Functies van vectoren



Vergelijkbare documenten
WI1808TH1/CiTG - Lineaire algebra deel 1

Matrixalgebra (het rekenen met matrices)

3.2 Vectoren and matrices

Matrixoperaties. Definitie. Voorbeelden. Een matrix is een rechthoekig array van getallen, die kentallen of elementen heten.

Uitwerkingen Lineaire Algebra I (wiskundigen) 22 januari, 2015

Lineaire Algebra voor ST

Vector-en matrixvergelijkingen. Figuur: Vectoren, optellen

WI1808TH1/CiTG - Lineaire algebra deel 1

Lineaire Algebra voor ST

11.0 Voorkennis V

Basiskennis lineaire algebra

Dimensie van een deelruimte en rang van een matrix

ONBETWIST ONderwijs verbeteren met WISkunde Toetsen Voorbeeldtoetsen Lineaire Algebra Deliverable 3.10 Henk van der Kooij ONBETWIST Deliverable 3.

Lineaire Algebra voor ST

Lineaire Algebra TW1205TI. I.A.M. Goddijn, Faculteit EWI 12 februari 2014

De inverse van een matrix

Kwantummechanica Donderdag, 13 oktober 2016 OPGAVEN SET HOOFDSTUK 4. Bestudeer Appendix A, bladzijden van het dictaat.

Eerste deeltentamen Lineaire Algebra A

Het oplossen van stelsels lineaire vergelijkingen Wiskunde 2, 2DM60 College 2b

Lineaire afbeeldingen

Lineaire Algebra voor ST

Aanvullingen bij Hoofdstuk 8

Inleiding in de lineaire algebra

Supplement Wiskunde 2017/2018. Inhoudsopgave

Tentamen Lineaire Algebra 1 (Wiskundigen)

Matrices en Stelsel Lineaire Vergelijkingen

Lineaire Algebra voor ST

Lineaire Algebra Een Samenvatting

Samenvatting Lineaire Algebra, periode 4

Zomercursus Wiskunde. Lineaire algebra (versie 15 september 2008)

Matrices en Grafen (wi1110ee)

Stelsels Vergelijkingen

Lineaire Algebra (2DD12)

Hoofdstuk 9. Vectorruimten. 9.1 Scalairen

Wiskunde voor relativiteitstheorie

x = b 1 x 1 , b = x n b m i,j=1,1 en een vector [x j] n j=1 m n a i,j x j j=1 i=1

Lineaire Algebra voor ST

Zomercursus Wiskunde. Module 16 Lineaire algebra B (versie 22 augustus 2011)

Lineaire Algebra voor ST

Lineaire Algebra en Vectorcalculus 2DN60 College 5.a Basis en dimensie

Aanvullingen bij Hoofdstuk 6

FACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSKUNDE Afdeling Kwantitatieve Economie

De dimensie van een deelruimte

2. Transformaties en matrices

Coëfficiënten matrix = matrix waarin de rechterkolom geen oplossing van de vergelijking is. 1. Lineair systeem = Stelsel van lineaire vergelijkingen

Hoofdstuk 1 : Vectoren (A5D)

OPLOSSINGEN PROEFEXAMEN LINEAIRE ALGEBRA donderdag 18 november 2010

Hints en antwoorden bij de vragen van de cursus Lineaire Algebra en Meetkunde

Toepassingen in de natuurkunde: snelheden, versnellingen, krachten.

Hoofdstuk 3 : Determinanten

Wiskunde D vwo Lineaire algebra. Presentatie Noordhoff wiskunde Tweede Fase congres 19 november 2015 Harm Houwing en John Romkes

Lineaire Algebra voor ST

Lineaire afbeeldingen

Tentamen lineaire algebra voor BWI maandag 15 december 2008, uur.

Lineaire Algebra (2DD12) Laatste nieuws in 2012

Vragen, samenvattingen en uitwerkingen Lineaire algebra 1 - UvA

Hoofdstuk 3. Matrices en stelsels. 3.1 Matrices. [[1,7]],[[12,8] ] of [ 1, 7; 12,8 ] bepaalt de matrix

3.0 Voorkennis. y = -4x + 8 is de vergelijking van een lijn. Hier wordt y uitgedrukt in x.

Lineaire Algebra voor ST

3 Wat is een stelsel lineaire vergelijkingen?

Antwoorden op de theoretische vragen in de examen voorbereiding

Vectorruimten en deelruimten

FLIPIT 5. (a i,j + a j,i )d i d j = d j + 0 = e d. i<j

Ruimtewiskunde. college. Stelsels lineaire vergelijkingen. Vandaag UNIVERSITEIT TWENTE. Stelsels lineaire vergelijkingen.

Hoofdstuk 1. Inleiding. Lichamen

4. Determinanten en eigenwaarden

Ruimtewiskunde. college. De determinant en lineaire afbeeldingen. Vandaag. De determinant van een matrix. Toepassing: oppervlakte en inhoud

Uitwerkingen tentamen lineaire algebra 2 13 januari 2017, 10:00 13:00

Stelsels lineaire vergelijkingen

Introductie Lineaire Algebra Voor Computer Graphics

Uitwerking Proeftentamen Lineaire Algebra 1, najaar y y = 2x. P x. L(P ) y = x. 2/3 1/3 en L wordt t.o.v de standaardbasis gegeven door

Determinanten. , dan is det A =

Tentamen lineaire algebra voor BWI dinsdag 17 februari 2009, uur.

Ter Leering ende Vermaeck

3. Stelsels van vergelijkingen

Examen Lineaire Algebra en Meetkunde Tweede zit (13:30-17:30)

Ijkingstoets industrieel ingenieur aangeboden door UGent en VUB op 15 september 2014: algemene feedback

Tentamen lineaire algebra 2 18 januari 2019, 10:00 13:00 Uitwerkingen (schets)

Determinanten. Definities en eigenschappen

Tentamen Lineaire Algebra 2

2.0 Voorkennis. Herhaling merkwaardige producten: (A + B) 2 = A 2 + 2AB + B 2 (A B) 2 = A 2 2AB + B 2 (A + B)(A B) = A 2 B 2

1.1 Lineaire vergelijkingen [1]

Groepen, ringen en velden

Dossier 4 VECTOREN. Dr. Luc Gheysens. bouwstenen van de lineaire algebra

Lineaire Algebra voor W 2Y650

M1 Wiskundig taalgebruik en notaties

Lineaire Algebra voor W 2Y650

Geef niet alleen antwoorden, maar bewijs al je beweringen.

PROEFEXAMEN LINEAIRE ALGEBRA donderdag 17 november 2011

Lineaire Algebra voor ST

Bekijk nog een keer het stelsel van twee vergelijkingen met twee onbekenden x en y: { De tweede vergelijking van de eerste aftrekken geeft:

Transcriptie:

Functies van vectoren Alexander Ly Psychological Methods University of Amsterdam 15 September 2014

Overview 1 Notatie 2

Overview 1 Notatie 2

Matrices Een matrix schrijven we vaak met een hoofdletter A. Een matrix A bestaat uit rijen en kolommen, bijvoorbeeld [ ] ( ) 2 2 2 2 A = = 1 3 1 3 en we zeggen ook wel dat A een 2 2 vierkante matrix is. (1)

Rechthoekige matrices Een matrix A kan ook rechthoekig zijn. Bijvoorbeeld 2 π 2 π A = 1 e = 1 e (2) 3 9 3 9 dan zeggen we dat A een 3 2 matrix is.

Transponeren: Van kolom naar rij Stel dan A = A T = A = [ 2 2 1 3 ] = [ 2 1 2 3 ( 2 2 1 3 ] = ) ( 2 1 2 3 ) (3) (4) Omdat A vierkant is, heeft A dezelfde dimensies.

Transponeren: Van kolom naar rij Stel A = 2 π 1 e = 3 9 2 π 1 e (5) 3 9 dan A T = A = [ 2 1 3 π e 9 ] = ( 2 1 3 π e 9 ) (6) Als A is r k-dimensionaal, dan is A T k r-dimensionaal.

Overview 1 Notatie 2

Functies van getallen In de colleges hebben we het gehad over functies van getallen naar getallen. We hadden bijvoorbeeld f : X Y, waar X, Y collecties getallen waren. Je stopt een getal x in f en zij geeft je een getal y terug. x f (x) = y.

Functies van getallen We hebben ook lineaire functies besproken. y = f (x) = ax + b met a, b gegeven getallen (7) waarbij a gewoon een scalaire vermenigvuldiging is en b de intercept. We gaan nu alleen lineaire functies met intercept b = 0 bespreken. y = f (x) = ax (8)

Voorwaartse en inverse vraagstukken Gegeven een lineaire functie f : X Y, y = f (x) = ax, (9) waarbij a bekend is, kunnen we twee soorten vragen stellen: 1 Voorwaarts: Gegeven x bereken y. 2 Inverse: Gegeven y vind de bijbehorende x zodanig dat f (x) = y

Matrices zijn lineaire functies van vectoren Een lineaire functie van een dimensionale x naar een-dimensionale y y = f (x) = ax, (10) heeft een analogie voor vectoren x, y, waarbij a vervangen wordt door een matrix A met de dimensies die corresponderen met x, y.

Voorbeeld voorwaarts Stel x = (x 1, x 2 ) bestaat uit een participant s "feiten-intelligentie" x 1 en "probleemoplossend vermogen" x 2 en we weten laten deze participant drie testen Y 1, Y 2, Y 3 uit voeren. Stel dat Y 1 zo ontworpen is dat het alleen van de participant s "feiten-intelligentie" afhangt, Y 2 ontworpen is voor mensen met een perfect gebalanceerde mix is tussen de twee vermogens en y 3 volledig van probleemoplossend vermogen afhangt. Gegeven x dan kunnen we nu de test resultaten voorspellen.

Voorbeeld voorwaarts Stel x = (30, 70). Dan verwachten we dat y 1 = 1x 1 + 0x 2 = 30 (11) y 2 = 0.5x 1 + 0.5x 2 = 50 (12) y 3 = 0x 1 + 1x 2 = 70 (13) We kunnen dit ook schrijven als y = A x met 1 0 A = 0.5 0.5 (14) 0 1

Conformeren van dimensies Stel x = (30, 70). Dan met hebben we A = 1 0 0.5 0.5 0 1 (15) A x = y (16) [r k][k 1] =[r 1] (17) Merk op dat A een 3 2 matrix en we kunnen x zien als een 2 1 matrix. Het resultaat is een 3 1 matrix. Dus f : R k R r, in dit geval f : R 2 R 3.

Samenstelling van functies Met A x = y (18) [r k][k 1] =[r 1] (19) hebben we een functie f : R k R r, in dit geval f : R 2 R 3. We kunnen ook een lineaire functie maken g : R r R m. Dan is de matrix B die bij g hoort van dimensie m r B y = z (20) [m r][r 1] = [m 1] (21) BA x = z (22) [m r][r k][k 1] = [m 1] (23)

Niet commutatief samenstelling In het algemeen geldt f (g(x)) g(f (x)). Dus ook AB BA (24) In het bijzonder, als A een r k-dimensionaal matrix is en B een m r dimensionaal dan is de samenstelling BA wel gedefinieerd, omdat de dimensies kloppen [m r][r k]. Dus BA is een m k matrix. Maar AB slaat nergens op [r k][m r] als k m.

Niet commutatief samenstelling In het algemeen geldt f (g(x)) g(f (x)). Dus ook AB BA (24) In het bijzonder, als A een r k-dimensionaal matrix is en B een m r dimensionaal dan is de samenstelling BA wel gedefinieerd, omdat de dimensies kloppen [m r][r k]. Dus BA is een m k matrix. Maar AB slaat nergens op [r k][m r] als k m.

Niet commutatief samenstelling In het algemeen geldt f (g(x)) g(f (x)). Dus ook AB BA (24) In het bijzonder, als A een r k-dimensionaal matrix is en B een m r dimensionaal dan is de samenstelling BA wel gedefinieerd, omdat de dimensies kloppen [m r][r k]. Dus BA is een m k matrix. Maar AB slaat nergens op [r k][m r] als k m.

Optellen van lineaire functies ALLEEN ALS A, B van dezelfde dimensies zijn kunnen we het volgende definieren A + B = C A + B = 1 0 0.5 0.5 0 1 + 1 4 2 0.5 3 1 = 0 4 2.5 1 3 2 (25)

Matrix regels ALLEEN ALS A, B van dezelfde dimensies zijn kunnen we het volgende definieren A + B = C A + B = B + A ca is coordinaat gewijs vermenigvuldigen AB BA (A T ) T = A

Inverse Wanneer A en y gegeven, dan doen moeten we x vinden d.m.v. een inverse. Daarvoor hebben we een vierkante matrix A nodig. Voorbeeld: Herschrijven 3x 2 =2x 1 4 (26) 6x 2 =3x 1 + 2 (27) 2x 1 + 3x 2 = 4 (28) 3x 1 + 6x 2 =2 (29)

Inverse Wanneer A en y gegeven zijn, dan doen moeten we x vinden d.m.v. een inverse. Daarvoor hebben we een vierkante matrix A nodig. Voorbeeld: 2x 1 + 3x 2 = 4 (30) 3x 1 + 6x 2 =2 (31) Herschrijven als A x = y met ( ) 2 3 A = 3 6 (32) y = ( 4, 2).