan de deelnemer op een zelfgekozen moment op de vragen ngaan. 7 Verbetervragenljst Organsates krjgen n relatef korte tjd antwoord op een vraag. Ze zjn zo n staat om bjvoorbeeld een koers n te zetten. Vragen over klantvrendeljkhed en servcegerchthed zjn erg geschkt om met tussenpozen opneuw voor te leggen aan de deelnemers. e organsate kan de eerste metng als nulmetng nemen en va de herhaalde vraagstellng de menng van de clënt volgen. wat kan de organsate doen met de resultaten e Verbetervragenljst leent zch voor bjna alle onderwerpen waar zorgnstellngen meer nformate van clënten over wl hebben. e resultaten zjn drect vertaalbaar n trends en de ontwkkelng van de menng van de clënt s er n te volgen. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel tps & trucs Jongeren zjn erg goed te bereken met een dgtale verse van Verbetervragenljsten. Het nstrument s mnder geschkt voor het achterhalen van 'de vraag achter de vraag'. Voor doorvragen op utkomsten en knelpunten zjn andere nstrumenten meer geschkt. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

10 -panel Uw clënten ontvangen een enquête va e-mal of webste. U brengt er uw klanttevredenhed of clëntpartcpate snel en doorlopend mee n kaart. U krjgt de menng van een groot deel van uw clënten: een representatef resultaat. wat maken deelnemers mee eelnemers ontvangen een enquête va e-mal of kunnen op uw webste of nformatezul de vragen beantwoorden. nquêteren kan dus op het moment dat uw clënt net zjn zorgervarng heeft beleefd of wanneer hj n de rust van zjn egen hus tjd heeft om u te voorzen van nformate. 8 -panel Uw organsate bouwt aan een egen deelnemersbestand of benut het bestaande panel van Zorgbelang Gelderland. Het toetsen van neuwe deeën, het meten van klant- of medewerkertevredenhed vndt desgewenst contnue plaats. Uw clënt maakt zo een vast onderdeel ut van uw organsatedoelstellngen. wat kan de organsate doen met de resultaten e resultaten zjn per drect en overzchteljk n grafeken beschkbaar. Metngen gedurende langere perodes geven goed nzcht n de opbrengsten van neuw ngezet beled. U krjgt dudeljke handvatten om kwaltetsverbeterng door te voeren. PRTIIPTIVORM onsultate wat s er oot al mee berekt e nformateverstrekkng en de prvacy van patënten tjdens een bezoek aan de apotheek let sterk te wensen over. e utkomsten van de enquêtes gaven haarfjn aan hoe patënten er over dachten en waar het beter kon. e apotheker reageerde door prvacyschermen te plaatsen en patënten betere schrfteljke nformate te beden. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel tps & trucs Wervng van -panelleden s vrj ntensef. Stel ze daarom vaker per jaar voor mee te doen met een enquête. at zorgt voor bndng met de deelnemers en houdt de betrokkenhed op pel. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

11 Meldweek en algemene raadplegng, veelal met een actueel onderwerp waarbj de deelnemers reageren op vragen de hen va een advertente of socale meda bereken. Hun reacte volgt telefonsch of va een webste bnnen een afgebakend tjdsbestek. wat maken de deelnemers mee eelnemers worden gehoord n hun zorgen, bezwaren en opmerkngen over een bepaald thema. Ze kunnen hun nbreng op een gemakkeljke maner leveren. Met relatef weng moete kunnen ze nvloed utoefenen op beled 9 Meldweek e organsate krjgt op een betrekkeljk eenvoudge wjze nformate waarom ze vraagt. oor va de meda aandacht te vragen, komen zowel het thema alsook de organsate n het neuws. at geeft publctet waarn het publek zet en hoort dat er bnnen de organsate aandacht s voor bepaalde onderwerpen. Hermee worden mensen geprkkeld hun ervarng te delen. wat kan de organsate doen met de resultaten en meldacte s een geschkt nstrument om bj een zeer dvers publek clëntervarngen op te halen. e wervng s massamedaal en berekt derhalve het 'algemene publek' dat een lage drempel ervaart om mee te doen. Op bass van verkregen gegevens zjn vrj algemene utspraken te doen over wat de klant vndt. Prma nput voor beledsontwkkelng. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt j een meldacte over tandartsenzorg velen enkele tandartsen op door negateve clëntervarngen. Zorgbelang Gelderland gng met deze tandartsen n gesprek. e nsteek was postef: hoe valt de kwaltet van tandartsenzorg te verbeteren door te lusteren naar hoe de clënt tandartsenzorg zet en ervaart. e tandartsen gngen meteen dngen anders doen. Zo worden clënten de ntenseve behandelngen hebben ondergaan voortaan nagebeld om te vragen hoe het gaat. Ook het nformatepakket werd verbeterd en werd de bedenktjd over een behandelng voor de clënt verrumd. tps & trucs en meldweek vraagt veel voorberedng qua publctet. Zorg voor goede contacten met de (lokale) pers. Maak ook gebruk van hus- aan husbladen, vakbladen en socale meda om mensen te bereken. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

12 Shadowng Onderzoeker volgt clënt terwjl een zorgdenst of zorgproduct wordt afgenomen.. e deelnemer heeft een 'schaduw': emand de meeloopt. Zo ontstaat een nauwkeurg beeld van het totale traject dat de clënt aflegt n een bepaalde afdelng van een zorgnstellng. e shadower krjgt nzcht n alle processtappen en zet wat een clënt ervaart gedurende het traject. 10 Shadowng e organsate de kest voor shadowng maakt de rol van de shadower en het doel en de opzet van het onderzoek vooraf helder aan de clënt. Va dt nstrument mag de organsate rekenen op een helder beeld van reële praktjkervarngen. r ontstaat zcht op de poste van de clënt en op knelpunten waar clënten tegen aanlopen. wat kan de organsate met de resultaten e resultaten de met dt nstrument worden behaald, zjn op dverse maneren te gebruken. Zo kunnen gemakkeljk stroomschema's en beschrjvngen van de werkpraktjk worden gemaakt. Ook kunnen de utkomsten bjdragen tot het ontwkkelen van protocollen en formats. en andere maner waarop de organsate met de resultaten kan gaan werken, s deze n te brengen n teambesprekngen en zo per afdelng te kjken naar wat kan verbeteren. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM Informate groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt In een Gelders zekenhus - dat shadowng toepaste kwam aan het lcht dat patënten wel dre keer terug moesten komen voor verschllende aspecten voor de voorberedng van een operate. eze 'keten' s nu door het zekenhus aangepast. tps & trucs Shadowng leent zch beter voor cure dan voor care. Het s al gangbaar dat er emand ut het egen netwerk meegaat bj bezoeken aan polklneken n een zekenhus of naar specalsten. Ook deze persoon kan een shadower zjn. en goede tranng moet voor objecteve waarnemngen nstaan. Voor de meer subjecteve oordelen kan worden gepraat met de clënt zelf. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

13 Mysterypatent Rapportage over ervarngen n het zorgproces door regulere patënt of clënt (geen acteur) op bass van heldere vraagstellng en nstructe de vooraf s opgesteld. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves groepsgesprek socale meda 11 Mysterypatent 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel e deelnemer wordt vooraf dudeljk gebreft en beschkt over een scoreljst met tems waar hj op moet letten tjdens het bezoek. Tjdens het bezoek heeft hj zjn 'ogen en oren goed open'. e deelnemer vult drect na het bezoek de scoreljst n. e organsate de Mysterypatents nzet, merkt n prncpe weng van dt onderzoek. e bezoeken van de Mysterypatents zouden mmers toch plaatsvnden. Hoogut s de patënt/clënt wat krtscher n zjn of haar vragen. wat kan de organsate met de resultaten rvarngen van de clënten en welke standpunten en opvattngen ze hebben, zjn concrete handvatten om ut te werken n een bepaalde aanpak of nhoudeljke thematek. Het management kan er mee aan de slag; de beledsaanpassng kan worden ngezet. wat s er oot al mee berekt Wachttjden op een bepaalde polklnek lepen erg hoog op. Nadat Mysterypatents dat aan het lcht brachten, werd daar ets mee gedaan. Nu s de wachttjd korter. e meerwaarde van deze aanpak zt n het fet dat Zorgbelang Gelderland net werkt met acteurs maar met echte patënten. Zj kunnen wat zj ervaren gemakkeljker plaatsen en benoemen. tps & trucs Werven van Mysterypatents kan ook zonder het polpersoneel te belasten. Met de methode Posten op de Pol legt een medewerker van Zorgbelang Gelderland (nden mogeljk samen met een ld van de lëntenraad) contact met bezoekers van de pol òp de pol. ehalve vragen over het recente polbezoek, krjgen de patënt ook de vraag voorgelegd of ze Mysterypatent wllen worden. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

14 WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate groepsgesprek. 12 Regonaal expertteam Regonaal expertteam (RT) rvarngsdeskundgen van een (categorale) patëntenverengng analyseren zorgpaden (bjvoorbeeld bnnen zekenhuzen) en advseren over verbetertrajecten. scusse rcht zch op verbeterng van zorg Patëntvertegenwoordgers brengen hun egen ervarngsdeskundghed n bj zowel de zorgaanbeder als de zorgverzekeraar. Het zjn hun ervarngen de centraal staan bj het tot stand komen van verbeterngen n zorgpaden. Thema's de bjvoorbeeld besproken worden zjn: nformate en voorlchtng, toegang en nterne logstek, bewakng rchtljnen, transparante en openbaarhed van kwaltet. e organsate wl met de nzet van RT de zorg n het zekenhus meer patëntgercht te maken. aartoe s er met dt nstrument drect contact tussen alle belanghebbende partjen op verschllende nveaus. Zj volgen samen het zorgpad door de ogen van de clënt. ls onderlegger gelden door patënten zelf vastgestelde crtera. In daloog tussen ervarngsdeskundgen en zorgverleners vndt toetsng en verbeterng plaats. Patëntenvertegenwoordgers ervaren geljkwaardghed herbj als een noodzakeljke bass om hun zegje te doen. e ervarngsdeskundghed wordt herkend en erkend. e organsate maakt er een kwaltetsslag mee. wat kan de organsate met de resultaten e zorg n de nstellng wordt klantgerchter, net als de zorgnkoop van de zorgverzekeraar. Patëntenvertegenwoordgers toetsen - n samenspraak met de nstellng - het zorgpad voor één of meer aandoenngen of hulpvragen. wat s er oot al mee berekt e projecten n de zekenhuzen hebben snds hun opstart n Gelderland n 2008 tot verschllende verbeterngen geled. Zo s de voorlchtng en nformate meer afgestemd op de wensen en behoeften van patënten en hun naasten. socale meda tps & trucs Kwaltetscrtera vanut het perspectef van de clënt zjn vaak al n algemene zn over 13 peerconsultate zorg opgesteld. Gebruk deze nformate, bjvoorbeeld bj landeljke vsuele theater prkkelmethode patëntenverengngen en kennscentra te vnden, om het om te bugen naar meer shadowng tea cocreate for two of pzzameetng specfeke, op de betreffende zorg en eventueel utge- mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel spltst n doelgroepwensen. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

15 Peerconsultate eelnemers gaan n gesprek met hun peers, leeftjdgenoten of mensen met dezelfde kenmerken of achtergrond. oor herkennng en het vertrouwen n de peer als geljke, delen zj nformate de zj net zomaar met net-peers gedeeld hadden. eelnemers worden geworven en getrand om hun peers te ntervewen. eze ntervews worden utgevoerd aan de hand van een vooraf opgestelde vragenljst of checklst. eelnemers presenteren tjdens een terugkombjeenkomst de verkregen nformate ut de ntervews. Naar aanledng van de resultaten en sgnaleren formuleren zj gezamenljk advezen voor de nstellng of organsate. 13 Peerconsultate nnen het netwerk van de organsate worden deelnemers geworven de getrand en ngezet worden als ntervewer. e organsate bepaalt (nden gewenst n samenwerkng met de deelnemers) de vragenljst en de thema s waarop nformate wordt verzameld. e organsate zorgt voor begeledng en coördnate tjdens de utvoerng. Inzchten en resultaten worden samen met de deelnemers vertaald naar (beleds)advezen. wat kan de organsate met de resultaten e organsate krjgt met de nzet van peer consultate adves en feedback vanut een specfeke doelgroep. oor de nzet van peerconsultate worden sgnalen en nformate verkregen de anders onbesproken zouden bljven. oor het actef betrekken van de doelgroep, ontstaat egenaarschap en betrokkenhed vanut de deelnemers. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt Stchtng Volksbond msterdam zette de methode succesvol n onder dak- en thusloze jongeren n msterdam. e jongeren formuleerden zelf de vragen, legden contacten en ntervewden peers. Op deze wjze verkreeg de stchtng toegang tot een moeljk berekbare doelgroep. Met de resultaten heeft de stchtng neuw beled geformuleerd. e methode droeg daarnaast bj aan het zelfvertrouwen en empowerment van dak- en thusloze jongeren de als deelnemers mee deden. tps & trucs Spreek deelnemers persoonljk aan en vraag hen mee te doen met het project. us lever geen algemene wervng va poster, flyers of oproepen. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

16 Vsuele prkkelmethode e vsuele prkkelmethode maakt gebruk van beelden de deelnemers met behulp van foto s van hun (woon- en leef)omgevng maken. Herdoor krjgt de organsate nzcht wat de deelnemers aan knelpunten zen en wat ze waarderen. eelnemers maken foto s van zaken n hun omgevng de hun belevng van mentale, socale en fyseke elementen weergeven. Zj worden daarna ndvdueel geïntervewd over waarom zj bepaalde foto s hebben gemaakt en de achtergrond van de gemaakte foto s. In een sere panelgesprekken met andere deelnemers worden hun foto s en utspraken voorgelegd, waardoor nog extra verdepng en aanvullende nformate wordt verkregen Vsuele prkkelmethode e organsate nodgt deelnemers ut om va de vsuele prkkelmethode hun omgevng n beeld te brengen. en gespreksleder legt deelnemers ut wat de bedoelng s. j het panelgesprek worden meer deelnemers betrokken dan alleen de fotografen. e organsate zorgt voor de opvolgng van de utkomsten. wat kan de organsate met de resultaten e organsate verkrjgt met behulp van de foto s en de panelgesprekken een goed beeld van de maner waarop deelnemers hun omgevng ervaren. en fotoproject bedt zorgverleners, managers en beledsmakers handvatten om de kwaltet van de woonomgevng en de denstverlenng te vergroten en zorg op maat te beden. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt e methode s succesvol ngezet n zekenhuzen. Zeke knderen laten met behulp van foto s hun dageljkse leven zen. Zj fotografeerden verschllende gelaatsutdrukkngen van verpleegkundgen en artsen om hen heen. e foto s helpen deze knderen met het bewaken van hun denttet n een overweldgende medsche wereld. tps & trucs Gebruk de foto s voor publcates, zoals de webste, poster, neuwsbref of een tentoonstellng. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

17 WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves groepsgesprek 15 Instellngsschouw Instellngsschouw Met een nstellngs-, wjk- of buurtschouw lopen deelnemers en betrokkenen door de locate of buurt. Tjdens de schouw geven deelnemers knelpunten aan, spreken zj hun waarderng ut en doen zj suggestes voor verbeterngen van hun leefomgevng. eelnemers lopen een door de organsate vooraf utgezette route. Tjdens het lopen maken zj foto s, flms of tekenngen. Ook vullen zj nden gewenst een vooraf opgestelde vragenljst n. Na afloop bespreken zj hun ervarngen met een afvaardgng van de organsate of gemeente. e organsate gebrukt de nstellngs-, wjk- of buurtschouw om bewoners mee te laten denken en praten over de omgevng. Herdoor krjgt de organsate een goed overzcht van de ervarngen van de bewoners en nzcht n knelpunten en verbeterpunten. eelname van meerdere partjen (drecte, medewerkers, buurtbewoners, gemeente) maakt het mogeljk om verschllende standpunten en oplossngsrchtngen door te spreken. wat kan de organsate met de resultaten oor deze methode betrekt de organsate bewoners actef bj het opsporen en verbeteren van knelpunten. Zj verkrjgt zo advezen en suggestes de aansluten bj de wensen en verwachtngen van deelnemers. oor ook medewerkers, drecteleden en famleleden ut te nodgen en standpunten gezamenljk te bespreken, ontstaat een breed draagvlak voor de gekozen oplossngsrchtng. Het vergroot het vertrouwen van burgers en clënten, zj voelen dat er naar hen gelusterd wordt en ze voelen zch sereus genomen door de organsate. wat s er oot al mee berekt In 2007 nteerde Stchtng Volksbond msterdam, een organsate voor zorg, wonen en dagbestedng voor dak- en thuslozen, de Partcpate udt voor (zwerf)jongeren msterdam (PJ). In ver nstellngen, waaronder het ertolt rechthus, socale meda de Tweede Fase Sarphatstraat, de Kazerne en de erste Helmerstraat, werd een schouw georganseerd. Zwerfjongeren gaven feedback over de opvang en begeledng bnnen de nstellng. e Volksbond verkreeg zo concrete aanbevelngen 13 peerconsultate voor de verbeterng van de kwaltet van de opvang vsuele theater prkkelmethode tps & trucs Spreek dudeljk af shadowng tea cocreate for two of pzzameetng wat het doel s en mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda wat er met de regonaal expertteam cocreate daloogtafel utkomsten gebeurt. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

18 Theater j een voorlchtngsbjeenkomst wordt theater gebrukt om de praktjk te verbeelden. Het maakt ervarngen concreet en knelpunten en vraagstukken herkenbaar voor verschllende partjen. Na afloop gaan professonals en de doelgroep n dscusse. eelnemers herkennen bj een goed gekozen sketch de problematek, zonder dat zj hun egen persoonljke stuate hoeven te verwoorden. eelnemers vanut de doelgroep, beledsmakers, beroepskrachten ut de organsate of andere belangrjke partjen gaan over het thema n gesprek. Zj stellen elkaar vragen, wsselen nformate en ervarngen ut en krjgen zo beter zcht op elkaars leefwereld, wensen en behoeften. 16 Theater Medewerkers en vertegenwoordgers vanut de doelgroep worden betrokken bj de voorberedng en utvoerng van de bjeenkomst. e organsate zet een gespreksleder n, de alle deelnemers tjdens de dscusse aan bod laat komen. Tjdens de bjeenkomst nemen medewerkers van de organsate actef deel aan het debat. Ze denken mee en beantwoorden praktsche vragen. Van bede kanten, zowel clënten als organsate, worden suggestes voor verbeterpunten gedaan waar de organsate mee aan de slag kan. PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves wat kan de organsate met de resultaten e nzet van theater levert aanknopngspunten op om knelpunten, sgnalen en frustrates te verwoorden, terwjl er geljktjdg rumte en afstand bljft naar de persoonljke stuate van de deelnemers. t levert goed zcht op vraagstukken vanut het clëntperspectef en levert relevante nformate voor de organsate. In gesprek met alle betrokken partjen komt men tot gedeelde ervarngen en oplossngsrchtngen. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek wat s er oot al mee berekt j Stchtng Kkd draade het programma Pep & Punch dat bestaat ut theater en dscusse. Jongeren ut het voortgezet onderwjs kregen herdoor nzcht n de effecten en gevolgen socale meda van het gebruk van drank en (soft)drugs. Herbj werd ook de methode van peer educate toegepast. Jongeren werden ngezet om voorlchtng te geven aan de egen doelgroep. t bleek een utstekend mddel, omdat leerlngen zch herdoor kunnen dentfceren met de peers waardoor zj makkeljker nzen 13 peerconsultate wat dt betekent voor hun egen leefstuate vsuele theater prkkelmethode tps & trucs Maak gebruk van theatergezelschappen shadowng tea cocreate for two of pzzameetng bestaande ut de doelgroep (zoals Frma mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda Zorgbehang: regonaal expertteam cocreate daloogtafel of ut wjken. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

19 en steekje los? en egenwjs spel! en unek, flexbel en veelzjdg spel, voor edereen de raakvlakken heeft met psychsche gezondhed. Het spelbord bestaat ut acht levensthema s. aarnaast zjn er zes werkvormen de varabel kunnen worden ngezet. PRTIIPTIVORM Informate - onsultate - dves + 17 en steekje los? e deelnemers gaan met elkaar n gesprek over acht levensthema s: stude/beroep, vrje tjd, socale contacten, relates, thus, gezondhed, hulp en zngevng. aarbj kunnen zj zelf de werkvormen kezen - tekenen/utbeelden, raad het woord, utspraken, kennsvragen, levensvragen en foto s - en spelen zj verrassende kanskaarten ut. eelnemers stellen elkaar vragen, wsselen nformate en ervarngen ut en krjgen zo beter zcht op elkaars leefwereld, wensen en behoeften. Het spel bedt gezelschap en geeft plezer. e organsate kest vooraf met welke doelgroep(en) het spel gespeeld wordt. Het kan met een homogene doelgroep zjn, maar zeker ook met een gemengde groep, bestaande ut ervarngsdeskundgen, famleleden, buurtbewoners, hulpverleners en clënten e organsate zorgt voor een goede spelleder, de de spelregels kent en zorgt dat alle deelnemers goed aan bod komen, waarbj de nadruk lgt op laagdrempelghed en luchtghed en net op therapeutsche gesprekken. wat kan de organsate met de resultaten e organsate kan het spel op maat nzetten voor alle doelgroepen. Het maakt spelenderwjs, vanut verschllende nvalshoeken, de belevngswereld en de beeldvormng over psychsche gezondhed bespreekbaar. Het zorgt op een snelle en laagdrempelge maner voor contact, openhed, herkennng en begrp voor elkaar. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt Het spel s n 2010 genomneerd voor de gs Zorgverbeteraars- prjs en behoort tot de vjf beste Zorgverneuwngsntateven n Nederland. r s veel vraag naar spelworkshops op locate, zoals op (kwartermakers)festvals, symposa en op scholen. In 2012 komt er een landeljk spelledersteam. Ook komen er utbredngssets voor dverse zektebeelden en een onlne verse: een serous game. tps & trucs Volg een spelworkshop en leer de spelvarates kennen. Meer nformate op Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

20 e verbetergroep e verbetergroep s een gelede gespreksmethode om een bestaande, concrete stuate te verbeteren. eelnemers met verschllende belangen verkennen een vraagstuk en proberen tot gezamenljke antwoorden of oplossngen te komen. Iedere deelnemer aan de verbetergroep kent de stuate goed, ondervndt de beperkngen of problemen rond het vraagstuk zelf of veroorzaakt mede de stuate. eelnemers n de verbetergroep gaan eerst op zoek naar de oorzaken van het probleem. aarna werken zj samen een oplossng ut. Waar mogeljk wordt de oplossng samen met de betrokken deelnemers utgevoerd. 18 Verbetergroep e organsate krjgt met deze methode feedback van alle betrokkenen op een geconstateerd probleem. e verbetergroep betrekt vertegenwoordgers ut het management, (beleds) medewerkers, famle en clënten bj de oplossng. Zj hebben allen een geljke nbreng n het proces. Het samen oplossen van het probleem met alle partjen, met eder hun egen deskundghed en deeën, ledt tot de beste aanpak van het probleem. wat kan de organsate met de resultaten e nspannng van de verbetergroep levert oplossngen voor een concreet probleem of een verbeterng van een concrete stuate, voor de organsate en voor alle betrokkenen. e organsate heeft zo goed zcht op de knelpunten en ervarngen van alle betrokken partjen. e verbetermethode levert een oplossng de draagvlak kent onder alle betrokkenen. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT PRTIIPTIVORM onsultate - dves groepsgesprek socale meda 13 peerconsultate ut msterdam vsuele theater prkkelmethode shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda regonaal expertteam cocreate daloogtafel wat s er oot al mee berekt Plattelandsjongeren ut Gronngen (gemeente Loppersum) zjn n het kader van een peeronderzoek naar radcalserng onder plattelandsjongeren met een verbetergroep aan de slag gegaan. Het centrale knelpunt: plattelandsjongeren ontwkkelen sneller negateve gedachtes over butenlanders dan stadsjongeren. e gekozen oplossng: het multcultureel festval Toren Po- Platteland ontmoet utenland n de egen gemeente. Na een succesvol festval n 2011, s nmddels een stchtng opgercht door de jongeren en wordt gewerkt aan een volgende edte n aarbj werken ze samen met allochtone jongeren tps & trucs Zorg voor twee goed toegeruste begeleders, zj hebben een belangrjke rol n het proces. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

21 WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT 19 Tea for two-pzzameetng Tea for two of pzzameetng j een pzzameetng of tea for two staat een gezamenljke actvtet (het eten van pzza of het thee drnken) centraal. Herdoor ontstaat een ongedwongen en nformele sfeer. t draagt bj aan de utwsselng tussen deelnemers. eelnemers worden door de gezamenljke nformele actvtet op hun gemak gesteld. Net edere deelnemer komt goed aan bod n formelere sesses, zoals debatten of dscusses. Op deze maner kan op een nformele maner kennsutwsselng plaatsvnden. Het gezamenljk eten van pzza of thee drnken vormt herbj een leuke aanledng. aarnaast voelen deelnemers zch gewaardeerd door de extra aandacht en verzorgng van de bjeenkomst, de bjdraagt aan een posteve ervarng. eze nformele ontmoetng s door de organsate relatef eenvoudg voor te bereden. In een sfeervolle settng worden door deelnemers, clënten, professonals en beledsmakers onder het genot van een hapje en drankje ervarngen ut gewsseld. Inden gewens, kan afgesloten worden met een samenvattng van de ndrukken en ervarngen of het nventarseren van tps ut de gesprekken. eze bjeenkomst levert veel posteve energe en waardevolle nformate op voor de organsate. wat kan de organsate met de resultaten epaalde doelgroepen, zoals jongeren of mgranten, worden net altjd berekt of voelen zch net aangesproken door de regulere bjeenkomsten voor nspraak en medezeggenschap. Ook vnden sommge professonals of beledsmakers de beled maken met betrekkng tot een specfeke doelgroep het net PRTIIPTIVORM altjd makkeljk om met hen n contact te komen. Het nzetten Informate - onsultate - dves van deze nformele bjeenkomst levert de organsate toegang, groepsgesprek betrokkenhed en nformate op van een doelgroep de anders buten beeld bljft. wat s er oot al mee berekt Stchtng Zon heeft deze methode toegepast n de dak- en socale meda thuslozen opvang voor jongeren. e ledng van een opvangnstellng wlde de menng van jongeren horen over een aantal zaken. Zj organseerde een korte reeks pzza gesprekjes waarn zj 3 à 4 jongeren per keer persoonljk utnodgden. Met deze 13 peerconsultate gesprekjes kreeg de ledng vanut deze jongeren uteenlopende nformate en nput voor beled- en praktjkontwkkelng vsuele theater prkkelmethode tps & trucs Samen koken en eten bereden s ook een leuke shadowng maner om laagdrempelge tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda kenns met elkaar te regonaal expertteam cocreate daloogtafel maken. Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

22 Webste en socal meda Va een (dgtale socale netwerken) leggen mensen contact met elkaar, geven hun menng en reageren op stellngen. eelnemers wsselen ervarngen ut op een (al dan net afgeschermde) webste en geven reactes op stellngen over zaken de de deelnemers belangrjk of nteressant vnden. Het kan dan gaan over bjvoorbeeld vrje tjd, sporten, begeledng en contact maken. Ook kunnen deelnemers zelf YouTube flmpjes, teksten en foto s op de webste plaatsen. eelden en geluden zjn voor veel gebrukers toegankeljker dan tekst. PRTIIPTIVORM Informate 20 Webste of socal meda e organsate zorgt voor het opbouwen en n stand houden van de webste, bj voorkeur met medewerkng van (potentële) gebrukers. Het s van belang om een webste op maat en aantrekkeljk te maken voor de doelgroep de gebruk gaat maken van de webste. Het bereken van deze gebrukers vergt wel enge voorkenns en nvesterng. edenk ook dat het volgen en stmuleren van utwsselng en het verzorgen van de nhoud tjdsntensef s. ventueel kan het nodg zjn om bjdragen van deelnemers te montoren en erop te reageren. wat kan de organsate met de resultaten e organsate zet de webste n om dscusses op gang te brengen en vragen voor te leggen aan gebrukers om feedback te krjgen. eze feedback s nzetbaar voor organsatedoelen of andere actvteten met betrekkng tot de doelgroep waarut gebrukers afkomstg zjn. Het s van belang dat gebrukers goed geïnformeerd worden over de (on)mogeljkheden om met hun feedback organsateveranderngen te realseren. WIJZ VN RPLGN INSTRUMNT groepsgesprek wat s er oot al mee berekt eeljezorg.nl s een ste van Zorgbelang waar burgers hun zorgen over de zorg delen. urgers plaatsen her hun egen verhaal, ervarng, oproep of tp over zorg en welzjn, en kunnen er verhalen en reactes lezen van geljkgestemden. Zorgbelang krjgt zo goed zcht op wat de bezoekers van de webste bezghoudt en welke vragen en ervarngen zj hebben. Ook bedt de webste de mogeljkhed aan belangenbehartgers om burgers 13 peerconsultate verder te helpen of met hun verhaal aan de slag te gaan vsuele theater prkkelmethode tps & trucs Rcht een webredacte op. eze redacte bewaakt de goede zeden en verwjdert kwetsende, dscrmnerende en grove shadowng tea cocreate for two of pzzameetng mysterypatent webste voordeurntervews of socal meda nbreng. Stel her bjvoorbeeld regonaal expertteam cocreate daloogtafel crtera of husregels voor vast. socale meda Zorgbelang Gelderland Weerdjesstraat IJsselburcht PJH rnhem

Quality Cube 2013 05-03- 15. 1.Doel

Quality Cube 2013 05-03- 15. 1.Doel 05-0- 5 Qualty Cube 0 Overzcht Bun:nx Tranng & Consultancy W www.bun:nx.org T 060798066 E btc@bun:nx.org.doel u Onderzoek van kwaltetservarngen met betrekkng tot de gegeven zorg en ondersteunng (ervarngen

Nadere informatie

ALCOHOLKENNIS DOORGESPEELD

ALCOHOLKENNIS DOORGESPEELD Al cohol kenn s door gespeel d Eval uat eal cohol voor l cht ng doorpeer sopf est val s ALCOHOLKENNIS DOORGESPEELD Evaluate alcoholvoorlchtng door peers op festvals December 2005 INTRAVAL Gronngen-Rotterdam

Nadere informatie

Toelichting advies gemeenteraad bij aanvraag aanwijzing als lokale publieke media-instelling

Toelichting advies gemeenteraad bij aanvraag aanwijzing als lokale publieke media-instelling B000012403 25 ĩ O Toelchtng adves gemeenteraad bj aanvraag aanwjzng als lokale publeke meda-nstellng Ì...Ï 1. Algemeen De wetgever heeft gekozen voor een s ys teem waarbj per gemeente, voor de termjn van

Nadere informatie

Beroepsregistratie en vooraanmelden voor beroepsregistratie. in de jeugdhulp en jeugdbescherming

Beroepsregistratie en vooraanmelden voor beroepsregistratie. in de jeugdhulp en jeugdbescherming Beroepsregstrate en vooraanmelden voor beroepsregstrate n de jeugdhulp en jeugdbeschermng Inhoudsopgave Werk jj n de jeugdhulp of jeugdbeschermng? Bjvoorbeeld n de ggz? Ben je socaal werker? Of begeled

Nadere informatie

effectief inzetten? Bert Dingemans

effectief inzetten? Bert Dingemans archtectuur Is meten weten? Kwaltateve en kwanttateve analyse n archtectuurmodellen Kwaltateve en kwanttateve analyses kunnen de denstverlenng van de enterprsearchtect verbeteren. Toch s de nzet van deze

Nadere informatie

officiële bijdrage aan het CMMI. Jan Jaap Cannegieter

officiële bijdrage aan het CMMI. Jan Jaap Cannegieter Nederlandse bjdrage aan offcële CMM CMMI-s De Nederlandse stchtng SPIder heeft s ontwkkeld voor het CMMI, verschllende routes door het CMMI voor het oplossen van bepaalde problemen of het halen van bepaalde

Nadere informatie

Deze factsheet ouderen en eenzaamheid is een gezamenlijke uitgave van GGD Midden-Nederland en Schakels, adviesbureau voor welzijn en zorg.

Deze factsheet ouderen en eenzaamheid is een gezamenlijke uitgave van GGD Midden-Nederland en Schakels, adviesbureau voor welzijn en zorg. Deze factsheet ouderen en eenzaamhed s een gezamenljke utgave van GGD Mdden-Nederland en Schakels, advesbureau voor welzjn en zorg. Inhoud Informateblad Wat s eenzaamhed? Wat veroorzaakt eenzaamhed? Overge

Nadere informatie

~~i~il' 1025 VS Amsterdam. Geacht bestuur,

~~i~il' 1025 VS Amsterdam. Geacht bestuur, / - Mr. W. Nass Vrjstraat 2a Postbus 420 5600 AK Endhoven Tel 040-2445701 Fax 040-2456438 Advocatenkantoor Mr. W. Nass Het bestuur van de BOA. e-mal Neuwe Purrnerweg 12 na~kanooma.n 1025 VS Amsterdam nternet

Nadere informatie

3.7.3 Welke meetinstrumenten zijn geschikt voor het vastleggen van motorische vaardigheden?

3.7.3 Welke meetinstrumenten zijn geschikt voor het vastleggen van motorische vaardigheden? 3. Dagnostek 3.7. Hoe meet je verbeterng of verslechterng n het dageljks functoneren met betrekkng tot de mobltet (ztten, staan, lopen, verplaatsen) bj CP? 3.7.3 Welke meetnstrumenten zjn geschkt voor

Nadere informatie

Een levensloopregeling voor software

Een levensloopregeling voor software Een levensloopregelng voor Neuwe benaderng - en nformatebevelgng De gebruker van een nformatesysteem streeft naar contnuïtet. De ongestoorde werkng van s hervoor essenteel. Maar wat weet de gebruker van

Nadere informatie

6. Behandeling van kinderen met spastische cerebrale parese gericht op verbetering van handvaardigheid

6. Behandeling van kinderen met spastische cerebrale parese gericht op verbetering van handvaardigheid 6. Behandelng van knderen met spastsche cerebrale parese gercht op verbeterng van handvaardghed 6.1.Wat s de meerwaarde van oefentherape bj de behandelng van knderen met spastsche CP op vaardghedsnveau

Nadere informatie

Forse besparing op telefonie

Forse besparing op telefonie KleurRjk dgtale neuwsbref voor medewerkers van Koraal Groep - februar 2015 Verder n deze neuwsbref: The Thunderbes maken razendsnel naam op nternet Forse besparng op telefone RvB en RvT bezoeken Berkenhofcollege

Nadere informatie

DE SPORTCLUB: NIET ALLEEN VOOR MAAR OOK VAN DE JEUGD

DE SPORTCLUB: NIET ALLEEN VOOR MAAR OOK VAN DE JEUGD DE SPORTCLUB: NIET ALLEEN VOOR MAAR OOK VAN DE JEUGD Mogeljkheden en tps om de jeugd actever bj de sportclub te betrekken INHOUD 1. Het wat en waarom van jeugdpartcpate n de sportverengng Jeugdpartcpate:

Nadere informatie

Beperkt? Niet in de mode!

Beperkt? Niet in de mode! dgtale neuwsbref voor medewerkers van Koraal Groep - 2015 - Nr. 3 Verder n deze neuwsbref: De projecten van RICHTPUNT 2015 Beperkt? Net n de mode! Vrenden van De Hondsberg ontvangen groot bedrag En nog

Nadere informatie

Feestelijke opening nieuwe woningen bij Op de Bies

Feestelijke opening nieuwe woningen bij Op de Bies KleurRjk dgtaal magazne voor medewerkers van Koraal Groep - 2015 - Nr. 6 Verder n dt magazne: Neuwe aanpak leerwerkbedrjven Feesteljke openng neuwe wonngen bj Op de Bes RICHTPUNT 2015: een neuwe kjk op

Nadere informatie

- 2 - Datum vergadenn Nota openbaar: ľľo 9. Verzoek toepassing regeling Rood voor Rood met gesloten beurs op de locatie Scharlebeltweg 1 te Nijverdal

- 2 - Datum vergadenn Nota openbaar: ľľo 9. Verzoek toepassing regeling Rood voor Rood met gesloten beurs op de locatie Scharlebeltweg 1 te Nijverdal - 2 - Nota Voor burgemeester en wethouders Nummer: 4INT05600 IIIIIIlllllllllIIIIIIIIIIIlllllllllllllllll Onderwerp: Datum vergadenn Nota openbaar: ľľo 9 Gemeente Hellendoorn DEC. 20W Verzoek toepassng

Nadere informatie

Dit is de digitale schoolgids van R.K. basisschool St. Jacobusschool 2014-2015

Dit is de digitale schoolgids van R.K. basisschool St. Jacobusschool 2014-2015 Dt s de dgtale schoolgds van R.K. bassschool St. Jacobusschool 2014-2015 s t n p 5 v f 1 z k c o g 2 8 x u e d b r z l y g 6 4 m q h t 7 9 St. Jacobusschool schoolgds 2014-2015 3 schoolvakantes adressen

Nadere informatie

Ontvlechting van ICT vereist nieuwe samenwerking

Ontvlechting van ICT vereist nieuwe samenwerking Behoefte aan Archtectuur Lfecycle Management Ontvlechtng van ICT verest neuwe samenwerkng Bnnen de ICT s sprake van verzulng van zowel de systemen als het voortbrengngsproces. Dt komt doordat de ICT n

Nadere informatie

Waardeoverdracht. Uw opgebouwde pensioen meenemen naar uw nieuwe pensioenuitvoerder

Waardeoverdracht. Uw opgebouwde pensioen meenemen naar uw nieuwe pensioenuitvoerder Waardeoverdracht Uw opgebouwde pensoen meenemen naar uw neuwe pensoenutvoerder In deze brochure 3 4 5 6 Gefelcteerd! Een neuwe baan Wel of net kezen voor waardeoverdracht? Vergeljk de regelngen Hoe waardevast

Nadere informatie

flits+ Geen idee Ongeveer de helft? Wanneer is de vraag... Uh..? Ik weet het! bpfhibin.nl Ik verkoop mijn huis Wie dan leeft... Zien we dan wel weer

flits+ Geen idee Ongeveer de helft? Wanneer is de vraag... Uh..? Ik weet het! bpfhibin.nl Ik verkoop mijn huis Wie dan leeft... Zien we dan wel weer pensoen Hoeveel pensoen denk je dat je krjgt? Wat ontvang je egenljk als je met pensoen gaat? 5 prangende vragen aan drecteur Rob Braaksma Verantwoordngsorgaan De regelng n nfographc Feten, cjfers en wetenswaardgheden

Nadere informatie

Dit is de digitale schoolgids van. basisschool de Kameleon

Dit is de digitale schoolgids van. basisschool de Kameleon 2015 2016 Dt s de dgtale schoolgds van bassschool de Kameleon De Kameleon schoolgds 2015-2016 Dt s de schoolgds van samenwerkngsschool de Kameleon. schoolvakantes adressen 2 Woord vooraf Beste ouders/verzorgers,

Nadere informatie

EH SmartView. Een slimme kijk op risico s en mogelijkheden. www.eulerhermes.nl. Monitoring van uw kredietverzekering. Euler Hermes Online Services

EH SmartView. Een slimme kijk op risico s en mogelijkheden. www.eulerhermes.nl. Monitoring van uw kredietverzekering. Euler Hermes Online Services EH SmartVew Euler Hermes Onlne Servces Een slmme kjk op rsco s en mogeljkheden Montorng van uw kredetverzekerng www.eulerhermes.nl EH SmartVew Montor uw rsco s en maak onmddelljk gebruk van neuwe kansen

Nadere informatie

Dit is de digitale schoolgids van. R.K. basisschool St. Jacobusschool

Dit is de digitale schoolgids van. R.K. basisschool St. Jacobusschool 2015 2016 Dt s de dgtale schoolgds van R.K. bassschool St. Jacobusschool St. Jacobusschool schoolgds 2015-2016 schoolvakantes adressen 2 Woord vooraf Voor u lgt onze schoolgds. Wj nformeren u met dt document

Nadere informatie

Elke dag het zonnige leven

Elke dag het zonnige leven Elke dag het zonnge leven Zomer en wnter, lente en herfst: n Mpato genet u elke dag opneuw van medterrane sferen. In de overdekte bnnentun kunt u het hele jaar door endeloos ontspannen te mdden van groen,

Nadere informatie

Wmo inzicht. augustus 2014 nummer 13. ❸ De regio aan zet. In dit e-zine: ⓮ Over de grenzen. Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl. over de grenzen heen

Wmo inzicht. augustus 2014 nummer 13. ❸ De regio aan zet. In dit e-zine: ⓮ Over de grenzen. Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl. over de grenzen heen Wmo nzcht Gehandcaptenzorg Neuwe Stjl augustus 2014 nummer 13 ❸ De rego aan zet In dt e-zne: ❺ Aan de keukentafel met: Ells Jongerus en Caron Landzaat, ervarngsdeskundgen bj LFB ❻ Kennsmaken met Jantene

Nadere informatie

Wmo inzicht. Scharnieren in de regio: Zuid Oost Brabant. december 2014 nummer 15. ⓮ Cliënt in. In dit e-zine: ⓬ Over de grenzen.

Wmo inzicht. Scharnieren in de regio: Zuid Oost Brabant. december 2014 nummer 15. ⓮ Cliënt in. In dit e-zine: ⓬ Over de grenzen. Wmo nzcht Gehandcaptenzorg Neuwe Stjl december 2014 nummer 15 ❸ Scharneren n de rego: Zud Oost Brabant In dt e-zne: Rdderkerk over de grenzen heen ❺ Aan de keukentafel met: Marga de Goej, wethouder gemeente

Nadere informatie

LUCIA MARTHAS. Institute for Performing Arts HBO MBO. Talent is only the starting point. Vooropleiding. Leerbedrijf.

LUCIA MARTHAS. Institute for Performing Arts HBO MBO. Talent is only the starting point. Vooropleiding. Leerbedrijf. LUCIA MARTHAS Insttute for Performng Arts Talent s only the startng pont - Irvng Berln - HBO MBO Vooropledng Leerbedrjf Onderwjsvse Voorwoord Het Luca Marthas Insttute for Performng Arts (LMIPA) s een

Nadere informatie

In vier stappen naar een succesvolle informatievoorziening

In vier stappen naar een succesvolle informatievoorziening In ver stappen naar een succesvolle Meer toegevoegde waarde van IT voor de busness IT wordt dkwjls ervaren als net aanslutend op de wensen van de busness en net strategsch voor de organsate. Er gaat veel

Nadere informatie

Nota van B&W. onderwerp Uitrol gemeentelijk hondenbeleid in overig deel Nieuw-Vennep. Portefeuilehouder S. Bak, drs. Th.L.N.

Nota van B&W. onderwerp Uitrol gemeentelijk hondenbeleid in overig deel Nieuw-Vennep. Portefeuilehouder S. Bak, drs. Th.L.N. gemeente Haarlemmermeer Nota van B&W onderwerp Utrol gemeenteljk hondenbeled n overg deel Neuw-Vennep Portefeulehouder S. Bak, drs. Th.L.N. Weterngs ollegevergaderng 5 november 20 3 nlchtngen A. Monster

Nadere informatie

Dit is de digitale schoolgids van. IKC Het Sterrenbos

Dit is de digitale schoolgids van. IKC Het Sterrenbos 2015 2016 Dt s de dgtale schoolgds van IKC Het Sterrenbos IKC het Sterrenbos IKC-gds schooljaar 2015-2016 IKC het Sterrenbos; Onderwjs Knderopvang 2 4 jargen Buten Schoolse Opvang schoolvakantes adressen

Nadere informatie

Dit is de digitale schoolgids van R.K. basisschool Sunte Werfert

Dit is de digitale schoolgids van R.K. basisschool Sunte Werfert Dt s de dgtale schoolgds van R.K. bassschool Sunte Werfert f 1 z s t k c o g n 2 8 x u e d b r z l y g 6 4 p v m q h t 7 9 Sunte Werfert schoolgds 2014-2015 3 schoolvakantes adressen 2 z x p 5 y 8 d Een

Nadere informatie

inzicht Gehandicaptenzorg in de Wmo: wie en hoeveel? ❸ Burgers met een beperking In dit e-zine: Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl juli 2014

inzicht Gehandicaptenzorg in de Wmo: wie en hoeveel? ❸ Burgers met een beperking In dit e-zine: Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl juli 2014 Gehandcaptenzorg nzcht Gehandcaptenzorg Neuwe Stjl jul 2014 ❸ Burgers met een beperkng n de Wmo: we en hoeveel? In dt e-zne: over de grenzen heen Amsterdam ❺ Clënten n beeld Over de grenzen ❿ Ut de praktjk:

Nadere informatie

Praktijkboek De knop om!

Praktijkboek De knop om! Praktjkboek De knop om! Maak uw organsate energebewust >> Duurzaam, Agrarsch, Innovatef en Internatonaal ondernemen De knop om! Maak uw organsate energebewust Voorwoord Bnnen bedrjven en nstellngen wordt

Nadere informatie

Beleggen in duurzame aandelen bij Robeco

Beleggen in duurzame aandelen bij Robeco Beleggen n duurzame aandelen bj Robeco Beleggen n duurzame aandelen bj Robeco Insttutonele beleggers staan voor tal van utdagngen. Zo leggen pensoendeelnemers, klanten en de samenlevng steeds meer druk

Nadere informatie

Reinier van der Kuij

Reinier van der Kuij 03 2014 Wonngcorporates en Vastgoedontwkkelng: Ft for Use? Rener van der Kuj Wonngcorporates en Vastgoedontwkkelng: Ft for Use? Rener van der Kuj Technsche Unverstet Delft, facultet Bouwkunde, afdelng

Nadere informatie

De kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig?

De kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig? projectmanagement Goed opdrachtgeverschap De kloof: welke kenns heeft een opdrachtgever nodg? Een van de redenen waarom projecten net succesvol zjn s de kloof tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. Om

Nadere informatie

IKC-gids. Dit is de digitale schoolgids van. IKC Binnenstebuiten

IKC-gids. Dit is de digitale schoolgids van. IKC Binnenstebuiten IKC-gds 2015 2016 Dt s de dgtale schoolgds van IKC Bnnenstebuten IKC Bnnenstebuten nformategds 2015-2016 schoolvakantes adressen 2 Woord vooraf Beste ouders/verzorgers, Geachte ouders, verzorgers en andere

Nadere informatie

7. Behandeling van communicatie en mondmotoriek

7. Behandeling van communicatie en mondmotoriek 7. Behandelng van communcate en mondmotorek 7.2. Slkstoornssen 7.2.3 Wat s de meerwaarde van enterale voedng (va PEG-sonde) ten opzcht van orale voedng bj knderen met CP met slkstoornssen wat betreft voedngstoestand,

Nadere informatie

Onderzoek! Ontdek! Onderneem! WELKOM BIJ DE EUREKA!CUP WWW.EUREKACUP.NL. Eureka!Cup is een programma van Stichting Techniekpromotie

Onderzoek! Ontdek! Onderneem! WELKOM BIJ DE EUREKA!CUP WWW.EUREKACUP.NL. Eureka!Cup is een programma van Stichting Techniekpromotie GEVER WELKOM BIJ DE EUREKA!CUP E!C16-1 GEVER 7 Bètawerelden De opdrachten van het Eureka!Cup sezoen worden geplaatst bnnen een van de 7 bètawerelden: Voedng & Vtaltet Mobltet & Rumte Lfestyle & Desgn Scence

Nadere informatie

Scoren met sport en bewegen in het sociale domein

Scoren met sport en bewegen in het sociale domein Scoren met sport en bewegen n het socale domen Ontmoet, nspreer en leer tjdens NISB bjeenkomsten Utdagende plenen voor alle leeftjden Sportbedrjf Deventer aan tafel met Stadsmarketng en Rumteljke Ordenng

Nadere informatie

EVENT OVERDRACHT IN LAND- EN TUINBOUW

EVENT OVERDRACHT IN LAND- EN TUINBOUW 14 MAART 2014 KONING BOUDEWIJNSTADION EVENT OVERDRACHT IN LAND- EN TUINBOUW Infostands Indvdueel adves Workshops GRATIS EVENT overdrachtsplan fnancerng coachng talentenjacht emotes overdracht orënteren

Nadere informatie

TENA richtlijnen voor continentiezorg in verpleeghuizen

TENA richtlijnen voor continentiezorg in verpleeghuizen TENA rchtljnen voor contnentezorg n verpleeghuzen www.tena.nl / www.tena.be Behoud van contnente Bevorderen van contnente, n stand houden van waardghed en onafhankeljkhed Herstel van contnente Behandelng

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting (Dutch summary)

Nederlandse samenvatting (Dutch summary) Nederlandse samenvattng (Dutch summary) Gezondhedszorg s kostbaar en wordt steeds duurder onder nvloed van een toenemende en veranderende vraag naar zorg door een vergrjzende samenlevng, toenemende vraag

Nadere informatie

Middenkaderfunctionaris bouw & infra (Netwerkschool)

Middenkaderfunctionaris bouw & infra (Netwerkschool) Mddenkaderfunctonars bouw & nfra (Netwerkschool) MBO College voor Bouw, Infra & Intereur Door ondernemend te zjn krjg k meer verantwoordeljkhed. 2013-2014 BOL Nveau 4 Thorbeckelaan 184 Almelo Crebo: 22012

Nadere informatie

Wmo inzicht. Wmo 2015. juni 2014 nummer 12. ❸ Laatste ronde. In dit e-zine: ⓮ Over de grenzen. Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl. over de grenzen heen

Wmo inzicht. Wmo 2015. juni 2014 nummer 12. ❸ Laatste ronde. In dit e-zine: ⓮ Over de grenzen. Gehandicaptenzorg Nieuwe Stijl. over de grenzen heen Wmo nzcht Gehandcaptenzorg Neuwe Stjl jun 2014 nummer 12 ❸ Laatste ronde Wmo 2015 In dt e-zne: ❻ Aan de keukentafel met: Wendy Verklej, wethouder Bodegraven-Reeuwjk ❼ Kennsmaken met Henk Steen Bestuurder

Nadere informatie

EH SmartView. Een slimme kijk op risico s en opportuniteiten. www.eulerhermes.be. Monitoring van kredietverzekering. Euler Hermes Online Services

EH SmartView. Een slimme kijk op risico s en opportuniteiten. www.eulerhermes.be. Monitoring van kredietverzekering. Euler Hermes Online Services EH SmartVew Euler Hermes Onlne Servces Een slmme kjk op rsco s en opportunteten Montorng van kredetverzekerng www.eulerhermes.be De voordelen van EH SmartVew De juste nformate op het juste moment helder

Nadere informatie

Cats. Den Haag, ~ '' Kenmerk: DGB 2010-423

Cats. Den Haag, ~ '' Kenmerk: DGB 2010-423 Cats Den Haag, ~ '' Kenmerk: DGB 2010-423 ] Motverng vanjhet beroepschrft n cassate (rolnummer 10/00158) tegen de utspraak van het Gerechtshof te Arnhem van 1 december 2009, nr. 08/00145, j j/ nzake SËËÊÊÊÈÈÊÈtemÈ

Nadere informatie

anwb.nl/watersport, de site voor watersporters

anwb.nl/watersport, de site voor watersporters Het s net zo gebrukeljk om voor klene jachten een sleepproef te laten utvoeren. Zo'n proef s duur en daardoor vaak net rendabel. Toch loont een sleepproef de moete. Aan de hand ervan kunnen bj voorbeeld

Nadere informatie

SERVICESFORTINET PRE PRE PRE SALES SALES

SERVICESFORTINET PRE PRE PRE SALES SALES SERVICE The tme you need SERVICESFORTINET Presales Support - Consultancy - Testapparatuur, Demo s en Plots - Wreless Ste Survey - Tranngen Installate Servce - Onderhoudscontracten - Telemarketng Al deze

Nadere informatie

Handreiking Behorende bij Verslag over de Uitvoering Abw, IOAW, IOAZ en WIK 2003

Handreiking Behorende bij Verslag over de Uitvoering Abw, IOAW, IOAZ en WIK 2003 Handrekng Behorende bj Verslag over de Utvoerng Abw, IOAW, IOAZ en WIK 2003 Inhoud Onderdeel A Beeld omtrent de wetsutvoerng Verantwoordng omtrent tekortkomngen rechtmatghed Inledng 3 1. Verantwoordng

Nadere informatie

GEMEENTE HELLEN DOORN lichand.: 1 FEB 2013. A1 B Stuk itreťw.: Werkpr.. Kopie aan: Archief' ü 1 N reeks/vlvcrtr.:

GEMEENTE HELLEN DOORN lichand.: 1 FEB 2013. A1 B Stuk itreťw.: Werkpr.. Kopie aan: Archief' ü 1 N reeks/vlvcrtr.: 13INK00403 mn 11 Mnstere van Bnnenlandse Zaken en Konnkrjksrelates > Retouradres Postbus 200112500 EA Den Haag Burgemeesters Wethouders Gemeenteraadsleden Overhedsmedewerkers GEMEENTE HELLEN DOORN lchand.:

Nadere informatie

Breman, Spaans & Harnas

Breman, Spaans & Harnas Z3-b34 Breman, Spaans & Harnas m a n a g e m e n t c o n s u l t a n t s BRANSTORMSESSE OVER KOSTEN EN EFFECTEN VAN VERVOERMANAGEMENT «SU NHOUDSOPGAVE. Voorwoord pag. 2. Clusterng van vervoermaatregelen

Nadere informatie

Pagina 0 van 37 VADEMECUM ZORG OP ONZE SCHOOL. 09/374 05 00 schoolsint-maria-aalter@taborscholen.be www.taborscholen.be

Pagina 0 van 37 VADEMECUM ZORG OP ONZE SCHOOL. 09/374 05 00 schoolsint-maria-aalter@taborscholen.be www.taborscholen.be Pagna 0 van 37 VADEMECUM ZORG OP ONZE SCHOOL Taborschool Snt-Mara-Aalter-Brug 09/374 05 00 schoolsnt-mara-aalter@taborscholen.be www.taborscholen.be Pagna 1 van 37 NIVEAU 1. ALGEMENE ZORG... 2 1.1. KENMERKEN

Nadere informatie

De enterprisearchitect als coach

De enterprisearchitect als coach archtectuur De enterprsearchtect als coach Naar een vloeende samenwerkng tussen enterprseen projectarchtecten Grotere organsates kennen vaak een (te strkte) schedng tussen enterprse- en projectarchtecten.

Nadere informatie

Jaarverslag 2014 i <

Jaarverslag 2014 i < Jaarverslag 2014 Verbouwng en verneuwng De ambte van het CBR s zch verder te ontwkkelen tot een professonele publeke denstverlener. Daarom stond ook 2014 n het teken van verbouwng en verneuwng, zowel letterljk

Nadere informatie

Bronnen & Methoden bij Marktscan medischspecialistische zorg 2015

Bronnen & Methoden bij Marktscan medischspecialistische zorg 2015 Bronnen & Methoden bj Marktscan medschspecalstsche zorg 2015 Hoofdstuk 2: Wachttjden voor medsch specalstsche zorg Ontwkkelng van wachttjden Voor de wachttjdanalyses s gebruk gemaakt van gegevens afkomstg

Nadere informatie

BEST PRACTICES IN DE OUDERENZORG

BEST PRACTICES IN DE OUDERENZORG BEST PRACTICES IN DE OUDERENZORG Socale Innovate n de praktjk Hogeschool Utrecht Colofon Best Practces n de ouderenzorg Socale Innovate n de Praktjk In opdracht van: ActZ Hogeschool Utrecht Kennscentrum

Nadere informatie

AUDIT FACILITY MANAGEMENT

AUDIT FACILITY MANAGEMENT Mnstere van Verkeer en Waterstaat. Rjkswaterstaat, stafdenst Audt RWS AUDT FACLTY MANAGEMENT drs. P. Kool drs..e. Leene Stafdenst Audt RWS 's-gravenhage, jun 999 waterstaat nent&te! /Fex. 070-3513003 Audt

Nadere informatie

One size fits not all

One size fits not all archtectuur One sze fts not all Methoden voor enterprsearchtectuur Welke maner van archtectuur bedrjven past het best bj een organsate? Een (onderzoeks)rchtng om meer grp te krjgen op bepalende factoren

Nadere informatie

I I i I I I 1 I I 1 I I I I f i

I I i I I I 1 I I 1 I I I I f i f 2.3 Kwaltetsdag Rjkswaterstaat 998 "Goed utbesteden, Nu en Na 2000" 95 (2) woensdag, 2 december 999 RA Congrescentrum, Amsterdam D 0 C (bblotheek en documentate) ~s?- Denst Weg- en Waterbouwkunde ^3b^

Nadere informatie

Process mining: leuk voor de liefhebber of noodzaak?

Process mining: leuk voor de liefhebber of noodzaak? process mnng Process mnng: leuk voor de lefhebber of noodzaak? Pledoo voor een breder draagvlak en toepassng n de audtpraktjk Process mnng toepassen n de audtpraktjk. Waarom zouden we dat wllen? En wat

Nadere informatie

Rekenen met rente en rendement

Rekenen met rente en rendement Rekenen met rente en rendement Woekerpols? Lenng met lokrente? Er wordt met de beschuldgende vnger naar banken en verzekeraars gewezen de op hun beurt weer terugwjzen naar de consument: Deze zou te weng

Nadere informatie

Max krijgt vlak voor zijn eerste verjaardag een cochleair implantaat (CI) Roerige tijden

Max krijgt vlak voor zijn eerste verjaardag een cochleair implantaat (CI) Roerige tijden Aurs.comjun 2011 - jaargang 7 nr. Aurs.com s een personeelsblad voor alle medewerkers van de Konnkljke Aurs Groep 38 o.a. In deze utgave pagna 2 pagna 4 pagna 5 Ouders delen ervarngen op Aurs Hldernsseschool

Nadere informatie

Zo krijg je wél grip op IT-investeringen

Zo krijg je wél grip op IT-investeringen T-servcemanagement Zo krjg je wél grp op T-nvesterngen ntegrate van applcate- en projectportfolomanagement Met één druk op de knop een overzcht genereren van alle T-projecten en bjbehorende applcates (of

Nadere informatie

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen nner lvng nnerarchtecture vrjstaande woonhuzen en verbouwngen 0 10 25 nnerarchtecture feelng good n natural archtecture nspred by nature, buldng for people, creatng envronments, wth a natural touch 03

Nadere informatie

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen nner lvng nnerarchtecture vrjstaande woonhuzen en verbouwngen 0 10 25 nnerarchtecture feelng good n natural archtecture nspred by nature, buldng for people, creatng envronments, wth a natural touch 03

Nadere informatie

Applicatieportfoliomanagement

Applicatieportfoliomanagement governance Applcateportfolomanagement Governance zet applcatebeheer op scherp Nu applcates steeds nauwer verweven zjn met bedrjfsprocessen, s een gestructureerde aanpak van het applcatebeheer noodzakeljk,

Nadere informatie

Jongeren Maashorst op bezoek bij burgemeester

Jongeren Maashorst op bezoek bij burgemeester KleurRjk dgtaal magazne voor medewerkers van Koraal Groep - 2015 - Nr. 7 Verder n dt magazne: RICHTPUNT 2015: de ICT-agenda van Koraal Groep Jongeren Maashorst op bezoek bj burgemeester Vrjhed, ténzj!

Nadere informatie

opleidingen Creditmanagement en activabeleid (13 dagen) ook modulair te volgen Risico-analyse (*) (1 dag)

opleidingen Creditmanagement en activabeleid (13 dagen) ook modulair te volgen Risico-analyse (*) (1 dag) Academy for Credt Management 2005 - bron van deskundghed opledngen OPLEIDINGSINSTITUUT ERKEND DOOR DE VLAAMSE OVERHEID EEN INITIATIEF VAN GRAYDON BELGIUM NV UITBREIDINGSTRAAT 84-B1 TE 2600 BERCHEM 18E

Nadere informatie

DETERGENTEN IN UW DAGELIJKS LEVEN

DETERGENTEN IN UW DAGELIJKS LEVEN Het etket van hushoudeljke detergenten beter begrjpen Vanaf 8 oktober 2005 zullen de etketten en verpakkngen van detergenten geledeljk aan meer nformate bevatten. WAT MOET U HIEROVER WETEN? De komende

Nadere informatie

Gebiedsgericht Voorraadbeleid van Woningcorporaties. Een analyse van planningsbenaderingen in Vogelaarwijken. Arne van Overmeeren

Gebiedsgericht Voorraadbeleid van Woningcorporaties. Een analyse van planningsbenaderingen in Vogelaarwijken. Arne van Overmeeren 04 2014 Gebedsgercht Voorraadbeled van Wonngcorporates Een analyse van plannngsbenaderngen n Vogelaarwjken Arne van Overmeeren Gebedsgercht Voorraadbeled van Wonngcorporates Een analyse van plannngsbenaderngen

Nadere informatie

Jaarverslag 2013 i <

Jaarverslag 2013 i < Jaarverslag 2013 Voorut kjken In 2013 heeft het CBR weer goede resultaten geboekt. Zo zjn de resultaten van de examendvses en de klachtenregelng verbeterd. We kunnen zelfverzekerd voorut kjken naar het

Nadere informatie

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen

inner living i nnerarchitecture vrijstaande woonhuizen en verbouwingen nner lvng nnerarchtecture vrjstaande woonhuzen en verbouwngen 0 10 25 2 nspred by nature, buldng for people, creatng envronments, wth a natural touch nnerarchtecture feelng good n natural archtecture aboratorum

Nadere informatie

kopers huurders controle Klantgestuurd en empowerment empowerment capacity keuze Te Woon effecten voorraadbeleid kopen verkoop inkomen klanten

kopers huurders controle Klantgestuurd en empowerment empowerment capacity keuze Te Woon effecten voorraadbeleid kopen verkoop inkomen klanten effecten Klantgestuurd voorraadbeled en empowerment Over Te Woon en andere ntateven van wonngcorporates verkoop klantgestuurd kopen kopers wonngcorporates nkomen ntateven schalen capacty Te Woon klanten

Nadere informatie

MRT/RT MKT/KT. Wormwielreductoren. www.triston.nl

MRT/RT MKT/KT. Wormwielreductoren. www.triston.nl MRT/RT MKT/KT Wormwelreductoren www.trston.nl Het s tjd voor Trston! Natuurljk wlt u dat uw producteproces soepel verloopt. Trston helpt. Want met de wormwelreductoren van Trston kest u voor langdurge

Nadere informatie

VDAB. Wanneer inschrijven? p Bij afstuderen:

VDAB. Wanneer inschrijven? p Bij afstuderen: AFGESTUDEERD wat nu? GEFELICITEERD Je hebt je dploma op zak of zegt de schoolbanken vaarwel om je op de arbedsmarkt te storten. Wat je ook studeerde, er komt heel wat op je af als je de schoolpoort achter

Nadere informatie

CAO. Gehandicaptenzorg

CAO. Gehandicaptenzorg 2016 CAO Gehandcaptenzorg Vragen en contact Vragen van werkgevers Voor vragen op het gebed van de nterpretate/toepassng van de CAO kunnen georganseerde werkgevers (leden) zch wenden tot: Verengng Gehandcaptenzorg

Nadere informatie

Do SS ier. I Jos Kersten& Tonny van de Pasch. Spirituele zorg

Do SS ier. I Jos Kersten& Tonny van de Pasch. Spirituele zorg Do SS er Jos Kersten& Tonny van de Pasch n Nederland wordt sprtuele zorg n de verplegng belangrjk en relevant geacht, maar het ontbreekt desondanks aan systematsche aandacht ervoor: zowel n het onderwjs

Nadere informatie

Privaat-gestuurde Gebiedsontwikkeling

Privaat-gestuurde Gebiedsontwikkeling Prvaat-gestuurde Gebedsontwkkelng Sturng, Samenwerkng & Effecten n Nederland en Engeland Dr. r. E.W.T.M. Heurkens Prvaat-gestuurde Gebedsontwkkelng Sturng, Samenwerkng & Effecten n Nederland en Engeland

Nadere informatie

Privaat-gestuurde Gebiedsontwikkeling

Privaat-gestuurde Gebiedsontwikkeling Prvaat-gestuurde Gebedsontwkkelng Sturng, Samenwerkng & Effecten n Nederland en Engeland Dr. r. E.W.T.M. Heurkens Prvaat-gestuurde Gebedsontwkkelng Sturng, Samenwerkng & Effecten n Nederland en Engeland

Nadere informatie

Hoveniers. Zie www.ctgb.nl, Bestrijdingsmiddelendatabank.

Hoveniers. Zie www.ctgb.nl, Bestrijdingsmiddelendatabank. Keuze van het mddel Hoveners # 1a OVER Keuze van het mddel VOOR Werkgever Sector Hoveners Geen net-toegelaten bestrjdngsmddel gebruken Gebruk een mddel dat s toegelaten n Nederland. Ze www.ctgb.nl, Bestrjdngsmddelendatabank.

Nadere informatie

Cameron, Julia. www.christofoor.nl

Cameron, Julia. www.christofoor.nl Cameron, Jula The Artst s Way voor ouders / Jula Cameron en Emma Lvely Zest: Chrstofoor Oorspronkeljke ttel: The Artst s Way for Parents, Jeremy P. Tarcher / Pengun, New York 2013 ISBN 978 90 6038 725

Nadere informatie

Blik op de toekomst. Reorganisatie De Key. Complexe fusie geslaagd. case uitgelicht. OR én bestuurder aan het woord case uitgelicht

Blik op de toekomst. Reorganisatie De Key. Complexe fusie geslaagd. case uitgelicht. OR én bestuurder aan het woord case uitgelicht n u m m e r 1, n a j a a r 2 0 1 1 Blk op de toekomst case utgelcht Reorgansate De Key OR én bestuurder aan het woord case utgelcht Complexe fuse geslaagd mede dankzj bjdrage OR Duvelse dlemma s Gedragscode

Nadere informatie

Heerhugowaard Stad van kansen

Heerhugowaard Stad van kansen Heerhugowaard Stad van kansen Bestuursdenst I adves aan Burgemeester en Wethouders Reg.nr: BW 13-0415 Sector/afd.: SO/OV Portefeullehouder: S. Bnnendjk Casenr.: Cbb130383 Steller/tst.: E. Brujns Agenda:

Nadere informatie

INSTRUMENTEN PATIËNTENPARTICIPATIE

INSTRUMENTEN PATIËNTENPARTICIPATIE INSTRUMENTEN PATIËNTENPARTICIPATIE JUNI 2013 Inleiding Er zijn verschillende instrumenten om patiëntenparticipatie toe te passen in de eerstelijnszorg. Patiëntenparticipatie is een onderwerp dat steeds

Nadere informatie

Automatic-schakelaar Komfort Gebruiksaanwijzing

Automatic-schakelaar Komfort Gebruiksaanwijzing opzetstuk Systeem 2000 Art. nr.: 0661 xx / 0671 xx Inhoudsopgave 1. Velghedsnstructes 2. Functe 2.1. Werkngsprncpe 2.2. Detecteveld verse met 1,10 m lens 2.3. Detecteveld verse met 2,20 m lens 3. Montage

Nadere informatie

zijn, kunnen we stellen dat de huidige analyses vooral toegespitst zijn op een ordergerichte situatie.

zijn, kunnen we stellen dat de huidige analyses vooral toegespitst zijn op een ordergerichte situatie. 1\1. H. CORBEY El'\ R. A JAT\SEJ'\ FLEXBLTET EN LOGSTEKE KOSTEN DE LOGSTEKE GELDSTROOMDAGt LOGSTEKE KOSTEN Voor het onderzoek 'Logsteke geldsrroomdagnose' zjn verschllendc utgangspunten geformuleerd. Ten

Nadere informatie

Mens en organisatie in de perfect storm van digitalisering

Mens en organisatie in de perfect storm van digitalisering Inzcht n de dgtale Mens en organsate n de perfect storm van dgtalserng Iedereen heeft te maken met de dgtalserng van onze maatschappj. Door de enorme groe van beschkbare nformate, aangewakkerd door technologe,

Nadere informatie

Cloudproviders. in kaart gebracht. Wie biedt welke wolk QUADRANT COMMUNICATIONS. De Standaard. Page 1 / 7 SILICON GROUP 26135

Cloudproviders. in kaart gebracht. Wie biedt welke wolk QUADRANT COMMUNICATIONS. De Standaard. Page 1 / 7 SILICON GROUP 26135 Auxpress Page: 7 n Dgtale wolk Crculaton: 107603 631dd6 1768 We bedt welke wolk Cloudprovders n kaart gebracht Auxpress Chaussée de Wavre 1945 Waversesteenweg B 1160 Bruxelles/Brussel T +32(0)2 514 64

Nadere informatie

Wat u als oudere wilt weten, kunt doen of nodig hebt.

Wat u als oudere wilt weten, kunt doen of nodig hebt. Wjk- en denstencentrum de Oranjehoek Oranje Nassaustraat 1 2271 SJ Voorburg Tel. Wjk- en denstencentrum de Groene Loper Van Royenstraat 2 2273 VD Voorburg Tel. 070-300 47 47 Adves & nformate Ondersteunng

Nadere informatie

werken en leren in de brugklas 2014-2015 Je groeit op de RGO

werken en leren in de brugklas 2014-2015 Je groeit op de RGO werken en leren n de brugklas 2014-2015 Je groet op de RGO INhoudsopgave Voorwoord.........................................................................................................................................

Nadere informatie

Permar WS Horaplantsoen 2 Aan de Gemeenteraad van Ede Postbus 350

Permar WS Horaplantsoen 2 Aan de Gemeenteraad van Ede Postbus 350 permar Permar WS Horaplantsoen 2 Aan de Gemeenteraad van Ede Postbus 350 6710 BJ Ede Postbus 9022 T (0318) 67 91 11 6710 HK EDE F (0318) 67 93 08 E-mal nfo@permar.nl www.permar.nl Onderwerp: Datum: Jaarverslag

Nadere informatie

1. SAMENVATTING EN CONCLUSIES

1. SAMENVATTING EN CONCLUSIES Doel gr oepenanal yse DeFr esewouden I nvent ar sat e( pot ent ël e) dak-ent hu sl ozen,al cohol -en har ddr ugsver sl aaf den ndefr esewouden 1. SAMENVATTING EN CONCLUSIES In het najaar van 2001 heeft

Nadere informatie

Behoort bij schrijven no. ^37-505

Behoort bij schrijven no. ^37-505 l Behoort bj schrjven no. ^37-505 ROL VAN EVC EN CPN IN LOONCONFLICT HAAQSE BOUWBEDRIJVEN. S_a_m_e_n_v_a_t_t n_g Als gevolg van een loonconflct vond vrjwel de gehele maand januar een langzaam-aan-acte

Nadere informatie

Gemeentefonds verevent minder dan gedacht

Gemeentefonds verevent minder dan gedacht Gemeentefonds verevent mnder dan gedacht Maarten A. Allers Drecteur COELO en unverstar hoofddocent aan de Rjksunverstet Gronngen De rjksutkerng aan gemeenten wordt verdeeld op bass van utgangspunten de

Nadere informatie

Traverse. Betere verkeerslichtenregelingen met minder inspanningen

Traverse. Betere verkeerslichtenregelingen met minder inspanningen Traverse Nummer 37, jun 2015 Betere verkeerslchtenregelngen met mnder nspannngen Persoonljk contact onmsbaar n gedragsveranderngsprojecten Evaluate verkeersongevallenprotocollen Problemen rond vrachtwagenparkeren

Nadere informatie

Proostwetering 24L 3543 AE Utrecht Phone +31 (0)30-241.60.30 Fax +31 (0)30-241.60.43 info@realxs.nl. Brochure NL versie.indd 1 24-11-2011 9:38:42

Proostwetering 24L 3543 AE Utrecht Phone +31 (0)30-241.60.30 Fax +31 (0)30-241.60.43 info@realxs.nl. Brochure NL versie.indd 1 24-11-2011 9:38:42 Proostweterng 24L 3543 AE Utrecht Phone +31 (0)30-241.60.30 Fax +31 (0)30-241.60.43 nfo@realxs.nl Brochure NL verse.ndd 1 24-11-2011 9:38:42 Inhoud Pagna 1. Inledng 3 2. Organsate & Tjdbalk 4 3. realxs

Nadere informatie