Sturen, niet roeien?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Sturen, niet roeien?"

Transcriptie

1 Sturen, niet roeien? Trends in privatisering, uitbesteden en publiek private samenwerking Prof. Dr. Wouter Van Dooren Studiedag ACV privatisering en uitbesteding Lamot Mechelen 25/10/

2 Definitie Van: publieke diensten op overheidsbudget Naar: private diensten door markt gefinancierd Van: Publiek geproduceerde diensten Naar: aangekochte diensten Van: Publiek geproduceerde diensten Naar: gedeelde productie Termijn Lange termijn (Quasi onomkeerbaar) Korte Termijn Levencyclus: DBFMO Risico Private sector Publieke sector Gedeeld Sturing Markt geen overheidssturing Gedetailleerd bestek Outputspecificatie s

3 Cijfers 1: Impact van de overheid neemt toe tot jaren 80, nu +/- 50% overheidsbeslag 3

4 Is onze overheid groot? Is onze overheid té groot? = Politieke vraag

5 Maar wat is privaat? 5

6 Privatiseren Uitbesteden PPS 2. UITBESTEDEN Cijfers I: macro-niveau- wat koopt de overheid in om dienstverlening te verschaffen?

7 Privatiseren Uitbesteden PPS Cijfers II: Amerikaanse uitbestedingsdata Bad Business: Billions of Taxpayer Dollars Wasted on Hiring Contractors, 2011, POGO

8 Privatiseren Uitbesteden PPS Is het goedkoper/beter? Indicatie: 20% regel: - vuistregel, maar weinig empirisch bewijs - Basisstudie = afvalophaling in Amerikaanse steden in de jaren 80 PUB hiërarchisch PUB tenders - 17% PRIV contract - 22% Indicatie: Literatuurstudie van afvalverwerking en waterzuivering - conclusie: geen bewijs voor kostenbesparing, omdat markten niet werken

9 Privatiseren Uitbesteden PPS Is het goedkoper/beter? Indicatie: Scandinavische studie over thuiszorg, kinderopvang en woonzorg - conclusie: geen bewijs voor kostenbesparing of kwaliteitverbetering Indicatie: literatuuroverzicht gevolgen voor personeel - conclusie: personeel is doorgaans minder goed af, maar niet altijd negatief Indicatie: Vlaamse studie van groendienst en wegsignalisatie (1997) - conclusie: uitbesteding is goedkoper voor groendienst, maar niet voor wegsignalisatie Heel contextafhankelijk!

10 Privatiseren Uitbesteden PPS 10 regels voor uitbesteding 1. Mogelijkheid tot definiëring van aparte deelfasen levenscyclus van product 2. Mogelijkheid tot gedetailleerde specificering kwantiteit en kwaliteit 3. Nood aan schaalvoordelen 4. Aantoonbare besparing via vergelijking externe bodprijzen en kost eigen beheer 5. Capaciteit overheid voor sturing en contractmanagement expertise voor toezicht 6. Goede werking van de markt (geen marktfalen) 7. Pakket voldoende groot voor marktinteresse én niet te groot voor verstoring marktwerking 8. Opletten voor asset specificity: unieke productiemiddelen die worden ingezet en afgeschreven (risico op lowball bids) 9. Wenselijkheid toepassing overheidsopdrachtenwetgeving 10. Oplossing voor personeelsproblematiek

11 PPS: gedeelde risico, lange termijnrelatie Toepassing in Vlaanderen (bron: kenniscentrum PPS)

12 Cijfers I: een globaal zicht op >10mio PPS projecten (bron EPEC) Vooral in UK (3,3 miljard), Italië (2,3 miljard), Turkije en Nl (1 miljard elk) (2013)

13 10 regels voor PPS 1. Verschillende levensfasen van project/taak kan men koppelen (DBFMO) 2. Relevante maatschappelijke én commerciële doeleinden 3. Duidelijke wederzijdse voordelen (middelen en kwaliteit versus groot project en groeimogelijkheden) 4. Mogelijkheid tot definiëring van gewenste prestaties 5. Nood aan privaat eigenaarschap om onderinvestering tegen te gaan 6. Synergieën in het gebruik van overheidsinfrastructuur 7. Nood aan permanente innovatie in uitvoering taak 8. Mogelijkheid tot risico-verdeling tussen publiek en privaat 9. Overheid bezit noodzakelijke capaciteit tot sturing en coördinatie: opletten voor consultocracy en juridisering 10. Competitie bij gunning specifieke procedure mogelijk

14 Wat zegt een PPS vriendelijk netwerk? ESR neutralitei t

15 Conclusie Privatiseren, Uitbesteden, PPS maakt deel uit van de hedendaagse overheid (geen strijd tegen de windmolens) Het kan goed werken, onder voorwaarden MAAR: Houd het oog op de bal: de techniciteit van de discussie verhult soms waar het echt om gaat Visie op de overheid zit niet (nauwelijks) in deze presentatie, maar van fundamenteel belang Persoonlijke noot: van discussie over overheidsbeslag naar een kritische (!) discussie over versterking van de eigen kracht en toegevoegde waarde

Rapportering Alternatieve Financiering 2014-2015. 31 mei 2016

Rapportering Alternatieve Financiering 2014-2015. 31 mei 2016 Rapportering Alternatieve Financiering 2014-2015 31 mei 2016 Agenda Rapportering alternatieve financiering Alternatieve Financiering en PPS ESR 2010 Standpunt Eurostat Ontwikkelingen Blijvend belang van

Nadere informatie

Professioneel opdrachtgeverschap? Over keuzes & eigen professionaliteit

Professioneel opdrachtgeverschap? Over keuzes & eigen professionaliteit Professioneel opdrachtgeverschap? Over keuzes & eigen professionaliteit Prof.dr.ir. Marleen Hermans Leerstoel Publiek opdrachtgeverschap in de bouw, TU Delft Managing Partner Brink Management & Advies

Nadere informatie

De meerwaarde van contractmanagement

De meerwaarde van contractmanagement De meerwaarde van contractmanagement Welke kansen zijn er voor u? Wouter Schipperheijn Directeur Het NIC 1 Agenda Voorstellen Contractmanagement Het NICV model Hoe volwassen is uw contractmanagement? Kansen

Nadere informatie

PPS: It s a service, not a building! Jos Barnhoorn

PPS: It s a service, not a building! Jos Barnhoorn PPS: It s a service, not a building! Jos Barnhoorn Congres 2011 Samenwerken aan FM www.factomagazine.nl Facto Congres 26 mei 2011 Jos Barnhoorn Snr. Project Mgr. Johnson Controls Wie is Jos Barnhoorn?

Nadere informatie

Management van prestatiecontracten

Management van prestatiecontracten Management van prestatiecontracten Dr.ir. Wendy van der Valk Universiteit Tilburg Vroeger 2 2 Wat is er gebeurd? Van: Naar: 3 Contract management Het proces van systematisch en efficiënt besturen van de

Nadere informatie

Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s

Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s Investeren in nieuwe sportinfrastructuur? Scenario s Beslissingskader scenario s nieuwe sportinfrastructuur 10 vragen voor een optimale lokale keuze David Nassen Vooraf 10-tal scenario s (of combinaties)

Nadere informatie

PPS en maatschappelijk vastgoed

PPS en maatschappelijk vastgoed PPS en maatschappelijk vastgoed 19 april 2011 Peter Oussoren Tenman Inhoud: Is er een probleem? Wat verwachten we van een oplosssing Even herhalen :PPS PPS nieuwe stijl : lean en mean Probleemstelling:

Nadere informatie

Marktwerking in de zorg. Prof Ruud ter Meulen Director Centre for Ethics in Medicine

Marktwerking in de zorg. Prof Ruud ter Meulen Director Centre for Ethics in Medicine Marktwerking in de zorg Prof Ruud ter Meulen Director Centre for Ethics in Medicine Inhoud Wat is marktwerking? Gezondheidszorg: een imperfecte markt Privatisering van de zorg Zorgen over de markt What

Nadere informatie

Drie generaties PPS in Vlaanderen: hoe sturen overheden hun vlaggenschepen op volle zee?

Drie generaties PPS in Vlaanderen: hoe sturen overheden hun vlaggenschepen op volle zee? Drie generaties PPS in Vlaanderen: hoe sturen overheden hun vlaggenschepen op volle zee? Prof. Dr. Koen Verhoest (Instituut voor de Overheid, K.U.Leuven) Drie generaties PPS in Vlaanderen 1 Overzicht presentatie

Nadere informatie

meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland

meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland Overweegt u nieuwbouw of renovatie van een school? Deze folder geeft u inzicht in wat publiekprivate samenwerking (pps) bij scholen inhoudt. Wanneer

Nadere informatie

Marktinformatiebijeenkomst. Best Value en Prestatiecontracten. 13 november 2015

Marktinformatiebijeenkomst. Best Value en Prestatiecontracten. 13 november 2015 Marktinformatiebijeenkomst Best Value en Prestatiecontracten 13 november 2015 Welkom 2 RWS BEDRIJFSINFORMATIE 3 RWS BEDRIJFSINFORMATIE Programma 08:00 08:30 Inloop en ontvangst in de lobby 08:30 08:45

Nadere informatie

Parkeertaken bij gemeenten

Parkeertaken bij gemeenten Parkeertaken bij gemeenten Uitbesteden of zelf doen? Door Stefaan Lumen, Senior Projectleider bij Grontmij Parkconsult Onderzoeksvragen 2 Wat is de kracht van marktpartijen en de gemeente zelf? Welke ervaringen

Nadere informatie

Effect van Planetree op kwaliteit en tevredenheid, wetenschappelijk aangetoond?

Effect van Planetree op kwaliteit en tevredenheid, wetenschappelijk aangetoond? Effect van Planetree op kwaliteit en tevredenheid, wetenschappelijk aangetoond? Donderdag 13 maart 2014 Martijn Kilsdonk MScHA Manager behandeling & begeleiding en Planetree coördinator Disclosure belangen

Nadere informatie

Winst behalen met PPSconstructies

Winst behalen met PPSconstructies Winst behalen met PPSconstructies Er valt veel winst te behalen met PPS-constructies. Maar dan moeten opdrachtgever en opdrachtnemer goed samenwerken. Daar komt wel wat bij kijken. Het denken in PPS is

Nadere informatie

Uitkomsten ICT Barometer 2012. Presentatie PON BPO Seminar 14 November 2012

Uitkomsten ICT Barometer 2012. Presentatie PON BPO Seminar 14 November 2012 Uitkomsten ICT Barometer 2012 Presentatie 14 November 2012 Introductie Stefan Westdijk Director Outsourcing & IT Advisory Ernst & Young Oedger Meijborg Manager Outsourcing Advisory Ernst & Young ICT Barometer

Nadere informatie

CREATIEF BESTUREN WELKOM. Publiek-Private Samenwerking 22 maart 2006

CREATIEF BESTUREN WELKOM. Publiek-Private Samenwerking 22 maart 2006 CREATIEF BESTUREN WELKOM Publiek-Private Samenwerking 22 maart 2006 Publiek-private samenwerking: een introductie Creatief Besturen 22 maart 2006 Steven Ducatteeuw, Vlaams Kenniscentrum PPS Overzicht presentatie

Nadere informatie

PPS in Aruba: PPS contracten in de praktijk. PPP Knowledge Center Aruba Marcelle van Valkenburg Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn Mark Birnage

PPS in Aruba: PPS contracten in de praktijk. PPP Knowledge Center Aruba Marcelle van Valkenburg Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn Mark Birnage PPS in Aruba: PPS contracten in de praktijk PPP Knowledge Center Aruba Marcelle van Valkenburg Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn Mark Birnage PPP Knowledge Center Aruba Ambition Promote and facilitate

Nadere informatie

Coördinatie en regie van lokale woonzorgnetwerken

Coördinatie en regie van lokale woonzorgnetwerken Coördinatie en regie van lokale woonzorgnetwerken Bram Verschuere Universiteit Gent Bram.Verschuere@Ugent.be @VerschuereBram VOORBEELDEN VAN LOKALE REGIE EN COORDINATIE IN DE SFEER VAN WELZIJN - Lokaal

Nadere informatie

Overheden als moderne opdrachtgever

Overheden als moderne opdrachtgever Overheden als moderne opdrachtgever Organisatorische randvoorwaarden voor professioneel opdrachtgeverschap bij nieuwe samenwerkingsvormen bij Waterschappen Prof.dr.ir. Marleen Hermans, TU Delft, Bouwkunde,

Nadere informatie

Aanbevelingen voor culturele infrastructuur van de toekomst

Aanbevelingen voor culturele infrastructuur van de toekomst Aanbevelingen voor culturele infrastructuur van de toekomst Johan Penson Oktober 2016 Inleiding verandermanagement in organisaties masterplannen, voorstudies, actieplannen Sarc kunsten en erfgoed voorbeelden

Nadere informatie

NEVI Zorgcongres Leven in een wereld van systemen

NEVI Zorgcongres Leven in een wereld van systemen NEVI Zorgcongres 2016 Leven in een wereld van systemen Petri Heitkönig, hoofd inkoop & logistiek Ton Litjes, contractprestatiecoördinator 4 en 5 februari 2016 CWZ Nijmegen Titel presentatievgz - CWZ Donderdag

Nadere informatie

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013 Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT RvT maart 2013 Het topsectorenbeleid Overheid, Rijksdient voor ondernemend Nederland Tenders voor Demo, pilot en Early adapter projecten Topcluster voor

Nadere informatie

Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw

Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw Veranderende informatiebehoefte bij opdrachtgevers in de bouw Prof.dr.ir. Marleen Hermans Leerstoel Publiek opdrachtgeverschap in de bouw, TU Delft Managing Partner, Brink Management & Advies mede mogelijk

Nadere informatie

aan de toekomst van het Sportbedrijf

aan de toekomst van het Sportbedrijf aan de toekomst van het Sportbedrijf Agenda Historie beheer en exploitatie sportaccommodaties. Waar staan we nu? Waar gaan we naar toe en in welke vorm? achtergrond 2003 op verzoek van de raad onderzoek

Nadere informatie

De Economische Impact van Onderhoud Wat kunnen we leren van de MORE4CORE benchmarkstudie?

De Economische Impact van Onderhoud Wat kunnen we leren van de MORE4CORE benchmarkstudie? De Economische Impact van Onderhoud Wat kunnen we leren van de MORE4CORE benchmarkstudie? Rob van Dongen Executive Consultant, Mainnovation 1 Agenda 1: Introductie More4Core benchmark studie 2: Voorlopige

Nadere informatie

Duurzaam (kosten)effectief uitbesteden

Duurzaam (kosten)effectief uitbesteden Duurzaam (kosten)effectief uitbesteden Agenda Kiezen voor uitbesteding Uitbestedingsfeiten Wenselijke situatie Eisen volgens ISO5500X Showstoppers Aandachtspunten Afsluiting Kiezen voor uitbesteding Ontbreken

Nadere informatie

2014 KPMG Advisory N.V

2014 KPMG Advisory N.V 02 Uitbesteding & assurance 23 Overwegingen bij uitbesteding back- en mid-office processen van vermogensbeheer Auteurs: Alex Brouwer en Mark van Duren Is het zinvol voor pensioenfondsen en fiduciair managers

Nadere informatie

/ 5 / Zelf doen, samenwerken, verzelfstandigen of vermarkten

/ 5 / Zelf doen, samenwerken, verzelfstandigen of vermarkten / 5 / Zelf doen, samenwerken, verzelfstandigen of vermarkten Christof Delatter Stafmedewerker VVSG Woelige zee voor lokale bestuurders Algemene economische en financiële toestand Ontvangsten uit belastingen

Nadere informatie

Klinische bewijsvoering van ondergeschoven kindje tot pijler van nieuw hulpmiddelenbeleid. Koen van der Kroef Directie GMT

Klinische bewijsvoering van ondergeschoven kindje tot pijler van nieuw hulpmiddelenbeleid. Koen van der Kroef Directie GMT Klinische bewijsvoering van ondergeschoven kindje tot pijler van nieuw hulpmiddelenbeleid Koen van der Kroef Directie GMT Inhoud a. Waar komen we vandaan? b. Ontwikkelingen/Trendanalyse c. Conclusie/boodschap

Nadere informatie

Succesvol contractmanagement: start inkoop Strategische beleidsprioriteiten als basis

Succesvol contractmanagement: start inkoop Strategische beleidsprioriteiten als basis Succesvol contractmanagement: start inkoop Strategische beleidsprioriteiten als basis Prof.dr.ing. Jacques J.A.M. Reijniers MBA Congres 2012 inkoop+beleid=meerwaarde Datum: 7 juni 2012 Leadership Entrepreneurship

Nadere informatie

Duurzame energie. Leveranciersdag Rijk 27 november 2015. Piet Glas

Duurzame energie. Leveranciersdag Rijk 27 november 2015. Piet Glas Duurzame energie Leveranciersdag Rijk 27 november 2015 Piet Glas P.Glas@mindef.nl Categoriemanager Energie Frans van Beek frans.beek@minbzk.nl BZK - DG Organisatie Bedrijfsvoering Rijk Opzet workshop 1.

Nadere informatie

Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen

Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen Nieuwe invulling opdrachtgeversrol reduceert stichtingskosten en lifecycle costs en leidt tot het verdwijnen van de onrendabele top 1 Traditionele

Nadere informatie

Een contractvorm voor meerwaarde

Een contractvorm voor meerwaarde Een contractvorm voor meerwaarde PRAKTIJKCASUS INTERNATIONALE SCHOOL EINDHOVEN (DBFMO)» Martie Jacobs Directeur OPPS Content» Introductie Praktijkcase: Internationale School Eindhoven» Keuze voor PPS DBFMO»

Nadere informatie

Kongo in de geschiedenisleerboeken, 1960-heden: Dé Waarheid? Beel...

Kongo in de geschiedenisleerboeken, 1960-heden: Dé Waarheid? Beel... 1 sur 5 6/09/2008 21:57 Kongo in de geschiedenisleerboeken 1960-heden Dé Waarheid? Beeldvorming over de (de)kolonisatie van Kongo in Vlaamse wereldoriëntatie- en geschiedenisleerboeken lager en secundair

Nadere informatie

BIJEENKOMST KMVG 26 JANUARI 2012 FREYA VAN DER KROEF, DIRECTEUR TENMAN BV. PPS-DBFM(O) kansen voor maatschappelijk vastgoed?

BIJEENKOMST KMVG 26 JANUARI 2012 FREYA VAN DER KROEF, DIRECTEUR TENMAN BV. PPS-DBFM(O) kansen voor maatschappelijk vastgoed? BIJEENKOMST KMVG 26 JANUARI 2012 FREYA VAN DER KROEF, DIRECTEUR TENMAN BV PPS-DBFM(O) kansen voor maatschappelijk vastgoed? OVERZICHT PRESENTATIE Wat is PPS Integrale contactvormen Kenmerken Toepassingen

Nadere informatie

Apeldoorn, de meest vernieuwende opdrachtgever

Apeldoorn, de meest vernieuwende opdrachtgever Apeldoorn, de meest vernieuwende opdrachtgever Sander Lubberhuizen Jos van Nuenen Teamleiders afdeling Ingenieursbureau Keuze voor nieuwe contractvormen Projectspecifieke omstandigheden Geen systematische

Nadere informatie

VIPA, DBFM en PPS: Een Babylonische spraakverwarring of opportuniteit? Cies Gysen Advocaat-vennoot

VIPA, DBFM en PPS: Een Babylonische spraakverwarring of opportuniteit? Cies Gysen Advocaat-vennoot VIPA, DBFM en PPS: Een Babylonische spraakverwarring of opportuniteit? Cies Gysen Advocaat-vennoot 1 I. ALGEMEEN Initiatieven ontwikkelen en in de financiering te voorzien van een kwaliteitsvolle, toegankelijke

Nadere informatie

HARTELIJK WELKOM BIJ. UITBESTEDEN, van laagste prijs naar kwaliteit. Wilt u uw mobiele telefoon op STIL zetten?

HARTELIJK WELKOM BIJ. UITBESTEDEN, van laagste prijs naar kwaliteit. Wilt u uw mobiele telefoon op STIL zetten? HARTELIJK WELKOM BIJ UITBESTEDEN, van laagste prijs naar kwaliteit Wilt u uw mobiele telefoon op STIL zetten? Programma 13.00 uur Uitbesteding: bezint eer gij begint zaal Milaan Pauze 14.15 uur Uitbesteding

Nadere informatie

EFFECTIEVE INKOOPSAMENWERKING MET AUTONOMIE- EN CONFEDERATIESTRUCTUREN

EFFECTIEVE INKOOPSAMENWERKING MET AUTONOMIE- EN CONFEDERATIESTRUCTUREN EFFECTIEVE INKOOPSAMENWERKING MET AUTONOMIE- EN CONFEDERATIESTRUCTUREN 9 SAMENVATTING Het Centraal Planbureau voorspelt dat de zorgkosten stelselmatig toenemen en dat ze op de lange termijn onbetaalbaar

Nadere informatie

Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden. Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten

Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden. Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden van Vliet Een interactieve kennismaking met DBFMOcontracten April 2011 7 april 2009 2 April 2011 - Slimmer met vastgoed - innovatief aanbesteden 3 April 2011

Nadere informatie

PPS Lindeplein Brunssum

PPS Lindeplein Brunssum PPS Lindeplein Brunssum De huiskamer Math Feijen, OPPS Brunssum 10 maart 2009 Deze presentatie Wat is PPS en wat is DBFMO? Waarom DBFMO Lindeplein? Concurrentiegerichte dialoog als aanbestedingsvorm Wat

Nadere informatie

10/09/2013. 4 Maatregelen Nederrijn. Wie zijn we. Wat doen we. Wat doen we anders. Waarom doen we dit? Rijkswaterstaat Boskalis.

10/09/2013. 4 Maatregelen Nederrijn. Wie zijn we. Wat doen we. Wat doen we anders. Waarom doen we dit? Rijkswaterstaat Boskalis. Nederland efficiënter beschermen tegen hoogwater 4 Maatregelen Nederrijn 10 september 2013 Waterschap Rivierenland, Tiel Dirk-Jan Zwemmer (PM Boskalis) Jeroen Eikholt (CM ) Wie zijn we Wat doen we Wat

Nadere informatie

Uitwerking PPS constructie

Uitwerking PPS constructie Uitwerking PPS constructie (betekent uitbesteden inzameling afval óók aanbesteden Synthese adviesgroep Lourens Aalders Historie Individuele gemeenten, onderhandse aanbesteding aan particuliere reinigingsdiensten

Nadere informatie

Corporate & Public Governance: Perpetuum Mobile? Prof. Dr. L. Van den Berghe

Corporate & Public Governance: Perpetuum Mobile? Prof. Dr. L. Van den Berghe Corporate & Public Governance: Perpetuum Mobile? Prof. Dr. L. Van den Berghe 2 Overzicht Deugdelijk bestuur in de private en de publieke sector: een permanente kruisbestuiving Maar, publieke sector is

Nadere informatie

COLLEGEREEKS BLOCKCHAIN & FINTECH

COLLEGEREEKS BLOCKCHAIN & FINTECH COLLEGEREEKS BLOCKCHAIN & FINTECH WAT KUNNEN DEZE OPKOMENDE TECHNOLOGIEËN VOOR JOUW ORGANISATIE BETEKENEN? NYENRODE. A REWARD FOR LIFE 1 2 INLEIDING Blockchain geldt als dé grote belofte als het gaat om

Nadere informatie

Openbare VerLichting (OVL) en energiebesparende technologie binnen PPS

Openbare VerLichting (OVL) en energiebesparende technologie binnen PPS 1 Openbare VerLichting (OVL) en energiebesparende technologie binnen PPS Syndeks een combinatie van ingenieurs- en inkoopactiviteiten Materiekennis Syndeks b.v. Son & Europese Aanbestedingen Lid van 2

Nadere informatie

De invloed en meerwaarde van extern bouwprojectmanagement

De invloed en meerwaarde van extern bouwprojectmanagement Afstudeerpresentatie, P5 De invloed en meerwaarde van extern bouwprojectmanagement Voor professioneel opdrachtgevende partijen n. Alexander van der Pol # 1321307 d. 23.06.09 m.1. m.2. m.3. dhr. prof.dr.ir.

Nadere informatie

D.3.1.c Samenvatting Business plan voor het EPC coaching traject voor gemeenten en gemeenschapsvoorzieningen in de provincie Vlaams-Brabant

D.3.1.c Samenvatting Business plan voor het EPC coaching traject voor gemeenten en gemeenschapsvoorzieningen in de provincie Vlaams-Brabant D.3.1.c Samenvatting Business plan voor het EPC coaching traject voor gemeenten en gemeenschapsvoorzieningen in de provincie Vlaams-Brabant Titel van het project: EPC coaching voor gemeenten. Locatie:

Nadere informatie

Europese krijtlijnen voor een sociaal federalisme

Europese krijtlijnen voor een sociaal federalisme Europese krijtlijnen voor een sociaal federalisme prof. dr. Herwig VERSCHUEREN Universiteit Antwerpen De Europese context Overzicht De Europese spelers en hun instrumenten De Europese juridische krijtlijnen

Nadere informatie

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Brussel 30 maart 2015

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Brussel 30 maart 2015 DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN Roadshow Brussel 30 maart 2015 PROGRAMMA 9.30 10.30 Resultaten meetingonderzoek & vooruitblik activiteiten Toerisme Vlaanderen 10.30-11.00 Koffiepauze 11.00 12.30 Workshop

Nadere informatie

PPS in sport is volwassen

PPS in sport is volwassen 36 // VLAAMS TIJDSCHRIFT VOOR SPORTBEHEER / 2016 / N 251 Sportoase Stede Akkers Hoogstraten PPS in sport is volwassen David Nassen directeur ISB david.nassen@isbvzw.be In 2003 opende het eerste zwembad

Nadere informatie

Open Data bij de Vlaamse overheid. 19 juni 2015

Open Data bij de Vlaamse overheid. 19 juni 2015 Open Data bij de Vlaamse overheid 19 juni 2015 Open Data in Vlaanderen Anno 2015 Strategisch Inhoudelijk Open Data Raamwerk 4 sporen Juridisch Technisch 2012 2013 2014 2015 2016 VIP projecten Coördinatiecomité

Nadere informatie

Whitepaper. www.facto.nl. De regiepiramide ontsluierd

Whitepaper. www.facto.nl. De regiepiramide ontsluierd De regiepiramide ontsluierd Inleiding Regie is een veelgebruikte term voor een vorm van organiseren in het facilitaire werkveld. Toch is het lang niet altijd duidelijk wat er precies onder moet worden

Nadere informatie

BBB en Deugdelijk Bestuur binnen de Vlaamse Overheid Werkgroep I - Beleidsraad en Managementcomité

BBB en Deugdelijk Bestuur binnen de Vlaamse Overheid Werkgroep I - Beleidsraad en Managementcomité BBB en Deugdelijk Bestuur binnen de Vlaamse Overheid Werkgroep I - Beleidsraad en Managementcomité Marc MORRIS, Secretaris-Generaal SBOV-Studiedag, Vlaams Parlement, 7 mei 2009 Organisatiestructuur Beleidsdomein

Nadere informatie

VVSG #TREFDAGSOCIAAL. Lokale schouders voor globale uitdagingen Titel Naam Spreker. Prof. Lesage, Prof. Hermans, Burgemeester Janssens (Vorselaar)

VVSG #TREFDAGSOCIAAL. Lokale schouders voor globale uitdagingen Titel Naam Spreker. Prof. Lesage, Prof. Hermans, Burgemeester Janssens (Vorselaar) VVSG #TREFDAGSOCIAAL Lokale schouders voor globale uitdagingen Titel Naam Spreker Prof. Lesage, Prof. Hermans, Burgemeester Janssens (Vorselaar) Prof. Dries Lesage 2 Agenda 2030 en de SDG s 27 september

Nadere informatie

Straatman Koster advocaten

Straatman Koster advocaten PT Finance Bouw- en Vastgoedcursus Nieuwe contractvormen voor het managen van projecten Door: Thijs Straatman en Wilfried Koster Zeist, 12 juni 2014 Doel bijeenkomst Nieuwe contractvormen in vogelvlucht

Nadere informatie

Vrijwilligers als handjes of als strategische keuze? VOB 15 juni Utrecht Joost van Alkemade directeur NOV

Vrijwilligers als handjes of als strategische keuze? VOB 15 juni Utrecht Joost van Alkemade directeur NOV Vrijwilligers als handjes of als strategische keuze? VOB 15 juni Utrecht Joost van Alkemade directeur NOV kengetallen 49% van de bevolking ( 15+) Per persoon gemiddeld 200u p jr 1 miljard vrijwilligersuren

Nadere informatie

Life Cycle Denken & Integraal Ontwerpen. Amersfoort Roderik Schunck Eric Bom Danny Boers

Life Cycle Denken & Integraal Ontwerpen. Amersfoort Roderik Schunck Eric Bom Danny Boers Life Cycle Denken & Integraal Ontwerpen Amersfoort 2-2-2009 Roderik Schunck Eric Bom Danny Boers Agenda Deel 1 Terugblik bijeenkomst 2008 Waarom Life Cycle Denken en Integraal Ontwerpen? (Marktvraag) Verbinding

Nadere informatie

Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States

Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States Tegenwoordig zoekt Europa de oplossing voor de lage productiviteitsgroei bij innovatie. De groeicijfers

Nadere informatie

Presentatie beleggingsresultaten over eerste kwartaal van 2017 van de Life Cycle Fondsen van Aegon PPI. Bas Endlich Jacob Vijverberg 1

Presentatie beleggingsresultaten over eerste kwartaal van 2017 van de Life Cycle Fondsen van Aegon PPI. Bas Endlich Jacob Vijverberg 1 Presentatie beleggingsresultaten over eerste kwartaal van 2017 van de Life Cycle Fondsen van Aegon PPI Bas Endlich Jacob Vijverberg 1 Agenda Financiële markten Resultaten Vooruitzichten Bron: Bloomberg,

Nadere informatie

Samenwerking decentraal: opdracht in het sociaal domein

Samenwerking decentraal: opdracht in het sociaal domein Samenwerking decentraal: opdracht in het sociaal domein Floris Bannink Il Shik Sloover 13 maart 2013 1 Agenda - Introductie - Inleiding - Modellen - Uw randvoorwaarden - Casus - Inhoudelijk - Afwegingskader

Nadere informatie

Workshop. Dynamisch Aankoop Systeem NEVI INKOOPDAG 2013

Workshop. Dynamisch Aankoop Systeem NEVI INKOOPDAG 2013 Workshop Dynamisch Aankoop Systeem NEVI INKOOPDAG 2013 1 Inleiding Kan een dynamisch aankoopsysteem zorgen voor de juiste verbinding met uw ICT vraag? Verwachtingen? Uw relatie met ICT inkoop / DAS Dynamisch

Nadere informatie

Haalt de universiteit 2040?

Haalt de universiteit 2040? Haalt de universiteit 2040? Bert van der Zwaan Universiteit Utrecht 23 november 2016 INHOUD Vragen tijdens sabbatical 1 De status quo op verschillende continenten 2 Trends wereldwijd 3 Voorbereiden op

Nadere informatie

Contractmanagement, wat is dat?

Contractmanagement, wat is dat? Contractmanagement, wat is dat? Contractmanagement van diensten Ted Knoester Gemeente Lansingerland 1 Contractmanagement Kenmerken van diensten Wat doet een contractmanager? Wat is een contract? Hoe om

Nadere informatie

Regie binnen het Sociaal Domein. Jacques van Willigen Manager Bedrijfsvoering UWV Werkbedrijf 17 maart 2016

Regie binnen het Sociaal Domein. Jacques van Willigen Manager Bedrijfsvoering UWV Werkbedrijf 17 maart 2016 Regie binnen het Sociaal Domein Jacques van Willigen Manager Bedrijfsvoering UWV Werkbedrijf 17 maart 2016 Over UWV Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) verzorgt de uitvoering van werknemersverzekeringen

Nadere informatie

Onderbenutte optimalisatiegebieden (incl. voorbeelden):

Onderbenutte optimalisatiegebieden (incl. voorbeelden): Hoe vinden en benutten we meer met minder mogelijkheden binnen A Asset M Management?? Seminar AMC 28 oktober 2010 Amsterdam Gigi van Rhee, Rhee Stratelligence Inhoud Asset Management scope en huidige focus

Nadere informatie

Westluidense Poort. Het nieuwe cultuurcluster van Tiel

Westluidense Poort. Het nieuwe cultuurcluster van Tiel Westluidense Poort Het nieuwe cultuurcluster van Tiel Arjan Verboom, OPPS (Ine van den Hurk, gemeente Tiel) Apeldoorn, 16 oktober 2013 Inhoud Gebiedsontwikkeling Westluidense Poort Hoe in de markt gezet?

Nadere informatie

Best Value @Rijkswaterstaat. Gül Ören Wouter Smits

Best Value @Rijkswaterstaat. Gül Ören Wouter Smits Best Value @ Gül Ören Wouter Smits Programma 14.30 14.40 Toelichting strategisch plan 14.40 14.55 Afwegingskader 14.55 15.50 Casus voorbereidingsfase 15.50 16.00 Pauze 16.00 16.15 Metrics BVP projecten

Nadere informatie

VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen

VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen VLAAMSE OUDERENRAAD Standpunt over de commercialisering van de residentiële ouderenzorg in Vlaanderen Vlaamse Ouderenraad vzw 19 december 2012 Koloniënstraat 18-24 bus 7 1000 Brussel VLAAMSE OUDERENRAAD

Nadere informatie

Contractmanagement voor Software-ontwikkeling

Contractmanagement voor Software-ontwikkeling Contractmanagement voor Software-ontwikkeling nieuwe inzichten in contracteren en besturen Presentatie PIANO / NEVI Regionale bijeenkomst Zwolle Oktober 2009 Ralph Hofman 2 Doel van deze presentatie De

Nadere informatie

AT OSBORNE. Masterclass Energiebesparing in de zorg. Professioneel opdrachtgeverschap 16 november 2011. Marjolijn Kroon adviseur gezondheidszorg

AT OSBORNE. Masterclass Energiebesparing in de zorg. Professioneel opdrachtgeverschap 16 november 2011. Marjolijn Kroon adviseur gezondheidszorg AT OSBORNE www.atosborne.nl Masterclass Energiebesparing in de zorg Professioneel opdrachtgeverschap 16 november 2011 Marjolijn Kroon adviseur gezondheidszorg AT Osborne Huisvesting en Vastgoed Infrastructuur

Nadere informatie

Onderwijsbenodigdhedenbeleid Albeda College

Onderwijsbenodigdhedenbeleid Albeda College Onderwijsbenodigdhedenbeleid Albeda College Waarom, hoe en wat 3WW3LW Presentatie : Joop van Schie Gonda 1 "Je kunt een probleem niet oplossen binnen het referentiekader waarin het ontstaan is. Einstein

Nadere informatie

Contractering bij infra-projecten

Contractering bij infra-projecten Contractering bij infra-projecten Mooie voornemens en waarom het toch vaak misgaat Industrieel Management & Advies Roadmap Het contracteringsproces Organisatiemodellen/Contractmodellen 3 contractmodellen

Nadere informatie

OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht.

OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht. OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht. Vormen van outsourcing In praktijk zien we verschillende vormen van outsourcing die we verder niet toelichten

Nadere informatie

MOVI Colloquium Vlaanderen Anders Bekeken

MOVI Colloquium Vlaanderen Anders Bekeken MOVI Colloquium 11.05.07 Vlaanderen Anders Bekeken Enkele aandachtspunten Van de speciale editie van het P&O netwerk Vlaamse overheid Drie (ver)ander(d)e overheden vandaag over de lerende overheid morgen

Nadere informatie

DAS Lectorenbijeenkomst 13 november Annemarie Knottnerus Platform Bèta Techniek

DAS Lectorenbijeenkomst 13 november Annemarie Knottnerus Platform Bèta Techniek DAS Lectorenbijeenkomst 13 november 2014 Annemarie Knottnerus Platform Bèta Techniek Dynamiek Onderweg Publiek Private Samenwerking in het beroepsonderwijs Centres of expertise Centra voor innovatief vakmanschap

Nadere informatie

Raf Verbruggen & Toon Luypaert. De Ambrassade

Raf Verbruggen & Toon Luypaert. De Ambrassade Raf Verbruggen & Toon Luypaert De Ambrassade SESSIE GEDEELD RUIMTEGEBRUIK Wat is ruimte delen? Voorstellen project ruimte delen is ruimte creëren Typologie van gedeeld ruimtegebruik Goede voorbeelden in

Nadere informatie

B².DNA. Strategische GedragsVerbetering

B².DNA. Strategische GedragsVerbetering Het begrip waarde is een modewoord. Maar wat waarde precies is weten maar weinigen. In dit artikel wordt het begrip overzichtelijk uit de doeken gedaan. Met concrete aanwijzingen voor de praktijk van de

Nadere informatie

Kunnen inkopers besparen met marktplaatsen?

Kunnen inkopers besparen met marktplaatsen? WORKSHOP 10 Kunnen inkopers besparen met marktplaatsen? Drs. Roderick Timmermans MMO, Het NIC Drs. W. (Wolter) van der Vlist, Agentschap NL 21 juni 2011 Workshop 1 Het Nieuwe Werken Agenda Kennismaking

Nadere informatie

Bijzondere ICT voor bijzondere zorg

Bijzondere ICT voor bijzondere zorg Bijzondere ICT voor bijzondere zorg Agenda Over Profila Zorg Gezondheidszorg in beweging ICT requirements Profila Zorg Biedt cloud computing de oplossing? Migratie Effecten en besparingen Leerpunten Toekomst

Nadere informatie

WELKOM! NASSAU INDUS Deur B.V. Presentatie. 6 November 2008. Marc van Bragt (MM) Salesmanager Service

WELKOM! NASSAU INDUS Deur B.V. Presentatie. 6 November 2008. Marc van Bragt (MM) Salesmanager Service WELKOM! Presentatie NASSAU INDUS Deur B.V. 6 November 2008 Marc van Bragt (MM) Salesmanager Service Introductie Trend Doelstelling Lifetime Klantwaarde Verbeterpotentieel IT Structuur Sofon Guided Selling

Nadere informatie

De openingsrede academisch jaar Ifmec door professor dr. Ed Vosselman getiteld: De slinger tussen zelf doen en uitbesteding.

De openingsrede academisch jaar Ifmec door professor dr. Ed Vosselman getiteld: De slinger tussen zelf doen en uitbesteding. De openingsrede academisch jaar Ifmec door professor dr. Ed Vosselman getiteld: De slinger tussen zelf doen en uitbesteding. De opening van het academisch jaar 2015-2016 van de Ifmec Academy in Doorn heeft

Nadere informatie

De rekeningen van de Vlaamse lokale besturen en de uitdagingen. Geert Mertens, Agentschap Binnenlands Bestuur

De rekeningen van de Vlaamse lokale besturen en de uitdagingen. Geert Mertens, Agentschap Binnenlands Bestuur De rekeningen van de Vlaamse lokale besturen en de uitdagingen Geert Mertens, Agentschap Binnenlands Bestuur 1 Inhoud 1. Situering 2. Beleids- en beheerscyclus 3. Het actuele controlekader 4. Conclusies

Nadere informatie

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Antwerpen 26 maart 2015

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Antwerpen 26 maart 2015 DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN Roadshow Antwerpen 26 maart 2015 PROGRAMMA 9.30 11.00 Resultaten meetingonderzoek & vooruitblik activiteiten Toerisme Vlaanderen 11.00-11.30 Koffiepauze 11.30 13.00 Workshop

Nadere informatie

PPS/Esco Praktijkdag 2014

PPS/Esco Praktijkdag 2014 PPS/Esco Praktijkdag 2014 Samenwerken als driver voor innovatie 10 december 2014 Private financiering en PPS financieringsprogramma Bert Mulders en Ronald Pereboom 1 1 Innovatieve financieringsvormen Inventarisatie

Nadere informatie

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Limburg 2 april 2015

DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN. Roadshow Limburg 2 april 2015 DE MEETINGINDUSTRIE IN VLAANDEREN Roadshow Limburg 2 april 2015 PROGRAMMA 9.30 11.00 Resultaten meetingonderzoek & vooruitblik activiteiten Toerisme Vlaanderen 11.00-11.30 Koffiepauze 11.30 13.00 Workshop

Nadere informatie

Trends & Ontwikkelingen in RPO & Recruitment

Trends & Ontwikkelingen in RPO & Recruitment Trends & Ontwikkelingen in RPO & Recruitment voor Recruiters United June 30th, 2015 De agenda Introductie Beeld van de markt en de spelers RPO Services in Nederland. Wat drijft de klant en wat wil de supplier?

Nadere informatie

Regie en Demand Management bij ICT uitbesteding

Regie en Demand Management bij ICT uitbesteding Regie en Demand Management bij ICT uitbesteding www.slagkracht-outsourcing.nl Organisatie XYZ Business Units Staf ICT / ondersteuning Demand Ondersteuningsfuncties zijn nog in huis aanwezig Organisatie

Nadere informatie

Adopteer je straatlamp. Patrick Swyngedouw voorzitter PajoPower cvba so

Adopteer je straatlamp. Patrick Swyngedouw voorzitter PajoPower cvba so Adopteer je straatlamp Patrick Swyngedouw voorzitter PajoPower cvba so Agenda PajoPower? historiek ambitie Relighting Halle wat? waarom? knelpunten Relighting in de toekomst wat? hoe? wanneer? Conclusie

Nadere informatie

Applicatie outsourcing

Applicatie outsourcing Applicatie outsourcing Architectuur van en in de samenwerking dr. Jan Campschroer Management Consultant Ordina 13 oktober 2011 m.m.v.: Martin van den Berg Deze presentatie is gebaseerd op interviews met

Nadere informatie

praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek

praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek praktijkseminarie de operationele aanpak valorisatieproblematiek SBO maatschappelijke finaliteit Prof. Dr. Ann Jorissen (UA) IWT, 11 januari 2010 1 Effective Governance of Private Enterprises: the influence

Nadere informatie

Meer ondernemen met B-OnLine. Denk ondernemend. Denk Bol.

Meer ondernemen met B-OnLine. Denk ondernemend. Denk Bol. Meer ondernemen met B-OnLine Denk ondernemend. Denk Bol. Bol volgt de hartslag van uw bedrijf met B-OnLine Het beste uit uw onderneming halen Bol helpt ondernemers het beste uit zichzelf én hun bedrijf

Nadere informatie

VERTROUWEN & VERANTWOORDELIJKHEID WIM VANDERSTRAETEN

VERTROUWEN & VERANTWOORDELIJKHEID WIM VANDERSTRAETEN VERTROUWEN & VERANTWOORDELIJKHEID WIM VANDERSTRAETEN VAN WAAR KOMT VERTROUWEN? De EU markt (economisch): groei staat onder druk Voor het eerst sinds jaren Oorzaken? Opvoeding? Opleiding? Economie? Waarom?

Nadere informatie

NEN2767 certificatie & oplevering van werken. Peter Bockstaele, Afdelingshoofd Technisch Beheer, Het Facilitair Bedrijf

NEN2767 certificatie & oplevering van werken. Peter Bockstaele, Afdelingshoofd Technisch Beheer, Het Facilitair Bedrijf NEN2767 certificatie & oplevering van werken Peter Bockstaele, Afdelingshoofd Technisch Beheer, Het Facilitair Bedrijf Toelichting NEN2767 - Nederlandse norm voor conditiemeting van gebouwen en installaties

Nadere informatie

Kites rise higher against the wind then when receiving tailwind Winston Churchill

Kites rise higher against the wind then when receiving tailwind Winston Churchill Vlaams- Nederlandse samenwerking Uitdaging of Inspiratie? September 2015 Kites rise higher against the wind then when receiving tailwind Winston Churchill 2 Wie is Rebel? Platform van maatschappelijke

Nadere informatie

Uitbesteding van onderhoud: Het onderhouden van de uitbesteding

Uitbesteding van onderhoud: Het onderhouden van de uitbesteding Uitbesteding van onderhoud: Het onderhouden van de uitbesteding Johan Gerritsen, Frank Verkuijlen (WBL); Marc Bennenbroek (GMB) Wendy van der Valk (UvT) Voorbeelden van prestatiecontracten Prestatieafspraken

Nadere informatie

Regiegemeente Wendbaar met de blik naar buiten. Zichtbaar met de blik naar binnen. Auteur: Daan Platje VeranderVisie Datum: maart 2011 Pagina 1 van 7

Regiegemeente Wendbaar met de blik naar buiten. Zichtbaar met de blik naar binnen. Auteur: Daan Platje VeranderVisie Datum: maart 2011 Pagina 1 van 7 Regiegemeente Wendbaar met de blik naar buiten. Zichtbaar met de blik naar binnen. Auteur: Daan Platje VeranderVisie Datum: maart 2011 Pagina 1 van 7 Gemeentelijke regie Het Rijk heeft kaders opgesteld

Nadere informatie

Kinderopvang gewikt en gewogen. Joris Ghysels TIER (UM) Centrum voor Sociaal Beleid (UA)

Kinderopvang gewikt en gewogen. Joris Ghysels TIER (UM) Centrum voor Sociaal Beleid (UA) Kinderopvang gewikt en gewogen Joris Ghysels TIER (UM) Centrum voor Sociaal Beleid (UA) Focus = Voorschoolse opvang Drie stellingen 1. Vlaanderen doet het beter dan (bijna) alle andere landen 2. Genoeg

Nadere informatie

Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO)

Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) Prof. Hans Crijns Impulscentrum Groeimanagement 1. Inleiding Dit is de eerste editie van de Entrepreneurial Growth Monitor (EGMO) een overzicht van de trends in ondernemingsgroei

Nadere informatie

BBC EN PLANNING IN GEEL

BBC EN PLANNING IN GEEL BBC EN PLANNING IN GEEL Geel? GEEL? Geel? 38.000 inwoners Antwerpse Kempen Gezinsverpleging - Barmhartige Stede Uitgestrekt grondgebied: ca 11.000 ha Stedelijke kern versus landelijk buitengebied Aanwezigheid

Nadere informatie