Z3-b34 Breman, Spaans & Harnas m a n a g e m e n t c o n s u l t a n t s BRANSTORMSESSE OVER KOSTEN EN EFFECTEN VAN VERVOERMANAGEMENT «SU
NHOUDSOPGAVE. Voorwoord pag. 2. Clusterng van vervoermaatregelen pag. 2 3. Prortetenstellng pag. 4 m 4. Utwerkng clusters van maatregelen pag. 4 5. Utwerkng kosten/effecten van vervoermanagement pag. 9 m 6. Bjlagen: - Bjlage : kosten-effecten schema's * - Bjlage 2: programma - Bjlage 3: deelnemersljst
f f. VOORWOORD Voor u lgt het verslag van de branstormsesse over kosten en effecten van vervoermanagement waaraan u hebt deelgenomen. De branstorm vond plaats op 5 jun j.. n Hotel Oud London n Zest. De branstorm was een ntatef van het Mnstere van Verkeer en Waterstaat om een beeld te krjgen van de behoefte bj bedrjven aan nzcht n de kosten-effecten van vervoermanagement. De sesse werd begeled door organsate-advesbureau Breman, Spaans en Harnas. De rapportage s bedoeld als een geheugensteun voor u als deelnemer. Derhalve zjn de resultaten voor de dverse dscusse-onderdelen zo rechtstreeks mogeljk weergegeven. Den Haag, jul 993 Mnstere van Verkeer & Waterstaat
t t L 2. CLUSTERNG VAN VERVOERMAATREGELEN Na een welkomstwoord en een korte voorstelronde worden een veertgtal vervoermaatregelen geclusterd. Voor de branstorm s door mddel van een antwoordformuler aangegeven welke maatregelen n het kader van vervoermanagement uw bedrjf kan nemen of heeft genomen. Aan u wordt gevraagd deze maatregelen volgens egen crtera te gaan clusteren. Herdoor ontstaan negen clusters van maatregelen. Carpoolng - carpoolstmulerng - posteve houdng t.o.v. carpoolen - offce-vson systeem ter beschkkng stellen - het ntroduceren van een zo eenvoudg mogeljk carpoolsysteem 2. Zakeljk Verkeer - aantal zakeljke lease auto's beperken - utwerken van O V-alternateven bj zakeljk verkeer - flexbel leasen; nzet huurauto; tren/hgh qualty bus 3. Communcate - kostenbewustzjn - onderzoek naar werktjden, roosters en de woonplaatsen van de medewerkers - vervoerplannen (resadves op maat) - nformatevoorzenng op wat voor maner dan ook (bedrjfsbladen, gebedsgerchte bladen, (overheds)bladen) - onderzoek naar resgedrag van onze afnemers - communcate 4. Fetsfaclteten - aanschaf denstfetsen.v.m. afstanden tussen vestgngen - utbredng fetsenstallng alsmede het verbeteren van de bevelgng - aanleg douches ten behoeve van fetsers - ter beschkkng stellen van fetsfaclteten - verander de kledngcultuur zo dat fetsen mogeljk wordt 5. Parkeermaatregelen - parkeerbeled formuleren - verhogng parkeertaref tot f 50,- per maand - parkeervergunnngen
t t l 6. Openbaar Vervoer - locatekeuze bj een OV-knooppunt - geef gebrukers van bedrjfsauto's de mogeljkhed n zch daartoe lenende omstandgheden Openbaar Vervoer te gebruken - keuzevrjhed voor grats abonnement - drempelverlagng OV door acceptate kaarten - reskostenvergoedng afgestemd op OV - NS-grootgebrukerscontract 7. Verhuskostenvergoedng - verhuskostenvergoedng afhankeljk maken van neuwe woonwerkafstand - vergoedng verhuskosten - verhuskostenregelng - plaatsngsplcht dchter bj hus met negateve fnancële prkkel - mogeljkhed bj verhuzng om te kezen voor O V-jaarkaart.p.v. verhuskostenregelng 8. Reskostenvergoedng - maxmerng vergoedng reskosten - reskostenvergoedng woon-werkverkeer over maxmaal 40 klometer enkele res en gebaseerd op tareven OV 9. Organsate Vervoermanagement - strakker beled ten aanzen van declarates zakeljk verkeer - utspltsng van actvteten t.a.v. vervoermanagement naar zakeljk resverkeer en woon-werkverkeer; deze vragen net dezelfde benaderng (andere beslssers en andere overwegngen) - 33% besparen op denstrezen met de auto - geef op elke utnodgng voor bedrjfsbezoek (sollctate, bjeenkomst etc.) aan hoe het bedrjf met het openbaar vervoer te bereken s - werk samen met bedrjven n de rego
f f 3. PRORTETENSTELLNG Na het clusteren van maatregelen geeft u aan welk cluster van maatregelen het belangrjkst s. Het crterum daarbj s welk cluster van maatregelen n uw optek het meest posteve effect sorteert. Herut kwam naar voren dat de volgende clusters van maatregelen het belangrjkst zjn:. Carpoolng 2. Zakeljk Verkeer 3. Organsate van een Vervoerplan 4. UTWERKNG CLUSTER VAN MAATREGELEN Aan de hand van deze clusters worden dre subgroepen samengesteld. De groepsndelng s als volgt: Subgroepje : Carpoolng - dhr. S.C.A. Peters, Lease Plan Holdng - dhr. G.J.A.M. de Weert, Rabobank Nederland - mw. C. Herwejer, MAKRO Zelfbedenng Groothandel - mw.. van Steden, Randstad Utzendbureau (Hedwg Streefland/ Breman, Spaans & Harnas) Subgroepje 2: Zakeljk Verkeer - dhr. H.M. Franssen, Konnkljke Nedloyd Groep N.V. - dhr. W.C.G.N. van Pardon, PTT Nederland - dhr. Metselaar, Randstad Utzendbureau - mw. A. Kok, BM Nederland (Paul Kok/ Mnstere van Verkeer en Waterstaat) Subgroepje 3: Organsate van een Vervoerplan - mw. J. Elasberg, MAKRO Zelfbedenng Groothandel - dhr. T.F. Koljn, VCC Amsterdam Zudoost - dhr. R.R. van Zjll, BM Nederland NV - dhr. Groenewoud, Aegon Verzekerngen (Cecely Loontjes/ Mnstere van Verkeer en Waterstaat) De groepen krjgen rum dre kwarter de tjd om een KATWOE-schema (ze volgende pagna) n te vullen. De KATWOE s een methode om een bepaalde actvtet (bjvoorbeeld het nvoeren van carpoolmaatregelen) vanut verschllende nvalshoeken te bekjken. Deze actvtet brengt een veranderngsproces
l (ot ook wel transformateproces) op gang. Dt veranderngsproces vormt het utgangspunt voor het nvullen van het KATWOE-schema en bestaat ut één cluster van maatregelen. Op de volgende pagna's staan de KATWOE's voor de dre clusters van maatregelen weergegeven. n de KATWOE wordt ook het begrp Weltanschauung gehanteerd. Hermee wordt de optek bedoeld van waarut bedrjf stuates benaderd. Katwoe Carpoolng KATWOE Klanten Actoren Transformateproces Weltanschauung Omgevng Egenaar RESULTAAT VAN DE DSCUSSE - resultaat voor werknemer postef - resultaat voor werkgever negatef de werknemers regelen het carpoolen onderlng carpoolregelng - kostenbesparend voor de werknemer - mnder verkeersproblemen - toename arbedsproductvtet - fscale regelgevng - overhedsvergoedng voor admnstrate - ntegraal overhedsbeled nfrastructuur de werknemer Toelchtng op de KATWOE over Carpoolng Klanten De werknemer gaat alleen carpoolen als het hem een fnanceel voordeel oplevert. Het opzetten van een carpoolsysteem en de admnstrate en kosten hervan zjn voor rekenng van de werkgever. Dt vnden de deelnemers van de carpoolsubgroep onterecht. Actoren De werknemers worden als actoren beschouwd, omdat zj het carpoolen onderlng regelen. Als carpoolng vanut het bedrjf wordt geregeld, ervaren de medewerkers dt als omslachtg vanwege de admnstrateve 'rompslomp'. Daarnaast spelen er nog twee factoren waardoor medewerkers net zonder meer postef staan tegenover carpoolen. Ten eerste s het net eenvoudg om dudeljke afspraken te maken over de gezamenljke terugres van de werkplek naar hus n verband met overwerk e.d.. Ten tweede speelt het prvacyargument een rol; men wl net met edereen carpoolen. Transformateproces Het nvoeren van carpoolmaatregelen.
Weltanschauung n de optek van de subgroep Carpoolng levert carpoolen voordelen op voor: - de werknemer (kostenbesparng) - de werkgever (toename van de arbedsproductvtet) - de maatschappj (mnder verkeersproblemen) Omgevng De maatregelen van de Fscus werken negatef op vervoermanagement. Daarom s een ntegraal overhedsbeled wenseljk (ook wat betreft de nfrastructuur). De werkgever maakt alleen maar kosten bj het nvoeren van een vervoerplan terwjl dt per saldo weng of nets oplevert. Om deze reden s een vergoedng van de overhed aan bedrjven wenseljk. Egenaar De werknemers moeten utendeljk concreet gaan carpoolen. Zj zjn dus ook degenen de bepalen of er utendeljk gecarpoold wordt. Katwoe Zakeljk Verkeer Opmerkng: KATWOE Klanten Actoren Transformateproces Weltanschauung Omgevng Egenaar het zakeljk verkeer komt ten laste van het bedrjf n de vorm van tjd, geld en faclteten RESULTAAT VAN DE DSCUSSE - werknemers - sollctanten - derden - bedrj f/management - zakeljke rezgers - belaste omgevng (buurtbewoners) - overhed/maatschappj - nformate en beïnvloedng - beheren parkeervelghed - alternatef voor dwang op autogebruk - aankweken kosten/evt. mleubewustzjn - berekbaarhed - mleu - kostenbesparng - technsche omgevng - nformate technologe - nfrastructuur Bedrjf
f Toelchtng op de KATWOE over zakeljk verkeer Bj het onderdeel 'omgevng' staat het begrp nformate-technologe. Herbj wordt gedacht aan het vergaderen va een computernetwerk; dt scheelt reskosten en restjd. Met het begrp 'nfrastructuur' wordt gedacht aan het werken n de tren wat een voordeel oplevert voor het bedrjf. Onder 'Egenaar' verstaat de subgroep Zakeljk Verkeer het bedrjf, dat wl zeggen de bedrjfsledng (de moet drager van het systeem zjn en tevens ntatefnemer). Katwoe Organsate van een Vervoerplan KATWOE Klanten Actoren Transformateproces Weltanschauung Omgevng Egenaar RESULTAAT VAN DE DSCUSSE - bedrjf - medewerkers Bedrjf eventueel samen met anderen en de medewerkers Organsate van vervoerplan Het bedrjfsbelang bestaat ut een fnanceel aspect en een berekbaarhedsaspect. Ook heerst er bnnen bedrjven de optek dat wetteljke regelngen een kader kunnen scheppen voor de organsate van vervoermanagement. - de overhed - arbedsmarkt - nfrastructuur - fnancële status Management DeOR Toelchtng op de KATWOE over Organsate van een Vervoerplan Klanten Het bedrjf heeft een fnanceel voordeel en de medewerkers ondervnden mnder stress. Actoren Bj zakeljk verkeer gaat het om maatregelen waarvan het ntatef vanut de bedrjfsledng komt. Ook de nvoerng, mplementate en bewakng wordt van bovenaf geregeld. Door goede communcate kan de bedrjfsledng proberen hervoor een breed draagvlak te krjgen voor de neuwe regelngen.
Transformateproces De organsate van het vervoerplan. Weltanschauung De overtugng dat een vervoerplan op lange termjn belangrjk s (geen rumtegebrek), moet vanut het bedrjf zelf komen en net alleen vanut de overhed. Omgevng - De overhed legt een verplchtng voor een vervoerplan op. - Door de krapper wordende arbedsmarkt moeten bedrjven zch beter profleren. Dt kan onder andere door goede secundare arbedsvoorwaarden (zoals de faclteten de voortvloeen ut een vervoerplan). - Wjzgngen n de nfrastructuur zjn wellcht nodg om bedrjven berekbaar te houden. - De recesse s van nvloed op de fnancële stuate bj bedrjven; of er geld s voor een vervoerplan hangt hervan af. Egenaar De nvoerng van een vervoerplan wordt bepaald door de overhed en door het management van bedrjven. Naar aanledng van de presentates van de KATWOE's ontstond er een plenare dscusse over de argumenten de men ntern kan gebruken om de 'Egenaar' van het vervoersysteem te overtugen van de noodzaak van vervoermanagement. Allereerst wordt opgemerkt dat bedrjven de overhed moeten zen als een geheel waarbj mnsteres een geïntegreerd beled presenteren (het beled van de Fscus staat haaks op dat van het Mnstere van Verkeer & Waterstaat). Eén van de deelnemers vraagt zch wel af hoe ver je gaat met een vervoerplan. Een ander antwoordt dat men bnnen zjn bedrjf een vervoerplan zet als een pakket van faclteten dat het bedrjf haar medewerkers aanbedt. Medewerkers moeten mn of meer vrjwllg tot een bepaald vervoergedrag komen, omdat vervoergedrag een ngeslepen gedragspatroon s. Daarom werken ndvduele vervoer-advezen net. Een tweede belangrjk crterum voor het vervaardgen van een vervoerplan s het al dan net aanwezg zjn van vervoersproblemen (zoals het berekbaarhedsprobleem of parkeerproblemen). Een vervoerplan dat slechts op deële gronden gebaseerd s, werkt net. Tenslotte wordt er opgemerkt dat de vervoersproblematek draat om het beperken van de mobltetsgroe; per saldo neemt de mobltet toe. Dt s een onoplosbaar probleem.
5. UTWERKNG KOSTEN/EFFECTEN VAN VERVOERMANAGE- MENT Aanslutend op de plenare dscusse heeft elke subgroep een kwarter de tjd om een schema n te vullen over nzcht n het belang van kosten en effecten van een cluster van maatregelen (n dt geval kosten en effecten van carpoolen, van zakeljjk verkeer en van de organsate van een vervoerplan). Door de beperkte tjd de voor dt onderdeel s utgetrokken, bljkt het net eenvoudg om de schema's n te vullen. Bjlage bestaat ut de ngevulde schema's. De resultaten ut de schema's leveren geen eendudg beeld op. Wel kan gesteld worden dat de deelnemers de kwantfceerbaarhed van kosten en effecten noodzakeljk vnden.
BJLAGEN
t BJLAGE M Kosten-effecten schema's
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN CARPOOUNG Wat zjn de effecten (OPBRENGSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (j/n) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutslutvormng over carpoolng? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Werknemer f 600,- per maand per persoon 5 Rekenmodel Boerenverstand Mnder congeste 2 Restjd OV Sommge nformate wel. andere net Mnder kosten parkeerplaatsen 3 m 2 prjzen: - aantal parkeerplaatsen - aantal bezoekers - aantal functes Nee
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN CARPOOUNG Wat zjn de effecten (KOSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (j/n) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutvormng over carpoolng? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Admnstrate 0 (OR) Tjdsbeslag/Systeem Nee Arbedstjden 4 Werktjden/Flexbltet
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN ZAKEUJK VERKEER Wat zjn de effecten (OPBRENGSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (j/n) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutslutvormng over zakeljk verkeer? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Verlagng vergoedng auto 3 (lage acceptategraad) Opne personeel Verschlt Klometer budgetterng zakeljk verkeer Kostenoverzcht zakenverkeer Verschlt
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN ZAKEUJK VERKEER Wat zjn de effecten (KOSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (j/n) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutvormng over zakeljk verkeer? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Verhogng vergoedng OV 4 Opne personeel aanbod OV (kwaltatef en kwanttatef) Verschlt/
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN DE ORGANSATE VAN EEN VERVOERPLAN Wat zjn de effecten (OPBRENGSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (J/N) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutslu'rtvormng over organsate vervoerplan? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Potenteel hoog 3 - - - Extra plaatsen 3 - - -
NZCHT N HET BELANG VAN KOSTEN EN EFFECTEN VAN DE ORGANSATE VAN EEN VERVOERPLAN Wat zjn de effecten (KOSTEN)? nvloed op beslutvormng (0--2-3-4-5) Kwantfceerbaarhed van effecten noodzakeljk (J/N) Wat voor nformate s nodg.v.m. de beslutvormng over de organsate van een vervoerplan? s deze nformate bnnen uw bedrjf beschkbaar? Systeem beperkt maar tjd op nveau/laag 2 Nee Dudeljk plan nformate en Bïïnvloedng/HOOG 2 Dudeljk plan Routng va bedrjfsbranche Beheren parkeergelegenhed/mddel 3 Budget en Plan Alternatef dwang autogebruk/goed- KOOP 2 Plan (Fscaal)? Aankweken kostenbewustzjn/hoog 2 Nee Communcateplan
BJLAGE 2 m Programma Branstormsesse
PROGRAMMA 2.00-3.00: 3.00-3.30: 3.30-4.00: 4.00-5.00: 5.00-5.5: 5.5-5.45: 5.45-6.45: 6.45-7.00: Lunch nledng De nledng bestaat ut een welkomswoord plus een toelchtng op de bjeenkomst. Het begrp vervoermanagement Bj dt onderdeel stmuleren wj het ontstaan van een gemeenschappeljk begrppenkader wat betreft vervoermanagement. Argumentate over vervoermanagement bnnen bedrjven De totale deelnemersgroep wordt opgespltst n sub groepjes bestaande ut 5 personen. Vervolgens vndt aan de hand van een aantal vragen een utwsselng van gedachten plaats; deze utwsselng gaat over het effect wat nvoerng van vervoermanagement bnnen het bedrjf vervoorzaakt. Theepauze Plenare dscusse over de argumentate bnnen subgroep] es Elk subgroepje presenteert de resultaten van de gedach tenutwsselng waarna er tjd s voor een korte plenare dscusse. Behoefte aan nformate over kosten/effecten Het mnstere van Verkeer en Waterstaat s geïnteres seerd n de nformatebehoefte bnnen bedrjven wat betreft de kosten/effecten van vervoermanagement. Bestaat er bnnen bedrjven een beeld van de kosten/ effecten van vervoermanagement? s nzcht n de kosten/effecten van vervoermanagement belangrjk bj de beslssng voor nvoerng hervan? n subgroepjes worden deze vragen en andere met elkaar doorgesproken. Slutng
BJLAGE 3 Deelnemersljst
DEELNEMERSLJST Deelnemer mw. A. Kok dhr. R.R. van Zj mw.. van Steden dhr. Metselaar dhr. S.C.A. Peters, PHD dhr. W.C.G.N. van Pardon dhr. Groenewoud dhr. G.J.A.M. de Weert dhr. H.M. Fransen mw. C. Herwejer mw. J. Elasberg dhr. T.F. Koljn dhr. P.A. Kok mw. C. Loontjes dhr. W.R.N. Harnas mw. H.W.Th. Streefland Bedrjf BM Nederland NV BM Nederland NV Randstad Utzendbureau Randstad Utzendbureau Lease Plan Holdng PTT Nederland Aegon Verzekerngen Rabobank Nederland Konnkljke Nedloyd Groep N.V. MAKRO Zelfbedenng Groothandel MAKRO Zelfbedenng Groothandel VCC Amsterdam Zudoost Mnstere van V&W Mnstere van V&W Breman, Spaans & Harnas Management Consultants Breman, Spaans & Harnas Management Consultants