Inhoud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Dec

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Inhoud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Dec1415292"

Transcriptie

1 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. 1

2 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Inhud De vakken p het Bertrand Russell Cllege in de tweede fase... 3 Prfielkeuzefrmulier HAVO... 4 Prfielkeuzefrmulier VWO Gemeenschappelijk deel: verplicht vr alle leerlingen... 8 Vak: Nederlands hav en vw Vak: Engels hav en vw Vak: Maatschappijleer hav en vw Vak: CKV: Cultureel kunstzinnige vrming hav en vw Vak: Lichamelijke pveding hav en vw Alleen vr vw: Vak: Algemene Natuurwetenschappen Keuzevakken Vak: Geschiedenis Vak: Frans hav en vw Vak: Duits hav en vw Vak: Aardrijkskunde hav en vw Vak: Wiskunde (vw) Vak: Wiskunde (hav) Vak: Ecnmie hav en vw Vak: Management en rganisatie hav en vw Vak: Natuurkunde hav en vw Vak: Scheikunde hav en vw Vak: Bilgie hav en vw Vak: Tekenen hav en vw Vak: Infrmatica hav en vw Vak: Natuur, Leven en Technlgie hav Vak: BSM: Bewegen, Sprt en Maatschappij hav Extra vakken Vak: Cambridge Engels hav en vw Vak: Ondernemerschap en Marketing hav en vw Vak: Filsfie in 5- en 6-vw

3 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. De vakken p het Bertrand Russell Cllege in de tweede fase Van de derde klas naar de tweede fase neem je een belangrijke stap: van een grte heveelheid vakken die vr iedereen hetzelfde zijn, naar een zelf gekzen prfiel van vakken. Daarnaast kies je ng ten minste één vak in de vrije ruimte. Het is belangrijk dat je de keuze zrgvuldig maakt. Je kiest vr een prfiel waarin je je examen kunt halen en waarmee je kunt drstrmen naar een pleiding in het hger nderwijs die je interesse heeft. Op de vlgende pagina vind je m te beginnen het prfielkeuzefrmulier. Daarp kun je zien welke vakken verplicht zijn vr iedereen, welke vakken keuzevakken zijn, en wat er naast de keuzevakken ng aan extra vakken te kiezen is. Daarna vlgt een beschrijving van alle vakken. In die beschrijving kun je vinden wat het vak inhudt, f je er examen in det, en wat het verschil is met het vak in de nderbuw. Deze brchure met je helpen zdat je een ged gefundeerde keuze te maken. Extra infrmatie kun je natuurlijk altijd krijgen van de dcent van het vak. 3

4 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Prfielkeuzefrmulier HAVO De vakken in het Gemeenschappelijk deel: Nederlands Maatschappijleer (4 hav) Cultureel Kunstzinnige Vrming (4hav) Engels Lichamelijke Opveding Prfielen: Cultuur en Maatschappij Ecnmie en Maatschappij Natuur en Gezndheid Natuur en Techniek Prfielvakken: Prfielvakken: Prfielvakken: Prfielvakken: Geschiedenis Geschiedenis Ecnmie Bilgie Scheikunde Natuurkunde Scheikunde Wiskunde B 0 Frans 0 Duits 0 Wiskunde A 0 Wiskunde B 0 Wiskunde A 0 Wiskunde B Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: 0 Aardrijkskunde 0 Ecnmie* 0 Aardrijkskunde 0 Frans 0 Duits 0 M&O 0 Aardrijkskunde 0 Natuurkunde** 0 NLT 0 Wiskunde D 0 Infrmatica 0 Bilgie 0 NLT 0 Tekenen 0 Frans 0 Duits Vrije ruimte: Vrije ruimte: Vrije ruimte: Vrije ruimte: 0 Aardrijkskunde 0 Bilgie 0 Duits 0 Ecnmie* 0 Frans 0 Infrmatica 0 M&O* 0 Tekenen 0 Wiskunde A 0 BSM 0 Aardrijkskunde 0 Bilgie 0 Duits 0 Frans 0 Infrmatica 0 M&O 0 Tekenen 0 BSM 0 wiskunde D*** 0 Aardrijkskunde 0 Ecnmie 0 Infrmatica 0 M&O 0 Natuurkunde** 0 NLT 0 Tekenen 0 Wiskunde D*** 0 BSM 0 Aardrijkskunde 0 Bilgie 0 Ecnmie 0 Infrmatica 0 M&O 0 NLT 0 Tekenen 0 Wiskunde D*** 0 BSM 4

5 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Extra vakken: Het Bertrand Russell Cllege wil jullie de mgelijkheid geven m naast de vakken die je al gekzen hebt één EXTRA VAK te kiezen. Je kunt kiezen uit de vlgende vakken: 0 Aardrijkskunde 0 Bilgie 0 Duits 0 Ecnmie* 0 Frans 0 Infrmatica 0 Tekenen 0 Management en Organisatie* 0 BSM 0 Cambridge Engels**** (dit is geen examenvak) 0 Ondernemerschap en Marketing***** (dit is geen examenvak) Let p: - Een extra vak betekent k extra belasting. De mgelijkheid wrdt dan k vral gebden aan de leerlingen die een extra vak aankunnen. Mcht daarver twijfel bestaan zullen de dcenten in de vergangsvergadering van de derde klas de haalbaarheid bespreken en daarver een advies uitbrengen. - Als je een extra vak kiest gaan we ervan uit dat je het vak het hele schljaar blijft vlgen. Alleen in uitznderlijke gevallen kan in verleg met je mentr en de schlleiding beslten wrden dat je niet verder gaat met het vak. - De keuze van het extra vak kan afhankelijk zijn van de mgelijkheden die het lesrster biedt. In vrkmend geval wrdt verder verleg gepleegd. Tensltte: - Afhankelijk van je vakkenkeuze vlg je vlgend schljaar een aantal uren verplicht in het studiecentrum. - Je mag geen vakken dubbel kiezen. - Telichting p de *-jes: * Als je in het prfiel CM Ecnmie f M&O kiest znder Wiskunde met je een mdule wiskundig rekenen vlgen. ** In prfiel NG mag je alleen Natuurkunde kiezen als je k Wiskunde B hebt gekzen. *** Je kunt Wiskunde D alleen kiezen in cmbinatie met Wiskunde B (niet met Wiskunde A). **** Cambridge Engels kun je alleen kiezen als je de telatingstets vldende maakt. ***** De mdule Ondernemerschap en Marketing mag je alleen kiezen als je M&O en/f Ecnmie hebt gekzen. 5

6 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Prfielkeuzefrmulier VWO Gemeenschappelijk deel: Nederlands Maatschappijleer (5 vw) Cultureel Kunstzinnige Vrming (4 en 5 vw) Engels Lichamelijke Opveding Algemene Natuurwetenschappen (4 vw) 0 Duits 0 Frans Prfielen: Cultuur en Maatschappij Ecnmie en Maatschappij Natuur en Gezndheid Natuur en Techniek Prfielvakken: Prfielvakken: Prfielvakken: Prfielvakken: Geschiedenis Geschiedenis Ecnmie Bilgie Scheikunde Natuurkunde Scheikunde Wiskunde B 0 Wiskunde A 0 Wiskunde C 0 Wiskunde A 0 Wiskunde B 0 Wiskunde A 0 Wiskunde B Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: Prfielkeuzevakken: 0 Aardrijkskunde 0 Ecnmie 0 Tekenen 0 Frans 0 Duits 0 Aardrijkskunde 0 Frans 0 Duits 0 M&O 0 Aardrijkskunde 0 Natuurkunde* 0 Wiskunde D 0 Infrmatica 0 Bilgie Vrije ruimte: Vrije ruimte: Vrije ruimte: Vrije ruimte: Aardrijkskunde Bilgie Duits Ecnmie Frans Infrmatica M&O Tekenen Aardrijkskunde Bilgie Duits Frans Infrmatica M&O Tekenen Wiskunde D** Aardrijkskunde Ecnmie Infrmatica M&O Natuurkunde* Tekenen Wiskunde D** Aardrijkskunde Bilgie Ecnmie Infrmatica M&O Tekenen Wiskunde D In de prfielen Cultuur en Maatschappij en Ecnmie en Maatschappij hebben de leerlingen in 4 vw het vak Filsfie. 6

7 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Extra vakken: Het Bertrand Russell Cllege wil jullie de mgelijkheid geven m naast de vakken die je al gekzen hebt één EXTRA VAK te kiezen. Je kunt kiezen uit de vlgende vakken: Aardrijkskunde Bilgie Duits Ecnmie Frans Infrmatica Tekenen Management en Organisatie Filsfie (alleen in prfiel CM f EM. In 5 en 6 vw, als vervlg p 4 vw, kan later niet wrden ingeruild vr een vak dat je in de vrije ruimte hebt gekzen) Cambridge Engels*** (dit is geen examenvak) Ondernemerschap en Marketing**** (in 5 vw, dit is geen examenvak) Let p: - Een extra vak betekent k extra belasting. De mgelijkheid wrdt dan k vral gebden aan de leerlingen die een extra vak aankunnen. Mcht daarver twijfel bestaan zullen de dcenten in de vergangsvergadering van de derde klas de haalbaarheid bespreken en daarver een advies uitbrengen. - Als je een extra vak kiest gaan we ervan uit dat je het vak het hele schljaar blijft vlgen. Alleen in uitznderlijke gevallen kan in verleg met je mentr en de schlleiding beslten wrden dat je niet verder gaat met het vak. - De keuze van het extra vak kan afhankelijk zijn van de mgelijkheden die het lesrster biedt. In vrkmend geval wrdt verder verleg gepleegd. Tensltte: - Afhankelijk van je vakkenkeuze vlg je vlgend schljaar een aantal uren verplicht in het studiecentrum. - Je mag geen vakken dubbel kiezen. - Telichting p de *-jes: *Natuurkunde kun je alleen kiezen als je k Wiskunde B hebt gekzen. ** Je kunt Wiskunde D alleen kiezen in cmbinatie met Wiskunde B (niet met Wiskunde A). ***Cambridge Engels kun je alleen kiezen als je de telatingstets vldende maakt. ****De mdule Ondernemerschap en Marketing mag je alleen kiezen als je M&O en/f Ecnmie hebt gekzen. 7

8 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. 1. Gemeenschappelijk deel: verplicht vr alle leerlingen. Vak: Nederlands hav en vw. Verplicht vr alle leerlingen Schlexamen en Centraal Examen Prgramma: Er wrdt aandacht besteed aan verschillende vaardigheden die nmisbaar zijn bij je vervlgpleiding: a. Leesvaardigheid: je leest veel verschillende srten zakelijke teksten (achtergrndartikelen uit kranten en tijdschriften, etc) en kan deze analyseren, interpreteren en berdelen en samenvatten. b. Mndelinge taalvaardigheid: je hudt een presentatie met een aansluitende discussie, waarbij je laat zien dat je in staat bent relevante infrmatie te verzamelen en te verwerken (je dcumenteren) c. Schrijfvaardigheid: k hier laat je zien dat je je kunt dcumenteren en dat je p basis van je dcumenten een uiteenzetting, beschuwing f betg kunt schrijven. d. Argumentatieve vaardigheden: je laat zien dat je een betg (vertuigende tekst) kunt analyseren en berdelen. De nderdelen A t/m D zijn technische vaardigheden. Daarnaast ga je je algemene ntwikkeling vergrten met: e. Literatuur: je leest elk jaar vier beken van van niveau 2 f hger (leerlingen van 15 t/m 19j). Je analyseert deze beken wat betreft pbuw, ruimte, tijd, persnages, perspectief, maar k beeldspraak en stijlfiguren. Daarnaast verdiep je je in de literatuurgeschiedenis van 1880-heden. Ten sltte maak je een pëzieblemlezing en krijg je een PO waarbij je laat zien de literaire begrippen te kunnen gebruiken bij het analyseren van pëzie. Verschil met de eerste drie leerjaren: 1. Grammatica wrdt niet meer als apart nderdeel getetst. Wel wrdt de pgedane kennis gebruikt (en derhalve pgefrist) bij het nderdeel frmuleren in de bvenbuw. Je gebruikt je kennis van de grammatica m futen in de zinsbuw te herkennen en vermijden. Ok leer je aantrekkelijk frmuleren, met als uiteindelijk del dat je p een heldere manier leert schrijven. 2. Je leest net als in de vrgaande jaren vier beken, maar nu k uit bepaalde perides: een rlgsbek, een bek uit de peride , etc. Deze beken lees je ter ndersteuning van het nderdeel literatuurgeschiedenis. De peride die je met literatuurgeschiedenis behandelt lpt vr het vw van de middeleeuwen tt nu en vr het hav van 1840 tt nu. Je kennis van de literatuurgeschiedenis en van de beken die je in hav4 en hav5 leest zal in hav5 wrden getetst tijdens een mndeling examen, vr het vw geldt dat het mndelinge examen in vw6 plaatsvindt en gaat ver de beken uit vw4, vw5 en vw6. 3. Je krijgt vr het eerst dit jaar pëzie als een apart nderdeel. Je leert nder andere verschillende srten rijm, stijlfiguren en beeldspraak herkennen. Je kennis ver stijlfiguren en beeldspraak gebruik je k vr het nderdeel frmuleren (en dus gedcumenteerd schrijven) en bij de recensies, waarin je de beken vr je lijst analyseert en berdeelt. 8

9 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. 4. Ten sltte krijg je dit jaar samenvatten als apart nderdeel. Deze vaardigheid zal k p je eindexamen wrden getetst en is uiteraard van grt belang bij het leren van tetsen en examens, zwel nu als bij je vervlgpleiding. 5. De nderdelen wrdenschat, tekstbegrip en spelling zijn ngeveer hetzelfde als in de vrige drie jaren, met dit verschil dat ze maar een keer per jaar getetst wrden als apart nderdeel. Waarm is dit vak belangrijk? Lees- en schrijfvaardigheid, argumentatieve vaardigheden en mndelinge taalvaardigheid zijn van grt belang bij je vervlgpleiding, maar k m als burger mee te kunnen draaien in een steeds cmplexere samenleving en daarbij kritisch te kunnen nadenken. Met het lezen van literatuur (beken vr de lijst) vergrt je je algemene kennis en leer je nadenken ver maatschappelijke, psychlgische en histrische thema s. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% je eindcijfer. Het Centraal Examen van Nederlands bestaat uit het tetsen van je leesvaardigheid met tekstverklaring en het maken van een samenvatting. Je mag van de vakken Engels, Nederlands en wiskunde er maar één nvldende hebben p je eindlijst. Die nvldende mag niet lager dan een 5 zijn. 9

10 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Engels hav en vw. Verplicht vak vr alle leerlingen Schlexamen en Centraal Examen. Prgramma: Er wrdt aandacht besteed aan de verschillende vaardigheden van de taal: a. Leesvaardigheid: je leest z veel mgelijk verschillende srten teksten (krantenartikelen, tijdschriftartikelen, literaire teksten) in rsprnkelijk Engels, Brits Engels, maar bijvrbeeld k Amerikaans Engels. b. Luistervaardigheid: je kijkt en luistert naar rsprnkelijk Engels beeld- en luistermateriaal via alle beschikbare media: tv, film, radi, internet etc. c. Spreekvaardigheid: je efent in het zelf spreken van Engels, zdat je gesprekken kunt veren, een presentatie kunt huden, een discussie kunt veren. d. Schrijfvaardigheid: je efent in het schrijven van verschillende srten teksten: brieven, verslagen, samenvattingen, s, fictieve teksten. De nderdelen a t/m d zijn erp gericht je technische vaardigheid in het Engels te vergrten. Je besteedt k aandacht aan: e. Literatuur: je leest zelfstandig een aantal Engelstalige beken en besteedt k klassikaal aandacht aan de Engelse literatuur en literatuurgeschiedenis. Verschil met de eerste drie leerjaren: In klas 1 t/m 3 heb je gewerkt aan het pbuwen van je wrdenschat en de kennis van de grammatica. Bij tetsen lag de nadruk p die nderdelen. In de vierde klas en hger blijf je drgaan met het vergrten van je kennis van wrdenschat en grammatica, maar gaan we ervan uit dat je de basis beheerst en ligt de nadruk p de vaardigheden: bij de tetsen zal je meten laten zien he ged je bent in het gebruik van het Engels bij lezen, luisteren, spreken en schrijven. Waarm is Engels belangrijk? Bij vrijwel alle berepen is het belangrijk dat je Engels ged beheerst, mdat Engels ver de hele wereld gezien wrdt als cmmunicatiemiddel. Ok p het HBO f p de universiteit zal je veel te maken krijgen met Engels: smmige studie-nderdelen wrden in het Engels gegeven en veel studiemateriaal is in het Engels. Bij veel studierichtingen kun je f met je een stage in het buitenland den. Er is een grt aantal internatinale studierichtingen die Engelstalig zijn. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% je eindcijfer. Het Centraal Examen van Engels bestaat uit het tetsen van je leesvaardigheid met tekstverklaringen. Je mag van de vakken Engels, Nederlands en wiskunde er maar één nvldende hebben p je eindlijst. Die nvldende mag niet lager dan een 5 zijn. 10

11 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Maatschappijleer hav en vw. Verplicht vak vr alle leerlingen. Schlexamen. PROGRAMMA: vier belangrijke maatschappelijke dmeinen wrden behandeld: rechtsstaat, parlementaire demcratie, verzrgingsstaat, plurifrme samenleving. Behalve kennis leer je bij maatschappijleer k vaardigheden m maatschappelijke vraagstukken te nderzeken dr vragen te stellen, te plannen, infrmatie te verzamelen, infrmatie te verwerken, vragen te beantwrden en te reflecteren. Naast deze nderzeksvaardigheden kmen k andere vaardigheden aan de rde, met name het samenwerken en het zinvl discussiëren. VERSCHIL MET DE EERSTE DRIE LEERJAREN: in klas 1 t/m 3 heb je al gewerkt met veel van deze vaardigheden. In klas 4 ga je met maatschappijleer verder in het systematisch efenen van deze vaardigheden. Regelmatig zul je een mening ver een vraagstuk meten vrmen en geven, gebaseerd p kennis van zaken en argumenten. WAAROM IS MAATSCHAPPIJLEER BELANGRIJK? Bij maatschappijleer gaat het m maatschappelijke vraagstukken f prblemen. Zdra je de tv aanzet f de krant penslaat, km je een aantal van die vraagstukken en prblemen tegen. In veel discussies blijkt, dat de meningen sterk uiteenlpen. En dan wrdt er geruzied ver de verschillende plssingen vr een prbleem. Aan de ene kant is het lastig, dat niet iedereen dezelfde mening heeft. Maar dat maakt dit vak aan de ene kant k juist beiend. Want m een gede kijk p de maatschappij te krijgen, is het belangrijk dat je die verschillende meningen leert kennen en begrijpen. ANDERE BIJZONDERHEDEN: Je sluit het vak maatschappijleer af in 4 hav/ 5 atheneum. Vr hav geldt het vlgende: Samen met het cijfer vr je prfielwerkstuk in 5 hav wrdt dit het cmbinatiecijfer p je eindlijst. Maatschappijleer 50% van het cmbinatiecijfer, prfielwerkstuk 50% van het cmbinatiecijfer. Vr vw geldt het vlgende: samen met de cijfers vr ANW en je prfielwerkstuk wrdt dit het cmbinatiecijfer. In dat cijfer tellen alle drie die vakken vr 1/3 mee. 11

12 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: CKV: Cultureel kunstzinnige vrming hav en vw. Verplicht vak vr alle leerlingen Geen examen, maar alle pdrachten meten als vldende berdeeld wrden m een hav-diplma te kunnen ntvangen. Cultureel kunstzinnige vrming, dat klink als een mndvl. Maar wat is dat nu eigenlijk cultureel kunstzinnige vrming, We nemen het vak eigenlijk altijd gewn CKV. Binnen het vak ligt de aandacht bij drie verschillende punten: 1. Zelf en met elkaar ervaren wat het is m kunst te maken 2. Zelf en met elkaar kijken naar verschillende kunstvrmen 3. Reflecteren p je ervaringen d.m.v. het cmbineren van kennis, analyse en eigenmening In de les werken we aan praktische pdrachten en analyse pdrachten en we bespreken culturele activiteiten. Examendssier Vr CKV leg je een examendssier aan. In dit dssier zitten je uitgewerkte pdrachten maar vral k je reflectieverslagen van culturele activiteiten. Om ver te gaan naar je examenjaar met je dssier cmpleet zijn en helemaal vldende. Culturele activiteiten Maar wat is nu een culturele activiteit? Dit kan een theatervrstelling, een bezek aan een kunstmuseum, een bezek aan de biscp f een cncert zijn. Op de Hav heb je in het vierde jaar CKV en p het VWO in het vierde en vijfde jaar. Op de Hav bezek je in dat ene jaar zes keer een culturele activiteit. Op het VWO ga je acht keer in twee jaar. Sms ga je met je hele klas, sms met je zelfstandig naar een culturele instelling. We gaan met de klas naar een vrstelling f een kunstmuseum. Zelf ga je dan daarnaast bijvrbeeld naar een ppcncert, musical f film. Het is de bedeling dat je iets gaat zien en meemaken wat je ng niet eerder hebt gedaan. Dus niet zes keer naar de film, maar je gaat naar verschillende activiteiten. Je leert het meest als je naar verrassende activiteiten gaat. Praktische pdrachten Elke peride werk je in grepen aan een thema. In deze vaak wat grtere pdracht werk je een praktische pdracht uit. Dit kan gaan ver het maken van een tneelstukje, film f bijvrbeeld ft s. Vaak met je bij deze pdrachten k wat therie uitwerken vr een beter eindresultaat. 12

13 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Lichamelijke pveding hav en vw Status Verplicht vr alle leerlingen Examen Geen examen, maar met wel met een vldende f een ged afgernd zijn m examen te mgen den. Prgramma: Het examenprgramma van lichamelijke pveding bestaat uit de dmeinen Vaardigheden, Bewegen, Bewegen en regelen, Bewegen en gezndheid en Bewegen en samenleving. We geven hier een krte telichting p deze dmeinen: Dmein A: Vaardigheden Je kunt p verantwrde wijze en met plezier in bewegende en regelende rllen deelnemen aan de bewegingscultuur, en kan aangeven in heverre jij daaraan k in de tekmst- kan en wil deelnemen. Dmein B: Bewegen Je kunt deelnemen aan een variëteit aan bewegingsactiviteiten, waarbij het gaat m verbreding (leren van nieuwe activiteiten) en verdieping (qua niveau, taken en cntexten) van bewegingsactiviteiten die in de nderbuw zijn aangebden. Je met de kans krijgen m te kiezen en juw bewegingsvaardigheid en daarmee het vertruwen in eigen kunnen vergrten in activiteiten van juw keuze. Dmein C: Bewegen en regelen Je kunt (samen met anderen) ndersteunende en leidinggevende rllen in bewegingssituaties vervullen, waarbij het gaat m: bewegingssituaties inrichten, p gang brengen en p gang huden; minimaal twee dr de leerling te kiezen rllen van instructeur, cach/begeleider, scheidsrechter/jurylid en rganisatr. Met het leren regelen wrdt vral een appel gedaan aan de tenemende zelfstandigheid van de leerlingen. Daarmee kunnen ze k steeds meer verantwrdelijk wrden vr hun eigen leerprces. Dmein D: Bewegen en gezndheid Je kunt p basis van eigen ervaring met en inzicht in de betekenis van sprt en bewegen vr de (beleving van) gezndheid in brede zin verantwrd mgaan met belasting en risic's in bewegingssituaties, en een trainingsprgramma pstellen dat past bij de eigen mgelijkheden. 13

14 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Dmein E: Bewegen en samenleving Bewegen en samenleving is er nder andere p gericht dat je leert m de persnlijke vraag naar sprt en bewegen af te stemmen p het aanbd (keuzevaardigheden). De reflectiekant van het prces van sprtriëntatie en keuze wrdt in dit dmein verwrd. Daarbij gaat het k m het pden van kennis, inzicht en ervaring met betrekking tt de maatschappelijke betekenis van sprt, bewegen en lichamelijkheid. Verschil met de eerste drie leerjaren: De relatie met de nderbuw ligt p het terrein van de verbreding en verdieping. Dat hudt in dat je enerzijds (zelf) kunt kiezen vr een verdere uitdieping van nderdelen die je in de nderbuw al hebt gehad. Het gaat dan m een verdieping met betrekking tt de bewegingsvaardigheid (techniek), tactiek, gebruikte regels, materiaal, prestatieniveau, wedstrijdvrmen en dergelijke. Nadrukkelijk vindt er k een verdieping plaats van het zelfstandig werken en je regelvaardigheid (vervullen van leidinggevende rllen). Vrts heeft de verdieping betrekking p de reflectie, de kennis ver het bewegen, het vrmen van je mening en het maken van keuzes. Anderzijds kmen er nderdelen aan bd die niet in de nderbuw aan bd zijn geweest. Daarbij is k van belang dat je samen met de dcent verkent p welke wijze de diverse bewegingsactiviteiten buiten de schlmgeving wrden aangebden. Na een therieles ver trainingsleer maak je een trainingsschema. Het handelingsdeel met vldende afgeslten wrden. Waarm is Lichamelijke pveding belangrijk? Onderwijs met een rl spelen bij je riëntatie p de tekmst. In het geval van nderwijs in bewegen dient dat nderwijs een bijdrage te leveren aan je sprtriëntatie in brede zin. Bewegingsnderwijs met je helpen een verstandige en psitieve keuze te maken vr 'zelfstandige, verantwrde, perspectiefrijke en blijvende deelname aan de bewegingscultuur'. Het is daarm belangrijk dat je nderzekt wat vr ju verantwrde en perspectiefrijke deelname aan bewegingscultuur inhudt. Lichamelijke pveding is in die zin de afrnding van het prces van sprtriëntatie en keuze. Andere bijznderheden: Het vak wrdt als schlexamen afgeslten met de kwalificatie 'vldende' f 'ged'. Je krijgt geen cijfer, maar de genemde kwalificatie is wel een vrwaarde vr het verkrijgen van het diplma. 14

15 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Alleen vr vw: Vak: Algemene Natuurwetenschappen. Verplicht vr alle leerlingen in 4 vw. Schlexamen Prgramma: Vakinhud: - Geschiedenis van de wetenschap - Sterrenkunde - Het ntstaan van de mderne geneeskunde - Evlutie van de mens - Wetenschapsfilsfie - Bisfeer en duurzame ntwikkeling - Hersenen en Gedrag Bendigde vaardigheden: - veren van wetenschappelijke discussies - aantekeningen verzrgen - uitveren van experimenteel nderzek - kritisch nadenken ver wetenschappelijke kennis Beschrijving van het vak. Bij het vak ANW krijg je als nderdeel van je algemene ntwikkeling een verzicht van wat er in grte lijnen in de natuurwetenschappen gebeurt. He gaat men te werk, wat vr nderwerpen bestudeert men, he wrdt ns beeld van de wereld hierdr veranderd en p welke manier is de kwaliteit van leven dankzij de wetenschap verbeterd? Er wrdt bijzndere aandacht besteed aan de grte thema s van de wetenschap, zals het verleden en de tekmst van het heelal en het ntstaan en de verspreiding van nze srt. Al deze thema s wrden p een histrische manier behandeld. We beginnen met het ntstaan van nze srt en prberen een antwrd te geven p de vraag waarm de mens zveel intelligenter is dan andere diersrten. Vervlgens wrden mdellen behandeld die een verklaring geven vr het ntstaan van cmplexe samenlevingen waarbinnen het schrift en de vregste wetenschappen p knden kmen. We zullen stilstaan bij de natuurfilsfen uit het ude Griekenland die een belangrijke invled hebben gehad p de wetenschappelijke ntwikkeling. En ten sltte wrden de grte denkers en de meest invledrijke therieën uit de mderne tijd behandeld. Op deze manier krijgen leerlingen niet alleen inzicht in de belangrijkste verwrvenheden van de natuurwetenschap, maar k in het ntstaan en de ntwikkeling ervan. Andere bijznderheden: Het ANW-cijfer telt mee vr het cmbinatiecijfer, samen met Maatschappijleer (5 vw) en het prfielwerkstuk (6 vw). 15

16 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. 2. Keuzevakken Alle vakken die hierna aan de rde kmen zijn keuzevakken. Smmige zijn verplicht binnen een bepaald prfiel, andere zijn niet aan een prfiel gebnden en kunnen bij ieder prfiel gekzen wrden. Het vak filsfie is p vw verplicht vr alle leerlingen in de maatschappijprfielen. De vakken BSM (bewegen, sprt en maatschappij) en NLT kunnen alleen p de hav gekzen wrden. Het is belangrijk m daarmee rekening te huden als je verweegt m dr te strmen naar het vw na het behalen van je havdiplma. 16

17 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Geschiedenis Verplicht vak vr de leerlingen in het prfiel C&M en E&M Schlexamen en Centraal Examen. Prgramma: Het examenprgramma bestaat uit de vlgende dmeinen: Dmein A Histrisch besef Dmein B Oriëntatiekennis Dmein C Thema's Dmein D Geschiedenis van de rechtsstaat en van de parlementaire demcratie Dmein E Oriëntatie p studie en berep. Het schlexamen Het schlexamen heeft betrekking p dmein A en: - de dmeinen en subdmeinen waarp het centraal examen geen betrekking heeft; - indien het bevegd gezag daarvr kiest: een f meer dmeinen f subdmeinen waarp het centraal examen betrekking heeft; - indien het bevegd gezag daarvr kiest: andere vaknderdelen, die per kandidaat kunnen verschillen. Verschil met de eerste drie leerjaren: In klas 1 t/m 3 heb je dezelfde tien tijdvakken bestudeerd als in de bvenbuw aan de rde kmen. Ok heb je kennisgemaakt en geefend met de vaardigheden die je met beheersen m het eindexamen met succes te kunnen afrnden. Er wrdt vanuit gegaan dat je in de bvenbuw in staat bent de cmplexiteit van histrische vraagstukken meer te drzien en meer g te hebben vr de relativiteit van het menselijk bedrijf in heden en verleden. Waarm is bestudering van de geschiedenis belangrijk? Dr het bestuderen van de geschiedenis begrijp je beter wat er zich afspeelt in de wereld m je heen, zwel in het grt als in het klein. Z leer je bijvrbeeld te begrijpen he het kmt dat Walen en Vlamingen weliswaar vaak ruzie met elkaar hebben, maar tch niet znder elkaar kunnen. Je leert k he het kmt dat ze er bij de familie van je vriendje f vriendinnetje sms andere gewnten p na huden dan bij juw thuis. Daarnaast leert bestudering van de geschiedenis je inzien dat vaste waarheden eigenlijk niet bestaan, maar dat de dingen alleen maar betekenis hebben gezien vanuit een bepaald perspectief. Geschiedenis leert je terughudend te zijn met je rdeel en p je hede te zijn vr vrrdelen. Dat is een belangrijk uitgangspunt vr het dagelijks leven. Z verwerf je een pvatting, niet alleen ver de geschiedenis, maar k ver het bestaan, die je kunt tetsen aan die van anderen. De geschiedenis is een discussie znder eind, die je leven verrijkt. Het is een aspect van zingeving. Geschiedenis gaat ver jezelf. Het vak geschiedenis is vr geen enkele studierichting verplicht. Daarvr is het veel te belangrijk. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% het eindcijfer en heeft betrekking p de dmeinen A en B. 17

18 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Frans hav en vw. Keuzevak Schlexamen en Centraal Examen Prgramma: Er wrdt aandacht besteed aan de verschillende vaardigheden van de taal: a. Leesvaardigheid: je leest z veel mgelijk verschillende srten authentieke teksten (krantenartikelen, tijdschriftartikelen, literaire teksten) in het Frans. b. Luistervaardigheid: je kijkt en luistert naar rsprnkelijk Frans beeld- en luistermateriaal via alle beschikbare media: tv, film, radi, internet etc. c. Spreekvaardigheid: je efent in het zelf spreken van Frans, zdat je gesprekken kunt veren, een presentatie kunt huden. d. Schrijfvaardigheid: je efent in het schrijven van verschillende srten teksten: frmele en infrmele brieven, s. De nderdelen a t/m d zijn erp gericht je technische vaardigheid in het Frans te vergrten. Je besteedt k aandacht aan: e. Literatuur: je leest zelfstandig een aantal Franstalige beken en/f krte verhalen en besteedt k klassikaal aandacht aan de Franse literatuur en literatuurgeschiedenis. Verschil met de eerste drie leerjaren: In klas 1 t/m 3 heb je gewerkt aan het pbuwen van je wrdenschat en de kennis van de grammatica. Bij tetsen werd er k aandacht besteed aan lees- en luistervaardigheid. In de derde heb je dr mee te den aan Taaldrp Frans je luister- en spreekvaardigheid getraind. In de vierde klas en hger blijf je drgaan met het vergrten van je kennis van wrdenschat en grammatica. We gaan we ervan uit dat je de basis beheerst en daarm ligt de nadruk p de vaardigheden: bij de tetsen zul je meten laten zien he ged je bent in het gebruik van het Frans bij lezen, luisteren, spreken en schrijven. Waarm is Frans belangrijk? Frans is vr Nederlanders in veel pzichten een belangrijke taal. Wie het Frans redelijk beheerst heeft meer kansen p de arbeidsmarkt, meer mgelijkheden bij stages, uitwisselingen en verdere studie, f je nu de internatinale handel in wilt (exprt/imprt) f dat je vr de plitiek kiest. Frans is de belangrijkste vertaal bij de ministeries en werkgrepen van de Eurpese Gemeenschap. Frans is naast het Engels de werktaal van de Verenigde Naties. Talen spreken bevrdert de tegang tt andere culturen en samenlevingen. Talenkennis is belangrijk vr sciale cntacten en wederzijds begrip. Frans als cmmunicatiemiddel verschaft meer plezier in de vrije tijd: p vakantie, bij het maken van vrienden, bij tv-kijken, lezen, etc. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% je eindcijfer. Het Centraal Examen van Frans bestaat uit het tetsen van je leesvaardigheid met tekstverklaringen. 18

19 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Duits hav en vw. Keuzevak Schlexamen en Centraal Examen. Prgramma: Er wrdt aandacht besteed aan de verschillende vaardigheden van de taal: a. Leesvaardigheid: je leest z veel mgelijk verschillende srten teksten (krantenartikelen, tijdschriftartikelen, literaire teksten) in rsprnkelijk Duits b. Luistervaardigheid: je kijkt en luistert naar rsprnkelijk Duitse beeld- en luistermateriaal via alle beschikbare media: tv, film, radi, internet etc. c. Spreekvaardigheid: je efent in het zelf spreken van Duits, zdat je gesprekken kunt veren, een presentatie kunt huden, een discussie kunt veren. In hav5 en vw6 ga je een dag naar Aachen m je spreekvaardigheid te verbeteren d. Schrijfvaardigheid: je efent in het schrijven van verschillende srten teksten: brieven, verslagen, samenvattingen, s, fictieve teksten. De nderdelen a t/m d zijn erp gericht je technische vaardigheid in het Duits te vergrten. Je besteedt k aandacht aan: e. Literatuur: je leest zelfstandig een aantal Duitse beken. In 6vw besteed je k klassikaal aandacht aan de Duitse literatuur en literatuurgeschiedenis. Verschil met de eerste drie leerjaren: In klas 1 t/m 3 heb je gewerkt aan het pbuwen van je wrdenschat en de kennis van de grammatica. Bij tetsen lag de nadruk p die nderdelen. In de vierde klas en hger blijf je drgaan met het vergrten van je kennis van wrdenschat en grammatica, maar gaan we ervan uit dat je de basis beheerst en ligt de nadruk p de vaardigheden: bij de tetsen zul je meten laten zien he ged je bent in het gebruik van het Duits bij lezen, luisteren, spreken en schrijven. Tetsen zijn anders pgebuwd. Eerst had je een SO Lernliste, Grammatica en Redemittel, en een PW Lernliste, Grammatica (2 nderdelen) en Redemittel (2 nderdelen), en een Lees- en Luistertets ver 2 hfdstukken. De stf wrdt nu meilijker en langer. Waarm is Duits belangrijk? Ecnmisch gezien is Duits heel belangrijk. In een prfiel als E&M is Duits dus heel handig. Ok als je ambitie hebt m na hav 5 ng ver te stappen naar het VWO kan een extra taal heel handig zijn, mdat je p het VWO verplicht bent m een tweede mderne taal (naast Engels) te kiezen, ngeacht je prfiel. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% je eindcijfer. Het Centraal Examen van Duits bestaat uit het tetsen van je leesvaardigheid met tekstverklaringen. De schlexamens bestaan uit: spreken (2 keer), schrijven, kijk- en luistertets en literatuur. 19

20 Inhud van de vakken in de tweede fase van het BRC. Vak: Aardrijkskunde hav en vw. Keuzevak vr alle prfielen. Schlexamen en Centraal Examen. Prgramma: Er wrdt aandacht besteed aan de verschillende nderdelen van het vak aardrijkskunde A: vakspecifieke vaardigheden, zals kaartvaardigheden en atlasgebruik B: de fysische gegrafie van de aarde C: de sciale gegrafie van de wereld D: de tepassing van de nderdelen A t/m C p een gebied: Indnesië (Hav) / Zuidst- Azië (vw). E: de tepassing van de nderdelen A t/m C in Nederland Verschil met de eerste drie leerjaren: In klas 1 t/m 3 heb je gewerkt aan het pbuwen van je vaardigheden en de kennis van het vak. Bij tetsen lag de nadruk p die nderdelen. In de vierde klas en hger blijf je drgaan met het vergrten van je kennis en vaardigheden, maar k met het verdiepen ervan. Bij de tetsen zul je meten laten zien he ged je bent in de vaardigheden en he grt je kennis is. Het gaat niet alleen m reprductie, maar k m tepassing in een bekend gebied, tepassing in een nieuw gebied en inzicht. Waarm is Aardrijkskunde belangrijk? Bij vrijwel alle berepen is het belangrijk dat je kennis hebt van de wereld m je heen. Als wereldburger kun je niet znder de vaardigheden en kennis m deze wereld te begrijpen.. Op het HBO f p de universiteit kun je studies vlgen in een aardrijkskundige richting. Bij andere studies kan en is aardrijkskunde een belangrijk ndersteunend vak. Andere bijznderheden: Het Centraal Examen bepaalt vr 50% je eindcijfer. Het Centraal Examen van Aardrijkskunde bevat 80% van de lesstf van de tweede fase. 20

OVERSTAP 4VMBO- 4HAVO 2016-2017. Bertrand Russell College havo en vwo

OVERSTAP 4VMBO- 4HAVO 2016-2017. Bertrand Russell College havo en vwo OVERSTAP 4VMBO- 4HAVO 2016-2017 Bertrand Russell Cllege hav en vw Overstap vmb naar 4-hav infrmatie 2016-2017 Waarm drstrmen naar 4hav? Stel, je zit in 4 VMBO-t. Je haalt gede resultaten, het ziet ernaar

Nadere informatie

Inleiding. Veel succes met het maken van jouw profielkeuze! S. Koningsveld, decaan Havo H. Lubberdink, decaan Vwo - 1 -

Inleiding. Veel succes met het maken van jouw profielkeuze! S. Koningsveld, decaan Havo H. Lubberdink, decaan Vwo - 1 - Inleiding Dit schljaar sta je vr een belangrijke keuze: het kiezen van je prfiel. De ervaring leert dat het maken van deze keuze niet altijd even gemakkelijk is. Het prfiel en de eventuele extra vakken

Nadere informatie

Rietschans College Overgangsnormen 2013-2014

Rietschans College Overgangsnormen 2013-2014 Rietschans Cllege Overgangsnrmen 2013-2014 Deel 1 vmb Deel 2 hav/vw 1 Inhudspgave Inhudspgave... 2 Deel 1 Overgangsnrmen 2013-2014 vmb... 3 ALGEMEEN BEVORDERING PER LEERJAAR... 3 Bevrdering van vmb-tl

Nadere informatie

Huiswerk Informatie voor alle ouders

Huiswerk Informatie voor alle ouders Nummer 6 mei 2010 Huiswerk Infrmatie vr alle uders Huiswerk en efening Ged leren lezen en rekenen is belangrijk, want je hebt deze vaardigheden in het dagelijks leven veral ndig. Kinderen ged leren lezen

Nadere informatie

BEGELEIDING LEERLINGEN MET DYSCALCULIE

BEGELEIDING LEERLINGEN MET DYSCALCULIE BEGELEIDING LEERLINGEN MET DYSCALCULIE Begeleiding van leerlingen met ernstige rekenprblemen en/f dyscalculie Delen en uitgangspunten Binnen het Veluws Cllege Crtenbsch hanteren wij het Prtcl Ernstige

Nadere informatie

Bevorderingen Algemeen 1. Op basis van de bevindingen in de zogenaamde bevorderingsvergadering" wordt aan het einde van elk schooljaar een

Bevorderingen Algemeen 1. Op basis van de bevindingen in de zogenaamde bevorderingsvergadering wordt aan het einde van elk schooljaar een Bevrderingen Algemeen 1. Op basis van de bevindingen in de zgenaamde bevrderingsvergadering" wrdt aan het einde van elk schljaar een berdeling gegeven ten beheve van het vervlgtraject van de leerling.

Nadere informatie

Getallen 1 is een programma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip).

Getallen 1 is een programma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Getallen 1 Getallen 1 is een prgramma vr het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Delgrep Rekenen en Wiskunde Getallen 1 Getallen 1 is geschikt vr grep 7 en 8 van de basisschl en de eerste

Nadere informatie

Verbanden 3. Doelgroep Verbanden 3. Omschrijving Verbanden 3

Verbanden 3. Doelgroep Verbanden 3. Omschrijving Verbanden 3 Verbanden 3 Verbanden 3 besteedt aandacht aan het pstellen van tabellen, frmules en grafieken. Er zijn k uitbreidingen van de subdmeinen statistiek en rijen en reeksen. Delgrep Verbanden 3 Verbanden 3

Nadere informatie

Plaatsingsrichtlijnen Dr. Nassau College

Plaatsingsrichtlijnen Dr. Nassau College Plaatsingsrichtlijnen Dr. Nassau Cllege vr schljaar 2014-2015 Plaatsingsrichtlijnen p het Dr. Nassau Cllege In de kmende jaren zal de Cit eindtets in het basisnderwijs niet meer afgenmen wrden in februari,

Nadere informatie

Overgangsnormen Minkemalaan. cursusjaar 2015 2016

Overgangsnormen Minkemalaan. cursusjaar 2015 2016 Overgangsnrmen Minkemalaan cursusjaar 2015 2016 1 INHOUDSOPGAVE blz. Vrwrd 3 BEVORDERINGSNORMEN 1. Inleiding 4 2. Tetscijfers 5 3. Rapprtcijfers 5 4. Bevrderingsnrmen brugklas hav/vw 6 5. Bevrderingsnrmen

Nadere informatie

o o o BIJLAGE PEDAGOGISCHE VISIE A. Gedragsindicatoren personeel in relatie tot leerlingen (vice versa)

o o o BIJLAGE PEDAGOGISCHE VISIE A. Gedragsindicatoren personeel in relatie tot leerlingen (vice versa) PEDAGOGISCHE VISIE A. Algemeen De pedaggische visie vertelt he de schl met leerlingen, persneel en uders van leerlingen wil mgaan en wat de schl verwacht ten aanzien van de relatie tussen leerlingen en

Nadere informatie

Handreiking functionerings- en beoordelingsgesprekken griffiers

Handreiking functionerings- en beoordelingsgesprekken griffiers Handreiking functinerings- en berdelingsgesprekken griffiers September 2014 Functineringsgesprek Als de griffier is aangesteld, is het verstandig m met elkaar te blijven reflecteren p het functineren.

Nadere informatie

MedewerkerMonitor Benchmark in de Zorg

MedewerkerMonitor Benchmark in de Zorg MedewerkerMnitr Benchmark in de Zrg Telichting pzet vragenlijst en invulinstructies U heeft een inlgcde ntvangen per brief f per e-mail. Mcht u geen inlgcde ntvangen hebben, dan kunt u terecht bij de benchmarkcördinatr

Nadere informatie

Studiegebied (bso) Tweede graad... Tweede graad... Derde graad... Derde graad... Kantoor. Kantoor. Kantoor

Studiegebied (bso) Tweede graad... Tweede graad... Derde graad... Derde graad... Kantoor. Kantoor. Kantoor Studiegebied (bs) Tweede graad... Tweede graad... Kantr Kantr Derde graad... Derde graad... Kantr Kantradministratie en gegevensbeheer (7de jaar) Kantradministratie en gegevensbeheer (7de jaar) STUDIEGEBIED

Nadere informatie

LOOPBAANORIËNTATIE VMBO-4 Periode 1 t/m periode 3

LOOPBAANORIËNTATIE VMBO-4 Periode 1 t/m periode 3 LOOPBAANORIËNTATIE VMBO-4 Peride 1 t/m peride 3 In leerjaar 4 met je de keus gaan maken; wat wil jij gaan den wanneer je het vmbdiplma hebt? Om te laten zien dat je uiteindelijk een studie, die bij je

Nadere informatie

Muiswerk Verbanden 2 besteedt aandacht aan het rekenen met grafieken en tabellen.

Muiswerk Verbanden 2 besteedt aandacht aan het rekenen met grafieken en tabellen. Verbanden 2 Muiswerk Verbanden 2 besteedt aandacht aan het rekenen met grafieken en tabellen. Delgrep Verbanden 2 Verbanden 2 is bedeld vr leerlingen in klas 1-4 van het vmb en in klas 1-3 van hav/vw.

Nadere informatie

uiterlijk januari 2016 Stap 2 De decaan havo zet het traject uit waarin de vakdocenten van de leerling hun advies geven over de instroom in vwo

uiterlijk januari 2016 Stap 2 De decaan havo zet het traject uit waarin de vakdocenten van de leerling hun advies geven over de instroom in vwo Vw Cde - Vr: Van: Betreft: Datum: Leerling en uder(s)/verzrger(s) hav 5 P. Tilman (cnrectr vw 3-6), en H. Heerdink (decaan vw) Prcedure instrm van hav 5 naar vw 5 januari In deze brief staat aangegeven

Nadere informatie

Frequently Asked Questions Onderbouw Wat is tto? Hoeveel lessen worden in het Engels gegeven in een tto klas? Wie bepaalt deze percentages?

Frequently Asked Questions Onderbouw Wat is tto? Hoeveel lessen worden in het Engels gegeven in een tto klas? Wie bepaalt deze percentages? Frequently Asked Questins Onderbuw Wat is tt? tt staat vr Tweetalig Onderwijs. In het Tweetalig Onderwijs wrdt een aantal vakken in het Engels gegeven en wrden de leerlingen gevrmd tt Internatinaal burger.

Nadere informatie

Gespreksleidraad WOII geïnteresseerden

Gespreksleidraad WOII geïnteresseerden Gespreksleidraad WOII geïnteresseerden Delstellingen Diepgaand inzicht krijgen in infrmatiebehefte m.b.t. WOII persnlijke betekenis WOII ntstaan interesse in WOII beiende/interessante thema s gebruik en

Nadere informatie

Toelating vmbo-t/g naar 4 havo 2015-2016

Toelating vmbo-t/g naar 4 havo 2015-2016 Telating vmb-t/g naar 4 hav 2015-2016 Inleiding Een vmb diplma geeft niet autmatisch recht p een verstap naar 4 hav. Landelijk is gebleken dat het diplma theretische/gemengde leerweg niet vldende garantie

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding. Module. Lestijden 40

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding. Module. Lestijden 40 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Ondernemingscmmunicatie Mdule MarketingManagement Cde A2 Lestijden 40 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte ttale studiebelasting (in uren) 1 Mgelijkheid tt JA aanvragen

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 2 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 2 Nederlandse taal Uitwerking kerndel 2 Nederlandse taal Tussendelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair nderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndel 2 Stichting

Nadere informatie

Het eindwerkstuk. Geert Groote College 2012-2013 11e klas Lucas Sint Marcel Seelen

Het eindwerkstuk. Geert Groote College 2012-2013 11e klas Lucas Sint Marcel Seelen Het eindwerkstuk Geert Grte Cllege 2012-2013 11e klas Lucas Sint Marcel Seelen Het eindwerkstuk Het eindwerkstuk is een individueel prject dat elke leerling in de elfde klas aangaat. Het is een prject

Nadere informatie

Start duurzame inzetbaarheid

Start duurzame inzetbaarheid Start duurzame inzetbaarheid Een praktijkcasus Dr: Rlf Weijers, Pauline Miedema Hewel duurzame inzetbaarheid een veelbesprken thema is, blijft het lastig m het cncreet te maken en er handen aan veten aan

Nadere informatie

Kwaliteitsaspecten van onderwijs. Wat vinden pedicures belangrijk aan kwaliteit van opleiders

Kwaliteitsaspecten van onderwijs. Wat vinden pedicures belangrijk aan kwaliteit van opleiders Kwaliteitsaspecten van nderwijs Wat vinden pedicures belangrijk aan kwaliteit van pleiders Clfn Titel Kwaliteitsaspecten van nderwijs. Wat vinden pedicures belangrijk aan kwaliteit van pleiders. Auteur

Nadere informatie

LOGBOEK van: klas: 1

LOGBOEK van: klas: 1 LOGBOEK van: klas: 1 Inhudspgave Inleiding en inhud van het lgbek Wat is de maatschappelijke stage? Delen van de maatschappelijke stage Waar de je maatschappelijke stage? Kaders waarbinnen de maatschappelijke

Nadere informatie

Dyslexie, Dyscalculie & Spellingsbegeleiding

Dyslexie, Dyscalculie & Spellingsbegeleiding Dyslexie, Dyscalculie & Spellingsbegeleiding Dyslexie en dyscalculie en spellingsbegeleiding p het Carlus Clusius Cllege Zwlle Signalering en Begeleiding dyslectische / dyscalculische leerlingen Dyslexie:

Nadere informatie

Stap 1. Wat wil jij?

Stap 1. Wat wil jij? Stap 1. Hi Iemand heeft het idee dat jij wel wat supprt kunt gebruiken. Dat kunnen je uders zijn, een vriend/vriendin een therapeut f iemand anders die ju ged kent. Die iemand wil graag dat jij hulp krijgt

Nadere informatie

Beleidsplan directe instructie : 1. Verantwoording 2. Doelstellingen 3. Model 4. Kijkwijzer 5. -Werkwijze en tijdsplanning.

Beleidsplan directe instructie : 1. Verantwoording 2. Doelstellingen 3. Model 4. Kijkwijzer 5. -Werkwijze en tijdsplanning. Beleidsplan directe instructie : 1. Verantwrding 2. Delstellingen 3. Mdel 4. Kijkwijzer 5. -Werkwijze en tijdsplanning 1 Verantwrding: Wij willen binnen het nderwijs dat wij geven rekening huden met de

Nadere informatie

PTA L.O. 4/5Havo 4/5/6VWO Plan van Toetsing en afsluiting voor het vak L.O. 2012-2013 CARMELCOLLEGE Gouda- Locatie Antoniuscollege Vaksectie L.O.

PTA L.O. 4/5Havo 4/5/6VWO Plan van Toetsing en afsluiting voor het vak L.O. 2012-2013 CARMELCOLLEGE Gouda- Locatie Antoniuscollege Vaksectie L.O. PTA L.O. 4/5Hav 4/5/6VWO Plan van Tetsing en afsluiting vr het vak L.O. 2012-2013 CARMELCOLLEGE Guda- Lcatie Antniuscllege Vaksectie L.O. PTA L.O. 4/5Hav 4/5/6VWO 2012-2013 Plan van Tetsing en Afsluiting

Nadere informatie

Begeleidende tekst bij de presentatie Ieder kind heeft recht op Gedifferentieerd RekenOnderwijs.

Begeleidende tekst bij de presentatie Ieder kind heeft recht op Gedifferentieerd RekenOnderwijs. Begeleidende tekst bij de presentatie Ieder kind heeft recht p Gedifferentieerd RekenOnderwijs. Dia 1 Opmerking vr de presentatr: in het geval u tijd te krt kmt, kunt u de blauwe tekst als ptineel beschuwen

Nadere informatie

Spreken Aandacht voor een goede spreekhouding d.m.v. actieve deelname aan klasgesprekken.

Spreken Aandacht voor een goede spreekhouding d.m.v. actieve deelname aan klasgesprekken. Wat is het V-niveau? In het V-niveau f vrderingsniveau wrden kennis en vaardigheden verder ingeefend en uitgebreid. Hiervr steunt men p de verwrven basiskennis vanuit het initiatieniveau f de lagere schl.

Nadere informatie

Opbrengsten VSO Panta Rhei College schooljaar 2014-2015

Opbrengsten VSO Panta Rhei College schooljaar 2014-2015 Opbrengsten VSO Panta Rhei Cllege schljaar 2014-2015 Inleiding Iedere schl heeft tt taak nderwijs te bieden waarbij de leerlingen kennis, vaardigheden en hudingen verwerven. Uitgangspunt vr dat aanbd zijn

Nadere informatie

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen.

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen. Checklist berdeling adviesaanvraag 1. De adviesaanvraag Heeft de r een adviesaanvraag gehad? Let p: een rapprt is in principe geen adviesaanvraag. Met een adviesaanvraag wrdt bedeld: het dr de ndernemer

Nadere informatie

Maatschappelijke Stage

Maatschappelijke Stage Maatschappelijke Stage 2 Inhud 1. Wat is MAS? 1.1 MAS algemeen. 1.2 MAS p het Gren van Prinstererlyceum 1.3 Deadlines 2. Stage zeken 2.1 De stage cördinatr p schl. 2.2 Masactief 3. De frmulieren 3.1 Aanvraagfrmulier

Nadere informatie

Communicatie voor beleid Interactie (raadplegen, dialoog, participatie) en procescommunicatie; betrokkenheid, betere besluiten en beleid

Communicatie voor beleid Interactie (raadplegen, dialoog, participatie) en procescommunicatie; betrokkenheid, betere besluiten en beleid Samenvatting BEELDEN OVER COMMUNICATIE TEYLINGEN Bevindingen gesprekken ver Cmmunicatie, raad- en cllegeleden, rganisatie en samenleving In deze ntitie zijn de resultaten van zwel de gesprekken van 9 ktber

Nadere informatie

Rollenspel Jezus redt

Rollenspel Jezus redt Rllenspel Jezus redt Krte mschrijving prgrammanderdeel De leerlingen spelen samen een bestuursrechtzaak bij de Raad van State na. De Raad van State is de hgste bestuursrechter van Nederland. In deze rechtszaak

Nadere informatie

Training Faciliteren door middel van de moderatiemethode

Training Faciliteren door middel van de moderatiemethode samen beslist beter besluiten Training Faciliteren dr middel van de mderatiemethde Training Techniek Resultaat Tepasbaar. Dynamisch. Interactief. Visueel. Zelfdcumenterend. Overzichtelijk. Betrkkenheid.

Nadere informatie

Laurens Heuzinkveld mei 2015. Dyslexiebeleid 2015-2020

Laurens Heuzinkveld mei 2015. Dyslexiebeleid 2015-2020 Laurens Heuzinkveld mei 2015 Dyslexiebeleid 2015-2020 Inhud: Blz. Inleiding 3 1. Leerlingen met kenmerken van dyslexie 3 1.1 Signaleringsnderzek 2. Leerlingen in de nderbuw met een dyslexieverklaring 4

Nadere informatie

Chic, zo n gedragspatroongrafiek!

Chic, zo n gedragspatroongrafiek! Chic, z n gedragspatrngrafiek! Leerdelen: De leerlingen kunnen nder begeleiding de verwevenheid tussen ecnmische, sciale en eclgische aspecten in duurzaamheidsvraagstukken herkennen. De leerlingen krijgen

Nadere informatie

Lesbeschrijving. Havens aan de Schelde. Aan de hand van deze 3 lessen maken de leerlingen kennis met de dieren die in en om de Schelde leven

Lesbeschrijving. Havens aan de Schelde. Aan de hand van deze 3 lessen maken de leerlingen kennis met de dieren die in en om de Schelde leven Lesbeschrijving Havens aan de Schelde Aan de hand van deze 3 lessen maken de leerlingen kennis met de dieren die in en m de Schelde leven Relatie met kerndelen: Vlaanderen: Vlaanderen Nederland Primair

Nadere informatie

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar Maak van 2015 juw persnlijk prfessinaliseringsjaar en wrd Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Deze status wrdt bereikt na certificering dr het nafhankelijke

Nadere informatie

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1 Prjectaanvraag Versterking sciale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1. Aanleiding Eind 2012 heeft Prvinciale Staten van de prvincie Fryslân keuzes gemaakt mtrent de 'kerntakendiscussie'.

Nadere informatie

Evaluatierapport Scalda - Groep 3 29 januari 26 maart 2014

Evaluatierapport Scalda - Groep 3 29 januari 26 maart 2014 Evaluatierapprt Scalda - Grep 3 29 januari 26 maart 2014 1. Inleiding, deelnemers en activiteiten In dit dcument wrden de bevindingen weergegeven van begeleiders en deelnemers die betrkken waren bij de

Nadere informatie

beta brugklas secties 2004 2005 1 Ontwikkeling bètatechniek op het Newmancollege. 1. Inleiding

beta brugklas secties 2004 2005 1 Ontwikkeling bètatechniek op het Newmancollege. 1. Inleiding beta brugklas secties 2004 2005 1 Ontwikkeling bètatechniek p het Newmancllege. 1. Inleiding Het Newmancllege streeft naar een sterke prfilering p het gebied van de bètatechnische vakken. De argumenten

Nadere informatie

Pregymnasium 2013-2014

Pregymnasium 2013-2014 Pregymnasium 2013-2014 PENTA cllege CSG Scala Mlenwatering Curieweg 25 3208 KJ Spijkenisse 0181-617588 pregymnasium@penta.nl www.scala.mw.penta.nl Cördinatr van het pregymnasium: J.W.H. Scharink Vrwrd

Nadere informatie

Grote practische opdracht klas 3 1

Grote practische opdracht klas 3 1 1 Aardrijkskunde Praktische pdracht Aardrijkskunde. Dit schljaar met je een praktische pdracht maken vr het vak aardrijkskunde. Hiermee met je tenminste 10 klkuren bezig zijn geweest, ftewel 14 lesuren.

Nadere informatie

Vakkeninformatie bovenbouw. havo

Vakkeninformatie bovenbouw. havo Vakkeninfrmatie bvenbuw hav Inhudspgave Aardrijkskunde... 2 Bilgie... 3 Bewegen, sprt & maatschappij... 4 Culturele kunstzinnige vrming... 6 Duits... 7 Ecnmie... 8 Engels... 9 Frans... 10 Geschiedenis...

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hoera? De rol van de OR bij de invoering van Het Nieuwe Werken

Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hoera? De rol van de OR bij de invoering van Het Nieuwe Werken Het Nieuwe Werken: hieperdepiep hera? De rl van de OR bij de invering van Het Nieuwe Werken De kans is grt dat er in uw rganisatie al wrdt gesprken ver de invering van Het Nieuwe Werken. En z niet, dan

Nadere informatie

CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014

CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014 CMD EVALUATIE STAGEBEDRIJVEN 2014 Inhud Respns... 1 Samenvatting van de resultaten... 1 Vragen ver de pleiding... 2 Vragen ver de stagiair... 3 Wat ziet u als sterke punten van de pleiding CMD?... 4 Wat

Nadere informatie

Godsdienstige stellingname collega

Godsdienstige stellingname collega Gdsdienstige stellingname cllega Je werkt p een penbare basisschl en hebt kinderen van verschillende natinaliteiten in je grep. Een van je cllega's draagt een hfddek. De kinderen uit haar grep scren ged

Nadere informatie

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen UITWERKING

Nadere informatie

Let op!! Niet zwemmen i.v.m. blauwalg. Leerdoelen: Kerndoelen Curriculum watereducatie SLO: NME leergebied: Werkvormen: Vakgebied: Niveau: Tijdsduur:

Let op!! Niet zwemmen i.v.m. blauwalg. Leerdoelen: Kerndoelen Curriculum watereducatie SLO: NME leergebied: Werkvormen: Vakgebied: Niveau: Tijdsduur: Let p!! Niet zwemmen i.v.m. blauwalg Vakgebied: Niveau: Tijdsduur: Bilgie, Aardrijkskunde klas 3 hav/vw ± 140 minuten Niet zwemmen i.v.m. blauwalg, we zien deze brden steeds vaker. Maar wat is blauwalg

Nadere informatie

Lesbeschrijving. Historische bronnen - beeldmateriaal

Lesbeschrijving. Historische bronnen - beeldmateriaal Lesbeschrijving Histrische brnnen - beeldmateriaal Aan de hand van deze les ntdekken de leerlingen dat de Schelde niet alleen nu, maar k vreger al veelvuldig als nderwerp p ft s werd gezet en vrkwam p

Nadere informatie

INHOUD. Hoofdstuk 1 Inleiding 2

INHOUD. Hoofdstuk 1 Inleiding 2 INHOUD Hfdstuk 1 Inleiding 2 Hfdstuk 2 Wat hudt die extra begeleiding in? 4 LWOO Praktijknderwijs Wie kmt ervr in aanmerking? Wie beslist daarver? Hfdstuk 3 Wat hudt het nderzek van het COB in? 7 Welke

Nadere informatie

Pestprotocol basisschool Pieter Wijten

Pestprotocol basisschool Pieter Wijten Pestprtcl basisschl Pieter Wijten Basisschl Pieter Wijten werkt aan een veilig schlklimaat waarin kinderen respectvl met elkaar mgaan. Ze hanteert drie principes: Ik zrg ged vr mezelf Ik zrg ged vr de

Nadere informatie

De volgende kenmerken die betrekking hebben op de algemene ontwikkeling kunnen wijzen op een ontwikkelingsvoorsprong.

De volgende kenmerken die betrekking hebben op de algemene ontwikkeling kunnen wijzen op een ontwikkelingsvoorsprong. 1 Checklist kinderen met een ntwikkelingsvrsprng (grep 1 en 2). De vlgende kenmerken die betrekking hebben p de algemene ntwikkeling kunnen wijzen p een ntwikkelingsvrsprng. mndelinge taalvaardigheid gede

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie TECHNIEKEN VAN MARKTONDERZOEK

ECTS-fiche. 1. Identificatie TECHNIEKEN VAN MARKTONDERZOEK ECTS-fiche Opzet van de ECTS-fiche is m een uitgebreid verzicht te krijgen van de invulling en pbuw van de mdule. Er bestaat slechts één ECTS-fiche vr elke mdule. 1. Identificatie Opleiding GRADUAAT MARKETING

Nadere informatie

Protocol bij het overlijden van een gezinslid van een leerling

Protocol bij het overlijden van een gezinslid van een leerling Prtcl bij het verlijden van een gezinslid van een leerling Algemeen: Er wrden geen mededelingen aan de pers gedaan. Het lcatie aanspreekpunt f de directeur meldt alleen dat nze 1 ste zrg de nabestaanden

Nadere informatie

Het Muiswerkprogramma Basisgrammatica bestrijkt de grammatica die nodig is voor het leren van de Nederlandse spelling en zinsbouw.

Het Muiswerkprogramma Basisgrammatica bestrijkt de grammatica die nodig is voor het leren van de Nederlandse spelling en zinsbouw. BASISGRAMMATICA Het Muiswerkprgramma Basisgrammatica bestrijkt de grammatica die ndig is vr het leren van de Nederlandse spelling en zinsbuw. Delgrepen Basisgrammatica Het cmputerprgramma Basisgrammatica

Nadere informatie

Pieter Swager/ Jos Fransen lectoraat elearning

Pieter Swager/ Jos Fransen lectoraat elearning 1 Pieter Swager/ Js Fransen lectraat elearning Scenari: 1 e deel afstudeerfase (1 e semester): schrijven nderzeksplan (vrbeeldscenari/ blauwdruk van een leerpraktijk) Vraf Onderwijskundig kader waarbinnen

Nadere informatie

Koninklijke Nederlandse Algemene Schermbond

Koninklijke Nederlandse Algemene Schermbond KvK te s-gravenhage 40409378 Pstbus 600 Phne +31 (0)79 343 81 49 inf@knas.nl 2700 MD Zetermeer Fax +31 (0)79 343 81 50 www.knas.nl Kninklijke Van: KNAS Opleidingen Maitre AJ van der Weg Onderwerp: Tpcach

Nadere informatie

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten

Beschermd Wonen met een pgb onder verantwoordelijkheid van gemeenten Beschermd Wnen met een pgb nder verantwrdelijkheid van gemeenten Een factsheet vr cliënten, cliëntvertegenwrdigers en familievertegenwrdigers 1 februari 2016 Sinds 1 januari 2015 valt Beschermd Wnen (vrheen

Nadere informatie

Bij leefbaarheid gaat het er om hoe mensen hun omgeving ervaren en beoordelen.

Bij leefbaarheid gaat het er om hoe mensen hun omgeving ervaren en beoordelen. 1 Leefbaarheid is een belangrijk, z niet hét thema van de laatste jaren. De wnmgeving wrdt vr mensen steeds belangrijker vr de ervaren wn. Ok vanuit het perspectief van sciale chesie, veiligheid en sciaal-ecnmische

Nadere informatie

ACT in LOB. De informatietrechter. Werkbladen. Toolkit. Check je info-level! Level 1. Level 2. Level 3. Level 4

ACT in LOB. De informatietrechter. Werkbladen. Toolkit. Check je info-level! Level 1. Level 2. Level 3. Level 4 ACT in LOB Werkbladen Tlkit De infrmatietrechter Deze tl helpt je m de grte heveelheid infrmatie ver studiekeuze vr jezelf behapbaar te maken. Je kunt p verschillende niveaus met de infrmatie ver studies

Nadere informatie

Solliciteren bij bnr. Selectiecriteria juniormedewerker

Solliciteren bij bnr. Selectiecriteria juniormedewerker Slliciteren bij bnr Fijn dat je wilt slliciteren p de functie van junirmedewerker bnr. Dat kan dr nderstaande vragen te beantwrden, die gebaseerd zijn p de selectiecriteria vr junirmedewerkers. Het eindprfiel

Nadere informatie

Pestprotocol Cazemierschool 2012

Pestprotocol Cazemierschool 2012 Pestprtcl Cazemierschl 2012 Vrwrd De Cazemierschl is een Prtestants Christelijke schl, die werkt vanuit de Jenaplanvisie. Dat betekent dat vr nze schl de algemeen menselijke waarden zals gemeenschapszin,

Nadere informatie

VERHOUDINGEN 2. Doelgroep Verhoudingen 2. Omschrijving Verhoudingen 2

VERHOUDINGEN 2. Doelgroep Verhoudingen 2. Omschrijving Verhoudingen 2 VERHOUDINGEN 2 Muiswerk Verhudingen 2 bestrijkt de uitbreiding van de basisvaardigheden van het rekenen met verhudingen, breuken en prcenten. Dit zijn de regels en vaardigheden die in het vmb en de nderbuw

Nadere informatie

Het maken van een gemotiveerde keuze voor een culturele activiteit - de algemene doelstelling van CKV - rust op vier pijlers:

Het maken van een gemotiveerde keuze voor een culturele activiteit - de algemene doelstelling van CKV - rust op vier pijlers: Leerrutes in CKV Het maken van een gemtiveerde keuze vr een culturele activiteit - de algemene delstelling van CKV - rust p vier pijlers: A. deelname aan culturele activiteiten B. kennis van kunst en cultuur

Nadere informatie

VOEL OOK DE MAGIE VAN KINDEROPVANG EN NATUUR!

VOEL OOK DE MAGIE VAN KINDEROPVANG EN NATUUR! Ontwikkeling van kinderen, stagnatie van de ntwikkeling en drverwijzen Wij prberen er vr te zrgen dat kinderen zich bij nze pvang plezierig velen en zich kunnen ntwikkelen. Om te kunnen berdelen f dit

Nadere informatie

Verandertrajecten voor individuele medewerkers

Verandertrajecten voor individuele medewerkers Het Sandelhut Meditatietechnieken, Caching en Training Verandertrajecten vr individuele medewerkers Lcatie: Het Beekse Bshuis Girlesedijk ngenummerd Hilvarenbeek Pst: Gildelaan 41 5081 PJ Hilvarenbeek

Nadere informatie

De denkstijltest. CompetenZa info@competenza.nu www.competenza.nu

De denkstijltest. CompetenZa info@competenza.nu www.competenza.nu De denkstijltest Wat is het? Uw manier van denken bepaalt in sterke mate he u zich velt en he u handelt. Dat geldt vr individuen, maar k vr teams en rganisaties. MindSnar is een methde waarmee denkstijlen

Nadere informatie

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor.

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor. Tussenrapprtage: plan van aanpak raadsenquête grndexplitatie Duivenvrdecrridr. Enquêtecmmissie grndexplitatie Duivenvrdecrridr 16 februari 2015 Inhudspgave: 1. Inleiding 2. Organisatie 3. Verfijning nderzeksvraag

Nadere informatie

Functiefamilie: Directie

Functiefamilie: Directie Bijlage 3 bij Regeling ntwikkelen, functineren en berdelen (Cmpetenties per functieprfiel) Functiefamilie: Directie Cmpetentie: Netwerken De mate waarin de persn relaties en/f samenwerkingsverbanden binnen

Nadere informatie

STUDEREN IN DE TWEEDE FASE KIEZEN IN VWO 3 VOOR

STUDEREN IN DE TWEEDE FASE KIEZEN IN VWO 3 VOOR STUDEREN IN DE TWEEDE FASE KIEZEN IN VWO 3 VOOR CURSUS 2015-2016 adres : Selma Lagerlöflaan 3 9406 KB ASSEN tel : 0592-357533 e-mail : administratie@csvvg.eu internet: www.csvincentvanggh.nl 2 sectrdirecteur

Nadere informatie

Aan de hand van deze 3 lessen ontdekken de leerlingen dat er techniek in en om de Schelde, dus in onze regio, een erg belangrijke rol speelt.

Aan de hand van deze 3 lessen ontdekken de leerlingen dat er techniek in en om de Schelde, dus in onze regio, een erg belangrijke rol speelt. Techniek & de Schelde Aan de hand van deze 3 lessen ntdekken de leerlingen dat er techniek in en m de Schelde, dus in nze regi, een erg belangrijke rl speelt. Gerelateerde kerndelen Vlaanderen, Primair

Nadere informatie

PROFESSIONELE ROL EN COMMUNICATIEVE VAARDIGHEDEN

PROFESSIONELE ROL EN COMMUNICATIEVE VAARDIGHEDEN ! MEDISCHE BASISKENNIS MODULE PROFESSIONELE ROL EN COMMUNICATIEVE VAARDIGHEDEN 2014/2015 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding tt de mdule 3 2. Overzicht zelfstudiepad 5 3. Blk 1 6 Blk 2 7 Blk 3 8 4. Tetsing 10 TalenTXT

Nadere informatie

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t

D i e n s t v e r l e n i n g s d o c u m e n t D i e n s t v e r l e n i n g s d c u m e n t Ons kantr hudt zich bezig met financiële dienstverlening en heeft zich gespecialiseerd in schade- en levensverzekeringen en is daarbij actief p de zakelijkeen

Nadere informatie

Exameneisen en literatuurlijst. NIMA A2 Specialisatie: Online Marketeer. Van toepassing op de examens vanaf januari 2016

Exameneisen en literatuurlijst. NIMA A2 Specialisatie: Online Marketeer. Van toepassing op de examens vanaf januari 2016 Exameneisen en literatuurlijst NIMA A2 Specialisatie: Online Marketeer Van tepassing p de examens vanaf januari 2016 Exameneisen NIMA A2: Specialisatie Online Marketeer 2016 april 2015 INHOUDSOPGAVE 1.

Nadere informatie

CBS DE VAART 2015-2016. Informatieboekje groep 5 en 6

CBS DE VAART 2015-2016. Informatieboekje groep 5 en 6 CBS DE VAART 2015-2016 Infrmatiebekje grep 5 en 6 De schlregels Op nze schl zijn 3 hfdregels. Alle andere afspraken zijn terug te leiden tt deze hfdregels 1. Ik accepteer en respecteer een ander 2. Ik

Nadere informatie

Vergaderen Informatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7. Vergaderen

Vergaderen Informatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7. Vergaderen Vergaderen Infrmatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 1 van 7 Vergaderen Vergaderen Infrmatieblad (VP) IEV1 Bladzijde 2 van 7 Vergaderen Elke vergadering kent een vaste structuur en een vaste vlgrde. Deze structuur

Nadere informatie

Een zero-emission Utrecht CS

Een zero-emission Utrecht CS PROJECT Een zer-emissin Utrecht CS Infrmatie vr de leerlingen Inhud 1 De pdracht 2 Het berep 3 De rganisatie 4 Begeleiding 5 Berdeling en evaluatie A Plan van Aanpak B Persnlijk verslag C Evaluatie van

Nadere informatie

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015 Beleidsregels vrziening jbcaching Participatiewet 2015 1-7-2015 Jbcaching Reginale beleidsregels jbcaching Participatiewet regi Achterhek Inleiding Jbcaching gaat ver het ndersteunen van mensen bij het

Nadere informatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie Duurzaam inzetbaar in een vitale rganisatie Vitaliteit en bevlgenheid vrmen sleutelbegrippen vr het ptimaal en duurzaam inzetten van medewerkers. Vitale medewerkers bruisen van energie, velen zich fit

Nadere informatie

OPLEIDING tot Verzorgende-IG. Ondersteuningsmagazijn Praktijk Beroepstaak E Startbekaam

OPLEIDING tot Verzorgende-IG. Ondersteuningsmagazijn Praktijk Beroepstaak E Startbekaam OPLEIDING tt Verzrgende-IG Ondersteuningsmagazijn Berepstaak E Startbekaam Albeda cllege Branche gezndheidszrg Kwalificatieniveau 4 Chrt: 2010-2011 Fase: Startbekaam Naam student:. P.E1-3.start.gesprek

Nadere informatie

Cursussen CJG. (samenwerking tussen De Meerpaal en het onderwijs in Dronten) Voortgezet Onderwijs

Cursussen CJG. (samenwerking tussen De Meerpaal en het onderwijs in Dronten) Voortgezet Onderwijs Cursussen CJG (samenwerking tussen De Meerpaal en het nderwijs in Drnten) Vrtgezet Onderwijs 1 Faalangst (vrtgezet nderwijs) Faalangsttraining is vr jngeren die gespannen zijn en (te) veel nadenken ver

Nadere informatie

Pedagogisch klimaat en autisme. Pedagogisch klimaat en de Klimaatschaal. Groepsprocessen bij jongeren: rol van de leerkracht.

Pedagogisch klimaat en autisme. Pedagogisch klimaat en de Klimaatschaal. Groepsprocessen bij jongeren: rol van de leerkracht. Pedaggisch klimaat en autisme dr Ad Dnkers Klimaatschaal SIGA Dinsdag 9 december 2014 Inleiding Even vrstellen.. Pedaggisch klimaat en de Klimaatschaal Grepsprcessen bij jngeren: rl van de leerkracht.

Nadere informatie

EVALUATIE TER STATE. Marion Matthijssen, Marn van Rhee. Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) juli 2005. In opdracht van Raad van State

EVALUATIE TER STATE. Marion Matthijssen, Marn van Rhee. Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) juli 2005. In opdracht van Raad van State EVALUATIE TER STATE Marin Matthijssen, Marn van Rhee Centrum vr Onderzek en Statistiek (COS) juli 2005 In pdracht van Raad van State Centrum vr Onderzek en Statistiek (COS) Auteur: Marin Matthijssen en

Nadere informatie

Hoe word je een studiebol?

Hoe word je een studiebol? Onderwijswerkplaats vr schlntwikkeling He wrd je een studiebl? Denkstrategieën He wrd je een studiebl is een leuk nderwerp vr de filsfiehek. Vral m de kinderen te hren vertellen he zij ver leren denken.

Nadere informatie

Scenario Onderwijstijd. Thuisles

Scenario Onderwijstijd. Thuisles Scenari Onderwijstijd Thuisles Erik Mndriaan en JaapJan Vrm ROC Deltin Cllege, Zwlle ktber 2013 Scenari: Thuisles Algemeen Dit scenari is ntwikkeld mdat er gedacht wrdt dat het elementen bevat die ervr

Nadere informatie

OVERAL TAAL EDUCATIEF NT2-PAKKET DOOR KIRSTEN DE MAESSCHALCK JO DE RAEDEMAECKER - JOHAN DONCKERS

OVERAL TAAL EDUCATIEF NT2-PAKKET DOOR KIRSTEN DE MAESSCHALCK JO DE RAEDEMAECKER - JOHAN DONCKERS OVERAL TAAL EDUCATIEF NT2-PAKKET DOOR KIRSTEN DE MAESSCHALCK JO DE RAEDEMAECKER - JOHAN DONCKERS In 2013 viert het Huis van het Nederlands in Antwerpen zijn 10-jarig bestaan. Om deze feestelijke gebeurtenis

Nadere informatie

Werkblad ontwikkelwijzer Gouden Standaard

Werkblad ontwikkelwijzer Gouden Standaard Werkblad ntwikkelwijzer Guden Standaard Beeld van de leerling Vraag Opmerkingen/antwrden Actie He brengen wij nze leerlingen in beeld? (met g p telating tt gymnasiumstrm) Op welke manier maken wij ptimaal

Nadere informatie

6. Opleidingskader voor de procesopleiding Informatiemanagement

6. Opleidingskader voor de procesopleiding Informatiemanagement 6. Opleidingskader vr de prcespleiding Infrmatiemanagement In het prject GROOTER wrden nder andere een aantal pleidingskaders ntwikkeld vr prcessen nder Bevlkingszrg. Hiernder wrdt het pleidingskader vr

Nadere informatie

In de workshop is alleen een bijdrage geleverd met betrekking tot de theoretische onderbouwing/ het theoretisch kader van het curriculum.

In de workshop is alleen een bijdrage geleverd met betrekking tot de theoretische onderbouwing/ het theoretisch kader van het curriculum. Verslag wrkshp 1 en 2 : In de wrkshp is alleen een bijdrage geleverd met betrekking tt de theretische nderbuwing/ het theretisch kader van het curriculum. Een eerste reactie p de pzet van het curriculum:

Nadere informatie

Een profiel maken voor [onderwerp]

Een profiel maken voor [onderwerp] MPA MindSnar Een prfiel maken vr [nderwerp] Wat det MPA, de denkstijltest? MPA legt u vragen en keuzes vr. Z zekt het naar patrnen in he u denkt. Van die patrnen maakt het grafieken en rapprten. Bvendien

Nadere informatie

Bedrijfsethiek. Samenvatting Bedrijfsethiek ~ 1 ~ Rick Hendriks

Bedrijfsethiek. Samenvatting Bedrijfsethiek ~ 1 ~ Rick Hendriks Bedrijfsethiek Hfst 2: Waarden en nrmen: 2.2: Mraal: Mraal is het geheel van aanwezige waarden en nrmen bij een individu, grepering f gehele samenleving. De wetenschap die de mraal bestudeert is de ethiek.

Nadere informatie

PEST PROTOCOL. Prins Willem-Alexanderschool

PEST PROTOCOL. Prins Willem-Alexanderschool PEST PROTOCOL Prins Willem-Alexanderschl Wat is een pestprtcl? Een pestprtcl is een aantal vereenkmsten ver het tegengaan van pesten. Een afspraak tussen de schl, de kinderen en de uders. Waarm een pestprtcl?

Nadere informatie

Zorg op K.S.T.S. Temse-Velle

Zorg op K.S.T.S. Temse-Velle Zrg p K.S.T.S. Temse-Velle Beste uders, De zrgwerking p nze schl bestaat al heel wat jaren en is vrtdurend in beweging. Enerzijds mdat de wetgeving i.v.m. zrg verandert, anderzijds mdat leerlingzrg zelf

Nadere informatie

Het Grote Geldonderzoek: hoe ga je met je geld om?

Het Grote Geldonderzoek: hoe ga je met je geld om? Het Grte Geldnderzek: he ga je met je geld m? Natinaal Instituut vr Budgetvrlichting (Nibud) Tijdsduur: één les Werkvrm: individueel met een discussie in de klas Niveau: bedeld vr alle leerlingen van klas

Nadere informatie