EEN GOEDE LUCHTKWALITEIT VERZEKEREN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "EEN GOEDE LUCHTKWALITEIT VERZEKEREN"

Transcriptie

1 EEN GOEDE LUCHTKWALITEIT VERZEKEREN Verntreinigende stffen vermijden en zrgen vr vldende luchtverversing m de luchtkwaliteit te garanderen PRINCIPES BENADERING De luchtkwaliteit in gebuwen is vaak slechter dan de kwaliteit van de buitenlucht. Er zijn twee redenen vr deze vaststelling: De persnen in het gebuw en hun activiteiten zijn een brn van water, CO 2 en andere plluenten. Dit geldt k vr het gebuw zelf, de bekleding, de meubels en de planten. In een geslten ruimte kunnen verntreinigende stffen zich gemakkelijker pstapelen. De Wereldgezndheidsrganisatie bepaalt de specifieke cncentratiedrempels van plluenten m gezndheidsrisic's vr de gebruikers van het gebuw te beperken. Deze drempels wrden vaak uitgedrukt in ppm (deeltjes per miljen), mg f µg/m³ vr fysisch-chemische plluenten (frmaldehyde, tlueen,...). Vr stm wrden de drempels uitgedrukt in een percentage relatieve vchtigheid. Radiactieve stffen wrden uitgedrukt in becquerel per m³ lucht. Brn: La ventilatin et l énergie - guide pratique pur architectes In deze fiche wile de algemene luchtkwaliteit binnenshuis behandelen. Naast deze fiche zijn er fiches met een beschrijving van de verschillende srten verntreinigende stffen en ventilatietechnieken (gebruik de links aan het einde van deze fiche). De instrumenten PEST (binnenhuisvervuiling) en de verslagen van RCIB (grene ambulance) van Leefmilieu Brussel BLZ. 1 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

2 BIM zijn zeer nuttig m het prbleem van de luchtkwaliteit en de gevlgen vr de gezndheid te begrijpen. Deze fiches gaan dieper in p deze nderwerpen. DOELSTELLINGEN Minimum Vermijd vanaf het ntwerp f vanaf het begin van het renvatieprject brnnen van binnenhuisvervuiling. Hiervr wrdt verwezen naar de fiches ver fysisch-chemische plluenten, elektrmagnetische plluenten en bi-cntaminanten (allergenen). Vermijd vanaf het ntwerp f het plan vr de renvatie het risic p het verspreiden van plluenten als resultaat van een nvlledige verbranding in verwarmingstestellen. Verwijder de verntreinigende stffen die zich pstapelen in ruimtes ten gevlge van het gebruik van deze ruimtes en zrg vr luchtverversing dr aangepaste ventilatie, met specifieke technieken (vlgens nrm NBN D50-001) in het geval van nieuwbuw f ingrijpende renvatie f dr een ged beheer van de peningen als deze technieken niet tegepast kunnen wrden (zie fiche CSS14 ver "manuele ventilatie"). Aangeraden Vermijd infiltratie van verntreinigende stffen van buiten het gebuw dr, vanaf het ntwerp van de nieuwbuw f de renvatie, te zrgen vr een deltreffende fitratie. Ged ntwrpen ventilatie zrgt ervr dat uw energieverbruik kan dalen. Hiervr wrdt verwezen naar de fiches: "Energie-efficiënte luchtverversingssystemen" en "Manuele ventilatie". Het is weliswaar ndig m vr de luchtkwaliteit te zrgen maar dit met p de meest intelligente en milieuvriendelijke manier gebeuren. KEUZES TECHNISCHE ASPECTEN De luchtkwaliteit in de mgeving hangt af van een aantal keuzes. > De materialen Het kiezen vr materialen znder f met een lage dsis verntreinigende stffen f vr materialen die de luchtvervuiling beperken, is van drslaggevend belang vr de leefbaarheid van de habitat p lange termijn. Fysisch-chemische plluenten: De materialen zelf kunnen stffen vrtbrengen die schadelijk zijn vr de gezndheid. Er zijn rganische slventen aanwezig in lijm, hars, frmaldehyde en andere behandelingsstffen f bewaarmiddelen van materiaal. Bi-cntaminanten (stf, schimmels, paddestelen, ): De ndige maatregelen m deze srt vervuiling te vermijden, wrden in een aparte fiche besprken. Het is van het grtste belang materialen te vermijden die meilijk te nderhuden zijn en waarp stf zich gemakkelijk kan pstapelen (zals kamerbreed tapijt). Wanneer er bij een bepaalde activiteit veel stf vrijkmt, zals bij de inrichtingswerken van een kamer, meten de ramen pengezet wrden m de ruimte ged te verluchten. Cndensatie van waterdamp p specifieke plaatsen kan ervr zrgen dat er schimmels ntstaan. Die kunnen een brn van verntreinigende stffen wrden die de luchtkwaliteit aantasten. Om cndensatie en de ntwikkeling van schimmels te vermijden, kan men gebruik maken van het pslrpende effect van de materialen. Bepaalde materialen kunnen dr hun vchtaantrekkende eigenschappen snel grte heveelheden vcht pnemen (leem, pleisterlagen met kalk, gipsplaten, enz.) wanneer ze in cntact kmen met een vchtige mgeving. Hierdr verminderen ze de plaatsen BLZ. 2 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

3 waar waterdamp geprduceerd wrdt en geven ze die damp weer af aan de mgeving wanneer de ruimte weer drger is. Ze hebben aldus een regulerende werking. > Buwwijzen Bi-cntaminanten: De keuze en het plaatsen van een dampscherm, samen met de islatie, de behandeling van kudebruggen en de ventilatie van een ruimte, beïnvleden de eventuele vrming van cndensatie en daardr k de aanwezigheid van schimmels. Fysisch-chemische plluenten: Er zijn manieren m brnnen van chemische verntreiniging, zals lijm en slvent, te vermijden dr te kiezen vr mechanische in plaats van chemische sluitingen. De fiches ver de keuze van de materialen en de brnnen van verntreiniging, fysischchemische verntreiniging, elektrmagnetische verntreiniging f bi-cntaminanten, geven een indicatie van de keuze die met wrden gemaakt. De fiche ver de beperking van kudebruggen bespreekt een gepast gebruik van de materialen. > Warmteprductie Een verstandige keuze in het systeem vr warmteprductie zal het risic p plluenten, zals klstfmnxide CO, NOx, klstfdixide CO 2 enz. beperken. Dr testellen met geslten verbranding te kiezen, kan elk cntact tussen de mgeving en de verbrandingsprducten wrden vermeden. Het is bijvrbeeld beter te kiezen vr een ketel met luchtgat dan vr een atmsferische ketel. Deze ketels meten regelmatig nderhuden wrden. Ok is het belangrijk ude installaties na te kijken m vast te stellen f ze vervangen meten wrden. Bij pen haarden met de schrsteen elk jaar wrden schngemaakt. Let er k p dat het ventilatiesysteem de gede werking van de verbrandingstestellen niet hindert (bijvrbeeld terugstrm van gas f rk), ngeacht de tegepaste techniek. Als het testel geen schrsteen heeft, met de lucht aangeverd wrden van bven de brandhaard. Als er een schrsteen aanwezig is, met er een terugslagklep tegevegd wrden en de eventuele gastever met wrden nderbrken wanneer het ventilatiesysteem phudt met werken. In geval van intxicatie met de ruimte intensief verlucht wrden en meten de hulpdiensten wrden pgerepen. > Ventilatie De keuze van de ventilatie is uiterst belangrijk m de cncentratie te verminderen van plluenten die vrtkmen uit het gebruiken van de ruimtes en eventueel uit het materiaal. Het beginsel van hygiënische, deltreffende ventilatie is, vlgens nrm NBN D50-001, m frisse lucht in "drge" ruimtes (kamers, wnkamers, kantren) te laten strmen dr middel van rsters in de ramen f met een mechanisch systeem. Deze lucht kan dan verder het gebuw in strmen, vaak dr de deuren, en dan wegstrmen langs de "natte" ruimtes (keuken, tilet, badkamer) via natuurlijke schrstenen f ventilatren. Een ged afgemeten ventilatie vlstaat m de meeste verntreinigende stffen te verwijderen, zals: Klstfdixide CO 2 : dr ruimtes hygiënisch te ventileren kan het CO 2 -niveau p een aanvaardbaar niveau gehuden wrden, als er vldende debiet is. De mens in rust verbruikt ngeveer 0,5 m³ lucht per uur m te ademen. Afhankelijk van de activiteit kan dit niveau stijgen tt 5 m³ per uur. Dit debiet is niet vldende m de luchtkwaliteit te garanderen. Meer infrmatie ver het tegelaten cncentratieniveau vindt men p de technische fiche ver de vermindering van fysisch-chemische verntreinigende stffen. BLZ. 3 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

4 Brn: La ventilatin et l énergie - guide pratique pur architectes Waterdamp: dr hygiënische ventilatie kan het grtste deel van de waterdamp weggeverd wrden. Eventueel intensief verluchten, dr de ramen pen te zetten f de dampkap in de keuken aan te zetten, kan een tijdelijk teveel aan waterdamp verwijderen. Radiactieve stffen: als radn natuurlijk aanwezig is in de bdem, wat niet het geval is in het Brussels Hfdstedelijk Gewest, meten de ruimtes ged geventileerd wrden. Een andere preventieve maatregel die bij ns tegepast kan wrden, is het vermijden van materialen die natuurlijk radiactief zijn. Specifieke infrmatie hierver vindt men aan het einde van deze fiche. Als in een bestaand gebuw geen mechanisch f natuurlijk ventilatiesysteem vrzien is, met de verluchting gebeuren dr de ramen p gepaste tijdstippen pen te zetten. Dit nderwerp wrdt behandeld in een aparte fiche (zie de lijst aan het einde van deze fiche). > Fitratie Dr te kiezen vr deltreffende fitratie, kan het risic p het indringen van externe verntreinigende stffen, zals stf en pllen, in de habitat vermeden wrden. Tch is het niet helemaal te vrkmen dat deze stffen bij het penen van ramen en deuren binnendringen. Vr een mechanisch ventilatienetwerk is een fijne filter, vanaf 60% OPA, vldende. Deze filters meten natuurlijk p regelmatige tijdstippen vervangen wrden. Wanneer er geen mechanische ventilatie is, kan men k werken met een interne filter die met hercirculering werkt, maar regelmatige schnmaak in het gebuw is de beste manier m verntreinigende stffen te verwijderen (stfzuigen, schnmaken met een vchtige dek). Brn:La ventilatin et l énergie - guide pratique pur architectes BLZ. 4 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

5 SOCIALE EN CULTURELE ASPECTEN > Gevlgen vr de gezndheid Het is duidelijk dat verntreinigende stffen die aanwezig zijn dr een ndrdachte keuze van materialen f dr het gebruik ervan in warmte-installaties, een invled p de gezndheid kunnen hebben. Dit kan gaan van een eenvudig verminderd cmfrt tt een ernstige en zelfs ddelijke vergiftiging. Het is dus beter hier van tevren bij stil te staan. Dr een gede rganisatie van de ventilatie kunnen verntreinigende stffen die ntstaan dr het gebruiken van de ruimtes, prbleemls wrden verwijderd. Hiervr wrdt verwezen naar de verschillende fiches ver het beperken van de plluenten. Deze fiches geven k een verzicht van de ziektes die vrtkmen uit een langere bltstelling f een bltstelling aan hge dsis gevaarlijke plluenten. > Znes vr rkers en niet-rkers Het Kninklijk Besluit van 13 december 2005 ver het verbd m te rken p penbare plaatsen, is in werking getreden p 1 januari De bepalingen vr de hreca-sectr zijn van kracht gewrden p 1 januari Deze bepalingen betreffen: cafetaria's en kantines van sprtinstellingen: ttaal rkverbd. restaurants, banketbakkerijen en tea-rms: ttaal rkverbd (behalve in een aparte rkersruimte waar alleen drank verbruikt mag wrden - deze ruimte mag niet grter zijn dan 25% van de ttale ppervlakte van de zaak). cafés en brasseries: hier mag gerkt wrden als er een rkafzuiginstallatie (15m³/uur/m²) aanwezig is en als minstens de helft van de ttale ppervlakte van de zaak bestaat uit een duidelijk afgebakende rkvrije zne. Om de luchtkwaliteit te garanderen, met de ventilatie aangepast wrden f met hiermee rekening gehuden wrden tijdens het ntwerp van de nieuwbuw f het renvatieprject. IN DE PRAKTIJK In de verschillende fases van de ntwikkeling en uitvering van het prject meten maatregelen wrden genmen: PLANNING SCHETS Bepaal he de ruimtes gebruikt zullen wrden en wat de vereiste luchtkwaliteit is. Leid daaruit af heveel lucht ververst met wrden. Denk er van bij de schets aan m het gebuw te beschermen tegen verntreinigende stffen van buiten: Als de hygiënische ventilatie met een mechanisch systeem gebeurt, plaats dan de teverkanalen van de ventilatielucht aan de kant van het gebuw die het minst bltgesteld is aan verntreinigende stffen van buiten (verkeer, schrstenen van naburige gebuwen, bepaalde plantengrei, enz.). Als de hygiënische ventilatie p natuurlijke wijze gebeurt, plaats dan de bewnde kamers het best aan een kant van het gebuw die het minst bltgesteld is aan verntreinigende stffen van buiten. Als het mgelijk is, kan deze vereiste wrden gecmbineerd met de beste riëntatie van het gebuw p het gebied van warmte (zie aparte fiche hierver). VOORONTWERP Vermijd brnnen van verntreinigende stffen binnenshuis: Kies een geslten verwarmingsketel f pen haard, zdat er geen cntact mgelijk is tussen de mgeving en de verbrandingslucht (bilers met luchtgat, luchtdichte ketels, enz.). Cntrleer bij een renvatie de kwaliteit van de bestaande uitrusting en vervang deze indien ndig. BLZ. 5 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

6 Pas de functie van de ruimtes in bestaande gebuwen f bij een lichte renvatie aan de kwaliteit van de lucht aan. Prbeer bijvrbeeld verntreinigende activiteiten (badkamer, keuken) te greperen in ruimtes die deltreffend verlucht kunnen wrden. Vermijd externe brnnen van verntreiniging: Bij het kiezen van planten vr in de tuin, kan men rekening huden met het risic p allergieën (zie de fiche ver stffen die allergieën kunnen verrzaken). Pak de verntreinigende stffen binnenshuis aan: Zrg in een nieuwe wning vr een hygiënisch ventilatiesysteem vlgens de nrm NBND Zrg in andere ruimtes vr een hygiënisch ventilatiesysteem p basis van een vldende debiet. De tekening hiernder geeft het vermedelijke percentage van ntevreden persnen (PPD) in functie van het debiet van de ventilatie. Men merkt dat bven 30 m³/uur/persn, de tevredenheid niet langer veel teneemt. Als ijkpunt legt het ARAB de grens p minstens 30 m³/uur/persn met een minimaal vlume van 10 m³ per persn. De Eurpese Nrm EN13779, die in nvember 2004 is mgezet in Belgische wetgeving, vraagt minstens 36 m³/uur/persn vr een gemiddelde luchtkwaliteit en 54 m³/uur/persn vr een uitstekende luchtkwaliteit. Verband tussen het debiet van de ventilatie en het cmfrtgevel van de gebruikers Brn: Energie+ Kppel bij een zware renvatie de islatiewerkzaamheden aan het zrgen vr een kwalitatief gede en hygiënische ventilatie. Zrg ervr dat het ventilatiesysteem geen tcht f thermisch f akestisch ngemak verrzaakt pdat de bewners het systeem niet zuden uitschakelen in de winter. Daarte kunnen de peningen vr luchttever z dicht mgelijk tegen het plafnd aangebracht wrden, zdat de kude en warme lucht ged gemengd wrden. Kies vr een zelfregelende ventilatr die het debiet vermindert bij wind. Plaats de peningen vr luchttever achter een verwarmingstestel f kies vr een dubbel systeem met een warmtewisselaar. Op die manier wrdt de lucht vrverwarmd en verdwijnen kude luchtstrmen. Plaats fijne filters p het ventilatiesysteem (60% OPA). Zrg in elke ruimte vr intensieve ventilatie dr de ramen te penen f dr de dampkap aan te zetten. UITVOERINGSONTWERP, DOSSIER VOOR DE BOUWVERGUNNING Vermijd brnnen van verntreinigende stffen binnenshuis: Kies het materiaal en de werkwijze z uit dat er geen verntreinigende stffen binnenshuis dr kunnen ntstaan. Kijk daarvr p de fiches "Materialen" en "Gezndheid" van deze gids (zie verder). Vermijd kudebruggen, brnnen van cndensatie en de ntwikkeling van mgelijk schadelijke schimmels. BLZ. 6 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

7 TOEZICHT OP DE WERKZAAMHEDEN Let p de vlgende elementen: het gebruik van het materiaal met znder lijm maar met mechanische hechtingen gebeuren kies vr geznde materialen cntrleer de kwaliteit van de uitvering van de ventilatie (regeling van aanzuigmnden, ged verticale schrstenen, enz.) OPLEVERING EN INGEBRUIKNAME Pak de verntreinigende stffen binnenshuis aan: Breng de gebruiker p de hgte van het belang van hygiënische ventilatie. Leer een aantal reflexen aan, zals het enkele minuten lang verluchten van een ruimte na een "verntreinigende" activiteit, zals een duche, kken, enz. ONDERHOUD Vermijd brnnen van verntreinigende stffen binnenshuis: Maak de ruimtes regelmatig schn. Onderhud de filters en de ventilatiekanalen. Maak de schrsteen elk jaar schn, nderhud de bilers en de verschillende branders. AANVULLENDE INFORMATIE ANDERE AANDACHTSPUNTEN Hier vlgt een lijst met nderwerpen die k vr de luchtkwaliteit van belang zijn: CSS00 - Cmfrt en gezndheid van de bewner Algemeen ENE09 - Kudebruggen beperken ENE23 - Energie-efficiënte luchtverversingsystemen CSS08 - De binnenhuisverntreiniging beperken : fysische en chemische verntreiniging CSS11 - De binnenhuisverntreiniging beperken : bicntaminanten CSS12 - De binnenhuisverntreiniging beperken : de magnetische verntreiniging CSS14 - De gebruikers infrmeren he de manuele ventilatie te gebruiken Hier een lijst met fiches ver de keuze van buwmaterialen: MAT00 - Materialen in buw en renvatie MAT06 - De bekleding van binnenmuren en plafnds: geznde en eclgische materialen kiezen MAT07 - De vlerbekleding: geznde materialen met een gunstige milieubalans kiezen MAT10 - Niet-dragende muren en tussenwanden: geznde materialen met een gunstige milieubalans kiezen MAT08 - Een hutsrt kiezen vlgens de aard en de tepassing CSS09 - Lijm en verf: aandacht schenken aan hun invled p gezndheid en milieu BIBLIOGRAFIE Algemene infrmatie ver luchtkwaliteit: F.Simn, JM.Hauglustaine, "La ventilatin et l énergie - guide pratique pur les architectes", Ministerie van het Waalse Gewest, 2001 Energie+: BLZ. 7 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

8 Algemene infrmaie ver gezndheid en habitat: C.A.Rulet, "Santé et qualité de l envirnnement intérieur dans les bâtiments", Presses Plytechniques et Universitaires Rmandes, Lausanne, 2004 S. en P.Déux, "Le guide de l habitat sain", uitg. Mediec, Andrra, 2004 Inter-Envirnnement Wallnie, "La santé dans la maisn": G.Tilbrghs, D.Wildemeersch en K.De Schrijver, Wnen et gezndheid, Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, 2005 Le réseau Ec-cnsmmatin: PEST, Leefmilieu Brussel BIM, Infrmatie ver radiactieve stffen: WTCB, "TV 211 Vrkmen en bestrijden van radn in wningen", maart 1999 Van belang in het Brussels Hfdstedelijk Gewest: Na een medische diagnse: RCIB (Reginale Cel vr Interventie bij Binnenluchtvervuiling), via de diensten van de Grene Ambulance: Kninklijk Besluit van 13 december 2005 ver het rkverbd p bepaalde plaatsen: De website https://prtal.health.fgv.be/ geeft een duidelijk verzicht. BLZ. 8 VAN 8 GOEDE LUCHTKWALITEIT GARANDEREN FEBRUARI 2007

DE "MANUELE VENTILATIE" OPTIMAAL ORGANISEREN

DE MANUELE VENTILATIE OPTIMAAL ORGANISEREN - - DE "MANUELE VENTILATIE" OPTIMAAL ORGANISEREN Wanneer en he lang meten kamers verlucht wrden wanneer er geen installatie vr hygiënische ventilatie aanwezig is? PRINCIPES CONTEXT De luchtkwaliteit hangt

Nadere informatie

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN KOUDEBRUGGEN BEPERKEN Details ntwerpen die de cntinuïteit van de thermische islatie garanderen, een crrecte tepassing p de werf garanderen en de bestaande kudebruggen pheffen PRINCIPES BENADERING Kudebruggen

Nadere informatie

FYSISCHE EN CHEMISCHE VERONTREINIGING BINNENSHUIS BEPERKEN

FYSISCHE EN CHEMISCHE VERONTREINIGING BINNENSHUIS BEPERKEN PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN - - FYSISCHE EN CHEMISCHE VERONTREINIGING BINNENSHUIS BEPERKEN Kies materialen die weinig f geen chemische en fysische verntreinigende

Nadere informatie

Fabels in isolatieland Wat waar is of niet waar

Fabels in isolatieland Wat waar is of niet waar Fabels in islatieland Wat waar is f niet waar Fabels verleven de tijden. Sms is dat ged. Maar het kan k verkeerd uitpakken. Eind jaren '70 bracht Sven (Stichting vrlichting energiebesparing nederland)

Nadere informatie

HET VERDEELNETWERK VOOR DE VERWARMING OPTIMALISEREN

HET VERDEELNETWERK VOOR DE VERWARMING OPTIMALISEREN - - HET VERDEELNETWERK VOOR DE VERWARMING OPTIMALISEREN Het algemeen rendement van de verwarmingsinstallatie verbeteren dr te zrgen vr een efficiënte verdeling van de energie PRINCIPES BENADERING Naast

Nadere informatie

ZORGEN VOOR THERMISCHE INERTIE

ZORGEN VOOR THERMISCHE INERTIE ZORGEN VOOR THERMISCHE INERTIE Zware materialen kiezen en ze in rechtstreeks cntact laten met de mgeving van het lkaal, m te beschikken ver een gede thermische buffer PRINCIPES BENADERING Om tijdens de

Nadere informatie

INTERNE VERVUILINGSBRONNEN BEPERKEN: BIOCONTAMINANTEN

INTERNE VERVUILINGSBRONNEN BEPERKEN: BIOCONTAMINANTEN PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN - - INTERNE VERVUILINGSBRONNEN BEPERKEN: BIOCONTAMINANTEN Vermijd permanent vcht in f aan de ppervlakte van materialen, de

Nadere informatie

ENERGIE-EFFICIËNTE LUCHTVERVERSINGSYSTEMEN

ENERGIE-EFFICIËNTE LUCHTVERVERSINGSYSTEMEN - - ENERGIE-EFFICIËNTE LUCHTVERVERSINGSYSTEMEN Zrgen vr een gede luchtkwaliteit met een z beperkt mgelijke energiekst PRINCIPES BENADERING Om luchtkwaliteit te kunnen garanderen, met er wrden gezrgd vr

Nadere informatie

EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE

EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE - - EFFICIENTE REGELING VAN DE VERWARMINGSINSTALLATIE Een ged geregeld verwarmingssysteem zrgt vr een ideaal evenwicht tussen de behefte aan energie en de werkelijk geprduceerde heveelheid warmte PRINCIPES

Nadere informatie

EEN ADEQUAAT VERWARMINGSLICHAAM KIEZEN

EEN ADEQUAAT VERWARMINGSLICHAAM KIEZEN - - EEN ADEQUAAT VERWARMINGSLICHAAM KIEZEN PRINCIPES BENADERING Een efficiënt en vrdelig systeem kiezen m warmte uit te stralen Naast de prductiewijze, een kwaliteitsvlle verdeling en een efficiënte regeling,

Nadere informatie

Veiligheidsinstructie voor opslag van gevaarlijke producten in recipiënten

Veiligheidsinstructie voor opslag van gevaarlijke producten in recipiënten Interne Dienst vr Preventie en Bescherming p het Werk Afdeling Risicbeheer Veiligheidsinstructie vr pslag van gevaarlijke prducten in recipiënten Datum 20 januari 2011 Inleiding Opslag wrdt gedefinieerd

Nadere informatie

EEN WARMTESTRATEGIE ONTWIKKELEN

EEN WARMTESTRATEGIE ONTWIKKELEN EEN WARMTESTRATEGIE ONTWIKKELEN PRINCIPES BENADERING Wintercmfrt gegarandeerd tegen een z laag mgelijk energieverbruik Als je een gebuw buwt f renveert, wil je cmfrt bieden, zwel tijdens de winter als

Nadere informatie

EEN NIEUWE DEFINITIE GEVEN AAN HET THERMISCH COMFORT

EEN NIEUWE DEFINITIE GEVEN AAN HET THERMISCH COMFORT - PRAKTISCHE AANBEVELING CSS13 - EEN NIEUWE DEFINITIE GEVEN AAN HET THERMISCH COMFORT Ons gedrag ten pzichte van verwarmings- en kelingsinstallaties in vraag stellen PRINCIPES Het thermisch cmfrt is waarschijnlijk

Nadere informatie

Project Claes Luc - BPC

Project Claes Luc - BPC X-ECO Ing. Gert Vanden Ber Lenard Meesstraat 16 3970 Lepldsburg 0472-32.20.98 www.x-ec.net Prject Claes Luc - BPC EPB ENERGIE PRESTATIE EN BINNENKLIMAAT Nieuwbuwwning Ligging: Steenweg 273, 3570 Alken

Nadere informatie

Technische en bouwkundige voorschriften voor meterlokalen

Technische en bouwkundige voorschriften voor meterlokalen Technische en buwkundige vrschriften vr meterlkalen Referentie: SIB10 CCLB 110 Datum:22/10/2010 Pagina 1/9 Inhudstafel 1 INLEIDING... 3 2 AFKORTINGEN... 3 3 TOEGANKELIJKHEID INSTALLATIES... 3 4 LOKAAL...

Nadere informatie

Bouwbedrijf Beneens. Stadsestraat 43 2250 Olen

Bouwbedrijf Beneens. Stadsestraat 43 2250 Olen Buwbedrijf Beneens Stadsestraat 43 2250 Olen 1 Alles heeft een levensduur. Alles dient vervangen te wrden. Bill McDnnuch C2C Livespan f Materials 2 3 Renvatie in de Praktijk 4 Renvatie in de Praktijk 5

Nadere informatie

Als u een toelichting wilt geven, op één van uw antwoorden, dan kunt u dat aan het einde van de vragenlijst doen.

Als u een toelichting wilt geven, op één van uw antwoorden, dan kunt u dat aan het einde van de vragenlijst doen. VRAGENLIJST Beste mantelzrger, Deze vragenlijst is bedeld vr u. Dr het invullen van bijgaande vragenlijst krijgt u inzicht in de rzaken van uw belasting. Het maakt u bewust van uw situatie. In de vragenlijst

Nadere informatie

Huisbereiding in de kijker

Huisbereiding in de kijker NIEUWSBRIEF NUMMER 5 JANUARI 2010 P1 In dit nummer 1 Inleiding 2 Huisbereiding in de kijker 2 Stppen met rken 4 Zelftest 5 Vrdelen van stppen met rken Inleiding Beste nieuwslezer, 2009 det zijn uittrede,

Nadere informatie

DE BINNENHUISVERONTREINIGING BEPERKEN: DE ELEKTROMAGNETISCHE VERONTREINIGING

DE BINNENHUISVERONTREINIGING BEPERKEN: DE ELEKTROMAGNETISCHE VERONTREINIGING PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN - - DE BINNENHUISVERONTREINIGING BEPERKEN: DE ELEKTROMAGNETISCHE VERONTREINIGING PRINCIPES CONTEXT Externe en interne brnnen

Nadere informatie

ZORGEN VOOR EEN INTENSIEVE LUCHTVERVERSING

ZORGEN VOOR EEN INTENSIEVE LUCHTVERVERSING Om nline kennis te maken met de nieuwe versie 2016 van de Gids Duurzame Gebuwen, surft u naar: http://www.gidsduurzamegebuwen.brussels - - ZORGEN VOOR EEN INTENSIEVE LUCHTVERVERSING In het kader van een

Nadere informatie

Les Hernieuwbare energie

Les Hernieuwbare energie LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Les Hernieuwbare energie Werkblad Les Hernieuwbare energie Werkblad "100% duurzaam", "Hllandse wind", "Kies bigas!": wie de reclames van energiebedrijven bekijkt zu bijna denken

Nadere informatie

MEDEDELING AAN DE LEDEN

MEDEDELING AAN DE LEDEN EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Cmmissie verzekschriften 22.4.2010 MEDEDELING AAN DE LEDEN Betreft: Verzekschrift 959/2006, ingediend dr Michael Zammit (Maltezer natinaliteit), ver de activiteiten van de

Nadere informatie

SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI

SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE DWERGPAPEGAAI

Nadere informatie

MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE

MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE - ALGEMENE PROBLEMATIEK MAT00 - MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE Het belang van de keuze van materialen en buwtechnieken in het Brussels Hfdstedelijk Gewest BENADERING De keuze van materialen en buwtechnieken

Nadere informatie

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten Beschermd Wnen met een pgb nder verantwrdelijkheid van gemeenten Een factsheet vr cliënten, cliëntvertegenwrdigers en familievertegenwrdigers 1 februari 2016 Sinds 1 januari 2015 valt Beschermd Wnen (vrheen

Nadere informatie

.::r. rt-.. -...D. '-û. Onderwerp: nb. RAB. ja of nee?

.::r. rt-.. -...D. '-û. Onderwerp: nb. RAB. ja of nee? Nummer 11 Onderwerp: nb. RAB. ja f nee? Omschrijving: TTB is de afkrting vr: Thermische terugslagbeveiliging RAB is een dr Fast beschermde afkrting vr: Rkgasafverbeveiliging Met beide aanduidingen wrdt

Nadere informatie

SPREEKBEURT TIJGERPYTHON

SPREEKBEURT TIJGERPYTHON SPREEKBEURT TIJGERPYTHON l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE TIJGERPYTHON

Nadere informatie

Uw partner in hernieuwbare energie

Uw partner in hernieuwbare energie www.svetechniek.be Znnebiler anaf 1999.00 * Inclusief 6% btw,levering en mntage : *Tarief ttaal te betalen 4333 Premie 2334 via netbeheerder te recupereren. Levering en mntage. Exclusief afbraak ude biler,

Nadere informatie

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest Asbestbeleidsplan Beleid en beheer asbest Dcumenttitel. Asbestbeleidsplan Status. Cncept Definitief Versie. 1.1 Datum. 22-03-2014 Organisatie. Wningcrpratie Rentree Opstellers. Wningcrpratie Rentree i.s.m.

Nadere informatie

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN KOUDEBRUGGEN BEPERKEN Details ntwerpen die de cntinuïteit van de thermische islatie garanderen, een crrecte tepassing p de werf garanderen en de bestaande kudebruggen pheffen PRINCIPES BENADERING Kudebruggen

Nadere informatie

Hergebruikinitiatieven

Hergebruikinitiatieven Hergebruikinitiatieven Principe: materialen en verpakkingen hergebruiken vr ze afval wrden Hergebruik betekent de terugwinning en het hergebruik van prducten f nderdelen ervan: hergebruik van de verschillende

Nadere informatie

Nieuwe Vlaamse renovatiepremie vanaf 1 november 2015!

Nieuwe Vlaamse renovatiepremie vanaf 1 november 2015! Nieuwe Vlaamse renvatiepremie vanaf 1 nvember 2015! Hebt u plannen m uw wning te renveren? Dan kunt u misschien rekenen p de steun van de vernieuwde Vlaamse renvatiepremie. Vanaf 1 nvember 2015 kunt u

Nadere informatie

PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN - PRAKTISCHE AANBEVELING ENE13 - DE JUISTE ZONWERING

PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN - PRAKTISCHE AANBEVELING ENE13 - DE JUISTE ZONWERING - - DE JUISTE ZONWERING Het binnenkmend znlicht tijdens de zmer beperken en prfiteren van de warmte tijdens de winter PRINCIPES BENADERING Het znlicht dat binnenkmt in een gebuw mag dan wel het verwarmingsverbruik

Nadere informatie

BIJ RENOVATIE: DE WANDEN ISOLEREN

BIJ RENOVATIE: DE WANDEN ISOLEREN - - BIJ RENOVATIE: DE WANDEN ISOLEREN Bij renvatie de beste manier zeken m de islatie van de wanden te versterken PRINCIPES BENADERING Bij renvatie bieden islatie, luchtdichte wanden en efficiëntere verwarmings-

Nadere informatie

OPLOSSINGENBOEK TANK- SILOVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK

OPLOSSINGENBOEK TANK- SILOVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK OPLOSSINGENBOEK TANK- SILOVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK Wettelijke grndslag - Vrlichting en nderricht Arbwet Artikel 8 - Persnlijke Beschermingsmiddelen Arbbesluit - Fysische factren Arbbesluit - Fysieke

Nadere informatie

PROJECT : IN DER OSTERBACH

PROJECT : IN DER OSTERBACH Brusselsesteenweg 6-2800 Mechelen tel 0475/478.477 - fax 015/340.310 www.vac-nline.be e-mail: inf@vac-nline.be U kan ns van maandag tem zaterdag bereiken van 8u tt 22u PROJECT : IN DER OSTERBACH ROUTE

Nadere informatie

OPTIMALISATIE VAN HET NATUURLIJK LICHT

OPTIMALISATIE VAN HET NATUURLIJK LICHT - OPTIMALISATIE VAN HET NATUURLIJK LICHT De vrm en de ppervlakte van de peningen bepalen, evenals de binnenhuisinrichting, vr ptimaal lichtcmfrt en gebruik van natuurlijk licht PRINCIPES BENADERING Het

Nadere informatie

SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KALKOEN BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Behandelinstructies. Bij roet- en/of waterschade DE TIENDSCHUUR BV

Behandelinstructies. Bij roet- en/of waterschade DE TIENDSCHUUR BV Behandelinstructies Bij ret- en/f waterschade 2013 DE TIENDSCHUUR BV! Inhudspgave 1 Inleiding 2 Behandelinstructies materialen algemeen met brandschade 3 Behandelinstructies schilderij met ret- en/f waterschade

Nadere informatie

SPREEKBEURT Aziatische huisgekko

SPREEKBEURT Aziatische huisgekko SPREEKBEURT Aziatische huisgekk l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE AZIATISCHE

Nadere informatie

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost Bijlage 4 Tetsingskader ntwerp levenslpbestendig Zeist-Ost 1. Opzet Het tetsingskader Levenslpbestendig Zeist-Ost bestaat uit een aantel nderdelen. Een algemeen deel gaat ver de levenslpbestendige wijk:

Nadere informatie

Elektrische warmhoudplaat

Elektrische warmhoudplaat Elektrische warmhudplaat 114.360 114.361 114.362 V1/1209 NL/B 1. Algemeen 74 1.1 Infrmatie ver de gebruiksaanwijzing 74 1.2 Symblverklaring 74 1.3 Aansprakelijkheid en vrijwaring 75 1.4 Auteursrecht 75

Nadere informatie

Kantines tegen voedselverspilling

Kantines tegen voedselverspilling Kantines tegen vedselverspilling Principe: zwel klanten als kantinepersneel aanspren m vedselverspilling te verminderen Kantines van administraties, ng's, schlen f bedrijven zijn plekken waar grte heveelheden

Nadere informatie

HITTEGOLVEN EN OZONPIEKEN

HITTEGOLVEN EN OZONPIEKEN / infrmatiebrchure HITTEGOLVEN EN OZONPIEKEN Infrmatie bestemd vr gezndheids- en welzijnswerkers werkzaam met bejaarden 3.05.2016 Hitteglven en znpieken - Infrmatie bestemd vr gezndheids- en welzijnswerkers

Nadere informatie

Activiteitenfiche timmerhoek 1. Nagels en schroeven. bronnen : http://www.techniekinjeklas.nl/ http://www.eerstehulpwiki.nl/wiki/index.

Activiteitenfiche timmerhoek 1. Nagels en schroeven. bronnen : http://www.techniekinjeklas.nl/ http://www.eerstehulpwiki.nl/wiki/index. Activiteitenfiche timmerhek 1 Nagels en schreven brnnen : http://www.techniekinjeklas.nl/ http://www.eerstehulpwiki.nl/wiki/index.php/ogletsel Leeftijd : vierjarigen Aantal kinderen : maximaal 3 Lcatie

Nadere informatie

KIES DE BESTE MANIER OM WARMTE TE PRODUCEREN

KIES DE BESTE MANIER OM WARMTE TE PRODUCEREN - KIES DE BESTE MANIER OM WARMTE TE PRODUCEREN Een manier kiezen m warmte te prduceren die een ged energierendement cmbineert met een geringe invled p het milieu PRINCIPES BENADERING Samen met de kwaliteit

Nadere informatie

Eerstelijns ServicePunt B.V.

Eerstelijns ServicePunt B.V. WebsiteService 2015 Eerstelijns ServicePunt B.V. Eerstelijns ServicePunt B.V. Trenallee 20, Videlab Strijp-S 5617 BC Eindhven inf@eerstelijnsservicepunt.nl www.eerstelijnsservicepunt.nl De WebsiteService

Nadere informatie

SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL

SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE ZOETWATERGARNAAL

Nadere informatie

Basis inspectiemodule

Basis inspectiemodule Basis inspectiemdule Arbeidsmiddelen deelmdule: Algemeen Deze Basis Inspectie Mdule (BIM) is pgesteld aan de hand van de stand van de techniek en is geschreven vr intern gebruik bij de Inspectie SZW. Verder

Nadere informatie

Saxionstudent.nl CE 1

Saxionstudent.nl CE 1 Thema: Marktanalyse (semester 1) Prject: Desk en Fieldresearch 56357 Vrwrd Vr u ligt het plan van aanpak vr het prject Desk en Fieldresearch, vr het thema marktanalyse van semester 1. Het is de bedeling

Nadere informatie

Huiswerk Informatie voor alle ouders

Huiswerk Informatie voor alle ouders Nummer 6 mei 2010 Huiswerk Infrmatie vr alle uders Huiswerk en efening Ged leren lezen en rekenen is belangrijk, want je hebt deze vaardigheden in het dagelijks leven veral ndig. Kinderen ged leren lezen

Nadere informatie

Stel uw inkomen zeker, sluit een arbeidsongeschiktheidsverzekering af

Stel uw inkomen zeker, sluit een arbeidsongeschiktheidsverzekering af Stel uw inkmen zeker, sluit een arbeidsngeschiktheids af Eindelijk geniet u van een heerlijke skivakantie. En natuurlijk verkmt het u niet, want u bent een ervaren skiër. Maar laat dat ngeluk nu net in

Nadere informatie

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden;

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden; Vrbeeld handvest De burgemeester, het cllege en de raad van de gemeente Muiden; Gelet p artikel 169, tweede en derde lid, en artikel 180, tweede en derde lid, Gemeentewet; Hebben de vlgende uitgangspunten

Nadere informatie

Wat zijn de specifieke omstandigheden van deze locatie waar, bij inpassing van de voorziening, rekening mee gehouden moet worden?

Wat zijn de specifieke omstandigheden van deze locatie waar, bij inpassing van de voorziening, rekening mee gehouden moet worden? Omgevingsscan Achtergrnd prject De gemeente Drdrecht heeft het plan pgevat de prblematiek rndm (merendeels verslaafde) dak- en thuislze mensen in haar stad aan te pakken. In dit kader heeft de gemeente

Nadere informatie

DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER VERBETEREN

DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER VERBETEREN PRAKTISCHE GIDS VOOR DE RENOVATIE EN DE DUURZAME CONSTRUCTIE VAN KLEINE GEBOUWEN DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER VERBETEREN Sanitair warm water verwarmen, verdelen en aftappen, rekening hudend met

Nadere informatie

Ids Veiligheidscoördinatie

Ids Veiligheidscoördinatie Ids Veiligheidscördinatie 1 / 5 IDS-1119 - AG Vespa - Viletstraat 39-2060 Antwerpen - Ontwerpanalyse 01 COÖRDINATIEDAGBOEK Datum: 19-7-2005 Aanwezige partijen: COO: Jhan De Kninck Inf vr: BH AR Karlien.Vanmerhaeghe@vespa.antwerpen.

Nadere informatie

THERMISCHE ISOLATIE: KIES GEZONDE EN ECOLOGISCHE MATERIALEN

THERMISCHE ISOLATIE: KIES GEZONDE EN ECOLOGISCHE MATERIALEN PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN THERMISCHE ISOLATIE: KIES GEZONDE EN ECOLOGISCHE MATERIALEN Kies hernieuwbare, recycleerbare en gerecycleerde materialen f

Nadere informatie

Schade protocol Zuiderpark Stadswalzone

Schade protocol Zuiderpark Stadswalzone Schade prtcl Zuiderpark Stadswalzne Gemeente s-hertgenbsch december 2012 Schadeprtcl Zuiderpark - Stadswalzne In dit dcument staat he de gemeente s-hertgenbsch mgaat met schadeclaims. Het is er p gericht

Nadere informatie

Veel gestelde vragen huurbeleid 18 oktober 2012

Veel gestelde vragen huurbeleid 18 oktober 2012 Veel gestelde vragen huurbeleid 18 ktber 2012 Algemeen: 1. Waarm kmt er een nieuw huurbeleid? Een aantal ntwikkelingen heeft ervr gezrgd dat wij ns huurbeleid hebben aangepast. Deze ntwikkelingen zijn:

Nadere informatie

Mannechie. De Mogelijkheden van Mannechie, ofwel: wat kan Mannechie allemaal vlot, vriendelijk en vakkundig voor U doen?

Mannechie. De Mogelijkheden van Mannechie, ofwel: wat kan Mannechie allemaal vlot, vriendelijk en vakkundig voor U doen? Mannechie De Mgelijkheden van Mannechie, fwel: wat kan Mannechie allemaal vlt, vriendelijk en vakkundig vr U den? Hiernder een beknpte lijst met de mgelijkheden van Mannechie: Service vr U. Bedrijfspanden

Nadere informatie

De juiste mensen op de juiste plek

De juiste mensen op de juiste plek De juiste mensen p de juiste plek Visitekaartje Brand-, ret- en waterschade? Gm staat steeds vr u klaar. Cntacteer ns 03 820 96 20 Ndnummer 0900 100 87 Tevreden klanten dankzij een ttaalpakket en de nieuwste

Nadere informatie

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t D i e n s t v e r l e n i n g s d c u m e n t Ons kantr hudt zich bezig met financiële dienstverlening en heeft zich gespecialiseerd in schade- en levensverzekeringen en is daarbij actief p de zakelijkeen

Nadere informatie

VOEL OOK DE MAGIE VAN KINDEROPVANG EN NATUUR!

VOEL OOK DE MAGIE VAN KINDEROPVANG EN NATUUR! Ontwikkeling van kinderen, stagnatie van de ntwikkeling en drverwijzen Wij prberen er vr te zrgen dat kinderen zich bij nze pvang plezierig velen en zich kunnen ntwikkelen. Om te kunnen berdelen f dit

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KANARIE BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Voorbeeldvragen Methodiek NEN 2767

Voorbeeldvragen Methodiek NEN 2767 Nb. Per vraag kunnen er meerdere gede antwrden zijn 1. Welke van de nderstaande bewering is juist? NEN 2767 is een: methdiek vr de bepaling van achterstallig nderhud bjectieve methdiek vr de bepaling van

Nadere informatie

Wie verkoopt uw huis?

Wie verkoopt uw huis? Wie verkpt uw huis? Accuntnet Verkp Vertruwens Persn Service Accuntnet V V P Service Wie verkpt uw huis? Als u uw huis wilt verkpen, schakelt u k in Spanje een makelaar in. Echter in Spanje geeft men nrmaal

Nadere informatie

SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD

SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN EEN AARDWARMTEWISSELAAR

INSTALLATIE VAN EEN AARDWARMTEWISSELAAR Om nline kennis te maken met de nieuwe versie 2016 van de Gids Duurzame Gebuwen, surft u naar: http://www.gidsduurzamegebuwen.brussels PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE

Nadere informatie

Preventie tegen chemische risico s in carrosseriebedrijven

Preventie tegen chemische risico s in carrosseriebedrijven Preventie tegen chemische risic s in carrsseriebedrijven Eind 2010 werd k een inspectiecampagne gehuden bij de carrsseriebedrijven. De campagne kaderde in een Eurpese SLIC-campagne Chemische agentia p

Nadere informatie

Uw woning. Standaard energiegebruik voor uw woning. Energielabel woning. 266.318 MJ (megajoules)

Uw woning. Standaard energiegebruik voor uw woning. Energielabel woning. 266.318 MJ (megajoules) Energielabel wning Afgegeven cnfrm de Regeling energieprestatie gebuwen. Veel besparingsmgelijkheden (zie in bijlage) Uw wning Weinig besparingsmgelilkheden Labelklasse maakt vergelijking met wning(en)

Nadere informatie

Huisregelement opvang Kiddyzz

Huisregelement opvang Kiddyzz Huisregelement pvang Kiddyzz Deze huisregels gelden in cmbinatie met de vereenkmst van pdracht tussen uders/verzrgers en gastuder, welke dr beide partijen ndertekend zijn. Alle vraaguders dienen van deze

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KWARTEL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KWARTEL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN SPREEKBEURT KWARTEL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KWARTEL BIJ ELKAAR

Nadere informatie

TEST INHOUD: HEEFT MIJN KIND EEN EETSTOORNIS? 1. Onderzoek het eetgedrag van uw kind. 2. In welke fase zit mijn kind nu?

TEST INHOUD: HEEFT MIJN KIND EEN EETSTOORNIS? 1. Onderzoek het eetgedrag van uw kind. 2. In welke fase zit mijn kind nu? TEST HEEFT MIJN KIND EEN EETSTOORNIS? INHOUD: 1. Onderzek het eetgedrag van uw kind 2. In welke fase zit mijn kind nu? 3. Heeft mijn kind een geznd BMI? 4. Tips vr uders www.mijnkindheefteeneetstrnis.nl

Nadere informatie

Werken met uitzendkrachten

Werken met uitzendkrachten Uitzendkrachten-Werken met uitzendkrachten-telichting 1/8 Werken met uitzendkrachten Uitzendkrachten zijn werknemers die vallen nder twee srten werkgevers. Enerzijds heeft men de werkgever van de uitzendkracht

Nadere informatie

Algemeen Reglement voor de arbeidsbescherming

Algemeen Reglement voor de arbeidsbescherming Algemeen Reglement vr de arbeidsbescherming Titel II - Algemene bepalingen betreffende de arbeidshygiëne alsmede de veiligheid en de gezndheid van de arbeiders Hfdstuk I: Bepalingen betreffende de veiligheid

Nadere informatie

Strategisch gelegen kantorencomplex met ondergrondse parking in Mechelen.

Strategisch gelegen kantorencomplex met ondergrondse parking in Mechelen. 1 Inf Strategisch gelegen kantrencmplex met ndergrndse parking in Mechelen. Het prject Pure M situeert zich in het stadsgedeelte van het Raghen-Park, dat mmenteel ntwikkeld wrdt. Het bevindt zich net ten

Nadere informatie

De kans is groot dat uw testament niet voldoet aan uw wensen, geen gebruik maakt van

De kans is groot dat uw testament niet voldoet aan uw wensen, geen gebruik maakt van Testamenten check Streep dr wat niet van tepassing is VRAAG 1 Is uw testament van vóór 2003? De kans is grt dat uw testament niet vldet aan uw wensen, geen gebruik maakt van de mgelijkheden sinds de invering

Nadere informatie

ARBOCATALOGUS ZEECONTAINERVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK

ARBOCATALOGUS ZEECONTAINERVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK ARBOCATALOGUS ZEECONTAINERVERVOER TRANSPORT EN LOGISTIEK Juni 2012 INHOUDSOPGAVE 1. ARBOCATALOGUS... 3 Tepassingsgebied... 3 Lptijd... 3 Evaluatie... 3 Beschikbaarheid... 3 Afwijken... 3 Wettelijke grndslag...

Nadere informatie

Zo doen wij het op de Koningin Julianaschool

Zo doen wij het op de Koningin Julianaschool Regels en afspraken Eén van de uitgangspunten van nze schl is dat kinderen met plezier naar schl gaan. Vr een gede sfeer zijn er regels ndig en maken we afspraken met de kinderen en hun uders. Als we samen

Nadere informatie

Dienstverlening in Dampoort en Sint-Amandsberg

Dienstverlening in Dampoort en Sint-Amandsberg Dienstverlening in Damprt en Sint-Amandsberg 14 nvember 2013 Activiteit Tijdens een lunchgesprek ging schepen en OCMW-vrzitter Rudy Cddens in gesprek met bewners ver de zrg en dienstverlening in Damprt

Nadere informatie

Nieuwsbrief 1 Groen Licht www.nieuwkortenoord.nl

Nieuwsbrief 1 Groen Licht www.nieuwkortenoord.nl Nieuwsbrief 1 Gren Licht www.nieuwkrtenrd.nl Nieuwsbrief 1 Gren Licht Dit is een nieuwsbrief, speciaal gericht p de actie Gren Licht in Nieuw Krtenrd. Subsidie beschikbaar gesteld dr Prvincie vr Gren Licht

Nadere informatie

IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT

IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT BIJLAGE 1 IMPLEMENTATIE WET VERPLICHTE MELDCODE HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING GEMEENTEN NOORDOOST-BRABANT 1. Inleiding Op 1 juli 2013 is de Wet verplichte meldcde huiselijk geweld en kindermishandeling

Nadere informatie

Onderzoek PUR en gezondheid in de Kruidenbuurt te Heerenveen

Onderzoek PUR en gezondheid in de Kruidenbuurt te Heerenveen Onderzek PUR en gezndheid in de Kruidenbuurt te Heerenveen TUSSENRAPPORT GGD Fryslân 17 september 2013 Frans Duijm, Gea de Meer, Jhn Janssen Met dank aan Pieter Pstma (Landstra, Bureau vr Buwfysica) 1

Nadere informatie

Project Be Home 3 woningen

Project Be Home 3 woningen X-ECO Ing. Gert Vanden Ber Lenard Meesstraat 16 3970 Lepldsburg 0472-32.20.98 www.x-ec.net Prject Be Hme 3 wningen EPB ENERGIE PRESTATIE EN BINNENKLIMAAT Ligging: Pater Asteerstraat 45 47 49 3970 Lepldsburg

Nadere informatie

Pijncentrum. Behandeling van het Carpaal Tunnel Syndroom (CTS)

Pijncentrum. Behandeling van het Carpaal Tunnel Syndroom (CTS) Pijncentrum Behandeling van het Carpaal Tunnel Syndrm (CTS) Inleiding Op het pijncentrum is met u besprken dat uw pijnklachten van het Carpaal Tunnel Syndrm (CTS) behandeld gaan wrden dr middel van een

Nadere informatie

NIET-DRAGENDE BINNENMUREN EN TUSSENWANDEN: GEZONDE MATERIALEN MET EEN GUNSTIGE MILIEUBALANS KIEZEN

NIET-DRAGENDE BINNENMUREN EN TUSSENWANDEN: GEZONDE MATERIALEN MET EEN GUNSTIGE MILIEUBALANS KIEZEN PRAKTISCHE HANDLEIDING VOOR DE DUURZAME BOUW EN RENOVATIE VAN KLEINE GEBOUWEN NIET-DRAGENDE BINNENMUREN EN TUSSENWANDEN: GEZONDE MATERIALEN MET EEN GUNSTIGE MILIEUBALANS KIEZEN Ver eclgische binnenwanden

Nadere informatie

Hoe wordt de keuken gebruikt?

Hoe wordt de keuken gebruikt? Checklist starten met je keukenntwerp Elke keuken heeft fysieke (a afmeting) en technische eisen. Daarnaast met het ntwerp van je keuken vrzien zijn van vldende pbergruimte die ndig zijn m alle taken in

Nadere informatie

AKOESTIEK IN HET VOORONTWERP

AKOESTIEK IN HET VOORONTWERP AKOESTIEK IN HET VOORONTWERP Inleiding PS-Acustics BVBA Alle rechten vrbehuden. Niets uit deze uitgave mag wrden vermenigvuldigd en/f penbaar gemaakt wrden dr middel van druk, ftkpie, micrfilm, elektrnisch

Nadere informatie

Presentatie eisen reisweek

Presentatie eisen reisweek Presentatie eisen reisweek Beste reisadviseurs, De aftrap is genmen. We zijn begnnen aan een spannende strijd m te bepalen he nze werkweek er in juni 2013 uit zal zien. Natuurlijk lijkt het een beetje

Nadere informatie

MET ONTSLAG! Ontslaginformatie voor neurologie/neurochirurgie patiënten

MET ONTSLAG! Ontslaginformatie voor neurologie/neurochirurgie patiënten MET ONTSLAG! Ontslaginfrmatie vr neurlgie/neurchirurgie patiënten Het ntslag U bent pgenmen p de afdeling neurlgie/neurchirurgie en u mag met ntslag. Wij hebben de meest gestelde vragen met betrekking

Nadere informatie

Artikel IDE442 MATERIALISEREN 2001 DE BROODROOSTER. Wouter van Dillen, Rogier Hartgring, Bart Ruijpers, Remko Waanders & Guido Zwanenburg

Artikel IDE442 MATERIALISEREN 2001 DE BROODROOSTER. Wouter van Dillen, Rogier Hartgring, Bart Ruijpers, Remko Waanders & Guido Zwanenburg DE BROODROOSTER Wuter van Dillen, Rgier Hartgring, Bart Ruijpers, Remk Waanders & Guid Zwanenburg Z n 75% van de Nederlandse huishudens is in het bezit van een brdrster. Hierdr is het een behrlijk drntwikkeld

Nadere informatie

SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO

SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE LUIPAARDGEKKO

Nadere informatie

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2010-2015 consistent actief beheer

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2010-2015 consistent actief beheer Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebuwen 2010-2015 cnsistent actief beheer Hfdlijnen van beleid, delstellingen en randvrwaarden Vastgesteld p 11 december 2009 1. 1. Inleiding Het Beleidsplan

Nadere informatie

plaatsen van materialen of tijdelijke opstellingen op (of over) de openbare weg, openbaar domein of een publiek toegankelijk terrein

plaatsen van materialen of tijdelijke opstellingen op (of over) de openbare weg, openbaar domein of een publiek toegankelijk terrein plaatsen van materialen f tijdelijke pstellingen p (f ver) de penbare weg, penbaar dmein f een publiek tegankelijk terrein Altijd een vrije drgang van minimaal 4 m hgte en 4 m breedte vrzien: Opstelling

Nadere informatie

RIJDENDE MELKONTVANGST (RMO)

RIJDENDE MELKONTVANGST (RMO) RIJDENDE MELKONTVANGST (RMO) Wettelijke grndslag De maatregelen beschrijven p welke wijze werkgevers en werknemers invulling kunnen geven aan de wettelijke bepalingen uit de Arbwet. - Fysieke belasting

Nadere informatie

Activiteitenfiche timmerhoek 2. Stukken uit het hout

Activiteitenfiche timmerhoek 2. Stukken uit het hout Activiteitenfiche timmerhek 2 Stukken uit het hut brn : http://www.techniekinjeklas.nl/ http://www.eerstehulpwiki.nl/wiki/index.php/ogletsel Het rde kruis 2012, Eerste hulp vr leerkrachten, Mechelen :

Nadere informatie

SPREEKBEURT KERKUIL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KERKUIL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KERKUIL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KERKUIL BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Klachtenreglement Zorgkantoor DWO/NWN

Klachtenreglement Zorgkantoor DWO/NWN Klachtenreglement Zrgkantr DWO/NWN Januari 2015 1. Algemene bepalingen De Wet langdurige zrg (Wlz) is vanaf 1 januari 2015 van kracht. Deze wet wrdt uitgeverd dr de zrgkantren. Deze kantren zijn vr smmige

Nadere informatie

SPREEKBEURT SCHORPIOEN

SPREEKBEURT SCHORPIOEN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT SCHORPIOEN ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE SCHORPIOEN

Nadere informatie

prijsaanvraag 'Kruidlaag in Woodland' - inlichtingenformulier -

prijsaanvraag 'Kruidlaag in Woodland' - inlichtingenformulier - prijsaanvraag 'Kruidlaag in Wdland' - inlichtingenfrmulier - Datum: Termijn: Beste klant Wij helpen u graag bij de creatie van uw schaduwtuin f schaduwbrder nder bestaande bmen f en heesters. Vul dit frmulier

Nadere informatie