Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020"

Transcriptie

1 Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020 Martin Bakker, november 2013 Samenvatting Het nieuwe kaderprogramma voor onderzoek & innovatie van de Europese Unie, Horizon 2020, geeft een breed scala aan financieringsmogelijkheden. De (top)sector logistiek staat daarbij voor de uitdaging om aansluiting te vinden bij de diverse programma s en projecten. Daarnaast heeft de logistieke sector de mogelijkheid het Nederlandse gedachtegoed over smart logistics sterk in de Europese projecten en programma s naar buiten te laten komen. Dit artikel geeft uitleg aan de logistieke sector over de diverse financieringsmogelijkheden en manieren van beleidsbeïnvloeding binnen Horizon Inleiding Op 1 januari 2014 gaat het nieuwe kaderprogramma voor Europese innovatie van start. Onder de noemer Horizon 2020 wil de Europese Unie onderzoek en innovatie stimuleren en in het kielzog de Europese economie uit het slop te trekken. Horizon 2020 zal tot en met 2020 in totaal ruim 70 miljard euro omvatten. De Nederlandse logistieke sector kan voor financiering van een deel van haar onderzoek en innovatie proberen te putten uit deze bron. Daarvoor is een strategische blik op het kaderprogramma nodig en dient men met name de kansen te zien die Horizon 2020 biedt. Hierna volgt allereerst een korte uitleg over Horizon Daarna wordt ingezoomd op logistiek binnen dit kaderprogramma. Tot slot komen de kansen en uitdagingen voor de logistieke sector aan bod, waarbij ook wordt ingegaan op mogelijke momenten en manieren van beleidsbeïnvloeding. Stimulering van onderzoek en innovatie als basis voor Horizon 2020 Het Horizon 2020-programma is opgebouwd rondom drie pijlers: excellent science, industrial leadership en societal challenges. Deze pijlers omvatten de grondgedachten achter het programma: stimulering van zowel onderzoek als innovatie, op basis van excellentie. Uit de drie pijlers worden diverse excellente onderzoeks- en innovatieprojecten gefinancierd. De eerste pijler, excellent science, is gericht op excellent fundamenteel onderzoek en omvat projecten van onderzoeksteams of losse onderzoekers. De tweede 1

2 pijler, industrial leadership, is gericht op het vergroten van concurrentievermogen en ziet met name op valorisatie en technologieontwikkeling. De derde pijler, societal challenges, is gericht op zeven maatschappelijke uitdagingen die de EU de komende jaren wil aanpakken. Een van de societal challenges is smart, green and integrated transport (hierna: transport ). Naast de projecten die uit de drie pijlers financiering ontvangen, vloeien uit de tweede en derde pijler ook diverse programma s voort. Uiteraard vinden veel projecten en programma s niet hun grondslag in één van de pijlers, veelal zal een programma of project onder meerdere pijlers kunnen worden geschaard. Per jaar worden door de Europese Commissie en de lidstaten voor de diverse onderdelen en projecten zogenoemde werkprogramma s opgesteld. Deze werkprogramma s geven vorm aan de projecten en programma s. De werkprogramma s geven duidelijk aan welke onderwerpen en activiteiten voor financiering in aanmerking kunnen komen. Uit de werkprogramma s vloeien zogenoemde calls voort. Dit zijn oproepen voor voorstellen waar partijen op kunnen inschrijven. Op basis van excellentie wordt vervolgens besloten welke voorstellen subsidie krijgen. 2

3 Logistiek in de projecten en programma s van Horizon 2020 Voor de Nederlandse logistieke sector is de Europese Unie erg van belang. De regelgeving binnen Europa is namelijk op veel vlakken geharmoniseerd. Denk bijvoorbeeld aan douane-afspraken en het aansluiten van wegennetten van diverse landen. Daarnaast worden door de globalisering internationale logistieke netwerken steeds belangrijker. Via de EU en de daaraan gekoppelde interne markt hebben we de mogelijkheid om onze kennis en kunde eenvoudig binnen heel Europa te verzilveren. Het is dan ook belangrijk te kijken naar waar de mogelijkheden liggen. Binnen het Horizon 2020 programma zijn voor het onderwerp logistiek verscheidene mogelijkheden. Zo zijn er diverse subsidies voor losse projecten. Daarnaast zijn er verschillende programma s waar logistiek een onderdeel van kan uitmaken. Losse projecten Onder de eerste pijler van Horizon 2020 kunnen onderzoekers en onderzoeksteams subsidie krijgen via verschillende projecten. Deze pijler is niet opgebouwd rondom thema s, dus iedere onderzoeker kan in aanmerking komen voor subsidie, mits het een excellent project betreft. Een van de hoofdonderdelen van de eerste pijler die van belang kan zijn voor de logistieke sector, is de Marie Sklodowska-Curie Actie (hierna: MSCA). De MSCA geeft subsidie aan onderzoekers voor opleiding en mobiliteit. Aangezien de pijler niet is gericht op bepaalde technologie of specifieke wetenschappen, kunnen onderzoekers die binnen de logistieke sector aan een excellent onderzoek werken dus in aanmerking komen voor subsidie. De tweede pijler van Horizon 2020 richt zich met name op concurrentievergroting en het MKB. Een van de drie hoofdonderdelen van deze pijler is Leadership in Enabling and Industrial Technologies (hierna: LEIT). Dit onderdeel ondersteunt projecten en programma s die zich richten op diverse technologieën. Een van de technologieën waar de aandacht naar uitgaat is ICT. Dit is interessant voor de logistieke sector, aangezien het ontwikkelen en gebruiken van handige ICT-systemen een belangrijk onderdeel van smart logistics vormt. Onder de derde pijler van Horizon 2020 is de eerder genoemde societal challenge transport voor de logistieke sector de meest voor de hand liggende optie om financiering te vinden. Uit het werkprogramma dat voor 2014/2015 wordt opgesteld, blijkt dat een van de onderdelen van de sociental challenge transport zich specifiek richt op logistiek. De calls voor deze challenge worden eind van dit jaar bekend gemaakt. Bedrijven en kennisinstellingen die een plan hebben voor innovatieve logistieke oplossingen kunnen zich hier op inschrijven. 3

4 Programma s Uit de tweede en derde pijler van Horizon 2020 vloeien naast de verschillende losse projecten ook diverse publiek-publieke (hierna: P2P) programma s voort. De P2P programma s zijn de zogeheten artikel-185- initiatieven. Onder de artikel-185-initiatieven is voor de logistieke sector met name het EUROSTARS 2 programma van belang. Dit is een generiek programma dat zich voornamelijk richt op het high-tech MKB. Hier zit geen speciaal thema aan gekoppeld, het programma geeft juist ondersteuning aan bedrijven die technologieën ontwikkelen voor nieuwe producten, diensten of processen in elke sector. Ieder high-tech initiatief kan dus in beginsel onder het EUROSTARS 2 programma vallen. Naast de vele programma s en projecten die uit (een van) de pijlers van horizon 2020 voortvloeien, zijn er nog twee aparte programma s die uit Horizon 2020 worden gefinancierd. Van deze twee programma s kan het European Institute of Innovation and Technology (hierna: EIT) van belang zijn voor de logistieke sector. Uit het EIT vloeien de zogeheten Knowledge and Innovation Communities (KIC s) voort. De KIC s zijn partnerschappen, gebaseerd op excellentie, waarbij onderzoek, technologie, onderwijs, innovatie en entrepreneurship bij elkaar komen. Een KIC is dus een internationaal samenwerkingsverband tussen belangrijke spelers uit de kennisdriehoek. Een KIC heeft geen hoofdkantoor, maar bestaat uit verscheidene co-locaties die gezamenlijk een onderwerp aanpakken, elk vanuit een eigen thema. Momenteel bestaan er drie KIC s, waarbij Nederland voor elke KIC een co-locatie heeft. Kansen voor de Nederlandse Topsector Logistiek De term logistiek kan dus op diverse manieren gevonden of geplaatst worden binnen het Europese onderzoeks- en innovatielandschap. Er zijn, zoals hierboven beschreven, nog redelijk wat aanknopingspunten voor financiering van onderzoek en innovatie op logistieke onderwerpen. Toch spelen in het Europese innovatiekader een aantal uitdagingen voor de Nederlandse logistieke sector. Zo is bij Horizon 2020 bijvoorbeeld sprake van verzuiling ten aanzien van transport. De societal challenge transport is opgebouwd uit diverse modaliteiten (onder meer binnenvaart, rail, automotive, logistiek), waarbij niet echt sprake is van duidelijke synergie tussen de modaliteiten. Smart logistics is een term die niet voorkomt binnen Horizon Desalniettemin zijn er nog voldoende mogelijkheden om het Nederlandse gedachtegoed ten aanzien van smart logistics op de kaart te zetten. Zo zijn er de eerder genoemde werkprogramma s die jaarlijks worden vastgesteld. De topsector zou hier op in kunnen spelen, door de Nederlandse invalshoek duidelijk toe te lichten aan de schrijvers van de werkprogramma s. In het 4

5 voorlopige werkprogramma van de societal challenge transport wordt bijvoorbeeld synergie binnen de supply chain, inclusief e-commerce-activiteiten specifiek genoemd als uitdaging. Dit sluit zeer goed aan op het Nederlandse beleid rondom smart logistics, dat logistieke problemen op een vrij unieke manier benadert. Ook de werkprogramma s van de diverse projecten en programma s bieden de Topsector Logistiek (en de logistieke sector in het algemeen) veel kansen: hoe meer de programma s aansluiten bij het Nederlandse gedachtegoed, hoe meer kans een Nederlands voorstel maakt. Naast de financiële instrumenten die voortvloeien uit het Horizon 2020 programma, en waar dus nog beleidsbeïnvloeding op mogelijk is, probeert de EU onderzoek en innovatie ook te stimuleren middels andere beleidsstroomlijningsinstrumenten. Een van de beleidsinstrumenten is de European Technology Platform (hierna: ETP). Het ETP houdt zich bezig met het opstellen van strategische onderzoeksagenda s op diverse onderwerpen, waaronder logistiek. Eén van de strategische onderzoeksagenda s die de komende tijd wordt opgesteld betreft de logistieke agenda. Onder de werktitel ALICE wordt de komende periode de Research and Innovation Agenda vastgesteld en komen roadmaps tot stand op het gebied van logistiek. Nederland heeft met afgevaardigden van de TTI Dinalog, Schiphol en TNO al een sterke vertegenwoordiging in dit project (dat feitelijk nog in de kinderschoenen staat). Er is dus een grote mogelijkheid om het Nederlandse gedachtegoed ingang te laten vinden in ALICE. Een andere mogelijkheid om het Brusselse beleid te beïnvloeden is door aansluiting te zoeken bij het European Innovation Partnership (hierna: EIP). Het EIP ontwikkelt roadmaps voor innovatie. Op die manier proberen ze mogelijke hobbels weg te halen. Een mogelijke manier om Europees beleid te beïnvloeden ten gunste van de logistieke sector is door aansluiting te zoeken bij de opstellers van de roadmap voor Smart Cities and Communities. Binnen een smart city hoort immers smart logistics. Hierin zou de Nederlandse Topsector vertegenwoordigd moeten zijn, om zo ook hier mogelijkheden te scheppen voor Nederlandse inbreng en Nederlandse partijen. Een laatste beïnvloedingsmogelijkheid ziet op het eerder genoemde EIP en de KIC s. Vanaf 2014 komen er namelijk tweejaarlijks een aantal KIC s bij, waarvan de KIC Urban Mobility (gepland voor 2018) voor de Topsector Logistiek van groot belang kan zijn. De Nederlandse logistieke sector zou nu al moeten nadenken over een samenwerkingsverband om als co-locatie op te kunnen treden. 5

6 Afsluitend kan worden opgemerkt dat de logistieke sector binnen Nederland dus vooral strategisch over Horizon 2020 moet gaan nadenken. Het kader staat, de grondbeginselen zijn bekend. Het Nederlandse Agentschap NL (kijk op is goed op de hoogte van de kansen en uitdagingen die spelen voor de logistieke sector en kan alle gewenste uitleg over Horizon 2020 geven. De vraag is nu hoe we met die kennis omgaan en hoe we zorgen dat de logistieke sector en het Nederlandse gedachtegoed over smart logistics de komende jaren sterk in de projecten en programma s naar buiten gaat komen. En dan niet alleen binnen de societal challenge transport, maar juist ook binnen individuele project- en programmamogelijkheden. Zie voor meer informatie over: Horizon 2020: European Innovation Partnerships: European Institute of Innovation and Technology: European Technology Platform: 6

Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s

Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s Excellente partnerschappen binnen Europa: de KIC s Martin Bakker, 18 februari 2014 Eind 2014 gaan twee nieuwe Europese samenwerkingsverbanden van start. Verspreid over Europa zullen universiteiten, kennisinstellingen,

Nadere informatie

Wegwijzer Horizon 2020

Wegwijzer Horizon 2020 Wegwijzer Horizon 2020 1 Voorwoord Deze wegwijzer leidt u door Horizon 2020, hét programma van de Europese Commissie om onderzoek en innovatie (financieel) te ondersteunen. Het geeft een overzicht van

Nadere informatie

Kansen voor Nederlandse onderzoeksinstellingen in Centraal en Oost-Europa

Kansen voor Nederlandse onderzoeksinstellingen in Centraal en Oost-Europa Kansen voor Nederlandse onderzoeksinstellingen in Centraal en Oost-Europa Synergie tussen Horizon 2020 en het cohesiebeleid in de Europese Unie Samenvatting Ode Wolters, augustus 2013 In het nieuwe EU-kaderprogramma

Nadere informatie

Horizon 2020. MKB instrument & Fast track to Innovation. Martijn Lammers. Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020.

Horizon 2020. MKB instrument & Fast track to Innovation. Martijn Lammers. Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020. Horizon 2020 MKB instrument & Fast track to Innovation 10 juni 2015 Martijn Lammers Nationaal Contactpunt voor het MKB in Horizon 2020 2 1 Boodschap 3 MKB instrument: wat is het? Financiering voor High

Nadere informatie

EIT, Het Europese Instituut van Innovatie en Technologie. Jorn Maas, 15 februari 2016

EIT, Het Europese Instituut van Innovatie en Technologie. Jorn Maas, 15 februari 2016 EIT, Het Europese Instituut van Innovatie en Technologie Jorn Maas, 15 februari 2016 In een eerder artikel 1 : Excellente partnerschappen binnen Europa: KIC s in februari 2014 door Martin Bakker zijn de

Nadere informatie

DOC en EZ-innovatiebeleid: dat moet (kunnen) passen. Luuk Klomp Plv directeur Innovatie en Kennis. 19 oktober 2016

DOC en EZ-innovatiebeleid: dat moet (kunnen) passen. Luuk Klomp Plv directeur Innovatie en Kennis. 19 oktober 2016 DOC en EZ-innovatiebeleid: dat moet (kunnen) passen Luuk Klomp Plv directeur Innovatie en Kennis 19 oktober 2016 Beleidsthema s en doelen innovatie 1 Generiek spoor: ruimte voor ondernemers Doelen: NL

Nadere informatie

Horizon 2020 Secure, clean and efficient energy Q-meeting TKI wind op Zee

Horizon 2020 Secure, clean and efficient energy Q-meeting TKI wind op Zee Horizon 2020 Secure, clean and efficient energy Q-meeting TKI wind op Zee Julie Teuwen Ashna Raghoebarsing Content Overview H2020 en Europa H2020 Energy: - welke programma's zijn relevant voor off shore

Nadere informatie

Nieuwsbrief KP7 en Eureka: R&D over de grens

Nieuwsbrief KP7 en Eureka: R&D over de grens Nieuwsbrief KP7 en Eureka: R&D over de grens In het Kaderprogramma draait alles om onderzoek en innovatie. Deelnemers aan een project moeten aan allerlei Brusselse regels voldoen, waaronder het bijhouden

Nadere informatie

3/12/13. Horizon 2020 Challenge 5: klimaat, milieu, resource efficiency en grondstoffen

3/12/13. Horizon 2020 Challenge 5: klimaat, milieu, resource efficiency en grondstoffen 3/12/13 Horizon 2020 Challenge 5: klimaat, milieu, resource efficiency en grondstoffen Mieke Houwen Horizon 2020 : klimaat, milieu, resource efficiency en grondstoffen Agenda n Horizon 2020 algemeen n

Nadere informatie

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011

Valorisatie Technosprong. Paul Althuis, 10-10-2011 Valorisatie Technosprong Paul Althuis, 10-10-2011 Visie Op regionaal niveau heeft Technosprong over 2010-2016 bijgedragen aan de realisatie van een optimaal starterklimaat in een regio vol open innovatie

Nadere informatie

Onderzoeks- en innovatiepotentie in de EU en de Topsector Logistiek Strategieën en initiatieven voor duurzame mobiliteit en logistiek

Onderzoeks- en innovatiepotentie in de EU en de Topsector Logistiek Strategieën en initiatieven voor duurzame mobiliteit en logistiek IA Brussel Davy Pieters, meer informatie: www.ianetwerk.nl Onderzoeks- en innovatiepotentie in de EU en de Topsector Logistiek Strategieën en initiatieven voor duurzame mobiliteit en logistiek Auteur:

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 21 501-30 Raad voor Concurrentievermogen Nr. 278 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN, LANDBOUW EN INNOVATIE Aan de Voorzitter van de Tweede

Nadere informatie

Projectoproepen Horizon 2020 «Smart Cities & Communities» (Intelligente steden & gemeenschappen)

Projectoproepen Horizon 2020 «Smart Cities & Communities» (Intelligente steden & gemeenschappen) Projectoproepen Horizon 2020 «Smart Cities & Communities» (Intelligente steden & gemeenschappen) Brussels Smart Cities - 4/12/2014 Camille Le Borgne, NCP Brussels Energie & leefmilieu Met de steun van

Nadere informatie

Ontwikkeling van Europese onderzoeksprojecten

Ontwikkeling van Europese onderzoeksprojecten Ontwikkeling van Europese onderzoeksprojecten Twente Grants Week Workshop Oriëntatie Europese Projecten 8 oktober 2015 Hans Schaffers Lector Ambient Intelligence, ACT, Saxion Research director Aalto University

Nadere informatie

Intelligent Transport Systems (ITS) Hoe innovaties in voertuigtechniek en ICT de toekomst van mobiliteit gaan bepalen

Intelligent Transport Systems (ITS) Hoe innovaties in voertuigtechniek en ICT de toekomst van mobiliteit gaan bepalen IA Brussel Davy Pieters, meer informatie: www.ianetwerk.nl Intelligent Transport Systems (ITS) Hoe innovaties in voertuigtechniek en ICT de toekomst van mobiliteit gaan bepalen Auteur: Edoardo Felici (Rijkstrainee),

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA Den Haag

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA Den Haag a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Brainport Eindhoven ENERGIE. Studievoormiddag Energie in de Noorderkempen 29 april 2010

Brainport Eindhoven ENERGIE. Studievoormiddag Energie in de Noorderkempen 29 april 2010 Brainport Eindhoven ENERGIE Studievoormiddag Energie in de Noorderkempen 29 april 2010 Brainport Development, 2010 agenda Brainport innovatieve regio energietransitie de Brainport aanpak belang/kansen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 21 501-30 Raad voor Concurrentievermogen Nr. 379 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2005 2006 21 501-30 Raad voor Concurrentievermogen Nr. 147 HERDRUK 1 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der

Nadere informatie

IA Special. Smart Logistics

IA Special. Smart Logistics IA Special Smart Logistics Inhoud 04 Voorwoord 05 IA Congres Global Challenges in Smart Logistics 06 Turkije 09 Nederland 09 Nederland is logistiek 15 EU-Brussel 15 Logistieke uitdagingen en kansen binnen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 22 112 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie Nr. 1467 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE

Nadere informatie

Financiering van (transnationale) innovatieprojecten

Financiering van (transnationale) innovatieprojecten Financiering van (transnationale) innovatieprojecten Alain Deleener Coördinator Europese programma s IWT Informatiesessie socialprofitsector 28 april 2011 IWT : algemeen agentschap voor innovatie door

Nadere informatie

Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel

Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel Matchmaking Event Cyber Security Research 22 May 2012 Jan Piet Barthel Uitvoering lange termijn onderzoek call for proposals cyber security research NWO 2012 Jan Piet Barthel (NWO) Programma coördinator

Nadere informatie

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013 Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT RvT maart 2013 Het topsectorenbeleid Overheid, Rijksdient voor ondernemend Nederland Tenders voor Demo, pilot en Early adapter projecten Topcluster voor

Nadere informatie

Cultureel erfgoed in Horizon 2020: kansen voor onderzoek en innovatie

Cultureel erfgoed in Horizon 2020: kansen voor onderzoek en innovatie Cultureel erfgoed in Horizon 2020: kansen voor onderzoek en innovatie Jeroen Arts, 22 april 2015 Onderzoek en innovatie op het gebied van cultureel erfgoed binnen Horizon 2020 (H2020) lijkt een ondergeschoven

Nadere informatie

Innovatie in samenwerking. Jasper Wesseling Plaatsvervangend directeur-generaal Bedrijfsleven & Innovatie Ministerie van Economische Zaken

Innovatie in samenwerking. Jasper Wesseling Plaatsvervangend directeur-generaal Bedrijfsleven & Innovatie Ministerie van Economische Zaken InnoTeP 2013 Innovatie in samenwerking Jasper Wesseling Plaatsvervangend directeur-generaal Bedrijfsleven & Innovatie Ministerie van Economische Zaken Stimuleren en maximeren van technologische vernieuwing

Nadere informatie

Danielle Raspoet. VRWB Clusters en hun Speerpunten gelinkt aan Vlaanderen in Actie Pact 2020. Vlaamse Raad voor Wetenschapsbeleid

Danielle Raspoet. VRWB Clusters en hun Speerpunten gelinkt aan Vlaanderen in Actie Pact 2020. Vlaamse Raad voor Wetenschapsbeleid VRWB Clusters en hun Speerpunten gelinkt aan Vlaanderen in Actie Pact 2020 Danielle Raspoet Vlaamse Raad voor Wetenschapsbeleid Vlaams Innovatienetwerk, Gent 1 Technologie & Innovatie in Vlaanderen: Prioriteiten

Nadere informatie

TNO-instrumentarium Creatieve Industrie

TNO-instrumentarium Creatieve Industrie TNO-instrumentarium Creatieve Industrie Instrumenten TNO voor Innovatie Vraagarticulatie Kennisoverdracht Kennisontwikkeling Technologisch consult in samenwerking met Syntens Branche Innovatie Agenda Challenge

Nadere informatie

Horizon 2020. Route naar

Horizon 2020. Route naar Route naar Horizon 2020 Dit is een publicatie van: Agentschap NL Expertisecentrum Internationaal Onderzoek & Innovatie (EiOI) Prinses Beatrixlaan 2 Postbus 93144 2509 AC Den Haag T +31 (0)88 602 52 50

Nadere informatie

Europese subsidieprogramma's 2014-2020 Provincie West- Vlaanderen. Simon Vandecasteele Vlaams- Europees verbindingsagentschap

Europese subsidieprogramma's 2014-2020 Provincie West- Vlaanderen. Simon Vandecasteele Vlaams- Europees verbindingsagentschap Europese subsidieprogramma's 2014-2020 Provincie West- Vlaanderen Simon Vandecasteele Vlaams- Europees verbindingsagentschap 1. EU- nieuwsmonitor 2. Bruggenbouwer 3. BelangenbeharDger 4. Loket Europese

Nadere informatie

Hoe realiseer je een Smart City?

Hoe realiseer je een Smart City? Hoe realiseer je een Smart City? Thema Inclusive Society Dr. Ir. Rianne Valkenburg FUTURE Steden worden langzaam bedolven onder sensoren Steden waren al vol, namelijk met mensen Kwaliteit van leven? Hoe

Nadere informatie

Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen

Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen Holland High Tech High Tech Solutions for Global Challenges Topsector High Tech Systemen en Materialen Amandus Lundqvist Voorzitter Topteam HTSM 21 maart 2014 Topteam HTSM advies toename private én publieke

Nadere informatie

De kansen en mogelijkheden voor serious gaming in de logistieke sector. 25 mei 2016

De kansen en mogelijkheden voor serious gaming in de logistieke sector. 25 mei 2016 De kansen en mogelijkheden voor serious gaming in de logistieke sector 25 mei 2016 Agenda Serious gaming lijkt overal op te komen in de logistiek. Een bekend en veel gebruikt voorbeeld van serious gaming

Nadere informatie

Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s. 25 april 2014

Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s. 25 april 2014 Gerichte infosessie Interreg: Noordzee Regio en Noordwest Europa 2014-2020 Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s 25 april 2014 Vlaams- Europees verbindingsagentschap Joke Hofmans

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren als een regio

Nadere informatie

NWO-bijdrage voor de Topsector Logistiek voor

NWO-bijdrage voor de Topsector Logistiek voor NWO-bijdrage voor de Topsector Logistiek voor 2014-2015 Inleiding De NWO-bijdrage aan de Topsector Logistiek bestaat voor een groot deel uit het nieuwe programma Duurzame logistiek. Dit programma komt

Nadere informatie

Topsector HTSM. Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space

Topsector HTSM. Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space Topsector HTSM Innovatie Contract LRN Subthema (Aero)space Netwerkmeeting NSO 28-10-2011 1 Inhoud HTSM en LRN Wat is een innovatiecontract? Hoe ziet de organisatie eruit? Hoe gaat de werking in de Gouden

Nadere informatie

Van strategische ligging naar strategische positie. Henk Rosman directeur REWIN West Brabant

Van strategische ligging naar strategische positie. Henk Rosman directeur REWIN West Brabant Van strategische ligging naar strategische positie 17 mei 2017 Henk Rosman directeur REWIN West Brabant Context: de uitdaging Globalisering = internationale concurrentieslag Sleutel: innovatie en vernieuwing

Nadere informatie

Nederland: de Maritieme Wereldtop

Nederland: de Maritieme Wereldtop 1 Nederland: de Maritieme Wereldtop Veilig, duurzaam en economisch sterk Maritiem Cluster in de Topsector Water: Innovatiecontract en Topconsortium Kennis en Innovatie V2.0, Samenvatting, 23 december 2011

Nadere informatie

Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie. Samen naar de top!

Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie. Samen naar de top! Ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie Topsectoren aanpak en de Nederlandse Defensie & Veiligheid gerelateerde industrie Samen naar de top! Drs. G.M. Landheer Directeur Topsectoren en Industriebeleid

Nadere informatie

2016D Inbreng verslag van een schriftelijk overleg

2016D Inbreng verslag van een schriftelijk overleg 2016D29992 Inbreng verslag van een schriftelijk overleg Binnen de vaste commissie voor Economische Zaken hebben de onderstaande fracties de behoefte vragen en opmerkingen voor te leggen aan de Minister

Nadere informatie

Symposium Groene chemie in de delta

Symposium Groene chemie in de delta DPI Value Centre als onderdeel van TKI SPM en het valorisatienetwerk 2.0 Symposium Groene chemie in de delta A. Brouwer, 12 November 2012 TKI Smart Polymeric Materials Topresearch in polymeren 5-10 jaar

Nadere informatie

Inleiding tot het debat

Inleiding tot het debat Inleiding tot het debat Hoe kan Vlaanderen zich best positioneren t.o.v. de sleuteltechnologieën van Horizon 2020 gelet op het eigen instrumentarium en de eigen innovatiestrategie die vervat is in het

Nadere informatie

Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States

Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States Nederlandstalige samenvatting van CPB Document 132, Innovation Policy: Europe or the Member States Tegenwoordig zoekt Europa de oplossing voor de lage productiviteitsgroei bij innovatie. De groeicijfers

Nadere informatie

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven

RDM Centre of Expertise. Innovatie motor voor Stad en Haven RDM Centre of Expertise Innovatie motor voor Stad en Haven https://www.youtube.com/watch?v=ubghpqsittc RDM Centre of Expertise RDM Centre of Expertise is een broedplaats waar studenten, onderzoekers/lectoren

Nadere informatie

Feiten & Cijfers. De Nederlandse wetenschap in de European Research Area. Hade Dorst, Jasper Deuten en Edwin Horlings

Feiten & Cijfers. De Nederlandse wetenschap in de European Research Area. Hade Dorst, Jasper Deuten en Edwin Horlings Feiten & Cijfers WWW.RATHENAU.NL 2016 De Nederlandse wetenschap in de European Research Area Hade Dorst, Jasper Deuten en Edwin Horlings In deze publicatie geeft het Rathenau Instituut feitelijke informatie

Nadere informatie

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen

Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Optimaliseren van Impact door Alfa- en Gammawetenschappen Aantonen en stimuleren van Societal Impact in synergie met andere wetenschappen Welkom bij het programmaonderdeel: Smart Cities Optimaliseren van

Nadere informatie

Innovatie-instrumenten voor bedrijven in Nederland. Naar de top! Ino Ostendorf MT-lid directie Innovatie & Kennis

Innovatie-instrumenten voor bedrijven in Nederland. Naar de top! Ino Ostendorf MT-lid directie Innovatie & Kennis Innovatie-instrumenten voor bedrijven in Nederland Naar de top! Ino Ostendorf MT-lid directie Innovatie & Kennis Ministerie van Economische Zaken, Landbouw & Innovatie Innovatie-instrumenten voor bedrijven

Nadere informatie

Horizon 2020. Kansen voor BODEM onderzoek & innovatie. Saske Hoving AgentschapNL. 27 november 2013

Horizon 2020. Kansen voor BODEM onderzoek & innovatie. Saske Hoving AgentschapNL. 27 november 2013 Horizon 2020 Kansen voor BODEM onderzoek & innovatie Saske Hoving AgentschapNL 27 november 2013 Innovatie essentieel voor Europa Horizon 2020 is een onderdeel van de implementatie van de Europe 2020 strategie:

Nadere informatie

Voorstel inrichting TKI HTSM. Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012

Voorstel inrichting TKI HTSM. Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012 Voorstel inrichting TKI HTSM Fred van Roosmalen Roadmapdag Eindhoven 25 juni 2012 Executive Council Utrecht 26 juni 2012 Agenda Uitgangspunten Structuur TKI HTSM Uitvoering TKI toeslag (onder voorbehoud)

Nadere informatie

Hoe verder? (Bas Buchner)

Hoe verder? (Bas Buchner) Hoe verder? (Bas Buchner) 1 Het Maritiem Innovatiecontract Er wordt goed samengewerkt in projecten én er is ruimte/geld voor funderend (middel)lange termijn onderzoek. Zo ontwikkelen we de kennis en de

Nadere informatie

Europese InnovatieStimulering (EIS) Mogelijkheden voor onderzoek in internationale context

Europese InnovatieStimulering (EIS) Mogelijkheden voor onderzoek in internationale context Europese InnovatieStimulering () Mogelijkheden voor onderzoek in internationale context Infosessie Europese onderzoeksfinanciering, 23/01/2007 Annelies Vandamme Inhoud presentatie KMO-definitie Subsidiemogelijkheden

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 22 112 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie Nr. 1658 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Nadere informatie

Innoveren voor meer en beter transporteren. Hoe staat het met het innovatievermogen van de transportsector?

Innoveren voor meer en beter transporteren. Hoe staat het met het innovatievermogen van de transportsector? Innoveren voor meer en beter transporteren Hoe staat het met het innovatievermogen van de transportsector? Panteia 18 januari 2013 Nederland Topsectorenbeleid Versterken van concurrentiepositie Doen waar

Nadere informatie

25-3-2013. 01 Inhoud van presentatie. Het subsidiebeleid van de toekomst Europese programma s 2014 2020 in Nederland. Vincent Ketelaars ERAC B.V.

25-3-2013. 01 Inhoud van presentatie. Het subsidiebeleid van de toekomst Europese programma s 2014 2020 in Nederland. Vincent Ketelaars ERAC B.V. Het subsidiebeleid van de toekomst se programma s 2014 2020 in Nederland Vincent Ketelaars ERAC B.V. 11 april 2013 Elsevier subsidiecongres 01 Inhoud van presentatie Indeling 01 Inhoud van presentatie

Nadere informatie

Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK

Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK Hoe kan ik een project indienen? INFORMATIESESSIE TOPSECTOR LOGISTIEK 1 Agenda 1. Welkom Aad Veenman 2. Topsector overzicht Machteld Leijnse 3. Niet-onderzoeksprojecten Machteld Leijnse, Herman Wagter

Nadere informatie

Kansen in Horizon 2020 Regiomeeting Gelderland 24 maart 2014

Kansen in Horizon 2020 Regiomeeting Gelderland 24 maart 2014 Kansen in Horizon 2020 Regiomeeting Gelderland 24 maart 2014 Saske Hoving Puck ten Kate National Contact Point Innovatie essentieel voor Europa Europe 2020 strategie: - Respond to the economic crisis to

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 21 501-30 Raad voor Concurrentievermogen Nr. 306 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt.

Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt. Vacatures Innovatief Ondernemen Innovatief Ondernemen is de handelsnaam waarmee MKB Steunpunt Energie en Chemie naar buiten treedt. Datum: 1 april 2015 Door: Chris Bruijnes, directeur bestuurder stichting

Nadere informatie

Kansen voor stimulering export logistieke diensten en kennis

Kansen voor stimulering export logistieke diensten en kennis Kansen voor stimulering export logistieke diensten en kennis Workshop Nationale Distributie Dag Nijmegen, 15 oktober 2015 Liesbeth Staps-Brugemann Program Manager TKI Dinalog Kees Verweij Partner Buck

Nadere informatie

Innovatiecontract High Tech Systemen & Materialen. Bart Reijnen Voorzitter SpaceNed

Innovatiecontract High Tech Systemen & Materialen. Bart Reijnen Voorzitter SpaceNed Innovatiecontract High Tech Systemen & Materialen Bart Reijnen Voorzitter SpaceNed NSO Netwerkbijeenkomst, 10 april 2012 Voortgang sinds NSO Netwerkbijeenkomst oktober 2011 Roadmap Aerospace in 2 delen:

Nadere informatie

Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak

Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak 1. Wat willen wij: Visie op Velsen Met het vaststellen van de Visie op Velsen

Nadere informatie

Het Europese subsidieprogramma Erasmus+ (2014-2020) is de opvolger van onder andere het Leven Lang Leren programma (LLP, 2007-2013).

Het Europese subsidieprogramma Erasmus+ (2014-2020) is de opvolger van onder andere het Leven Lang Leren programma (LLP, 2007-2013). Het Europese subsidieprogramma Erasmus+ (2014-2020) is de opvolger van onder andere het Leven Lang Leren programma (LLP, 2007-2013). Deze FAQ (frequently asked questions) is samengesteld om subsidieontvangers

Nadere informatie

B-129 Green Deal SEAC

B-129 Green Deal SEAC B-129 Green Deal SEAC Partijen: 1. De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, de heer drs. M.J.M. Verhagen, de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, mevrouw mr. drs. J.W.E.

Nadere informatie

Topgebied Energie: kansen voor Oost-Nederland Workshop - H. Datum 05 april 2011

Topgebied Energie: kansen voor Oost-Nederland Workshop - H. Datum 05 april 2011 Topgebied Energie: kansen voor Oost-Nederland Workshop - H Datum 05 april 2011 kiemt KANSEN CREËREN EN BENUTTEN Thecogas Binnenstadservice.nl Sidcon Ingrepro Bredenoord Nuon Helianthos Ubbink Solar Solesta

Nadere informatie

Stimulering Europees Onderzoek

Stimulering Europees Onderzoek Call for proposals Stimulering Europees Onderzoek 2015 Den Haag, juli 2015 Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek Inhoud 1 Inleiding 1 1.1 Achtergrond 1 1.2 Beschikbaar budget 1 1.3 Geldigheidsduur

Nadere informatie

Gaming/Media & ICT in. Mir Wermuth CLICKNL Media & ICT, tevens programmamanager

Gaming/Media & ICT in. Mir Wermuth CLICKNL Media & ICT, tevens programmamanager Gaming/Media & ICT in Mir Wermuth CLICKNL Media & ICT, tevens programmamanager EU Programma s 2007-2013 2014-2020 Eureka/Eurostars Life Long Learning Programme Culture Programme MEDIA / MUNDUS 7e Kaderprogramma

Nadere informatie

Oplegvel Collegebesluit

Oplegvel Collegebesluit Onderwerp Versterking Europa-aanpak in Haarlem Oplegvel Collegebesluit Portefeuille J. Nieuwenburg Auteur Catherine Konijnenbelt Telefoon 0235113064 E-mail: ckonijnenbelt@haarlem.nl CS/ Reg.nr. CS/SB 2012/435176

Nadere informatie

EWI Focus 13 april 2015. Key Enabling Technologies. Roadmaps. Waar staan we en waar gaan we naartoe?

EWI Focus 13 april 2015. Key Enabling Technologies. Roadmaps. Waar staan we en waar gaan we naartoe? EWI Focus 13 april 2015 Key Enabling Technologies Roadmaps Waar staan we en waar gaan we naartoe? Agenda 09u-00-09u30 09u30-09u35 09u35-09u50 09u50-10u10 10u10-10u30 10u30-10u50 10u50-11u10 11u10-11u30

Nadere informatie

Het creëren van een innovatieklimaat

Het creëren van een innovatieklimaat Het creëren van een innovatieklimaat Bertholt Leeftink Directeur- Generaal Bedrijfsleven & Innovatie Inhoud 1. Waarom bedrijven- en topsectorenbeleid? 2. Verdienvermogen en oplossingen voor maatschappelijke

Nadere informatie

Geachte Tweede Kamer commissieleden voor cultuur,

Geachte Tweede Kamer commissieleden voor cultuur, Aan de leden van de commissie cultuur Tweede Kamer der Staten Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag 8 november 2012, Amsterdam Geachte Tweede Kamer commissieleden voor cultuur, Op 21 november 2012 staat

Nadere informatie

Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland

Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland TNO, Kees Verweij, Teamleider Logistiek TLN Top-100 bijeenkomst, 8 april 2010 Logistieke kosten stijgen als % omzet bedrijfsleven

Nadere informatie

Subsidies in de regio

Subsidies in de regio Subsidies in de regio Noord Nederland Subsidies in de regio -- Noord-Nederland Om bepaalde regio s binnen Nederland direct of indirect te versterken zijn er verschillende regionale, nationale en Europese

Nadere informatie

Een volgende vergadering voor de ganse werkgroep is gepland op woensdag 12 maart 2008 om 13.00 u in het Ferraris-gebouw in Brussel in lokaal 0G21.

Een volgende vergadering voor de ganse werkgroep is gepland op woensdag 12 maart 2008 om 13.00 u in het Ferraris-gebouw in Brussel in lokaal 0G21. TA-info nr. 9-080215 Beste leden van de transitiearena, De nieuwjaarswensen zijn uitgedeeld, Bouwinnovatie is al achter de rug en tussen de carnavalsstoeten door is iedereen volop bezig met Batibouw dat

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 21 501-30 Raad voor Concurrentievermogen Nr. 330 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Schaarse publieke middelen en de groeiende kloof tussen publieke en private R&D

Schaarse publieke middelen en de groeiende kloof tussen publieke en private R&D Schaarse publieke middelen en de groeiende kloof tussen publieke en private R&D Luc Soete UNU-MERIT Universiteit Maastricht Themabijeenkomst: Innovatie door samenwerking, kennis over publiek-private R&Dinitiatieven,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2010 2011 32 744 EU-voorstel: Groenboek over een gemeenschappelijk strategisch kader voor EU-financiering van onderzoek en innovatie COM(2011)48 Nr. 1 BRIEF

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie oktober 2014 In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren

Nadere informatie

College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel. Aan Provinciale Staten, PS2008MME13-1 -

College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel. Aan Provinciale Staten, PS2008MME13-1 - PS2008MME13-1 - College van Gedeputeerde Staten statenvoorstel Datum : 6 mei 2008 Nummer PS : PS2008MME13 Afdeling : ECV Commissie : MME Registratienummer : 2008int221948 Portefeuillehouder : Ekkers Titel

Nadere informatie

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils

Visie op Valorisatie. van onderzoeken naar ondernemen. InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011. Maarten van Gils Visie op Valorisatie van onderzoeken naar ondernemen InnoTep, Radboud Universiteit Nijmegen, 30 september 2011 Maarten van Gils Agenda Persoonlijke introductie Het onderzoeken bij MICORD De overgang in

Nadere informatie

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen De maatschappij van morgen is fundamenteel anders dan die van gisteren. De wereld wordt kleiner door

Nadere informatie

Agrologistiek: De rol van ICT in toekomstige supply chains

Agrologistiek: De rol van ICT in toekomstige supply chains Agrologistiek: De rol van ICT in toekomstige supply chains delaatstemeter@gmail.com Walther Ploos van Amstel Amsterdam, April 2010 Waarde creëren met supply chain ICT Nieuwe ICT oplossingen kunnen agrologistiek

Nadere informatie

Internationale kennisstrategie. Topsector Energie

Internationale kennisstrategie. Topsector Energie Internationale kennisstrategie Topsector Energie Van nationale doelen naar internationale ambities Contactpersoon Opdrachtgever Auteurs Paula van Tijn Kennissecretaris paula.van.tijn@fom.nl Topsector Energie

Nadere informatie

COCREATIE: HOE DOE JE DAT? Twente Grants Week 2015 Institute for Innovation and Governance Studies (IGS) Maya van den Berg

COCREATIE: HOE DOE JE DAT? Twente Grants Week 2015 Institute for Innovation and Governance Studies (IGS) Maya van den Berg COCREATIE: HOE DOE JE DAT? Twente Grants Week 2015 Institute for Innovation and Governance Studies (IGS) Maya van den Berg WELKOM! Social and behavioural sciences Emerging technologies Management and entrepreneurship

Nadere informatie

CONCEPT. De Minister van Economische Zaken, Gelet op artikel 2, tweede lid, van het Kaderbesluit nationale EZ-subsidies; Besluit: Artikel I

CONCEPT. De Minister van Economische Zaken, Gelet op artikel 2, tweede lid, van het Kaderbesluit nationale EZ-subsidies; Besluit: Artikel I CONCEPT Regeling van de Minister van Economische Zaken van, nr. WJZ/17038299, tot wijziging van de Regeling nationale EZ-subsidies in verband met de verlenging van de subsidiemodules PPS-toeslag onderzoek

Nadere informatie

EU subsidies voor KRW opgaven

EU subsidies voor KRW opgaven EU subsidies voor KRW opgaven Themabijeenkomst op 26 november 2015 Govert Kamperman en Wimjan van der Heijden Waar staan we bij stil Kerndoelstellingen Europa Europa 2020-strategie EU subsidies, waar begint

Nadere informatie

NWO-propositie voor de Topsector Logistiek

NWO-propositie voor de Topsector Logistiek NWO-propositie voor de Topsector Logistiek Concrete acties voor 2012-2013 Innovatiecontract De Uitvoeringsagenda voor de Topsector Logistiek beslaat alle activiteiten en initiatieven die bijdragen aan

Nadere informatie

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012

Advanced Instrumentation. Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet. 10 Oktober 2012 Advanced Instrumentation Hans van Gageldonk, Henk Hoevers, Gerard Cornet 10 Oktober 2012 Agenda Wat is Advanced Instrumentation? Hoe past Advanced Instrumentation in de keten van fundamenteel onderzoek

Nadere informatie

Hoe gebruiken we de Maritieme Strategie om maritieme innovatie te stimuleren?

Hoe gebruiken we de Maritieme Strategie om maritieme innovatie te stimuleren? Hoe gebruiken we de Maritieme Strategie om maritieme innovatie te stimuleren? Brigit Gijsbers - Directeur Maritieme Zaken, Ministerie van Infrastructuur en Milieu De Nederlandse Maritieme Strategie 2015-2025

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Europese fondsen

Informatiebijeenkomst Europese fondsen Informatiebijeenkomst Europese fondsen 1 Programma 12.30 13.00 Inloop Locatie: Wandelkerk (via Abdijplein en Kloostergangen) 13.00 13.30 Het nieuwe Europese kader 2014-2020 Inleiding door gedeputeerde

Nadere informatie

Europees parlement neemt wetgeving aan ter bevordering van arbeidsmobiliteit

Europees parlement neemt wetgeving aan ter bevordering van arbeidsmobiliteit Looienga, Martina Van: Verzonden: Aan: Onderwerp: Europese Ster maandag 29 februari 2016 15:30 Statengriffie provinsje Fryslân Europees parlement neemt wetgeving aan ter bevordering

Nadere informatie

e) Nr. impact assessment Commissie en Opinie Impact-assessment Board Niet opgesteld

e) Nr. impact assessment Commissie en Opinie Impact-assessment Board Niet opgesteld Fiche 1: mededeling digitalisering industrie 1. Algemene gegevens a) titel voorstel Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité

Nadere informatie

DE INDUSTRIE: MOTOR VAN VERNIEUWING. Drie acties voor een nieuw Kabinet. Manifest 2017

DE INDUSTRIE: MOTOR VAN VERNIEUWING. Drie acties voor een nieuw Kabinet. Manifest 2017 DE INDUSTRIE: Drie acties voor een nieuw Kabinet MOTOR VAN Manifest 2017 VERNIEUWING Nederlandse industriële bedrijven behoren tot de top van de wereld. We zijn wereldmarktleider in chipmachines en medische

Nadere informatie

Nieuwsbrief KP7, Horizon 2020 en Eureka maart 2013

Nieuwsbrief KP7, Horizon 2020 en Eureka maart 2013 Page 1 of 5 Schoten, Beppie van Van: Agentschap NL - EiOI Verzonden: donderdag 4 april 2013 16:24 Aan: Agentschap NL - EiOI Onderwerp: Nieuwsbrief KP7, Horizon 2020 en Eureka - maart 2013 maart 2013 Nieuwsbrief

Nadere informatie

Collegevoorstel - 1 - Gemeente Amersfoort

Collegevoorstel - 1 - Gemeente Amersfoort Collegevoorstel Sector : SOB Reg.nr. : 4540609 Opsteller : J.C. Engels Telefoon : (033) 469 42 99 User-id : ENGH Onderw erp Indiening Europese subsidieaanvraag FI-PPP Media in the City Voorstel: 1. De

Nadere informatie

uitgroeien tot een Vlaamse, Europese en internationale topregio met economische creativiteit als concept voor meer welvaart en welzijn in de regio.

uitgroeien tot een Vlaamse, Europese en internationale topregio met economische creativiteit als concept voor meer welvaart en welzijn in de regio. Flanders Smart Hub 1. Waarom dit project? 2. Wie maakt deel uit van dit project? 3. Vanwaar komt de naam? 4. Het vertrekpunt van het project 5. Actiedomeinen 6. Wat zijn onze doelstellingen? 7. Logistiek

Nadere informatie

Demonstratieproject Planning Services. Ontwikkeling van een Spare Parts Planning Control Tower

Demonstratieproject Planning Services. Ontwikkeling van een Spare Parts Planning Control Tower Demonstratieproject Planning Services Ontwikkeling van een Spare Parts Planning Control Tower 4 november 2011 Agenda Voorstellen Gordian Uiteenzetting van het idee: Planning Services Het demonstratieproject

Nadere informatie

De Europese lidstaten in het kader van de Lissabon-afspraken de EU tot de meest innovatieve economie ter wereld willen maken;

De Europese lidstaten in het kader van de Lissabon-afspraken de EU tot de meest innovatieve economie ter wereld willen maken; INTENTIEVERKLARING CO 2 AFVANG, TRANSPORT en OPSLAG Partijen 1. De Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, vertegenwoordigd door de heer ir. J. van der Vlist, Secretaris-Generaal

Nadere informatie

Met genoegen kondigen we de verkiezing van De Slimste Binnenstad van Nederland aan.

Met genoegen kondigen we de verkiezing van De Slimste Binnenstad van Nederland aan. Gemeente t.a.v. het College van Burgemeester en wethouders Datum: 24-2-2015 verkiezing@smartdatacity.org Aankondiging Slimste Binnenstad van Nederland Bijlage: Toelichting Geacht college, Met genoegen

Nadere informatie

EU 2020-strategie publieke consultatie

EU 2020-strategie publieke consultatie EU 2020-strategie publieke consultatie reactie vanwege Stichting Brainport Met deze nota geeft de Stichting Brainport haar bijdrage aan het werkdocument van de Europese Commissie over de toekomstige EU

Nadere informatie