Van leren naar veranderen: inspiratiedag voor leidinggevenden en vormingsverantwoordelijken

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van leren naar veranderen: inspiratiedag voor leidinggevenden en vormingsverantwoordelijken"

Transcriptie

1 Van leren naar veranderen: inspiratiedag voor leidinggevenden en vormingsverantwoordelijken 3 mei 2011 te Mechelen Workshop 3 Investeren in opleiding, gewikt en gewogen vanuit de praktijk Myriam Claus, directeur WZC, OCMW Edegem Theo Wijnen, VVSG, coördinator en stafmedewerker team consulting en organisatieontwikkeling 1

2 Investeren in opleiding, gewikt en gewogen vanuit de praktijk Inhoud workshop: Stelt u zich ook wel eens de volgende vragen? Ontwikkelings- versus performancegericht leren Situationeel opleiden en leren; methodiek training on the job (MTJ): Handelingsgericht leermodel Uitgangspunten en doelstellingen MTJ Werkwijze en didactische aanpak MTJ Enkele bevindingen en resultaten MTJ Vervolgstappen in het traject Cultuur is gezet Literatuur 3 - Gewikt en gewogen Stelt u zich ook wel eens de volgende vragen? Wat is nu de meest geschikte interventie om prestaties van de medewerkers te verhogen? Durven we te experimenteren met andere werk- en leervormen in het kader van het opleiden/begeleiden van de medewerkers? Hebben wij in ons opleidingsbeleid een visie geformuleerd over situationeel opleiden en leren? Wat gaat ons de opleiding kosten en welk rendement stellen we voorop? Denken wij wel voldoende na over leerprocessen in het dagelijks werkproces? Leggen wij voldoende verbanden tussen ontwikkelingsgericht leren en performancegericht leren? 4-2

3 Ontwikkelings- versus performancegericht leren Ontwikkelingsgericht leren Performancegericht leren Focus op competentieontwikkeling Gebruik van persoonlijke ontwikkelingsplannen Focus op meetbare performanceverbetering van de organisatie Focus op teamontwikkelingsplannen Gebruik van competentiemetingen Centraal stellen van leren en ontwikkelen van medewerkers Gebruik van performancemetingen; kwantitatief als kwalitatief Beter presteren van de organisatie staat centraal 5 - Situationeel opleiden en leren Methodiek training on the job Een uitdaging, een innovatie? Methodiek ontwikkeld en uitgevoerd (pilot) in het WZC Immaculata van het OCMW Edegem Methodiek verder toegepast in andere organisaties Integratie van leren en werken staat centraal; gebaseerd op het handelingsgericht leermodel (zie ook ervaringsgericht leermodel van Kolb) PRAKTIJKLEREN Waarbij vanuit het weten, met name het concrete doen wordt geaccentueerd

4 Methodiek training on the job (1) Handelingsgericht leermodel (Schön, Bolhuis en Simons) Waarnemen (bespreken/ analyseren Waarnemen als horen, zien, voelen, analyse Weten cognities LEREN OEFENEN; nadoen, proberen FEEDBACK; shaping BEHEERSING; handelingscompetentie LEREN 7 - Methodiek training on the job (2) Uitgangspunten en doelstellingen Jaarplan organisatie (WZC) is richtinggevend; past binnen een traject van organisatieontwikkeling Systematisch verbeteren van de kwaliteit van het formele overleg (overlegstructuur) en de communicatie Efficiënt en effectief overleg voeren (vergaderen) en communiceren Training vindt plaats in en tijdens het bestaande overleg (b.v. team-, werkoverleg, bewonersbespreking, managementoverleg..) 8-4

5 Methodiek training on the job (3) Uitgangspunten en doelstellingen Actieve betrokkenheid stimuleren van medewerkers; bevorderen van het eigenaarschap Concrete aandacht voor de rol en competenties van de leidinggevende van de dienst/het team Ontwikkelings- en resultaatgericht traject Externe begeleiding; in een eerste fase. (1 e jaar) 9 - Methodiek training on the job (4) Werkwijze en didactische aanpak Training is opgebouwd uit vier stappen Sterke deelnemersgerichte benadering en aanpak Vertrouwensrelatie opbouwen en versterken Zelfanalyse en groeidoelen per team ; bij stap 1 Korte voor- en nabespreking tussen leidinggevende en begeleider Hanteren van meerdere instrumenten; eisenkader, check- meet- en observatielijsten, e.a.. STAP 1 STAP 2 STAP 3 STAP 4 Oriëntatiefase Beoordelen van de structuur van het overleg en de vereiste basisvaardigheden Verbreding en verdieping van basis- en genuanceerde vaardigheden Integratie en stabilisatie 5

6 Methodiek training on the job (5) Enkele bevindingen en resultaten (zie verder dia Literatuurverwijzingen, T. Wijnen) Efficiënte en effectieve methode naast andere methoden van opleiden en leren Methodiek vergt zorgvuldige benadering en stapsgewijze aanpak. Met name als de externe begeleider de organisatie heeft verlaten; Verdere transfer inbouwen en opvolgen via stap 4 integratie en stabilisatie Groot realiteitsgehalte (herkenbaarheid) voor de deelnemers; o.a., vaardigheden worden ingeoefend en toegepast in de eigen praktijk tijdens het overlegmoment opdrachten voor de praktijk Methodiek training on the job (6) Enkele bevindingen en resultaten (zie verder dia Literatuurverwijzingen, T. Wijnen) Toepassing van het geleerde ligt bij de medewerkers en de leidinggevende; begeleider faciliteert, traint de teamleden tijdens het overleg, klankbord en coach voor de leidinggevende en de opdrachtgever Leidinggevende als cultuurdrager en interne begeleider Oefening zelfanalyse, groeidoelen, tussentijdse metingen gelden als een rode draad doorheen het traject. Constante focus op het gestelde doel; systematisch verbeteren van de kwaliteit van het formele overleg (overlegstructuur) en de communicatie 6

7 Methodiek training on the job (7) Enkele bevindingen en resultaten (zie verder dia Literatuurverwijzingen, T. Wijnen) Efficiënt en effectief uitgebouwde overleg- en communicatiestructuur Enkele fragmenten van deelnemers Fragment 1; Bewust communiceren Fragment 2; Verbetering van de sfeer Fragment 3; Kleine maar belangrijke aanpassingen Fragment 4; Niet alleen maar structuur, ook ontwikkeling van vaardigheden Fragment 5; Steeds opvolgen en bewaken Fragment 6; Verbanden leggen Methodiek training on the job (8) Vervolgtraject; als onderdeel van stap 4 In het WZC: 4800 uur vergadermomenten/jaar Blijvend sensibiliseren voor kwaliteit van overleg en communicatie Volhardend toewerken naar niveau van bewuste bekwaamheid Hulpmiddelen geïntegreerd in de dagelijkse werking: Eisenkader: vaardig vergaderen (agenda, duur, verslag..) Ieder overleg: systematische groepsevaluatie van de communicatie Periodieke zelfevaluatie door teams; document basisregels voor overleg Communicatie is een belangrijk evaluatiecriterium in de tweejaarlijkse evaluatie functionele loopbaan: kunnen luisteren en feedback geven/ontvangen 7

8 Methodiek training on the job (9) Tweejaarlijks tevredenheidsonderzoek medewerkers: opiniepeiling over communicatie 2009: ondanks voldoende en structureel overleg behoefte aan persoonlijk (informeel) contact tussen directeur en medewerkers praatcafé met directeur vergroot het participatieniveau Methodiek training on the job (10) Vervolgtraject; als onderdeel van stap 4 Ervaringsdeskundigheid verspreidt zich in huis Eerst: begeleidde intervisiesessies Voor TEAMS: leren individueel reflecteren over eigen gedrag Voor LEIDINGGEVENDEN: bevorderen van onderlinge communicatie en samenwerking, training in competenties coachend leiderschap Nu: zelfstandige intervisiesessies door leidinggevenden zelf Periodieke coaching en opvolgingsgesprekken op kernkwaliteiten communicatie vb. doorvragen zonder suggestieve vragen te stellen: hoe staat het er mee? vb. ander laten uitspreken in plaats van proces willen versnellen: lukt het? Participerende observatie door kwaliteitscoördinator gepland 8

9 Methodiek training on the job (11) Cultuur is gezet.(1) Methodiek inspireert tot nieuwe trajecten! Vb ABC in moeilijke gedragssituaties - traject Ervaring in zelfanalyse >groeidoelen Ervaring in sterke deelnemersgerichte benadering en aanpak Ervaring in samenwerking met externe begeleider/trainer Ervaring in systematisch gebruik van werkinstrumenten in bestaand overleg Traject positief geëvalueerd door de deelnemers Methodiek training on the job (12) Cultuur is gezet. (2) STAP 1 Oriëntatiefase STAP 2 Beoordelen van de structuur van het overleg en de vereiste basisvaardigheden STAP 3 Verbreding en verdieping van basis- en genuanceerde vaardigheden met huiswerkopdrachten STAP 4 Integratie en stabilisatie -Casus -Kwaliteitsverbetering 9

10 Literatuur (1) Ontwikkeling methodiek training on the job: systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 1 en deel 2), T. Wijnen, VVSG/Politeia, in Praktijkboek Kwaliteitszorg in Welzijnsvoorzieningen (downloaden via Pocket Coördineren en Samenwerken, bijlage 2, inclusief oefendocumenten op CD-ROM, T. Wijnen, VVSG/Politeia, 2006 (www.politeia.be) Situationeel opleiden en leren: het potentieel van individuele competenties voor organisaties, G. Bergenhenegouwen, Kluwer, Literatuur (2) Kostbaar misverstand: van training naar business improvement, J. Arets & V. Heijnen, Academic Service, 2008 Liever (g)een training: op weg naar performanceverbetering, J. Arets & B. Overduin, Academic Service, 2009 Zwolle aan zee: het verhaal achter baanbrekend HRM-beleid, L. Lijkendijk, Gemeente Zwolle, 2009 Leren in organisaties: als leren het antwoord is, wat is dan de vraag? G. Schuiling, H. Vermaak, H. Tours (red.), Kluwer, 2010 Organisatiecoaching in de praktijk: leren verlangen naar de zee, F. van den Boomen & J. van Jaarsveld, Kloosterhof,

11 Bedankt voor uw aandacht! 11

20 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 2)

20 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 2) 20 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 2) Theo Wijnen Coördinator team consulting en ontwikkeling Redactiecoördinator

Nadere informatie

19 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 1)

19 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 1) 19 Ontwikkeling methodiek training on the job Systematische verbetering van de kwaliteit van overleg- en communicatievormen (deel 1) Theo Wijnen Coördinator team consulting en ontwikkeling Redactiecoördinator

Nadere informatie

Inleiding... 9. Hoofdstuk 3 Management en leidinggevende structuur... 35

Inleiding... 9. Hoofdstuk 3 Management en leidinggevende structuur... 35 Inhoud Inleiding... 9 Hoofdstuk 1 Visie op leidinggeven... 13 1.1. Beïnvloeding van de organisatiecultuur... 13 1.2. Organisatiecultuur en organisatieklimaat... 15 1.3. Noodzaak van cultuuromslag... 16

Nadere informatie

Inleiding... 9. Hoofdstuk 2 Essentiële waarden... 21. Hoofdstuk 3 Management en leidinggevende structuur... 23

Inleiding... 9. Hoofdstuk 2 Essentiële waarden... 21. Hoofdstuk 3 Management en leidinggevende structuur... 23 Inhoud Inleiding... 9 Hoofdstuk 1 Visie op leidinggeven... 13 1.1. Organisatiecultuur... 13 1.2. Noodzaak van cultuuromslag... 15 1.3. Structuur-, cultuurdiscussie... 15 1.4. Organisatiecultuur... een

Nadere informatie

Inleiding... 9. Hoofdstuk 2: Positie van de leidinggevenden op middenkaderniveau

Inleiding... 9. Hoofdstuk 2: Positie van de leidinggevenden op middenkaderniveau Inhoud Inleiding... 9 Hoofdstuk 1: Managen versus leidinggeven... 13 1.1 Management... 13 1.2 Leiding geven... 13 1.3 Competenties en taakaspecten van de leidinggevende... 16 1.4 Samenvattend... 16 Hoofdstuk

Nadere informatie

Veerkrachtig sturen, productief samenwerken

Veerkrachtig sturen, productief samenwerken UNIEK TRAJECT VOOR LEIDERSCHAP Veerkrachtig sturen, productief samenwerken Voor managementteams en leidinggevenden van het middenkader Leiderschapsontwikkeling als hefboom Sterk leiderschap in lokale besturen

Nadere informatie

Bijlage C behorende bij artikel 2 lid 3 Besluit personeel veiligheidsregio

Bijlage C behorende bij artikel 2 lid 3 Besluit personeel veiligheidsregio Bijlage C behorende bij artikel 2 lid 3 Besluit personeel veiligheidsregio Supplement f. Functie procesmanager multidisciplinair oefenen Functie zoals genoemd in artikel 2 lid 3 sub f Besluit personeel

Nadere informatie

Training & Ontwikkeling

Training & Ontwikkeling Inleiding FOCUS Leren & Ontwikkelen uit Wormerveer is een sterk groeiende Human Resources Development dienstverlener met een duidelijke focus op resultaatgerichtheid en professionalisering. Wij onderscheiden

Nadere informatie

Teamkompas voor Zelfsturing

Teamkompas voor Zelfsturing Teamkompas voor Zelfsturing Wat is het teamkompas: Met dit instrument kun je inzicht krijgen in de ontwikkeling van je team als het gaat om effectief samenwerken: Waar staan wij als team? Hoe werken wij

Nadere informatie

Projectmatig werken in lokale overheden LEUVEN 27 oktober 2011

Projectmatig werken in lokale overheden LEUVEN 27 oktober 2011 STUDIEDAG Projectmatig werken in lokale overheden LEUVEN 27 oktober 2011 Inleiding door dagvoorzitter Welkomstwoord door Theo Wijnen, VVSG ook namens ParFinis Projectmatig werken Ongeveer 365.000 resultaten

Nadere informatie

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent Management Development is een effectieve manier om managementpotentieel optimaal te benutten en te ontwikkelen in een stimulerende en lerende omgeving. De manager van vandaag moet immers adequaat kunnen

Nadere informatie

30 DAGEN FOCUS TRAINING

30 DAGEN FOCUS TRAINING BROCHURE 30 DAGEN FOCUS TRAINING Voor medewerkers van woningcorporaties In samenwerking met de corporatie-academie Informatie colofon en aanmeldprocedure: zie einde brochure Simpel en snel leren op je

Nadere informatie

beter leren, fijner werken, sneller groeien Performance Management workshop HR Live congres 28-10-2014 The Courseware Company Welkom!

beter leren, fijner werken, sneller groeien Performance Management workshop HR Live congres 28-10-2014 The Courseware Company Welkom! beter leren, fijner werken, sneller groeien Performance Management workshop HR Live congres 28-10-2014 The Courseware Company Welkom! Agenda Introductie Performance Management Stellingen Afsluiting Luciano

Nadere informatie

Competentieprofiel voor coaches

Competentieprofiel voor coaches Competentieprofiel voor coaches I. Visie op coaching Kwaliteit in coaching wordt in hoge mate bepaald door de bijdrage die de coach biedt aan: 1. Het leerproces van de klant in relatie tot diens werkcontext.

Nadere informatie

!!!! !!!! 1. Professioneel adviseren

!!!! !!!! 1. Professioneel adviseren Professioneel adviseren In deze zesdaagse opleiding krijg je de kans om in een veilige omgeving de eigen sterkere en zwakkere kanten te onderkennen en te werken aan je ontwikkelpunten als consultant. Je

Nadere informatie

Traject Leiderschap. Aanpak traject

Traject Leiderschap. Aanpak traject Aanpak traject Het is de bedoeling om voor de deelnemers een leertraject uit te werken dat bestaat uit een kick-off, 3 workshops van een halve dag, gecombineerd met 2*2uur individuele coaching. Er wordt

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl

www.ludenstraining.nl MANAGEMENT DEVELOPMENT Het is belangrijk om als organisatie de jonge (potentiële) leidinggevenden te koesteren. Ten slotte zijn het de leiders van de toekomst. Een MD- traject is een effectieve manier

Nadere informatie

Ren-de-ment, rendement! Resultaat van opleiden in organisaties. praxis

Ren-de-ment, rendement! Resultaat van opleiden in organisaties. praxis Jos Arets & Stephan Obdeijn Resultaat van opleiden in organisaties Ren-de-ment, rendement! Laten we eerlijk zijn. Het is nog geen praktijk dat leren in organisaties als meetbare bijdrage aan de organisatieresultaten

Nadere informatie

Resultaat vanuit zingeving

Resultaat vanuit zingeving Resultaat vanuit zingeving WIE ZIJN WE? WAT DOEN WE? Berry de Boer en Edwin Luijendijk 2 training-nu Training-NU We leven in een tijd waarin veranderingen elkaar steeds sneller opvolgen. Eén gouden idee

Nadere informatie

Traject Leiderschap 2015-2016

Traject Leiderschap 2015-2016 Traject Leiderschap 2015-2016 Aanpak traject Het is de bedoeling om voor de deelnemers een leertraject uit te werken dat bestaat uit een kick-off, 3 workshops van een halve dag, gecombineerd met 2*2uur

Nadere informatie

Zelfevaluatie van de organisatie

Zelfevaluatie van de organisatie STUDIEDAG Zelfevaluatie van de organisatie Een stappenplan voor een eigen zelfevaluatie ANTWERPEN 26 november 2010 Heidi Declercq Kwaliteitscoördinator OCMW De Pinte OCMW Deinze OCMW Lochristi OCMW Nazareth

Nadere informatie

Communicatieve vaardigheden Ac 1

Communicatieve vaardigheden Ac 1 Communicatieve vaardigheden Ac 1 HIK Hoger Instituut der Kempen Afdeling Graduaat Maatschappelijk Werk Academiejaar 2008-2009 Els Boven en Lize Vandereycken Module: A Sociaal werk Ac1 Communicatieve vaardigheden

Nadere informatie

RESULTAATGERICHT ORGANISEREN

RESULTAATGERICHT ORGANISEREN RESULTAATGERICHT ORGANISEREN Hoe de beste resultaten te halen uit uw organisatie, managers en medewerkers. Wat is resultaatgericht organiseren? Resultaatgericht organiseren heeft als doel om organisaties

Nadere informatie

PEOPLE INVESTMENT LEIDERSCHAP ONTPLOOIING INDIVIDUELE TRAINING PERSOONLIJKE COACHING MENTORING GROEPSSESSIES SIMULATIE COUNSELING

PEOPLE INVESTMENT LEIDERSCHAP ONTPLOOIING INDIVIDUELE TRAINING PERSOONLIJKE COACHING MENTORING GROEPSSESSIES SIMULATIE COUNSELING PEOPLE INVESTMENT INDIVIDUELE TRAINING GROEPSSESSIES PERSOONLIJKE COACHING MENTORING COUNSELING SIMULATIE LEAD YOUR TEAM SUCCESSFULLY INTO THE FUTURE INDIVIDUELE TRAINING TELEFONISCHE SUPPORT PRAKTISCHE

Nadere informatie

Antreum RAPPORT TLC-Q. Test Kandidaat Administratienummer: Datum: 01 Sep 2011. de heer Consultant

Antreum RAPPORT TLC-Q. Test Kandidaat Administratienummer: Datum: 01 Sep 2011. de heer Consultant RAPPORT TLC-Q Van: Test Kandidaat Administratienummer: Datum: 01 Sep 2011 Normgroep: Advies de heer Consultant 1. Inleiding Het leiden van een team vraagt om een aantal specifieke competenties. Dit rapport

Nadere informatie

Pas op: instrumenten!!

Pas op: instrumenten!! DE TOOLBOX VAN COMPETENTIEONTWIKKELING 2009 Dirk Vandecruys itineris bvba Hogedries 29 3990 PEER Tel.: 0497/441.365 1 Voor mens en organisatie Pas op: instrumenten!! Veiligheidswaarschuwing (lezen voor

Nadere informatie

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL IN 2015 VERBIND HART EN HARD START: FEB 2015 KLANTWAARDERING:

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL IN 2015 VERBIND HART EN HARD START: FEB 2015 KLANTWAARDERING: Master in Leadership MAAK HET VERSCHIL IN 2015 VERBIND HART EN HARD START: FEB 2015 KLANTWAARDERING: Master in Leadership Weet jij wat jouw hart sneller doet kloppen? Collega s die precies doen wat jij

Nadere informatie

Red Belt. To make it work as a flow experience

Red Belt. To make it work as a flow experience Red Belt To make it work as a flow experience Houding, gedrag, competenties en toolbox gericht stimuleren van gedrag dat verbeteren en groeien ondersteunt. Red Belt Training Met de Red Belt training leert

Nadere informatie

SUCCESVOL IN COACHING

SUCCESVOL IN COACHING SUCCESVOL IN COACHING Een leerweg voor resultaatgericht coachen Pieterman & Partners SUCCESVOL IN COACHING WAAROM DEZE LEERWEG Binnen een resultaatgerichte omgeving is het niet alleen van belang om medewerkers

Nadere informatie

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling

Scholingsplan 2012-2013. Samen in ontwikkeling Scholingsplan 2012-2013 Samen in ontwikkeling Inhoudsopgave Inleiding 3 Pijlers 4 Kader 5 Deskundigheidsbevordering 2012-2013 6 Beschrijvingen van de scholingen 7 Aanmelden voor externe scholingen 9 Inleiding

Nadere informatie

Onderzoek toont aan dat maar liefst 85% van alle trainingen na drie maanden geen effect meer heeft. Onze trainingsaanpak brengt daar verandering in!

Onderzoek toont aan dat maar liefst 85% van alle trainingen na drie maanden geen effect meer heeft. Onze trainingsaanpak brengt daar verandering in! Onderzoek toont aan dat maar liefst 85% van alle trainingen na drie maanden geen effect meer heeft. Onze trainingsaanpak brengt daar verandering in! Prestatiegerichte Leercirkel (PLC) De praktische en

Nadere informatie

Leiderschapsontwikkeling Samen op weg

Leiderschapsontwikkeling Samen op weg Leiderschapsontwikkeling Samen op weg Enkele cijfers Stad Gent 4437 personeelsleden 581 leidinggevenden coördinerend tot operationeel Diverse beleidsthema s Verschillen in leiderschapsstijl, ervaring

Nadere informatie

opbrengstgericht werken in en door de sectie Doelen stellen en succescriteria formuleren voor leerlingen Informatie over doelen en succescriteria

opbrengstgericht werken in en door de sectie Doelen stellen en succescriteria formuleren voor leerlingen Informatie over doelen en succescriteria opbrengstgericht werken in en door de sectie Doelen stellen en succescriteria formuleren voor leerlingen Informatie over doelen en succescriteria APS en KPC-groep Colofon Deze uitgave maakt onderdeel uit

Nadere informatie

Coachend leidinggeven

Coachend leidinggeven Leidinggeven de baas, 28 maart 2011 Coachend leidinggeven Nynke Jansen TU Doel workshop Definiëren van coachend leidinggeven Reflecteren over jezelf als coach Oefenen van een coachingsgesprek Interactief,

Nadere informatie

versie: 2005 Strategieën ontwikkelen om de prestaties van de organisatie te verbeteren Plannen De Investors In People standaard

versie: 2005 Strategieën ontwikkelen om de prestaties van de organisatie te verbeteren Plannen De Investors In People standaard versie: 2005 De Investors In People standaard Strategieën ontwikkelen om de prestaties van de organisatie te verbeteren Plannen Een Investor in People ontwikkelt effectieve strategieën om de prestaties

Nadere informatie

Opleiding Leidinggeven

Opleiding Leidinggeven Opleiding Leidinggeven Voor wie? De Opleiding Leidinggeven richt zich naar (bege)leiders van teams, organisaties en bedrijven: managers, directeuren, HR-managers, projectleiders, coördinatoren, teamcoaches

Nadere informatie

Leiderschap en leiding geven Cursus Sergeant Module organisatie en leiding geven Lt. De Groeve Luk De functionele benadering Groep: om doel te bereiken dienen een aantal taken verricht Leider: opdracht

Nadere informatie

info@bronneberg.nl www.bronneberg.nl KvK Eindhoven: 17136847 BTW/VAT/MwSt: NL 810049429B01

info@bronneberg.nl www.bronneberg.nl KvK Eindhoven: 17136847 BTW/VAT/MwSt: NL 810049429B01 Functieomschrijving office-coördinator Taken en Werkzaamheden Tot de aandachtsgebieden van office-coördinator behoren 'Beleid', Externe contacten, Communicatie en Relatiebeheer, Financiën, Advisering,

Nadere informatie

Om wijs te zijn, hoeft u nog niet veel te weten. Wijs is hij die zijn kennis, hoe gering die ook is, weet te gebruiken.

Om wijs te zijn, hoeft u nog niet veel te weten. Wijs is hij die zijn kennis, hoe gering die ook is, weet te gebruiken. Mirjam Wagner Om wijs te zijn, hoeft u nog niet veel te weten. Wijs is hij die zijn kennis, hoe gering die ook is, weet te gebruiken. Joodse wijsheid 2 Inhoud Pagina 1. Inleiding 4 2. Waarom een teamtraining

Nadere informatie

Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren.

Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren. Basisschool De Buitenburcht Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren. Dit is de beknopte versie van het schoolplan 2015-2019 van PCB de Buitenburcht in Almere. In het schoolplan

Nadere informatie

ORGANISATIEONTWIKKELING ORGANISEREN & PRESTEREN. Voorbeelden opdrachten:

ORGANISATIEONTWIKKELING ORGANISEREN & PRESTEREN. Voorbeelden opdrachten: ORGANISATIEONTWIKKELING ORGANISEREN & PRESTEREN Voorbeelden opdrachten: Begeleiding bij reorganisatie en reductie van het personeelsbestand, zoals: sociaal plan, afspiegelingsoverzicht, functie-overgangsmatrix,

Nadere informatie

Leergang Leiderschap voor Professionals

Leergang Leiderschap voor Professionals Leergang Leiderschap voor Professionals Zonder ontwikkeling geen toekomst! Leergang Leiderschap voor Professionals Tijden veranderen. Markten veranderen, organisaties en bedrijven veranderen en ook de

Nadere informatie

RESULTAATGERICHT ORGANISEREN

RESULTAATGERICHT ORGANISEREN RESULTAATGERICHT ORGANISEREN Hoe de beste resultaten te halen uit uw organisatie, managers en medewerkers. Wat is resultaatgericht organiseren? Resultaatgericht organiseren heeft als doel om organisaties

Nadere informatie

de Belangrijkste Tekening ter Wereld

de Belangrijkste Tekening ter Wereld de Belangrijkste Tekening ter Wereld Karl Mor+er Crea+ef Expert ThinkBuzan Licensed Instructor Accredited Gebaseerd op : The Most Important Graph in the World Tony Buzan # de Belangrijkste Tekening ter

Nadere informatie

AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN

AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN AMSTERDAM 2015-16 MASTER IN COACHING JE KAN ANDEREN PAS COACHEN ALS JE JEZELF KAN COACHEN FEMKE DEKKER Voormalig roeister, driemaal actief op de Olympische Spelen Trainer Mentale Kracht bij de Politie

Nadere informatie

Strategisch Opleidingsbeleid

Strategisch Opleidingsbeleid Strategisch Opleidingsbeleid Achtergrondinformatie en tips om zelf aan de slag te gaan In deze handreiking vindt u de volgende onderwerpen: Wat is strategisch opleidingsbeleid? Hoe komt u tot strategisch

Nadere informatie

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016

projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 projectplan professionaliseringstraject Technisch College Velsen Samenwerkingsverband VO Zuid-Kennemerland 2014-2016 Doelstellingen professionaliseringstraject Het SWV heeft als doelstellingen voor het

Nadere informatie

Leergang Allround Leiderschap

Leergang Allround Leiderschap Leergang Allround Leiderschap Zonder ontwikkeling geen toekomst! Leergang Allround Leiderschap Tijden veranderen. Markten veranderen, organisaties en bedrijven veranderen en ook de kijk op leiderschap

Nadere informatie

Coaching, een effectief instrument in uw HR praktijk

Coaching, een effectief instrument in uw HR praktijk Coaching, een effectief instrument in uw HR praktijk Coaching is dé manier om medewerkers aan uw organisatie te binden. Werknemers willen namelijk tegenwoordig BOF-en. Coaching hoort erbij Het tijdperk

Nadere informatie

Wat is MD in de regio?

Wat is MD in de regio? MD in de regio Wat is MD in de regio? MD in de regio is een uniek Management Development programma voor bedrijven die geen eigen intern MD programma kunnen opzetten. MD in de regio combineert hard en zacht,

Nadere informatie

Inspecteren is een vak. Programma Professionalisering

Inspecteren is een vak. Programma Professionalisering Inspecteren is een vak Programma Professionalisering Programma Professionalisering Programma Professionalisering Professioneel handelen van toezichtmedewerkers is een belangrijk thema binnen de Inspectieraad.

Nadere informatie

Het Manager Groei Programma. Een kwaliteitsproduct van Power coaching training en advies en Maas Organisation & Career Development

Het Manager Groei Programma. Een kwaliteitsproduct van Power coaching training en advies en Maas Organisation & Career Development Het Manager Groei Programma Een kwaliteitsproduct van Power coaching training en advies en Maas Organisation & Career Development Management wordt leiderschap Het Manager Groei Programma is een intensief

Nadere informatie

Samenwerken aan verandering, verbetering en uitmuntendheid

Samenwerken aan verandering, verbetering en uitmuntendheid Zelfevaluatiemodel en -instrument De VVSG ontwikkelt voor lokale besturen een zelfevaluatiemodel en -instrument. Op deze manier kunnen de besturen nagaan in welke mate zij al beschikken over een goed functionerend

Nadere informatie

St!R profiel teamcoach

St!R profiel teamcoach St!R profiel teamcoach In dit beroepsprofiel wordt beschreven wat een teamcoach doet en zal doen in het licht van nieuwe ontwikkelingen en verwachtingen. Ingedeeld in vaardigheden en in ondersteunende

Nadere informatie

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING:

Master in. Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING: Master in Leadership MAAK HET VERSCHIL VERBIND HART EN HARD START: ZIE AGENDA KLANTWAARDERING: Master in Leadership: Weet jij wat jouw hart sneller doet kloppen? Communiceren en continue verbeteren met

Nadere informatie

Schoolleiderschap en kwaliteitszorg. Geert Devos Schoolleiderschap en Onderwijsbeleid Vakgroep Onderwijskunde Universiteit Gent

Schoolleiderschap en kwaliteitszorg. Geert Devos Schoolleiderschap en Onderwijsbeleid Vakgroep Onderwijskunde Universiteit Gent Schoolleiderschap en kwaliteitszorg Geert Devos Schoolleiderschap en Onderwijsbeleid Vakgroep Onderwijskunde Universiteit Gent Inhoud I. De begrippen II. III. IV. Het kader De onderdelen De integratie

Nadere informatie

Leiderschapsontwikkeling: inspiratie en resultaat

Leiderschapsontwikkeling: inspiratie en resultaat OPEN YOUR EYES Leiderschapsontwikkeling: inspiratie en resultaat Leiderschap ontwikkeling vanuit de kern Leiderschap is van grote invloed op de resultaten van de organisatie. Hoe kunnen we onze ambities

Nadere informatie

Leiderschap bij C1000

Leiderschap bij C1000 Leiderschap bij C1000 Leiderschap bij C1000 in beeld Module 1: Persoonlijk leiderschap Module 2: Leidinggeven Ander (1op1) Module 3: Leidinggeven Team Module 4: Leiderschap verandering Module 1: Persoonlijk

Nadere informatie

Werkstressbeheersing door bewegen. Programma In beweging. Gerard Oud Versie 2.0

Werkstressbeheersing door bewegen. Programma In beweging. Gerard Oud Versie 2.0 Werkstressbeheersing door bewegen Programma In beweging Gerard Oud Versie 2.0 Programma In beweging Eén op de zeven Nederlanders heeft geen plezier in het werk vanwege werkstress en een derde van al het

Nadere informatie

Groei in Leiderschap & Management - Jaaropleiding

Groei in Leiderschap & Management - Jaaropleiding Groei in Leiderschap & Management - Jaaropleiding Zakenwijzer Het is tijd voor nieuw en ander leiderschap en management We kunnen ons niet meer verloven te blijven doen wat we deden. Als alles verandert,

Nadere informatie

a growing experience Iedereen coach?! Hoe het thema coaching succesvol ingang doen vinden in organisaties. powered by

a growing experience Iedereen coach?! Hoe het thema coaching succesvol ingang doen vinden in organisaties. powered by a growing experience Iedereen coach?! Hoe het thema coaching succesvol ingang doen vinden in organisaties. Wat is coaching? a growing experience De coaching kubus Segers, Vloeberghs & Henderickx, Academy

Nadere informatie

Opleiding DIFERENCI TRAINER FACILITATOR

Opleiding DIFERENCI TRAINER FACILITATOR Opleiding DIFERENCI J RINER FCILIOR rainen/facilitaten is een vak, een ambacht. Dat doe je met heel je hebben en houwen als je het tenminste een uitdaging vindt om mensen in beweging te brengen Dit ambacht

Nadere informatie

Basisschool van GO! scholengroep Ringscholen : 740 lln - 320 kleuters - 420 lln lagere afdeling

Basisschool van GO! scholengroep Ringscholen : 740 lln - 320 kleuters - 420 lln lagere afdeling Halle Basisschool van GO! scholengroep Ringscholen : 740 lln - 320 kleuters - 420 lln lagere afdeling 62 onderwijzend personeelsleden - klassentitularissen - 3 leermeesters LO / 5 leerkrachten levensbeschouwelijke

Nadere informatie

360 feedback assessment

360 feedback assessment 360 feedback assessment Naam : Jan Voorbeeld Datum rapportage : oktober 2013 Opdrachtgever : Organisatie Contactpersoon : Ellen Roosen Mpact Training & Advies Overwaard 13, 4205 PA Gorinchem Nederland

Nadere informatie

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Overheidsmanagers, keuzes en dilemma s Management bij de overheid verschilt wezenlijk van leidinggeven in het bedrijfsleven. Het goed kunnen opereren in de complexe

Nadere informatie

Schoolplan 2011-2015 jaarplan periode 3

Schoolplan 2011-2015 jaarplan periode 3 Jaarplan 2014-2015 Dit jaarplan van De Steenen Brug vloeit voort uit: beleidskeuzes binnen stichting Swalm & Roer de 4-jarenplanning aangegeven in het schoolplan 2011-2015 het geëvalueerde jaarplan van

Nadere informatie

TRAINING EN TOETSING BINNEN DE OPLEIDING. Professioneel Handelen

TRAINING EN TOETSING BINNEN DE OPLEIDING. Professioneel Handelen TRAINING EN TOETSING BINNEN DE OPLEIDING 1 LEERRESULTATEN EN COMPETENTIES Doelstellingen competenties Structuur en éénduidigheid Uniformiteit in formulering 2 LEERRESULTATEN EN COMPETENTIES Generieke competenties

Nadere informatie

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen

OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG. Een opleiding om hoger op te komen OPLEIDING LEIDINGGEVEN IN DE KINDEROPVANG 2012 Een opleiding om hoger op te komen 1 OPLEIDING 2012 Ervaring: De training heeft me sterker gemaakt in mijn rol als leidinggevende. Ik heb mijn beleid en doelen

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals Rendement van talent Porties VAN GOED NAAR Ludens Talentontwikkeling is een jong trainingsbureau met veel ervaring. Wij zijn gespecialiseerd in

Nadere informatie

Uitkomsten kwaliteitsonderzoek pilot toezicht 2020. Godelindeschool Hilversum

Uitkomsten kwaliteitsonderzoek pilot toezicht 2020. Godelindeschool Hilversum Uitkomsten kwaliteitsonderzoek pilot toezicht 2020 Godelindeschool Hilversum 17 september 2015 Feedbackgesprek De inspectie voert aan het eind van het bezoek graag een gesprek over de kwaliteit van de

Nadere informatie

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie!

Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden. Jouw talent, onze ambitie! Trainingen en workshops voor praktijkopleiders en leidinggevenden Jouw talent, onze ambitie! Je vindt het belangrijk om te blijven investeren in je eigen ontwikkeling. Zeker als je nieuwe vaardigheden

Nadere informatie

ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK

ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK ONDERWIJSONTWIKKELING - ACTIVERENDE DIDACTIEK Iedereen heeft er de mond van vol: Het beste uit de leerling halen Recht doen aan verschillen van leerlingen Naast kennis en vaardigheden, aandacht voor het

Nadere informatie

Persoonlijke coaching. 19 maart 2009. Welkom!

Persoonlijke coaching. 19 maart 2009. Welkom! Persoonlijke coaching als leervorm 19 maart 2009 Welkom! Ik wil, ik weet, ik kan... en toch doe ik het niet! 19 maart 2009 Welkom! Prestaties bekeken Prestatie = Potentieel - interferentie Ik als coach:

Nadere informatie

Heeft trainen zin? De coachende benadering in trainingen

Heeft trainen zin? De coachende benadering in trainingen Heeft trainen zin? De coachende benadering in trainingen Training is voor een groot deel verspilde energie! Dat was de boodschap van een kort artikel dat ik onlangs vertaalde voor de Nieuwsbrief van de

Nadere informatie

CONFLICTCOACHING BIJ TEAMS Over vastlopen en weer vlottrekken

CONFLICTCOACHING BIJ TEAMS Over vastlopen en weer vlottrekken CONFLICTCOACHING BIJ TEAMS Over vastlopen en weer vlottrekken Training voor professionals die op effectieve wijze conflicten in teams willen begeleiden. Conflictcoaching bij teams Introductie Vastlopende

Nadere informatie

Informatiemanagement, -processen en -implementaties

Informatiemanagement, -processen en -implementaties Informatiemanagement, -processen en -implementaties Spelsimulatie en Organisatieverandering imvalues Presentatie Inhoud Introductie Spelsimulatie Aanpak Toepassing Meer informatie Introductie imvalues

Nadere informatie

Flyer Intervisie. Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag.

Flyer Intervisie. Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag. Flyer - Intervisie Wat is intervisie? Intervisie is vooral taakgericht en resultaatgericht werken met collega s ter optimalisering van de werkzaamheden van alledag. De volgende omschrijving van intervisie

Nadere informatie

Over Performance Dialogue

Over Performance Dialogue Over Performance Dialogue Wij ondersteunen organisaties bij het versterken van de dialoog tussen de organisatie en haar medewerkers over functioneren en presteren. Dit doen wij door middel van training

Nadere informatie

Basis Individuele Coaching (BIC)

Basis Individuele Coaching (BIC) Basis Individuele Coaching (BIC) 5 stappen tot het Persoonlijk OntwikkelingsPlan (POP) Voorbereiding, uitgangspunten en stappenplan POP, competentielijst en checklist www.liannevandriel.nl Lianne van Driel

Nadere informatie

Doel en resultaat WPOplus training

Doel en resultaat WPOplus training Doel en resultaat WPOplus training Effect: Werknemers vergroten zichtbaar de vaardigheden goed werknemerschap en daardoor kunnen ze doorstromen in hun loopbaan Resultaat: Deelnemers in staat stellen WPO

Nadere informatie

Team Ontwikkelings Programma. Hoe kunnen we als team effectiever gaan samenwerken en betere prestaties leveren?

Team Ontwikkelings Programma. Hoe kunnen we als team effectiever gaan samenwerken en betere prestaties leveren? Team Ontwikkelings Programma Hoe kunnen we als team effectiever gaan samenwerken en betere prestaties leveren? Team Ontwikkelings Programma (1 tot 5 dagen) We leven in een hectische tijd die steeds meer

Nadere informatie

COMMUNICATIE training. effectief communiceren met iedereen

COMMUNICATIE training. effectief communiceren met iedereen COMMUNICATIE training effectief communiceren met iedereen Een training van COMMUNICERENENZO Mensen zijn belangrijk. Resultaten ook Mensen zijn belangrijk en waardevol. Resultaten worden behaald dankzij

Nadere informatie

Een jong initiatief van ervaren organisatieontwikkelaars die hun kennis, kunde en drive exclusief inzetten voor organisaties in de kinderopvang.

Een jong initiatief van ervaren organisatieontwikkelaars die hun kennis, kunde en drive exclusief inzetten voor organisaties in de kinderopvang. StatusKO Een jong initiatief van ervaren organisatieontwikkelaars die hun kennis, kunde en drive exclusief inzetten voor organisaties in de kinderopvang. StatusKO Organisatieontwikkeling PPS 01-01-2010

Nadere informatie

Drie video-opnames van gesprekken, met tips over het omgaan met interculturele misverstanden.

Drie video-opnames van gesprekken, met tips over het omgaan met interculturele misverstanden. Specificaties Pedagogisch medewerker 3 kinderopvang Titel: Soort: Werksituatie: Eindproduct: Professioneel intercultureel communiceren Training Kinderopvang Drie video-opnames van gesprekken, met tips

Nadere informatie

De lerende Overblijf Medewerker

De lerende Overblijf Medewerker Whitepaper tussenschoolse opvang Overblijf Academie Maart 2014 Inleiding Deze whitepaper is bedoeld voor schoolleiders, directies en besturen in het primair onderwijs in Nederland die willen weten hoe

Nadere informatie

Kwalitatief, effectief praktisch en resultaatgericht

Kwalitatief, effectief praktisch en resultaatgericht Kwalitatief, effectief praktisch en resultaatgericht OrganisatieGroei OrganisatieGroei begeleidt en ondersteunt al meer dan 10 jaar opdrachtgevers bij het doorvoeren van veranderingen (groei) die leiden

Nadere informatie

Toolbox Het Nieuwe Werken

Toolbox Het Nieuwe Werken 18 werkvormen gericht op gedragsverandering Amersfoort 19 september 2012 Ferry Bezem Gert van den Heuvel Marijke van der Geest Ahuis Hanneke Vos Introductie Toolbox Het Nieuwe Werken (HNW) kent vele betekenissen

Nadere informatie

VIPD Persoonlijk Ontwikkelrapport Naam: Pieter Proef Datum: 20/09/2013 2013 IPDK

VIPD Persoonlijk Ontwikkelrapport Naam: Pieter Proef Datum: 20/09/2013 2013 IPDK VIPD Persoonlijk Ontwikkelrapport Naam: Datum: Inhoudsopgave Deel 1. Inleiding Deel 2. Competentieprofiel Deel 3. Resultatenzicht Deel 4. Zelf-analyse Ontwikkelpunten Deel 1 Inleiding Voor u ligt uw.

Nadere informatie

Opleidingsprogramma Wijkverpleegkundige

Opleidingsprogramma Wijkverpleegkundige Opleidingsprogramma Wijkverpleegkundige Regisseur van wijkzorg Verstand van Zorg Omslag nodig in denken én doen Regisseur van wijkzorg Wat kunt u nog zelf? Dát bepaalt de benodigde zorg in onze nieuwe

Nadere informatie

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP)

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) In de voorbereiding op het Pop gesprek stelt de medewerker een persoonlijk ontwikkelingsplan op. Hierbij maakt de medewerker gebruik

Nadere informatie

Inhoud: Opdracht 1 pagina 2 Opdracht 2 pagina 3 Opdracht 3 pagina 4 Opdracht 4 pagina 5 Opdracht 5 pagina 6

Inhoud: Opdracht 1 pagina 2 Opdracht 2 pagina 3 Opdracht 3 pagina 4 Opdracht 4 pagina 5 Opdracht 5 pagina 6 Leerwerkplan leerjaar 2 2007 2008 Handtekening instituutbegeleider Naam student : Erik Postema Student nummer : 1006851 Klas : DLO2 metaal Opmerkingen werkplekbegeleider Opmerkingen en eindoordeel instituutbegeleider

Nadere informatie

Werkzaam bij de brandweer

Werkzaam bij de brandweer PORTFOLIO DOCENT Werkzaam bij de brandweer Status Het format van dit portfolio is vastgesteld door de deelprojectgroep Kwaliteitsinstrumenten van het project Kwaliteit Brandweerpersoneel in juni 2009.

Nadere informatie

Praktijkdag Verpleegkundige Vervolgopleidingen

Praktijkdag Verpleegkundige Vervolgopleidingen Praktijkdag Verpleegkundige Vervolgopleidingen Voor alle mensen die betrokken zijn bij de begeleiding van de studenten die een Verpleegkundige Vervolgopleiding volgen: I.C. / M.C. / C.C. / S.E.H. / A.O.A.

Nadere informatie

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap

Inspirerend Management. in de zorg. Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Inspirerend Management Development in de zorg Een modulaire aanpak gericht op de ontwikkeling van nieuw leiderschap Behoefte aan effectief leiderschap Vergroting van de invloed van de politiek en zorgverzekeraars

Nadere informatie

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het

Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het Opleiding Professional Coaching & Leiderschap Een ontwikkelpad voor leidinggevenden, professionals, (aspirant) coaches en ieder ander die het verschil wil maken Beantwoord jij deze vragen met ja Heb jij

Nadere informatie

Een verslag van coachende begeleidingsgesprekken met een klasgenoot over de leerdoelen en leerpunten tijdens de stage.

Een verslag van coachende begeleidingsgesprekken met een klasgenoot over de leerdoelen en leerpunten tijdens de stage. Specificaties Medewerker maatschappelijke zorg Titel: Soort: Werksituatie: Eindproduct: Coachend begeleiden en sociaal activeren Cursus Gehandicaptenzorg, geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg,

Nadere informatie

Medezeggenschap verzilveren

Medezeggenschap verzilveren Steven van Slageren Medezeggenschap verzilveren 2 maart 2010 OR-ervaring niet meenemen in je loopbaan is een vorm van kapitaalsvernietiging Medezeggenschap verzilveren Stappenplan/spoorboekje/handleiding:

Nadere informatie