V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2013

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2013"

Transcriptie

1 Tel.: Fax: Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS EDITORIAL 2.ECONOMIE Ontwikkelingen Betalingsbalans 2012 Convenant bevorderen investeringen 3.RAPPORTEN Resultaten SVB 2012 Advies SOAB inzake reparatie Basis Verzekering Ziektekosten 4.(Nieuwe) Wetgeving 5.ECONOMISCHE INDICATOREN 1.EDITORIAL Praktisch een ieder is er van overtuigd dat Curaçao grote behoefte heeft aan productieve investeringen om de situatie van economische krimp waarmee het eiland momenteel wordt geconfronteerd, om te buigen in de richting van duurzame economische ontwikkeling en groei. Hiermee wordt de basis gelegd voor handhaving en vergroting van de welvaart en verbetering van het welzijn. Investeringen komen echter niet uit de lucht vallen. Wij zullen gezamenlijk hard hiervoor moeten werken. Dit is de hoofdreden waarom de VBC en de fractievoorzitters van de coalitiepartijen onlangs een convenant hebben getekend. Samenwerken om investeringsprojecten daadwerkelijk van de grond te krijgen. Het moet duidelijk zijn dat deze aanpak alleen zal lukken als er sprake is van brede commitment, samenwerking en daadkracht. Een ieder zal zijn of haar steentje moeten bijdragen om het investeringsklimaat aantrekkelijk te maken. Het is dan ook de bedoeling dat na ondertekening van het convenant andere belangrijke stakeholders zoals de vakbeweging, institutionele investeerders en banken zich hierbij aansluiten en actief bijdragen om investeringen van de grond te krijgen. Tegen deze achtergrond is het bijzonder hoopvol dat de Staten unaniem besloten hebben om de Regering bij te staan bij haar pogingen om de raffinaderij te moderniseren en te behouden voor Curaçao. De eensgezindheid van de Staten om gezamenlijk een of meerdere investeerders voor de raffinaderij te zoeken geeft hoop en straalt een aanpak van nationaal belang uit. Een verademing en zonder meer een hele verbetering ten 1

2 opzichte van het tijdperk waar persoonlijk en/of partij belangen de boventoon voerde. Hopelijk is dit de start van een nieuwe era. De optie om te trachten olie raffinage activiteiten voor de Curaçaose economie te behouden is terecht daar deze activiteit al decennia lang als katalysator heeft gediend in het proces van creëren en toename van de welvaart op Curaçao. Anno augustus 2013 vervult deze sector nog altijd een voorname rol in de Curaçaose economie. Niet alleen wat betreft werkgelegenheid en inkomen maar ook als deviezen genererende activiteit kan deze sector moeilijk gemist worden. In 2012 heeft olieraffinage voor bijna ANG 600 miljoen aan de deviezen pot bijgedragen. Dit is meer dan 10% van het BBP. Welke vervangende economische activiteit is in staat zijn om dit soort bedragen en werkgelegenheid in een korte periode te genereren? Het getuigt tevens van realisme dat de Regering en de Staten eendrachtig besloten hebben om ook de opties te onderzoeken voor het geval het onverhoopt niet zou lukken om de olie raffinage activiteiten te behouden. Echter de grote winst welke het debat in de Staten over de raffinaderij heeft opgeleverd is het besef dat (productieve) investeringen noodzakelijk zijn en dat een aantrekkelijk klimaat geschapen moet worden om deze daadwerkelijk te realiseren. Dit biedt perspectieven voor een snelle realisatie van het economisch potentieel van Curaçao zoals door de voormalige Minister van Economische Ontwikkeling al keurig in kaart is gebracht. Anno augustus 2013 is voor een bedrag van meer dan ANG 10 miljard exclusief modernisering van de raffinaderij aan potentiële projecten geïdentificeerd. Daadwerkelijk uitvoering hiervan zal afhangen van de stand van het investeringsklimaat. Hoe aantrekkelijker en gunstiger deze is des te groter te kans op implementatie. Het door de Staten afgegeven signaal dat een nieuwe era is begonnen met betrekking tot investeringen biedt reden voor optimisme en vertrouwen dat de (vele) knelpunten die investeringen bemoeilijken nu snel zullen worden opgelost. Het is nu een kwestie van de daad bij het woord voegen. 2. ECONOMIE Ontwikkelingen betalingsbalans 2012 Begin 2013 heeft de Centrale Bank van Curaçao en Sint Maarten (CBCS) op aanbeveling van het IMF de definitie van het begrip deviezenvoorraad aangepast. De CBCS heeft tot eind 2012 het begrip netto buitenlandse vorderingen gehanteerd. Volgens het IMF is het wenselijker om een bruto begrip te hanteren. Het gevolg van deze definitie aanpassing die toegepast is op de hele betalingsbalans is, dat een aantal posten anders gerangschikt moeten worden. Voor 2011 heeft deze aanpassing ertoe geleid dat in tegenstelling tot wat eerder gerapporteerd is dat de betalingsbalans een tekort vertoonde, dit gewijzigd moet worden in een surplus. Volgens de oude definitie was er in 2011 sprake van een tekort van ANG 507 miljoen, terwijl volgens de nieuwe definitie sprake is van een overschot van ANG 48 miljoen. 2

3 Na twaalf achtereenvolgende jaren met een surplus te hebben afgesloten was er in 2012 sprake van een tekort op de betalingsbalans. Dit tekort bedroeg Naƒ 277 miljoen. Voor details vide tabel 2. Het in 2012 gerealiseerd tekort is toe te schrijven aan twee ontwikkelingen: - een daling van instroom van buitenlands kapitaal; - verdere toename van de importen; Het tekort op de betalingsbalans van Naƒ 277 miljoen resulteerde in een afname van de deviezenvoorraad. Eind 2012 bedroegen de deviezenreserves Naƒ miljoen exclusief de goudvoorraad. Naƒ mln. hiervan bevond zich bij de Bank Ned. Antillen en Naƒ 606 mln. bij de commerciële banken. Deze deviezenstand komt overeen met gemiddeld 3,2 maanden dekking van de goederen en diensten invoer ( in 2011 bedroeg de dekking 3,7 maanden). Ondanks de daling in 2012 wordt voldaan aan de internationale norm welke 3 maanden dekking als veilig beschouwd. Het tekort op de betalingsbalans in 2012 is een indicatie dat er sprake is van onevenwichtigheid in de economie. Een nadere blik op de betalingsbalans wijst uit dat ook in 2012 er sprake geweest is van een fors tekort op de lopende rekening van Naƒ miljoen. Ten opzichte van 2011 is er sprake van een verbetering van Naƒ 85 miljoen. Desondanks bedroeg het tekort in 2012 meer dan 20% van het Bruto Binnenlands Product wat substantieel genoemd mag worden temeer daar historisch dit tekort gemiddeld 3-5% van het BBP bedraagt. Een zorgwekkende ontwikkeling omdat het onwaarschijnlijk is dat deze trend lang kan worden volgehouden. De grote tekorten op de lopende rekening duiden op een situatie dat de exporten geen gelijke tred houden met de importen. Er is sprake van een zwakke concurrentiepositie waardoor de export van goederen en diensten zich onvoldoende ontwikkelt. In 2012 was er sprake van een krimp van de reële economische groei met 0,1%. In 2011 was er sprake van een marginale groei van 0,6%. De krimp was vooral het gevolg van een daling van de economische activiteiten in nagenoeg alle sectoren. Voor details vide tabel 1a. Het moge duidelijk zijn dat een economische krimp geen basis vormt om de grote financieel en sociaaleconomische vraagstukken zoals begrotingstekorten, relatief hoge werkloosheid, grote tekorten gezondheidszorg en pensioenen, inadequate kwaliteit onderwijs en waarborgen veiligheid duurzaam aan te pakken en te verbeteren. Hiervoor is structureel sterke economische groei noodzakelijk. In 2012 nam de inflatiedruk toe en steeg naar 3,2% als gevolg van toename van de lasten ( verhoging tarief omzetbelasting van 5% naar 6%). In 2011 bedroeg de inflatie 2,3%. De economische performance van Curaçao in 2012 is in vergelijking met de Latijns Amerikaanse en Caribische regio onder de maat. In Latijns Amerika was er sprake van een gemiddelde groei van 3% terwijl deze in de Caribische regio 2,4% bedroeg. Een opvallende ontwikkeling indien rekening wordt gehouden met het feit dat geen van deze 3

4 landen een schuldsanering hebben gekregen waardoor hun schuldquote veel hoger is dan die van Curaçao. Desondanks wijst alles in de richting dat zij op economisch gebied veel beter presteren. De groeivooruitzichten voor 2013 voor Curaçao blijven zwak. Het CBCS verwacht een krimp van 0,7% mede vanwege de vele lastenverzwarende maatregelen die zijn doorgevoerd zonder dat tegelijkertijd verbeteringen in het investeringsklimaat zijn doorgevoerd in het bijzonder verhoging van de arbeidsproductiviteit. Ook de sombere economische vooruitzichten van de belangrijkste handelspartners geven geen reden voor optimisme. Tabel 1a Ontwikkeling reële BBP sectoren in % uitgedrukt Sectoren L.V.V. en mijnbouw Industry Utiliteit 0.5 4, Bouw Groot en Kleinhandel Restaurants & hotels Transport en communicatie 7.7 3, Financiële dienstverlening Zakelijke dienstverlening Private huishoudens Overige Totaal private sector Overheidssector GDP Bron: jaarverslag CBCS

5 Tabel 2 Betalingsbalans Ned.Ant/Unie Cur-SXM, transactiebasis mln Naƒ a. Goederenbalans export import b. Dienstenbalans -Toerisme Int.Fin.dienstverl Transport Olieraffinage Overige diensten Totaal dienstenbal c.inkomstenbalans d.lopende transfer bal LOPENDE REKENING (a + b + c + d) Kapitaal & Fin. Balans - Kapitaal Financieel Statistische verschillen Saldo Betalingsbalans Lop.rek + Kap rek + Stat.verschillen DEVIEZEN POSITIE Bron: jaarverslag CBCS

6 CONVENANT tussen het georganiseerde bedrijfsleven en vertegenwoordigers van de coalitie De financieel en sociaaleconomische situatie waarin Curaçao zich momenteel bevindt is onderwerp geweest van uitvoerige bespreking tussen vertegenwoordigers van de partijen die de coalitie vormen, te weten Pueblo Soberano, Partido pa Adelanto i Inovashon Soshal, Partido Nashonal di Pueblo, Onafhankelijk Statenlid Glenn Sulvaran en het bestuur van de Vereniging Bedrijfsleven Curaçao (VBC). Naar aanleiding van deze besprekingen zijn partijen unaniem tot de conclusie gekomen dat Curaçao grote behoefte heeft aan onder andere een duurzame economische groei die ten goede dient te komen van een grote inhaalslag op sociaal gebied. Partijen zijn van mening dat deze gewenste economische groei en sociale aanpak tot stand zal komen door investeringen, zowel publieke als private, sterk te bevorderen. Partijen zijn tot een akkoord gekomen dat zij zich gezamenlijk tot het uiterste zullen inspannen om dit te verwezenlijken en de (rand)voorwaarden en omstandigheden te creëren om deze noodzakelijke investeringen daadwerkelijk te doen realiseren. Curaçao, 5 augustus 2013 Het doel van het convenant welke de VBC met de fractie voorzitters van de politieke partijen die de coalitie vormen heeft gesloten is duidelijk: gezamenlijk proberen om de welvaart en het welzijn van de Yu di Korsou te vergroten. Uiteraard zal na ondertekening van het convenant invulling hieraan gegeven worden. 6

7 De gesprekken die partijen voeren vinden in harmonieuze en constructieve wijze sfeer plaats en bieden goede hoop op het bereiken van concrete resultaten. Periodiek zal gerapporteerd worden over de stand van zaken. 3.RAPPORTEN Resultaten SVB 2012 De Sociale Verzekeringsbank van de Nederlandse Antillen (SVB) heeft recentelijk haar jaarverslag 2012 aan de Minister van Gezondheid, Milieu en Natuur aangeboden. Uit het verslag blijken de volgende ontwikkelingen zich in de verslag periode 2012 te hebben voortgedaan: 1. Er was sprake van een gezamenlijk (alle SVB fondsen) tekort van ongeveer ANG 171 miljoen (voor verdere details vide tabel 1). Dit resultaat is toe te schrijven aan de verder toegenomen lasten die in het betreffende jaar op het niveau van ANG 661 miljoen uitkwamen. 2. Het ZV/OV fonds boekte in de verslagperiode een tekort van ongeveer ANG 66 miljoen. De gezamenlijke premiebaten ZV en OV bedroegen in 2012 ANG 175 miljoen. De totale uitkeringen bedroegen afgerond ANG 207 miljoen. Toevoeging van administratie - en overige kosten evenals financiële bate en dotatie wettelijke reserves resulteert in een tekort van afgerond ANG 66 miljoen. Voor een gedetailleerd cijfermatig overzicht van de ontwikkelingen in de verslagperiode wordt verwezen naar tabel 2. Het ZV fonds boekte een tekort van ongeveer ANG 80 miljoen. Volgens de SVB is het tekort van het ZV fonds voornamelijk te wijten aan toename van tarieven medische zorgaanbieders, de kosten intramurale instellingen ( ziekenhuizen), apotheekkosten en medische uitzendingen. Het OV fonds vertoonde een overschot van ongeveer ANG 15 miljoen. 3. Het AOV/AWW fonds boekte in de verslagperiode gezamenlijk een tekort van ANG 106 miljoen inclusief wettelijke dotatie van ANG 20 miljoen. Dit is het gevolg van verdere stijging van de pensioenuitkeringen als gevolg van toename van het aantal pensioengerechtigden (toenemende vergrijzing). Het AOV fonds boekte een deficit van ongeveer ANG 110 miljoen. Het AWW fonds noteerde een surplus van ongeveer ANG 4 miljoen. Voor nadere details wordt verwezen naar tabel 3. Redactioneel commentaar: Een niet politiek kabinet heeft in het voorjaar van 2013 een aantal maatregelen genomen met als doel om het sociale verzekeringsstelsel van de financiële ondergang te redden. Op pensioengebied zijn onder meer de volgende maatregelen doorgevoerd: verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd van 60 naar 65 jaar. Personen die op 1 maart 2013 de leeftijd hadden van 59 jaar komen nog in aanmerking om op 60 jaar recht te doen gelden 7

8 op de AOV. Personen die op die datum de leeftijd van 57 of 58 jaar bezitten kunnen na verzoek ingediend te hebben bij de SVB vanaf hun 60 ste levensjaar opteren voor een AOV uitkering echter met dien verstande dat voor ieder jaar tot de leeftijd van 65 jaar een permanente korting van 6% per jaar zal worden toegepast. De totale korting voor degene die voor deze optie opteert bedraagt 30%. Naast het verhogen van de pensioengerechtigde leeftijd naar 65 jaar is de premie AOV verhoogd van 13% naar 15% ( deze premie verhoging komt geheel ten laste voor de werkgever), de premieloongrens verhoogd naar ANG per jaar en invoering van een extra premie van 1% op het inkomen die boven dit bedrag wordt verstrekt. Op het gebied van ziektekosten is de Basis Verzekering Ziektekosten (BVZ) geïntroduceerd. Hierbij zijn onder andere de volgende maatregelen ingevoerd: premie verhoging van 10,4% naar 12% exclusief premie ziekengeld dat 1,9% bedraagt en additioneel door de werkgevers moet worden opgebracht, het optrekken premie loongrens naar ANG per jaar, nominale premie van ANG 82 per persoon per jaar, vergoeding van ANG 1 per receptregel, bijdrage land van ANG 235 miljoen in 2013 oplopend naar ANG 251 miljoen in 2015 en automatische verhoging van de premie met telkens maximaal 1% indien de ziektekosten uitgaven de inkomsten overtreffen. Personen die minder dan ANG per jaar aan inkomsten hebben zijn premievrij. Idem ten aanzien van personen onder de 18 jaar. Het effect van deze maatregelen is dat de totale premiedruk sociale verzekeringen sterk is gestegen naar bijna 40%. Hiervan komt ongeveer 12% ten laste van de werknemer en 28% voor de werkgever. Zelfstandigen zullen met de volle 40% premiedruk worden geconfronteerd daar zij zowel het werknemers en werkgeversdeel moeten ophoesten. Naast premies sociale verzekeringen worden werkenden ook geconfronteerd met loonbelasting welke afhankelijk van de hoogte van het genoten loon varieert tussen de 12 % en 49%. Door deze ontwikkelingen wordt de wig ( verschil tussen bruto en netto loon) steeds groter en krijgt de werkenden steeds minder beschikbaar loon in handen. Afhankelijk van het genoten loon varieert de wig tussen de 24% en 76%. Door de sterk toenemende wig kan met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid worden voorspeld dat ontwijking en/of ontduiking praktijken van sociale premies en (loon) belastingen (fors) zullen gaan toenemen. Met de invoering van deze maatregelen wordt beoogd om de continuïteit van het sociale verzekeringsstelsel te waarborgen. Volgens een operationele audit van de Stichting Overheid Accountsbureau is de SVB in staat om het aangepaste sociale verzekeringsstelsel ordentelijk en efficiënt uit te voeren. Ook is de SOAB van oordeel dat het gekozen financieringsvorm niet tot verdere tekorten zullen leiden. Het is opmerkelijk dat deze maatregelen in combinatie met de andere lastenverzwarende maatregelen die tegelijkertijd zijn ingevoerd ( o.a. verhoging OB, grondbelasting, luchthavenbelasting, posttarieven) en die in totaliteit fors genoemd kunnen worden, door de samenleving zijn geaccepteerd zonder al te grote verontwaardiging en maatschappelijk protest. In andere landen heeft invoering van soortgelijke maatregelen geresulteerd in minder vreedzame acties en reacties. 8

9 De tijd zal uitwijzen of de voorspelling van de SOAB dat tekorten bij de sociale fondsen tot het verleden behoren zal uitkomen. Vooralsnog wijzen de indicaties uit dat de ingevoerde maatregelen tot economische krimp leiden. Hoe lang dit zal aanhouden is moeilijk te voorspellen echter het is aannemelijk dat zonder duurzame economische groei het heel moeilijk zal zijn om het huidige sociale zekerheidsstelsel te handhaven en uit te breiden. Tabel 1 Overz. Gecombineerde Baten en Lasten fondsen SVB mln Naƒ /2011* BATEN LASTEN Financiële Baten en Lasten Dotatie wettelijke Reserves SALDO *betreft periode 10/10/10 31/12/2011 Tabel 2 Overzicht resultaten ZV/OV fonds SVB in Mln Naƒ 10/10/ /12/2011 Premiebaten ZV Premiebaten OV Boetebaten ZV Boetebaten OV Tot.premie ZV/OV Intramurale instel Apotheken Huisartsen Specialisten Laboratorium Paramedici Tandheelkunde 0 0 9

10 Medische uitzend Overige Medische kosten ZV Medische kosten OV Totale medisch kost Ziekengeld ZV Ziekengeld OV Totaal ziekengeld 25,340 27,440 Uitkeringen ZV Uitkeringen OV 5,580 6,540 Tot. uitk. ZV/OV Baten min uitkering Adm. Kosten Ov.baten/lasten Saldo voor fin baten ,797 Fin. Baten Saldo na fin baten Dotatie wet. Reserves JAAR RESULTAAT ZV verzekerden gem Premie loongrens

11 Tabel 3 Overzicht resultaten AOV/AWW Fonds SVB in Mln Naƒ /10/10-31/12/2011 Premiebaten AOV Premiebaten AWW 22, Boetebaten AOV Boetebaten AWW Totaal baten AOV/AWW Pensioenuitkeringen AOV Pensioenuitkeringen AWW Totale uitkeringen AOV/AWW BATEN minus UITKERINGEN ,320 Adminstratiekosten Overige baten/lasten Saldo voor financiele bate Financieringsbaten Saldo na financiele bate ,789 Dotatie wettelijke reserve JAAR RESULTAAT ,953 Gemiddeld aantal AOV trekkers Gem.uitkering AOV trekker pj Gem. Aantal AWW trekkers Gem.uitkering AWW trekker pj Premie loongrens 93, Advies SOAB reparatie Basis Verzekering Ziektekosten Nog voor behandeling van de Staten en invoering van de wet Basis Verzekering Ziektekosten (BZV) in januari 2013 heeft de Minister van Gezondheidzorg, Milieu en Natuur (MinGMN) bekend gemaakt dat de BVZ gerepareerd zal worden. Toen al had de MinGMN bedenkingen tegen deze wet die per 1 februari 2013 in werking is getreden. Reparatie van de BVZ zou binnen drie maanden plaatsvinden wat niet is gelukt. Wel is het inzicht ontstaan dat de BZV op continue basis gerepareerd moet worden of wellicht zou het beter zijn om een geheel nieuwe wet in te voeren in de vorm van een algemene ziektekostenverzekering. Anno eind augustus 2013 ziet de stand van zaken er als volgt uit. 11

12 De MinGMN heeft volgens berichtgeving in de media zeven onderdelen geïdentificeerd die gerepareerd moeten worden: - Distributie van poedermelk voor zuigelingen; - Herstel ziekentansport door thuiszorgorganisaties; - Vergoeden kosten van brillen en tandheelkundige zorg voor mensen boven de 18 jaar met een inkomen lager dan ANG 3500,- per maand; - Uitbreiden kring der verzekerden met Ministers en Statenleden; - Toepassen hardheidsclausule bij inning van premies bij gewezen gezagdragers die momenteel actieve gezagdragers zijn; - Uitsluiten van niet premiebetalende toelatingsplichtigen ( buitenlanders met een inkomen beneden de ANG 1000 per maand) - Reductie van het premiepercentage bij bepaalde categorie gepensioneerden Niet duidelijk is wanneer deze reparatie gaat plaatsvinden. Ondertussen heeft de Stichting Overheid Accountant Bureau (SOAB) in juli 2013 op verzoek van de Minister van Financiën rapport uitgebracht over haar bevindingen inzake de uitvoeringsprestaties van de BVZ door de SVB. De SOAB komt tot de conclusie dat de SVB de capaciteit en het instrumentarium heeft om de BVZ adequaat uit te voeren. De kosten reducties worden geïmplementeerd en gerealiseerd met uitzondering van het Hartkatherisatielab. Op grond hiervan zal volgens de SOAB de verwachte zorguitgaven 2013 binnen de begrote uitgaven van ANG 466 miljoen blijven. Op basis van hun bevindingen is de SOAB van oordeel dat het niet verstandig zou zijn om nu de BVZ te repareren. Het is op dit moment prematuur om al te oordelen over mogelijke ongewenste gevolgen of effecten voor de zorgconsumptie of voor de zorgverleners. Wacht eerst een jaar af alvorens tot eventuele reparatie over te gaan. Redactioneel commentaar: De aanbeveling van SOAB om (nog) niet over te gaan op reparatie geeft aanleiding tot het plaatsen van de volgende kanttekeningen: - Het advies van de SOAB druist in tegen het uitgangspunt van de Regering dat de BVZ niet mag leiden tot schade van de op de markt opererende ziektekosten verzekeringsbedrijven. Bij de huidige BVZ wetgeving is dit uitdrukkelijk wel het geval en dient reparatie van deze wet zo snel mogelijk plaats te vinden. Hoe langer reparatie uit blijft des te groter de schade zal zijn voor de ziektekosten verzekeringsbedrijven. - Het SOAB advies tast de rechtszekerheid aan. Bij invoering van de BVZ per 1 februari 2013 is nagelaten om een overgangsregeling in te voeren waardoor de rechtszekerheid van velen is aangetast. Onder meer de groep van personen die een private ziekteverzekering hebben maar van baan willen veranderen, verzekerden die een buitenlandse zorgverzekering hebben ( betere dekking, goedkoper, hier te lande niet te krijgen dekkingspakket), pas geborenen waarvan ouders en overige familieleden alle privaat verzekerd zijn. Snelle reparatie van de BVZ is nodig om de rechtszekerheid te herstellen. 12

13 - Het SOAB advies bevordert illegaliteit. Uitvoering van toezeggingen van de Regering door de SVB o.a. verstrekken van vergoeding brillen, tandheelkundige diensten, transport van ernstige zieke mensen, melk voor baby s etc. dienen gebaseerd te zijn op een wettelijk basis. Om deze redenen is reparatie van de BVZ noodzakelijk. De praktijk van jarenlang onwettig handelen door de SVB o.a. op het gebied van zorgverzekeringen 60 plussers en opbouw wettelijke reserves AOV/AWW getuigt van onbehoorlijk bestuur en verdient geen navolging. - Willens en wetens doorgaan met praktijken die tot financiële schade leiden zoals het gratis verstrekken van zorgkaarten aan niet premiebetalende (buitenlandse) toelatingsplichtigen is onverantwoord en ondeugdelijk. - Het SOAB advies ondermijnt de geloofwaardigheid van bestuurders. Immers reeds bij behandeling van de BVZ wetgeving is toegezegd dat reparatie zo snel mogelijk doorgevoerd zal worden om de ongewenste gevolgen van deze wet te elimineren. - Getwijfeld wordt of het advies evenwichtig is daar alleen de uitgavenkant van ziektekostenverzekering in ogen schouw zijn genomen terwijl met geen woord gerept wordt over de ontwikkelingen van de inkomstenzijde. Op basis van deze punten is het terecht dat de Minister en de Regering besloten hebben om het advies van de SOAB niet op te volgen. Het beleid van de Minister om zo snel mogelijk de BVZ te repareren en tegelijkertijd zich in te spannen om een Algemene Ziektekosten Verzekering in te voeren dient ondersteund te worden omdat deze van meer evenwicht en realiteitszin getuigd. 4.(Nieuwe)Wetgeving Beknopt overzicht recente (initiatief) wetsvoorstellen/aanpassingen op sociaaleconomisch gebied welke door de Regering dan wel als initiatief ontwerp van de Staten aan de wetgevende macht ter behandeling zijn aangeboden en waar de SER advies over dient uit te brengen (periode juli 2013 t/m aug 2013). In de betreffende verslagperiode heeft de regering geen nieuwe stukken wetgeving aan de SER ter advisering aangeboden. 5.ECONOMIC INDICATORS Foreign Exchange Position (x mln) : July 2013 : NAƒ 2,135 July 2012 : NAƒ2,289 Consumer Price Index (Oct 2006 = 100) June 2013 :122,5 June 2012 :121.0 Change : 1,2% Average inflation past 12 months : 2,3% 13

14 Population and Employment Curaçao : Total population 150, ,426 Employed population 62,042 59,453 Unemployed population 6,721 6,325 Labor Force 68,763 65,778 Unemployment rate 9.8% 9.6% Stay over tourism no of visitors : Jan-June 2013 year to date : Jan-June 2012 year to date: Change : 7% Cruise tourism no. of passengers : Jan-June 2013 year to date : Jan- June 2012 year to date : Change: 15% Stay over nights Jan-June 2013 year to date: 1,821,780 Jan-June 2012 year to date: 1,801,326 Change: 1% Occupancy rate Hotels June 62,10 % 71,67% Average YTD Jan-May 69,58 % 74,61% Shipping : Jan - July 2013 Jan - July 2012 Freight Tanker Cruise Others Jan-May 2013 Jan-May 2012 Cargo movements, metric tons Unloaded ,388 Loaded 99,299 87,257 14

15 June 2013 June 2012 Total companies Commercial Register Local 23,442 23,139 International 14,893 15,544 Total 38,335 38,683 Source: Centrale Bank van Curaçao en Sint Maarten, Central Bureau of Statistics, Curaçao Tourism Development Foundation, Curaçao Port Authority, MEO, CHATA, Chamber of Commerce Curaçao 15

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2015

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2015 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2015 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Performance Curaçao economy 2014 and expected developments

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Ontwikkelingen betalingsbalans 2013 Landsverordening

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2012

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2012 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER AUGUSTUS 2012 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Resultaten seminar Economen Platform

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2015

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2015 1 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2015 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Stand van zaken ontwikkeling toeristische sector Curaçao

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2012

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2012 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER JULI 2012 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Ontwikkelingen betalingsbalans 2011

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Beëindiging Aanwijzing en hoe nu verder? Resultaten Conjunctuur

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2012

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2012 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER FEBRUARI 2012 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Stand van zaken Strategisch Toeristen

Nadere informatie

Guardian Group Fatum Pensioen en Bedrijvendag 27 Mei 2016 Steven Martina President & CEO Guardian Group Fatum

Guardian Group Fatum Pensioen en Bedrijvendag 27 Mei 2016 Steven Martina President & CEO Guardian Group Fatum Guardian Group Fatum Pensioen en Bedrijvendag 27 Mei 2016 Steven Martina President & CEO Guardian Group Fatum TAKING CARE OF GENERATIONS!!! HET BELANG VAN HET SOCIAAL ZEKERHEIDSSTELSEL HET BELANG

Nadere informatie

Economische ontwikkelingen in 2013 en vooruitzichten voor 2014

Economische ontwikkelingen in 2013 en vooruitzichten voor 2014 PERSBERICHT NR. 2013-009 Curaçao Economische ontwikkelingen in 2013 en vooruitzichten voor 2014 Na de economische krimp van 0,1% in 2012, neemt naar verwachting het reële Bruto Binnenlands Product van

Nadere informatie

De conclusies van het IMF betreffende de betalingsbalans en het monetair beleid zijn onderverdeeld in drie aspecten:

De conclusies van het IMF betreffende de betalingsbalans en het monetair beleid zijn onderverdeeld in drie aspecten: SAMENVATTING BELANGRIJKSTE CONCLUSIES IN HET RAPPORT D.D. 19 SEPTEMBER 2011 NAAR AANLEIDING VAN DE BESPREKINGEN IN HET KADER VAN DE 2011 ARTIKEL IV CONSULTATIES VAN HET IMF 1. HOOFDTHEMA Het belangrijkste

Nadere informatie

Sense of urgency; Hervormingen; Impact.

Sense of urgency; Hervormingen; Impact. Sense of urgency; Hervormingen; Impact. Sense of urgency Korte termijn: financiële tekorten (2011) algemene ouderdomsvoorziening: ca. 100 mln/ jr schommelfonds uitgeput in 2013; ziektekostenverzekering:

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2015

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2015 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2015 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Stand van zaken overheidsfinanciën 3 e kwartaal 2015

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2017

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2017 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2017 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Begroting Curaçao 2018 Impact CNSJF op de Curaçaose economie

Nadere informatie

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad SVb Seguridad pa Aruba su comunidad VOORSTELLEN TER SANERING VAN HET ZIEKTEFONDS Eagle, oktober 2015 Inhoud 1. Inleiding 2. Problemen van het Ziektefonds 3. Achtergrond van de problemen 4. Voorstellen

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER DECEMBER 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER DECEMBER 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER DECEMBER 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Aanpassing Minimumlonen 2015 Voorstel inkorten AOV/AWW

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Economische vooruitzichten 2014 en ontwikkelingen 2013

Nadere informatie

Verslag van de president

Verslag van de president Verslag van de president De matige groei van de wereldeconomie zette zich voort in het tweede kwartaal van 2016 als gevolg van een groeivertraging in de hoogontwikkelde landen. In de opkomende economieën

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER NOVEMBER 2011 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Advies Commissie Oudedagsvoorziening

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Brandbrief VBC aan regering over stand van zaken economie

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2013

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2013 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2013 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Krimp economie Curaçao met 0,1% in 2012 Financiële Management

Nadere informatie

Standpunt van ATIA t.a.v. AOV fonds

Standpunt van ATIA t.a.v. AOV fonds Notitie AOV-problematiek en oplossingen Standpunt van ATIA t.a.v. AOV fonds De huidige AOV-problematiek is al jaren bekend. Sinds de verlaging van de pensioenleeftijd sinds medio jaren 90 van de vorige

Nadere informatie

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad SVb Seguridad pa Aruba su comunidad VOORSTELLEN TER SANERING VAN HET ZIEKTEFONDS Eagle, oktober 2015 Inhoud 1. Inleiding 2. Problemen van het Ziektefonds 3. Achtergrond van de problemen 4. Voorstellen

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2015

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2015 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2015 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Aanpassing Tax- Holiday wetgeving Stand van zaken Overheidsfinanciën

Nadere informatie

Dé Bank voor de Sociale Verzekeringen.

Dé Bank voor de Sociale Verzekeringen. DE PENSIOENEN, TOESLAG, PREMIEPERCENTAGES, LOONGRENZEN, PREMIE- INKOMENSGRENZEN, EN BIJDRAGE VAN DE SOCIALE VERZEKERINGEN 2014 WEDUWEN- EN WEDUWNAARSPENSIOEN: OUDERDOMSPENSIOEN: t/m 39 jaar NAf. 400,-

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Reparatiewetgeving Basis Verzekering Ziektekosten Productontwikkeling

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Voorspelling MEO Economische groei 2014 Jaarverslag CFT

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Belastingplan 2011 80-20 regeling 3.RAPPORTEN CHATA Policy

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER JANUARI 2011 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Verwachte economische groei Curaçao

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2015

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2015 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER AUGUSTUS 2015 De VBC Newsletter editie augustus 2015 is geheel gewijd aan het onderwerp ontwikkelingen

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O. NEWSLETTER September 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O. NEWSLETTER September 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER September 2011 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Economische verwachting 2011:

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2013

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER FEBRUARI 2013 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 info@vbcuracao.com NEWSLETTER FEBRUARI 2013 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Invoering Basis Verzekering Ziektekosten

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER SEPTEMBER 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER SEPTEMBER 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER SEPTEMBER 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE (Sociaal-Economisch) Beleid Regering 2014/2015 Begroting

Nadere informatie

Inkomsten en uitgaven van de landsoverheid Curaçao in 2014

Inkomsten en uitgaven van de landsoverheid Curaçao in 2014 Inkomsten en uitgaven van de landsoverheid Curaçao in 2014 Inleiding Joyce Mahabali De inkomsten van de overheid zijn de gelden die de overheid binnenkrijgt, overheidsuitgaven zijn de gelden die de overheid

Nadere informatie

Persbericht. Huishoudens verliezen koopkracht in Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Huishoudens verliezen koopkracht in Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB04-112 15 juli 2004 9.30 uur Huishoudens verliezen koopkracht in 2003 In 2003 is het reëel beschikbaar inkomen van huishoudens voor het eerst in tien jaar

Nadere informatie

Statistisch Magazine Internationale economische ontwikkelingen in de periode 2010 tot en met 2012

Statistisch Magazine Internationale economische ontwikkelingen in de periode 2010 tot en met 2012 Internationale economische ontwikkelingen in de periode 2010 tot en met 2012 Inleiding Lorette Ford De economische ontwikkeling van een land kan door middel van drie belangrijke economische indicatoren

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Economische effecten van een verlaging van de administratieve lasten

Economische effecten van een verlaging van de administratieve lasten CPB Notitie Datum : 7 april 2004 Aan : Projectdirectie Administratieve Lasten Economische effecten van een verlaging van de administratieve lasten 1 Inleiding Het kabinet heeft in het regeerakkoord het

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2012

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2012 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2012 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Financiële situatie Curaçao anno oktober 2012 Stand van

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

De financiële crisis vanuit de. Miriam Gonzalez Executive Director Centrale Bank van Aruba

De financiële crisis vanuit de. Miriam Gonzalez Executive Director Centrale Bank van Aruba De financiële crisis vanuit de Caribische invalshoek 4 november 2010 0 Miriam Gonzalez Executive Director Centrale Bank van Aruba Structuur van de presentatie Effecten financiële crisis voor het Caribisch

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2014

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2014 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER NOVEMBER 2014 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Voorstellen aanpassingen IB, WB, SB, LB, ALL en invoering

Nadere informatie

Op het bovenstaande geldt een aantal uitzonderingen. Niet verzekerd zijn de volgende categorieën ingezetenen:

Op het bovenstaande geldt een aantal uitzonderingen. Niet verzekerd zijn de volgende categorieën ingezetenen: Basisverzekering ziektekosten Per 1 februari 2013 is de Landsverordening basisverzekering ziektekosten (hierna: BVZ) van kracht geworden. Dit memo behandelt uitsluitend de heffing en inning van de inkomensafhankelijke

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2012

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER MAART 2012 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER MAART 2012 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Cft: Goedkeuring Begroting Curaçao

Nadere informatie

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I Opgave 1 Beleggingen leiden tot inkomensverschillen Aangetrokken door voorspoedige ontwikkelingen op de effectenbeurs, zijn in een land de mensen steeds meer gaan beleggen in aandelen en obligaties. Mede

Nadere informatie

solidariteit van jong met oud, of ook omgekeerd?

solidariteit van jong met oud, of ook omgekeerd? Bijdrage prof. dr. Kees Goudswaard / 49 Financiering van de AOW: solidariteit van jong met oud, of ook omgekeerd? Deze vraag staat centraal in de bij drage van bijzonder hoogleraar Sociale zekerheid prof.

Nadere informatie

Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2

Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2 Groei of krimp? bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 7 en 4K Hoofdstuk 5 aanvullend lesmateriaal n.a.v. vernieuwde syllabus EC/K/5A: 2 Als je moet kiezen welk plaatje je op je cijferlijst zou willen hebben,

Nadere informatie

ECONOMISCHE ONTWIKKELINGEN IN 2016 EN VOORUITZICHTEN VOOR 2017

ECONOMISCHE ONTWIKKELINGEN IN 2016 EN VOORUITZICHTEN VOOR 2017 ECONOMISCHE ONTWIKKELINGEN IN 2016 EN VOORUITZICHTEN VOOR 2017 Voorwoord Volgens voorlopige cijfers is de economische groei in Curaçao in 2016 nihil geweest (0,0%), nadat een groei van 0,3% in 2015 werd

Nadere informatie

Economische ontwikkelingen in 2014 en vooruitzichten voor 2015

Economische ontwikkelingen in 2014 en vooruitzichten voor 2015 Economische ontwikkelingen in 2014 en vooruitzichten voor 2015 Curaçao De economie van Curaçao is in 2014 naar verwachting met 0,5% % gekrompen ten opzichte van 2013. De krimp is daarmee iets kleiner dan

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JULI 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER JULI 2011 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Economische groei Curaçao 2010: 0,1%

Nadere informatie

AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN

AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN Jaargang 2016 No. 43 Landsbesluit, houdende algemene maatregelen, van 4 augustus 2016 tot wijziging van de dagloongrenzen voor 2015, genoemd in de Landsverordening ongevallen

Nadere informatie

Eindexamen economie havo I

Eindexamen economie havo I Opgave 1 Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. 1 Voorbeeld van een juiste berekening: 47,5 27,5 100% = 72,73% 27,5

Nadere informatie

Eindexamen economie havo I

Eindexamen economie havo I Beoordelingsmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 1 van het aanbod van arbeid

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2013

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER JANUARI 2013 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER JANUARI 2013 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Begroting Curaçao 2013 Aanpassing

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inkomen huishoudens gecorrigeerd voor inflatie licht gedaald. Meer inkomen uit vermogen en pensioen

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inkomen huishoudens gecorrigeerd voor inflatie licht gedaald. Meer inkomen uit vermogen en pensioen Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB06-074 13 juli 2006 9.30 uur Uitgaven huishoudens hoger dan inkomsten De Nederlandse economie is in 2005 met 1,5 procent gegroeid. Het voor inflatie gecorrigeerde

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2016

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2016 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER OKTOBER 2016 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Begroting Curaçao 2017 Stand van zaken toerisme t/m 1

Nadere informatie

ONDERWERP PRESENTATIE IS EEN STELSELWIJZIGING IN BELANG VAN U ALS DEELNEMER? GENOEMDE ONTWIKKELINGEN / PROBLEMEN OM ONS PENSIOEN STELSEL TE WIJZIGEN

ONDERWERP PRESENTATIE IS EEN STELSELWIJZIGING IN BELANG VAN U ALS DEELNEMER? GENOEMDE ONTWIKKELINGEN / PROBLEMEN OM ONS PENSIOEN STELSEL TE WIJZIGEN ONDERWERP PRESENTATIE IS EEN STELSELWIJZIGING IN BELANG VAN U ALS DEELNEMER? GENOEMDE ONTWIKKELINGEN / PROBLEMEN OM ONS PENSIOEN STELSEL TE WIJZIGEN 1 GEVOLGEN DEMOGRAFISCHE ONTWIKKELINGEN 2 REKENRENTE,

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2011

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2011 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O info@vbc.an www.vbc.an NEWSLETTER APRIL 2011 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Kanttekeningen bij Regeerprogramma

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2007-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2007-II Beoordelingsmodel Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit blijkt dat

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Mag ik dan nooit meer stoppen met werken?

Mag ik dan nooit meer stoppen met werken? Mag ik dan nooit meer stoppen met werken? 67 vragen over aow-vragen en uw pensioen (Uit AD van 1-11-2016) De AOW-leeftijd gaat in 2022 met drie maanden omhoog voor iedereen die na 1954 geboren is. Reden

Nadere informatie

Modelscenario s (deel II)

Modelscenario s (deel II) Turistika Dienst Economische Zaken Modelscenario s 2005-2012 (deel II) Amsterdam/Willemstad mei 2006 1 Turistika 2005-2012 1 2 3 4 5 6 Doelstellingen workshop Doelstellingen project Turistika I/O analyse:

Nadere informatie

Tax news. Penshonadoregeling Voor Curaçao. Penshonados en renteniers. In een oogopslag. Aandachtspunten

Tax news. Penshonadoregeling Voor Curaçao. Penshonados en renteniers. In een oogopslag. Aandachtspunten Tax news Penshonadoregeling Voor Curaçao Penshonados en renteniers Aandachtspunten In een oogopslag... 1 Voorwaarden... 2 Belasting en premies... 2 Inkomen uit buitenlandse bronnen... 3 Keuze mogelijkheid...

Nadere informatie

Eindexamen havo economie oud programma I

Eindexamen havo economie oud programma I Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit blijkt dat mensen met een hoog

Nadere informatie

Welvaart en groei. 1) Leg uit wat welvaart inhoudt. 1) De mate waarin mensen in hun behoefte kunnen voorzien. 2) Waarmee wordt welvaart gemeten?

Welvaart en groei. 1) Leg uit wat welvaart inhoudt. 1) De mate waarin mensen in hun behoefte kunnen voorzien. 2) Waarmee wordt welvaart gemeten? 1) Leg uit wat welvaart inhoudt. 2) Waarmee wordt welvaart gemeten? 3) Wat zijn negatief externe effecten? 4) Waarom is deze maatstaf niet goed genoeg? Licht toe. 1) De mate waarin mensen in hun behoefte

Nadere informatie

De financiële crisis: en de Nederlandse Antillen

De financiële crisis: en de Nederlandse Antillen De financiële crisis en de Nederlandse Antillen Presentatie door Eric Matto Bank van de Nederlandse Antillen voor het seminar De financiële crisis: oorzaken, gevolgen en aanpak 2 september 2009 Blijven

Nadere informatie

De Rijksbegroting voor dokters

De Rijksbegroting voor dokters Medisch Contact Live 11 december 2013 De Rijksbegroting voor dokters Marco Varkevisser Universitair hoofddocent Economie en Beleid van de Gezondheidszorg Erasmus Universiteit Rotterdam Contact: varkevisser@bmg.eur.nl

Nadere informatie

2013 no. 96 AFKONDIGINGSBLAD VAN ARUBA

2013 no. 96 AFKONDIGINGSBLAD VAN ARUBA 2013 no. 96 AFKONDIGINGSBLAD VAN ARUBA LANDSVERORDENING van 20 december 2013 tot wijziging van onder meer de Landsverordening algemene ouderdomsverzekering (AB 1990 no. GT 33), de Landsverordening algemene

Nadere informatie

Bijna 3 miljard euro begrotingsoverschot in 2016

Bijna 3 miljard euro begrotingsoverschot in 2016 Bijna 3 miljard euro begrotingsoverschot in 2016 De overheid behaalde in 2016 een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro. Dit is 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Een jaar eerder was

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad

SVb Seguridad pa Aruba su comunidad SVb Seguridad pa Aruba su comunidad Creandoclaridad, treciendotrankilidad Op weg naar een betaalbare AOV Presentatie Dialogo Social 2013 Eagle, November 2013 1 Inhoud 1. Inleiding: het belang van de AOV

Nadere informatie

De minister van Financiën van Curaçao. Pier Hornstra maart 2013 Cft /6 - Advies vastgestelde begroting 2013

De minister van Financiën van Curaçao. Pier Hornstra maart 2013 Cft /6 - Advies vastgestelde begroting 2013 Aan De minister van Financiën van Curaçao College financieel toezicht Curaçao en Sint Maarten Adres kantoor Curaçao De Rouvilleweg 39 Willemstad, Curaçao Telefoon (+5999) 4619081 Telefax (+5999) 4619088

Nadere informatie

Lesbrief Jong en Oud 3 e druk

Lesbrief Jong en Oud 3 e druk Hoofdstuk 1. 1.16 C. School of baantje 1.17 a. 200/ 10 = 20 keer. b. Zie figuur. c. Zie figuur. d. 15 keer naar de bioscoop kost hem 150. Er blijft dan nog 50 over voor tijdschriften. Hij kan nog 50/5

Nadere informatie

UITWERKING TOELICHTING OP DE ANTWOORDEN VAN HET EXAMEN 2002-I VAK: ECONOMIE 1,2

UITWERKING TOELICHTING OP DE ANTWOORDEN VAN HET EXAMEN 2002-I VAK: ECONOMIE 1,2 TOELICHTING OP DE ANTWOORDEN VAN HET EXAMEN 2002-I VAK: ECONOMIE 1,2 NIVEAU: EXAMEN: HAVO 2001-II De uitgever heeft ernaar gestreefd de auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Degenen

Nadere informatie

AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN

AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN AFKONDIGINGSBLAD VAN SINT MAARTEN Jaargang 2014 No. 4 Landsbesluit, houdende algemene maatregelen, van de 10 de januari 2014 tot vaststelling van de jaarlijkse bijdrage van het Land aan het Algemeen Fonds

Nadere informatie

1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden?

1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden? 1. De productiemogelijkhedencurve van een land verschuift naar boven. Waardoor kan dit verklaard worden?. een daling van het aantal werklozen B. een toename van de emigratie uit het betreffende land. de

Nadere informatie

Eindexamen economie havo I

Eindexamen economie havo I Beoordelingsmodel Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit blijkt dat

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1995 1996 24 475 Invoeging van een nieuw artikel 3b van de Ziekenfondswet Nr. 3 MEMORIE VAN TOELICHTING Met ingang van 1 juli 1994 trad de Wet van 9 juni

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 37370 29 december 2014 Aanwijzing van de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 15 december 2014,

Nadere informatie

Opdracht 1 Macro-economie [30p]

Opdracht 1 Macro-economie [30p] Opdracht 1 Macro-economie [30p] De effectieve vraag van land Angeloziё bestaat uit de voorgenomen consumptie van de gezinnen en de voorgenomen investeringen van de bedrijven. In dit land was het Bruto

Nadere informatie

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer

COLLEGEVOORSTEL. Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer COLLEGEVOORSTEL Onderwerp Aanpassing bijstandsbeleid / compensatie van de Wtcg en Cer Te besluiten om 1. Het minimabeleid met ingang van 1 januari 2015 aan te passen door wijziging van de richtlijnen;

Nadere informatie

Tax news. Penshonadoregeling Voor St. Maarten. Penshonados en renteniers. In een oogopslag. Aandachtspunten

Tax news. Penshonadoregeling Voor St. Maarten. Penshonados en renteniers. In een oogopslag. Aandachtspunten Tax news Penshonadoregeling Voor St. Maarten Penshonados en renteniers Aandachtspunten In een oogopslag... 1 Voorwaarden... 2 Belasting en premies... 2 Inkomen uit buitenlandse bronnen... 3 Keuze mogelijkheid...

Nadere informatie

CPB Achtergronddocument

CPB Achtergronddocument CPB Achtergronddocument Tekortreductie in internationaal perspectief Erik Floor 3 Inhoud 1 Inleiding 5 2 Tekortreducerende maatregelen 5 3 Tekortreducering 7 3.1 Overheidsuitgaven 8 3.2 Overheidsinkomsten

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 240 IXA Jaarverslag en slotwet van Nationale Schuld 2011 Nr. 2 RAPPORT BIJ HET JAARVERSLAG 2011 VAN NATIONALE SCHULD (IXA) Aan de Voorzitter

Nadere informatie

College Aruba financieel toezicht

College Aruba financieel toezicht College Aruba financieel toezicht Aan De minister van Financiën en Overheidsorganisatie van Aruba Adres kantoor Curaçao De Rouvilleweg 39 Willemstad, Curaçao Telefoon (+5999)4619081 Telefaxk (+5999) 4619088

Nadere informatie

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2013

V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2013 Tel.: 461-1210 Fax: 461-5422 Newsletter V E R E N I G I N G B E D R I J F S L E V E N C U R A Ç A O NEWSLETTER APRIL 2013 1.EDITORIAL 2.ECONOMIE Stand van zaken Curaçaose economie 3 e kwartaal 2012 IMF:

Nadere informatie

Domein E: Ruilen over de tijd. fransetman.nl

Domein E: Ruilen over de tijd. fransetman.nl Domein E: Ruilen over de tijd Rente : prijs van tijd Nu lenen: een lagere rente Nu sparen: een hogere rente Individuele prijs van tijd: het ongemak dat je ervaart Algemene prijs van tijd: de rente die

Nadere informatie

VUT-fondsen nog minder dan tien jaar te gaan

VUT-fondsen nog minder dan tien jaar te gaan Publicatiedatum CBS-website: 16 juli 2007 VUT-fondsen nog minder dan tien jaar te gaan Drs. J.L. Gebraad en mw. T.R. Pfaff Centraal Bureau voor de Statistiek VUT en prepensioen krijgen vanaf 2006 geen

Nadere informatie

Tour de Zorg Etappe 2: De Bergetappe

Tour de Zorg Etappe 2: De Bergetappe Assurantiekantoor Veltman presenteert: Tour de Zorg Etappe 2: De Bergetappe Solotour! Vandaag leggen we de 2 e etappe af. De bergetappe staat ons te wachten, een pittige dag dus, waarbij ons 3 cols (bergen)

Nadere informatie

Examen HAVO. economie. tijdvak 1 woensdag 16 mei 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. economie. tijdvak 1 woensdag 16 mei 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2012 tijdvak 1 woensdag 16 mei 13.30-16.00 uur oud programma economie Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 28 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 60 punten te behalen.

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2007-I

Eindexamen economie 1-2 havo 2007-I 4 Beoordelingsmodel Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 twee van de volgende voorbeelden

Nadere informatie

Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten

Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten 24 Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten Maart 2017 PwC is het merk waaronder PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. (KvK 34180285),

Nadere informatie

Aa n De minister van Financien van Curac;ao. Contactpersoon Telefoonnummer Telefoon ( + 172 1) 543033 1 Sylvia Bijl (Cft) +5999 461 9081

Aa n De minister van Financien van Curac;ao. Contactpersoon Telefoonnummer Telefoon ( + 172 1) 543033 1 Sylvia Bijl (Cft) +5999 461 9081 Aa n De minister van Financien van Curac;ao o en Sint Maarten Adres kantoor Curacao De Rouvilleweg 39 Willemstad, C ura ~ ao Tel efoon ( + 5999 ) 461908 1 Telefa x (+5999) 46 19088 Adres kantoor Sint Ma

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Examen HAVO. economie. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. economie. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.00 uur economie tevens oud programma economie 1,2 Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 27 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Werkloosheid Beschikbaar inkomen. toegenomen. Sociaal Economische Trends 2013 De Nederlandse economie

Werkloosheid Beschikbaar inkomen. toegenomen. Sociaal Economische Trends 2013 De Nederlandse economie Sociaal Economische Trends 213 De Nederlandse economie Werkloosheid 24-211 Beschikbaar inkomen Stromen huishoudens duren sinds 212 Werkloosheidsduren op basis van de Enquête toegenomen beroepsbevolking

Nadere informatie

Prijsvergelijking Jumbo Nederland Bonaire Warehouse, augustus 2012

Prijsvergelijking Jumbo Nederland Bonaire Warehouse, augustus 2012 Pagina 1 Prijzen eerste levensbehoeften In augustus 2012 is een beperkte prijsvergelijking gedaan waarin de prijzen van Jumbo in Nederland zijn vergeleken met de prijzen van Warehouse Bonaire, een supermarkt

Nadere informatie