Diabetes Mellitus en Beweging



Vergelijkbare documenten
Diabetes of suikerziekte

LADA en MODY: hoe moeten we LADA en MODY opsporen. Welke kan in de eerste lijn worden behandeld en welke juist niet? Disclosure belangen

Het syndroom van Klinefelter: Screening en opvolging van metabole afwijkingen. David Unuane Endocrinologie Klinefelter Kliniek, UZ Brussel

sportmedische voorlichtingsavond

Rudi Caron Diabetesteam Gasthuisberg Leuven

Bewegen en voeding als medicijn bij type 2 diabetes? de rol van fitnessprofessionals. Dr. Jan-Willem van Dijk

Voeding bij diabetes. Erik Muls, MD, PhD Endocrinologie - Voeding Universiteit Leuven. Ede,

Prediabetes : ontwikkelt iedereen diabetes? Wie screenen en hoe? C. De Block Endocrinologie-Diabetologie Voorzitter Diabetes Liga

Het syndroom van Klinefelter: Screening en opvolging van metabole afwijkingen. David Unuane Endocrinologie Klinefelter Kliniek

DIABETOgen Test. Diabetes mellitus Typ II. Risico s in kaart. Diabetes Mellitus

Bloeddrukstreefwaarden bij diabetes mellitus: lager of toch niet? Erik Serné Internist- vasculair geneeskundige

Psychische klachten als co-morbiditeit bij diabetes

Landelijk Diabetes Congres Diabetes en hart- en vaatziekten

RABO - Meander Medisch Centrum zorgcongres 30 mei

Hoe word je 100? (en willen we dat eigenlijk wel?)

Sporten en diabetes type 2 Van 15 minuten per dag bewegen tot de marathon, maar eerst een fietsproef. Sport is goed voor elk?

Toelichting op de jaarcontrole Voor mensen met diabetes mellitus

Beter Leven met diabetes type 2 Voorlichtingsmateriaal voor mensen met diabetes type 2

Metabool syndroom. Bestaat het wel bij de oudere psychiatrische patiënt?

Fysieke fitheid, fysieke activitiet in relatie tot gezondheid

Overbehandeling Nieuwe behandeling Bloeddrukbehandeling. Sterfte en HbA1c. ACCORD-studie. HbA1c en gezondheidstoestand

Lipiden, Diabetes en Cardiovasculair Risicomanagement. 17 januari 2013, Utrecht Dr. Janneke Wittekoek, Cardioloog Stichting Actief Preventie Plan

Effectieve voeding en beweging bij overgewicht Esther van Etten Sportdietist

zwangerschapsdiabetes

Diabetes. D1 Diabetes prevalentie 249,0 233,9. D2 Diabetespopulatie indicatoren 78,7 85,8. D3 Hoofdbehandelaar diabetes 58,2 49,6

Dia 1 Lipiden, Diabetes en Cardiovasculair Risicomanagement. Dia 2. Dia 3. Vet in Historisch Perspectief. simpele vetopstapelingsziekte

DIABETES EN LEEFSTIJL 7 JUNI 2018 MARTIJN CANOY

Primaire preventie HVZ

Pre-diabetes. Vasculair Preventie Centrum

Domino-effect. Gevolgen van diabetes

3. Diagnostiek en risico-inventarisatie

Behandeling type 2 diabetes in 2011

Exercise is Medicine Praktische beweegadviezen voor patiënten met perifeer arterieel vaatlijden

DIABETES GRAVIDARUM 13 APRIL 2011 I. VAN DER VEEN AIOS O&G UMCG

Part A: Glycated hemoglobin A1c as a screening tool for detection of type 2 diabetes?

Internationale diagnosecriteria en behandelingstargets bij personen met diabetes type 2. Prof.em.dr. Raoul Rottiers Endocrinoloog UZ Gent

Casus. PrevalenOe OSAS Als OSAS je na aan t hart staat Cardiovasculaire aspecten van OSAS. Disclosures

Preventie consult. Huisartspraktijk J.B. Sanders

Diabetes en ouder worden Dr. K.J.J. van Hateren

Internistisch perspectief

ZIN EN ONZIN VAN DIABETESBEHANDELING BIJ OUDEREN. Ann Mertens, MD, PhD Dienst Endocrinologie Universitaire Ziekenhuizen Leuven

Kinderen met diabetes samen onze zorg! vzw Hippo & Friends

WAT IS HYPOGLYKEMIE? 1.1 Inleiding 11 INLEIDING

Disclosure. Programma. Lab-w aarden. Casus De heer J. Xxxxxxx. Langerhanssymposium. Drs. V.R. Rambharose, kaderhuisarts

Heart and Soul. Cardiovasculair en Depressie

Wat iedere zorgverlener moet weten. Recent nieuws uit de diabeteswereld. Prof. Em. Dr. Raoul Rottiers. Endocrinoloog UZGent

Consequenties voor de voeding

(On)zin van diabetes behandeling bij ouderen

Overgewicht en Obesitas Conservatieve en operatieve behandeling

Wat te doen als orale medicatie en 1 dd langwerkend insuline faalt? BASAAL PLUS insulinetherapie bij diabetes mellitus type 2

Nederlandse samenvatting

Voedingsrichtlijn Diabetes 2015

Wat is diabetes mellitus?

Sport en beweging in type 1 diabetes. Prof. dr. Dominique Hansen

EEN GEZONDE LEVENSSTIJL AANNEMEN

Diabetes mellitus 2. Clara Peters, huisarts Mea de Vent, praktijkondersteuner

De nieuwe NHG standaard Diabetes Mellitus type 2

DIABETES IN DE WERELD EEN GROEIENDE WELVAARTSEPIDEMIE

Obstructief slaapapneu syndroom OSAS en gevolgen voor het hart (en andere ziekten)

Diabetes mellitus, zwangerschap en origine Maakthetwatuit? Harold W de Valk, internist-endocrinoloog Universitair Medisch Centrum Utrecht

Behandeling van diabetes type 2

Sekse en gender in hart- en vaatziekten: Implementatie in de praktijk

Diabetes en Puberteit

17/12/2013. Inhoudsweergave. Hoe kunnen zorgverleners dagdagelijks meehelpen bij de preventiestrijd tegen T2DM en zwangerschapsdiabetes?

BELGISCHE CARDIOLOGISCHE LIGA ZWAARLIJVIGHEID. Blaine Stiger - FOTOLIA DUIDELIJKE ANTWOORDEN

Begeleiding van zwangeren met een diagnose van zwangerschapsdiabetes in het UZ Gasthuisberg

Samenvatting voor niet-ingewijden

HbA1c streefwaarden. ADVANCE trial. Uitkomsten ADVANCE. Uitkomsten ADVANCE

Basaal Plus. Wat te doen als langwerkende insuline toegevoegd aan orale medicatie niet meer afdoende is? Duodagen april 2011

Doel behandeling bij DM: verhinderen/vertragen complicaties. Haffner, NEJM 1998 UKPDS. T2DM, HbA1c, en HVZ

Praktische adviezen bij een 2 keer daags insulineregime

Samen diabetes de baas

Individueel zorgplan vitale vaten

Preventie in de spreekkamer met U-Prevent

Slaapapneu en co-morbiditeit. Monique Klaaver Longarts Havenziekenhuis

Pre-diabetes, wat is het en wat kan ik er zelf aan doen? In deze folder krijgt u hier meer informatie over.

SAMENVATTING SAMENVATTING

Dienst endocrinologie Diabetes mellitus. Informatiebrochure voor de patiënt en de familie

Workshop voor apothekers en huisartsen. (on)juiste behandeling met orale bloedsuikerverlagende middelen bij

Welke behandeling voor obese type 2 patiënten? Gewoon insuline?

VSV Samen protocol: Obesitas en zwangerschap, basiszorg

Checklists. Uitneembaar katern, handig om mee te nemen

Nawoord. Nawoord. kan dus langzaam veranderen en dan moet er alsnog overgeschakeld worden op andere brandstof met minder koolhydraten.

De nieuwe NHG diabetes-standaard: de patiënt centraal. EADV-regiobijscholing najaar 2013: Diabetes Mellitus & Vrouwen

NASH en metabool syndroom. two sides of the same coin?

Oefentherapie bij patiënten met knieartrose en comorbiditeit. Mariëtte de Rooij

Rol van dieet, samenstelling voeding en bewegen bij de behandeling van Nonalcoholic Fatty Liver Disease

Titel: Sport en Bewegen na transplantatie. Naam spreker: Dr. Dorien M. Zelle

INDIVIDUEEL ZORGPLAN 17813

Voor overleg met het Diabetesteam kunt u op werkdagen contact opnemen met: Tussen uur en uur en uur en uur

Workshop diabetes en koolhydratenbeperking bij overgewicht. Graag in samenwerking

Diabetes mellitus. Diabetesverpleegkundigen IJsselland Ziekenhuis

Quiz. Hart en Vrouw. Doel. Opzet. Juist / Onjuist? Onjuist Hart en vaatziekten als doodsoorzaak. Het herkennen van sekseverschillen in risicofactoren

Wat is de invloed van reuma op hart- en vaatziekten?

Kent u de cijfers van uw hart?

De ouder wordende diabetespatiënt. Allerlei typen ouderen. Getallen in Nederland

Transcriptie:

Diabetes Mellitus en Beweging

Doelen 0Refresher 0Patient Education 0Exercise and DM

Wat betekent het? 0 Diabetes: Door(heen) gaan 0 Mellitus: Honing/Zoet

Wat is het? 0 Groep van stoornissen met hyperglycemieën 0 Verschillende vormen: 0 Type 1 (10%) 0 Type 2 (85%) 0 Diabetes Gravidarum (5%)

Wat is het verschil? 0 Type 1: Absoluut tekort aan insuline 0 Type 2: Resistentie tegen insuline 0 Diabetes Gravidarum: Alleen tijdens zwangerschap

Hoe ontstaat het? (1) DM type I 0Auto-immuun ziekte met destructie B cellen 0 Genetisch 0Etnisch 0Familiaire 0 Milieu 0Virussen 0Koeien melk 0 Immunologisch 0Auto-immuun(HLA)

Hoe ontstaat het? (2) DM type II 0Combinatie van verschillende factoren: 0 Genetisch 0Etnisch 0Familiaire 0 Milieu 0Centrale Obesitas 0Fysieke inactiviteit

Komt het vaak voor? 0 Anno 2014: 387 miljoen diabeten 450 400 350 8.3%!!! 300 250 200 DM prevalentie 150 100 50 0 1985 2000 2010 2014 IDF 2014

Wereldkaart

Komt het vaak voor in Su?

Wat is normaal?(1)

Wat is normaal? (2) Functie van glucose: 0Bron van energie 0Brainfuel 0Glucose komt NIET voor in urine 0Opslag in spieren, lever, vet

Wat is normaal?(3)

Wat is normaal?(4)

DM Type 1

DM Type 2

Diabetes Mellitus

0Chronisch: 0 Microvasculair 0Ogen 0Zenuwen 0Nieren 0 Macrovasculair 0Herseninfarct 0Hartinfarct De schade!

Diagnose Diabetes Mellitus A1C 6.5% Of Fasting plasma glucose (FPG) 126 mg/dl (7.0 mmol/l) Of 2-h plasma glucose 200 mg/dl (11.1 mmol/l) tijdens OGTT Of Random plasma glucose 200 mg/dl (11.1 mmol/l) Indien er niet definitief een hyperglycemie is, test herhalen!

Hoe behandel je type II? Aanhoudende Hyperglycemie Insuline + Sulfonylurea Metformine Voeding + Beweging + Gewicht

Hoe behandel je type I? Voeding Beweging Gewicht Insuline

Voeding 0 Regelmaat 0 Hoeveelheid 0 Variererend: 0 Gezonde koolhydraten 0 Vezel-rijk 0 Hart-gezonde vis 0 Gezonde vetten

Beweging(1) 0 Acuut: 0 glucose uptake in spieren 0 bloed glucose >24u na (weerstand)training 0 insuline werking 2-72u erna 0 Kleine kans op hypoglycemie

Beweging(2) 0 Chronisch: 0 insuline werking 0 bloedglucose controle 0 vet oxidatie 0 opslag in spieren 0 spiermassa(weerstandstraining)

Beweging(3) 0 Verbetering cholesterol-profiel 0 Verbetering systolische bloeddruk 0 Verbetering Quality Of Life

DM type 1 en Beweging 0 Dagelijkse insuline behoefte 0 Fysieke conditie 0 Welzijn

DM type 2 en Beweging 0 insuline gevoeligheid 0 Aerobics en weerstand training werken goed 0 Varieren plus aanhouden! 0 Interval training beter dan continue training 0 Verder ook: 0 Cholesterol 0 Hart en vaatziekten 0 Mortaliteit 0 Cruciaal voor DM type 2

DM en Beweging 0 Daling van HbA1c van 0.6% 0 Geen significante daling van BMI 0 Supervisie beter dan eigen houtje

Preventie DM 0 IDF: 30min beweging/dag kans op DM 2 met 40% 0 Gewichtsverlies 0 Gezond en regelmatig eetpatroon 0 Stop met roken 0 Depressie Diabetes 0 Slaapduur 6-9uren

Take Home Messages 0 DM is een groep van metabole stoornissen 0 Incidentie en prevalentie stijgen drastisch 0 De schade is enorm 0 Patient education is zeer belangrijk 0 Beweging + voeding + gewicht 0 Voorkomen is beter dan genezen Beweging is cruciaal!

Dank u! Vragen???

Bronnen(1) 0 Saudi Med J. 2002 Apr;23(4):373-8. History of diabetes mellitus 0 WHO 0 Harrison's Principles of Internal Medicine 2014 0 http://www.idf.org/worlddiabetesday/toolkit/gp/factsfigures 0 Global estimates of the prevalence of diabetes for 2010 and 2030;J.E. Shaw R.A. Sicree, P.Z. Zimmet 0 Influence of combined aerobic and resistance training on metabolic control, cardiovascular fitness and quality of life in adolescents with type 1 diabetes: a randomized controlled trial

Bronnen(2) 0 The acute effects of interval- Vs continuous-walking exercise on glycemic control in subjects with type 2 diabetes: a crossover, controlled study. 0 Exercise and Type 2 Diabetes The American College of Sports Medicine and the American Diabetes Association: joint position statement 0 Effects of Exercise on Glycemic Control and Body Mass in Type 2 Diabetes MellitusA Meta-analysis of Controlled Clinical Trials 0 http://www.gov.sr/media/936119/finale_versie_boekje_la nga_wan_anu_29jan2014.pdf 0 http://www.nimh.nih.gov/health/publications/depressionand-diabetes/index.shtml

Bronnen(3) 0 Sleep duration as a risk factor for the development of type 2 diabetes. Yaggi HK 1, Araujo AB, McKinlay JB. 0 Association between sleep duration and diabetes mellitus: Isfahan Healthy Heart Program.Najafian J 1, Mohamadifard N, Siadat ZD, Sadri G, Rahmati MR. 0 Short Sleep Duration Is Associated with Risk of Future Diabetes but Not Cardiovascular Disease: a Prospective Study and Meta-Analysis. Elizabeth G. Holliday, Christopher A. Magee, Leonard Kritharides, Emily Banks, John Attia