PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-programma Grensregio Vlaanderen-Nederland Eindrapport

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-programma Grensregio Vlaanderen-Nederland 2014-2020 Eindrapport"

Transcriptie

1 PLAN-MER i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland Eindrapprt

2 COLOFON Opdracht: Plan MER i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-prgramma Vlaanderen-Nederland Eindrapprt Opdrachtgever: Beheersautriteit Interreg Grensregi Vlaanderen-Nederland Albert Building Belpairestraat 20 b Antwerpen Opdrachthuder: Antea Belgium nv Rderveldlaan Berchem (Antwerpen) T : +32(0) F : +32 (0) BTW: BE RPR Antwerpen IBAN: BE BIC: KREDBEBB Antea Grup is gecertificeerd vlgens ISO9001 Identificatienummer: Datum: September 2013 status / revisie: definitief Vrijgave: Jan Parys, Cntract Manager Cntrle: Paul Arts, Mer-cördinatr Medewerkers Liesbeth van Kempen (Oranjewud, NL)

3

4 INHOUD 1 INLEIDING AANLEIDING VOOR HET PROGRAMMA EN HET PLAN-MER TOETSING AAN DE MER-PLICHT EN AAN DE MER-FILOSOFIE PROCEDURE PLAN-MER EN VERDERE BESLUITVORMING Vlaamse plan-mer-prcedure Cnfrmiteit met de Nederlandse plan-mer-wetgeving TOTSTANDKOMING VAN HET RAPPORT BESCHRIJVING VAN HET PROGRAMMA WERKINGSGEBIED EN VERTREKBASIS BESCHRIJVING VAN HET ONTWERPPROGRAMMA INTERREG V GRENSREGIO VLAANDEREN-NEDERLAND Thematische delstelling 1: Versterking van nderzek, technlgische ntwikkeling en innvatie Thematische delstelling 2: Steun vr de vergang naar een klstfarme ecnmie binnen alle bedrijfstakken Thematische delstelling 3: Bescherming van het milieu en bevrdering van efficiënte mgang met hulpbrnnen Thematische delstelling 4: Bevrdering van werkgelegenheid en ndersteuning van arbeidsmbiliteit Indicatieve allcatie van de financiële middelen Cntinuïteit Interreg-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland ALTERNATIEVEN EN ONTWIKKELINGSSCENARIO S Alternatieven Ontwikkelingsscenari s JURIDISCH, ADMINISTRATIEF EN BELEIDSMATIG TOETSINGSKADER OVERZICHT JURIDISCHE EN BELEIDSMATIGE CONTEXT VLAAMS BELEIDSKADER Milieubeleidsplan (MINA 4) Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen Beleidsplan Ruimte Vlaanderen NEDERLANDS BELEIDSKADER Natinaal Milieubeleidsplan Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte AANPAK VAN DE MILIEUEFFECTBEOORDELING OPBOUW EN UITGANGSPUNTEN VAN DE EFFECTBEOORDELING OVERZICHT VAN DE MOGELIJKE MILIEUEFFECTEN PER DISCIPLINE Relevante disciplines per delstelling GEWESTGRENSOVERSCHRIJDENDE EFFECTEN MILIEUBEOORDELING VAN HET INTERREG V-PROGRAMMA VLAANDEREN-NEDERLAND BEOORDELING VAN DE RELEVANTIE EN CONSISTENTIE VAN HET PROGRAMMA T.A.V. HET VLAAMS EN NEDERLANDS BELEID INZAKE MILIEU EN RUIMTELIJKE ORDENING INSCHATTING VAN DE POTENTIËLE MILIEUEFFECTEN VAN HET INTERREG-PROGRAMMA VLAANDEREN-NEDERLAND Thematische delstelling 1: Versterking van nderzek, technlgische ntwikkeling en innvatie Thematische delstelling 2: Steun vr de vergang naar een klstfarme ecnmie binnen alle bedrijfstakken Thematische delstelling 3: Bescherming van het milieu en bevrdering van efficiënte mgang met hulpbrnnen...42 Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 4 van 53

5 5.2.4 Thematische delstelling 4: Bevrderen van werkgelegenheid en ntsteuning van arbeidsmbiliteit SYNTHESE EN CONCLUSIES NIET-TECHNISCHE SAMENVATTING BIJLAGEN ELEMENTEN VOOR HET UITVOEREN VAN DE WATERTOETS ELEMENTEN VOOR HET UITVOEREN VAN DE NATUURTOETS VERKLARENDE WOORDENLIJST EN AFKORTINGEN...52 Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 5 van 53

6 1 Inleiding 1.1 Aanleiding vr het prgramma en het plan-mer De Grensregi Vlaanderen-Nederland is centraal gelegen in het hart van Nrdwest-Eurpa. De regi kent veel variatie in de ecnmie, in gegrafische kenmerken en in sciale aspecten. De actuele mstandigheden stellen de regi vr uitdagingen. Als gevlg van de hge welvaart is cncurreren p kstprijs van arbeid niet ged mgelijk. Tenemende cncurrentie uit binnen- en buitenland stelt daarm een grte uitdaging vr de Grensregi. De sterke vertegenwrdiging van hgwaardige technlgische bedrijven maakt de regi relatief cnjunctuurgevelig. In deze tijden van ecnmische crisis is daarbij de investeringsbereidheid en investeringsvermgen van ndernemers (en hun financiers) minder dan in tijden van vrsped. De aanwezigheid van kennisinstellingen verschilt sterk binnen de grensregi, evenals de ecnmische specialisatie en de aanwezigheid van trekkende, grte bedrijven. Het versterken van de cncurrentiekracht is de eerst aangewezen rute m deze uitdaging aan te pakken. De uitgangspsitie vr het drzetten van innvatie in de Grensregi is ged. Op het gebied van menselijk kapitaal behren Vlamingen tt de hgst geschlde arbeidskrachten in Eurpa, terwijl k in Zuid-Nederland het basisniveau ged is en daar veel wrdt gewerkt aan permanente vrming van werknemers die actief zijn in het arbeidsprces. Op diverse terreinen telt de Grensregi daarbij (wereldwijd) vrplpende bedrijven en de kennisinfrastructuur (zwel publiek als privaat) is daarbij ged ntwikkeld. Deze uitdaging biedt dus grte kansen vr ndernemers in de Grensregi. Dr succesvl (beter dan de cncurrentie) in te spelen p tenemende beheften (bijvrbeeld aan zrg en duurzaamheid, zie hierna) ntstaan enrme marktmgelijkheden, k (en misschien juist vral) buiten de regi zelf. Vr een dergelijk succesvl ndernemerschap vrmt innvatie de basis, het realiseren van creatieve plssingen vr de beheften van markt en maatschappij. MKB/KMO s spelen een belangrijke rl: deze vrmen meer dan 99,7% van het bedrijvenbestand en bieden een baan aan ruim 65% van de arbeidsbevlking. Het belang van grte bedrijven mag echter k niet nderschat wrden. Ondernemersklimaat en vestigingsklimaat zijn fundamenten vr innvatie in de regi. Een tweede uitdaging ligt p het gebied van duurzaamheid. De Grensregi behrt tt de meest dichtbevlkte gebieden in de wereld. Gecmbineerd met een sterke industrialisatie en een zeer intensieve landbuw leidt dit tt zware milieubelasting en druk p de bidiversiteit. Zwel in België als in Nederland resteert ng 10% tt 20% van de rsprnkelijk aanwezige srten 1 Ok is de verkeersintensiteit hg. Het energiegebruik en de daaraan gerelateerde CO 2 -emissie en andere breikasgassen zijn hg, evenals de prductie van afval. Diverse milieumaatregelen en (technlgische) innvaties hebben de milieubelasting (per eenheid prduct, maar k p veel terreinen absluut) de afgelpen jaren al enigszins teruggebracht, maar verdere ntkppeling tussen ecnmische grei en energieverbruik en afvalprductie, dr middel van duurzamer technieken en methdes, is ndzakelijk m internatinaal afgesprken emissiedelstellingen te halen en het leefklimaat te verbeteren. Dit is in lijn met de bidiversiteitsstrategie 2020 van de Eurpese Cmmissie 2. Met name dr het herstellen van natuur en dr het handhaven / herstellen van ecsystemen en ecsysteemdiensten, verbetert de balans tussen eclgie en ecnmische vitaliteit in de Grensregi. Ten derde det zich de uitdaging vr aanbd en vraag p de arbeidsmarkt beter p elkaar af te stemmen. De vraagzijde verandert.a. dr nieuwe ecnmische ntwikkelingen, waarbij vraag naar nieuwe functies, nieuwe cmpetenties, nieuwe pleidingen ntstaat. De aanbdzijde verandert nder andere dr vergrijzing, waardr het ecnmisch actieve gedeelte van de berepsbevlking afneemt. De werklsheid in de gehele regi is relatief laag, maar in het stedelijke Antwerpen duidelijk hger dan elders (cijfers 2011). De relatief hge cnjunctuurgeveligheid uit zich echter k in plpende werklsheidscijfers aan weerszijden van de grens. De kmende jaren zullen vacatures in vele sectren vrijvallen, met als pgave te zrgen vr vldende 1 De zgenaamde MAS-index, mean species abundance (CBS / PBL, Bidiversiteit in Eurpa reginaal vergeleken, 2012) 2 De bidiversiteitsstrategie van de EU vr de peride tt 2020, Eurpese Unie (COM(2011) 244) Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 6 van 53

7 passend pgeleid persneel en te investeren in arbeidsbesparende technieken m de prductiecapaciteit p peil te huden. De invulling van vacatures in de technische berepen en in de zrg vrmt hierbij de grtste uitdaging. De grens is zelfs na ruim twintig jaar vrij verkeer van persnen en gederen en ndanks het feit dat sprake is van één taalgebied ng een echte grens: de grensverschrijdende infrastructuur is duidelijk vr verbetering vatbaar en, minder fysiek, de arbeidsmarkt is in grte mate ng natinaal bepaald, met slechts zeer geringe instrumenten f mechanismen tt afstemming van de arbeidsmarkt. Uit de analyse van de situatie van het prgrammagebied kmt duidelijk naar vren dat de uitdagingen vr de grensregi in de eerste plaats liggen p cncurrentiekracht, flexibiliteit van de arbeidsmarkt en duurzaamheid. Innvatie wrdt dan k als een belangrijk middel gezien m aan deze uitdagingen het hfd te bieden. De uitgangspsitie vr het drzetten van innvatie in de grensregi is ged. Op de gebieden (duurzame) lgistiek, life sciences en gezndheid, (duurzame) chemie en materialen en nan- en micr-elektrnica heeft de regi een gede uitgangspsitie vr verder versterking van het cncurrentievermgen. Deze nderwerpen spelen bvendien p meerdere plekken in de grensregi, bieden ruim marktptentieel en sluiten aan bij de maatschappelijke uitdagingen. Op basis van de kansen en beheften hebben de prgrammapartners in de Grensregi Vlaanderen-Nederland vier thematische delstellingen geselecteerd, met daarnder investeringspririteiten (zie hfdstuk 2). De keuze is breed gedragen dr de deelnemende deelgebieden en beide lidstaten. Daarnaast is nadrukkelijk gekzen vr een erg breed en p vrhand glbaal prgramma. Binnen de brede selectie kan aldus wrden ingezmd p specifieke grensverschrijdende cmpnenten van de negen investeringspririteiten. Met een glbaal prgramma wensen de partnerregi s ptimale flexibiliteit te behuden vr keuzes per penstelling gedurende de uitveringsperide van het prgramma. Diverse actren (lkale verheden, nderzeksinstellingen, private ndernemingen, ) kunnen prjectvrstellen indienen die kunnen gecfinancierd wrden vanuit het prgrammabudget, vr zver zij passen binnen de delstellingen en investeringspririteiten van het prgramma. Overeenkmstig art. 48 van de algemene verrdening, dient een ex ante-evaluatie van het prgramma te wrden verricht dr een nafhankelijke instantie. Onderhavige strategische milieuberdeling (plan-mer) maakt een inherent deel uit van deze ex ante-evaluatie. Omdat Vlaanderen de verantwrdelijke lidstaat is van het Interreg V-prgramma Vlaanderen-Nederland, gebeurt de milieuberdeling vlgens de Vlaamse plan-mer-prcedure. Daarbij wrdt er echter p tegezien dat k vldaan wrdt aan de Nederlandse plan-mer-wetgeving. 1.2 Tetsing aan de MER-plicht en aan de MER-filsfie De berdeling van plannen en prgramma s p hun gevlgen vr het milieu wrdt geregeld dr het decreet van 27 april 2007 en het besluit van de Vlaamse regering van 12 ktber De bepaling f een plan f (in dit geval) een prgramma nder de plan-mer-plicht valt, gebeurt in drie stappen: Stap 1: Valt het prgramma nder de definitie van een plan f prgramma zals gedefinieerd in het Decreet hudende Algemene Bepalingen inzake Milieubeleid (DABM)? >> hiervr meten drie vrwaarden gelijktijdig vervuld zijn: Decretale f bestuursrechterlijke bepalingen meten vrschrijven dat een plan f prgramma wrdt pgesteld en/f vastgesteld; Het met gaan m een plan f prgramma dat dr een instantie p reginaal, prvinciaal f lkaal niveau is pgesteld; Het plan f prgramma met via een instantie p reginaal, prvinciaal f lkaal niveau wrden vastgesteld. De pmaak van het peratineel prgramma wrdt pgelegd vanuit de Eurpese GSK-verrdening ( Gemeenschappelijk Strategisch Kader ) ter verantwrding van de Eurpese steun aan Vlaanderen en Nederland i.k.v. het Eurpees Fnds vr Reginale Ontwikkeling. Het Interreg V-prgramma Vlaanderen-Nederland wrdt Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 7 van 53

8 vastgesteld dr zwel de Vlaamse als de Nederlandse regering. Het prgramma valt dus nder de definitie van een plan f prgramma. Stap 2: valt het prgramma nder het tepassingsgebied van het DABM? >> dit is het geval indien: Het prgramma het kader vrmt vr de tekenning van een vergunning (stedenbuwkundige, milieu-, natuur-, kap-, ) aan een prject; Het prgramma mgelijk betekenisvlle effecten heeft p speciale beschermingsznes waardr een passende berdeling vereist is. Het Interreg V-prgramma Vlaanderen-Nederland vrmt in principe geen directe basis vr het tekennen van vergunningen, maar verleent wel financiële steun aan bepaalde vergunningsplichtige prjecten en activiteiten. Via de tegekende financiële steun kan het mgelijks k betekenisvlle effecten hebben p speciale beschermingsznes. In die zin kan gesteld wrden dat het prgramma nder het tepassingsgebied van het DABM valt. Stap 3: valt het prgramma nder de plan-mer-plicht? >> Hierbij wrdt een nderscheid gemaakt tussen: Plannen f prgramma s die van rechtswege plan-mer-plichtig zijn (geen vrafgaande screening vereist): Plannen f prgramma s die het kader vrmen vr prjecten uit bijlage I f II van het BVR van 10 december 2004 (prject-mer-plicht) én niet het gebruik regelen van een klein gebied p lkaal niveau nch een kleine wijziging inhuden én betrekking hebben p landbuw, bsbuw, visserij, energie, industrie, verver, afvalstffenbeheer, waterbeheer, telecmmunicatie, terisme en ruimtelijke rdening; Plannen f prgramma s waarvr een passende berdeling vereist is én niet het gebruik regelen van een klein gebied p lkaal niveau nch een kleine wijziging inhuden.; Plannen f prgramma s die niet nder de vrige categrie vallen en waarvr geval per geval met gerdeeld wrden f ze aanzienlijke milieueffecten kunnen hebben >> screeningplicht Plannen f prgramma s vr ndsituaties (niet plan-mer-plichtig, hier niet relevant). De lijst van MER-plichtige activiteiten is pgenmen in het Besluit van de Vlaamse Regering van 10 december 2004 (BS 17/02/2005). In dit besluit wrden de prjecten pgedeeld in Bijlage I-prjecten (MER altijd vereist) en Bijlage II-prjecten (ntheffing van MER-plicht mgelijk na gemtiveerd verzek). Op 1 maart 2013 werd het Besluit van de Vlaamse Regering inzake de nadere regels van de prject-m.e.r.- screening gedgekeurd. Dit besluit bevat een Bijlage III bij het BVR van 10 december 2004, met name de categrieën van prjecten waarvr vereenkmstig artikel 4.3.2, 2bis en 3bis, van het decreet een prject- MER f een prject-m.e.r.-screeningsnta met wrden pgesteld. Of de prjecten/activiteiten die dr het prgramma financieel ndersteund wrden nder de Bijlage I- f IIprjecten vallen, is in dit stadium ng niet gekend. Indien dit niet geval is, zullen ze mgelijkerwijs nder Bijlage III vallen en dus prject-mer-screeningsplichting zijn. En mdat het swies m talrijke prjecten gaat, verspreid ver een grt deel van Vlaanderen en Zuid-Nederland, kunnen de cumulatieve (indirecte) milieueffecten van het prgramma wel aanzienlijk zijn. Vanuit het zrgvuldigheidsprincipe wrdt er daarm vr gepteerd m het prgramma te nderwerpen aan een vlwaardige plan-mer-berdeling. Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 8 van 53

9 1.3 Prcedure plan-mer en verdere besluitvrming Vlaamse plan-mer-prcedure M.b.t. de te vlgen prcedure vr de pmaak van het plan-mer is het plan-mer-decreet van 27/04/2007 (BS 20/06/2007) 3 en het Besluit van de Vlaamse Regering van 12/10/2007 van tepassing. Er wrdt gepteerd vr de vlgende prcedure: Opmaak van een gecmbineerde kennisgeving en ntwerp-mer dr de MER-cördinatr en MERdeskundigen; Vlledigverklaring van de kennisgeving (+ ntwerprapprt) dr de Dienst Mer p 3 juli 2013; Bekendmaking van de vlledig verklaarde kennisgeving (+ ntwerprapprt): aankndiging in ten minste één krant met melding dat dit dcument kan geraadpleegd wrden p de websites van de Dienst Mer (www.mervlaanderen.be) en de initiatiefnemer van het prgramma (www.grensregi.eu) vermaken van het dcument aan de bevegde Vlaamse adviesinstanties de terinzagelegging liep van 8 juli t.e.m. 6 augustus 2013 Bundeling dr de Dienst Mer van eventuele vragen en pmerkingen p de kennisgeving/ntwerp- MER, gefrmuleerd dr de bevegde instanties en eventueel dr het publiek; Opmaak van de MER-richtlijnen dr de Dienst Mer, betekend p 22 augustus 2013; Aanpassen van het ntwerprapprt aan de pmerkingen en MER-richtlijnen; Gedkeuringsnderzek van het definitief plan-mer dr de Dienst Mer; Gedkeuring van het plan-mer dr de Dienst Mer, eventueel na bijkmende aanpassingen. Pas na de gedkeuring van het plan-mer vindt de vaststelling en terinzagelegging (penbaar nderzek) van het ntwerpprgramma plaats. Rekening hudend met de binnengekmen adviezen en pmerkingen wrdt vervlgens het definitief prgramma pgesteld en ter vaststelling vrgelegd aan de Vlaamse regering. Gelet p de aard en het schaalniveau van het prgramma met algemene delstellingen p Vlaams niveau en ng geen cncrete acties f prjecten wrden enkel adviesinstanties p Vlaams niveau actief betrkken bij de plan-mer-prcedure. Via de aankndiging in minstens één krant en via publicatie p de websites van de dienst Mer en de initiatiefnemer van het prgramma (zie hierbven) werden de lagere besturen (prvincies en gemeenten) en de bevlking wel in de gelegenheid gesteld m een inspraakreactie ver te maken. Een tweede mtief naast het realiseren van tijdswinst m te kiezen vr een gecmbineerde kennisgeving/ ntwerp-mer is de hge abstractiegraad van het prgramma, waardr een vrafgaande advisering m.b.t. scpe en aanpak niet evident zu zijn. Dr inspraak te vrzien p het ntwerp-mer, in cmbinatie met het ntwerpprgramma zelf, zijn gerichte en cncrete inspraakreacties mgelijk, die k betrekking kunnen hebben p de inhud van het prgramma zelf Cnfrmiteit met de Nederlandse plan-mer-wetgeving De MER-plicht en prcedure wrdt in Nederland geregeld dr het Besluit m.e.r.. Dit is een AmvB (Algemene Maatregel van Bestuur) m te bepalen f bij de vrbereiding van een plan f een besluit een milieuberdelingsprcedure met wrden drlpen. Dat de m.e.r.-plicht vr een belangrijk deel is geregeld in het Besluit m.e.r. vlgt uit artikel 7.2. van de Wet Milieubeheer. Via de bvenstaande Vlaamse prcedure wrdt k vldaan aan de Nederlandse plan-mer-wetgeving: De Nederlandse MER-prcedure vangt aan met een startntitie f ntitie reikwijdte en detailniveau. De kennisgeving vlgens de Vlaamse prcedure kan hieraan gelijkgesteld wrden. De aankndiging van de terinzagelegging van de startntitie dient in Nederland te gebeuren via publicatie in de Nederlandse Staatscurant, aangezien het m een besluit van de centrale verheid 3 Decreet van 27/04/2007 (BS 20/06/2007) hudende wijziging van titel IV van het decreet van 5 april 1995 hudende algemene bepalingen inzake milieubeleid en van artikel 36ter van het decreet van 21 ktber 1997 betreffende het natuurbehud en het natuurlijk milieu Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 9 van 53

10 gaat. Deze aankndiging gebeurde parallel aan de aankndiging van de kennisgeving in één f meerdere Vlaamse kranten. In Nederland bestaat geen wettelijke duur van de terinzagelegging, maar een peride van 4 tt 6 weken is gebruikelijk. De wettelijke Vlaamse termijn van 30 dagen valt binnen deze marges. De terinzagelegging in Nederland liep van 24 juli t.e.m. 23 augustus Er werd in Nederland advies p het ntwerp-mer gevraagd bij de equivalenten van de bevraagde instanties in Vlaanderen (rijksadministratie en betrkken prvincies). In Nederland wrden geen frmele richtlijnen gegeven vr de pmaak van een MER, maar het is gebruikelijk dat aan het MER een bijlage wrdt gevegd (pgesteld dr de auteur van het MER zelf) waarin wrdt aangegeven he met de binnengekmen adviezen is mgegaan. De Vlaamse richtlijnen, pgesteld dr de Dienst Mer, waarin.a. wrdt aangegeven he met de adviezen met mgegaan wrden, kunnen gelijkgesteld wrden aan deze bijlage. 1.4 Ttstandkming van het rapprt In het plan-mer kmen vlgende MER-disciplines aan bd: bdem en grndwater; ppervlaktewater; geluid en trillingen; lucht; fauna en flra; landschap, buwkundig erfged en archelgie; mens ruimtelijke en sciale aspecten, incl. gezndheid. Omwille van het strategisch (kwalitatief) niveau en de cnsistentie van de effectberdeling wrden alle disciplines behandeld dr de MER-cördinatr, maar met nazicht dr erkende MER-deskundigen vr de betreffende disciplines. Aan het rapprt werken vlgende deskundigen mee: Interne deskundigen De interne deskundigen zijn verantwrdelijk vr f betrkken bij de pmaak van het in het MER besprken peratineel prgramma. De interne deskundigen zijn de leden van de Begeleidingsgrep van het Interreg V- prgramma (leden van het gemeenschappelijk secretariaat en van de beheersautriteit). Externe deskundigen De in Vlaanderen erkende MER-deskundigen die ptreden vr dit plan-mer zijn: Deskundige Discipline Erkenningsnummer Erkend tt Paul Arts Cördinatr Mens ruimtelijke aspecten Landschap, buwkundig erfged en archelgie MB/MER/EDA/664-V1 MB/MER/EDA/664-B Onbepaalde duur Onbepaalde duur Jan Parys Mens verkeer MB/MER/EDA/438-V3 28/02/2014 Nnie Van Elst Bdem, deeldiscipline pedlgie MB/MER/EDA/647-V1 30/08/2015 Kristf Gemaere Water; Fauna en Flra MB/MER/EDA /01/2016 Dirk Dermaux Lucht MB/MER/EDA-645-V1 27/09/2015 Guy Putzeys Geluid en Trillingen MB/MER/EDA/393-V4 Onbepaalde duur Het Vlaamse team van MER-deskundigen wrdt ndersteund dr de Nederlandse MER-deskundige Lex Runia van Oranjewud (Nederlandse dchterfirma van Antea Grup en zusterfirma van Antea Belgium). Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 10 van 53

11 2 Beschrijving van het prgramma 2.1 Werkingsgebied en vertrekbasis Het werkingsgebied van het Interreg V-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland mvat het grtste deel van Vlaanderen en zuidelijk Nederland: Vlaanderen: Nederland: Prvincie Antwerpen: heel de prvincie (arrndissementen Antwerpen, Mechelen en Turnhut) Prvincie Limburg: heel de prvincie (arrndissementen Hasselt, Maaseik en Tngeren) Prvincie Ost-Vlaanderen: heel de prvincie (arrndissementen Aalst, Dendermnde, Eekl, Gent, Oudenaarde en Sint-Niklaas Prvincie Vlaams-Brabant: arrndissement Leuven Prvincie West-Vlaanderen: arrndissementen Brugge, Diksmuide, Krtrijk, Ostende, Reselare en Tielt Prvincie Limburg: heel de prvincie (COROP-regi s Midden-Limburg, Nrd-Limburg en Zuid-Limburg) Prvincie Nrd-Brabant: heel de prvincie (COROP-regi s Midden-Nrd-Brabant, Nrdst-Nrd-Brabant, West-Nrd-Brabant en Zuidst-Nrd-Brabant Prvincie Zeeland: heel de prvincie (COROP-regi s Zeeuws-Vlaanderen en Overig Zeeland) Bij de pmaak van de delstellingen en investeringspririteiten werd vertrkken van vlgende SWOT-analyse van het grensgebied Vlaanderen-Nederland: STERKTES Centrale ligging in Nrdwest- Eurpa Gemeenschappelijke taal Hg pleidingsniveau van de bevlking in gedeelte regi Sterk ntwikkelde havenactiviteiten als centrum vr multimdale infrastructuur Sterke ecnmie met hg BRP per ZWAKTES Gebrekkige aansluiting van nderwijs bij vraag bedrijfsleven (met name tekrt aan technisch geschld persneel) Beperkte arbeidsmbiliteit binnen en tussen Nederland en Vlaanderen Grensverschrijdende infrastructuur (wegen, rail) subptimaal; wegen Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 11 van 53

12 KANSEN inwner en lage werklsheid Sterke industriële sectr, met relatieve specialisatie in (petr-)chemie, hightech industrie (micr-elektrnica) en textiel Gede publieke kennispsitie (micrelektrnica, life sciences), met name p hightech gebied aansluitend bij industrie en hg aantal banen in O&I Aansluitende beleidsvisies in Vlaanderen en Nederland (Verdere) verhging pleidingsniveau Uitbuw van de havenpsities Innvatie, bijvrbeeld dr: Cmbinatie van sterktes uit Nederland en Vlaanderen (.a. lgistiek, micr/ nan-electrnica, chemie/materialen) en crss-vers tussen sectren aanwenden vr innvatie Cmbinatie sterktes met maatschappelijke uitdagingen (milieu, healthy ageing): bijvrbeeld bibased ecnmy, duurzame energie, healthcare cngestiegevelig Hg ln(ksten)niveau Relatief kleine dienstensectr (financiële diensten en ICT) Hge energie-intensiteit Hge milieudruk Beperkte samenwerking tussen Nederland en Vlaanderen p bedrijfs- en beleidsniveau BEDREIGINGEN Vergrijzing en ntgrening van de bevlking Ecnmische crisis en wegvallen investeringscpaciteit brn: Gebiedsanalyse grensregi Vlaanderen-Nederland (Technplis, juni 2013) Opkmst regi s buiten Eurpa en p peil huden cncurrentiekracht Afhankelijkheid van fssiele grndstffen en niet-hernieuwbare energiebrnnen Verdere verslechtering milieusituatie 2.2 Beschrijving van het ntwerp van peratineel prgramma Interreg V Grensregi Vlaanderen-Nederland Zals gezegd hebben de prgrammapartners in de Grensregi Vlaanderen-Nederland vier thematische delstellingen geselecteerd: 1. Versterking van nderzek, technlgische ntwikkeling en innvatie 2. Ondersteuning van de mschakeling naar een klstfarme ecnmie binnen alle sectren 3. Bescherming van het milieu en bevrdering van een efficiënte mgang met hulpbrnnen 4. Bevrdering van werkgelegenheid en arbeidsmbiliteit Deze delstellingen kmen vereen met vier priritaire assen vr de budgetbesteding van het prgramma: 1. slimme grei: delstelling 1 2. duurzame grei energie: delstelling 2 3. duurzame grei milieu en hulpbrnnen: delstelling 3 4. inclusieve grei: delstelling 4 Een vijfde priritaire as, technische bijstand, is niet gekppeld aan een inhudelijke delstelling, maar luter aan de praktische uitvering van het prgramma. O.a. de ex ante-evaluatie met nderhavige plan-mer vallen nder het budget van de as technische bijstand. Dr de keuze vr die investeringspririteiten, die enerzijds passen binnen de inhudelijke kaders zals gefrmuleerd p Eurpees en natinaal niveau en anderzijds direct relevant zijn vr de Grensregi Vlaanderen-Nederland, dragen de resultaten van alle te selecteren prjecten bij aan de realisatie van de Eurpa 2020-strategie, zals de Eurpese uitdagingen zich in de Grensregi manifesteren. Binnen de (budgettaire) capaciteiten van het prgramma kiest de Grensregi niet vr grtschalige uitrl f het wegwerken van knelpunten p het vlak van multimdale ntsluitingsinfrastructuur, maar wrdt ingezet p het initiëren en stimu- Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 12 van 53

13 leren m ntwikkeling in de gewenste richtingen aan te wakkeren. Met de fcus p specifieke grensverschrijdende cmpnenten van de geselecteerde investeringspririteiten is het prgramma in beginsel cmplementair aan andere Eurpese prgramma s, in het bijznder de (reginale) peratinele prgramma s nder het Gemeenschappelijk Strategisch Kader. Hierna wrdt een beknpt verzicht gegeven van de thematische delstellingen, investeringspririteiten en specifieke delstellingen. Per pririteit wrden een aantal vrbeelden gegeven van mgelijke prjecttypes die in aanmerking kmen vr c-financiering vanuit Interreg V Grensregi Vlaanderen-Nederland.. Vr nadere telichting verwijzen we naar het ntwerp-prgramma zelf Thematische delstelling 1: Versterking van nderzek, technlgische ntwikkeling en innvatie Investeringspririteit 1.1: Verbetering van infrastructuur vr nderzek en innvatie (O&I) en de capaciteiten vr de ntwikkeling van tpprestaties p dit gebied en bevrdering van kenniscentra, met name die van Eurpees belang Specifieke delstelling: Stimulering van industrieel nderzek en experimentele ntwikkeling dr uitbreiding van de nderzeksinfrastructuur bij private en publieke kennisinstellingen en dr het leggen van verbindingen tussen kennisinstellingen Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: vraaggerichte samenwerking tussen technlgische centra aan beide zijden van de grens buwen en expliteren van gedeelde nderzeksinfrastructuur preftuinen / living labs grensverschrijdende kennisnetwerken en kennisplatfrms dr samenwerking van kennisinstellingen nderling Investeringspririteit 1.2: Bevrderen van bedrijfsinvesteringen in O&I en het ntwikkelen van verbanden en synergieën tussen bedrijven, O&I-centra en hger nderwijs, in het bijznder de ntwikkeling van prducten en diensten, de verdracht van technlgie, sciale innvatie en tepassingen vr verheidsdiensten, de stimulering van de vraag, het pzetten van netwerken, clusters en pen innvatie dr middel van slimme specialisatie, nversteuning van technlgisch en tegepast nderzek, prefpstellingen, maatregelen vr snelle prductvalidatie, geavanceerde prductiecapaciteit en eerste prductie in sleuteltechnlgieën en verspreiding van universeel inzetbare technlgieën Specifieke delstelling: Innvatie van prducten/diensten/tepassingen/prcessen, in de vrm van industrieel nderzek en experimentele ntwikkeling, dr samenwerking tussen bedrijven nderling en van bedrijven met O&I-centra en kennisinstellingen. Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: kennisvuchers waarmee ndernemers kennis inkpen bij kennisinstellingen marktgerichte samenwerking in innvatietrajecten / ntwikkeling van nieuwe prducten/diensten/ tepassingen/prcessen verkenningen naar haalbaarheid en nieuwe prduct-markt-cmbinaties bij samenwerkende MKB/ KMO s pzet van vraaggerichte innvatieclusters, bestaande uit samenwerking van bedrijfsleven, kennisinstellingen en (semi-)verheid Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 13 van 53

14 2.2.2 Thematische delstelling 2: Steun vr de vergang naar een klstfarme ecnmie binnen alle bedrijfstakken Investeringspririteit 2.1: Bevrderen van energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energie in bedrijven Specifieke delstelling: Bevrderen van energie-efficiëntie en gebruik van hernieuwbare energie in bedrijven, dr demnstratie van tepassingsmgelijkheden van innvatieve maatregelen en technieken Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: Investeringen vr kleinschalige demnstraties, piltprjecten van tepassing van energie-efficiënte en/f hernieuwbare energietechnlgieën in bedrijven Stimuleren van energieclustering, ftewel alle vrmen van samenwerking tussen bedrijven m de uitwisseling van energie en reststrmen te stimuleren Inzicht bieden aan ndernemers in de mgelijkheden vr de uitvering van energiebesparende maatregelen en het bieden van begeleiding bij implementatie van aanpassingen Kennismakingstrajecten met nieuwe technlgieën vr MKB/KMO Haalbaarheidsnderzeken vr MKB/KMO inzake mschakeling naar het gebruik van hernieuwbare energiebrnnen Investeringspririteit 2.2: Bevrderen van energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energie in penbare infrastructuur, waarnder penbare gebuwen en in de wningbuwsectr Specifieke delstelling: Bevrderen van energie-efficiëntie en het gebruik van hernieuwbare energie in penbare infrastructuur en wningbuwsectr, dr demnstratie van tepassingsmgelijkheden van innvatieve maatregelen en technieken. Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: Investeringen vr kleinschalige demnstraties, piltprjecten van tepassing van energie-efficiënte en/f hernieuwbare energietechnlgieën in penbare infrastructuur Inzicht bieden aan eigenaren in de mgelijkheden vr de uitvering van energiebesparende maatregelen en het bieden van begeleiding bij implementatie van aanpassingen Kennismakingstrajecten met nieuwe technlgieën vr eigenaren en/f gebruikers Haalbaarheidsnderzeken inzake mschakeling naar het gebruik van hernieuwbare energiebrnnen in penbare infrastructuur pleidingstrajecten vr MKB/KMO uit de wningbuwsectr rnd energie-efficiënt buwen en verbuwen met nieuwe technieken en materialen Investeringspririteit 2.3: Bevrderen van nderzek, innvatie en adptie van CO2-arme technlgieën Specifieke delstelling: Innvatie van klstfarme prducten/diensten/tepassingen/prcessen, dr industrieel nderzek en experimentele ntwikkeling, dr samenwerking tussen bedrijven nderling en van bedrijven met O&I-centra en kennisinstellingen en dr vrege implementatie van innvatieve klstfarme technlgieën Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: Marktgerichte samenwerking in innvatietrajecten / ntwikkeling van nieuwe prducten diensten tepassingen prcessen gericht p klstfarme technlgieën Onderzeken naar de haalbaarheid en tepassingsmgelijkheden van innvatieve technlgieën die bijdragen aan vermindering van de CO2-uitstt (nder meer dr verhging van energie-efficiëntie, hernieuwbare energie en CO2-afvang en -pslag) Inventarisatie van effectieve tepassing van energiebesparende technieken en uitwisseling van leereffecten Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 14 van 53

15 Onderzeken naar haalbaarheid en mgelijkheden van emissiearme binnenstedelijke distributie en mbiliteit Verkenningen naar haalbaarheid en nieuwe prduct-markt-cmbinaties vr klstfarme technlgieën bij samenwerkende MKB/KMO s Opzet van vraaggerichte innvatieclusters vr klstfarme technlgieën, bestaande uit samenwerking van bedrijfsleven, kennisinstellingen en (semi-)verheid Thematische delstelling 3: Bescherming van het milieu en bevrdering van efficiënte mgang met hulpbrnnen Investeringspririteit 3.1: Het beschermen en herstellen van de bidiversiteit, bdembescherming en herstel en het bevrderen van ecsysteemdiensten (met inbegrip van Natura 2000 en grene infrastructuur) Specifieke delstelling: Beschermen en herstellen van de bidiversiteit, bdembescherming en herstel en het bevrderen van ecsysteemdiensten, dr gezamenlijke aanpak van milieuprblematieken in de ecnmisch intensief benutte grensregi Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: herstel van grene infrastructuur herstel van aangetaste ecsystemen tename van bidiversiteit, dan wel preventie van bidiversiteitsverlies grensverschrijdend beheer van terreinen, water- en bdemkwaliteit piltprjecten inzake nieuwe mdellen van publiek-private samenwerking in natuurbeheer Investeringspririteit 3.2: Bevrderen van innvatieve technlgieën vr het verbeteren van milieubescherming en het efficiënt mgaan met hulpbrnnen in de afvalsectr, de watersectr, bdembescherming f m luchtverntreiniging te verminderen Specifieke delstelling: Innvatie van prducten / diensten / tepassingen / prcessen vr het verbeteren van milieubescherming en het efficiënt mgaan met hulpbrnnen, dr industrieel nderzek en experimentele ntwikkeling, dr samenwerking tussen bedrijven nderling en van bedrijven met O&I-centra en kennisinstellingen Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: marktgerichte samenwerking in innvatietrajecten / ntwikkeling van nieuwe prducten diensten tepassingen prcessen gericht p meer efficiënte mgang met hulpbrnnen nderzeken naar haalbaarheid en tepassingsmgelijkheden (demnstratie) van innvatieve technlgieën die bijdragen aan meer efficiënte mgang met hulpbrnnen inventarisatie van effectieve tepassing van technieken vr een meer efficiënte mgang met hulpbrnnen en uitwisselen van leereffecten (bijvrbeeld valrisatie van reststrmen) verkenningen naar haalbaarheid en nieuwe prduct-markt-cmbinaties vr hulpbrn-efficiënte technlgieën bij samenwerkende MKB/KMO s inzichtelijk maken (nderzek, advies) van mgelijkheden tt verbetering in resurce-efficiëntie bij bedrijven pzet van vraaggerichte innvatieclusters vr meer efficiënte mgang met hulpbrnnen, bestaande uit samenwerking van bedrijfsleven, kennisinstellingen en (semi-)verheid Investeringspririteit 3.3 Ondersteunen van de industriële transitie naar een hulpbrnefficiënte ecnmie en het bevrderen van grene grei Specifieke delstelling: Het bevrderen van efficiënte mgang met hulpbrnnen in het (industriële) bedrijfsleven dr het stimuleren van aanpassing van bedrijfsprcessen Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 15 van 53

16 Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: investeringen vr kleinschalige demnstraties, piltprjecten van hulpbrnefficiënte technlgieën in bedrijven inzicht bieden aan ndernemers in de mgelijkheden en haalbaarheid vr de uitvering van maatregelen ter bevrdering van efficiënte mgang met hulpbrnnen en het bieden van begeleiding bij implementatie van aanpassingen kennismakingstrajecten met nieuwe technlgieën vr MKB/KMO Thematische delstelling 4: Bevrdering van werkgelegenheid en ndersteuning van arbeidsmbiliteit Investeringspririteit 4.1: Integratie van grensverschrijdende arbeidsmarkten, met inbegrip van grensverschrijdende arbeidsmbiliteit, gezamenlijke lkale werkgelegenheidsinitiatieven en gezamenlijke pleiding Specifieke delstelling: Verbetering van de aansluiting tussen vraag en aanbd p de arbeidsmarkt in de grensregi, m z het arbeidsptentieel beter te benutten Vrbeelden van prjectcategrieën die binnen deze thematische delstelling kunnen wrden ndersteund zijn: samenwerking tussen bemiddelende instanties, nder meer gericht p betere grensverschrijdende ntsluiting van infrmatie ver vacatures, gezamenlijke arbeidspls, vacaturelketten en prmten pprtuniteiten verhgen van in- en uitstrm van technische pleidingen/berepen prjecten gericht p grensverschrijdend wederzijdse erkenning van kwalificaties creëren van samenwerking tussen nderwijsinstellingen/nderwijsfaciliteiten gericht p verbinding van het (bereps)nderwijs met de arbeidsmarkt stimuleren van kennisuitwisseling dr alle betrkken partijen (verheden, pleiders, brancherganisaties, werkgevers) ntwikkeling van grensverschrijdende prgramma s (curricula) en faciliteiten vr pleidingen passend bij nieuwe ecnmische richtingen Indicatieve allcatie van de financiële middelen In het ntwerp-prgramma (versie 2/9/2013) wrdt vrzien m het ttaalbudget van het prgramma p hfdlijnen als vlgt te verdelen ver de 5 thematische delstellingen/investeringspririteiten: 1. Versterking van nderzek, technlgische ntwikkeling en innvatie: 30-40% 2. Steun vr de vergang naar een klstfarme ecnmie in alle bedrijfstakken 20-30% 3. Bescherming van het milieu en bevrdering van efficiënte mgang met hulpbrnnen: 20-30% 4. Bevrdering van werkgelegenheid en ndersteuning van arbeidsmbiliteit: 10% 5. Technische bijstand: 6% Deze verdeling is tt stand gekmen p basis van de vlgende elementen: de duiding van nden en kansen in de gebiedsanalyse evenwichtige benadering van innvatie en duurzaamheid in aansluiting p de psitin papers van de Eurpese Cmmissie vr België en Nederland de investeringspririteiten nder thematische delstellingen 2 en 3 kennen een sterke innvatiegerichte inhud, waarmee het aandeel vr innvatie beduidend grter is dan enkel de financiële allcatie naar thematische delstelling 1 relatief geringere ruimte vr milieu/natuur, echter wel fysieke prjecten die gemiddeld een grtere mvang zullen hebben Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 16 van 53

17 gering budget vr arbeidsmarktmaatregelen m beperkt en additineel plaats te bieden aan initiatieven die versterking bieden vr de arbeidsmarkt, technische bijstand cnfrm maximum uit de regelgeving Cntinuïteit Interreg-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland Het Interreg V-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland buwt vrt p het vrgaand Interreg IV-prgramma Delstelling Eurpese territriale samenwerking Vlaanderen-Nederland Dit prgramma werd nderwrpen aan een strategische milieuberdeling (Rambll Management i..v. Prvincie Antwerpen, januari 2007). Deze strategische milieuberdeling signaleerde een aantal zwakten in de rsprnkelijke strategie ((te) weinig fcus p ec-efficiëntie e.d.), waaraan in het definitief prgramma gedeeltelijk werd tegemet gekmen. In vergelijking met het vrgaand prgramma ligt de fcus in het huidig ntwerp-prgramma beduidend meer p milieuaspecten, duurzaamheid en het ntkppelen van ecnmisch grei en energieverbruik. Thematische delstellingen 2 en 3, waaraan indicatief 40-60% van het budget werd tegewezen, zijn specifiek milieugericht. De aanbevelingen van de vrgaande milieuberdeling hebben dus (bewust f nbewust) drgewerkt bij de pstelling van het huidig prgramma. 2.3 Alternatieven en ntwikkelingsscenari s Alternatieven Alternatieven kunnen beschuwd wrden p verschillende niveaus: Beleidsalternatieven: het nut f de ndzaak van het prgramma >> Dit prgramma geeft p het Vlaams en Nederlands grndgebied uitvering aan de delstellingen van het Eurpees Fnds vr Reginale Ontwikkeling vr de peride Beleidsalternatieven in casu het nulalternatief (niets den) is dan k niet aan de rde. Lcatiealternatieven >> Het Interreg V-prgramma zelf is niet aan (een) cncrete lcatie(s) gebnden. Dat gebeurt pas p het niveau van de individuele acties en prjecten, en kan desgewenst enigszins gestuurd wrden via het pleggen van ruimtelijke randvrwaarden. De evaluatie van dit aspect maakt inherent deel uit van de plan-mer-berdeling. Uitveringsalternatieven >> Vr elke delstelling zal het prgramma een target en uitveringsmdaliteiten krijgen (aan welke eisen meten de prjectvrstellen vlden? heveel steun krijgt men?). De evaluatie van deze mdaliteiten maakt vr zver mgelijk eveneens inherent deel uit van de plan-mer-berdeling Ontwikkelingsscenari s Ontwikkelingsscenari s zijn stedenbuwkundige, infrastructurele en beleidsmatige ntwikkelingen die zich in de nabije tekmst nafhankelijk van het prgramma zullen vrden, maar wel impact hebben p het prgrammagebied en/f de ptentiële effecten van het prgramma. Het prgrammagebied mvat grte delen van Vlaanderen en Zuid-Nederland, waardr er duizenden ntwikkelingen zijn die van invled kunnen zijn p dit gebied. Aangezien de acties in het kader van het Interrreg V-prgramma ng niet lcaliseerbaar zijn, en hetzelfde geldt vr de meeste ntwikkelingsscenari s, is het nmgelijk m zinnige uitspraken te den ver de cumulatieve effecten tussen het prgramma en de ntwikkelingsscenari s. Zals aangegeven in 4.1 zal echter wel een tetsing gebeuren van het peratineel prgramma aan het algemeen Vlaams en Nederlands ruimtelijk en milieubeleid. De meeste ntwikkelingen, met name diegene die geïnitieerd wrden vanuit de verhe(i)d(en), wrden immers verndersteld te passen binnen f minstens rekening te huden met deze beleidsdcumenten. Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 17 van 53

18 3 Juridisch, administratief en beleidsmatig tetsingskader 3.1 Overzicht juridische en beleidsmatige cntext In nderstaande tabel wrden zwel de juridische als de beleidsmatige randvrwaarden pgesmd die van belang zijn bij de pmaak van een milieuberdeling. Het grtste deel van deze regelgeving heeft betrekking p cncrete prjecten f gebieden. In nderhavige studie wrdt echter een glbaal beleidsprgramma geëvalueerd, waarin geen acties vrkmen die in dit stadium reeds cncreet lcaliseerbaar zijn. De milieuberdeling zal daarm vnl. neerkmen p het aangeven van een checklist van relevante wetgeving waar per actie (mgelijks) aandacht aan zal meten besteed wrden. Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 18 van 53

19 Tabel 3-1 Juridische en beleidsmatige cntext in Vlaanderen en Nederland VLAANDEREN JURIDISCHE RANDVOORWAARDEN NEDERLAND RUIMTELIJKE ORDENING Vlaamse Cdex Ruimtelijke Ordening Plannen m.b.t. bdembestemming Deze cdex, die in werking trad p 1/9/2009, vrmt de basis van de reglementering m.b.t. ruimtelijke rdening en legt.a. een lijst van handelingen waarvr een stedenbuwkundige vergunning verplicht is (titel IV, hfdstuk II). De bdembestemming wrdt vastgelegd via de gewestplannen en/f via de algemene plannen van aanleg (APA s), bijzndere plannen van aanleg (BPA s) en/f ter uitvering van het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen (RSV) via gewestelijke, prvinciale f gemeentelijke ruimtelijke uitveringsplannen (RUP s). Wet p de ruimtelijke rdening Bestemmingsplan (gemeentelijk) Inpassingsplan (prvinciaal) Beheersverrdeningen Verdrag van Esp Verdrag inzake milieueffectrapprtage in grensverschrijdend verband (UNECE, 1991) MILIEUHYGIËNE VLAREM I en Milieuvergunningsdecreet VLAREM II en Milieuvergunningsdecreet VLAREMA Vlarem I is een uitveringsbesluit van het milieuvergunningsdecreet. Hierin wrden de prcedures vr de meldingen en milieuvergunningsaanvragen vastgelegd. Hierin wrden de algemene en sectrale vrwaarden beschreven waaraan vergunningsplichtige activiteiten meten vlden. Daarnaast bevat dit besluit k de milieukwaliteitsnrmen vr ppervlaktewater, grndwater, lucht, geluid en bdem. Het Vlaams Reglement vr het duurzaam beheer van materiaalkringlpen en afvalstffen regelt het beheer en vrkmen van afvalstffen in Vlaanderen, evenals het aanwenden van afvalstffen als secundaire grndstf. Wet milieubeheer Besluit bdemkwaliteit Regelt he ruimtelijke plannen in Nederland tt stand kmen en gewijzigd wrden. In structuurvisies dient het ruimtelijke ntwikkelingsbeeld te wrden beschreven. De drwerking van het ruimtelijke rdeningsbeleid wrdt gebrgd via bestemmingplannen, inpassingsplannen en beheersverrdeningen. Dit is de belangrijkste milieuwet die bepaalt welk wettelijk gereedschap kan wrden ingezet m het milieu te beschermen. De belangrijkste instrumenten zijn milieuplannen en milieuprgramma's, milieukwaliteitseisen, vergunningen, algemene regels en handhaving. Ok bevat de wet de regels vr financiële instrumenten, zals heffingen, bijdragen en schadevergedingen. Het besluit mvat regels vr de tepassing van grnd, baggerspecie en buwstffen en stelt kwaliteitseisen aan de uitvering van bdemwerkzaamheden. VLAREBO Het Vlaams Reglement inzake Bdemsanering regelt de bdemsanering, ptentiële verntreinigingsbrnnen, histrisch verntreinigde grnden en grndverzet in Vlaanderen. Wet bdembescherming Bevat algemene regels m de bdem te beschermen. Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 19 van 53

20 WATER Eurpese Kaderrichtlijn Water Decreet Integraal Waterbeleid Uitveringsbesluit Watertets (BS 31/10/2006) Wet p de bescherming van ppervlaktewateren Wet p de nbevaarbare waterlpen Wet p de bevaarbare waterlpen Grndwaterdecreet De Kaderrichtlijn Water (KRW), is een Eurpese richtlijn, die bedeld is m de kwaliteit van het grnd- en ppervlaktewater p ged niveau te krijgen en te huden. Dit decreet is de implementatie van de Eurpese Kaderrichtlijn Water in de Vlaamse wetgeving en legt de delstellingen, principes en structuren vast vr een vernieuwd duurzaam waterbeleid. In dit decreet wrdt.m. de Watertets als instrument vr een integraal waterbeleid pgenmen. Dit besluit geeft de lkale, prvinciale en gewestelijke verheden, die een vergunning meten afleveren, richtlijnen vr de tepassing van de Watertets, waarmee nagegaan wrdt he het watersysteem zal wrden beïnvled dr een plan f prject. Regelt de bescherming van ppervlaktewateren van het penbaar hydrgrafisch net en de territriale zee tegen verntreiniging en legt de kwaliteitsdelstellingen vast vr alle ppervlaktewateren. Hierin wrdt vastgelegd dat buitengewne werken van wijziging van de waterlpen slechts kunnen uitgeverd wrden nadat hiervr een machtiging bekmen is vanwege de bevegde verheid. Vr de bevaarbare waterlpen geldt.a. een besluit betreffende het tekennen van vergunningen, het vaststellen en innen van retributies vr het privatieve gebruik van het penbaar dmein van de waterwegen en hun aanhrigheden Regelt de bescherming van het grndwater, het gebruik ervan en het vrkmen en vergeden van schade. De prcedure vr het aanvragen van een vergunning vr de nttrekking van f infiltratie naar het grndwater, evenals vr bringen naar grndwater, is geïntegreerd in VLAREM. De afbakening van waterwingebieden en beschermingsznes valt nder het besluit van 27 maart Waterwet Besluit ruimtelijke rdening, art en art Besluit kwaliteitseisen mnitring 2009 (Bkmw 2009) Keur waterschap Waterwet Prvinciale Milieuverrdening De Waterwet regelt in hfdzaak het beheer van watersystemen, waarnder waterkeringen, ppervlaktewater- en grndwaterlichamen. De instrumenten vanuit de Waterwet zijn Waterplannen (rijk en prvincie), waterbeheerplannen (waterbeheerder) en vergunningen. Bij de vrbereiding van bestemmingsplannen met rekening wrden gehuden met de effecten van het plan p de waterhuishuding (artikel Br). Tevens met het waterschap wrden betrkken bij de vrbereiding van het plan (artikel Br). Via de watertets wrdt hieraan invulling gegeven. Het besluit geeft delstellingen vr de waterlichamen. In de bijlagen van dit besluit zijn de milieukwaliteitsnrmen vr de gede chemische testand van ppervlaktewateren pgenmen. Hierin staan de staan de regels die een waterschap hanteert bij de bescherming van nder andere waterkeringen, watergangen en bijbehrende kunstwerken. In de Waterwet staan een drietal type nttrekkingen en infiltraties die nder de bevegdheid van de prvincie vallen. Andere grndwaternttrekkingen en infiltraties vallen nder de bevegdheid van het waterschap. Regelt de bescherming van de penbare drinkwaterwinning. In grndwaterbeschermingsgebieden zijn bepaalde typen bedrijven verbden; andere hebben extra vergunningvrschriften. Ok gelden regels vr activiteiten buiten bedrijven. Plan-MER Interreg Vl-Ned _def/par pagina 20 van 53

PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-programma Grensregio Vlaanderen-Nederland 2014-2020 Niet-technische samenvatting

PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-programma Grensregio Vlaanderen-Nederland 2014-2020 Niet-technische samenvatting PLAN-MER i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-prgramma Grensregi Vlaanderen-Nederland 2014-2020 Niet-technische samenvatting COLOFON Opdracht: Plan MER i.k.v. ex-ante evaluatie Interreg V-prgramma Vlaanderen-Nederland

Nadere informatie

Vooraf. Operationeel programma ESF. 01.01.2014 t/m 31.12.2020

Vooraf. Operationeel programma ESF. 01.01.2014 t/m 31.12.2020 Subsidieregeling ESF 2014-2020 De Subsidieregeling ESF 2014-2020 (ESF) is gericht p de ndersteuning van prjecten p het gebied van actieve inclusie en actief en geznd uder wrden. Algemene infrmatie Aanvraagtermijn:

Nadere informatie

Subsidieregeling economie en innovatie Noord-Brabant - provincie Noord-Brabant -

Subsidieregeling economie en innovatie Noord-Brabant - provincie Noord-Brabant - Subsidieregeling ecnmie en innvatie Nrd-Brabant - prvincie Nrd-Brabant - Het del van de Subsidieregeling ecnmie en innvatie Nrd-Brabant (ECOINNONB) is het realiseren van een aantal delstellingen uit het

Nadere informatie

Ontwikkelingsplan 2010-2020 van het transmissienet voor elektriciteit ELIA

Ontwikkelingsplan 2010-2020 van het transmissienet voor elektriciteit ELIA Ontwikkelingsplan 2010-2020 van het transmissienet vr elektriciteit ELIA Verklaring van de Algemene Directie Energie met het g p de gedkeuring van het plan dr de federale Minister van Energie Deze verklaring

Nadere informatie

FAQ Innovatieve bedrijfsnetwerken versie 18 november 2015

FAQ Innovatieve bedrijfsnetwerken versie 18 november 2015 FAQ Innvatieve bedrijfsnetwerken versie 18 nvember 2015 Wanneer kan het IBN effectief van start gaan? De steun aan een innvatiecluster kan p zijn vregst starten p de eerste werkdag van de maand die vlgt

Nadere informatie

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen.

Zijn in de aanvraag bijlagen genoemd en zijn die bijgevoegd? Zo ja, welke? Nummer desgewenst de bijlagen. Checklist berdeling adviesaanvraag 1. De adviesaanvraag Heeft de r een adviesaanvraag gehad? Let p: een rapprt is in principe geen adviesaanvraag. Met een adviesaanvraag wrdt bedeld: het dr de ndernemer

Nadere informatie

Aanvraagformulier cofinanciering LEF

Aanvraagformulier cofinanciering LEF Aanvraagfrmulier cfinanciering LEF 1. Aanvraag vr delstelling: Welke delstellingen uit het Ecnmisch Actieprgramma 2016 2019 zijn delstellingen die u met uw prject gaat realiseren f aan bij gaat dragen?

Nadere informatie

PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Programma EFRO 2014-2020 Kennisgeving/ontwerprapport

PLAN-MER. i.k.v. ex-ante evaluatie Programma EFRO 2014-2020 Kennisgeving/ontwerprapport PLAN-MER i.k.v. ex-ante evaluatie Prgramma EFRO 2014-2020 Kennisgeving/ntwerprapprt COLOFON Opdracht: Plan MER i.k.v. ex-ante evaluatie prgramma EFRO 2014-2020 Kennisgeving / ntwerp-mer Opdrachtgever:

Nadere informatie

Voorstel aan de Gemeenteraad

Voorstel aan de Gemeenteraad Vrstel aan de Gemeenteraad 13-04-2012 DSO/2012/2302451svdz Onderwerp Regiplan Windenergie en Beleidsvisie tijdelijke windenergie Almere Beleidsveld Duurzame Ruimtelijke Ontwikkeling Prtefeuillehuder H.

Nadere informatie

Handleiding Handleiding Communicatie voor. Promotoren. Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling VLAANDEREN 2014-2020.

Handleiding Handleiding Communicatie voor. Promotoren. Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling VLAANDEREN 2014-2020. Handleiding Handleiding Cmmunicatie vr Prmtren Eurpees Fnds vr Reginale Ontwikkeling VLAANDEREN 2014-2020 1 Eurpese Unie Inhud 1 Inleiding... 1 2 De minimale cmmunicatieverplichtingen... 1 a) Weergave

Nadere informatie

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2015-2020 innovatie en onderzoek

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2015-2020 innovatie en onderzoek Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebuwen 2015-2020 innvatie en nderzek Hfdlijnen van beleid, delstellingen en randvrwaarden Eindcncept maart 2015 1. Inleiding Het Beleidsplan Natuur, Landschap,

Nadere informatie

Samenwerkingsprogramma Interreg V-A België-Frankrijk 19 mei 2015

Samenwerkingsprogramma Interreg V-A België-Frankrijk 19 mei 2015 Samenwerkingsprgramma Interreg V-A België-Frankrijk 19 mei 2015 Avec le sutien du Fnds eurpéen de dévelppement réginal Met steun van het Eurpees Fnds vr Reginale Ontwikkeling Inhudspgave 1 Strategie vr

Nadere informatie

Subsidies waar weidegang als voorwaarde kan worden gesteld

Subsidies waar weidegang als voorwaarde kan worden gesteld Bijlage 1 Weidegang stimuleren dr middel van subsidies Het is ged mgelijk m weidegang in de melkveehuderij te stimuleren met behulp van bestaande subsidies. Dit is een verzicht van de agr- en landbuwsubsidies

Nadere informatie

Agendanummer: Begrotingswijz.: Onderwerp : doorontwikkeling windenergie. Aan de raad van de gemeente Waalwijk Waalwijk, 18 september 2012

Agendanummer: Begrotingswijz.: Onderwerp : doorontwikkeling windenergie. Aan de raad van de gemeente Waalwijk Waalwijk, 18 september 2012 Agendanummer: Begrtingswijz.: CR2 Onderwerp : drntwikkeling windenergie Kenmerk: 12-0024868 Aan de raad van de gemeente Waalwijk Waalwijk, 18 september 2012 0. Samenvatting Uw Raad heeft vr de ambitie

Nadere informatie

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost

Bijlage 4. Toetsingskader ontwerp levensloopbestendig Zeist-Oost Bijlage 4 Tetsingskader ntwerp levenslpbestendig Zeist-Ost 1. Opzet Het tetsingskader Levenslpbestendig Zeist-Ost bestaat uit een aantel nderdelen. Een algemeen deel gaat ver de levenslpbestendige wijk:

Nadere informatie

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2010-2015 consistent actief beheer

Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebouwen 2010-2015 consistent actief beheer Beleidsplan Natuur, Landschap, Infrastructuur en Gebuwen 2010-2015 cnsistent actief beheer Hfdlijnen van beleid, delstellingen en randvrwaarden Vastgesteld p 11 december 2009 1. 1. Inleiding Het Beleidsplan

Nadere informatie

Besluit van 25 maart 2010, houdende regels ter uitvoering van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Besluit omgevingsrecht)

Besluit van 25 maart 2010, houdende regels ter uitvoering van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Besluit omgevingsrecht) Besluit mgevingsrecht (Tekst geldend p: 06-11-2013) Besluit van 25 maart 2010, hudende regels ter uitvering van de Wet algemene bepalingen mgevingsrecht (Besluit mgevingsrecht) Wij Beatrix, bij de gratie

Nadere informatie

OVEREENKOMST BETREFFENDE DE PUBLIEK - PUBLIEKE SAMENWERKING VOOR HET PROJECTGEBIED RECHTEROEVER NIEUWPOORT

OVEREENKOMST BETREFFENDE DE PUBLIEK - PUBLIEKE SAMENWERKING VOOR HET PROJECTGEBIED RECHTEROEVER NIEUWPOORT OVEREENKOMST BETREFFENDE DE PUBLIEK - PUBLIEKE SAMENWERKING VOOR HET PROJECTGEBIED RECHTEROEVER NIEUWPOORT TUSSEN: 1. Het Vlaamse Gewest, hier vertegenwrdigd dr de administrateur-generaal van het Agentschap

Nadere informatie

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1 Prjectaanvraag Versterking sciale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1. Aanleiding Eind 2012 heeft Prvinciale Staten van de prvincie Fryslân keuzes gemaakt mtrent de 'kerntakendiscussie'.

Nadere informatie

Registratie na opleiding in het buitenland

Registratie na opleiding in het buitenland Registratie na pleiding in het buitenland Beleidsregel Uitwerking van de bepalingen inzake de registratie als verpleegkundig specialist na het vlgen van een pleiding in het buitenland, zals vastgelegd

Nadere informatie

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Energiefonds Overijssel

Inkoop- en aanbestedingsbeleid Energiefonds Overijssel Inkp- en aanbestedingsbeleid Energiefnds Overijssel 2013 Inhudspgave 1 Inleiding 3 2 Het beleid 4 2.1 Rechtmatigheidsthema's 4 Prcedures 4 Meerwerk en herhalingspdrachten 4 2B-diensten 5 Integriteit 5

Nadere informatie

Openbare raadpleging over de evaluatie van de Europese strategie inzake handicaps 2010/2020

Openbare raadpleging over de evaluatie van de Europese strategie inzake handicaps 2010/2020 Openbare raadpleging ver de evaluatie van de Eurpese strategie inzake handicaps 2010/2020 Er zijn in de EU ngeveer 80 miljen mensen met een handicap. Vr deze mensen is het, dr allerlei belemmeringen, vaak

Nadere informatie

Reglement betreffende een Provinciale herkenbaarheid bij elke vorm van provinciale subsidie.

Reglement betreffende een Provinciale herkenbaarheid bij elke vorm van provinciale subsidie. Reglement betreffende een Prvinciale herkenbaarheid bij elke vrm van prvinciale subsidie. DE PROVINCIERAAD VAN WEST - VLAANDEREN, Overwegende dat het belang van de prvinciale herkenbaarheid, naar aanleiding

Nadere informatie

Sinds 1 juli 2014 zijn de justitiehuizen officieel bevoegdheid van de regio s. Personeel en middelen werden overgedragen op 1 januari 2015.

Sinds 1 juli 2014 zijn de justitiehuizen officieel bevoegdheid van de regio s. Personeel en middelen werden overgedragen op 1 januari 2015. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 148 van KATRIEN SCHRYVERS datum: 26 nvember 2015 aan JO VANDEURZEN VLAAMS MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN Justitiehuizen - Huisvesting Elk gerechtelijk arrndissement

Nadere informatie

Subsidietoetsingskader VVE gemeente Raalte 2015. Doelstelling subsidie:

Subsidietoetsingskader VVE gemeente Raalte 2015. Doelstelling subsidie: Subsidietetsingskader VVE gemeente Raalte 2015 Delstelling subsidie: Op grnd van de Wet OKE (Ontwikkelingskansen dr kwaliteit en educatie zijn gemeenten verantwrdelijk vr de Vrschlse educatie. Gemeenten

Nadere informatie

Operationeel Programma INTERREG V France-Wallonie-Vlaanderen

Operationeel Programma INTERREG V France-Wallonie-Vlaanderen Operatineel Prgramma INTERREG V France-Wallnie-Vlaanderen Definitieve versie - Rapprt nr. r.8 Inhudspgave 1 Strategie vr de bijdrage van het peratineel prgramma aan de Eurpa 2020-strategie 5 1.1 Strategie

Nadere informatie

RUILVERKAVELING SCHELDE-LEIE. Definitief MER

RUILVERKAVELING SCHELDE-LEIE. Definitief MER RUILVERKAVELING SCHELDE-LEIE Definitief MER COLOFON Opdracht: Ruilverkaveling Schelde-Leie Definitief MER Opdrachtgever: Vlaamse Landmaatschappij Gulden Vlieslaan 72 1060 Brussel Opdrachthuder: Antea Belgium

Nadere informatie

Onderstaande tabel bevat aanvullend op de vier functies van de bodem ook voor bodemkwaliteit en grondverzet ambities. Ambitie Basis Comfort Excellent

Onderstaande tabel bevat aanvullend op de vier functies van de bodem ook voor bodemkwaliteit en grondverzet ambities. Ambitie Basis Comfort Excellent 5.2. Thema s 5.2.1 Het bdem- en grndwatersysteem Wat en waarm Duurzaam mgaan met de bdem is het zdanig beheren van de bdem dat natuurlijke / intrinsieke kwaliteiten van de bdem wrden beschermd vr mens

Nadere informatie

OVER-gemeenten Afdeling Beleid en regie M. ten Brink Juni 2012 CULTUURNOTA GEMEENTE WORMERLAND 2013-2016

OVER-gemeenten Afdeling Beleid en regie M. ten Brink Juni 2012 CULTUURNOTA GEMEENTE WORMERLAND 2013-2016 OVER-gemeenten Afdeling Beleid en regie M. ten Brink Juni 2012 CULTUURNOTA GEMEENTE WORMERLAND 2013-2016 INHOUDSOPGAVE Inhudspgave...pag. 1 1. Inleiding...pag. 2 1.1 Kernachtig cultuurbeleid.pag. 2 1.2

Nadere informatie

Transmuraal Programma Management

Transmuraal Programma Management Transmuraal Prgramma Management Een prpsitie van Vitha versie 1 Inhudspgave 1 Inleiding... 3 2 Transmurale behandelpraktijken... 3 2.1 Transmurale zrg nader gedefinieerd... 3 2.2 Transmurale zrg in de

Nadere informatie

Oproep erkenning en subsidiëring van groepsgericht aanbod. opvoedingsondersteuning door vrijwilligers

Oproep erkenning en subsidiëring van groepsgericht aanbod. opvoedingsondersteuning door vrijwilligers Oprep erkenning en subsidiëring van grepsgericht aanbd pvedingsndersteuning dr vrijwilligers In het kader van het versterken van aanbd pvedingsndersteuning in de Huizen van het Kind lanceert Kind en Gezin

Nadere informatie

Strategisch project Fortengordels rond Antwerpen

Strategisch project Fortengordels rond Antwerpen Strategisch prject Frtengrdels rnd Antwerpen Vrtgangsrapprt 1 September 2014 maart 2015 Strategisch prject Frtengrdels rnd Antwerpen Vrtgangsrapprt 1 2 Inhud Inhud... 2 1. Inleiding... 3 2. Stand van zaken

Nadere informatie

Missie, visie en strategie Informatievoorziening veiligheidsregio s Definitief RBC 5/11/14

Missie, visie en strategie Informatievoorziening veiligheidsregio s Definitief RBC 5/11/14 Missie, visie en strategie Infrmatievrziening veiligheidsregi s Definitief RBC 5/11/14 Inleiding Relatie met prgrammaplan en werkplannen Deze missie, visie en strategie vrmen de basis vr het Prgramma Infrmatievrziening

Nadere informatie

Dossier Ecocheques. Bron: Lex4you op www.securex.eu. BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77. helpdesk@bol budiv.be www.bol budiv.

Dossier Ecocheques. Bron: Lex4you op www.securex.eu. BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77. helpdesk@bol budiv.be www.bol budiv. Dssier Eccheques Brn: Lex4yu p www.securex.eu BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77 helpdesk@bl budiv.be www.bl budiv.be Dssier Eccheques Wat is een eccheque? Eccheques zijn een initiatief

Nadere informatie

Programma Welzijn en Zorg. Nieuwe Zorg en Domotica

Programma Welzijn en Zorg. Nieuwe Zorg en Domotica Prgramma Welzijn en Zrg Nieuwe Zrg en Dmtica Aanleiding De mgelijkheden vr het langer zelfstandig thuis blijven wnen, meten wrden verbreed. Technlgische ntwikkelingen die zrg p afstand en het participeren

Nadere informatie

Formulier UK/S. 2. Gegevens aanvrager (De aanvrager dient tevens subsidieontvanger te zijn) Aanvrager: Postadres: Postcode: Contactpersoon:

Formulier UK/S. 2. Gegevens aanvrager (De aanvrager dient tevens subsidieontvanger te zijn) Aanvrager: Postadres: Postcode: Contactpersoon: Frmulier UK/S Indienen bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu, DG Milieu en Internatinaal, directie Klimaat, Lucht en Geluid, p/a Bureau Sanering Verkeerslawaai, Pstbus 97, 3440 AB, Werden. 1.

Nadere informatie

Reglement Vlaams-Nederlandse Journalistenbeurs Onderzoeksbeurs & Uitwisseling 2016

Reglement Vlaams-Nederlandse Journalistenbeurs Onderzoeksbeurs & Uitwisseling 2016 Reglement Vlaams-Nederlandse Jurnalistenbeurs Onderzeksbeurs & Uitwisseling 2016 In 2016 kennen de Vlaamse en Nederlandse verheid pnieuw de Vlaams-Nederlandse Jurnalistenbeur(zen) (VNJB) te aan Nederlandse

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 25 april 2013 Verslag van de deputatie Bevegd deputatielid: Luk Lemmens Telefn: 03 240 52 65 Agenda nr. 1/1 Prvinciaal Biblitheekcentrum. Aanpassing van het

Nadere informatie

van gebruikers, en het toekennen van lees- en schrijfrechten (zie hiervoor http://www.grensregio.eu/project-indienen/ ).

van gebruikers, en het toekennen van lees- en schrijfrechten (zie hiervoor http://www.grensregio.eu/project-indienen/ ). LEIDRAAD AANMELDING Bij het aanmaken van een prjectaanmelding in het digitale e-lket kunnen er verschillende vragen bij u pkmen, zals: He lang mag een tekst zijn? Welk detailniveau wrdt er gevraagd? Waar

Nadere informatie

EM/Informatienota LIFE Programma 2014-2020

EM/Informatienota LIFE Programma 2014-2020 Wat is het LIFE-prgramma? Het LIFE-prgramma is een van de belangrijkste EU-mechanismen vr de financiering van prjecten p het gebied van het milieu dat in 1992 gelanceerd werd. In Vlaanderen werden meer

Nadere informatie

Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren betreffende de toepassing van ISQC 1 11.08.2014

Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisoren betreffende de toepassing van ISQC 1 11.08.2014 Actieplan van het Instituut van de Bedrijfsrevisren betreffende de tepassing van ISQC 1 11.08.2014 Algemene beschuwingen 1. De Raad van het IBR is zich bewust van de meilijkheden die de cnfraters ndervinden

Nadere informatie

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar

Maak van 2015 jouw persoonlijk professionaliseringsjaar Maak van 2015 juw persnlijk prfessinaliseringsjaar en wrd Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Nlc erkend Register Lpbaanprfessinal (RL) Deze status wrdt bereikt na certificering dr het nafhankelijke

Nadere informatie

NTA 8009:2007. Veiligheidsmanagementsysteem voor ziekenhuizen en instellingen die ziekenhuiszorg verlenen

NTA 8009:2007. Veiligheidsmanagementsysteem voor ziekenhuizen en instellingen die ziekenhuiszorg verlenen NTA 8009:2007 Veiligheidsmanagementsysteem vr ziekenhuizen en instellingen die ziekenhuiszrg verlenen Unifrm en inzichtelijk veiligheidsmanagementsysteem Openheid ver patiëntveiligheid Basis vr interne

Nadere informatie

HOOFD GRONDGEBIEDZAKEN. (A1a A3a) 1.1. Functiebeschrijving

HOOFD GRONDGEBIEDZAKEN. (A1a A3a) 1.1. Functiebeschrijving HOOFD GRONDGEBIEDZAKEN (A1a A3a) 1.1. Functiebeschrijving 1.1.1. Benaming (+ dienst): Hfd Grndgebiedzaken 1.1.2. Plaats in het rganigram: Hij/zij werkt nder het rechtstreeks gezag van de Gemeentesecretaris

Nadere informatie

Projectplan Peel en MaasNet

Projectplan Peel en MaasNet Prjectplan Peel en MaasNet Prjectnaam : Peel en MaasNet Datum : 4 februari 2014 Opsteller : Stuurgrep Peel en MaasNet 1. Aanleiding In de gemeente Peel en Maas is er sprake van een greiende behefte aan

Nadere informatie

Bijlage: 1. Voortgangsrapportage 2007 Uitvoeringsprogramma RR2020.

Bijlage: 1. Voortgangsrapportage 2007 Uitvoeringsprogramma RR2020. regiraad vergadering 13 februari 2008 agendapunt 12 Onderwerp: Vrtgangsrapprtage 2007 Uitveringsprgramma RR2020. Bijlage: 1. Vrtgangsrapprtage 2007 Uitveringsprgramma RR2020. Telichting: In december 2005

Nadere informatie

AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013

AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013 AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013 De Eurpese Unie is p een cruciaal mment gekmen en nderzekt de hervrming van haar visie en haar bij vrrang belangrijkste dmeinen, in het licht van de

Nadere informatie

CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN

CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN XCDC Trading & Cnsultancy B.V.B.A. B-8780 Ostrzebeke 1. Algemeen CPR305/2011/EU VERORDENING BOUWPRODUCTEN Vanaf 1 st juli 2014 is de CE MARKERING van buwprducten die nder een geharmniseerde nrm vallen,

Nadere informatie

Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018

Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018 Vr- en Vregschlse Educatie (VVE) Winterswijk 2013-2018 1. Inleiding Vr- en Vregschlse Educatie, als nderdeel van het bredere beleidsterrein nderwijsachterstandbeleid, wrdt sinds 2002 in Winterswijk vrmgegeven.

Nadere informatie

Gedragscode voor de leden van de Beroepsvereniging van Nederlandse Stedebouwkundigen en Planologen

Gedragscode voor de leden van de Beroepsvereniging van Nederlandse Stedebouwkundigen en Planologen Gedragscde vr de leden van de Berepsvereniging van Nederlandse Stedebuwkundigen en Planlgen Gedragscde vr de leden van de Berepsvereniging van Nederlandse Stedebuwkundigen en Planlgen Inhudspgave Hfdstuk

Nadere informatie

Effectenbeoordeling inzake parkeerplaatsen

Effectenbeoordeling inzake parkeerplaatsen Effectenberdeling inzake parkeerplaatsen Basisstructuur van het dcument vr de parkings die 3 tt 10 'vertllige' parkeerplaatsen bevatten ten pzichte van de vrschriften van art. 2.3.54, 1 en 2 van het BWLKE

Nadere informatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie Duurzaam inzetbaar in een vitale rganisatie Vitaliteit en bevlgenheid vrmen sleutelbegrippen vr het ptimaal en duurzaam inzetten van medewerkers. Vitale medewerkers bruisen van energie, velen zich fit

Nadere informatie

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor.

Tussenrapportage: plan van aanpak raadsenquête grondexploitatie Duivenvoordecorridor. Tussenrapprtage: plan van aanpak raadsenquête grndexplitatie Duivenvrdecrridr. Enquêtecmmissie grndexplitatie Duivenvrdecrridr 16 februari 2015 Inhudspgave: 1. Inleiding 2. Organisatie 3. Verfijning nderzeksvraag

Nadere informatie

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Gelet op artikel 11 van het Besluit Rijksgebouwendienst 1999;

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Gelet op artikel 11 van het Besluit Rijksgebouwendienst 1999; Regeling van de Minister van Binnenlandse Zaken en Kninkrijksrelaties van 24 nvember 2010, nr. JA2010026531, Rijksgebuwendienst, Stafafdeling Juridische Advisering, hudende de vaststelling van de Algemene

Nadere informatie

Zorg voor cultureel erfgoed depotwerking

Zorg voor cultureel erfgoed depotwerking Zrg vr cultureel erfged deptwerking Lkale besturen, erfgedbeheerders en -bewaarders wrden gestimuleerd m p een kwalitatieve, duurzame en dynamische manier rerend en immaterieel erfged te registreren en

Nadere informatie

OO: De sector van de verwerking van duurzame voeding ontwikkelen

OO: De sector van de verwerking van duurzame voeding ontwikkelen OO: De sectr van de verwerking van duurzame veding ntwikkelen Uitdagingen Op het vlak van milieu - Verwerkte duurzame vedingswaren aanbieden aan verbruikers: het aanbd vergrten m de milieu-impact van het

Nadere informatie

Implementatie van het nieuw geestelijk gezondheidsbeleid voor kinderen en jongeren

Implementatie van het nieuw geestelijk gezondheidsbeleid voor kinderen en jongeren Implementatie van het nieuw geestelijk gezndheidsbeleid vr kinderen en jngeren Template vr de beschrijving van het netwerk 1. Inleiding Op 30 maart 2015 werd de Gids naar een nieuw geestelijk gezndheidsbeleid

Nadere informatie

Middelen Financiële middelen o De organisatie heeft een actueel beleid met betrekking tot het verkrijgen van de benodigde financiële middelen.

Middelen Financiële middelen o De organisatie heeft een actueel beleid met betrekking tot het verkrijgen van de benodigde financiële middelen. Categrie C Per aspect van het framewrk zijn nrmen pgesteld. Vetgedrukt zijn de verplichte nrmen. Organisaties die nder categrie C vallen, zullen verder zijn met het implementeren van kwaliteitssystemen

Nadere informatie

Sociaal akkoord arbeidsmarkt Zorg en Welzijn Stedendriehoek en Noord-Veluwe

Sociaal akkoord arbeidsmarkt Zorg en Welzijn Stedendriehoek en Noord-Veluwe Sciaal akkrd arbeidsmarkt Zrg en Welzijn Stedendriehek en Nrd-Veluwe De aanleiding tt het vrmen van een sciaal akkrd In 2013 waren ruim 57860 (brn: WGV Zrg en Welzijn) inwners in de regi s Stedendriehek

Nadere informatie

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen

Hoe kan uw overheidsorganisatie professionalisering en verduurzaming van het inkoopproces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen He kan uw verheidsrganisatie prfessinalisering en verduurzaming van het inkpprces bewerkstelligen UITWERKING

Nadere informatie

De opbouw van de Machinerichtlijn

De opbouw van de Machinerichtlijn De pbuw van de Machinerichtlijn Vrafgaand aan de fficiële tekst van de richtlijn zijn de verwegingen van de Raad van de Eurpese Gemeenschappen pgenmen. Deze verwegingen geven aan welke uitgangspunten hebben

Nadere informatie

TOEZICHTKADER ACCREDITATIESTELSEL HOGER ONDERWIJS. september 2014

TOEZICHTKADER ACCREDITATIESTELSEL HOGER ONDERWIJS. september 2014 TOEZICHTKADER ACCREDITATIESTELSEL HOGER ONDERWIJS september 2014 INHOUD Inleiding 4 1 Del en uitvering van het tezicht 5 1.1 Wat willen we bereiken? 5 1.2 Werkwijze 5 1.3 Waarderingskader 7 2 Relatie met

Nadere informatie

ECP 13 mei 2013. Monika Sormann, dept. EWI

ECP 13 mei 2013. Monika Sormann, dept. EWI ECP 13 mei 2013 Mnika Srmann, dept. EWI Beleidsinstrumentarium 2 Vlaanderen in Actie Vlaanderen in Actie (ViA) is het tekmstprject vr Vlaanderen. Vlaanderen wil tegen 2020 uitmunten als een ecnmisch innvatieve,

Nadere informatie

ONTWERPBESLUIT. Omgevingsvergunning. Besluit

ONTWERPBESLUIT. Omgevingsvergunning. Besluit ONTWERPBESLUIT Datum : Ons kenmerk : 2013.0. Zaaknummer : 130201236 Cntactpersn : mw. J. Elbrecht Telefnnummer : (026) 377 31 39 Omgevingsvergunning Burgemeester en wethuders hebben p 18 februari 2013

Nadere informatie

PWO-oproep 2014-2015 Personeelsmededeling

PWO-oproep 2014-2015 Personeelsmededeling PWO-prep 2014-2015 Persneelsmededeling 20 januari 2014 Persneelsmededeling PWO-prep (Prjectmatig Wetenschappelijk Onderzek) 2014-2015 1. Inleiding en cntext Het prfessineel hger nderwijs in Vlaanderen

Nadere informatie

ARBOBELEIDSPLAN. voor de stichting PCBO BAARN SOEST

ARBOBELEIDSPLAN. voor de stichting PCBO BAARN SOEST ARBOBELEIDSPLAN vr de stichting PCBO BAARN SOEST Inhudspgave 1. Uitgangspunten Arbbeleid in essentie Preventieve zrg Arbdienst 2. Organisatie Arbcmmissie Arbcördinatr Bedrijfshulpverlening 3. Risic-inventarisatie

Nadere informatie

Introductie MVO Prestatieladder

Introductie MVO Prestatieladder Intrductie De is een certificeerbare nrm vr Maatschappelijke Verantwrdelijkheid van Organisaties (MVO). De nrm is gemaakt vr rganisaties die hun eigen MVO ambities en perfrmance aantnbaar willen maken,

Nadere informatie

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015

Beleidsregels voorziening jobcoaching Participatiewet 2015 Beleidsregels vrziening jbcaching Participatiewet 2015 1-7-2015 Jbcaching Reginale beleidsregels jbcaching Participatiewet regi Achterhek Inleiding Jbcaching gaat ver het ndersteunen van mensen bij het

Nadere informatie

Op deze gronden mogen ten behoeve van de bestemming uitsluitend worden gebouwd:

Op deze gronden mogen ten behoeve van de bestemming uitsluitend worden gebouwd: Artikel 20 Wnen 20.1 Bestemmingsmschrijving De vr "Wnen" (W) aangewezen grnden zijn bestemd vr: a. het wnen in een wning; b. bijbehrende erven, terreinen en vrzieningen, zals ntsluitingswegen ten beheve

Nadere informatie

WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT?

WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT? WAT BEPAALT DE EUROPESE RICHTLIJN INZAKE HET RECHT OP TOEGANG TOT EEN ADVOCAAT? Vicky De Suter, FOD Justitie, DGWL, Directie Strafwetgeving Een krte terugblik - CPS - studiedag 27 maart 2013 - Eurpese

Nadere informatie

ADMINISTRATIEF LOGISTIEK DIENSTHOOFD APOTHEEK

ADMINISTRATIEF LOGISTIEK DIENSTHOOFD APOTHEEK Mariaziekenhuis vzw Maesensveld 1 B-900 Overpelt Tel. + 2 11 826 000 Fax + 2 11 826 001 www.mariaziekenhuis.be inf@mznl.be ADMINISTRATIEF LOGISTIEK DIENSTHOOFD APOTHEEK ZORGONDERSTEUNENDE EENHEDEN Plaats

Nadere informatie

Rapport. Bekend maakt bemind Onderzoek naar de bekendheid van en waardering voor het Expertisecentrum Veilige Publieke Taak

Rapport. Bekend maakt bemind Onderzoek naar de bekendheid van en waardering voor het Expertisecentrum Veilige Publieke Taak Rapprt Bekend maakt bemind Onderzek naar de bekendheid van en waardering vr het Expertisecentrum Veilige Publieke Taak Over het CAOP Het CAOP is hét kennis- en dienstencentrum p het gebied van arbeidszaken

Nadere informatie

Procedure om de vraag naar elektriciteit in gebouwen te verminderen

Procedure om de vraag naar elektriciteit in gebouwen te verminderen AD Energie Rev 7 04/12/2014 Prcedure m de vraag naar elektriciteit in gebuwen te verminderen INHOUD CONTEXT... 2 DOELSTELLINGEN... 2 TOEPASSINGSGEBIED... 3 PRAKTISCH... 3 A) MAATREGELEN OM HET ELEKTRICITEITSVERBRUIK

Nadere informatie

Statenvoorstel nr. PS/2014/341

Statenvoorstel nr. PS/2014/341 Statenvrstel nr. PS/2014/341 Initiatiefvrstel Cde Maatschappelijke Participatie Datum Inlichtingen bij 23 april 2014 mevruw G.J. Overmeen-Bakhuis Aan Prvinciale Staten Onderwerp Initiatiefvrstel Cde Maatschappelijke

Nadere informatie

Verantwoordelijkheden... 11. Afkortingen en definities... 12. Regelgeving en wetten... 13. Relevante websites... 13

Verantwoordelijkheden... 11. Afkortingen en definities... 12. Regelgeving en wetten... 13. Relevante websites... 13 MEDISCHE APPARATUUR ZONDER CE-MARKERING prjectgrep: CEWAZ versie: 1.1.1 februari 2015 www.wibaz.nl Inhud Overzicht Medische Hulpmiddelen... 3 Inleiding... 4 Del... 5 Tepassingsgebied... 5 Uitgangssituaties...

Nadere informatie

Beslissingsondersteunende instrumenten. Criteria 2016. September 2015 Stichting Kwaliteit in Basis GGZ

Beslissingsondersteunende instrumenten. Criteria 2016. September 2015 Stichting Kwaliteit in Basis GGZ Beslissingsndersteunende instrumenten September 2015 Stichting Kwaliteit in Basis GGZ Beslissingsndersteunende instrumenten Inleiding Stichting Kwaliteit in Basis GGZ gelft dat de mentale zrg in Nederland

Nadere informatie

linn in li i ii nu ii ii 3788646

linn in li i ii nu ii ii 3788646 Ingekmen Prvincie Nrd-Brabant Breda, 25 februari 2015 linn in li i ii nu ii ii 3788646 Aan de cmmissaris van de Kning Nrd-Brabant, in het kader van de Prvinciale Staten verkiezingen p 18 maart as. en de

Nadere informatie

Procesdocument Klankbordgroep Schakenbosch

Procesdocument Klankbordgroep Schakenbosch Prcesdcument Klankbrdgrep Schakenbsch Tijdens de klankbrdgrepvergadering van 23 juni 2010 is de afspraak gemaakt met de leden van de klankbrdgrep m duidelijkheid te geven ver het prces, de kaders, de verschillende

Nadere informatie

AANVRAAG OM TEGEMOETKOMING IN PLANSCHADE

AANVRAAG OM TEGEMOETKOMING IN PLANSCHADE Gegevens gemeente Registratienummer: Datum ntvangst: Indienen bij afdeling: Dienstverlening Verzendadres gemeente Bunnik Pstbus 5, 3980 CA Bunnik Singelpark 1, 3984 NC Odijk AANVRAAG OM TEGEMOETKOMING

Nadere informatie

Participatie van het Publiek

Participatie van het Publiek Participatie van het Publiek KU Leuven Prf. Dr. Frankie Schram Frankie.schram@sc.kuleuven.be Ideeën Cmmissie Versnelling Maatschappelijk Belangrijke Investeringsprjecten (Cmmissie Sauwens) Te ruime inspraak-

Nadere informatie

Bomen over Bomen. Bomen en de APV

Bomen over Bomen. Bomen en de APV Bmen ver Bmen Bmen en de APV Apeldrn, december 2007 Bmen en de APV Inhud Pagina Bmen en de APV...3 1. Inleiding...5 1.1 Aanleiding...5 1.2 Del...5 1.3 Prduct...5 1.4 Plangebied...6 1.5 Status...6 1.6

Nadere informatie

12VK22-B Verkiezingsprogramma s gelezen op interesse Kerk in Actie in punten over duurzaamheid 1 augustus 2012

12VK22-B Verkiezingsprogramma s gelezen op interesse Kerk in Actie in punten over duurzaamheid 1 augustus 2012 B. Duurzaamheid Interesse Kerk in Actie gaat in het bijznder uit naar Mndiale crises en sciale & eclgische transitie 1 Vergrening van het belastingstelsel Maatschappelijk verantwrd ndernemen met integrale

Nadere informatie

Ter vergelijking met de MJA3-doelstelling worden de indices voor productieproces, keten en duurzame energie gesommeerd.

Ter vergelijking met de MJA3-doelstelling worden de indices voor productieproces, keten en duurzame energie gesommeerd. MJA3 cnvenant Methdiek energieefficiency Alle inspanningen van bedrijven gericht p energiebesparing in het prductieprces en in de keten en met het g p de inzet van duurzame energie, wrden gehnreerd: zij

Nadere informatie

KINDEREN EN JONGEREN.

KINDEREN EN JONGEREN. SubsidiereglementJEUGDWERK VOOR MAATSCHAPPELIJK KWETSBARE KINDEREN EN JONGEREN. Art. 1 : Delstelling Dit reglement begt de financiële ndersteuning van rganisaties die jeugdwerk aanbieden aan maatschappelijk

Nadere informatie

Aanvraagformulier Uitvoeringsverordening EBU - NOMMIF. 1 van 9. 1.1. Gegevens van de hoofdaanvrager

Aanvraagformulier Uitvoeringsverordening EBU - NOMMIF. 1 van 9. 1.1. Gegevens van de hoofdaanvrager Let p: Alleen de aanvragen die vlden aan strategische agenda van de Ecnmic Bard Utrecht (EBU) en het tpsectrenbeleid in de regi kmen in aanmerking vr subsidie. Alleen vlledig ingevulde en ndertekende frmulieren

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 27 juni 2013 Verslag van de deputatie Bevegd deputatielid: Luk Lemmens Telefn: 03 240 52 65 Agenda nr. 0/1 Invulling van het begrip dagelijks bestuur in de zin

Nadere informatie

6. Opleidingskader voor de procesopleiding Informatiemanagement

6. Opleidingskader voor de procesopleiding Informatiemanagement 6. Opleidingskader vr de prcespleiding Infrmatiemanagement In het prject GROOTER wrden nder andere een aantal pleidingskaders ntwikkeld vr prcessen nder Bevlkingszrg. Hiernder wrdt het pleidingskader vr

Nadere informatie

Confidentieel. 16 januari 2013 2013/11989. Sectorbrief Themaonderzoek Uitbesteding Vermogensbeheer. Geacht bestuur,

Confidentieel. 16 januari 2013 2013/11989. Sectorbrief Themaonderzoek Uitbesteding Vermogensbeheer. Geacht bestuur, Tezicht pensienfndsen en beleggingsndernemingen Middelgrte en kleine pensienfndsen Pstbus 98 1000 AB Amsterdam Cnfidentieel Datum Bijlage(n) 1 Onderwerp Sectrbrief Themanderzek Uitbesteding Vermgensbeheer

Nadere informatie

Projectformulier ten behoeve van Openbare Instellingen

Projectformulier ten behoeve van Openbare Instellingen Prjectfrmulier ten beheve van Openbare Instellingen Praktische infrmatie naam van penbare instelling die het prject heeft ingediend: Federale Overheidsdienst Infrmatieen Cmmunicatietechnlgie (Fedict).

Nadere informatie

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest

Asbestbeleidsplan. Beleid en beheer asbest Asbestbeleidsplan Beleid en beheer asbest Dcumenttitel. Asbestbeleidsplan Status. Cncept Definitief Versie. 1.1 Datum. 22-03-2014 Organisatie. Wningcrpratie Rentree Opstellers. Wningcrpratie Rentree i.s.m.

Nadere informatie

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden;

De burgemeester, het college en de raad van de gemeente Muiden; Vrbeeld handvest De burgemeester, het cllege en de raad van de gemeente Muiden; Gelet p artikel 169, tweede en derde lid, en artikel 180, tweede en derde lid, Gemeentewet; Hebben de vlgende uitgangspunten

Nadere informatie

A. ADR REGLEMENT. A1. Vervoerdocument. A2. Schriftelijke richtlijnen

A. ADR REGLEMENT. A1. Vervoerdocument. A2. Schriftelijke richtlijnen A. ADR REGLEMENT A1. Ververdcument Artikel 5.4.1 van het ADR bepaalt de gegevens die in het ververdcument meten wrden pgenmen. Artikel 5.4.1.1 mvat de algemene gegevens en artikel 5.4.1.2.5 mvat de bijkmende

Nadere informatie

Bijlage IVa Sjabloon voor de verdeling van werkzaamheden voor onderwijzend personeel in de kunsteducatie

Bijlage IVa Sjabloon voor de verdeling van werkzaamheden voor onderwijzend personeel in de kunsteducatie Bijlage IVa Sjabln vr de verdeling van werkzaamheden vr nderwijzend persneel in de kunsteducatie Sjabln vr de verdeling van werkzaamheden vr nderwijzend persneel in de kunsteducatie LOGA-partijen vinden

Nadere informatie

Inspectie Leefomgeving en Transport Ministerie var\ Infrastructuur en Milieu

Inspectie Leefomgeving en Transport Ministerie var\ Infrastructuur en Milieu [DATUM, ^TVANGST_. /ADVOOOR_Lf!:^ -! itkn/, \ Inspectie Leefmgeving en Transprt Ministerie var\ Infrastructuur en Milieu > Returadres Pstbus 16191 2500 BD Den Haag Het cllege van burgemeester en wethuders

Nadere informatie

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen Federaal Agentschap vr de Veiligheid van de Vedselketen Omzendbrief betreffende de cntrle van de identiteit van paarden en de uitsluiting vr de slacht vr menselijke cnsumptie van buiten de wettelijke termijn

Nadere informatie

Resultaten openbare marktconsultatie. Verkoop klooster Groot Bijstervelt Gemeente Oirschot. BIZOB-2011-SK-OIR-010 CONCEPT 19 april 2012

Resultaten openbare marktconsultatie. Verkoop klooster Groot Bijstervelt Gemeente Oirschot. BIZOB-2011-SK-OIR-010 CONCEPT 19 april 2012 Resultaten penbare marktcnsultatie Verkp klster Grt Bijstervelt Gemeente Oirscht BIZOB-2011-SK-OIR-010 CONCEPT 19 april 2012 1. Inleiding 1.1 Aanleiding De gemeente Oirscht is sinds nvember 2009 eigenaar

Nadere informatie

ADVIES AR100714-046 ALGEMENE RAAD RAADALGEMENE RAAD COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS. over

ADVIES AR100714-046 ALGEMENE RAAD RAADALGEMENE RAAD COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS. over Cmmissie vr de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. : 02/289.76.11 Fax : 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS ALGEMENE

Nadere informatie

Board 2014-2020. Metropoolregio Amsterdam: wonen, werken, wereldplek. September 2013

Board 2014-2020. Metropoolregio Amsterdam: wonen, werken, wereldplek. September 2013 Bard 2014-2020 Metrplregi Amsterdam: wnen, werken, wereldplek September 2013 Inhudspgave Vrwrd: Wnen, werken, wereldplek: sleutel tt blijvend succes Leeswijzer 1. Inleiding: cntext en del van het Bard

Nadere informatie

Uitvoeringsconvenant Binnenstad Den Haag 2014-2018

Uitvoeringsconvenant Binnenstad Den Haag 2014-2018 Uitveringscnvenant Binnenstad Den Haag 2014-2018 De partijen 1. Den Haag, vertegenwrdigd dr de wethuder CBI 2. Stichting Binnenstad Den Haag, vertegenwrdigd dr de vrzitter van de Stichting Binnenstad Den

Nadere informatie