Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013"

Transcriptie

1 Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT RvT maart 2013

2 Het topsectorenbeleid Overheid, Rijksdient voor ondernemend Nederland Tenders voor Demo, pilot en Early adapter projecten Topcluster voor kennis en innovatie Bedrijfsleven MJA/MEE gelden TKI toeslag Transitiegelden Energiegelden

3 Openstaande mogelijkheden Tenders; Systeemintegratie Gericht op het koppelen van gebruik en de productie van energie Karakter is verkennend 3 M totaal Pilotting energiebesparing Gericht op procestechnolgische pilot installatie 2 M Early Adaptor programm Gericht op demonstratie van door MKB ontwikkelde technologie in een industriele setting ism grootbedrijf 400 k Participatie in Joint Industry Programm bij TKI-ISPT Gericht op gezamenlijke technolgy needs geprogrammeerd door en voor de procesindustrie. gezamenlijke projectgrootte ongeveer 20 M per jaar

4 Openstaande mogelijkheden Participatie in Joint Industry Programm bij TKI-ISPT Gericht op gezamenlijke technolgy needs geprogrammeerd door en voor de procesindustrie. Gezamenlijke projectgrootte ongeveer 20 M per jaar, nu al meer dan 40 industriële participanten Scheidingstechnologie Warmtehuishouding Proces intensificatie Drogen ontwateren.

5 Overzicht subsidies Subsidie soort Bedrag TKI toeslag 2013: 4,2 mln aanvraag, 2,9 onderbouwd 2014: 2,1 mln aanvraag (1 e ronde) Energie innovatie middelen NWO STEM EBI 2012: 5,0 mln HetD: 1,5 mln Eiwitten: 1,9 mln EBI 2013: 1,7 mln EBI 2014: 5,5 mln EBI 2014: 0,3 mln voor ondersteunende activiteiten 2013: 1 mln 1 e call In totaal: 4 mln voor proces technologie 2013: 178 K

6 Kenmerken subsidie stromen Subsidie instrument Flexibiliteit TKI toeslag Beschikking voor TKI TKI kan middelen vrij inzetten in samenwerkingsprojecten en innovatie activiteiten rekening houdend met staatssteun regels Energie Innovatie middelen 2012 maatwerkbeschikking voor TKI 2013 beschikking aan deelnemers (ECN, TUD en UT), bezwaarprocedure Binnen EBI vrij inzetbaar in programma 2012 Middelen gekoppeld aan programma Binnen EBI 2013 is verschuiving van middelen tussen activiteiten mogelijk wordt regeling, beschikking naar kennisaanbieders/consortia 2014: Sturing door TKI op basis van keuze onderwerpen in regeling obv roadmap ISPT.

7 Kenmerken subsidie stromen Subsidie instrument Flexibiliteit STEM NWO 2013 regeling 2014 regeling TKI en NWO definiëren gezamenlijk call Subsidie voor kennisinstellingen, beschikking per project. TKI- ISPT is hierbij penvoerder. Subsidie ook voor andere partijen. Bij indienen ook rol ISPT in projectplan opnemen. NWO financiering naar universiteit voor project

8 TKI toeslag Het doel van de TKI-toeslag is het stimuleren van privaat-publieke samenwerking. Het basisprincipe is simpel. Voor elke euro die de private sector investeert in R&D bij een onderzoeksorganisatie, ontvangt het TKI 0,25. De toeslag gaat dus niet naar het bedrijf die de projecten financiert maar naar het TKI die in het betreffende domein actief is. Het TKI financiert hiermee weer nieuw privaat-publiek onderzoek. De hoogte van de TKI-toeslag hangt af van de totale private bijdrage aan onderzoeksorganisaties in privaat-publieke samenwerkingsprojecten en TKIrelevante onderzoeksopdrachten. In 2014 is de TKI-toeslag 25% van die private bijdrage. Voor de eerste per deelnemer geldt een hoger percentage van 40%. Die eerste mag in natura zijn, de rest van de private bijdrage moet in cash zijn om mee te tellen.

9 TKI toeslag de grondslag TKI-ISPT doet oproep bij alle partners om grondslag projecten aan te melden bij ISPT. Zonder grondslag geen TKI toeslag om in te zetten in het programma. Alle investeringen van (buitenlandse) bedrijven in samenwerkingsprojecten met buitenlandse) onderzoeksorganisaties of onderzoeksopdrachten aan (buitenlandse) onderzoeksorganisaties tellen mee als grondslag. Aanmelding heeft geen consequenties voor eventuele subsidies die op dit project zijn ontvangen, zoals bijv. WBSO. De informatie wordt vertrouwelijk behandeld. Indien gewenst wordt hiertoe een overeenkomst getekend. Aanlevering grondslag bestaat uit 2 ronden: Aanlevering verwachte investeringen in onderzoeksorganisaties op hoofdlijnen ten behoeve van de aanvraag Aanlevering gerealiseerde grondslag met informatie per project (bedrag, naam onderzoeksorganisatie). Tevens moet het contract beschikbaar zijn voor een eventuele controle van RVO.

10 Energie innovatie middelen Aanvraag door TKI bij topteam Energie. Essentieel in aanvraag is het aantonen van energiebesparingspotentieel en economische impact. Na akkoord door topteam kan TKI de middelen uitzetten : EBI 2012: Maatwerkbeschikking waarbij TKI-ISPT de penvoerder is voor gehele bedrag. Kan bedrag inzetten in programma, veel flexibiliteit EBI 2013: Beschikking gericht aan ECN, TU s met TKI-ISPT als gemachtigde. ISPT is geen deelnemer. Middelen worden ingezet in cluster Heat en Drying & Dewatering. Bezwaar aangetekend tegen rol TKI-ISPT. EBI 2014: Regeling open voor pilots en technoprojecten. Regeling voor middelen toegepast onderzoek wordt begin juni gepubliceerd. Op basis roadmap ISPT onderwerpen benoemen voor regeling. Roadmap, lange termijn onderzoeksagenda, opzetten vanuit Clusters.

11 Energie innovatie middelen EBI 2014 Joint industry program. De bedrijven bepalen onderzoeksvraag en stellen hiervoor private middelen beschikbaar. RVO cofinanciert programma Kennisaanbieders schrijven in op onderzoeksvragen Bedrijven in JIP maken keuze uit voorstellen Geselecteerde kennisaanbieders krijgen beschikking van RVO voor deel publieke financiering. Publicatie 2 juni, geplande sluitingsdatum in september 2014

12 NWO In samenwerking met de TKI-NCI (New Chemical Innovations), NWO en TKI-ISPT is een fundamenteel onderzoeksprogramma Proces Technology binnen de topsector Chemie opgezet. Dit programma wordt gefinancierd door NWO en de industrie. Het programma wordt gecoordineerd door de TKI-ISPT. Het programma Process Technology Fundamentals heeft vier thema s: New principles for sustainable separations Process intensification Processing of (wet) bio-materials New processing networks Totale beschikbare middelen is 6 M ( 4 M NWO en 2 M industrie). In 2013 is de eerste call gepubliceerd (1,5M) en de voorstellen zijn ingediend.

13 NWO Voor de eerste call heeft NWO 1.0 M euro beschikbaar gesteld. Doel is om vanuit TKI-ISPT dit bedrag te contrafinancieren met 0,5 M euro vanuit de gezamenlijke industriële commitments. Resultaten worden gedeeld met alle industriële deelnemers binnen ISPT. Dit bedrag is niet gereserveerd vanuit de huidige LOP s. Voor deze call is het voorstel de 0,5 mln als volgt te financieren: 275 k euro vanuit de TKI toeslag 225 K euro vanuit beschikbare private middelen. Daar waar dit leidt tot cash tekort wordt dit aangevuld vanuit subsidie. Volgende calls

Hoe verder? (Bas Buchner)

Hoe verder? (Bas Buchner) Hoe verder? (Bas Buchner) 1 Het Maritiem Innovatiecontract Er wordt goed samengewerkt in projecten én er is ruimte/geld voor funderend (middel)lange termijn onderzoek. Zo ontwikkelen we de kennis en de

Nadere informatie

Van: Jolanda Braam (braam@tifn.nl) Kees de Gooijer (kees.degooijer@wur.nl) Voor: Projectdragers Datum: 19-12-2013

Van: Jolanda Braam (braam@tifn.nl) Kees de Gooijer (kees.degooijer@wur.nl) Voor: Projectdragers Datum: 19-12-2013 TKI toeslagregeling 2014 Van: Jolanda Braam (braam@tifn.nl) Kees de Gooijer (kees.degooijer@wur.nl) Voor: Projectdragers Datum: 19-12-2013 Zie voor meer informatie de publicatie in de Staatscourant (WJZ/13135860),

Nadere informatie

Subsidies. Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014. Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl

Subsidies. Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014. Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl Subsidies Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014 Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl Overzicht regelingen Industrie Joint Industry Projects (JIP) - 5.200.000 Eur Early Adopter projects (EAP) - 500.000

Nadere informatie

Voorstel inrichting TKI HTSM. Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012

Voorstel inrichting TKI HTSM. Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012 Voorstel inrichting TKI HTSM Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012 Agenda Uitgangspunten Structuur TKI HTSM Uitvoering TKI toeslag (onder voorbehoud)

Nadere informatie

Life Sciences & Health TKI 2015

Life Sciences & Health TKI 2015 Life Sciences & Health TKI 2015 TKI LSH Match regeling voor publiek-private samenwerking Oproep tot het indienen van aanvragen voor de TKI- regeling voor de Topsector Life Sciences & Health 1. Regeling

Nadere informatie

Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen

Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen Amandus Lundqvist Voorzitter Topteam HTSM 21 maart 2014 Topteam HTSM advies toename private én publieke

Nadere informatie

Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014

Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014 Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014 Als bijlage bij de subsidieaanvraag moet u een projectplan bijvoegen. Dit projectplan dient een beschrijving te geven

Nadere informatie

Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014

Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014 Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014 1. Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de peiling over subsidieregelingen

Nadere informatie

28 april 2014 ECN-O--14-008. Gedragsregels ECN

28 april 2014 ECN-O--14-008. Gedragsregels ECN 28 april 2014 ECN-O--14-008 Gedragsregels ECN Toelichting De gedragsregels ECN zijn gebaseerd op de gedragsregels die ECN worden opgelegd via de beschikking door het Ministerie van Economische Zaken. Aanvullend

Nadere informatie

Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid

Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid SundayNL 2014-19 november 2014 - Arnhem Wijnand van Hooff Programmadirecteur TKI Solar Energy Inhoud Het Nederlandse Energiebeleid en

Nadere informatie

Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015

Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015 Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015 2015 First come, first served Januari 2015 Subsidieregelingen TKI Wind op Zee 2015 onder voorbehoud de officiële regeling is leidend 2

Nadere informatie

Topsector HTSM. Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space

Topsector HTSM. Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space Topsector HTSM Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space Netwerkmeeting NSO 28-10-2011 1 Inhoud HTSM en LRN Wat is een innovatiecontract? Hoe ziet de organisatie eruit? Hoe gaat de werking in de Gouden

Nadere informatie

TKI Life Sciences & Health

TKI Life Sciences & Health TKI Life Sciences & Health TKI-toeslag die de gezondheidsfondsen ter beschikking staat in 2016 Toelichting voor aanvragers van TKI-toeslag bij gezondheidsfondsen in 2016 1. TKI-LSH-toeslag voor publiek-private

Nadere informatie

Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie

Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie Doel van het onderdeel Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (MIT)

Nadere informatie

1-5-2015. 1. Programma OP Oost - Prioriteiten - Resultaat- en 0utputindicatoren - Selectie. 2. Instrumenten. 3. Budget en planning. 4.

1-5-2015. 1. Programma OP Oost - Prioriteiten - Resultaat- en 0utputindicatoren - Selectie. 2. Instrumenten. 3. Budget en planning. 4. 22 april 2015 Bastiaan de Jonge 1. Programma OP Oost - Prioriteiten - Resultaat- en 0utputindicatoren - Selectie 2. Instrumenten 3. Budget en planning 4. Tips Aan deze presentatie kunnen geen rechten worden

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 31015 5 november 2013 Regeling van de Minister van Economische Zaken van 1 november 2013, nr. WJZ/13135860, tot wijziging

Nadere informatie

R&D activiteiten in Nederland Ernst van Zuijlen KIVI 19 september 2012

R&D activiteiten in Nederland Ernst van Zuijlen KIVI 19 september 2012 R&D activiteiten in Nederland Ernst van Zuijlen KIVI 19 september 2012 R&D activiteiten in Nederland Ernst van Zuijlen KIVI 19 september 2012 Doelen Kostprijsreductie in 2020 KOSTEN O&M kosten -25%

Nadere informatie

MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015

MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015 Beknopte toelichting MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015 Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend 15-4-2015 I 1 Afspraken MKB samenwerkingsagenda

Nadere informatie

SLIMME SPECIALISATIE IN VLAANDEREN. Frans Dieryck, voorzitter Raad Van Bestuur Jan Van Havenbergh, algemeen directeur 25-2-2013

SLIMME SPECIALISATIE IN VLAANDEREN. Frans Dieryck, voorzitter Raad Van Bestuur Jan Van Havenbergh, algemeen directeur 25-2-2013 SLIMME SPECIALISATIE IN VLAANDEREN Frans Dieryck, voorzitter Raad Van Bestuur Jan Van Havenbergh, algemeen directeur 25-2-2013 Het eco-systeem De scheikundige industrie is de grootste Vlaamse economische

Nadere informatie

32673 Voordracht ter vervulling van twee vacatures in de Hoge Raad

32673 Voordracht ter vervulling van twee vacatures in de Hoge Raad 28753 Publiek-private samenwerking 32673 Voordracht ter vervulling van twee vacatures in de Hoge Raad Nr. 30 Brief van de minister van Economische Zaken en de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en

Nadere informatie

MIT2015 beknopte toelichting. Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend

MIT2015 beknopte toelichting. Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend MIT2015 beknopte toelichting Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend 1 update dd 6 mei 2015 Afspraken MKB samenwerkingsagenda gezamenlijke instrumentenkoffer

Nadere informatie

Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie

Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie Mei 2014 www.ecn.nl Nederlands industrieel energiegebruik Feedstock M 3792 Elektrisch M 1736 Een economische waarde van ca. 6 miljard euro per jaar Jaarlijks

Nadere informatie

1 jaar FISCH: time to party?

1 jaar FISCH: time to party? 1 jaar 1 jaar FISCH: time to party? 1 jaar FISCH: eerder een meiboomviering Het staat symbool voor voorspoed en vruchtbaarheid voor de bewoners van het huis. Deze traditie vindt zijn oorsprong in het feit

Nadere informatie

Symposium Groene chemie in de delta

Symposium Groene chemie in de delta DPI Value Centre als onderdeel van TKI SPM en het valorisatienetwerk 2.0 Symposium Groene chemie in de delta A. Brouwer, 12 November 2012 TKI Smart Polymeric Materials Topresearch in polymeren 5-10 jaar

Nadere informatie

Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie. Samen naar de top!

Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie. Samen naar de top! Ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie Samen naar de top! Drs. G.M. Landheer Directeur Topsectoren en Industriebeleid

Nadere informatie

Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK

Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK 1 Agenda 1. Welkom Aad Veenman 2. Topsector overzicht Machteld Leijnse 3. Niet-onderzoeksprojecten Machteld Leijnse, Herman Wagter

Nadere informatie

ECN R & D plan voor 2014 Energiebesparing in de Industrie

ECN R & D plan voor 2014 Energiebesparing in de Industrie ECN R & D plan voor 2014 Energiebesparing in de Industrie Ir. Peter Alderliesten October 2013 www.ecn.nl Inhoud Energiebesparing en -efficiëntie Energiegebruik in Nederland ECN EBI programma focus en activiteiten

Nadere informatie

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving Gezocht: Multifunctionele energie renovatie Multifunctionele energie renovatie kunnen we samen versnellen Programma TKI

Nadere informatie

AANVRAAGFORMULIER Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland

AANVRAAGFORMULIER Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER: R&D samenwerkingsproject Aanvraagformulier voor subsidieaanvragen voor projecten gericht op het

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2014 2015 34 000 XIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische Zaken (XIII) en de Diergezondheidsfonds (F) voor het jaar 2015

Nadere informatie

Besluitvorming. Plafond/streefbedrag 10.000.000. Minimumbedrag 0

Besluitvorming. Plafond/streefbedrag 10.000.000. Minimumbedrag 0 Criteria Naam en nummer Soort Instellingsdatum Besluitvorming Nut en noodzaak Functie Doel Ambtelijk beheerder Voeding Toelichting B0442003 Reserve Cofinancieringsfonds Kennis en innovatie Bestemmingsreserve

Nadere informatie

Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel

Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel Uitvoering lange termijn onderzoek call for proposals cyber security research NWO 2012 Jan Piet Barthel (NWO) Programma coördinator

Nadere informatie

Stimulering Europees Onderzoek

Stimulering Europees Onderzoek Call for proposals Stimulering Europees Onderzoek 2015 Den Haag, juli 2015 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek Inhoud 1 Inleiding 1 1.1 Achtergrond 1 1.2 Beschikbaar budget 1 1.3 Geldigheidsduur

Nadere informatie

Ondernemen in de kansrijke groeimarkten van de Topsectoren

Ondernemen in de kansrijke groeimarkten van de Topsectoren Ondernemen in de kansrijke groeimarkten van de Topsectoren Syntens, Maart 2013 Paul d Hond pdh@syntens.nl Voorbeeld: Ambitie Innovatiecontract: Topsector High Tech Systemen en Materialen De topsector

Nadere informatie

Kansen voor topsector HTSM:

Kansen voor topsector HTSM: Kansen voor topsector HTSM: Nederlands-Aziatische samenwerking in high-tech clusters Sound analysis, inspiring ideas Nederlands-Aziatische samenwerking biedt kansen voor topsector HTSM Het Nederlandse

Nadere informatie

Tweede call voor offertes voor projecten

Tweede call voor offertes voor projecten Tweede call voor offertes voor projecten Thema : kleur- geur- en smaakstoffen uit planten Inleiding Het Kenniscentrum heeft tot doel om doorbraken te bewerkstelligen voor de valorisatie van werkzame stoffen

Nadere informatie

TKI Energie & Industrie

TKI Energie & Industrie TKI Energie & Industrie 10 MAART: INFORMATIE MEETING E&I TENDER Agenda 9.45 Entry and registration 10.00 Opening and welcome by Peter Alderliesten (Director of TKI Energy and Industry) 10.05 Introduction

Nadere informatie

DE GOUDEN KIEM Prijs voor de beste chemische start-up 2014. Oproep voor het nomineren van kandidaten voor

DE GOUDEN KIEM Prijs voor de beste chemische start-up 2014. Oproep voor het nomineren van kandidaten voor 1 Chemische Wetenschappen TKI Nieuwe Chemische Innovaties 14 NCI 45A Oproep voor nominaties Gouden KIEM-competitie versie 13-6-20 Oproep voor het nomineren van kandidaten voor DE GOUDEN KIEM Prijs voor

Nadere informatie

Innovatie instrument en financierings mogelijkheden

Innovatie instrument en financierings mogelijkheden HealthGrain Holland, Den Haag 5 juli 2011 Innovatie instrument en financierings mogelijkheden Frans van den Berg, Innovatiemakelaar Food & Nutrition Delta Food & Nutrition Delta? FND is deel van het Innovatieprogramma

Nadere informatie

Het creëren van een innovatieklimaat

Het creëren van een innovatieklimaat Het creëren van een innovatieklimaat Bertholt Leeftink Directeur- Generaal Bedrijfsleven & Innovatie Inhoud 1. Waarom bedrijven- en topsectorenbeleid? 2. Verdienvermogen en oplossingen voor maatschappelijke

Nadere informatie

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014 Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014 Demonstratieprojecten energie-innovatie TKI Biobased Economy TKI EnerGO TKI Gas TKI ISPT TKI Solar Energy TKI Switch2SmartGrids

Nadere informatie

KvK dienstverlening topsectoren

KvK dienstverlening topsectoren MIT regeling 2014 KvK dienstverlening topsectoren Bon Uijting senior adviseur KvK 15 mei 2014 KvK verzorgt vele MKB loketten topsectoren Telnr MKB Loket MKB loketten topsectoren MKB loket Agro Food 088-585

Nadere informatie

Een Smart Industry is een industrie met (productie)faciliteiten die een maximale flexibiliteit realiseren met betrekking tot:

Een Smart Industry is een industrie met (productie)faciliteiten die een maximale flexibiliteit realiseren met betrekking tot: Jac. Gofers 16 april 2015 1 Smart Industry Een Smart Industry is een industrie met (productie)faciliteiten die een maximale flexibiliteit realiseren met betrekking tot: de productvraag (specificaties,

Nadere informatie

TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development. Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011

TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development. Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011 TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011 TNO Partners TNO is een onafhankelijk kennis instituut met meer dan 80 jaar ervaring in technologie

Nadere informatie

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils Visie op Valorisatie van onderzoeken naar ondernemen InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011 Maarten van Gils Agenda Persoonlijke introductie Het onderzoeken bij MICORD De overgang in

Nadere informatie

TKI leidraad EINDVERSIE. Ministerie van EL&I, 22 juni 2012. Contact: TKI@mineleni.nl

TKI leidraad EINDVERSIE. Ministerie van EL&I, 22 juni 2012. Contact: TKI@mineleni.nl TKI leidraad EINDVERSIE Ministerie van EL&I, 22 juni 2012 Contact: TKI@mineleni.nl Introductie... 1 1. Doel en definitie... 3 2. Werkwijze... 4 2.1 Relatie tot topsector... 4 Vraagsturing vanuit bedrijfsleven...

Nadere informatie

InnovatieContract Wind op Zee. Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking. Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen TKI WIND OP ZEE

InnovatieContract Wind op Zee. Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking. Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen TKI WIND OP ZEE 1 InnovatieContract Wind op Zee Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen 1 VISIE EN AMBITIE Ambitie van het InnovatieContract is een daling van 40%

Nadere informatie

ECN TNO activiteiten systeemintegratie

ECN TNO activiteiten systeemintegratie ECN TNO activiteiten systeemintegratie Rob Kreiter Den Haag 22-05-2015 www.ecn.nl Aanleiding: meer duurzaam - minder zekerheid - meer complexiteit Uitdaging voor de (verre) toekomst Elektriciteitsbalans

Nadere informatie

Jaarrapportage TKI Tuinbouw 2014

Jaarrapportage TKI Tuinbouw 2014 Jaarrapportage TKI Tuinbouw 2014 Algemeen 0.1 Voorwoord TKI Tuinbouw heeft in 2014 een tweede vol jaar gedraaid. Gewerkt is aan 38 PPS-en die in 2012 en 2013 zijn geselecteerd in de jaarlijkse call voor

Nadere informatie

Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland

Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER: Innovatieadviesproject Aanvraagformulier voor subsidieaanvragen voor projecten gericht op het uitvoeren

Nadere informatie

Economische kracht van de maritieme sector in de Zuidvleugel (van tweede Maasvlakte tot Gorinchem) verder versterken door inzet op vier lijnen:

Economische kracht van de maritieme sector in de Zuidvleugel (van tweede Maasvlakte tot Gorinchem) verder versterken door inzet op vier lijnen: Bijlage 1B behorend bij Voortgangsrapportage vragen Economie door gemeenten MKB: overzicht initiatieven MKB-kennisinstellingen Naam project Maritime Delta Economische kracht van de maritieme sector in

Nadere informatie

ECOSYSTEEM TOPSECTOR ENERGIE

ECOSYSTEEM TOPSECTOR ENERGIE ECOSYSTEEM TOPSECTOR ENERGIE Organisatie en hoofdactoren Ø Topteam: Manon Janssen (boegbeeld), Fokko Pentinga (vertegenwoordiger namens het MKB), Tim van der Hagen (vertegenwoordiger namens de kennisinstellingen),

Nadere informatie

We W t e-t en e n re g re e g lg e e lg v e in v g in. g

We W t e-t en e n re g re e g lg e e lg v e in v g in. g Wet- en regelg 20 november 2014 Wet- en regelgeving. SBK NMD versie 1.6. 1 PRODUCT ONGETOETST SBK NMD versie 1.6. 6 PRODUCTEN ONGETOETST gem. 0,70 Bron: Vakblad Bouwregels in de prak tijk augustus

Nadere informatie

Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt.

Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt. Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt. Datum: 1 april 2015 Door: Chris Bruijnes, directeur bestuurder stichting

Nadere informatie

DPI Value Centre Innovatie in Polymeren

DPI Value Centre Innovatie in Polymeren DPI Value Centre Innovatie in Polymeren DAS lectorenoverleg Applied Science 2012 d.d. 22/05/12 1. Introductie: wie zijn we en wat doen we? 2. Plannen Topsector Chemie en Biobased Economy 3. TKI Smart Polymeric

Nadere informatie

OPMERKINGEN OVER HET ALGEMENE AANVRAAGFORMULIER. Op 1 oktober 2013 is de tender pilots lokale hernieuwbare energie Gelderse maat van kracht geworden.

OPMERKINGEN OVER HET ALGEMENE AANVRAAGFORMULIER. Op 1 oktober 2013 is de tender pilots lokale hernieuwbare energie Gelderse maat van kracht geworden. LET OP! OPMERKINGEN OVER HET ALGEMENE AANVRAAGFORMULIER Op 1 oktober 2013 is de tender pilots lokale hernieuwbare energie Gelderse maat van kracht geworden. Tot 26 november 2013 hebben initiatiefnemers

Nadere informatie

Gids voor aanvragen uit het Fonds Nieuwe Chemische Innovaties

Gids voor aanvragen uit het Fonds Nieuwe Chemische Innovaties Chemische Wetenschappen Technologiestichting STW Gids voor aanvragen uit het Fonds Nieuwe Chemische Innovaties Impuls voor publiek-private samenwerking in de Topsector Chemie 1 november 2013 31 oktober

Nadere informatie

TNO-instrumentarium Creatieve Industrie

TNO-instrumentarium Creatieve Industrie TNO-instrumentarium Creatieve Industrie Instrumenten TNO voor Innovatie Vraagarticulatie Kennisoverdracht Kennisontwikkeling Technologisch consult in samenwerking met Syntens Branche Innovatie Agenda Challenge

Nadere informatie

Duurzaamheid: speerpunt voor industrie en onderwijs

Duurzaamheid: speerpunt voor industrie en onderwijs Duurzaamheid: speerpunt voor industrie en onderwijs Vereniging van de Nederlandse Chemische Industrie Nelo Emerencia, Speerpuntmanager Onderwijs & Innovatie Utrecht, 9 februari 2012 DAS Docentenconferentie

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Wat is de topsector water

Wat is de topsector water 9 Topsectoren De gouden driehoek Wat is de topsector water Drie deelsectoren Samenwerking tussen deel sectoren Samenwerking tussen sectoren Missie Topsector Water Nederland binnen de top 3 landen op het

Nadere informatie

Overzicht gespreksonderwerpen uit de afgelopen IP-vergaderingen

Overzicht gespreksonderwerpen uit de afgelopen IP-vergaderingen Bijlage 1 Overzicht gespreksonderwerpen uit de afgelopen IP-vergaderingen Vergadering van 7 juli Sociale innovatie Gesproken over sociale innovatie. Er is een eerste gesprek geweest tussen leden van de

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 29 826 Industriebeleid Nr. 64 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 8

Nadere informatie

Uitvoeringskader Watertechnologie 2014-2020. Bijlage Succesvolle watertechnologieprojecten

Uitvoeringskader Watertechnologie 2014-2020. Bijlage Succesvolle watertechnologieprojecten Uitvoeringskader Watertechnologie 2014-2020 Bijlage Succesvolle watertechnologieprojecten Overzicht succesvolle waterprojecten Vanaf 2000 wordt in Fryslân gewerkt aan de ontwikkeling van het watertechnologiecluster

Nadere informatie

Kennisvalorisatie en Innovatief netwerken met Grote Bedrijven

Kennisvalorisatie en Innovatief netwerken met Grote Bedrijven Kennisvalorisatie en Innovatief netwerken met Grote Bedrijven Best Practices binnen de TU Delft: Ervaringen en Resultaten met Shell Gebaseerd op informatie van Marco Waas en het advies van IJsbrand Haagsma

Nadere informatie

Opinievergaring jongeren Innovatie & Commercialisering

Opinievergaring jongeren Innovatie & Commercialisering Opinievergaring jongeren Innovatie & Commercialisering THEMABIJEENKOMST I & C 22 maart 2013 SER DIALOOGSESSIE 27 februari 2013 30 Young Professionals 50 Young Professionals ONDERWERPEN TER DISCUSSIE: 1.

Nadere informatie

Inhoud presentatie Cohesiebeleid 2014-2020 Situatie 2007-2013 Uitdaging 2014-2020 EU2020

Inhoud presentatie Cohesiebeleid 2014-2020 Situatie 2007-2013 Uitdaging 2014-2020 EU2020 OP EFRO OOST-NEDERLAND 2014-2020PRESENTATIE KENNISPARK, 23 APRIL 2014 JOLANDA VROLIJK, PROGRAMMAMANAGER EFRO OP EFRO Oost-Nederland 2014-2020 Inhoud presentatie 1. Inleiding Europese Fondsen: cohesie beleid

Nadere informatie

Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s

Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s Martin Bakker, 18 februari 2014 Eind 2014 gaan twee nieuwe Europese samenwerkingsverbanden van start. Verspreid over Europa zullen universiteiten, kennisinstellingen,

Nadere informatie

Samenvatting. Balans van de topsectoren 2014 5

Samenvatting. Balans van de topsectoren 2014 5 Samenvatting Aanleiding In 2010 kondigde het kabinet Rutte I de topsectorenaanpak aan. Inmiddels is de aanpak een aantal jaren in uitvoering en kan er worden geleerd van de ervaringen tot nu toe. Daarom

Nadere informatie

Advies Topsector Agri&Food over DLO en TNO programma 2016. Samenvatting

Advies Topsector Agri&Food over DLO en TNO programma 2016. Samenvatting Advies Topsector Agri&Food over DLO en TNO programma 2016 Samenvatting Deze notitie bevat het advies van de Topteam Agri&Food en het TKI Agri&Food bestuur over inzet van de vrijvallende onderzoekscapaciteit

Nadere informatie

Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland

Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER Subsidieregeling MKB innovatiestimulering topsectoren Zuid-Nederland AANVRAAGFORMULIER: Haalbaarheidsproject Aanvraagformulier voor subsidieaanvragen voor projecten gericht op het uitvoeren

Nadere informatie

(Concept 9 januari 2015)

(Concept 9 januari 2015) Regeling van de Minister van Economische Zaken van.januari 2015, nr. WJZ.., houdende wijziging van de Regeling nationale EZ-subsidies, de Regeling openstelling EZ-subsidies 2014 en de Regeling openstelling

Nadere informatie

Een tussenstand bij de bouw van nieuwe Consortia

Een tussenstand bij de bouw van nieuwe Consortia Een tussenstand bij de bouw van nieuwe Consortia Achtergronddocument bij Coördinatie in de topsectoren: de geplande TKI s en hun uitdagingen Chris Eveleens 1, Jan Peter van den Toren 1, Sander Smit 2,

Nadere informatie

3x3 voor de technologische industrie

3x3 voor de technologische industrie 3x3 voor de technologische industrie Slimme groeiagenda met behoud van financiële stabiliteit Visie Wil Nederland op lange termijn de welvaart kunnen vasthouden, dan zullen we de kennisfabriek van onze

Nadere informatie

Toetsingskader risicoregelingen Rijksoverheid voor Toekomstfonds

Toetsingskader risicoregelingen Rijksoverheid voor Toekomstfonds Toetsingskader risicoregelingen Rijksoverheid voor Toekomstfonds Inleiding Beschrijving regeling In najaar 2014 is naar aanleiding van de motie Pechtold (mede ondertekend door Zijlstra, Samson, Slob en

Nadere informatie

Informatiesessie. OPZuid 2014-2020. Workshop Projectvoorbereiding

Informatiesessie. OPZuid 2014-2020. Workshop Projectvoorbereiding Informatiesessie OPZuid 2014-2020 Workshop Projectvoorbereiding Pieter Liebregts, programmamanager Stimulus Programmamanagement Terneuzen, 3 maart 2015 Inhoud Subsidieaanvraag in detail Beoordelingsproces

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 300 XIII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Economische Zaken (XIII) en het Diergezondheidsfonds (F) voor het jaar

Nadere informatie

Resource recovery als drijfveer voor cross sectorale samenwerking Seminar TKI Watertechnologie May 28 th, 2014

Resource recovery als drijfveer voor cross sectorale samenwerking Seminar TKI Watertechnologie May 28 th, 2014 Resource recovery als drijfveer voor cross sectorale samenwerking Seminar TKI Watertechnologie May 28 th, 2014 T.M. Plantenga, OPM / CD Water Cluster a.i. ISPT KWR en ISPT Verschillende achterban, gemeenschappelijk

Nadere informatie

INNOVATIEF MKB? MET MIT DOET U MEE!

INNOVATIEF MKB? MET MIT DOET U MEE! INNOVATIEF MKB? MET MIT DOET U MEE! MIT-programma Topsector Life Sciences and Health (Health~Holland), 2016 en EFRO Innovatie Samenwerking tussen bedrijfsleven (MKB), kennis- en onderwijsinstellingen en

Nadere informatie

De Overheidsvisie op de bio-based economy in de energietransitie

De Overheidsvisie op de bio-based economy in de energietransitie De Overheidsvisie op de bio-based economy in de energietransitie Irene Mouthaan, themaleider Bio-based Economy, directie Industrie & Handel, ministerie van LNV en IPE 0 Opbouw Presentatie Bio-based Economy

Nadere informatie

Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland -

Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland - Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland - Het doel van de Regels topsectoren en innovatie (VITGETOPINNO2014) is het stimuleren van projecten binnen de prioritaire Programma's Topsectoren

Nadere informatie

OP Zuid. Programmaperiode 2014-2020

OP Zuid. Programmaperiode 2014-2020 OP Zuid Programmaperiode 2014-2020 1 Europees kader Europees Programma 2014-2020 Cohesiebeleid EFRO OP -zuid 2 Programmagebied 3 Vertrekpunten voor het nieuwe programma Houtskoolschets OP-Zuid Schatgraven

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie oktober 2014 In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren

Nadere informatie

Partners voor Water subsidieregeling 2 * circa 40 pax. Aantal deelnemers (inschatting) http://nwp.nl/_docs/nieuwsbrief_bijlagen/geldalswater_pvw.

Partners voor Water subsidieregeling 2 * circa 40 pax. Aantal deelnemers (inschatting) http://nwp.nl/_docs/nieuwsbrief_bijlagen/geldalswater_pvw. Conveners Rapporteur/aanspreekpunt Workshop titel Aantal deelnemers (inschatting) Presentaties Dennis van Peppen (RVO.nl; dennis.vanpeppen@rvo.nl) Erwin Dirkse (Dirkse Milieu Technologie; edirkse@dmt-et.nl)

Nadere informatie

Subsidiekansen zien Het subsidiediner

Subsidiekansen zien Het subsidiediner Subsidiekansen zien Het subsidiediner 25 juni 2014 KNCV, Vught Menno Bakker m.bakker@hezelburcht.com 06-21 84 85 04 Profiel Hezelburcht Full Service subsidie adviesbureau sinds 1995, van identificatie

Nadere informatie

Introductie: het maritieme cluster

Introductie: het maritieme cluster Themabijeenkomst Topsector Water Drechtstedendinsdag, 3 oktober 2013, 17:00-18:00 - inleiding Bert van de Burgt - inleiding Hans Tanis - Hans Huis in t Veld, boegbeeld topsector Water Introductie: het

Nadere informatie

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011 Valorisatie Technosprong Paul Althuis, 10-10-2011 Visie Op regionaal niveau heeft Technosprong over 2010-2016 bijgedragen aan de realisatie van een optimaal starterklimaat in een regio vol open innovatie

Nadere informatie

NWO-propositie voor de Topsector Logistiek

NWO-propositie voor de Topsector Logistiek NWO-propositie voor de Topsector Logistiek Concrete acties voor 2012-2013 Innovatiecontract De Uitvoeringsagenda voor de Topsector Logistiek beslaat alle activiteiten en initiatieven die bijdragen aan

Nadere informatie

Monitoring Biobased Economy in Nederland 2015 (samenvatting)

Monitoring Biobased Economy in Nederland 2015 (samenvatting) Monitoring Biobased Economy in Nederland 2015 (samenvatting) Auteurs Astrid Hamer Monique Mooren Wouter Siemers Dick Both Kees Kwant Datum 2 maart 2016 Status definitief Samenvatting en Trends Biobased

Nadere informatie

Groot Composiet II Houtkoolschets

Groot Composiet II Houtkoolschets II Groot Composiet II Houtkoolschets Europa investeert in uw toekomst uit het Europese fonds voor regionale ontwikkeling Europa investeert in uw toekomst uit het Europese fonds voor regionale ontwikkeling

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage > Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA s-gravenhage Directoraat-generaal Bezoekadres Bezuidenhoutseweg 73 2594 AC Den Haag

Nadere informatie

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Maart 2014 TKI Biobased Economy TKI EnerGO TKI Gas TKI ISPT TKI Solar Energy TKI Wind op Zee Programma STEM Inhoudsopgave 1. Introductie Topsectoren

Nadere informatie

Maatschappelijke uitdagingen

Maatschappelijke uitdagingen Bijlage 4: Reactie op de motie van Het lid Van Tongeren inzake het duurzaamheidsaandeel van de innovatie-instrumenten Op 16 oktober 2014 is door Het lid Van Tongeren een motie ingediend, en na stemming

Nadere informatie

Informatiesessie. OPZuid 2014-2020. Workshop Projectuitvoering

Informatiesessie. OPZuid 2014-2020. Workshop Projectuitvoering Informatiesessie OPZuid 2014-2020 Workshop Projectuitvoering Eline de Graaff, financieel adviseur Stimulus Programmamanagement Terneuzen, 3 maart 2015 Inhoud Regelgeving en kosten Administratie en wijzigingen

Nadere informatie

RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch:

RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch: RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch: SDE+, TKI en experimenten E-wet 15 april 2015 16 april 2015 Wido van Heemstra Karin Keijzer Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Wat doen wij: (RVO.nl)

Nadere informatie

Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek

Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek Advies van de Regiegroep Spelregels, 21 juni 2013 Verantwoording Dit advies is tot

Nadere informatie

Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek

Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek Spelregels voor privaat-publieke samenwerking bij programmering en uitvoering van fundamenteel en toegepast onderzoek Advies van de Regiegroep Spelregels, 21 juni 2013 Verantwoording Dit advies is tot

Nadere informatie

NWO-bijdrage voor de Topsector Energie voor 2014-2015

NWO-bijdrage voor de Topsector Energie voor 2014-2015 NWO-bijdrage voor de Topsector Energie voor 014-015 Inleiding Funderend energieonderzoek bestrijkt vrijwel het hele spectrum van wetenschappelijke disciplines. Daardoor vragen veel onderwerpen binnen de

Nadere informatie