Toegepaste Wiskunde deel 1



Vergelijkbare documenten
Deel 1 Zesde, herziene druk

buigpunt (0,0) randpunt (0,0) domein [0, > asymptoot y=0 snijpunt y-as (0,1) bereik <0, >

Noordhoff Uitgevers bv

Hoofdstuk 3 - Transformaties

rekenregels voor machten en logaritmen wortels waar of niet waar

Wiskunde voor bachelor en master. Deel 1 Basiskennis en basisvaardigheden. c 2015, Syntax Media, Utrecht. Uitwerkingen hoofdstuk 9

Transformaties van grafieken HAVO wiskunde B deel 1

Machten, exponenten en logaritmen

exponentiële standaardfunctie

11 ) Oefeningen. a) y = 2x 1 f) y = x 2 + 3x 4. b) y = 1 3 x2 x g) y = 1 x 2. c) y = x 3 x 2 +1 h) y = 6. d) y = x 2 4 i) y = x 2 5.

7.1 Ongelijkheden [1]

Wiskunde voor bachelor en master Deel 1 Basiskennis en basisvaardigheden. c 2015, Syntax Media, Utrecht Uitwerkingen hoofdstuk 11

Verbanden en functies

Standaardfuncties. x c

Centrale Commissie Voortentamen Wiskunde Uitwerkingen Voortentamen Wiskunde B 28 januari 2013

Vergelijkingen van cirkels en lijnen

Noordhoff Uitgevers bv

Oefentoets uitwerkingen

Oef 1. Oef 2 Geef het functievoorschrift van g, h en k als a = 1

Noordhoff Uitgevers bv

2. Kwadratische functies.

Extra oefening en Oefentoets Helpdesk

7.1 De afgeleide van gebroken functies [1]

2.1 Lineaire functies [1]

HOOFDSTUK 3 : LOGARITMISCHE FUNCTIES

Basiskennistoets wiskunde

Machtsfuncties al dan niet samengesteld in de vorm van een polynoom- of veeltermfunctie

Noordhoff Uitgevers bv

Kwadratische verbanden - Parabolen klas ms

WISKUNDETOETS FPP. Instructies

14.1 Vergelijkingen en herleidingen [1]

3.1 Kwadratische functies[1]

( ) Hoofdstuk 4 Verloop van functies. 4.1 De grafiek van ( ) Spiegelen t.o.v. de x-as, y-as en de oorsprong

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1: Los op: 6x + 28 = 30 10x.

Noordhoff Uitgevers bv

Hoofdstuk 6 - de afgeleide functie

SOM- en PRODUCTGRAFIEK van twee RECHTEN

Hoofdstuk 1: Formules en grafieken. 1.1 Lineaire verbanden

1. Orthogonale Hyperbolen

Transformaties Grafieken verschuiven en vervormen

Machtsfuncties al dan niet samengesteld in de vorm van een polynoom- of veeltermfunctie. 1) Met een positief exponent in de term(en) ( )

Werk met de applet. Bedenk steeds welke parameter a, b, c en/of d je moet aanpassen. Experimenteer tot je de regelmaat kunt formuleren!

Paragraaf 11.0 : Voorkennis

Functies. Verdieping. 6N-3p gghm

13.0 Voorkennis. Deze functie bestaat niet bij een x van 2. Invullen van x = 2 geeft een deling door 0.

De onderstaande waarden in de tabel zet je dan netjes uit in een xy-assenstelsel: naar boven, een negatief getal schuift de parabool naar beneden.

Noordhoff Uitgevers bv

1 Lineaire functies. 2 Kwadratische functies. 3 Gebroken functies. Info Wiskunde HBO

1.1 Lineaire vergelijkingen [1]

Hoofdstuk 2 - Gebroken functies

Uitwerkingen voorbeeldtentamen 1 Wiskunde B 2018

Hoofdstuk 2 - Gebroken functies

Cijfer = totaal punten/10 met minimum 1

5.0 Voorkennis. Rekenen met machten: Let op het teken van de uitkomst; Zet de letters (indien nodig) op alfabetische volgorde.

Meerkeuzevragen. Antwoord 2. Rekenregels voor machten p.334. Notatie-afspraken voor niet-gehele exponenten A e is een

9.1 Logaritmische en exponentiële vergelijkingen [1]

Wiskundige Technieken 1 Uitwerkingen Hertentamen 2 januari 2014

Hoofdstuk 1 : Regels voor het differentieren

Een checklist is een opsomming van de dingen die je moet weten en kunnen. HAVO 4 wiskunde B...

Wiskunde 2 september 2008 versie Dit is een greep (combinatie) van 3 uit 32. De volgorde is niet van belang omdat de drie

Examen HAVO. wiskunde B. tijdvak 2 woensdag 20 juni uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Basisvormen (algebraische denkeenheden) van algebraische expressies/functies

Tussenhoofdstuk - oplossen tweedegraads vergelijkingen

( ) wiskunde B pilot vwo 2016-I. Kettinglijn = 1. Hieruit volgt e = 4. Dus x = ln(4) (of een gelijkwaardige uitdrukking) 1. De y-coördinaat van T is 3

Wiskundige Technieken 1 Uitwerkingen Tentamen 3 november 2014

1 Lineaire functies Het verband tussen s en t kun je ook beschrijven met een formule of functievoorschrift.

Vak Basiswiskunde 2DL00

extra oefeningen HOOFDSTUK 4 VMBO 4

V Kegelsneden en Kwadratische Vormen in R. IV.0 Inleiding

Wiskundige Technieken 1 Uitwerkingen Hertentamen 23 december 2014

Uitwerkingen goniometrische functies Hst. 11 deel B3

Docentenversie. Hoofdstuk A9 Hellinggrafieken - alternatief. snelheid (m/s)

Hoofdstuk 9: Allerlei functies. 9.1 Machtsfuncties en wortelfuncties. Opgave 1: a. Opgave 2: a. de grafiek van y2. ontstaat uit die van y 1.

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1: Los op: 6x + 28 = 30 10x.

Hoofdstuk 4 - Periodieke functies

Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts

Wiskunde - MBO Niveau 4. Eerste- en tweedegraads verbanden

Examen havo wiskunde B 2016-I (oefenexamen)

begin van document Eindtermen vwo wiskunde B (CE) gekoppeld aan delen en hoofdstukken uit Moderne wiskunde 9e editie

Samenvatting Wiskunde B

Hoofdstuk 11: Eerstegraadsfuncties in R

ONLY FOR PERSONAL USE. This digital version of the DictaatRekenvaardigheden - Algebraic Skills is for personal use because of copyright.

MATCH: matching oefening waarbij evenveel antwoordmogelijkheden als opgaven zijn

VIDEO 4 4. MODULUSVERGELIJKINGEN

Vraag Antwoord Scores. Het verschil is (0,0017 uur, dat is) 6 seconden (of nauwkeuriger) 1

HOOFDSTUK 4: GONIOMETRISCHE FUNCTIES

Paragraaf 13.1 : Berekeningen met de afgeleide

Deel 3 havo. Docentenhandleiding havo deel 3 CB

F3 Formules: Formule rechte lijn opstellen 1/3

d. Met de dy/dx knop vind je dat op tijdstip t =2π 6,28 het water daalt met snelheid van 0,55 m/uur. Dat is hetzelfde als 0,917 cm per minuut.

Uitwerkingen Mei Eindexamen HAVO Wiskunde B. Nederlands Mathematisch Instituut Voor Onderwijs en Onderzoek

(g 0 en n een heel getal) Voor het rekenen met machten geldt ook - (p q) a = p a q a

Transcriptie:

Toegepaste Wiskunde deel Uitwerkingen etra opgaven hoofdstuk Functies. y f ( ) 4 ( )( ) is minimaal -4 voor 0 y g f ( ) ( ) 4 ( )( ) bestaat wanneer D en B 4, ( )( ) 0, voor het domein en het bereik geldt dus D g,, en B 0,. g y h f f. ( ) ( ) ( 4) 4 ( )( ) bestaat wanneer ( )( ) 0, het maimum is 4 (voor 0 ), voor het domein en het bereik geldt dus D,en B 0, y k f h. h ( ) ( ) 4 bestaat voor alle waarden van, heeft een minimale waarde 0 ), voor het domein en het bereik geldt dus D en B 0, (voor k.. a. De rechte lijn door de punten (,) en (5,-) heeft als vergelijking: ( ) y ( ) ( 5) y ( 5) y 5 7 Het antwoord is dus: y f ( ). 0 7 De rechte lijn door het punten (,5) met rico heeft als vergelijking: y 5 ( ) y 5 6. Het antwoord is dus: y f ( ). Een parabool met als top (,) heeft de vergelijking y a( ). Omdat de parabool door de oorsprong gaat, geldt 0 a(0 ) 9a 0 a. De gevraagde functie is dus y f. ( ) 9 ( ). a. 7 ( ) 7 ( ) 8 6 ( ) 6 ( ) 6 ( ) 6 ( ) 5 6 9 ( ) 9 ( ) 9 ( ) 9 ( ) 4 ( ) 4 ( ) 4 ( ) 4 ( ) 7 4 6 4 8 4 8 k 9. f

Toegepaste Wiskunde deel 4. a. f ( ) 4 5 en g( ) Bepalen snijpunt: f ( ) g( ) 4 5 7 7 Uit de tekening blijkt: f ( ) g( ) wanneer

Toegepaste Wiskunde deel f ( ) 4 6 en g ( ) 6 Bepalen snijpunten: f ( ) g( ) 4 6 6 7 0 ( )( 4) 0 4 Uit de tekening blijkt: f ( ) g( ) wanneer of 4 f ( ) 8 4 en g ( ) 4 Bepalen snijpunten: f ( ) g( ) 8 4 4 0 48 0 0 4 0 ( 4)( 6) 0 4 6 Uit de tekening blijkt: f ( ) g( ) wanneer 6 of 4.

Toegepaste Wiskunde deel f ( ) 4 8 en g( ) Bepalen snijpunten: f ( ) g( ) 4 8 4 8 ( ) 4( ) ( ) 4 6 Uit de tekening blijkt: f ( ) g( ) wanneer 6. 5. a. Zie tekening. Bepalen snijpunt grafiek y f ( ) met lijn y : 6 4 9 4 Uit de tekening blijkt: f( ) wanneer of wanneer Zie tekening. 4

Toegepaste Wiskunde deel Bepalen snijpunt grafiek y f ( ) met lijn y : 6 9 4 Uit de tekening blijkt: f( ) wanneer of wanneer 4 6. a. (0,6) 0,6 (0,6) (0,6) (het ongelijkheidsteken klapt om, omdat het grondtal kleiner is dan ). log0 0 log0 ~ log0 5,68 5,68 log 0,76 (het ongelijkheidsteken klapt om, omdat gedeeld wordt door -). 0 0 (het ongelijkheidsteken klapt om, omdat het grondtal kleiner is dan ). ( ) ( ) log 0,,49 e. 0, f. log( ) log( ) ( ) log ( ) log log log log log (log log) log log ( 0, 65) 0,89, 696

Toegepaste Wiskunde deel g. 6 ( ) 6 stel y y y 6 0 ( y )( y ) 0 y. Los dus op: (want 0 ). h. log( 5) log( ) log( 5) log( ) log( 5) log( ) log log log log log log( 5) log( ) log( 5) log( ) 0 log(( 5)( )) log ( 5)( ) 5 5 7 4 0. 7 49 7 4 4 4 Stel 7 4 0 7, 78 7 4 4 7 0,79 (vervalt, want de logaritmen bestaan alleen wanneer,5) 7 4 4 7 i. log log log log log (het ongelijkheidsteken klapt om, omdat het grondtal kleiner is dan ). 8 8 j. 9 log( ) log( ) log log( ) log 9 5 5 4 4 8 moet wel >0 zijn, dus Conclusie: 5 8 4 7. Merk op:

f( ) Toegepaste Wiskunde deel f ( ) f ( ) f ( ) log log log log log f 4( ) log f ( ) log( ) log Als y log y f is de inverse van f Als y ( ) log y f is de inverse van f 4 De grafieken van f en f zijn gespiegeld t.o.v. de y -as De grafieken van f en f 4 zijn gespiegeld t.o.v. de -as De grafieken van f en f zijn gespiegeld t.o.v. de lijn y De grafieken van f en f 4 zijn gespiegeld t.o.v. de lijn y 8. a. f ( ) f( ) g( ) 4 : eerst spiegelen t.o.v. de y -as, vervolgens 4 omhoog schuiven f ( ) f ( ) ( 4) f ( ) ( 4) g( ) ( 4) : eerst over een afstand 4 naar rechts schuiven, dan met een factor uitrekken (vertikaal), vervolgens omhoog schuiven f ( ) log f( ) log( ) g( ) log( ) : eerst spiegelen t.o.v. de -as, vervolgens spiegelen t.o.v. de y -as f ( ) f ( ) 4 g( ) : inkrimpen (horizontaal) met een factor. e. ( ) ( ) ( ) f f g : eerst over een afstand naar rechts verschuiven, vervolgens omhoog schuiven. f ( ) f ( ) f ( ) ( 5) 5 g( ) 5 : eerst spiegelen f. t.o.v. de -as, dan 5 naar rechts schuiven, vervolgens met een factor uitrekken (vertikaal). g. f ( ) f( ) g( ) 5: eerst met een factor uitrekken (vertikaal), dan 5 omhoog schuiven. h. f ( ) f ( ) f( ) g( ) : eerst 4 naar rechts 4 4 4 verschuiven, dan met een factor uitrekken (vertikaal), vervolgens omhoog schuiven. 9. a. y f ( ) is samengesteld uit de standaardfuncties y h( u) u u g ( ) en

Toegepaste Wiskunde deel y f ( ) log is samengesteld uit de standaardfuncties u g( ) (dit is de som van twee standaardfuncties), v h( u) log u en y k() v v. y f u h, ( ) log( ) is samengesteld uit de standaardfuncties ( ) v k( u) u, w m( ) v ( w is feitelijk de som van een samengestelde functie en een standaardfunctie) en y n( w) log( w). ( ) ( 4) y f is samengesteld uit de standaardfuncties y h() v v en v g ( ) 4 e. y f ( ) log is samengesteld uit de standaardfuncties v g( ) log y h() v v f. y f 5 ( ) ( ) is samengesteld uit de standaardfuncties v g ( ) y h v v 5 () en 0. a. y y y (met y 0 ),dus y f ( ) en zijn elkaars inversen (voor 0 ). y g ( ) log log 0 y y y,dus y f ( ) log en inversen. ( ) 0 y g zijn elkaars y y y( ) y y y y ( y ) y y dus y f ( ) en y g( ) zijn elkaars inversen. y y ( ) ( ) 4 Dus ( ) y 4 y 4 (alleen +, want ) y 4 y f ( ) en y g( ) 4 zijn elkaars inversen. e. y log y log y, dus zijn elkaars inversen. f. y f ( ) en y g( ) log

Toegepaste Wiskunde deel 5 y 5 y 5 ( y 5) y, dus y f ( ) 5 en y g( ) zijn elkaars inversen. 5. a. : f ( ) : f ( ) ( ) f ( ) 7 8 ( 8)( ) 8: f ( ) ( 8)( ) 8: f ( ) ( 8)( )

Toegepaste Wiskunde deel f ( ) 0 f : ( ) ( ) 0 ( ) f : ( ) ( ) 0 8 ( ) 9 f ( ) f 0 : ( ) ( )( ) : f ( ) ( )( ) 0 : f ( ) ( )( ) f 0 : ( ) ( )( ) : f ( ) ( )( ) 0 : f ( ) ( )( )

Toegepaste Wiskunde deel. a. D ( 5) 4 p 0 5 4p 0 p 5 4 D ( p ) 4 ( p ) 0 p 6 p 9 4 p 4 0 p p 5 0 p p 5 ( p ) 5 ( p ) 4 4 De discriminant is dus positief voor elke waarde van p D ( p) 46 0 p 4 0 4 p 4 6 p 6 D ( p) 4 p( ) 0 p 4p 0 p( p 4) 0 p 4 p 0( p 0 vervalt, want dan is de vergelijking niet kwadratisch). p p p p p 6 6 6 f ( ) p q ( ) q ( ) q ( ) q.. Het minimum is dus gelijk aan: Verder is p q 0. () f p q p q q p. p Combinatie van de beide voorwaarden leidt tot: q0 p. Hieruit volgt: 0 p 4 p p 4 p 08 0 4 576 4 4 p p 8 en p 6 Voor q volgt: q 8 7 en q 6 4. V o L 5log, met de gegevens ingevuld: Vi 50 50 7 7 50 5 50 7 5log log 5 0 Vi 5, mv 0,68 Vi Vi Vi 0