Turkse ouderen in Alblasserdam

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Turkse ouderen in Alblasserdam"

Transcriptie

1

2 Turkse ouderen in Alblasserdam Onderzoekcentrum Drechtsteden drs. A.E. de Jong dr. M.G. Weide november 2009

3 Colofon Opdrachtgever Tekst Drukwerk Informatie Gemeente Alblasserdam Onderzoekcentrum Drechtsteden Impuls Publiciteit, Alblasserdam GR Drechtsteden Onderzoekcentrum Drechtsteden Postbus AP Dordrecht

4 Voorwoord De gemeente Alblasserdam heeft te maken met een groeiende groep Turkse ouderen. De gemeente vindt het belangrijk dat deze groep hun oude dag op een goede manier in Alblasserdam doorbrengt. Haci Erdogan, adviseur voor allochtone vraagstukken, kreeg vanuit de Turkse gemeenschap signalen dat er bij de groep Turkse ouderen in de nabije- toekomst mogelijk specifieke wensen en behoeften leven op het terrein van wonen, zorg en welzijn. Op zijn initiatief hebben de gemeente, woningstichting Westwaard Wonen en zorginstantie Rivas oriënterende gesprekken gevoerd. Vanuit deze gesprekken ontstond de wens om meer zicht te krijgen op de leefsituatie van deze groep, hun verwachtingen voor de toekomst en specifieke behoeften. Ook de Turkse gemeenschap gaf aan dit heel belangrijk te vinden. De gemeente heeft vanuit deze wens het Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) gevraagd dit te onderzoeken. Het OCD heeft eerst een literatuurstudie uitgevoerd om vast te stellen wat er al bekend is uit ander onderzoek over de leefsituatie en behoeften van allochtone ouderen. In vervolg hierop hebben zij een onderzoek uitgevoerd onder de Turkse 55-plussers in Alblasserdam. Drie enquêteurs, Veli Balikci, Fatma Kuyucu en Serpil Yegenaga, die allen goed bekend zijn met de Turkse gemeenschap in Alblasserdam, zijn bij de Turkse ouderen thuis langs gegaan en hebben bij hen een enquête afgenomen. Dankzij hun inzet hebben veel ouderen aan het onderzoek meegedaan. In deze rapportage vindt u de resultaten van dit onderzoek. Het onderzoek geeft een goed beeld van de leefsituatie van de Turkse ouderen in Alblasserdam, het gebruik dat ze nu maken van voorzieningen en hun verwachtingen voor de toekomst. De vergelijking met de situatie van autochtone ouderen in Alblasserdam biedt een belangrijk referentiekader. Zo krijgen we inzicht in zaken die goed gaan en in aandachtspunten. De conclusies en aanbevelingen in het rapport bieden goede aangrijpingspunten voor het beleid. Voor ons als gemeente ligt er de uitdaging met deze resultaten aan de slag te gaan en deze, samen met de Turkse gemeenschap, Westwaard Wonen en Rivas, te vertalen in relevante actiepunten. Deze uitdaging gaan we graag aan. Ad Cardon wethouder Gemeente Alblasserdam

5

6 Inhoud Samenvatting Inleiding Aanleiding en doel Vraagstelling Opzet Leeswijzer Leefsituatie van Turkse ouderen in Alblasserdam Opleiding en werk Inkomen Wonen Gezondheid Zelfredzaamheid Participatie Sociale contacten en sociaal isolement Mantelzorg en voorzieningengebruik Mantelzorg geven en ontvangen Gebruik voorzieningen Wensen voor de toekomst Oude dag Begraafplaats Bijlagen...33 Bijlage 1 Methodologische verantwoording Bijlage 2 Aanvullende tabellen Bijlage 3 Vragenlijst... 47

7

8 Samenvatting De gemeente Alblasserdam ziet het aantal Turkse ouderen in hun gemeente groeien. Zij wil daarom graag weten of deze groep specifieke behoeften heeft op het terrein van wonen, zorg en welzijn, zodat zij hier in haar beleid rekening mee kan houden. Wat is de leefsituatie van Turkse ouderen nu? Ontvangen ze zorg? Maken ze gebruik van voorzieningen? En wat zijn hun wensen voor de toekomst? Het Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) heeft dit onderzocht. Om de vragen te beantwoorden hebben we een enquête gehouden onder alle Turkse 55-plussers in Alblasserdam. Van de 72 ouderen hebben we er 53 bereikt: een hoge respons van 74%. De enquêtes zijn face-to-face afgenomen door enquêteurs die zowel de Turkse als de Nederlandse taal uitstekend beheersen. Waar mogelijk hebben we de resultaten vergeleken met de uitkomsten van de Participatiemonitor Drechtsteden, waaraan ook autochtone 55-plussers uit Alblasserdam meededen. Leefsituatie Laag opgeleid, geen werk en zeer laag inkomen Bijna alle Turkse ouderen in Alblasserdam zijn laag opgeleid. Slechts 6% van hen heeft betaald werk of een eigen bedrijf. Acht op de tien Turkse ouderen hebben een zeer laag inkomen; dat betekent dat zij onder bijstandsniveau en dus in armoede leven. Nog eens 10% leeft op bijstandsniveau. Slechts 10% weet boven dit niveau te komen en heeft een inkomen in de midden categorie. De autochtone ouderen zijn gemiddeld hoger opgeleid, hebben meer werk en een hoger inkomen. De helft van de Turkse ouderen in Alblasserdam zegt schulden te moeten maken of spaarmiddelen aan te moeten spreken tegenover één op de tien autochtone ouderen. Beoordeling gezondheid relatief slecht Van de Turkse 55-plussers in Alblasserdam geeft de helft aan last te hebben van één of meer langdurige ziekten, aandoeningen of beperkingen. Hieronder vallen ook ouderdomsklachten of specifieke ouderdomsziekten. Dit is evenveel als de autochtone ouderen, maar minder dan uit ander onderzoek naar voren komt. Toch beoordeelt slechts 31% van hen de eigen gezondheid als goed of voldoende, terwijl 73% van de autochtone ouderen de eigen gezondheid als goed of voldoende beoordeelt. Zelfredzaamheid beperkt door Nederlandse taal Slechts 4% van de Turkse ouderen heeft een inburgeringcursus afgerond en 17% heeft op enige wijze taallessen gevolgd. Het is dan ook niet vreemd dat een meerderheid veel moeite heeft met de Nederlandse taal. Turkse ouderen hebben vanzelfsprekend ook meer moeite met het begrijpen en invullen van formulieren dan autochtone ouderen. Bijna twee derde heeft altijd moeite met het begrijpen ervan. Wat betreft alledaagse praktische vaardigheden als het kopen van bijvoorbeeld treinkaartjes, bellen met een mobiele telefoon en pinnen, zijn de Turkse ouderen net zo zelfredzaam als de autochtone ouderen. Hun vaardigheden op de computer zijn echter minder goed. Turkse ouderen in Alblasserdam 7

9 Participatie vooral binnen eigen geloofsgemeenschap Negen op de tien Turkse 55-plussers zijn lid van één of meerdere verenigingen of organisaties, vooral van de moskee, een allochtone vereniging of een andere vereniging met een godsdienstig doel. Vrijwilligerswerk heeft de helft van deze ouderen het afgelopen jaar gedaan en ook dat vindt vooral plaats voor een godsdienstige organisatie of allochtone vereniging. Turkse ouderen verschillen niet van autochtone ouderen in lidmaatschap en vrijwilligerswerk, maar wel in de aard hiervan. Autochtone ouderen zijn naast lid van de kerk, vooral lid van de bibliotheek en een sportvereniging. Zij doen evenveel vrijwilligerswerk voor een godsdienstige organisatie, maar meer vrijwilligerswerk voor een zorginstelling of andere organisatie. Turkse ouderen bezoeken minder vaak dan autochtone ouderen een muziek- of theatervoorstelling, de film en het museum, maar vaker het koffiehuis en de moskee (vergeleken met de kerk). Sociale contacten gelijk, gevoel minder Ondanks wat kleine verschillen, is de aard en intensiteit van sociale contacten gelijk aan die van de autochtone ouderen. Ook in het aandeel ouderen in een sociaal isolement zien we geen verschil. Niemand van de Turkse ouderen is sociaal geïsoleerd en 8% is enigszins sociaal geïsoleerd. Toch zou 32% van de Turkse 55-plussers wel meer contacten willen. Dit aandeel is hoger dan bij de autochtone ouderen (6%). Tabel 1 Kernindicatoren naar Turkse en autochtone ouderen (%) kernindicatoren autochtonen sociaal economische positie zeer laag opgeleid a 96 0 laag opgeleid b 2 76 betaald werk 6 17 laag inkomen c moet schulden maken 28 2 sociale participatie beperkingen beoordeling gezondheidonvoldoende./slecht niet in staat zelf formulieren in te vullen lid van organisatie vrijwilligerswerk (enigszins) sociaal geïsoleerd 8 19 a geen of basisonderwijs b VMBO, MBO niveau-1 c op of onder de grenzen van bijstand Mantelzorg en voorzieningengebruik Persoonlijke verzorging door niet-familieleden ongewenst Van de Turkse 55-plussers geeft vrijwel niemand aan in de afgelopen 12 maanden mantelzorg te hebben gegeven. Verder zegt niemand mantelzorg te hebben ontvangen. Toch krijgen zij, naar eigen zeggen, wel hulp van hun kinderen. Negen op de tien krijgen hulp bij de post en formulieren, 40% tot 60% bij het doen van de boodschappen, het schoonmaken in huis en het eten klaarmaken, een vijfde bij het aan- en uitkleden en 14% bij de persoonlijke verzorging. Het merendeel verwacht in de toekomst (meer) hulp van hun kinderen nodig te hebben, maar daarnaast verwachten ze ook professionele hulp te moeten ontvangen. Hulp accepteren van anderen bij de persoonlijke verzorging ervaren de meeste Turkse ouderen als problematisch, dat geldt minder voor hulp bij de boodschappen en koken, terwijl hulp van anderen bij de post en formulieren voor het merendeel geen probleem vormt. 8 Turkse ouderen in Alblasserdam

10 Gebruik voorzieningen relatief beperkt Behalve het maatschappelijk werk en de tandarts zijn de instanties voor zorg minder bekend onder Turkse dan onder autochtone 55-plussers. De tandarts is het meest bekend (81%) en er wordt ook het meest gebruik van gemaakt (72%). Bijna twee op de tien ouderen maken gebruik van de thuiszorg en 13% van het maatschappelijk werk. Niemand maakt gebruik van budgetadvies en schuldbemiddeling. Met uitzondering van het buurthuis, zijn de voorzieningen voor maatschappelijke ondersteuning minder bekend bij de Turkse, dan bij de autochtone ouderen. Onder het gebruik zijn geen verschillen tussen beide groepen. Turkse ouderen maken het meest gebruik van hulpmiddelen (23%) en het buurthuis (10%). Van de overige voorzieningen, die veelal bestaan uit voorzieningen speciaal voor ouderen, maken Turkse ouderen nauwelijks gebruik. Ook wordt geen gebruik gemaakt van de bibliotheek. Dit is deels te vertalen door de slechte beheersing van de Nederlandse taal. Daarnaast is het de vraag in hoeverre ze überhaupt in staat zijn te lezen (en schrijven). Wensen voor de toekomst Verwachting oude dag (grotendeels) in Turkije door te brengen Zes van de tien Turkse ouderen uit Alblasserdam verwachten hun oude dag grotendeels of volledig in Turkije door te brengen. Drie op de tien verwachten hun oude dag (deels) in Nederland door te brengen en de rest weet het nog niet. Wanneer het zou moeten, zou de helft van de ouderen die verwachten de oude dag in Nederland door te brengen in een verzorgingshuis willen wonen; dat geldt voor drie op de tien van de totale groep ouderen. De meeste van hen vinden aparte gebedsruimtes, aparte gebruiksruimten voor mannen en vrouwen, zorgverleners die hun moedertaal spreken en medebewoners uit het land van herkomst erg belangrijk. Wens in Turkije begraven te worden Negen op de tien Turkse ouderen in Alblasserdam willen in Turkije begraven worden. Tweederde wil begraven worden op een begraafplaats specifiek voor moslims. De behoefte hieraan in Alblasserdam is echter minimaal. Turkse ouderen in Alblasserdam 9

11 Conclusies en aanbevelingen Wat zijn nu de belangrijkste conclusies die we uit het onderzoek kunnen trekken? En welke aanbevelingen kunnen we doen? De inkomenssituatie van veel Turkse ouderen in Alblasserdam is zeer laag en een deel kan niet goed rondkomen of moet schulden maken. Van budgetadvies en schuldbemiddeling maakt echter niemand gebruik. Dat is een aandachtspunt. Wij bevelen aan voorlichting over bijzondere bijstandsregelingen en schuldbemiddeling actief aan deze groep aan te bieden. Turkse ouderen in Alblasserdam hebben veel sociale contacten en zijn actief binnen hun eigen geloofsgemeenschap. Participatie hierbuiten vindt weinig plaats, wat mogelijk deels ook te maken heeft met een slechte beheersing van het Nederlands. Wél komen Turkse ouderen relatief veel in het buurthuis. De eigen geloofgemeenschap en het buurthuis lijken dan ook de beste ingang te bieden voor voorlichting onder deze groep. Turkse ouderen krijgen nu al bij veel zaken hulp van hun kinderen en verwachten dat in de toekomst nog meer te krijgen. Vooral bij de persoonlijke verzorging en het aan- en uitkleden vinden zij het problematisch professionele hulp te accepteren. Dat is een aandachtspunt voor de thuiszorg. Voorzieningen zijn bij Turkse ouderen wat minder bekend en zij maken er minder gebruik van. Dat is vooral een probleem wanneer dit voorzieningen zijn die voor hen van belang (kunnen) zijn, zoals consultatiebureau voor ouderen, bureau sociaal raadslieden of een boodschappendienst. Ook wat deze voorzieningen betreft is gerichte voorlichting aan te bevelen. De meeste Turkse ouderen willen hun oude dag (grotendeels) in Turkije doorbrengen en het merendeel wil daar ook begraven worden. Ook willen de meeste Turkse ouderen niet naar een verpleeghuis of verzorgingshuis. De groep die denkt in Nederland te blijven en desnoods naar een verpleeghuis zou willen is klein. Wensen en verwachtingen komen echter niet altijd uit. We kunnen dan ook op basis van deze resultaten niet concluderen dat er bij de Turkse ouderen in Alblasserdam in de toekomst onvoldoende behoefte is aan een specifiek aanbod binnen een verpleeghuis. Het is aan te bevelen om hierover in een later stadium opnieuw met Turkse ouderen en hun kinderen in gesprek te gaan. 10 Turkse ouderen in Alblasserdam

12 1 Inleiding Het aandeel Turkse ouderen in Alblasserdam neemt in de toekomst toe. De gemeente wil daarom weten wat de huidige leefsituatie van deze ouderen is en of zij specifieke wensen en behoeften hebben op het gebied van wonen, zorg en welzijn. Wij, het Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD), hebben een literatuuronderzoek uitgevoerd dat inzicht bood in de situatie en zorgbehoefte van allochtone ouderen in Nederland 1. Gaan de uitkomsten daarvan ook op voor de Turkse ouderen in Alblasserdam? Daarop geven we in deze rapportage antwoord. 1.1 Aanleiding en doel De gemeente Alblasserdam heeft te maken met een toenemend aantal allochtone, voornamelijk Turkse, ouderen. Hoewel dit aantal nu nog relatief klein is, zal dat in de komende jaren toenemen. Vanuit de Turkse gemeenschap kwamen signalen waardoor de gemeente zich afvroeg of deze groep in de nabije- toekomst mogelijk specifieke wensen en behoeften zal hebben op het terrein van wonen, zorg en welzijn. De gemeente, woningstichting Westwaard Wonen en zorginstantie Rivas hebben dit onderwerp opgepakt en hierover met elkaar oriënterende gesprekken gevoerd. Naar aanleiding van deze gesprekken is het OCD uitgenodigd om mee te denken over een onderzoek naar deze allochtone ouderen in Alblasserdam. Een dergelijk onderzoek moet inzicht bieden in de leefsituatie van Turkse 55-plussers en hun toekomstige wensen en behoeften op onder meer het gebied van wonen en zorg. Om vast te stellen wat we al weten over de leefsituatie, wensen en behoeften van allochtone ouderen in Nederland hebben wij in eerste instantie een literatuurstudie uitgevoerd. 2 Hierin is een inventarisatie gemaakt van zowel landelijke, als regionale en lokale onderzoeken waarin bij allochtone ouderen zelf informatie is verzameld. Er is, zo blijkt, wel informatie over de leefsituatie van allochtone ouderen voorhanden, maar er is minder bekend over de verwachtingen, wensen en behoeften van deze groep. Besloten is om daarom in Alblasserdam ook nog onderzoek te doen onder de Turkse ouderen. 1.2 Vraagstelling In dit onderzoek staan de volgende onderzoeksvragen centraal: 1. Wat is de leefsituatie van Turkse ouderen in Alblasserdam wat betreft wonen, gezondheid, sociale contacten en financiën vergeleken met autochtone ouderen? 2. In hoeverre maken Turkse ouderen gebruik van mantelzorg en van bestaande (zorg)voorzieningen vergeleken met autochtone ouderen? Wat zijn hierbij specifieke knelpunten? 3. Wat zijn de verwachtingen, wensen en behoeften van Turkse ouderen nu en voor de toekomst wat betreft wonen, zorg en welzijn? 1 Oosterhof, S. en M.G. Weide, Allochtone ouderen in Nederland, Dordrecht: OCD Oosterhof, S. en M.G. Weide, Allochtone ouderen in Nederland, Dordrecht: OCD Turkse ouderen in Alblasserdam 11

13 1.3 Opzet Dataverzameling Voor het beantwoorden van deze vragen hebben we een enquête uitgezet onder alle Turkse ouderen (55 jaar en ouder) in Alblasserdam. Het betreft 72 ouderen (in 47 huishoudens). De enquêtes zijn face-to-face afgenomen door enquêteurs die de Turkse taal én de Nederlandse taal uitstekend beheersen. Zij namen de enquête af bij 53 mensen, een hoge respons van 74%. De resultaten zijn waar mogelijk vergeleken met de resultaten van de Participatiemonitor Drechtsteden, ten behoeve waarvan in het voorjaar een enquête is gehouden onder onder meer- een steekproef van de bevolking in Alblasserdam. Om dit te kunnen doen is de enquête wat betreft de leefsituatievragen afgestemd op de vragen in deze regionale enquête. Meer informatie over de opzet en methodologische verantwoording is te vinden in bijlage Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk, komt in hoofdstuk 2 de leefsituatie van de Turkse ouderen in Alblasserdam aan bod. Naast hun inkomens- en woonsituatie, beschrijven we ook hun gezondheid, zelfredzaamheid, participatie en sociale contacten. Daarna gaan we in hoofdstuk 3 in op de thema s mantelzorg en voorzieningengebruik. We sluiten het rapport in hoofdstuk 4 af met hun wensen en verwachtingen voor de toekomst. Voorin het rapport is een samenvatting opgenomen met de belangrijkste uitkomsten. Hierin formuleren we ook enkele conclusies en aanbevelingen. 12 Turkse ouderen in Alblasserdam

14 2 Leefsituatie Wat voor inkomen hebben de Turkse 55-plussers uit Alblasserdam? Hoe wonen zij? Zijn ze tevreden over hun gezondheid? En hoe is het gesteld met hun sociale contacten en zelfredzaamheid in vergelijking met autochtone 55-plussers? In dit hoofdstuk komen deze vragen aan bod. 2.1 Opleiding en werk Uit het literatuuronderzoek dat wij eerder hebben uitgevoerd 3 blijkt dat Turkse ouderen over het algemeen laag opgeleid zijn. Ongeveer de helft van de Turkse mannen heeft geen diploma en slechts één op de tien Turkse mannen van 55 t/m 64 jaar heeft betaald werk. 4 Gaat dit ook op voor de Turkse ouderen in Alblasserdam? De situatie van de Turkse ouderen in Alblasserdam is op deze aspecten ongunstiger dan de landelijke cijfers. Bijna alle Turkse 55-plussers zijn laag opgeleid (98%), maar ook 76% van de autochtone ouderen hebben een opleiding op een laag niveau (tabel 2.1) Als we onderscheid maken tussen mannen en vrouwen, zien we dat geen van de Turkse vrouwen een diploma heeft en slechts 4% van de Turkse mannen (bijlage 2, tabel 1). Tabel 2.1 Hoogst afgeronde opleiding 55-plussers Alblasserdam (%) opleiding autochtonen zeer laag 96 0 laag 2 76 midden 0 12 hoog 2 12 Toelichting: zeer laag= geen, basisonderwijs; laag=vmbo, mbo-niveau 1; midden= mbo-niveau 2,3 of 4, havo, vwo; hoog=hbo, universiteit Van alle Turkse ouderen in Alblasserdam zijn er vier op de tien gepensioneerd of met de VUT; 6% heeft betaald werk of een eigen bedrijf. Kijken we specifiek naar de groep Turkse mannen van 55 t/m 64 jaar dan heeft één man betaald werk (14%). 2.2 Inkomen We hebben de respondenten gevraagd wat hun belangrijkste bron van inkomsten is en in welke categorie het netto maandinkomen van hun huishouden valt. Niet alle respondenten wisten hierop een antwoord te geven en van eenzelfde huishouden gaven man en vrouw soms een verschillend antwoord. We hebben per huishouden één antwoord meegenomen in de telling. Wanneer beide echtgenoten een antwoord op deze vraag gaven, hebben we het antwoord van de man 5 gebruikt (zie tabel 4 en 6 in bijlage 2). Inkomsten Een derde van de Turkse ouderen uit Alblasserdam ontvangt een AOW uitkering. Eén op de tien ontvangt een WAO uitkering en één op de tien krijgt loon. Niemand ontvangt een bijstandsuitkering. De helft van de Turkse ouderen geeft aan dat de belangrijkste bron van inkomsten anders is dan eerder genoemde bronnen (figuur 2.1). Dit kan bijvoorbeeld een inkomen uit Turkije zijn of ze 3 Oosterhof, S. en M.G. Weide, Allochtone ouderen in Nederland, Dordrecht: OCD Schellingerhout, Gezondheid en welzijn van allochtone ouderen, Dit vanuit het idee dat de man een beter inzicht heeft in de inkomenssituatie dan de vrouw. Turkse ouderen in Alblasserdam 13

15 ontvangen geen inkomen, maar worden onderhouden. Om wat beter zicht te krijgen op het inkomen hebben we hen ook gevraagd naar de hoogte van het inkomen. Figuur 2.1 Belangrijkste bron van inkomsten Turkse 55-plussers AOW 34% loon WAO 48% anders 9% 9% Inkomen staat niet op zichzelf. Het houdt nauw verband met het type huishouden waarin iemand woont. Een alleenstaande met een netto maandinkomen van is een stuk beter af dan een echtpaar met een inkomen van Of iemand een hoog of een laag inkomen heeft, hangt dus af van de hoogte van inkomen én van het huishoudentype. We hebben, rekening houdend met het huishoudentype, het inkomen van de 55-plussers gecategoriseerd als laag, midden of hoog. 6 Wanneer we dan naar de inkomenssituatie kijken, zien we dat het overgrote deel (80%) van de Turkse ouderen een zeer laag inkomen heeft. Dat betekent dat zij onder bijstandsniveau en dus in armoede leven. Nog eens 10% leeft op bijstandsniveau. Slechts 10% weet boven dit niveau te komen en heeft een inkomen in de midden categorie. Dit is in lijn met de uitkomsten van het literatuuronderzoek. 7 Turkse ouderen hebben een lager inkomen dan autochtone ouderen (figuur 2.2). Figuur 2.2 Hoogte inkomen 80% 10% 10% autochtonen 9% 30% 41% 20% 0% 20% 40% 60% 80% 100% zeer laag laag midden hoog Beleving financiële situatie Zoals tabel 2.2 laat zien moet 28% van de Turkse ouderen schulden maken en moet 32% spaarmiddelen aanspreken om rond te komen. Dit betekent dat 60% niet kan rondkomen van het inkomen. Dat is niet verwonderlijk, aangezien 80% onder de armoedegrens leeft. 6 De grenzen van een laag inkomen liggen rond de bijstandsnorm. De exacte indeling is terug te vinden in de methodologische verantwoording, in bijlage 1. 7 Oosterhof, S. en M.G. Weide, Allochtone ouderen in Nederland, Dordrecht: OCD Turkse ouderen in Alblasserdam

16 Tabel 2.2 Beleving financiële situatie (%) autochtonen moet schulden maken 28 2 moet spaarmiddelen aanspreken 32 9 kan precies rondkomen kan beetje geld overhouden 6 47 kan veel geld overhouden 9 8 Toelichting: een vetgedrukt percentage betekent een significant verschil tussen beide groepen op die antwoordcategorie 2.3 Wonen Uit een onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau 8 naar allochtone ouderen in Nederland kwam naar voren dat negen op de tien Turkse en Marokkaanse ouderen in een huurwoning wonen. Het gaat bij vier op de tien om een eengezinswoning. Geldt dat ook voor Alblasserdam? Inderdaad woont ook in Alblasserdam het grootste deel (90%) van de Turkse 55-plussers in een huurwoning (allemaal van een corporatie). De overige 10% woont in een koopwoning. Geen van de ouderen huurt een woning van een particuliere verhuurder. Iets meer dan de helft van de Turkse ouderen uit Alblasserdam woont in een appartement, een flat of een boven- of benedenwoning. Ongeveer een derde woont in een eengezinswoning. Geen van hen woont in woning die specifiek is bedoeld voor ouderen, zoals een aanleunwoning, serviceflat of zelfstandige ouderenwoning (figuur 2.3). De woningen tellen in 86% van de gevallen drie kamers of meer. Deze cijfers komen dus goed overeen met de landelijke cijfers. Figuur 2.3 Type woning 8% appartement, flat eengezinswoning anders 36% 56% 2.4 Gezondheid Gezondheid is van invloed op het gebruik van voorzieningen en de hulp die nodig is om te kunnen functioneren. Gezondheidsklachten kunnen in mindere of meerdere mate een belemmering vormen om (zelfstandig) deel te nemen aan de samenleving. Hoe beoordelen de Turkse ouderen in Alblasserdam hun gezondheid? Een overzicht staat in figuur 2.4. Een derde deel van de Turkse ouderen beoordeelt de eigen gezondheid als goed of voldoende. Bijna de helft vindt de eigen gezondheid onvoldoende of slecht. Dat is een groot verschil met de autochtone ouderen in Alblasserdam. Driekwart van hen noemt de eigen gezondheid goed of voldoende en slechts 12% noemt deze onvoldoende of slecht. 8 Schellingerhout, R. (red.), Gezondheid en welzijn van allochtone ouderen, Den Haag, SCP, Turkse ouderen in Alblasserdam 15

17 Figuur 2.4 Beleving eigen gezondheid 31% 24% 45% autochtonen 73% 15% 12% 0% 20% 40% 60% 80% 100% goed of voldoende niet voldoende/ niet onvoldoende onvoldoende of slecht Beperkingen Van de Turkse 55-plussers in Alblasserdam geeft 52% aan last te hebben van één of meer langdurige ziekten, aandoeningen of beperkingen (hieronder vallen ook ouderdomsklachten of specifieke ouderdomsziekten). Dit is evenveel als de autochtone ouderen. Dat is opvallend, want uit de eerder uitgevoerde literatuurstudie 9 kwam naar voren dat Turkse ouderen juist de meeste beperkingen hebben. Dat zijn vooral chronische beperkingen. We zien in tabel 2.3 dat dat in Alblasserdam niet het geval is. Daar zeggen minder Turkse dan autochtone ouderen last te hebben van chronische aandoeningen. Wél zijn de Turkse ouderen in Alblasserdam wat jonger dan de autochtone ouderen, wat dit verschil ten dele kan verklaren. Tabel 2.3 Soorten beperkingen (%) autochtonen lichamelijke beperking zintuiglijke beperking (licht) verstandelijke beperking 4 4 psychiatrische aandoening 4 4 psychosociaal probleem 0 3 chronische ziekte Toelichting: meerdere antwoorden mogelijk, een vetgedrukt percentage betekent een significant verschil tussen beide groepen op die antwoordcategorie Belemmering door beperking Hoewel we een onderverdeling hebben gemaakt naar soorten beperking, is de ene beperking de andere niet. Om die reden hebben we ouderen die zeggen een beperking te hebben, gevraagd in hoeverre ze hierdoor belemmerd worden. Turkse ouderen met een beperking voelen zich thuis (bij het huishouden en de persoonlijke verzorging) sterker belemmerd dan autochtone ouderen (figuur 2.5). Figuur 2.5 Mate van belemmering thuis door beperkingen bij Turkse ouderen 52% 37% 11% autochtonen 26% 40% 34% 0% 20% 40% 60% 80% 100% sterk belemmerd licht belemmerd niet belemmerd 9 Oosterhof, S. en M.G. Weide, Allochtone ouderen in Nederland, Dordrecht: OCD, Turkse ouderen in Alblasserdam

18 2.5 Zelfredzaamheid In hoeverre hebben Turkse ouderen hulp nodig bij het leven van alledag. Spreken ze de Nederlandse taal voldoende? Kunnen ze de benodigde formulieren invullen en kunnen ze overweg met betalingsmogelijkheden en de computer? Nederlandse taal Turkse ouderen in Alblasserdam hebben het meeste moeite met het schrijven van Nederlands: 88% heeft daar veel moeite mee. Daarna volgen het lezen (81%) en een gesprek volgen (73%). Het minste moeite hebben ze met het spreken van Nederlands. Toch heeft ook daar nog 64% veel moeite mee (figuur 2.6). Figuur 2.6 Moeite met spreken van Nederlands 64% 30% 6% een gesprek volgen in het Nederlands 73% 21% 6% lezen van Nederlands 81% 13% 6% schrijven van Nederlands 88% 8% 4% 0% 20% 40% 60% 80% 100% veel moeite een beetje moeite geen moeite De Turkse 55-plussers spreken nauwelijks Nederlands met de eigen partner (6% vaak en 3% soms). Met de kinderen gebeurt dit iets vaker. Van de Turkse ouderen spreekt 5% vaak en 28% soms Nederlands met hen (figuur 2.7). Figuur 2.7 Hoe vaak spreekt u Nederlands met uw kinderen? 5% vaak soms nooit 67% 28% Sinds 1999 moeten ook oudkomers inburgeren. Bij de handhaving hiervan zijn gemeenten genoodzaakt prioriteiten te stellen. Deze liggen vaak bij werkzoekenden en opvoeders. Gezien de lange periode dat de Turkse ouderen al in Nederland wonen, en hun leeftijd, is het niet verwonderlijk dat maar 4% de cursus inburgering heeft afgerond. Een klein deel, 17%, heeft een andere vorm van taalles gevolgd. De overige Turkse ouderen hebben geen enkele vorm van taalles gehad (figuur 2.8). Van de mensen die wel les hebben gehad, heeft 8% deze via Da Vinci gevolgd, 6% via taallessen in de wijk en 6% op een andere manier. Turkse ouderen in Alblasserdam 17

19 Figuur 2.8 Deelname onderwijs, inburgeringcursus of taalles 4% 17% 79% 0% 20% 40% 60% 80% 100% inburgeringscursus afgerond taalles of andere wijze geen Moeite met formulieren, betalings- en communicatiemogelijkheden Hoewel veel mensen moeite hebben met officiële brieven en formulieren hebben Turkse ouderen hier meer moeite mee dan autochtone ouderen. Bijna twee derde heeft altijd moeite met het begrijpen ervan, tegenover 4% van de autochtone ouderen. Slechts 8% heeft er geen moeite mee, terwijl 41% van de autochtonen er geen moeite mee heeft (figuur 2.9). Voor het invullen van formulieren liggen de verhoudingen niet anders. Van de Turkse ouderen heeft 86% altijd of vaak hulp nodig, ten opzichte van 17% van de autochtonen. Van de autochtonen kan 44% en van de kan 7% de formulieren zelfstandig invullen. Figuur 2.9 In hoeverre hebben Turkse 55-plussers moeite met invullen van formulieren 75% 11% 7% 7% lezen van brieven 62% 15% 15% 8% 0% 20% 40% 60% 80% 100% ja, altijd ja, vaak ja, soms nee Om aan onze huidige samenleving goed deel te kunnen nemen, is een aantal vaardigheden van belang. In hoeverre beschikken Turkse ouderen in Alblasserdam over deze vaardigheden in vergelijking met autochtone ouderen? Met dagelijkse communicatiemogelijkheden, zoals bellen met een mobiele telefoon hebben de Turkse ouderen uit Alblasserdam niet al te veel problemen. Een meerderheid van 68% weet hoe ze geld moeten pinnen. Iets meer dan een kwart van de ouderen weet hoe ze een treinkaartje of een strippenkaart uit een automaat moeten halen. Bij al deze vaardigheden zijn geen verschillen tussen Turkse en autochtone ouderen. Bij vaardigheden op de computer zijn er wel verschillen. Bijna de helft van de autochtone ouderen kan met de computer werken (45%). Dit geldt slechts voor 7% van de Turkse ouderen (tabel 2.4). Tabel 2.4 Betalings- en communicatiemogelijkheden (%) Weet u hoe u /Kunt u.. ja autochtonen geld moet pinnen met een mobiele telefoon moet bellen? een treinkaartje of strippenkaart uit de automaat moet halen? op de computer werken (Word) 7 45 een versturen? 7 46 op internet dingen opzoeken? Toelichting: een vetgedrukt percentage betekent een significant verschil tussen beide groepen op die antwoordcategorie 18 Turkse ouderen in Alblasserdam

20 2.6 Participatie Participatie zegt iets over de mate waarin mensen deelnemen aan de maatschappij. Deelnemen kan op veel manieren. In deze paragraaf kijken we naar lidmaatschap, vrijwilligerswerk en het bezoek van activiteiten of voorzieningen. In welke mate nemen de Turkse ouderen in Alblasserdam deel aan deze vormen van participatie? Lidmaatschap Van de Turkse 55-plussers is 89% lid van één of meerdere verenigingen of organisaties. Er is geen verschil met de autochtone ouderen. Dit betekent dat één op de tien ouderen in Alblasserdam van geen enkele vereniging of organisatie lid is. In figuur 2.10 staat aangegeven welk aandeel van de Turkse ouderen lid is van welke organisaties/voorzieningen. Bijna drie kwart van de Turkse ouderen is lid van een kerk of moskee. Zes op de tien zijn lid van een allochtone vereniging of zelforganisatie. En een kwart van de Turkse 55-plussers is lid van een vereniging met een godsdienstig doel (anders dan kerk of moskee). Opvalt dat al deze verenigingen of organisaties gelieerd zijn aan het geloof. Ook bij de autochtone ouderen staat de geloofsbeleving op nummer 1. Van de kerk is meer dan de helft van de autochtone ouderen in Alblasserdam lid (zie tabel 22 in bijlage 2). De bibliotheek staat bij autochtone ouderen op de tweede plaats met 36% en de derde plaats is voor de sportverenigingen (30%). Hierin verschillen zij dus van Turkse ouderen, van wie niemand lid is van de bibliotheek of een sportvereniging. Autochtone ouderen zijn ook vaker lid van een bewoners- of buurtvereniging (23% tegenover geen van de Turkse ouderen). Figuur 2.10 Soorten lidmaatschap Turkse 55-plussers (%) kerk of moskee 72% allochtone vereniging 63% vereniging met godsdienstig doel 25% hobbyvereniging werknemers- of werkgeversorganisatie politieke organisatie zang-, muziek of toneelvereniging jeugd- of jongerenvereniging 14% 14% 5% 5% 5% Toelichting: meerdere antwoorden waren mogelijk 0% 20% 40% 60% 80% Vrijwilligerswerk De helft van de Turkse 55-plussers in Alblasserdam heeft het afgelopen jaar vrijwilligerswerk gedaan. Zij verschillen ook hierin niet van autochtone ouderen. In lijn met de vorige bevinding, gebeurt ook vrijwilligerswerk vooral voor een godsdienstige of levensbeschouwelijke organisaties (kan ook de moskee/kerk zijn): 57% van de Turkse oudere vrijwilligers is voor zo n organisatie actief. Een goede tweede plaats is voor allochtone verenigingen met 43%. Ook bij Turkse ouderen in Alblasserdam 19

Verslaglegging bijeenkomst voor informatie en opinie 13 januari 2010 van 19.30 uur tot 20.10 uur

Verslaglegging bijeenkomst voor informatie en opinie 13 januari 2010 van 19.30 uur tot 20.10 uur Verslaglegging bijeenkomst voor informatie en opinie 13 januari 2010 van 19.30 uur tot 20.10 uur Aanwezigen: R. van Lavieren, voorzitter Dhr. S.J. Veerman, wethouder Mw. P.M. Wennekes, PvdA Dhr. dr.ir.

Nadere informatie

Welzijnsbezoek. Voorbeelden van aanpassingen aan het huis die nodig zijn:

Welzijnsbezoek. Voorbeelden van aanpassingen aan het huis die nodig zijn: Welzijnsbezoek 2014 Inhoud 1. Conclusies 2. Figuren en tabellen MEE Drechtsteden voerde in 2014 welzijnsbezoeken uit onder ouderen van 75, 80 en. Aan de hand van een vragenlijst komen zes onderwerpen aan

Nadere informatie

Maatwerk gewenst in de ondersteuning? Soort beperking van belang

Maatwerk gewenst in de ondersteuning? Soort beperking van belang Maatwerk gewenst in de ondersteuning? Soort beperking van belang Door: Dorrit Verkade en Annelies de Jong van Onderzoekcentrum Drechtsteden (OCD) Waarom deze factsheet? Er vinden belangrijke veranderingen

Nadere informatie

Sociale contacten, vrijetijdsbesteding en praktische ondersteuning

Sociale contacten, vrijetijdsbesteding en praktische ondersteuning Sociale contacten, vrijetijdsbesteding en praktische ondersteuning Resultaten van de tweede schriftelijke vragenronde onder de deelnemers aan het GGZ-panel regio Delft Westland Oostland juli 2006 - L.M.

Nadere informatie

Preventief huisbezoek 75+

Preventief huisbezoek 75+ Hollandsspoor 37 3994 VT Houten Postbus 209 3990 GA Houten tel. 030-7001500 info@vanhoutenenco.nl www.vanhoutenenco.nl Preventief huisbezoek 75+ Houten Noord-West de ERVEN en het OUDE DORP 'van Houten&co'

Nadere informatie

Integratiemonitor Zwijndrecht 2009

Integratiemonitor Zwijndrecht 2009 Integratiemonitor Zwijndrecht 2009 0-meting Onderzoekcentrum Drechtsteden drs. I.A.C. Soffers drs. D.M. Verkade dr. J.W. Metz drs. F.W. Winterwerp juli 2010 Colofon Opdrachtgever Tekst Drukwerk Informatie

Nadere informatie

Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012

Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 Almelo, juli 2012 Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 In 2006 is Scoop gestart met het bezoeken van 75-plussers in de gemeente

Nadere informatie

Toezichthouders in de wijk

Toezichthouders in de wijk Toezichthouders in de wijk Hoe ervaren inwoners uit Dordrecht, Hendrik-Ido-Ambacht en Zwijndrecht de aanwezigheid van Toezichthouders? Inhoud: 1 Conclusies 2 Bekendheid 3 Effect 4 Waardering taken Hondengerelateerde

Nadere informatie

Meedoen in Kinderdijk

Meedoen in Kinderdijk Meedoen in Kinderdijk Belangstelling voor activiteiten en diensten Inhoud: 1. Conclusies 2. Belangstelling in beeld Sinds 2011 heeft Kinderdijk een eigen wijkcentrum, het Multifunctioneel Centrum (MFC)

Nadere informatie

Rapport. Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren

Rapport. Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren Rapport Eigen regie en zelfredzaamheid ; een enquête onder senioren Woerden, juli 2014 Inhoudsopgave I. Omvang en samenstelling groep respondenten p. 3 II. Wat verstaan senioren onder eigen regie en zelfredzaamheid?

Nadere informatie

Enquête woongroep Surinaams-Javaanse ouderen

Enquête woongroep Surinaams-Javaanse ouderen Enquête woongroep Surinaams-Javaanse ouderen Algemeen 1. Hoe oud bent u? jaar 2. Wat is uw geslacht? man / vrouw 3. Wat is uw burgerlijke staat? O getrouwd O alleenstaand 4.a. Wonen er nog kinderen bij

Nadere informatie

LelyStadsGeluiden. De mening van de jongeren gepeild. School en werk 2007

LelyStadsGeluiden. De mening van de jongeren gepeild. School en werk 2007 LelyStadsGeluiden De mening van de jongeren gepeild School en werk 007 In 007 hebben.37 jongeren meegewerkt aan de jongerenenquête. Het onderzoek had als doel om in kaart te brengen wat jongeren doen,

Nadere informatie

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanten van Careyn over het consultatiebureau Inhoud: 1. Conclusies 2. Algemene dienstverlening 3. Het inloopspreekuur 4. Telefonische dienstverlening 5. Persoonlijk

Nadere informatie

School-Muziek-Sport: Doen meer kinderen mee?

School-Muziek-Sport: Doen meer kinderen mee? School-Muziek-Sport: Doen meer kinderen mee? SMS-Kinderfonds Dordrecht 2006-2012 Inhoud: 1. Conclusies 2. Doelgroep, harde kern 3. Bekendheid en gebruik 4. Participatie Kinderen die opgroeien in arme gezinnen

Nadere informatie

Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012

Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012 Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012 November 2012 Inhoudsopgave Samenvatting... 3 Inleiding... 4 Onderzoeksopzet... 4 Doel... 4 Aanpak... 4 Blok I: Algemene gegevens... 5 Figuur 1: Leeftijd...

Nadere informatie

Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014

Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014 Klanttevredenheid Gemeentewinkel Zwijndrecht 2014 Inhoud 1. Conclusies en aanbevelingen 2. Dienstverlening Gemeentewinkel 3. Contact met de gemeente 4. Wensen en behoeften De gemeente Zwijndrecht heeft

Nadere informatie

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld.

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld. rriercoj Gemeenteraad Barneveld Postbus 63 3770 AB BARNEVELD Barneveld, 27 augustus 2015 f Ons kenmerk: Ö^OOJcfc Behandelend ambtenaar: I.M.T. Spoor Doorkiesnummer: 0342-495 830 Uw brief van: Bijlage(n):

Nadere informatie

Senioren ontmoeten elkaar. Verslag van 2 oktober 2010

Senioren ontmoeten elkaar. Verslag van 2 oktober 2010 Senioren ontmoeten elkaar Verslag van 2 oktober 2010 Meer overeenkomsten dan verschillen Dit is, in het kort, de conclusie van de lunchbijeenkomst Senioren ontmoeten elkaar 1 op 2 oktober 2010. De lunchbijeenkomst

Nadere informatie

Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO

Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO Oudere minima in Amsterdam en het gebruik van de AIO In opdracht van: DWI Projectnummer: 13010 Anne Huizer Laure Michon Clemens Wenneker Jeroen Slot Bezoekadres: Oudezijds Voorburgwal 300 Telefoon 020

Nadere informatie

Raads informatiebrief

Raads informatiebrief gemeente Eindhoven Raadsnummer O8.R2403.OOI Inboeknummer oybstoa86r Dossiernummer ysr.qr8 8 januari aoo8 Raads informatiebrief Betreft resultaten Ouderenmonitor Gemeentelijke Gezondheidsdienst 1 Inleiding

Nadere informatie

EénVandaag en Nibud onderzoeken armoede

EénVandaag en Nibud onderzoeken armoede EénVandaag en Nibud onderzoeken armoede Doel Armoede is geen eenduidig begrip. Armoede wordt vaak gemeten via een inkomensgrens: iedereen met een inkomen beneden die grens is arm, iedereen er boven is

Nadere informatie

Infomarkt Krispijn. 1 Beschrijving. Bekendheid en waardering

Infomarkt Krispijn. 1 Beschrijving. Bekendheid en waardering Infomarkt Krispijn Bekendheid en waardering Op donderdag 15 maart 2012 organiseerde de gemeente Dordrecht voor het eerst in de wijken Oud-Krispijn en Nieuw-Krispijn een Infomarkt, om de wijkbewoners te

Nadere informatie

Grafiek 26.1a Het vóórkomen van verschillende vormen van discriminatie in Leiden volgens Leidenaren, in procenten 50% 18% 19% 17% 29%

Grafiek 26.1a Het vóórkomen van verschillende vormen van discriminatie in Leiden volgens Leidenaren, in procenten 50% 18% 19% 17% 29% 26 DISCRIMINATIE In dit hoofdstuk wordt ingegaan op het vóórkomen en melden van discriminatie in Leiden en de bekendheid van en het contact met het Bureau Discriminatiezaken. Daarnaast komt aan de orde

Nadere informatie

Uit huis gaan van jongeren

Uit huis gaan van jongeren Arie de Graaf en Suzanne Loozen Jaarlijks verlaten bijna een kwart miljoen jongeren het ouderlijk huis. Een klein deel van hen is al vóór de achttiende verjaardag uit huis gegaan. De meeste jongeren gaan

Nadere informatie

Bewonerspanel Woonvormen

Bewonerspanel Woonvormen Interne Bedrijven, Gemeente Utrecht onderzoek@utrecht.nl / 030 286 1350 www.utrecht.nl/onderzoek Bewonerspanel Woonvormen Extra ruimte is belangrijkste wens voor toekomstige woning Bijna de helft van de

Nadere informatie

Waar staat je gemeente. Gemeente Enschede

Waar staat je gemeente. Gemeente Enschede Waar staat je gemeente Gemeente Enschede Inhoudsopgave Sheetnummer Samenvatting 3 Burgerpeiling Waar staat je gemeente & respons 4 Woon & leefomgeving Waardering & sociale samenhang 5 Veiligheid en overlast

Nadere informatie

Verhuisplannen en woonvoorkeuren

Verhuisplannen en woonvoorkeuren Verhuisplannen en woonvoorkeuren Burgerpeiling Woon- en Leefbaarheidsmonitor Eemsdelta 2015 Bevolkingsdaling ontstaat niet alleen door demografische ontwikkelingen, zoals ontgroening en vergrijzing of

Nadere informatie

Is jouw maand ook altijd iets te lang? Onderzoek Jongerenpanel Tilburg

Is jouw maand ook altijd iets te lang? Onderzoek Jongerenpanel Tilburg Is jouw maand ook altijd iets te lang? Onderzoek Jongerenpanel Tilburg Onderzoek uitgevoerd in opdracht van: Gemeente Tilburg DIMENSUS beleidsonderzoek December 2012 Projectnummer 507 Inhoudsopgave Samenvatting

Nadere informatie

Stadjers over het CJG Groningen

Stadjers over het CJG Groningen Stadjers over het CJG Groningen Een Stadspanelonderzoek 2013 Onderzoek en Statistiek Groningen heeft als kernactiviteiten instrumentontwikkeling voor en uitvoering van beleidsgericht onderzoek, het toegankelijk

Nadere informatie

Enquête mantelzorg in de gemeente Haren

Enquête mantelzorg in de gemeente Haren Enquête mantelzorg in de gemeente Haren Inleiding Inwoners van Haren met fysieke of psychosociale beperkingen hebben vaak ondersteuning nodig om nog zo veel mogelijk volwaardig deel uit te kunnen maken

Nadere informatie

WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER?

WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER? WIE IS DE NIET-WESTERSE ALLOCHTONE GEVER? Amsterdam, november 2011 Auteur: Dr. Christine L. Carabain NCDO Telefoon (020) 5688 8764 Fax (020) 568 8787 E-mail: c.carabain@ncdo.nl 1 2 INHOUDSOPGAVE Samenvatting

Nadere informatie

Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013

Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013 Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013 Colofon "Klanttevredenheid WMO vervoer Haren 2013" Klanttevredenheidsonderzoek naar het WMO vervoer in de gemeente Haren. Uitgave Deze publicatie is een uitgave

Nadere informatie

Cliënttevredenheidsonderzoek Wmo 2014-2015

Cliënttevredenheidsonderzoek Wmo 2014-2015 Cliënttevredenheidsonderzoek Wmo 2014-2015 Afdeling: Maatschappelijke ontwikkeling Auteur : Nick Elshof Datum: 25-09-2015 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Samenvatting... 4 Verantwoording en achtergrond...

Nadere informatie

EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP. - eindrapport - dr. Marga de Weerd. Amsterdam, november 2009

EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP. - eindrapport - dr. Marga de Weerd. Amsterdam, november 2009 EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP - eindrapport - dr. Marga de Weerd Amsterdam, november 2009 Regioplan Beleidsonderzoek Nieuwezijds Voorburgwal 35 1012 RD Amsterdam Tel.: +31 (0)20-5315315

Nadere informatie

Coffeeshop in de buurt Ervaringen van direct omwonenden

Coffeeshop in de buurt Ervaringen van direct omwonenden Coffeeshop in de buurt Ervaringen van direct omwonenden De gemeente Dordrecht zet zich in om overlast in het algemeen, en van coffeeshops in het bijzonder, te verminderen. Dordrecht telt in totaal acht

Nadere informatie

Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 24. Financiële dienstverlening Samenvatting De gemeente voert diverse inkomensondersteunende maatregelen uit die bedoeld zijn voor huishoudens met een lager inkomen. Ruim zeven op de tien Leidenaren

Nadere informatie

Huisbezoekproject 75 jarigen

Huisbezoekproject 75 jarigen Huisbezoekproject 75 jarigen IJsselstein Noord 2013 1 Inleiding Dit rapport Huisbezoekproject 75 jarigen in IJsselstein Noord 2013 geeft informatie over de resultaten van de 232 interviews die gehouden

Nadere informatie

Vragenlijst maatschappelijke participatie 50 plussers

Vragenlijst maatschappelijke participatie 50 plussers With support from the European Union Vragenlijst maatschappelijke participatie 50 plussers De gemeente Amsterdam werkt mee aan een onderzoek van de Europese Unie naar de gevolgen van vergrijzing. Een van

Nadere informatie

Maatschappelijke participatie

Maatschappelijke participatie 9 Maatschappelijke participatie Maatschappelijke participatie kan verschillende vormen hebben, bijvoorbeeld de mate waarin mensen met elkaar omgaan en elkaar hulp verlenen binnen familie, vriendengroepen

Nadere informatie

Rekenkameronderzoek Veiligheid

Rekenkameronderzoek Veiligheid Rekenkameronderzoek Veiligheid ONDERZOEK ONDER HET BEWONERSPANEL DORDRECHT Inhoud In hoeverre zijn de bewoners op de hoogte van de voorlichting van de gemeente Dordrecht? Wat weten ze van de veiligheidsrisico

Nadere informatie

Hoofdstuk 17. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 17. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 17. Financiële dienstverlening Samenvatting In dit hoofdstuk wordt allereerst gekeken naar de bekendheid en het gebruik van vijf inkomensondersteunende regelingen, te weten: Kwijtschelding gemeentelijke

Nadere informatie

Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening Hoofdstuk 25 Financiële dienstverlening Samenvatting De gemeente voert diverse inkomensondersteunende maatregelen uit die bedoeld zijn voor huishoudens met een lager inkomen. Zes op de tien Leidenaren

Nadere informatie

Ouderenmonitor 2009-2010

Ouderenmonitor 2009-2010 A. Algemene kenmerken % Geslacht Man 44 43 Vrouw 56 57 Leeftijd 65 t/m 74 jaar 56 52 75 jaar en ouder 44 48 Burgerlijke staat Gehuwd/ samenwonend 62 62 Ongehuwd/ nooit gehuwd geweest 5 5 Gescheiden/ gescheiden

Nadere informatie

Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk

Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk Samenvatting Van de Leidenaren geeft 22% aan op dit moment aan vrijwilligerswerk te doen. Dit is vergelijkbaar met vorig jaar. Het percentage vrijwilligers dat (meer) vrijwilligerswerk

Nadere informatie

PEILING 65-PLUSSERS. Gemeente Enkhuizen januari 2015. www.ioresearch.nl

PEILING 65-PLUSSERS. Gemeente Enkhuizen januari 2015. www.ioresearch.nl PEILING 65-PLUSSERS Gemeente Enkhuizen januari 2015 www.ioresearch.nl COLOFON Uitgave I&O Research van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Telnr. : 0229-282555 Rapportnummer 2015-2080 Datum januari 2015 Opdrachtgever

Nadere informatie

Hoofdstuk 19. Financiële situatie

Hoofdstuk 19. Financiële situatie Stadsenquête Leiden 008 Hoofdstuk 19. Financiële situatie Samenvatting Ruim tweederde van de Leidenaren geeft aan gemakkelijk rond te komen met het huishoudinkomen, bijna een kwart komt net rond en een

Nadere informatie

Hoofdstuk 10. Financiële situatie

Hoofdstuk 10. Financiële situatie Hoofdstuk 10. Financiële situatie Samenvatting In hoofdstuk 9 is aan de hand van een aantal trendvragen kort ingegaan op de financiële situatie van de inwoners van Leiden. In dit hoofdstuk is uitgebreider

Nadere informatie

Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 12. Financiële dienstverlening Samenvatting Dit hoofdstuk behandelt de bekendheid en het gebruik van vijf Leidse inkomensondersteunende regelingen onder respondenten met een netto huishoudinkomen

Nadere informatie

Onderzoek Houten Jongeren en Wonen

Onderzoek Houten Jongeren en Wonen Onderzoek Houten Jongeren en Wonen Juni 2007 www.adv-mr.com Utrechtseweg 101, 3702 AB Zeist Inhoud Inleiding Vanuit woonstichting Viveste en de gemeente Houten is een behoefte aan onderzoek naar de woonwensen

Nadere informatie

Gescheiden gft inzameling Nesselande

Gescheiden gft inzameling Nesselande rotterdam.nl/onderzoek Gescheiden gft inzameling Nesselande Onderzoek en Business Intelligence Gescheiden gft inzameling Nesselande Een evaluatie M. van Rhee Onderzoek en Business Intelligence (OBI) 13

Nadere informatie

U gaat de vragenlijst Kansen in Kaart (KiK) invullen. Voordat u begint is het goed een aantal dingen te weten.

U gaat de vragenlijst Kansen in Kaart (KiK) invullen. Voordat u begint is het goed een aantal dingen te weten. De begeleidende instructie brief: Vragenlijst Kansen in Kaart (KiK) U gaat de vragenlijst Kansen in Kaart (KiK) invullen. Voordat u begint is het goed een aantal dingen te weten. Instructie Omcirkel of

Nadere informatie

Demografische gegevens ouderen

Demografische gegevens ouderen In dit hoofdstuk worden de demografische gegevens van de doelgroep ouderen beschreven. We spreken hier van ouderen indien personen 55 jaar of ouder zijn. Dit omdat gezondheidsproblemen met name vanaf die

Nadere informatie

Vragenlijst over uw ervaringen met de Wmo

Vragenlijst over uw ervaringen met de Wmo Vragenlijst over uw ervaringen met de Wmo onderzoek Deze vragenlijst gaat over u. U kunt hem alleen invullen, of samen met uw naaste (bijvoorbeeld uw partner of mantelzorger). Uw antwoorden zijn anoniem

Nadere informatie

OMNIBUSONDERZOEK NOORD- KENNEMERLAND 2005 PSYCHISCHE GEZONDHEID

OMNIBUSONDERZOEK NOORD- KENNEMERLAND 2005 PSYCHISCHE GEZONDHEID OMNIBUSONDERZOEK NOORD- KENNEMERLAND 2005 PSYCHISCHE GEZONDHEID Gemeente Alkmaar afdeling Onderzoek en Statistiek februari 2006 auteur: Monique van Diest afdeling Onderzoek en Statistiek gemeente Alkmaar

Nadere informatie

Hoofdstuk 43. Financiële situatie

Hoofdstuk 43. Financiële situatie Stadsenquête Leiden Hoofdstuk 43. Financiële situatie Samenvatting Circa tweederde van de Leidenaren geeft aan gemakkelijk rond te komen met het huishoudinkomen, ruim een kwart komt net rond en kan moeilijk

Nadere informatie

IJsselland. Wijkgezondheidsprofiel Borgele en Platvoet Deventer

IJsselland. Wijkgezondheidsprofiel Borgele en Platvoet Deventer IJsselland Wijkgezondheidsprofiel Deventer Januari 2015 Wijkgezondheidsprofiel Dit wijkgezondheidsprofiel bestaat uit gegevens afkomstig van diverse bronnen, registraties en (bewoners)onderzoeken. Voor

Nadere informatie

Hoofdstuk 10. Financiële situatie

Hoofdstuk 10. Financiële situatie Hoofdstuk 10. Financiële situatie Samenvatting Hfst 9. Trendvragen financiële situatie Jaarlijks worden drie trendvragen gesteld die inzicht geven in de financiële positie van de Leidenaar. De resultaten

Nadere informatie

Klanttevredenheidsonderzoek Wmo - de kanteling. Gemeente Groesbeek Juni 2014

Klanttevredenheidsonderzoek Wmo - de kanteling. Gemeente Groesbeek Juni 2014 Klanttevredenheidsonderzoek Wmo - de kanteling Gemeente Groesbeek Juni 2014 Colofon Uitgave : I&O Research BV Zuiderval 70 7500 AN Enschede Tel. (053) 4825000 www.ioresearch.nl Rapportnummer : 2014/050

Nadere informatie

Hoofdstuk 7. Financiële situatie

Hoofdstuk 7. Financiële situatie Stadsenquête Leiden Hoofdstuk 7. Financiële situatie Samenvatting Bijna driekwart van de Leidenaren geeft aan gemakkelijk rond te komen met het huishoudinkomen, twee op de tien komt net rond en bijna een

Nadere informatie

Toekomst van de mantelzorg

Toekomst van de mantelzorg BIJLAGEN Toekomst van de mantelzorg Klarita Sadiraj Joost Timmermans Michiel Ras Alice de Boer Bijlage bij hoofdstuk 2 Opsporingsvragen... 2 Bijlage A Beschrijvende statistieken... 4 Bijlage B Schattingsresultaten

Nadere informatie

Verordening Individuele Voorzieningen. Een onderzoek onder leden van Digipanel Haarlem

Verordening Individuele Voorzieningen. Een onderzoek onder leden van Digipanel Haarlem Verordening Individuele Voorzieningen Een onderzoek onder leden van Digipanel Haarlem Onderzoek en Statistiek Haarlem, november 2009 1 Colofon Opdrachtgever: Samensteller: Gemeente Haarlem Programmabureau

Nadere informatie

Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe

Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe, G. Waverijn

Nadere informatie

Hoofdstuk 5. Trendvragen financiële situatie

Hoofdstuk 5. Trendvragen financiële situatie Hoofdstuk 5. Trendvragen financiële situatie Samenvatting Hfst 5. Trendvragen financiële situatie Na twee jaar van stijgende inkomens zien Leidenaren dit jaar hun inkomenspositie verslechteren. Het zijn

Nadere informatie

Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun partners

Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun partners Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun s Karin Hagoort en Maaike Hersevoort In 24 verdienden samenwonende of gehuwde vrouwen van 25 tot 55 jaar ongeveer de helft van wat hun s verdienden. Naarmate het

Nadere informatie

Openingstijden Stadswinkels 2008

Openingstijden Stadswinkels 2008 Openingstijden Stadswinkels 2008 Openingstijden Stadswinkels 2008 René van Duin & Maaike Dujardin Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) december 2008 In opdracht van Publiekszaken afdeling Beleid

Nadere informatie

Gedragscode Defensie. Draagvlakmeting. Ministerie van Defensie. Defensie Personele Diensten Gedragswetenschappen

Gedragscode Defensie. Draagvlakmeting. Ministerie van Defensie. Defensie Personele Diensten Gedragswetenschappen Bezoekadres: Van Alkemadelaan 357 Postadres: MPC 58 A Postbus 90701 2509 LS Den Haag Nederland www.cdc.nl Draagvlakmeting TNS NIPO: Drs. Anneloes Klaassen Lisanne van Thiel GW: Drs. Amber Vos +31 (070)

Nadere informatie

Gemeente Steenbergen. Wmo klanttevredenheid over 2013. 1 juli 2014

Gemeente Steenbergen. Wmo klanttevredenheid over 2013. 1 juli 2014 Gemeente Wmo klanttevredenheid over 2013 1 juli 2014 DATUM 1 juli 2014 TITEL Wmo klanttevredenheid over 2013 ONDERTITEL OPDRACHTGEVER Klanttevredenheidsonderzoek Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk. Wat kenmerkt de Alblasserdamse vrijwilliger?

Vrijwilligerswerk. Wat kenmerkt de Alblasserdamse vrijwilliger? Vrijwilligerswerk Wat kenmerkt de Alblasserdamse vrijwilliger? Vrijwilligerswerk: het is onbetaald, niet verplicht, maar wel georganiseerd èn levert enige vorm van sociale winst op. Sommigen doen het ad

Nadere informatie

Mensen met een chronische ziekte of beperking hebben voor hun ondersteuning bijna altijd te maken met meerdere wettelijke regelingen www.nivel.

Mensen met een chronische ziekte of beperking hebben voor hun ondersteuning bijna altijd te maken met meerdere wettelijke regelingen  www.nivel. Dit factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Mensen met een chronische ziekte of beperking hebben voor hun ondersteuning bijna altijd te maken met meerdere wettelijke

Nadere informatie

minder dan 5 jaar tussen de 5 en de 10 jaar tussen de 10 en de 15 jaar langer dan 15 jaar

minder dan 5 jaar tussen de 5 en de 10 jaar tussen de 10 en de 15 jaar langer dan 15 jaar Burgerpanel Zeewolde Resultaten peiling 3: Wmo-nota juli 2012 Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de 3 e peiling met het burgerpanel van Zeewolde. De peiling ging over de sociale netwerken

Nadere informatie

Eenzaamheid onder ouderen

Eenzaamheid onder ouderen Eenzaamheid onder ouderen Een inventarisatie van de stand van zaken en van een mogelijke aanpak in Ede (versie 31 oktober 2011) Op 3 februari 2011 heeft de gemeenteraad een motie aangenomen over eenzaamheid

Nadere informatie

Samenvatting Jong; dus gezond!?

Samenvatting Jong; dus gezond!? Samenvatting Jong; dus gezond!? Deel III Gezondheidsprofiel regio Nieuwe Waterweg Noord, 2005-2008 Samenvatting rapport Jong; dus gezond!? Gezondheidssituatie van de Jeugd (2004-2006) Regio Nieuwe Waterweg

Nadere informatie

Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders

Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders Veranderingen in arbeidsparticipatie van gescheiden moeders Suzanne Peek Gescheiden moeders stoppen twee keer zo vaak met werken dan niet gescheiden moeders. Ook beginnen ze vaker met werken. Wanneer er

Nadere informatie

Onderzoek en Statistiek Gemeente Lelystad Telefoon: 0320-278574 E-mail: lelystadspanel@lelystad.nl www.lelystadspanel.nl

Onderzoek en Statistiek Gemeente Lelystad Telefoon: 0320-278574 E-mail: lelystadspanel@lelystad.nl www.lelystadspanel.nl LE S LY TA D SP A N H ul p aa n an de re n en vr ijw ill ig er w er k EL Onderzoek en Statistiek Gemeente Lelystad Telefoon: 0320-278574 E-mail: lelystadspanel@lelystad.nl www.lelystadspanel.nl Colofon

Nadere informatie

Waardering van voorzieningen, vervoer en werk

Waardering van voorzieningen, vervoer en werk Waardering van voorzieningen, vervoer en werk Burgerpeiling Woon- en Leefbaarheidsmonitor Eemsdelta 2015 Een afname van het inwoneraantal heeft gevolgen voor het voorzieningenniveau. Er zal immers niet

Nadere informatie

Gemeente Woerden. Klanttevredenheid Wmo over 2013. 31 juli 2014

Gemeente Woerden. Klanttevredenheid Wmo over 2013. 31 juli 2014 Gemeente Woerden Klanttevredenheid Wmo over 2013 31 juli 2014 DATUM 31 juli 2014 TITEL Klanttevredenheid Wmo over 2013 ONDERTITEL OPDRACHTGEVER Gemeente Woerden Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem Postbus

Nadere informatie

Flitspeiling begeleid wonen

Flitspeiling begeleid wonen Grote Bickersstraat 76 1013 KS Amsterdam Postbus 1903 1000 BX Amsterdam tel 020 522 59 99 fax 020 622 15 44 e-mail info@veldkamp.net www.veldkamp.net Flitspeiling begeleid wonen Bart Koenen, Valerie Vieira

Nadere informatie

Vrijwilligersbeleid. Rapportage flitsenquête ActiZ. ActiZ, organisatie van zorgondernemers. ICSB Marketing en Strategie Drs.

Vrijwilligersbeleid. Rapportage flitsenquête ActiZ. ActiZ, organisatie van zorgondernemers. ICSB Marketing en Strategie Drs. Rapportage flitsenquête ActiZ Vrijwilligersbeleid Voor ActiZ, organisatie van zorgondernemers Van ICSB Marketing en Strategie Drs. Yousri Mandour Datum 7 maart 2011 Pag. 1 Voorwoord Voor u liggen de resultaten

Nadere informatie

Gemeente Zeist. Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2014. 8 juli 2015

Gemeente Zeist. Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2014. 8 juli 2015 Gemeente Zeist Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 8 juli 2015 DATUM 8 juli 2015 TITEL Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over ONDERTITEL OPDRACHTGEVER Gemeente Zeist Boulevard Heuvelink 104 6828 KT Arnhem

Nadere informatie

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt

Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Belg tevreden over arts Transparantie en kostprijs blijven pijnpunt Bijlage Naar aanleiding van het vijftigjarig bestaan van de ziekte- en invaliditeitsverzekering heeft CM de tevredenheid van de Belgen

Nadere informatie

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten?

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten? Ik heb een vraag...... over zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, hulp en ondersteuning, opvoeding en jeugdhulp, ziekenhuisopname, beschermd wonen, schulden, werkloosheid, mijn arbeidsbeperking

Nadere informatie

10. Veel ouderen in de bijstand

10. Veel ouderen in de bijstand 10. Veel ouderen in de bijstand Niet-westerse allochtonen ontvangen 2,5 keer zo vaak een uitkering als autochtonen. Ze hebben het vaakst een bijstandsuitkering. Verder was eind 2002 bijna de helft van

Nadere informatie

Schakelen naar het juiste recept

Schakelen naar het juiste recept Schakelen naar het juiste recept Onderzoek naar verwijswerkwijze van huisartsen en praktijkondersteuners in Amsterdam-Zuid Voorjaar 2013 Aanleiding onderzoek Er is veel aandacht voor de inzet van de wijkverpleegkundige

Nadere informatie

Woonvoorkeuren en woningmarktgedrag van senioren in Oegstgeest Resultaten schriftelijke enquête onder 55-plussers in de gemeente Oegstgeest

Woonvoorkeuren en woningmarktgedrag van senioren in Oegstgeest Resultaten schriftelijke enquête onder 55-plussers in de gemeente Oegstgeest Woonvoorkeuren en woningmarktgedrag van senioren in Oegstgeest Resultaten schriftelijke enquête onder 55-plussers in de gemeente Oegstgeest april 2008 - J.W.K. Bams Samenvatting Samenvatting De gemeente

Nadere informatie

Ouderenonderzoek Kennemerland

Ouderenonderzoek Kennemerland Ouderenonderzoek Kennemerland Een onderzoek naar de gezondheid en het wel bevinden van 65-plussers en hun behoefte aan voor zieningen, zorg en vervoer. Ouderenonderzoek Kennemerland HET ONDERZOEK In het

Nadere informatie

LelyStadsGeluiden. De mening van de inwoners gepeild. De leefsituatie van Lelystedelingen in 2006

LelyStadsGeluiden. De mening van de inwoners gepeild. De leefsituatie van Lelystedelingen in 2006 LelyStadsGeluiden De mening van de inwoners gepeild De leefsituatie van Lelystedelingen in 2006 In heeft Onderzoek en Statistiek van de gemeente voor het eerst het leefsituatieonderzoek onder Lelystedelingen

Nadere informatie

Jongeren op de arbeidsmarkt

Jongeren op de arbeidsmarkt Jongeren op de arbeidsmarkt Tanja Traag In 23 was 11 procent van alle jongeren werkloos. Jongeren die geen onderwijs meer volgen, hebben een andere positie op de arbeidsmarkt dan jongeren die wel een opleiding

Nadere informatie

Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder allochtone Nederlanders

Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder allochtone Nederlanders Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder allochtone Nederlanders Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder allochtonen 1) Integratiecampagne

Nadere informatie

Scootmobielhouders in s-hertogenbosch

Scootmobielhouders in s-hertogenbosch Scootmobielhouders in s-hertogenbosch O&S September 2011 2 Samenvatting Achtergrond In s-hertogenbosch hebben ruim 750 inwoners een scootmobiel. Deze is hen door de gemeente op grond van de Wmo toegekend.

Nadere informatie

Gebruik van kinderopvang

Gebruik van kinderopvang Gebruik van kinderopvang Saskia te Riele In zes van de tien gezinnen met kinderen onder de twaalf jaar hebben de ouders hun werk en de zorg voor hun kinderen zodanig georganiseerd dat er geen gebruik hoeft

Nadere informatie

Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking Geeke Waverijn, Mieke Rijken

Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking Geeke Waverijn, Mieke Rijken Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Langdurig ziekteverzuim van werknemers met een chronische ziekte of beperking, G. Waverijn & M. Rijken, NIVEL, januari

Nadere informatie

Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening

Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening Hoofdstuk 20. Financiële dienstverlening Samenvatting Dit hoofdstuk behandelt de bekendheid en het gebruik van zeven Leidse inkomensondersteunende regelingen onder respondenten met een netto huishoudinkomen

Nadere informatie

Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving

Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving Een eigen huis.. Ervaringen van mensen met verstandelijke beperkingen of psychiatrische problemen met zelfstandig wonen en deelname aan de samenleving M.H. Kwekkeboom (red.) A.H. de Boer (SCP) C.van Campen

Nadere informatie

Samenvatting Klanttevredenheidsonderzoek Wmo en de Benchmarks Wmo resultaten over 2013

Samenvatting Klanttevredenheidsonderzoek Wmo en de Benchmarks Wmo resultaten over 2013 Samenvatting Klanttevredenheidsonderzoek Wmo en de Benchmarks Wmo resultaten over 2013 Klanttevredenheidsonderzoek Het KTO is een wettelijke verplichting wat betreft de verantwoording naar de Gemeenteraad

Nadere informatie

fluchskrift www.friesvrouwenpanel.nl

fluchskrift www.friesvrouwenpanel.nl Burenhulp: geven en ontvangen Fries vrouwenpanel over burenhulp Er verandert veel in de organisatie van de zorg in Nederland en Fryslân. De aandacht is in toenemende mate gericht op de participatiesamenleving,

Nadere informatie

Sociaal Rapport en de Jeugdmonitor Provincie Groningen

Sociaal Rapport en de Jeugdmonitor Provincie Groningen Groningen, 1 maart 2011 Persbericht nr. 34 Sociaal Rapport en de Jeugdmonitor Provincie Groningen SPECIALE AANDACHT VOOR KRIMPGEBIEDEN EN VOOR JEUGD De Groninger bevolking groeit nog door tot 2020, en

Nadere informatie

Evenementen in Hoek van Holland - 2009

Evenementen in Hoek van Holland - 2009 Evenementen in Hoek van Holland - 2009 Evenementen in Hoek van Holland - 2009 René van Duin & Maaike Dujardin Centrum voor Onderzoek en Statistiek (COS) december 2009 In opdracht van deelgemeente Hoek

Nadere informatie

Hof de Vriendschap Oordeel deelnemers en bewoners

Hof de Vriendschap Oordeel deelnemers en bewoners Hof de Vriendschap Oordeel deelnemers en bewoners Inhoud:. Conclusies. Oordeel over communicatie 3. Hoe ging de samenwerking? 4. Oordeel over verloop en resultaat 5. Oordeel over nieuwe participatie werkwijze.

Nadere informatie

Coffeeshop in de buurt

Coffeeshop in de buurt Coffeeshop in de buurt De herhalingsmeting: ervaringen van direct omwonenden in 2013 Dordrecht telt van oudsher acht coffeeshops gelegen in de Binnenstad. De gemeente Dordrecht zet zich in om overlast

Nadere informatie

Zelfstandig wonen: de mening van senioren en mantelzorgers uit de stadsregio Rotterdam

Zelfstandig wonen: de mening van senioren en mantelzorgers uit de stadsregio Rotterdam Zelfstandig wonen: de mening van senioren en mantelzorgers uit de stadsregio Rotterdam Inleiding Het Tympaan Instituut heeft in de zomer van 2013 verschillende groepen (potentiële) zorgvragers en mantelzorgers

Nadere informatie