Jan- Willem Grievink 1 Jan- Willem Grievink Directeur FoodService INSTITUUT Hoofddocent strategie en ontwikkeling EFMI Hoofddocent S ch ng Masterclass Foodretail MASTERCLASS NEW FOOD CONCEPTS NEW YORK Voorheen Directeur Prisma Food Groep Info: janwillem@concep on.nl Tel 0653 232 772 2 1
Wij monitoren de hele foodketen Food shopper Food kanalen Grossiers Producenten Primaire sector Krachten die van buitenaf invloed uitoefenen op de foodketen 3 Onderwerpen Glaskracht 4 2
Food hebben directe link met de maatschappij. Lange termijn 7-15 jaar Maatschappelijke Veranderingen in de maatschappij: 1- persoons hh; werkende vrouwen; allochtonen, economie etc. Algemeen 5-10 jaar Trends op waardeniveau Veranderingen in wat consumenten belangrijk vinden in het leven: Veiligheid, zingeving etc. 3-10 jaar Food Trends rond boodschappen doen: Alles onder één dak, minder thuis op voorraad; vaker in OoH etc. Korte termijn 1-5 jaar Product Verandering in gebruik van producten (meer vers, varia e, gemak, verwenar kelen etc. Specifiek 5 Minder jd in de keuken, meer slapen, meer computer Figuur 2.1 Tijd besteed aan diverse huishoudelijke taken, bevolking 12 jaar en ouder, 2006-2011 (in uren per week) 6 5 * 4 3 * 2 1 * * * 0 verzorging maaltijden, afwassen enz. 2006 2011 boodschappen (incl. wacht en reistijd) onderhoud, dagellijks verzorgen reparatie, huishoudelijk kleding administratie werk, (wassen, schoonmaken, strijken, stofzuigen onderhoud) kinderverzorging kinderbegeleiding * = verschil tussen 2006 en 2011 significant (p = < 0.05) Bron: SCP (TBO 06); SCP en CBS (TBO 11) 6 3
Change drivers in food door bevolkingssamenstelling Stress in hh met kinderen 1. 2. Straks 3mlj 1- p huish. Maatschappelijke Baby boomers 3. Trends op waardeniveau Food Product Nieuwe Nederlanders 4. 7 Maatschappelijke Trends op waardeniveau Food Product 8 4
Maatschappelijke Trends op waardeniveau Food Product 9 Single por ons nog meer in opkomst Maatschappelijke Trends op waardeniveau Food Product 10 5
Ul em gemak? Maatschappelijke Trends op waardeniveau Food Product 11 Versgaran e Maatschappelijke Trends op waardeniveau Food Product 12 6
Versgaran e en ketencontrole worden belangrijker 13 Onderwerpen Glaskracht 14 7
15 16 8
Op de langere termijn meer vraag naar basisproducten 200 + 7,9% p.j. 150 100 + 4,7% p.j. 50 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Prijs Index Eten en Drinken (2005 = 100, inclusief granen, plantaardige oliën, zeedieren, suiker, bananen, sinaasappelen, koffie, thee en cacao prijs indices) Algehele infla e (Wereldwijde Consumenten Prijs Index, 2005 = 100) 17 Onderwerpen Glaskracht 18 9
Technology changes the world TECHNOLOGY WILL CREATE A NEW FOOD RETAIL REVOLUTION 19 Technology changes the world 20 10
Technology changes the world 21 Onderwerpen Glaskracht 22 11
In het Westen steeds meer on the move 23 Supermarkten in 5 jaar jd + 3,7 miljard foodomzet Omzetverschuiving in miljoenen Euro's van 2008 t/m 2013. Bron: FSIN berekeningen 2013 FOOD TOTAAL 1.079 At Home totaal 2.472 Out of Home totaal - 1.393 Klassieke Horeca Catering Gemak - 1.107-414 130 OoH kanalen Supermarkten Speciaalzaken Markt en overige retail - 1.090-290 3.752 At Home kanalen 24 12
Foodsector 2013 en verwach ng 2014 16,7 miljoen inwoners - 1,7 % Totale bestedingen consumenten 269,8 miljard - 1,8% Bestedingen Overige producten en diensten 213,32 miljard - 0,2 % Omzet eten en drinken (incl btw) zonder non- food 56,38 miljard = groei t.o.v. 2012 EST Dit zijn huisvesting, kleding, water, energie, gezondheid, vervoer, recreatie, onderwijs Gemiddelde prijss jging in de foodsector wordt ca 2,4% over 2013. Bij speciaalzaken, horeca, gemak en catering is het iets meer. Bij supermarkt iets minder. - 2,5% Out of Home kanalen 31,1% Marktaandeel binnen F&B exclusief non- foods eind 2012 68,9% 0,1% At Home kanalen 17.500 miljoen 38.880 miljoen 15,4% 5,7% 9,9% 50,9% 12,9% 5,1% - 2,8% - 3,4% - 1,5% +1,4% - 2,7% - 3,0% Klassieke Horeca Catering Gemak Supermarkt Speciaalzaak Exclusief non- foods Markt en ov retail 8.700 miljoen 3.200 miljoen 5.600 miljoen 28.700 miljoen 7.290 miljoen 2.890 miljoen Bronnen: Berekeningen CBS, CPB, ING Economisch Bureau, EU, FSIN Trendwheel, FSIN direc eleden, Foodstep, GfK, EFMI Business School, Aroq 25 Onderwerpen Glaskracht 26 13
Retailers in NL neigen naar het midden Relatief voordelig Relatief voordelig Relatief lage service graad Relatief hoge service graad > Relatief lage service graad Relatief hoge service graad Relatief onvoordelig KERSTRAPPORT 2003 Relatief onvoordelig KERSTRAPPORT 2012 27 Stuck in the middle PRICES SERVICE SUPERMARKETS VALUE FOR MONEY QUALITY DISCOUNT HARD DISCOUNT ASSORTMENT 14
Onderwerpen Glaskracht 29 Drie soorten stuurknoppen voor resultaat? 30 15
Drie soorten stuurknoppen voor resultaat? 31 Karakter van supermarkt verandert 32 16
Lokale binding gaat groeien 33 Er komt meer eenvoud in de totale voedselketen, wellicht ook in Nederland? 34 17
Onderwerpen Glaskracht 35 Verbinding tussen boeren/tuinders en retailers groeit 36 18
Een model voor markttypen - - Vier verschillende markttypen met andere wetmatigheden, mogelijkheden en samenwerkingsmodellen > Bron: Van alle markten thuis. Rapport EFMI Business School i.o.v. AH en LTO sept 2013 toegevoegde waarde innovatie ++ MAINSTREAM CONSUMENTEN- VRAAGTYPEN B. GESLOTEN KETEN Bulk/commodity Grote volumes Prijs op basis van onderhandelingen D. EXCLUSIEVE KETEN Unieke producten/ concepten Kleine volumes Prijs op basis van onderhandelingen SMALLSTREAM 9 % GESLOTEN MARKTEN transparantie ++ samenwerking A. VOLUME MARKT Bulk/commodity Grote volumes Prijs bepaald door vraag/aanbod 33% 50% C. NICHE MARKT Unieke producten/ concepten Kleine volumes Prijs op basis van onderhandelingen OPEN 8 % - - 37 De volume markt wordt kleiner: meer dedicated ketens en niche concepten 2013 2023 B. GESLOTEN KETEN A. VOLUME MARKT 33% 50% > B. GESLOTEN KETEN 1 A. VOLUME MARKT 2 41% 33% D. EXCLUSIEVE KETEN C. NICHE 9% 8% MARKT Bron: Van alle markten thuis. Rapport EFMI Business School i.o.v. AH en LTO sept 2013 D. EXCLUSIEVE 1 3 KETEN C. NICHE 15% MARKT 11% 1 CONSUMENT 2 SCHAARSTE 3 ONDERSCHEIDEND VERMOGEN 38 19
Vier basis samenwerkingsmodellen KETENINTEGRATIE# I.#LOSSE#SCHAKELS# BEPERKT# BOEREN#/# TUINDERS# TUSSEN/# SCHAKEL# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# II.#SUPPLY#PARTNERS# BOEREN#/# TUINDERS# TUSSEN/ SCHAKEL# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# III.#INTEGRALE#SAMENWERKING# BOEREN#/# TUINDERS# TUSSEN/ SCHAKEL# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# Bron: Van alle markten thuis. Rapport EFMI Business School i.o.v. AH en LTO sept 2013 VERGAAND# BOEREN#/# TUINDERS# IV.#DIRECTE#SAMENWERKING# LOGISTIEK# DIENSTVERLENER# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# 39 40 20
Laat de telers achter de producten zien 41 Onderwerpen Glaskracht 42 21
KETENINTEGRATIE# BEPERKT# VERGAAND# BOEREN#/# TUINDERS# BOEREN#/# TUINDERS# BOEREN#/# TUINDERS# BOEREN#/# TUINDERS# I.#LOSSE#SCHAKELS# TUSSEN/# SCHAKEL# II.#SUPPLY#PARTNERS# TUSSEN/ SCHAKEL# III.#INTEGRALE#SAMENWERKING# TUSSEN/ SCHAKEL# IV.#DIRECTE#SAMENWERKING# LOGISTIEK# DIENSTVERLENER# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# SUPERMARKT/ ORGANISATIE# FOOD$TOTAAL$ At$Home$totaal$ Out$of$Home$totaal$ Klassieke$Horeca$ Catering$ Gemak$ Supermarkten$ Speciaalzaken$ Markt$en$overige$retail$ Omzetverschuiving$in$miljoenen$Euro's$van$2008$t/m$2013.$Bron:$FSIN$berekeningen$2013$ )1.393& )1.107& )1.090& )414& )290& 130& 1.079& 2.472& 3.752& Samenva ng 1. Nederland verandert Lange&termijn& 7"15%jaar% 5"10%jaar% Maatschappelijke Trends op waardeniveau 2. Shoppergedrag verandert 3. Karakter van supermarkt zal gaan veranderen Korte&termijn& 3"10%jaar% 1"5%jaar% Food Product OoH$ kanalen$ At$Home$ kanalen$ 4. Techniek versnelt de veranderingen 5. Weg van het mainstream midden 6. Groei moet komen van waardegroei 7. Duurzame samenwerking kent segmenten en spelregels 43 22