Nierinsufficiëntie: Van alles de helft?



Vergelijkbare documenten
Verder bordurend op bovenstaande. Je koos optie 2 en herhaalde de tensie en MDRD na 3 maand: MDRD nog steeds 50 ml/min; RR 140/85.

Leerdoelen. Wees alert op nierproblemen bij probleeminventarisatie medicatie beoordeling. Begeleid beschermende maatregelen.

Nierfunctieonderzoek bij diabetes. N. Kleefstra & Henk Bilo 15 en 16 december Nieren. Nieren

Postoperatieve achteruitgang Postoperatieve renale van de nierfunctie verwikkelingen

Chronische nierschade A. van Tellingen. Smeerolie voor de poli 2015

Verder bordurend op bovenstaande. Je koos optie 2 en herhaalde de tensie en MDRD na 3 maand: MDRD nog steeds 50 ml/min; RR 140/85.

Chronische Nierschade. Wim de Grauw. Huisarts te Berghem Afd. Eerstelijnsgemeeskunde UMC St. Radboud Nijmegen Bestuurslid DiHAG

12/22/2010. Haagsenieren protocol. Haagsenieren protocol. Kant B: klaring. Kant A: albuminurie. Haagsenieren protocol Toelichting beleid

Bijwerkingen op de nier. Patricia van den Bemt Lareb Bijwerkingendag

Transmurale Afspraak Nierfunctiestoornis. 30 september 2010

Vulling. Hoeveel water heeft een mens en waar zit het?

Schatting van de nierfunctie met de egfr implicaties voor de klinische praktijk. Iefke Drion 30 oktober 2014

Chronische nierinsufficiëntie bij de oudere patiënt

Waarom aandacht chronische nierschade (CNS)? CNS. Controle nieren: meer dan albumine en kreatinine. Dr. Wim JC de Grauw. MDRD vs kreatinine klaring

Vulling. Hoeveel water heeft een mens en waar zit het?

Medisch Centrum Huisartsen

Nierinsufficiëntie bij DM en CVRM

Functie van de nieren en wat kan fout gaan

Topics in Chronic Disease. Chronische Nierschade en de huisarts

Huisarts en nieren. Dr Stein Bergiers 23 mei 2017

Chronische nierinsufficientie. WDH 9 mei 2016 Harmen Krepel, nefroloog

Chronische nierschade

Chronische Nierschade

Nierfunctie bij oudere patiënten

NIERFUNCTIE STOORNISSEN juni 2015

NIERFUNCTIE STOORNISSEN juni 2015 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Chronische nierschade. Nierschade volgens de richtlijn? Chronische nierschade volgens de richtlijn?

Protocol Chronische nierschade op basis van de LTA

LET OP: Als er meer dan 500 mg/mmol eiwit is, dan wordt de uitslag een * en wordt het totaal eiwitverlies berekend!

Chronische nierinsufficiëntie en geneesmiddelen. Apr. Anneleen Robberechts 29 september 2016

CAT: Plaatsbepaling van Cystatine C als Biomarker voor de Nierfunctie. Jolien Claessens Supervisor: Steven Pauwels , UZ Leuven

Chronische nierinsufficiëntie: taboe of uitdaging?!

Chronische Nierschade Van LTA naar NHG Standaard. Wim de Grauw, huisarts Berghem Joy Lips / Michiel Bleeker - nefroloog

Workshop chronische nierschade. Adry Bakker Diepenbroek Bettie Hoekstra

BSD september Huisarts: Pauline Heijstee Meggy van Kruijsdijk Nefroloog: Watske Smit Jaap Beutler

De nier en de rotonde. Googelen op rotondes in België. Wat gaat er mis bij diabetes? Nieren De nieren deel I. Nanno Kleefstra Henk Bilo

Behandelingsprotocol voor chronische nierinsufficiëntie in de 1ste lijn Versie 2015

Chronische nierschade (CNS)

Haagse Nieren 2.0. Disclosure belangen spreker

Leefregels en voorlichting bij chronische nierschade. Welkom bij workshop 3 leefregels en voorlichting bij chronische nierschade

Medicatieaanpassing bij gestoorde nierfunctie: vaker dan u denkt!

Marike Wabbijn Internist-nefroloog/acuut geneeskundige Ikazia Ziekenhuis

Nierfunctie in de oncologie. Diakonessenhuis

Implementatie NHG-standaard chronische nier schade (CNS) Liedewei van Waes, kaderhuisarts HVZ, SGE Geert Smits, kaderhuisarts HVZ, Pozob

Implementatie NHG-standaard chronische nierschade (CNS) Liedewei van Waes, kaderhuisarts HVZ, SGE Geert Smits, kaderhuisarts HVZ, Pozob

Nefroloog? Mooi vak, maar... Chronische nierinsufficientie: wie doet wat?

Casus geriatrie. Symposium klinische farmacie 06 oktober Veerle Grootaert

LTA Chronische nierschade

Carolien van der Linden Wim van der Minne Sjoukje Troost

Pijnbehandeling na ontslag

Antitrombotica tijdens de peri-operatieve fase. Dr. Dirk Verleyen Cardioloog AZ St-Lucas Brugge

Reis door het Nephron. Hilde de Geus

Risicovolle levende nierdonor: to do or not to do?

Nierschade. Kernboodschap. Nierfunctiestoornissen en albuminurie. Hart- en vaatziekten. Tijdige behandeling kan dit risico verminderen!

Behandelingsprotocol voor chronische nierinsufficiëntie in de 1ste lijn Versie 2013

Telenefrologie voor de oudere patiënt met CNS

Nierinsufficiëntie 24/04/2013. Nierinsufficiëntie. Functies van de nieren Universitair

DIABETISCHE NEFROPATHIE

Nierfunctievervangende therapie op de IC NIVAZ 2013

Chronische Nierschade in Nederland

Acuut nierfalen bij Stafylococcus aureus endocarditis. IC-bespreking Rafke Schoffelen Internist in opleiding

Polyfarmacie in de cardiologie

Disclosure belangen spreker

Spiegelbijeenkomst Urk, mei Arnold Boonstra, internist-nefroloog

VUmc Basispresentatie

CASE REPORT FORM. (1) Bronovo (2) MCH (3) Haga Ziekenhuis (4) LUMC (5) Maasstad zks (6) Lucas Andreas (7) St. Antonius Nieuwegein.

Chronische Nierschade

Medicatie Risico bij Nierschade. Nictiz symposium 15 november 2016 Chris Hagen nefroloog

Refeedingsyndroom in de Oncologie Marleen Ariëns en Esther Heijkoop Diëtisten

DR SELLESLAGH ST JOZEF KLINIEK BORNEM 29/09/2016

Tubulo-interstitiële nefritis (en flucloxacilline) Ivan Theunissen ANIOS Intensive Care

jicht Birgit Kraft, Mirella Bes, Marjonne Creemers Namens de vakgroep reumatologie

DOACs in 15 dia s Transmuraal Trombose Expertise Centrum Groningen

Benchmark Diabetes 2016 SEZ Zaanstreek-Waterland

HaCa Albert-Jan Aarnoudse

Werkafspraken vervolgen van de nierfunctie:

Behandeling diabetes mellitus bij. gevorderde chronische nierschade

Schatting van de nierfunctie met de CKD-EPI formule: stand van zaken & aanbevelingen voor invoering

Tips en trics voor de nefrologie anno Dr. I.C. van Riemsdijk Drs. M.Wabbijn Internist-nefrologen

Zorgcircuit acuut nierfalen

Lithium bij ouderen, wat als de nierfunctie verslechtert?

Programma. Casuïstiek. Vragen. Vervolg casuïstiek. Workshop 2: Chronische nierschade en geneesmiddelen

Scharniermomenten bij terminale nierinsufficiëntie

Nierfalen en pallia+eve zorg: wat is de rela+e?

Casuistiek Hartfalen en nierfunctiestoornissen

Acute nierinsufficiëntie bij combinatie RAAS-remmer en dehydratie

Behandelingsprotocol voor chronische nierinsufficiëntie in de 1 ste lijn Bijlage: dosisaanpassingen medicatie Versie 2013

Hoe maken we beter met pillen? dr Anne Leendertse, apotheker

Een ernstige metformine intoxicatie

Chronische Nierschade. dr. HAH Kaasjager, nefroloog Rijnstate ziekenhuis Arnhem

Transcriptie:

Nierinsufficiëntie: Van alles de helft? dr. Bert Vandewiele nefroloog AZ Sint-Lucas non solum, sed etiam niet alleen, maar ook netwerk AZ Sint-Lucas Brugge - AZ Zeno

Van alles de helft? 2

Ook van de presentatie? 3

Overzicht Meten van de nierfunctie Indeling CNI Indeling ARF Wat moeten we doen? In de acute fase In de stabiele fase/ontslag 4

Gemeten: Meten van de nierfunctie = Glomerulaire Filtratation Rate Nucleaire geneeskunde 24 uurs urinecollectie Creatinine Inuline Berekend Cockroft and Gault MDRD CKD-EPI Creatinine Cystatine C 5

Meten van de nierfunctie Serum Creatinine Creatinine: 1,5 mg/dl C&G ml/min/1,73m² MDRD ml/min/1,73m² CKD-EPI ml/min/1,73m² 37 jaar 74 kg 70 53 59 110 jaar 40 kg 13 31 26 25 jaar 95 kg 101 69 74 6

Indeling CNI 7

Indeling Acute Renal Failure: RIFLE or AKIN 8

Intermezzo 9

De Marc Creatinine Mg/dl GFR MDRD ml/min/1,73m² Chronisch Gisteren Vandaag 1,3 2,5 4,3 56 26 14 Diurese Normaal Minder Nihil CNI Stadium IIIa AKI Gisteren RIFLE I GFR > 50% gedaald AKI Vandaag RIFLE F Creatinine x 3 Creatinine > 4mg/dL Diurese 10

Wat moeten we doen? 11

STOP alle nefrotoxische medicatie!!!! XARELTO 20 mg ASAFLOW 80 mg COVERSYL PLUS (10/2,5mg) METFORMINE 850mg 3x/D METOPROLOL 100mg INEGY 40/10mg DICLOFENAC 50mg 3x/D OMEPRAZOLE 20mg 12

Metformine Stop alle nefrotoxische medicatie!!!! LACTAAT ACIDOSE: LEVENSBEDREIGEND Diclofenac NSAID Glomerulaire filtratiedruk Interstitiële nefritis Perindopril/indapamide (ACE-inhibitor + diureticum) Verdere dehydratie en negatieve invloed op glomerulaire filtratie druk 13

Stop alle nefrotoxische medicatie!!!! Rivaroxaban (orale anti Xa-inhibitor) Pharmacokinetiek/pharmacodynamiek bij extreem slechte nierfunctie weinig geweten Omeprazole Interstitiële nefritis 14

Acute fase 15

Andere stappen tijdens hospitalisatie Opname MC Resuscitatie Start IV en PO vocht Uitsluiten LACTAAT- ACIDOSE Diagnostiek Opvolgen nierfunctie Diurese Proteinurie en US Creatinine Opsporen oorzaak van de ANI Prerenaal Medicamenteus Braken/diarree Renaal Interstitieel Postrenaal Medische beeldvorming 16

Na 5 dagen hospitalisatie GEEN lactaatacidose Gelukkig Spontane verbetering van braken en diarree (virale gastro-enteritis) Gunstige respons op IV vocht. Patient is pijnvrij, voelt zich goed, gaat in ontslag Creatinine 1,7 mg/dl waarmee berekende klaring volgens MDRD van 39 ml/min/1,73m² Stadium IIIb CNI: Wat te herstarten? 17

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC 50mg 3x/D XARELTO 20 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (10/2,5mg) METFORMINE 850mg 3x/D 18

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC 50mg 3x/D XARELTO 20 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (10/2,5mg) METFORMINE 850mg 3x/D 19

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC STOP XARELTO 20 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (10/2,5mg) METFORMINE 850mg 3x/D 20

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC STOP XARELTO 15 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (10/2,5mg) METFORMINE 850mg 3x/D 21

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC STOP XARELTO 15 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (5/1,25mg) METFORMINE 850mg 3x/D 22

CNI en ontslagmedicatie ASAFLOW 80 mg METOPROLOL 100mg INEGY 20/10mg DICLOFENAC STOP XARELTO 15 mg OMEPRAZOLE 20mg COVERSYL PLUS (5/1,25mg) METFORMINE 850mg???? 3x/D 23

Vraag aan het publiek Welke dosis? Hulplijnen http://www.zorgtrajectboh.be/documenten En andere eindeloze lijsten van websites op het internet De 50/50 Zoals voorspeld, even dikwijls juist als fout. Bel een vriend 050 36 59 05 24

Ik belde ook een vriendin Beste Joke, Betreft Marc. 61 jaar. Gekende DM type II, in het verleden behandeld met metformine 850mg 3/d, waarmee aanvaardbare glycemies Verder ook cardiovasculair lijden en CNI met recente progressie van stadium IIIa naar IIIB Gezien recente ANI stadium F volgens RIFLE criteria werd metformine onderbroken. Heden oplopende glycemies. Patiënt met risico voor ontwikkelen recidief ANI en eventueel lactaatacidose Graag uw advies aangaande herstart metformine: - Dosis-reductie? - Alternatief Met Vriendelijke groeten Bert 25