Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie Voltijd Deeltijd - Duaal

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie Voltijd Deeltijd - Duaal"

Transcriptie

1 Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie Voltijd Deeltijd - Duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica

2 Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie Voltijd Deeltijd - Duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica Hobéon Certificering BV 16 en 17 september 2004 Auditteam: W.G. van Raaijen A.C.F.M. Broere R.M. Visscher K. Legemate

3 INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING Bereik van de beoordeling Beoordelingsprocedure en werkwijze Beoordelingsprocedure en werkwijze Beslisregels Auditteam Deelnemers visitatie (gesprekspartners uit de beide opleidingsvarianten) Programma visitatie 4 2. BEVINDINGEN EN BEOORDELING 5 Onderwerp 1: Doelstelling opleiding 5 Facet 1.1. Domeinspecifieke eisen 5 Facet 1.2. Niveau bachelor 7 Facet 1.3. Oriëntatie hbo 9 Onderwerp 2: Programma 12 Facet 2.1. Eisen hbo 12 Facet 2.2. Relatie tussen doelstelling en inhoud programma 14 Facet 2.3. Samenhang programma 16 Facet 2.4. Studielast 18 Facet 2.5. Instroom 19 Facet 2.6. Duur 21 Facet 2.7. Afstemming tussen vormgeving en inhoud 22 Facet 2.8. Beoordeling en toetsing 23 Onderwerp 3: Inzet van personeel 26 Facet 3.1. Eisen hbo 26 Facet 3.2. Kwantiteit van het personeel 28 Facet 3.3. Kwaliteit van het personeel 29 Onderwerp 4: Voorzieningen 32 Facet 4.1. Materiële voorzieningen Facet 4.2. Studiebegeleiding Onderwerp 5: Interne kwaliteitszorg 37 Facet 5.1. Evaluatie resultaten 37 Facet 5.2. Maatregelen tot verbetering 39 Facet 5.3. Betrekken van medewerkers, studenten, alumni en beroepenveld 41 Onderwerp 6: Resultaten 43 Facet 6.1. Gerealiseerd niveau 43 Facet 6.2. Onderwijsrendement SAMENVATTEND OORDEEL Oordeelschema voltijd Oordeelschema deeltijd Oordeelschema duaal Overall oordeel/ advies aan NVAO 49 BIJLAGE 1: Curricula Vitae auditoren en onafhankelijkheidsverklaring externe auditor 50 BIJLAGE 2: Programma visitatie AOT, September

4 1. INLEIDING 1.1. Bereik van de beoordeling De Hogeschool van Utrecht (HvU) verzorgt een hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie (AOT) in een voltijd, deeltijd en duale variant met 3 afstudeerprofielen, Algemene Operationele Technologie (AOT), Hogere Installatietechniek (HIT) en Elektrotechnische Installatietechniek (EIT), ondergebracht in het Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica (I3). Hobéon Certificering heeft als Visiterende en Beoordelende Instantie (VBI) de opleidingen beoordeeld. Deze beoordeling is gericht op een accreditatiebeslissing met betrekking tot de voltijd, deeltijd en duale hbo bachelor opleiding Algemene Operationele Technologie. De basis voor de beoordeling van Hobéon Certificering vormde de Management Review die door AOT is uitgevoerd voor zowel de voltijd, deeltijd als de duale variant. De opleidingsvarianten leiden op tot dezelfde eindkwalificaties. Daar waar zij verschillen, betreft het de didactische vormgeving in verband met de specifieke kenmerken (leeftijd, achtergrond, werkervaring) van de onderscheiden doelgroepen. Een en ander is voor Hobéon Certificering reden geweest zijn oordeel over de opleidingsvarianten in één rapport samen te vatten. Daar waar nodig, zal niettemin het onderscheid tussen de drie opleidingsvarianten zichtbaar zijn. Voor de beoordeling van de drie verschillende varianten van AOT, voltijd, deeltijd en duaal, is in het accreditatie onderzoek afzonderlijk gekeken naar de verschillende varianten. In het geval van de duale variant van AOT, die ook in-company bij CORUS wordt verzorgd (duaal EIT), is een aparte visitatie georganiseerd bij CORUS (Zie hiervoor ook de planning in bijlage II). In de verslaglegging wordt apart aandacht besteed aan deze varianten daar waar dit relevant is. In overige gevallen, waar geen aparte vermelding wordt gemaakt, gelden de bevindingen en oordelen voor alle varianten. Voor het studiejaar 2004/2005 is er geen deeltijd instroom geweest. De opleiding beraadt zich op dit moment, ook in facultair verband, of en hoe deeltijd een plaats moet krijgen in het aanbod van opleidingen. De belangrijkste reden is dat als gevolg van het gehanteerde onderwijskundig concept het verschil in de opzet tussen de deeltijd en duale opleidingen verdwenen is. In het onderzoek van Hobéon is wel gesproken met studenten van de deeltijd opleiding en uit die gesprekken blijkt dat het deeltijdtraject zodanig is geborgd, dat de huidige studenten het programma in de daarvoor gestelde tijd kunnen afronden Beoordelingsprocedure en werkwijze Beoordelingsprocedure en werkwijze Bij de beoordeling van de betreffende opleiding is uitgegaan van het door de NVAO vastgestelde Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs. Daarin staan de onderwerpen en facetten vermeld waarop een VBI zich bij de beoordeling van een opleiding moet richten. Voorts zijn daarin opgenomen de criteria aan de hand waarvan een VBI moet bepalen of de basiskwaliteit van de betreffende opleiding als voldoende kan worden beoordeeld. Om de beoordeling voor alle partijen inzichtelijker te maken heeft Hobéon Certificering bovengenoemd Accreditatiekader nader uitgewerkt in een checklist ( Checklist Accreditatie HBO Bachelor ) waarin per facet het betreffende NVAO criterium nader is gespecificeerd in zogeheten deelvragen. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 1

5 Voorafgaand aan het feitelijk accreditatieonderzoek heeft Hobéon Certificering de Hogeschool van Utrecht, de Faculteit FNT en de opleidingen Informatica en Technische Informatica op de hoogte gesteld dat deze checklist bij de beoordeling van de bachelor opleidingen I en TI gehanteerd zou worden. Met betrekking tot het specifieke referentiekader van beide opleidingen geldt het volgende. De Hogeschool van Utrecht heeft een set van ijkpunten (EVINAC) ontwikkeld, die (o.a.) dienen als een instellingsspecifieke vertaling van het accreditatiekader van de NVAO en die op een aantal aspecten een eigen (streef-)norm bevatten. De opleiding AOT heeft in hun Management Review aangegeven hoe zij zich verhouden tot deze normstelling. De opleidingen Informatica en Technische Informatica hebben zich voor wat betreft hun respectieve beroepsprofielen, opleidingscompetenties en onderwijskundige doelstellingen gebaseerd op tenminste de landelijke eindkwalificaties die afgesproken zijn in het landelijke project Competent HTNO en de daaraan gerelateerde opleidingscompetenties zoals vastgesteld in het landelijk overleg tussen de opleidingen en het beroepenveld (zie facet 1.1.: Domeinspecifieke eisen ). Het auditteam heeft het instellingsspecifieke (EVINAC) referentiekader en het opleidingsspecifieke AOT-referentiekader beoordeeld en vervolgens vastgesteld dat deze in voldoende mate gespecificeerd zijn en ook passend zijn voor de opleiding AOT. Het auditteam heeft deze kaders in zijn beoordeling betrokken. Zie voorts onder facet 1.1. De beoordelingsprocedure van Hobéon Certificering kent twee hoofdmomenten: Documentanalyse Het betreft hier een analyse en beoordeling van de door de opleiding AOT geleverde schriftelijke informatie over: strategische keuzes en de positie in de markt, interne organisatie, systematiek interne kwaliteitszorg, ontwikkelingen in het beroepenveld, beroeps- en opleidings-profielen, (validatie) eindkwalificaties, curricula en de interne en externe evaluatie daarvan, werkvormen, stage beleid, toetsing en beoordeling, kwantitatief en kwalitatief personeelsbeleid, internationalisering, instroombeleid, studiebegeleiding, rendement. Op basis van de door de opleiding aangeleverde documentatie, heeft het auditteam zich een beeld kunnen vormen van de primaire en secundaire processen van de opleiding AOT. Het auditteam heeft dit beeld getoetst aan zaken als: ambitieniveau, toekomstgerichtheid, innovatief vermogen, kwaliteitsbewaking via interne en externe evaluatie, arbeidsmarktrelevantie, resultaatgerichtheid, continuïteit, studenten- en docentenbelangen. Audit De audit was gericht op een actieve controle door middel van een visitatie 1, uitgevoerd door een auditteam waarvan deel uitmaakten een externe onafhankelijke deskundige op het gebied van AOT, een student, een auditor vanuit Hobéon Certificering en een secretaris eveneens vanuit Hobéon Certificering. Onder controle moet hier worden verstaan dat het auditteam op verschillende niveaus (management, coördinatie, examencommissie, docenten, studenten, staf) heeft getoetst (i) of de in de documentatie beschreven beleidsvoornemens en de daaraan gerelateerde uitvoeringsprocessen zijn geïmplementeerd en (ii) of de overige in de documentatie vervatte informatie verifieerbaar is. 1 Visitatie heeft op 16 en 17 september 2004 plaatsgevonden. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 2

6 Deze verificatie door het auditteam geschiedde enerzijds door, zoals hierboven reeds is aangegeven, meerdere malen hetzelfde onderwerp met verschillende geledingen te bespreken en anderzijds aan de hand van additionele documentatie en -daar waar het de huisvesting en materiële voorzieningen betreft- door eigen waarneming. De additionele documentatie behelsde ondermeer: overzichten van de samenstelling van de werkveldcommissie waarmee de opleiding overleg voert; verslagen van die bijeenkomsten met het werkveld; overzicht CV s van (gast)docenten; netwerkoverzicht docenten; verslagen van de functioneringsgesprekken met docenten; verslagen van docentevaluaties; verslagen van studievoortgangsgesprekken met studenten; détailbeschrijving van modules, cases en de daaraan gekoppelde opdrachten; portfolio s van studenten en de (schriftelijke weergave van de) beoordeling daarvan door docenten; stageverslagen en beoordelingen; de zogeheten beroepsproducten die gedurende de opleiding door studenten worden opgeleverd; de eindproducten van studenten; eigen waarneming van huisvesting en materiële voorzieningen; scholingsplan Aldus had het auditteam voldoende instrumenten om zich op gedétailleerd niveau op de hoogte te stellen van inhoud, opzet, uitvoering en resultaten van het opleidingsprogramma en van de daarmee samenhangende personele, organisatorische en materiële voorzieningen. Het auditteam heeft op deze wijze alle in het NVAO Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs vermelde facetten beoordeeld op basis waarvan een samenvattend oordeel per onderwerp werd gegeven. Het voorliggend rapport is de weergave van het oordeel van het auditteam met daarbij de gronden waarop die oordelen zijn gebaseerd Beslisregels Met als uitgangspunt de Beslisregels Accreditatie zoals vastgelegd in het NVAO Accreditatiekader heeft Hobéon Certificering de volgende beslisregels toegepast. A. De scores op de per onderwerp gerubriceerde facetten leiden tot een score op het betreffende onderwerp en wel volgens de regels onder C. B. Binnen de beoordeling van een facet is er ruimte voor een eigen afweging van het auditteam: Uitvoering/praktijk weegt zwaarder dan beleid/theorie; (beter een goed functionerende regeling die slecht is opgeschreven dan omgekeerd); Primaire processen wegen zwaarder dan secundaire; C. Van facetten naar onderwerp. Hier geldt het volgende: een onderwerp kan volgens de NVAO Beslisregels Accreditatie slechts voldoende of onvoldoende scoren; een onderwerp krijgt de score voldoende indien alle facetten tenminste voldoende hebben gescoord of indien één facet onvoldoende en de overige tenminste voldoende hebben Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 3

7 gescoord, mits er een acceptabel verbeterplan beschikbaar is voor het facet met de score onvoldoende ; een onderwerp krijgt de score onvoldoende indien één facet onvoldoende heeft gescoord en er geen acceptabel verbeterplan voor dit facet beschikbaar is; een onderwerp krijgt de score onvoldoende indien meer dan één facet onvoldoende heeft gescoord, ongeacht of er voor die facetten acceptabele verbeterplannen zijn. D. Indien voor een onderwerp een hogere score dan voldoende gerechtvaardigd is, dan wordt dat met inachtneming van de regels onder E, als extra aantekening vermeld. E. Met betrekking tot de extra aantekening geldt het volgende: een onderwerp krijgt de extra aantekening goed indien alle facetten goed hebben gescoord of indien één facet voldoende en de overige facetten goed of excellent hebben gescoord; een onderwerp krijgt de extra aantekening excellent als alle facetten excellent hebben gescoord of indien één facet goed en de overige facetten excellent hebben gescoord. Een onderwerp krijgt geen extra aantekening indien één van de facetten onvoldoende heeft gescoord; Auditteam Het auditteam was als volgt samengesteld. Voorzitter: Willem van Raaijen Leden: Arno Broere Karin Legemate Senior Adviseur Lead auditor; Inhoudelijk specialist; Student lid; Secretaris: Robbert Visscher Adviseur; Voor de curricula vitae zie bijlage Deelnemers visitatie (gesprekspartners uit de beide opleidingsvarianten) Het auditteam heeft tijdens de visitatie gesprekken gevoerd met vertegenwoordigers vanuit de verschillende geledingen van de opleiding: management, coördinatoren, docenten, studenten en staf. (Zie voor een volledig overzicht van de deelnemers van de visitatie: bijlage 2) Programma visitatie Zie bijlage 2. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 4

8 2. BEVINDINGEN EN BEOORDELING Onderwerp 1: Doelstelling opleiding Dit onderwerp kent drie facetten: 1. domeinspecifieke eisen; 2. niveau bachelor; 3. oriëntatie hbo. Facet 1.1. Domeinspecifieke eisen Criteria Het facet domeinspecifieke eisen van het onderwerp doelstelling opleiding is beoordeeld aan de hand van het volgende NVAO-criterium: Sluiten de eindkwalificaties van de opleiding aan bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk gesteld worden aan een opleiding in het betreffende domein (vakgebied/discipline en/of beroepspraktijk)? Bevindingen De eindkwalificaties van de opleiding AOT zijn gebaseerd op de eindkwalificaties die zijn afgesproken in het landelijke project Competent HTNO en de werkgroepen Competent W (Werktuigbouwkunde) en Competent E (Elektrotechniek). Het project Competent HTNO is gestart in 1999 met als doel de eindkwalificaties in het technisch hoger beroepsonderwijs te actualiseren. Aan het project namen alle 23 hogescholen met technisch hbo-onderwijs (verenigd in de sectorraad HTNO) en het georganiseerde bedrijfsleven deel. Het project heeft eindkwalificaties opgesteld voor de technische opleidingen in Nederand. AOT heeft hieruit een set relevante eindkwalificaties geselecteerd die de basis vormen voor de opleiding. Een interne audit van de opleiding eind 2003 kwam tot de conclusie dat de eindkwalificaties nog onvoldoende duidelijk en transparant waren. De opleiding heeft hiervoor een aantal maatregelen genomen en heeft de eindkwalificaties nader uitgewerkt. Op basis van de eindkwalificaties heeft de opleiding in april 2004 een set duidelijk omschreven en gevalideerde competenties opgesteld met een groeipad van die competenties verdeeld over opeenvolgende thema s. Op basis van deze informatie wordt het curriculum nu bijgesteld. Het beroepenveld is hierbij direct betrokken geweest via de beroepenveldcommissie. Deze competenties zullen nu worden gebruikt om het onderwijs verder aan te passen. Hierbij is het beroepenveld betrokken via de beroepenveldcommissie, maar ook via een klankbordgroep (Zie ook facet 3.1) die speciaal hiervoor is opgezet. De klankbordgroep is breder samengesteld dan de beroepenveldcommissie, hierin zijn ook docenten en studenten vertegenwoordigd. De deeltijd en duale opleiding is opgezet om te voldoen aan de behoefte die bestaat in de markt bij MBO-afgestudeerden met werkervaring die zich verder willen ontwikkelen. Er blijkt een grote doelgroep te bestaan die na hun MBO-opleiding liever wilden gaan werken maar nu graag weer verder willen studeren. Tevens blijkt er bij bedrijven behoefte te zijn aan hoger gekwalificeerd personeel. Vooral het duale traject blijkt aantrekkelijk doordat de arbeidsplaats onderdeel is van de opleiding. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 5

9 Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft de eindkwalificaties van de opleiding kunnen beoordelen, alsmede de competenties die daarvan afgeleid zijn. Het auditteam heeft tevens de interne audit ingezien. Het oordeel van het auditteam is dat de eindkwalificaties van de opleiding overeenkomen met de eindkwalificaties zoals vastgelegd in HTNO en helder omschreven zijn. Het auditteam onderschrijft de actie van de opleiding om via beroepenveldcommissie en klankbordgroep tot bijstelling van het curriculum te komen aan de hand van de herijkte eindkwalificaties. Aan de hand van notulen van bijeenkomsten van de beroepenveldcommissie en verslagen van de klankbordgroep heeft het auditteam de bijdrage van het beroepenveld na kunnen gaan. Tevens heeft het auditteam de samenstelling van de beroepenveldcommissie beoordeeld op vertegenwoordiging van de breedte van het werkveld en functies van de leden van de commissie. Op basis van deze informatie acht het auditteam de samenstelling van de beroepenveldcommissie en de bijdrage van het beroepenveld adequaat. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd- deeltijd als de duale variant. De afstemming op het beroepenveld is adequaat door afstemming op de landelijke gevalideerde beroepsprofielen. Het beroepsprofiel wordt afgestemd op de wensen in de regio door actieve participatie van de beroepenveldcommissie. Tevens is de opleiding actief bezig met het verbeteren van de eindkwalificaties waarbij het bedrijfsleven actief betrokken is in meerdere fora. De opleiding heeft een herkenbare en relevante visie op de professie. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 6

10 Facet 1.2. Niveau bachelor Criteria Het facet niveau bachelor van het onderwerp doelstelling opleiding is beoordeeld aan de hand van het volgende NVAO-criterium: Sluiten de eindkwalificaties van de opleiding aan bij algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een Bachelor? Bevindingen De opleiding AOT heeft de eindkwalificaties afgeleid van de eindkwalificaties die opgesteld zijn door het HTNO-project. Hierin participeerden alle 23 hogescholen met technische opleidingen. Het bedrijfsleven is betrokken geweest ter validatie van de eindkwalificaties. Bij het vaststellen van de eindkwalificaties van de AOT-opleiding heeft de opleiding rekening gehouden met de internationaal geaccepteerde beschrijving van een bachelor, zoals vastgelegd in de Dublin-descriptoren. De opleiding is nagegaan in hoeverre de eindkwalificaties voldoen aan de internationaal geaccepteerde beschrijving door een vergelijking te maken met de AOT-competenties en de Dublin-descriptoren. Uit deze vergelijking komt naar voren dat de eindkwalificaties van AOT aansluiten bij de Dublin-descriptoren. In de Dublin-descriptoren wordt een aantal dimensies onderscheiden waarvan hieronder een specificatie wordt gegeven in relatie tot de respectieve eindkwalificaties. Kennis en inzicht: De landelijke eindkwalificaties zijn geformuleerd in competenties die niet kunnen worden verworven zonder gedegen kennis en inzicht in bijvoorbeeld regeltechniek, ontwerptechnieken, wettelijke voorschriften op gebied van veiligheid, milieu en arbo, en beheer van regelsystemen. Toepassen kennis en inzicht: De beroepsspecifieke competenties zijn alle gericht op het uitvoeren van de kerntaken van AOT er. Iets wat zichtbaar gemaakt wordt in de beroepsproducten, waarnaar de beroepsspecifieke competenties verwijzen. De vermelde producten impliceren een professionele toepassing door de student van zijn verworven kennis en inzicht. Omdat het programma van de opleiding is opgebouwd rondom activerende onderwijsvormen zoals aan de praktijk cases, is het verwerven van kennis en inzicht vanaf de eerste tot en met het laatste jaar gericht op het ontwikkelen van beroepsproducten. Oordeelsvorming: Zowel de (algemene) hbo-competenties als de beroepsspecifieke competenties behelzen het hele spectrum van de beroepsuitoefening door AOT er. De daarmee verband houdende vaardigheden zijn expliciet gericht op het maken van keuzen. Dit veronderstelt dat de student in staat is problemen te analyseren en mogelijke oplossingsstrategieën tegen elkaar af te wegen en daarna te evalueren. Dit wordt in elk van de opleidingscompetenties zichtbaar gemaakt. Voorts wordt in alle opleidingen expliciet aandacht besteed aan het ontwikkelen van het vermogen van de student tot reflectie op het beroep en het verder ontwikkelen van het beroep. Communicatie: Uit het programma en de gekozen werkvormen blijkt dat communicatie grote aandacht krijgt, zoals werk in projectgroepen. Tevens is communicatie één van de competenties. Leervaardigheden: Voor alle opleidingsvarianten geldt dat de te verwerven competenties een aantal metavaardigheden van de student veronderstellen die niet alleen zijn gericht op het professioneel handelen maar ook op het eigen leren zodat de student in staat is vervolgstudies op een hoger niveau te doorlopen. Een van de competenties is leren leren dat in de studieloopbaanorientatie aandacht krijgt. Studenten leren hier hun eigen ontwikkelproces vorm te geven. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 7

11 Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft de beschreven eindkwalificaties en competenties van de opleiding kunnen beoordelen. Tevens heeft het auditteam kunnen inzien hoe de eindkwalificaties en competenties zich verhouden tot de Dublin-descriptoren. Op basis van die informatie heeft het auditteam kunnen constateren dat de eindkwalificaties voldoen aan internationaal geaccepteerde beschrijvingen van het bachelorniveau. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd-, deeltijd- als de duale variant. De eindkwalificaties van beide opleidingsvarianten sluiten aantoonbaar aan bij de beschrijving van de eindkwalificaties van een bachelor zoals weergegeven in de Dublin-descriptoren. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 8

12 Facet 1.3. Oriëntatie hbo Criteria Het facet oriëntatie hbo van het onderwerp doelstellingen opleiding is beoordeeld aan de hand van de volgende NVAO-criteria: Zijn de eindkwalificaties van de opleiding mede ontleend aan de door (of in samenspraak met) het relevante beroepenveld opgestelde beroepsprofielen en/of beroepscompetenties? Sluiten de eindkwalificaties van de opleiding aan bij het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar in het relevante beroepenveld waarvoor de betreffende opleiding vereist of dienstig is? Bevindingen In het landelijk HTNO verband zijn de eindkwalificaties opgesteld. Deze beroepsprofielen en eindkwalificaties zijn opgesteld door alle hogescholen met technische opleidingen in samenwerking met het beroepenveld voor een beginnend beroepsbeoefenaar. De HvU heeft hierin een belangrijke bijdrage geleverd. De AOT-opleiding van de HvU baseert de opleiding op deze eindkwalificaties en sluit daarmee aan bij het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar. Door middel van de beroepenveldcommissie, een klankbordgroep en via stage- en afstudeerevaluaties zorgt de opleiding voor aansluiting van de eindkwalificaties op het regionale beroepenveld. De opleiding evalueert de aansluiting van de eindkwalificaties bij het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar op verschillende wijzen. Ten eerste wordt er door het College van Toezicht toezicht gehouden op het niveau van de afstudeeropdrachten. Het College van Toezicht bestaat uit externen die bij de afstudeerexamens aanwezig zijn en verslag uitbrengen over het niveau van de afstudeeropdrachten. Naast de docenten zijn ook bedrijfsbegeleiders aanwezig bij het beoordelen van de afstudeer-opdrachten. Daarnaast vinden alumni-onderzoeken plaats. Elk jaar wordt onder de leden van het College van Toezicht een enquête gehouden waarbij de inhoud en het niveau van de afstudeerprojecten wordt beoordeeld. Deze onderzoeken geven aan dat de eindkwalificaties aansluiten bij het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar (Zie verder onderwerp 6, Resultaten). De opleiding is nu bezig met een verbeterslag in de beschrijving van de eindkwalificaties en de daaruitvoortkomende competenties. De opleiding heeft inmiddels een verbeterde set competenties opgesteld en is nu bezig met het bijstellingsproces van het curriculum. (Zie ook facet 1.1) Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft het programma in zijn geheel ingezien en naast de landelijke eindkwalificaties gelegd. Het oordeel van het auditteam is dat de eindkwalificaties van de opleiding overeenkomen met het niveau van een beginnend beroepsbeoefenaar, een adequate uitoefening van de professie mogelijk maken en goed aansluiten op het beroep. Tevens heeft het auditteam de samenstelling van de beroepenveldcommissie kunnen beoordelen en heeft het aan de hand van notulen van vergaderingen kunnen zien dat de beroepenveldcommissie betrokken is bij het beoordelen van de eindkwalificaties en het onderwijsprogramma. Het auditteam, met name de werkvelddeskundige, heeft kunnen vaststellen dat er relevante vertegenwoordigers uit de breedte van het werkveld vertegenwoordigd zijn in de beroepenveldcommissie. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie 1.0 9

13 Tevens spreekt het auditteam zijn goedkeuring uit over de verbeterslag in het beschrijven van de competenties die de opleiding nu maakt, dit naar aanleiding van een interne audit. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd- deeltijd als de duale variant. De eindkwalificaties van de opleidingsvarianten zijn ontleend aan de beroepsprofielen die opgesteld zijn door het beroepenveld. De daarmee samenhangende competenties waarover een beginnend beroepsbeoefenaar moet beschikken, zijn daarvan afgeleid. De opleiding zorgt voor een regelmatige aanpassing van de eindkwalificaties aan de laatste eisen. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

14 SAMENVATTEND OORDEEL VAN DIT ONDERWERP Op basis van de oordelen op de facetten komt het auditteam tot een voldoende beoordeling op het onderwerp Doelstelling Opleiding voor de voltijd, deeltijd en duale variant van de opleiding. De afstemming op het beroepenveld is adequaat door afstemming op de landelijk gevalideerde beroepsprofielen. Het beroepsprofiel wordt afgestemd op de wensen in de regio door actieve participatie van de beroepenveldcommissie. Tevens is de opleiding actief bezig met het verbeteren van de eindkwalificaties waarbij het bedrijfsleven actief betrokken is in meerdere fora. De opleiding heeft een herkenbare en relevante visie op de professie. De eindkwalificaties van de drie opleidingsvarianten sluiten aantoonbaar aan bij de beschrijving van de eindkwalificaties van een bachelor zoals weergegeven in de Dublin-descriptoren. De eindkwalificaties van de opleidingsvarianten zijn ontleend aan de beroepsprofielen die opgesteld zijn door het beroepenveld. De daarmee samenhangende competenties waarover een beginnend beroepsbeoefenaar moet beschikken, zijn daarvan afgeleid. De opleiding zorgt voor een regelmatige aanpassing van de eindkwalificaties aan de laatste eisen. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

15 Onderwerp 2: Programma Dit onderwerp kent acht facetten: 1.eisen hbo; 2. relatie tussen doelstellingen en inhoud; 3. samenhang programma; 4. studielast; 5. instroom; 6. duur; 7. afstemming tussen vormgeving en inhoud; 8. beoordeling en toetsing. Facet 2.1. Eisen hbo Criteria Het facet eisen HBO van het onderwerp programma is beoordeeld aan de hand van de volgende NVAO-criteria: Vindt kennisontwikkeling van studenten plaats via vakliteratuur, aan de beroepspraktijk ontwikkeld studiemateriaal en via interactie met de beroepspraktijk en/of (toegepast) onderzoek? Heeft het programma aantoonbare verbanden met actuele ontwikkelingen in het vakgebied / de discipline? Waarborgt het programma de ontwikkeling van beroepsvaardigheden en heeft het aantoonbare verbanden met de actuele beroepspraktijk? Bevindingen De opleiding heeft het curriculum opgezet rondom thema s zoals Mens & Techniek, Aandrijven en Besturen en Energie. De thema s worden opgezet rondom een probleem uit de beroepscontext waar een oplossing voor moet worden gezocht. Voor elk thema heeft de opleiding een themaboek ontwikkeld waarin de leerdoelen van het thema vermeld staan. De leerdoelen zijn onderverdeeld in vakinhoudelijke en methodische kennis, vaardigheden en houding. Elk thema bestaat uit verschillende onderdelen, zoals bijvoorbeeld projecten, practicum, theorie en praktijkwerk. In de thema s gebruiken studenten verschillende soorten studiemateriaal, zoals literatuur of studiemateriaal dat in samenwerking met de beroepspraktijk wordt ontwikkeld, zoals voor practicum en projectwerk. Elk themaboek heeft een actuele lijst van gebruikte literatuur. De opleiding heeft meerdere directe contacten met het werkveld om de praktijkgerichtheid (en daarmee de actualiteit) van de thema s te waarborgen. De link met de praktijk van de thema s loopt vooral via de docenten met een praktijkaanstelling (rond de 30% van totaal), gastdocenten uit het werkveld, beroepenveldcommissie, de klankbordgroep waarin ook het beroepenveld vertegenwoordigd is, de lectoraten en kennisinstituten, het College van Toezicht en de stage- en afstudeerbegeleiders, zowel van de HvU als uit het bedrijf. De kennis die dit oplevert, wordt direct gebruikt in het programma om deze aan te laten sluiten bij de actuele ontwikkelingen. Het onderwijsprogramma is in samenwerking met de beroepspraktijk opgezet. De studenten komen via de thema s in aanraking met de praktijk. Ten eerste doordat de thema s zelf opgezet zijn rondom praktijkproblemen. Maar ook doordat docenten praktijkervaring hebben en er gastdocenten worden ingezet. Via de praktijkopdrachten, stages en afstuderen komt de student tijdens de opleiding steeds meer in aanraking met de praktijk. De opbouw van de opleiding is zodanig dat studenten langzamerhand kennis leren maken met de praktijk. De actualiteit van de opleiding blijkt uit de aansluiting van de afgestudeerden op het werkveld. De opleiding waarborgt deze kwaliteit door een College van Toezicht waarin externe examinatoren toezicht houden op de kwaliteit van de afstudeeropdrachten. Daarnaast voert de opleiding onderzoeken uit onder de alumni. Deze informatie laat zien dat er van een goede aansluiting van afgestudeerden op het gevraagde in het werkveld sprake is en dat de opleiding voldoende actueel is. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

16 Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documenten en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft het onderwijsprogramma en het gebruikte studiemateriaal bekeken. Tevens is er gekeken naar de opdrachten die studenten uit moeten voeren. Naar het oordeel van het auditteam is het onderwijsprogramma actueel, biedt het studenten de gelegenheid tot interactie met de beroepspraktijk en wordt gebruik gemaakt van relevant en actueel studiemateriaal. Naar het oordeel van de auditors ontwikkelt de opleiding de juiste beroepsvaardigheden en heeft het duidelijke verbanden met de beroepspraktijk. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd-, deeltijd- als de duale variant. De interactie met de beroepspraktijk vindt plaats zowel op het niveau van programma-ontwerp om de actualiteit van het programma te waarborgen, als op het niveau van de programma uitvoering, zodat de studenten ook met de praktijk in aanraking komen. Deze interactie wordt aantoonbaar ingezet om de relevantie, de actualiteit en de kwaliteit van de opleiding te waarborgen. De ontwikkeling van kennis en beroepsvaardigheden van de studenten vindt plaats via vakliteratuur, praktijkopdrachten en via aan de beroepspraktijk ontleend studiemateriaal. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

17 Facet 2.2. Relatie tussen doelstelling en inhoud programma Criteria Het facet relatie tussen doelstelling en inhoud programma van het onderwerp programma is beoordeeld aan de hand van de volgende NVAO-criteria: Is het programma een adequate concretisering van de eindkwalificaties qua niveau, oriëntatie en domeinspecifieke eisen? Zijn de eindkwalificaties adequaat vertaald in leerdoelen van (onderdelen van) het programma? Biedt de inhoud van het programma studenten de mogelijkheden om de geformuleerde eindkwalificaties te bereiken? Bevindingen De inhoud van het AOT-programma is een concretisering van de eindkwalificaties die in het landelijk HTNO-verband zijn afgesproken en het beroepsbeeld dat AOT heeft ontwikkeld voor AOT en de drie afstudeervarianten, AOT, EIT en HIT. De opleiding heeft het beroepsbeeld in samenwerking met het beroepenveld ontwikkeld op basis van een visie op de ontwikkelingen in het beroepenveld. Naar aanleiding van een interne audit van eind 2003 heeft de opleiding de eindkwalificaties verder aangescherpt. Dit heeft per april 2004 geresulteerd in een set duidelijker omschreven en gevalideerde competenties met een groeipad van de competenties verdeeld over de opeenvolgende thema s. De opleiding heeft de eindkwalificaties en competenties gekoppeld aan de verschillende programmaonderdelen om inzicht te krijgen in hoeverre het programma alle eindkwalificaties dekt. In samenwerking met het bedrijfsleven is de opleiding nu bezig om het curriculum bij te stellen en eventuele gaten die gevonden worden op te vullen. Per thema zijn door de opleiding leerdoelen geformuleerd die afgeleid zijn van de eindkwalificaties en competenties van een beginnend beroepsbeoefenaar. Deze leerdoelen zijn gericht op kennis en inzicht, vaardigheden en houding. Per thema is een themaboek voor de studenten waarin de leerdoelen expliciet vermeld staan. Het themaboek beschrijft de programma-onderdelen die onderdeel zijn van het thema en hoe deze zich tot elkaar verhouden. Per programma-onderdeel is aangegeven wat de studiebelasting is, maar staat ook aangegeven wat de inhoud, de werkvormen en de toetsvormen zijn. Tevens zijn studeeraanwijzingen gegeven. Voor de deeltijd en duale trajecten heeft de opleiding een aantal eisen geformuleerd voor de werkplek/leerarbeidsplaats. De eisen voor de duale leerarbeidsplaats zijn vergelijkbaar met de eisen voor een stage/afstudeerplek en hebben betrekking op het inhoudelijke werk dat de student kan verrichten, dus of het niveau voldoende is en of inhoudelijk adequate opdrachten kunnen worden uitgevoerd op de werkplek, de tijd die de student krijgt om opdrachten uit te kunnen voeren en de kwaliteit van de begeleider. De eisen aan de werkplek bij een deeltijd opleiding zijn minder streng, de belangrijkste eis is of de student werkzaam is in de branche. De opleiding heeft een procedure ontwikkeld om de leerarbeidsplaats te evalueren voor de duale opleiding. In deze procedure is er een intakegesprek met de student en er is een gesprek met het bedrijf. Een medewerker van de opleiding gaat kijken bij het bedrijf en beoordeelt of de student zijn duale opleiding kan uitvoeren op zijn werkplek. Daarbij wordt ook gesproken met de begeleider, waarbij uitgelegd wordt wat zijn rol is en wordt beoordeeld of de begeleider in staat is om de student te begeleiden. De uitvoering van de procedure gebeurt nog niet consequent, niet alle leerarbeidsplaatsen worden nog geëvalueerd. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

18 De procedure voor de deeltijd-opleiding is minder rigoureus, de opleiding kijkt dan niet bij de werkplek en heeft alleen een intake gesprek met de student. Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Om tot een oordeel te komen op dit facet heeft het auditteam gekeken naar het onderwijsprogramma, onderwijs-eenheden en onderwijsevaluaties. Tevens is gekeken naar het gebruikte onderwijsmateriaal, onder andere in de vorm van themaboeken. Aan de hand van deze documenten heeft het auditteam kunnen constateren dat het programma is opgezet op basis van de eindkwalificaties. De opleiding heeft inzicht in tekortkomingen in de dekking van alle eindkwalificaties en heeft hier al verbetermaatregelen op genomen. De opleiding heeft tevens al aanpassingen gemaakt in het curriculum. Het auditteam heeft dit kunnen inzien en acht deze aanpassingen voldoende. De opleiding heeft de eindkwalificaties in leerdoelen vertaald voor de onderwijseenheden en heeft deze leerdoelen aangegeven in de themaboeken. Naar het oordeel van het auditteam zijn de leerdoelen duidelijk terug te vinden in de themaboeken en zijn zij adequaat. Het auditteam vindt de huidige verbeterslag die de opleiding uitvoert goed. De eisen aan- en evaluatie van leerarbeidsplaatsen en werkplekken is adequaat. Het auditteam heeft de eisen ingezien en acht de procedure die de opleiding hanteert voldoende om te garanderen dat studenten in de deeltijd en duale opleiding alle eindkwalificaties kunnen halen. Wel acht het auditteam het noodzakelijk dat de opleiding alle leerarbeidsplaatsen evalueert. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd- deeltijd als de duale variant. Het programma en de leerdoelen van de programmaonderdelen zijn een adequate concretisering van de geformuleerde eindkwalificaties. Het programma stelt de studenten in staat om de geformuleerde eindkwalificaties te verwerven. Tevens stelt de opleiding relevante eisen ten aanzien van de werkplek en leerarbeidsplaats voor deeltijd- en duale opleidingen. Deze evaluatie moet nog wel consequenter worden uitgevoerd. De onderwijs-evaluatieprocedure moet verbeterd worden qua tijdstip. De docent evaluatie moet daar in alle gevallen deel van uitmaken. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

19 Facet 2.3. Samenhang programma Criteria Het facet samenhang programma van het onderwerp programma is beoordeeld aan de hand van het volgende NVAO-criterium: Is het studieprogramma inhoudelijk samenhangend? Bevindingen De opleiding AOT zorgt op verschillende manieren voor samenhang in het onderwijsprogramma. De opleiding is opgezet rondom 4 gemeenschappelijke thema s en 4 specialistische thema s. Binnen elk thema is een samenhang in de programma-onderdelen, kennis, inzicht, vaardigheden en houding. Deze worden samen geïntegreerd in de programma-onderdelen rondom het thema dat behandeld wordt. Rondom de projecten die uitgevoerd worden, is er ondersteunend onderwijs waarbij studenten de noodzakelijke kennis en vaardigheden wordt bijgebracht. In de themaboeken staat aangegeven hoe de samenhang is tussen de verschillende onderwijsonderdelen in het thema. Vervolgens is er een samenhang over de thema s. Studenten bouwen aan de competenties in de loop van de opleiding. In de opeenvolgende programma-onderdelen komen competenties terug maar wel op een steeds hoger beheersniveau. De samenhang tussen theorie en praktijk vindt plaats door het aanbieden van theorie rondom projecten. De projecten in de thema s kunnen projecten op school zijn maar kunnen ook buiten school worden uitgevoerd. De studenten zullen in de loop van de opleiding steeds meer met de praktijk geconfronteerd worden, waarbij de stage en het afstuderen het sluitstuk vormen. Bij de duale opleiding wordt de samenhang tussen het onderwijs en praktijkdeel verzorgd doordat opdrachten in de werksituatie kunnen worden uitgevoerd. De werkplekscan is van groot belang om deze samenhang te kunnen garanderen. Hetzelfde geldt voor de deeltijdopleiding. Praktijkopdrachten kunnen worden uitgevoerd in het thema. Uit de evaluaties blijkt dat de studenten en de alumni de samenhang in de opleiding waarderen, terwijl een interne audit aangaf dat de samenhang te weinig gedocumenteerd was. De aanpassing van de competenties en bijstelling van het curriculum waar de opleiding nu mee bezig is, moet hier verbetering in brengen. Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft aan de hand van het onderwijsprogramma, de beschrijving in de studiegids en de diverse onderwijsmodulen kunnen constateren dat het programma inhoudelijk samenhangend is. Het auditteam heeft kunnen constateren dat de onderwijsonderdelen binnen de thema s zijn afgestemd en dat er is gezorgd voor een afstemming over de thema s heen. Daarnaast is er een goede afstemming tussen praktijk en theorie, die een goede inpassing van duaal of deeltijd onderwijs mogelijk maakt. Gesprekken met studenten en docenten ondersteunden deze constatering. Punt van aandacht is de heldere communicatie van de samenhang naar de studenten. Uit de informatie naar studenten komt de samenhang tussen de thema s nog te weinig naar voren. De opleiding is bezig dit aspect aan te passen in het nieuwe Opleidingsplan AOT door een expliciete beschrijving van de samenhang tussen de thema s op te nemen. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

20 Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd-, deeltijd als de duale variant. De opleiding heeft voor een goede samenhang gezorgd, zowel binnen de thema s als tussen de thema s onderling. Tevens is er een samenhang tussen de praktijk en de theorie. Voor de deeltijd en de duale variant geldt dat de afstemming tussen praktijk en theorie de inbedding van de leerarbeidsplaats/ werkplek goed mogelijk maakt. De communicatie over de samenhang tussen de thema s is nu nog onvoldoende, maar de opleiding is inmiddels bezig dit te verbeteren. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

21 Facet 2.4. Studielast Criteria Het facet studielast van het onderwerp programma is beoordeeld aan de hand van het volgende NVAO-criterium: Is het programma studeerbaar doordat studievoortgang belemmerende factoren zoveel mogelijk worden weggenomen? Bevindingen De opleiding zorgt op een aantal manieren voor de studeerbaarheid van de opleiding. Ten eerste wordt de studielast zo goed mogelijk gespreid over het jaar. De studielast is in termen van ECTS aangegeven in de themaboeken zodat de studenten inzicht hebben in de studielast per onderdeel en vooruit kunnen plannen. Ten tweede is het beleid de toetsresultaten binnen 10 dagen terug te koppelen, om de student bij de studieplanning te accommoderen. Het derde belangrijke punt is de evaluatie van de studielast. Dit gebeurt aan het einde van elk programma-onderdeel, maar ook tijdens de opleiding hebben de studenten de mogelijkheid om problemen aan te geven bij docent of studiebegeleider. Als er sprake is van een algemene klacht dan wordt er ingegrepen door de opleiding. Als het een individueel probleem is dan wordt er via de studiebegeleiding een oplossing gezocht. De studiebegeleiding is een belangrijk onderdeel van het beleid om de studievoortgang belemmerende factoren weg te halen. De begeleiding begint heel intensief, met studiebegeleiding als programma-onderdeel in de thema s voor het eerste jaar. Daarnaast heeft iedere student 1 keer per blok, dus 4 keer per jaar een individueel gesprek met een vaste begeleider. Op deze wijze heeft de opleiding inzicht in de voortgang van de studenten en kunnen indien nodig individuele maatregelen genomen worden om de studievoortgang te faciliteren. Als gevolg van het beleid van de AOT-opleiding vinden de studenten de studielast goed. Ze hebben hierover geen klachten. Dit geldt voor alle studenten, zowel voltijd als deeltijd en duaal. De studielastverdeling tussen praktijk en onderwijsdeel is volgens de studenten in orde. Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Aan de hand van tentamenroosters, het onderwijsprogramma en onderwijsevaluaties en notulen van vergaderingen en gesprekken met studenten heeft het auditteam kunnen zien dat de opleiding de studielast evalueert, klachten serieus neemt en oplossingen zoekt. Uit de evaluaties en gesprekken die het auditteam gevoerd heeft, blijkt dat studenten het onderwijsprogramma studeerbaar vinden. Tevens geven de studenten aan dat de verdeling tussen het onderwijs en praktijkdeel voor alle varianten in overeenstemming is met de werkelijke studiebelasting zoals aangegeven. Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd-, deeltijd als de duale variant. De opleiding besteedt systematisch aandacht aan de relatie tussen de formele en feitelijke studielast. De opleiding laat zien dat het gevoelig is voor de klachten en neemt actie om oplossingen te vinden om belemmerende factoren weg te nemen. Uit de gesprekken en documenten heeft het auditteam kunnen constateren dat de opleiding dit beleid uitvoert en dat het onderwijsprogramma studeerbaar is. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

22 Facet 2.5. Instroom Criteria Het facet instroom van het onderwerp programma is beoordeeld aan de hand van het volgende NVAO-criterium: Sluit het programma qua vorm en inhoud aan bij de kwalificaties van de instromende studenten: vwo, havo, middenkaderopleiding of specialistenopleiding (WEB) of daarmee vergelijkbare kwalificaties, blijkend uit een toelatingsonderzoek? Bevindingen De AOT-opleiding past in eerste instantie de vooropleidingseisen toe die zijn vastgelegd in de Wet Hoger Onderwijs en Wetenschappelijk Onderzoek (WHW). Studenten met een afgeronde vooropleiding HAVO, VWO en MBO worden toegelaten. Studenten die ouder zijn dan 21 en niet aan de toelatingseisen voldoen, hebben de mogelijkheid om een toelatingsonderzoek te doen. Voor de verschillende instroomgroepen heeft de opleiding aparte instroomroutes ontwikkeld om aan te sluiten bij de vooropleiding. Studenten met een VWO-opleiding krijgen een half jaar vrijstelling. Studenten met een verwante MBO-opleiding krijgen 1 jaar vrijstelling. Voor de verschillende instroomgroepen zijn speciale modules ontwikkeld. Voor de HAVO instroom is dat een module oriëntatie op beroep, voor MBO is dat aandacht voor theorie-modulen als wiskunde. Om de aansluiting blijvend te verbeteren, heeft de opleiding een werkgroep opgezet. Het doel van deze werkgroep is deficienties in de instroomgroepen te ontdekken en verbeteringen in het curriculum voor te stellen. De extra theorie-modulen voor MBO-instroom zijn daar een voorbeeld van. Door klachten over aansluiting voor MBO heeft de opleiding maatregelen genomen. Uit evaluaties blijken de HAVO en VWO studenten positief over de aansluiting te oordelen. Belangrijk instrument bij de aansluiting vormt de studiebegeleiding. Er is extra aandacht voor de studiebegeleiding bij het begin van de opleiding om de aansluiting met de vooropleiding zo soepel mogelijk te laten verlopen. Door de individuele aanpak heeft de opleiding goed zicht op aansluitingsproblemen en kunnen individuele maatregelen genomen worden. Voor oudere studenten is het mogelijk om een toelatingstoets te doen om toegang te krijgen tot de opleiding. Om nog beter aan te sluiten bij de individuele student ontwikkelt de opleiding momenteel een Eerder Verworven Competenties (EVC) traject in samenwerking met Kenteq. De student kan in aanmerking komen voor vrijstellingen en moet via portfolio aan kunnen tonen dat hij/zij de competenties reeds bezit. Een beoordelingscommissie zal dan het bewijsmateriaal beoordelen en komt dan tot een aangepast opleidingstraject. Dit traject is een uitbreiding en verbetering van de reeds bestaande procedure om bij duale en deeltijd studenten tot een evaluatie van de eerder verworven competenties te komen. Oordeel Het auditteam heeft bovenstaande bevindingen vastgesteld aan de hand van documentbeoordelingen en gesprekken met verantwoordelijken van de opleiding. Het auditteam heeft aan de hand van de onderwijs- en examenregeling (OER) de gestelde eisen kunnen nagaan. Tevens heeft het auditteam inzicht gekregen in de werking van het EVC-traject en het project met Kenteq om tot een verbetering hiervan te komen. Hiervoor heeft het auditteam gesprekken gevoerd met studenten en het projectplan ingezien. Aangezien de studenten positief oordelen over de aansluiting en blijkt dat het beleid werkt in de praktijk, oordeelt het auditteam positief over het instroombeleid van de opleiding. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

23 Het auditteam beoordeelt dit facet als voldoende voor zowel de voltijd-, deeltijd als de duale variant. Door inzet van een goede studiebegeleiding, verschillende instroomvarianten, evc-assesments en vrijstellingen, en aandacht voor een goede aansluiting bij het aanleverend onderwijs houdt het opleidingsprogramma goed rekening met de verschillen in de kwalificaties van de instromende studenten en is in veel gevallen een persoonlijk studietraject mogelijk. Hobéon Certificering Eindrapport Accreditatie Algemene Operationele Technologie versie

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase 11 februari 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Accreditatiekader, toegespitst

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd Saxion Hogeschool IJselland Instituut Ruimtelijke Ordening en Milieu Rapport ten behoeve

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management voltijd, deeltijd en duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management voltijd, deeltijd en duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management voltijd, deeltijd en duaal Saxion Hogeschool IJselland Instituut Hospitality & Facility Management Rapport ten behoeve van

Nadere informatie

Saxion Hogeschool IJselland Instituut Informatica en Informatiemanagement

Saxion Hogeschool IJselland Instituut Informatica en Informatiemanagement Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica voltijd en deeltijd (Croho 34404) En Informatiedienstverlening en -management voltijd en deeltijd (Croho 34649) Saxion

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde voltijd (Croho 34263) Civiele Techniek voltijd (Croho 34279)

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde voltijd (Croho 34263) Civiele Techniek voltijd (Croho 34279) Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde voltijd (Croho 34263) Civiele Techniek voltijd (Croho 34279) Saxion Hogeschool Enschede Instituut Bouwkunde en Civiele Techniek Rapport

Nadere informatie

Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs

Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs Concept Beoordelingskader voor het bijzondere kenmerk residentieel onderwijs 2 december 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordelingskader 4 pagina 2 1 Inleiding Dit beoordelingskader bevat een aantal facetten

Nadere informatie

Besluit. College van Bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus AX AMSTERDAM

Besluit. College van Bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus AX AMSTERDAM College van Bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Media,

Nadere informatie

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool Drenthe

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool Drenthe College van Bestuur Hogeschool Drenthe Postbus 2080 7801 CB EMMEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Chemie van de Hogeschool

Nadere informatie

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Bouwkunde van de Haagse Hogeschool

Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Bouwkunde van de Haagse Hogeschool College van bestuur Haagse Hogeschool Postbus 13336 2501 EH DEN HAAG Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Bouwkunde van

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening SPH, voltijd, deeltijd, duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening SPH, voltijd, deeltijd, duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening SPH, voltijd, deeltijd, duaal Haagse Hogeschool Afdeling Sociaal Pedagogische Hulpverlening Rapport ten behoeve

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel & Arbeid P&A, voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel & Arbeid P&A, voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel & Arbeid P&A, voltijd en deeltijd Haagse Hogeschool Afdeling Management & Human Resources Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management FM voltijd en deeltijd. Haagse Hogeschool

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management FM voltijd en deeltijd. Haagse Hogeschool Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management FM voltijd en deeltijd Haagse Hogeschool Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Facility Management

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd. Hogeschool Hanzesteden

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd. Hogeschool Hanzesteden Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd Hogeschool Hanzesteden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel en Arbeid P&A Voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel en Arbeid P&A Voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Personeel en Arbeid P&A Voltijd en deeltijd Hogeschool van Utrecht Faculteit Sociaal Agogische Opleidingen Rapport ten behoeve van Accreditatie

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening Voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening Voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van accreditatie hbo bachelor opleiding Sociaal Pedagogische Hulpverlening Voltijd en deeltijd Hogeschool Leiden Cluster Zorg en Welzijn Rapport ten behoeve van accreditatie hbo bachelor

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Opleiding Civiele Techniek - voltijd. Haagse Hogeschool Afdeling Engineering

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Opleiding Civiele Techniek - voltijd. Haagse Hogeschool Afdeling Engineering Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Opleiding Civiele Techniek - voltijd Haagse Hogeschool Afdeling Engineering Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Opleiding

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool NAO nederlands- vlaamse accreditatieorganisatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool Datum: 1 oktober

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeel & Arbeid voltijd en deeltijd. Hogeschool Leiden Cluster Management & Bedrijf

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeel & Arbeid voltijd en deeltijd. Hogeschool Leiden Cluster Management & Bedrijf Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeel & Arbeid voltijd en deeltijd Hogeschool Leiden Cluster Management & Bedrijf Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeel & Arbeid

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool Leiden. Postbus 382 2300 AJ LEIDEN

Besluit. College van bestuur. Hogeschool Leiden. Postbus 382 2300 AJ LEIDEN College van bestuur Hogeschool Leiden Postbus 382 2300 AJ LEIDEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Personeel en Arbeid

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bio-Informatica voltijd. Hogeschool Leiden

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bio-Informatica voltijd. Hogeschool Leiden Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bio-Informatica voltijd Hogeschool Leiden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica voltijd. Hogeschool Leiden

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica voltijd. Hogeschool Leiden Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica voltijd Hogeschool Leiden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs Hogeschool NTI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van bestuur Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Facility

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bouwtechnische Bedrijfskunde BtB Voltijd, duaal. Hogeschool Utrecht HU

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bouwtechnische Bedrijfskunde BtB Voltijd, duaal. Hogeschool Utrecht HU Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bouwtechnische Bedrijfskunde BtB Voltijd, duaal Hogeschool Utrecht HU Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bouwtechnische Bedrijfskunde BtB

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Kunstzinnige Therapie Voltijd en deeltijd. Hogeschool Leiden Cluster Zorg en Welzijn

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Kunstzinnige Therapie Voltijd en deeltijd. Hogeschool Leiden Cluster Zorg en Welzijn Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Kunstzinnige Therapie Voltijd en deeltijd Hogeschool Leiden Cluster Zorg en Welzijn Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Kunstzinnige Therapie

Nadere informatie

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014

PEER REVIEWS. Managementgroep Interactum September 2014 PEER REVIEWS Managementgroep Interactum September 2014 Met peer review wordt een systeem bedoeld waarbij de betreffende opleidingen structureel gebruik maken van elkaars deskundigheid en elkaars critical

Nadere informatie

Bijlage 1: Toetsingskader opleidingsschool

Bijlage 1: Toetsingskader opleidingsschool Bijlage 1: Toetsingskader opleidingsschool NVAO, 3 maart 2009 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Definitie 5 3 Beoordelingskader 6 4 Werkwijze 12 pagina 2 1 Inleiding In de kwaliteitsagenda voor het opleiden van leraren

Nadere informatie

Bijlage 2. Protocol toetsing Associatedegreeprogramma. 15 december 2009

Bijlage 2. Protocol toetsing Associatedegreeprogramma. 15 december 2009 Bi Bijlage 2 Protocol toetsing Associatedegreeprogramma door de NVAO 15 december 2009 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Toets Associate-degreeprogramma in de hbo-bachelor 4 2.1 2.2 Criteria De status van de bacheloropleiding

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bedrijfskunde deeltijd. Hogeschool NOVI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bedrijfskunde deeltijd. Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskunde deeltijd Hogeschool NOVI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl Adviesrapport

Nadere informatie

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus CA LEIDERDORP

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus CA LEIDERDORP Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica deeltijd. Hogeschool E3

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica deeltijd. Hogeschool E3 Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica deeltijd Hogeschool E3 Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Culturele en Maatschappelijke Vorming voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Culturele en Maatschappelijke Vorming voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Culturele en Maatschappelijke Vorming voltijd - deeltijd - duaal Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66

Nadere informatie

Toetsingskaders opleidingsschool en academische kop 2013

Toetsingskaders opleidingsschool en academische kop 2013 Toetsingskaders opleidingsschool en academische kop 2013 NVAO 10 juni 2013 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Definitie 6 3 Toetsingskaders 7 4 Werkwijze 12 pagina 2 1 Inleiding 1.1 Vooraf Beoordeling kwaliteit opleidingsschool

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Technische Informatica, voltijd

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Technische Informatica, voltijd Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Informatica, voltijd Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek - FNT Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding HBO-Rechten voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding HBO-Rechten voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding HBO-Rechten voltijd - deeltijd Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Werktuigbouwkunde Voltijd. Academie Life Science, Engineering & Design Saxion Hogeschool Enschede

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Werktuigbouwkunde Voltijd. Academie Life Science, Engineering & Design Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Werktuigbouwkunde Voltijd Academie Life Science, Engineering & Design Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Werktuigbouwkunde

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde - BK, voltijd, deeltijd Hogeschool van Amsterdam Instituut Bouwkunde en Civiele Techniek Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal. Hogeschool Saxion Next

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal. Hogeschool Saxion Next Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal Hogeschool Saxion Next Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

College van Bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus AX AMSTERDAM. 1. Inleiding

College van Bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus AX AMSTERDAM. 1. Inleiding College van Bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van de aanvraag om accreditatie van de hbo-bachelor Oefentherapie Mensendieck

Nadere informatie

RAPPORT TEN BEHOEVE VAN ACCREDITATIE HBO BACHELOR OPLEIDING SOCIAAL PEDAGOGISCHE HULPVERLENING SPH VOLTIJD EN DEELTIJD

RAPPORT TEN BEHOEVE VAN ACCREDITATIE HBO BACHELOR OPLEIDING SOCIAAL PEDAGOGISCHE HULPVERLENING SPH VOLTIJD EN DEELTIJD RAPPORT TEN BEHOEVE VAN ACCREDITATIE HBO BACHELOR OPLEIDING SOCIAAL PEDAGOGISCHE HULPVERLENING SPH VOLTIJD EN DEELTIJD Hogeschool van Utrecht Faculteit Sociaal Agogische Opleidingen RAPPORT TEN BEHOEVE

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleidingen Communicatie, deeltijd en duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleidingen Communicatie, deeltijd en duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleidingen Communicatie, deeltijd en duaal Hogeschool van Amsterdam Instituut Deeltijd HEAO en Instituut Co-op HEAO Rapport ten behoeve van Accreditatie

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Farmaceutisch Consulent deeltijd. Hogeschool Saxion Next

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Farmaceutisch Consulent deeltijd. Hogeschool Saxion Next Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Farmaceutisch Consulent deeltijd Hogeschool Saxion Next Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport Hogeschool Dirksen B.V. De heer D. van der Mark, directeur Postbus 3090 6802 DB ARNHEM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding VORMGEVING. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding VORMGEVING. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding VORMGEVING ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding VORMGEVING voltijd - deeltijd CROHO:

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Logistiek en Technische Vervoerskunde voltijd - duaal

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Logistiek en Technische Vervoerskunde voltijd - duaal Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Logistiek en Technische Vervoerskunde voltijd - duaal School of Agriculture & Technology Hogeschool INHOLLAND Delft Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijd, Duaal en Deeltijd Chemie en Voltijd en Duaal Chemische Technologie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijd, Duaal en Deeltijd Chemie en Voltijd en Duaal Chemische Technologie Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijd, Duaal en Deeltijd Chemie en Voltijd en Duaal Chemische Technologie Hogeschool van Utrecht Institute of Life Science and Chemistry Organisatie-eenheid

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Civiele Techniek - CT, voltijd Hogeschool van Amsterdam Instituut Bouwkunde en Civiele Techniek Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd en deeltijd. Saxion Hogeschool, Enschede

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd en deeltijd. Saxion Hogeschool, Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd en deeltijd Saxion Hogeschool, Enschede Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool INHOLLAND

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal. Hogeschool INHOLLAND Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Maatschappelijk Werk en Dienstverlening voltijd - deeltijd - duaal Hogeschool INHOLLAND Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30

Nadere informatie

Besluit. Hogeschool Schoevers. T.a.v. mevrouw drs. R. van t Klooster Algemeen directeur Europalaan KR UTRECHT

Besluit. Hogeschool Schoevers. T.a.v. mevrouw drs. R. van t Klooster Algemeen directeur Europalaan KR UTRECHT Hogeschool Schoevers T.a.v. mevrouw drs. R. van t Klooster Algemeen directeur Europalaan 101 3526 KR UTRECHT Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Werktuigbouwkunde - WtB voltijd - duaal

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Werktuigbouwkunde - WtB voltijd - duaal Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Werktuigbouwkunde - WtB voltijd - duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Human Technology voltijd. De Haagse Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Human Technology voltijd. De Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Human Technology voltijd De Haagse Hogeschool Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Chemische Technologie voltijd. Haagse Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Chemische Technologie voltijd. Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Chemische Technologie voltijd Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Chemische Technologie voltijd CROHO nr. 34275 Haagse

Nadere informatie

Instituut Life Science & Technology Saxion Hogeschool Enschede

Instituut Life Science & Technology Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Chemie,Chemische Technologie, Biologie & Medisch Laboratoriumonderzoek, voltijd Instituut Life Science & Technology Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Communicatie deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Communicatie deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Communicatie deeltijd - afstandsonderwijs Hogeschool NTI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Elektrotechniek voltijd. Hogeschool van Amsterdam

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Elektrotechniek voltijd. Hogeschool van Amsterdam Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Elektrotechniek voltijd Hogeschool van Amsterdam Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Geodesie / Geo-informatica, voltijd, duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Geodesie / Geo-informatica, voltijd, duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Geodesie / Geo-informatica, voltijd, duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek - FNT Afdeling Bouwnijverheid Rapport ten behoeve

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd. Hogeschool NOVI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd. Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd Hogeschool NOVI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Communicatiesystemen Voltijd, deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Communicatiesystemen Voltijd, deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Communicatiesystemen Voltijd, deeltijd Hogeschool van Utrecht Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Communicatiesystemen

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Accountancy voltijd en deeltijd. Haagse Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Accountancy voltijd en deeltijd. Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Accountancy voltijd en deeltijd Haagse Hogeschool Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde - voltijd. Haagse Hogeschool Afdeling Engineering

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde - voltijd. Haagse Hogeschool Afdeling Engineering Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde - voltijd Haagse Hogeschool Afdeling Engineering Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Bouwkunde - voltijd Haagse

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd. Hogeschool Leiden

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd. Hogeschool Leiden Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd Hogeschool Leiden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleidingen Social Work CMV en SPH deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleidingen Social Work CMV en SPH deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleidingen Social Work CMV en SPH deeltijd - afstandsonderwijs Hogeschool NTI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleidingen Social Work

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica, voltijd - deeltijd - duaal

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica, voltijd - deeltijd - duaal Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica, voltijd - deeltijd - duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek - FNT Instituut voor Innovatie, Industrie en Informatica Adviesrapport

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Civiele Techniek, voltijd, duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Civiele Techniek, voltijd, duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Civiele Techniek, voltijd, duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Natuur en Techniek - FNT Afdeling Bouwnijverheid Rapport ten behoeve van Accreditatie

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO postinitiële Master opleiding Managing Human Resources deeltijd. Hogeschool Saxion, Deventer

Adviesrapport Accreditatie HBO postinitiële Master opleiding Managing Human Resources deeltijd. Hogeschool Saxion, Deventer Adviesrapport Accreditatie HBO postinitiële Master opleiding Managing Human Resources deeltijd Hogeschool Saxion, Deventer Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM College van bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot positieve beoordeling van een aanvraag Toets nieuwe opleiding hbo-master Integraal Leiderschap

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Verkeer en Logistiek deeltijd. Hogeschool NOVI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Verkeer en Logistiek deeltijd. Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Verkeer en Logistiek deeltijd Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Verkeer en Logistiek deeltijd CROHO nr. 30100 Hogeschool

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Media, Informatie en Communicatie MIC, voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Media, Informatie en Communicatie MIC, voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor-opleiding Media, Informatie en Communicatie MIC, voltijd en deeltijd Hogeschool van Amsterdam Instituut voor Media en Informatie Management Rapport ten

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit. College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit datum 19 januari 2005 onderwerp Definitief besluit accreditatie hbo-bachelor Bouwkunde ons kenmerk NVAO/20050113/CT

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica deeltijd

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica deeltijd Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding HBO Bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica deeltijd Hogeschool voor Management en Documentaire Informatievoorziening Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070)

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Informatica voltijd - deeltijd - duaal. Haagse Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Informatica voltijd - deeltijd - duaal. Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Informatica voltijd - deeltijd - duaal Haagse Hogeschool Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor. Opleiding voor Ergotherapie, voltijd. Hogeschool van Amsterdam

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor. Opleiding voor Ergotherapie, voltijd. Hogeschool van Amsterdam Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor Opleiding voor Ergotherapie, voltijd Hogeschool van Amsterdam Amsterdamse Hogeschool voor Paramedische Opleidingen Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor Opleiding

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Industrieel Product Ontwerpen voltijd. Saxion Hogeschool Enschede

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Industrieel Product Ontwerpen voltijd. Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Industrieel Product Ontwerpen voltijd Saxion Hogeschool Enschede Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs OCW Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs 22 mei 2003/Nr. WO/BS-2003/24136- II Nederlandse Accreditatie Organisatie 1 Opbouw accreditatiekader Het accreditatiekader voor bestaande opleidingen

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Toeristisch Management Voltijd. Hogeschool Notenboom

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Toeristisch Management Voltijd. Hogeschool Notenboom Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Toeristisch Management Voltijd Hogeschool Notenboom Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Toeristisch Management Voltijd Hogeschool

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Integrale Veiligheidskunde voltijd - deeltijd Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding SPD Bedrijfsadministratie deeltijd. Hogeschool Saxion Next / Saxion Hogeschool Enschede

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding SPD Bedrijfsadministratie deeltijd. Hogeschool Saxion Next / Saxion Hogeschool Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding SPD Bedrijfsadministratie deeltijd Hogeschool Saxion Next / Saxion Hogeschool Enschede Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Archeologisch Onderzoeksassistent voltijd. Hogeschool Saxion Next

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Archeologisch Onderzoeksassistent voltijd. Hogeschool Saxion Next Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Archeologisch Onderzoeksassistent voltijd Hogeschool Saxion Next Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Toetsingskader nieuwe opleidingen hoger onderwijs

Toetsingskader nieuwe opleidingen hoger onderwijs OCW Toetsingskader nieuwe opleidingen hoger onderwijs 22 mei 2003/Nr. WO/BS-2003/24136-I Nederlandse Accreditatie Organisatie 1 Opbouw toetsingskader Het toetsingskader voor nieuwe opleidingen in het hoger

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Communicatiemanagement voltijd, deeltijd en duaal

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Communicatiemanagement voltijd, deeltijd en duaal Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Communicatiemanagement voltijd, deeltijd en duaal Hogeschool van Utrecht Faculteit Communicatie en Journalistiek Rapport ten behoeve van Accreditatie

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleidingen Milieukunde en Milieutechnologie voltijd / deeltijd. Saxion Hogeschool Deventer

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleidingen Milieukunde en Milieutechnologie voltijd / deeltijd. Saxion Hogeschool Deventer Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleidingen Milieukunde en Milieutechnologie voltijd / deeltijd Saxion Hogeschool Deventer Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd. Hogeschool Utrecht Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Sociaal Juridische Dienstverlening voltijd - deeltijd Hogeschool Utrecht Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijdopleiding Commercieel/Communicatiemanagement CROHO-code 34063

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijdopleiding Commercieel/Communicatiemanagement CROHO-code 34063 Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Voltijdopleiding Commercieel/Communicatiemanagement CROHO-code 34063 Hogeschool Schoevers Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding

Nadere informatie

Besluit. College van Bestuur Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Postbus EJ ARNHEM

Besluit. College van Bestuur Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Postbus EJ ARNHEM College van Bestuur Hogeschool van Arnhem en Nijmegen Postbus 5375 6802 EJ ARNHEM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Fysiotherapie, voltijd. Saxion Hogeschool Enschede Academie Gezondheidszorg

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Fysiotherapie, voltijd. Saxion Hogeschool Enschede Academie Gezondheidszorg Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Fysiotherapie, voltijd Saxion Hogeschool Enschede Academie Gezondheidszorg Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Fysiotherapie, voltijd CROHO

Nadere informatie

(versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005

(versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005 (versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005 Parkstraat 28 Postbus 85498 2508 CD Den Haag P.O. Box 85498 2501 CD The Hague

Nadere informatie

Handreiking bij het beoordelingskader voor het bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs

Handreiking bij het beoordelingskader voor het bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs Handreiking bij het beoordelingskader voor het bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs 12 november 2012 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Handreiking voor specifieke invulling van de standaarden

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding DOCENT BEELDENDE KUNST EN VORMGEVING. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Zwolle

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding DOCENT BEELDENDE KUNST EN VORMGEVING. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding DOCENT BEELDENDE KUNST EN VORMGEVING ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding DOCENT BEELDENDE

Nadere informatie

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs opleidingen hoger onderwijs Mededelingen OCenW Bestemd voor: Instellingen voor hoger onderwijs Bijlage 3: Wettelijk kader (WHW, hoofdstuk 5a: Accreditatie in het hoger onderwijs) Voorlichting Datum: 12

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Journalistiek voltijd. INHOLLAND Select Studies

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Journalistiek voltijd. INHOLLAND Select Studies Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Journalistiek voltijd INHOLLAND Select Studies Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Hotelonderwijs voltijd deeltijd - duaal. Saxion Hogeschool Deventer

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Hotelonderwijs voltijd deeltijd - duaal. Saxion Hogeschool Deventer Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Hoger Hotelonderwijs voltijd deeltijd - duaal Saxion Hogeschool Deventer Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in Zorg en Maatschappelijke Dienstverlening deeltijd.

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in Zorg en Maatschappelijke Dienstverlening deeltijd. Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in Zorg en Maatschappelijke Dienstverlening deeltijd Hogeschool Leiden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd Hogeschool Saxion, Deventer en Enschede

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd Hogeschool Saxion, Deventer en Enschede Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Technische Bedrijfskunde voltijd - deeltijd Hogeschool Saxion, Deventer en Enschede Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding AUTONOME BEELDENDE KUNST. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding AUTONOME BEELDENDE KUNST. ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding AUTONOME BEELDENDE KUNST ArtEZ Hogeschool voor de Kunsten Arnhem, Enschede, Zwolle Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding AUTONOME BEELDENDE

Nadere informatie

BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER

BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER 1. INLEIDING Het certificeringsonderzoek voor de aanbieders van opleidingen voor tourmanager heeft de vorm van

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in de Zorg deeltijd voltijd/duaal. Haagse Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in de Zorg deeltijd voltijd/duaal. Haagse Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Management in de Zorg deeltijd voltijd/duaal Haagse Hogeschool Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica voltijd. Saxion Hogescholen

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica voltijd. Saxion Hogescholen Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica voltijd Saxion Hogescholen Adviesrapport ten behoeve van Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskundige Informatica voltijd

Nadere informatie