Subsidies. Energie en Industrie Maurits Clement

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Subsidies. Energie en Industrie Maurits Clement"

Transcriptie

1 Subsidies Energie en Industrie 2016 Maurits Clement

2 Regelingen in de Topsector Energie Topsector en TKI s bepalen prioriteiten en Bugetten RVO voert tenders uit om budgetten toe te kennen aan projecten

3 Overzicht regelingen Industrie 2016 Joint Industry Projects (JIP) Euro Early Adopter projects (EAP) Euro Demonstratie energie Innovatie (DEI) - 2 maal 18 MEuro (alle energie onderwerpen)

4 Early Adopter en Pilotprojecten (EAP) Early Adopter Projecten: - Kleinschalige validatie van technologie in Industriële praktijk - Voor MKB-er - Bij eindgebruikers - Alle programmalijnen van energiebesparing industrie

5 Eigenschappen EAP Max subsidie MKB-er aanvrager Minimaal 2 eindgebruikers als partner Minimaal 25% subsidie, 45% voor kleine ondernemer Doorlopende indiening: honorering op volgorde, uiterlijk 4 oktober Alle energie-programmalijnen

6 Criteria EAP Energiebesparing Bijdrage economie Innovatie Kwaliteit, inclusief kennisverspreiding Elk project dat op tijd is en voldoende bijdraagt, wordt gehonoreerd.

7 Joint Industry Projects (JIP) Samenwerkingsverband > Ten minste 1 onderneming > 1 onderzoeksorganisatie Industrieel onderzoek en experimentele ontwikkeling. > Onderzoeksorganisatie 80% (niet economisch) > Ondernemingen 25 tot 50% subsidie > Opslagen 10% middelgroot bedrijf, 20% kleinbedrijf Max subsidie Looptijd max 4 jaar

8 Joint Industry Projects project past binnen één van de volgende thema s - Nieuwe generatie warmtegebruik systemen - Nieuwe generatie scheidingstechnologie - Betrouwbare, rendabele, energiezuinige droog- & ontwateringprocessen - Intensiveren van processen en optimaliseren van warmte- en stofoverdracht - Winnen van waardevolle componenten uit waterstromen, en ontwikkelen van alternatieven voor huidige energie-intensieve behandelingsmethoden zoals verdamping - Energie-efficiënte manier van gasscheiding en gasbehandeling - Systeemintegratie: elektrificatie en flexibilisering - Industriële symbiose

9 Criteria JIP Bijdrage verduurzaming (Energiebesparing) Bijdrage NL economie Innovatie Kwaliteit, inclusief kennisverspreiding 5 punten per criterium Minimaal 12 punten totaal

10 Toelichting Criteria JIP Verduurzaming: bijdrage doelstelling energiebesparing. Relatieve besparing en herhalingspotentieel, besparing in keten Economie: creatie banen: industrie en toeleverende bedrijven, exportpotentieel NL bedrijven. Inventarisatie maakt deel uit van project

11 Toelichting criteria JIP Innovatie: nieuwe technologie, symbiose, brede toepasbaarheid, kennisopbouw in NL Kwaliteit: juiste partners, goede kennisaanbieders, breed consortium ivm brede implementatie, planmatige kennisuitwisseling is vereiste

12 Demonstratie Energie Innovatie Onderneming moet indienen Samenwerking niet verplicht, kan wel slim zijn Demonstratie van nieuwe energie technologie of nieuwe toepassing in praktijk (investeringsproject) Blijvende installatie of investering of Pilot Directe bijdrage aan duurzame/-hernieuwbare energieproductie of energiebesparing Alleen nieuwe investeringen Subsidie: 30% over meerkosten of 25% voor pilot

13 DEI: Demonstratie Energie Innovaties Doel: Energietechnologie met groot economisch potentieel naar de praktijk helpen Etalage van energie innovaties Bijdrage aan groene groei

14 DEI: Nederland op de kaart Energieakkoord: Energie en Economie Tot nu toe 3 tenders Gehonoreerde Projecten op RVO website

15 Energie: brede scope Besparing en duurzame opwekking Windenergie (land en zee) zonne-energie (warmte en PV) warmte in lucht, oppervlaktewater of bodem energie uit de oceanen, waterkracht biomassa, stortgas, gas van rioolzuiveringsinstallaties en biogas Uitzondering: biobrandstoffen die onder de bijmengverplichting vallen

16 DEI: Nieuw in 2016 Maximale subsidie per project naar 6 miljoen Euro Nu voor Industriële besparing ook (tijdelijke) pilots mogelijk

17 Pilots energiebesparing industrie DEI Pilots voor energiebesparingsprojecten in de industrie zijn nu toegestaan. Minimaal 70% van de kosten voor de demo: dan niet van toepassing Een pilot valt onder de definitie van experimentele ontwikkeling Pilot = een proefproject in omgevingen die representatief zijn voor het functioneren onder reële omstandigheden, dat indicaties moet opleveren of de energiebesparende maatregelen werken zoals gedacht en definitief opgenomen kunnen worden in het productieproces. Industrie: Standaardbedrijfsindeling van het CBS, hoofdgroep C Geen projecten die alleen maar industrieel onderzoek zijn: dragen niet bij aan de doelstelling van de regeling.

18 Beoordelingscriteria DEI: Gewicht Verduurzaming energiehuishouding 15% Bijdrage aan NL economie 50% Vernieuwing, kennispositie 15% Kwaliteit: aanpak, beheersing risico s, deelnemers 20%

19 verleningsproces DEI en JIP via Tenderprincipe: Digitaal indienen via e-loket Geen kans voor completering van ontbrekende stukken na sluitingsdatum. Uitslag na 13 weken 2 tendersluitingen in 2016: april en oktober EAP doorlopend indienen tot 4 oktober, of totat budget op is Ook digitaal Uitslag binnen 8 weken

20 behandeling door RVO.nl Op tijd binnen en compleet? Voldoet aan voorwaarden (afwijsgronden)? Beoordeling projectplan Rangschikking door externe commissie (JIP en DEI) Beoordeling subsidiabele kosten

21 afwijsgronden Te laat of niet compleet Geen ondernemer (DEI), geen MKB-er (EAP) Doelstelling regeling Financierbaarheid (eigen bijdrage) Technische en economische haalbaarheid Rangschikking (budget) en minimum kwaliteit

22 Meer info Website RVO: regeling en bijlage onder publicaties Hoofdstuk (JIP) (EAP) Laat u adviseren over uw projectidee door RVO of ISPT!

23 Contact Algemene vragen over indienen subsidie, e- loket etc: kantcontact RVO Projectidee via website Inhoudelijk advies over EAP, JIP en DEI: Maurits clement:

Subsidies. Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014. Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl

Subsidies. Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014. Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl Subsidies Energiebesparing Industrie TKI ISPT 2014 Maurits Clement maurits.clement@rvo.nl Overzicht regelingen Industrie Joint Industry Projects (JIP) - 5.200.000 Eur Early Adopter projects (EAP) - 500.000

Nadere informatie

DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie

DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie Energie-Innovatie Topsector Energie (TSE) regelingen 2016 DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie Paul Ramsak/ Gerdi Breembroek RVO.nl Informatiemiddag Geothermie 3 februari 2016 adele 2 Paul

Nadere informatie

DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie

DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie Energie-Innovatie Topsector Energie (TSE) regelingen 2017 DEI Demonstratie E-Innovatie HE Hernieuwbare Energie Paul Ramsak / Gerdi Breembroek RVO.nl Informatiemiddag Aardwarmte 12 april 2017 adele 2 Paul

Nadere informatie

SUBSIDIE VOOR DEMONSTRATIEPROJECT ENERGIE-INNOVATIE. die innoverende organisaties niet mogen missen.

SUBSIDIE VOOR DEMONSTRATIEPROJECT ENERGIE-INNOVATIE. die innoverende organisaties niet mogen missen. EI SUBSIDIE VOOR DEMONSTRATIEPROJECT ENERGIE-INNOVATIE die innoverende organisaties niet mogen missen. DE DEI IN HET KORT WAAROM DEI? DEI-SUBSIDIE IS BEDOELD OM: 1. Nederlandse energie-innovaties (internationaal)

Nadere informatie

TKI Energie & Industrie

TKI Energie & Industrie TKI Energie & Industrie 10 MAART: INFORMATIE MEETING E&I TENDER Agenda 9.45 Entry and registration 10.00 Opening and welcome by Peter Alderliesten (Director of TKI Energy and Industry) 10.05 Introduction

Nadere informatie

Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014

Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014 Model projectplan Early Adopter- en Pilotprojecten Energiebesparing Industrie 2014 Als bijlage bij de subsidieaanvraag moet u een projectplan bijvoegen. Dit projectplan dient een beschrijving te geven

Nadere informatie

RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch:

RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch: RVO.NL-regelingen voor zon-pv en zonthermisch: SDE+, TKI en experimenten E-wet 15 april 2015 16 april 2015 Wido van Heemstra Karin Keijzer Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Wat doen wij: (RVO.nl)

Nadere informatie

Subsidies Groen Gas en Biobased 2017

Subsidies Groen Gas en Biobased 2017 Subsidies Groen Gas en Biobased 2017 31 mei 2017 Energy Valley Jos Reijnders-Groen Gas Freek Smedema-BBE Jobert Winkel, Martin Otten Leen Hoogeveen en vele anderen.. Waarom Groen Gas? Nederland is aardgasland,

Nadere informatie

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013

Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT. RvT maart 2013 Uw business case voor energiebesparing TKI-ISPT RvT maart 2013 Het topsectorenbeleid Overheid, Rijksdient voor ondernemend Nederland Tenders voor Demo, pilot en Early adapter projecten Topcluster voor

Nadere informatie

Regelingen voor zon-pv

Regelingen voor zon-pv Regelingen voor zon-pv 16 maart 2016 17 maart 2016 Wido van Heemstra Karin Keijzer Rijksdienst voor Ondernemend Nederland RVO.NL stimuleert ondernemend Nederland bij duurzaam, agrarisch, innovatief en

Nadere informatie

Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015

Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015 Bob Meijer Lancering TKI Wind op Zee Tenders 2015 30 januari 2015 2015 First come, first served Januari 2015 Subsidieregelingen TKI Wind op Zee 2015 onder voorbehoud de officiële regeling is leidend 2

Nadere informatie

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014 Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Juni 2014 Demonstratieprojecten energie-innovatie TKI Biobased Economy TKI EnerGO TKI Gas TKI ISPT TKI Solar Energy TKI Switch2SmartGrids

Nadere informatie

Duurzame warmte en koude. Lex Bosselaar Nationaal Expertisecentrum Warmte IGEV 30 juni 2015, Harderwijk

Duurzame warmte en koude. Lex Bosselaar Nationaal Expertisecentrum Warmte IGEV 30 juni 2015, Harderwijk Duurzame warmte en koude Lex Bosselaar Nationaal Expertisecentrum Warmte Lex.Bosselaar@RVO.nl IGEV 30 juni 2015, Harderwijk Duurzame warmte en koude Wat is het? Rol in Nederland Beleid overheid Energieakkoord

Nadere informatie

Subsidies Biobased Economy

Subsidies Biobased Economy Subsidies Biobased Economy Amsterdam, 23 juni 2014 Astrid Hamer Subsidies Weinig gebruikt door bedrijven (spec. BBE) Wijs ze erop. WBSO regio Overzicht regelingen BBE door RVO.nl RDA SDE+ NL EU MIT: MKB

Nadere informatie

Regelingen Topsector Energie

Regelingen Topsector Energie Regelingen Topsector Energie In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Handleiding mei 2016 > BBE en Groen Gas (BBEG) Innovatie > Demonstratieprojecten energie-innovatie (DEI) > Energie en industrie:

Nadere informatie

Regelingen Topsector Energie

Regelingen Topsector Energie Regelingen Topsector Energie In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Handleiding maart 2017 > BBE en Groen Gas (BBEG) Innovatie > Demonstratieprojecten energie-innovatie (DEI) > Energie en

Nadere informatie

Kansen voor zonpv: de RVO-regelingen. 22 maart Wido van Heemstra. 23 maart Karin Keijzer

Kansen voor zonpv: de RVO-regelingen. 22 maart Wido van Heemstra. 23 maart Karin Keijzer Kansen voor zonpv: de RVO-regelingen 22 maart 2017 23 maart 2017 Wido van Heemstra Karin Keijzer Rijksdienst voor Ondernemend Nederland RVO.NL stimuleert ondernemend Nederland bij duurzaam, agrarisch,

Nadere informatie

TSE regelingen t.a.v. duurzame mobiliteit Simone te Buck

TSE regelingen t.a.v. duurzame mobiliteit Simone te Buck TSE regelingen t.a.v. duurzame mobiliteit 05 09 2017 Simone te Buck Positionering Fiscaal: WBSO, RDA, innovatiebox SDE+ SBIR DEI Marktontwikkeling NWOregelingen VFF Hernieuwbare Topsector energie regelingen

Nadere informatie

Regelingen Topsector Energie

Regelingen Topsector Energie Regelingen Topsector Energie Handleiding februari 2015 BBE Innovatie Demonstratieprojecten energie-innovatie (DEI) Energiebesparing industrie: early adopter Energiebesparing industrie: joint industry projects

Nadere informatie

(Concept 9 januari 2015)

(Concept 9 januari 2015) Regeling van de Minister van Economische Zaken van.januari 2015, nr. WJZ.., houdende wijziging van de Regeling nationale EZ-subsidies, de Regeling openstelling EZ-subsidies 2014 en de Regeling openstelling

Nadere informatie

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving

TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving TKI - Topconsortium Kennis en Innovatie EnerGO - Energie in de Gebouwde Omgeving Gezocht: Multifunctionele energie renovatie Multifunctionele energie renovatie kunnen we samen versnellen Programma TKI

Nadere informatie

Ondersteuning projecten duurzaam vervoer en DKTI-Transport. Erik van de Burgwal 5 september 2017

Ondersteuning projecten duurzaam vervoer en DKTI-Transport. Erik van de Burgwal 5 september 2017 Ondersteuning projecten duurzaam vervoer en DKTI-Transport Erik van de Burgwal 5 september 2017 Ontwikkelfases en instrumenten subsidies leningen garanties en borgstellingen 1. subsidies 2. leningen 3.

Nadere informatie

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten

Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Handleiding bij de subsidieregeling Topsector energieprojecten Maart 2014 TKI Biobased Economy TKI EnerGO TKI Gas TKI ISPT TKI Solar Energy TKI Wind op Zee Programma STEM Inhoudsopgave 1. Introductie Topsectoren

Nadere informatie

Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014

Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014 Internetpanel Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Resultaten peiling 29: Topsector Energie December 2014 1. Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de peiling over subsidieregelingen

Nadere informatie

MIT MKB Innovatiestimulering Regio en Topsectoren

MIT MKB Innovatiestimulering Regio en Topsectoren MIT - 2016 MKB Innovatiestimulering Regio en Topsectoren Belangrijke data MIT regeling (regio s + landelijk vangnet) opening sluiting Instrument(en) 10 mei 2016 (9:00 uur) 1 sept. 2016 (17:00 uur) MKB

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op de artikelen 4, 15, 17, 19, 25, 44 en 50 van het Kaderbesluit EZ-subsidies;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Gelet op de artikelen 4, 15, 17, 19, 25, 44 en 50 van het Kaderbesluit EZ-subsidies; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 16786 18 juni 2014 Regeling van de Minister van Economische Zaken van 16 juni 2014, nr. WJZ / 14095966, tot wijziging

Nadere informatie

Gelet op artikel 2 van de Algemene subsidieverordening Noord-Holland 2011;

Gelet op artikel 2 van de Algemene subsidieverordening Noord-Holland 2011; Besluit van Gedeputeerde Staten van Noord-Holland van 15 maart 2016, nr. 773758/773770 tot vaststelling van de Uitvoeringsregeling subsidie MKB innovatiestimulering topsectoren Noord-Holland 2016 Gedeputeerde

Nadere informatie

Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie

Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (TKI mkb-versterking en Mkb innovatiestimulering Topsectoren) - Subsidieregeling sterktes in innovatie Doel van het onderdeel Mkb Innovatiestimulering Topsectoren (MIT)

Nadere informatie

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. 2 april 2013

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. 2 april 2013 MIT-regeling MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2 april 2013 Regeling MKB Innovatiestimulering Topsector T&U Proces: Topteam T&U stelde een plan op voor Innovatiestimulering MKB in de sector: een keuze

Nadere informatie

TopSector Energieregelingen. (tenders en FCFS) Do s and don ts. 15 febr Andre de Boer RVO.nl

TopSector Energieregelingen. (tenders en FCFS) Do s and don ts. 15 febr Andre de Boer RVO.nl TopSector Energieregelingen (tenders en FCFS) Do s and don ts 15 febr 2017 Andre de Boer RVO.nl I : Het verleningsproces (R&Dtender, DEI) Optioneel: Projectidee laten toetsen door RVO/TKI WoZ U dient in.

Nadere informatie

Nederlands beleid Wind op Zee. Marjan Botman, m.j.p.botman@mineleni.nl

Nederlands beleid Wind op Zee. Marjan Botman, m.j.p.botman@mineleni.nl Nederlands beleid Wind op Zee Marjan Botman, m.j.p.botman@mineleni.nl Inhoud Beleid op Hernieuwbare energie in Europa en in Nederland Ruimtelijke planning toekomstige ontwikkelingen Green deal met de offshore

Nadere informatie

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. Tweede tranche, september 2013

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. Tweede tranche, september 2013 MIT-regeling MKB Innovatiestimulering Topsectoren Tweede tranche, 2013 9 september 2013 Regeling MKB Innovatiestimulering Topsector T&U Proces: Topteam T&U stelde een plan op voor Innovatiestimulering

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 5545 13 april 2010 Regeling van de Minister van Economische Zaken van 1 april 2010, nr. WJZ/10041846, tot wijziging van

Nadere informatie

Terugblik in cijfers

Terugblik in cijfers Terugblik in cijfers 2012-2016 Terugblik in cijfers 2012-2016 Inhoud Inleiding... 2 Doel... 2 Scope... 2 Grondslag van de cijfers... 2 De brede blik... 3 Aantal energie-innovatieprojecten... 3 De subsidie...

Nadere informatie

Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid

Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid Het TKI SOLAR ENERGY in het Nederlandse Energie- / Topsectorenbeleid SundayNL 2014-19 november 2014 - Arnhem Wijnand van Hooff Programmadirecteur TKI Solar Energy Inhoud Het Nederlandse Energiebeleid en

Nadere informatie

ROUTEKAART DUURZAAM OSS

ROUTEKAART DUURZAAM OSS ROUTEKAART DUURZAAM OSS 2025-2030 Duurzaam Oss Alle gemeentelijke gebouwen energieneutraal of energieleverend in 2025 Bestaande woningen en gebouwen energiezuiniger maken Verduurzamen verkeer en vervoer

Nadere informatie

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Inleiding Jaarlijks brengt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) in opdracht van het ministerie van

Nadere informatie

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken

Publiek gefinancierd energieonderzoek In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Publiek gefinancierd energieonderzoek 2016 In opdracht van het ministerie van Economische Zaken Inleiding Jaarlijks brengt de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) in opdracht van het ministerie

Nadere informatie

Biomethanol. Resultaten en bevindingen van project. Datum September 2010 Status Definitief. BioMCN, e.a. in opdracht van Agentschap NL

Biomethanol. Resultaten en bevindingen van project. Datum September 2010 Status Definitief. BioMCN, e.a. in opdracht van Agentschap NL Resultaten en bevindingen van project Biomethanol Dit rapport is onderdeel van de projectencatalogus energie-innovatie. Tussen 2005 en 2011 kregen ruim 1000 innovatieve onderzoeks- en praktijkprojecten

Nadere informatie

Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking

Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking Verkoopbaarheid en verhuurbaarheid van vastgoed verhogen door Duurzame Energieopwekking Erik van der Steen HYS legal 1 HYS Legal Inleiding Triodos Bank: Waarom we graag duurzaam vastgoed financieren Jones

Nadere informatie

besluiten: vast te stellen de Subsidieregeling Mkb innovatiestimulering regio en topsectoren Noord- Nederland 2016 luidende als volgt:

besluiten: vast te stellen de Subsidieregeling Mkb innovatiestimulering regio en topsectoren Noord- Nederland 2016 luidende als volgt: Regeling van 26 april 2016 houdende regels betreffende de subsidiëring van activiteiten op het terrein van innovaties in het midden- en kleinbedrijf in de provincies Drenthe, Fryslân, Groningen. Gedeputeerde

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 65 65 33april 2009 Regeling van de Minister van Economische Zaken van 25 maart 2009, nr. WJZ / 9057818, tot wijziging

Nadere informatie

InnovatieContract Wind op Zee. Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking. Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen TKI WIND OP ZEE

InnovatieContract Wind op Zee. Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking. Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen TKI WIND OP ZEE 1 InnovatieContract Wind op Zee Het Contract De Green Deal Tender invulling Matchmaking Almere, 24 Mei 2012 Ernst van Zuijlen 1 VISIE EN AMBITIE Ambitie van het InnovatieContract is een daling van 40%

Nadere informatie

We W t e-t en e n re g re e g lg e e lg v e in v g in. g

We W t e-t en e n re g re e g lg e e lg v e in v g in. g Wet- en regelg 20 november 2014 Wet- en regelgeving. SBK NMD versie 1.6. 1 PRODUCT ONGETOETST SBK NMD versie 1.6. 6 PRODUCTEN ONGETOETST gem. 0,70 Bron: Vakblad Bouwregels in de prak tijk augustus

Nadere informatie

Kansrijke maatregelen energiebesparing. Frans Rooijers

Kansrijke maatregelen energiebesparing. Frans Rooijers Kansrijke maatregelen energiebesparing Frans Rooijers CE Delft Onafhankelijk onderzoek en advies sinds 1978 Energie, transport en grondstoffen Economische, technische en beleidsmatige expertise 40 medewerkers

Nadere informatie

Subsidies in de regio

Subsidies in de regio Subsidies in de regio Noord Nederland Subsidies in de regio -- Noord-Nederland Om bepaalde regio s binnen Nederland direct of indirect te versterken zijn er verschillende regionale, nationale en Europese

Nadere informatie

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. 22 maart 2013. Rolinde Oosterheert

MIT-regeling. MKB Innovatiestimulering Topsectoren. 22 maart 2013. Rolinde Oosterheert MIT-regeling MKB Innovatiestimulering Topsectoren 22 maart 2013 Rolinde Oosterheert Feiten en getallen Subsidie aangekondigd april 2012: meerjarige regeling! Budget 2013: 22 M! Per topsector 2,0 M Uitzonderingen:

Nadere informatie

Voorlichtingsbijeenkomst OP EFRO Tender Valorisatie 2015. Joep Hoveling

Voorlichtingsbijeenkomst OP EFRO Tender Valorisatie 2015. Joep Hoveling Voorlichtingsbijeenkomst OP EFRO Tender Valorisatie 2015 Joep Hoveling Inhoud presentatie OP EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Budget en doel van de Tender Valorisatie 2015 Subsidiebedragen en percentages

Nadere informatie

Factsheet POP 3 Gelderland Samenwerking voor innovaties op lokaal niveau Korte voorzieningsketens

Factsheet POP 3 Gelderland Samenwerking voor innovaties op lokaal niveau Korte voorzieningsketens Factsheet POP 3 Gelderland Samenwerking voor innovaties op lokaal niveau Korte voorzieningsketens Openstelling: Samenwerking voor innovaties op lokaal niveau Korte voorzieningsketens (subsidieplafonds

Nadere informatie

Monitor. Publiek gefinancierd Energieonderzoek Zicht op bestedingen, thema s en trends

Monitor. Publiek gefinancierd Energieonderzoek Zicht op bestedingen, thema s en trends Monitor Publiek gefinancierd 2013 Zicht op bestedingen, thema s en trends Divisie/Afdeling: Nationale Programma s /CDE Projectteam: Tom Monné, Errol Soeriowardojo, in samenwerking met Menno de Pater (Decisio

Nadere informatie

Ellen van Selm. P10 - Ingrediënten. Wij zijn de bestuurders van het platteland, van 16 gemeenten met:

Ellen van Selm. P10 - Ingrediënten. Wij zijn de bestuurders van het platteland, van 16 gemeenten met: en wat het te bieden heeft een bodem voor de borrel bij de P10 Ellen van Selm voorzitter P10 & burgemeester gemeente Opsterland P10 - Wij zijn de bestuurders van het platteland, van 16 gemeenten met: Veel

Nadere informatie

MIT2015 beknopte toelichting. Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend

MIT2015 beknopte toelichting. Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend MIT2015 beknopte toelichting Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend 1 update dd 6 mei 2015 Afspraken MKB samenwerkingsagenda gezamenlijke instrumentenkoffer

Nadere informatie

MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015

MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015 Beknopte toelichting MIT2015 MKB Innovatiestimulering Topsectoren 2015 Voorbehoud: dit betreft beknopte toelichting MIT2015 officiële tekst in De Staatscourant is leidend 15-4-2015 I 1 Afspraken MKB samenwerkingsagenda

Nadere informatie

Betekenis Energieakkoord voor Duurzame Groei voor de Installatiebranche. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel 3 februari 2014 / VSK beurs

Betekenis Energieakkoord voor Duurzame Groei voor de Installatiebranche. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel 3 februari 2014 / VSK beurs Betekenis Energieakkoord voor Duurzame Groei voor de Installatiebranche Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel 3 februari 2014 / VSK beurs Inhoud Introductie Duurzame Energie Koepel en Sector beschrijving

Nadere informatie

Hoorn 80 E+ Waarom BE+?

Hoorn 80 E+ Waarom BE+? Hoorn 80 E+ Waarom BE+? De aarde warmt op, de zeespiegel stijgt en fossiele brandstoffen raken uitgeput Bedrijventerreinen zichtbaar maar onbemind Groot potentieel in Nederland Technisch logisch Financiering

Nadere informatie

LIFE+: Verhalen uit de praktijk. Erik Jan Langkamp

LIFE+: Verhalen uit de praktijk. Erik Jan Langkamp LIFE+: Verhalen uit de praktijk Erik Jan Langkamp Evers + Manders subsidieadviseurs 19 adviseurs (Academisch+) Sectorspecialisatie, waaronder: o Water o Duurzame leefomgeving o Energie o Life Sciences

Nadere informatie

17 februari 2016 Hans Ahoud, Daniël ten Holder, Tom Verhoef

17 februari 2016 Hans Ahoud, Daniël ten Holder, Tom Verhoef 17 februari 2016 Hans Ahoud, Daniël ten Holder, Tom Verhoef 15.30 uur: ontvangst 15.45-16.45 uur: Presentatie regelingen OP 2016 16.45-17.30 uur: Presentatie Businesscases 17.30-18.00 uur: drankje en snack

Nadere informatie

Wat vraagt de energietransitie in Nederland?

Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Jan Ros Doel/ambitie klimaatbeleid: Vermindering broeikasgasemissies in 2050 met 80 tot 95% ten opzichte van 1990 Tussendoelen voor broeikasgasemissies Geen

Nadere informatie

tot wijziging van het Besluit stimulering duurzame energieproductie in verband met bepalingen over de subsidiëring van innovatieve windenergie op zee

tot wijziging van het Besluit stimulering duurzame energieproductie in verband met bepalingen over de subsidiëring van innovatieve windenergie op zee Besluit van tot wijziging van het Besluit stimulering duurzame energieproductie in verband met bepalingen over de subsidiëring van innovatieve windenergie op zee Concept 14 december 2016 Wij Willem-Alexander,

Nadere informatie

CONCEPT. De Minister van Economische Zaken, Gelet op artikel 2, tweede lid, van het Kaderbesluit nationale EZ-subsidies; Besluit: Artikel I

CONCEPT. De Minister van Economische Zaken, Gelet op artikel 2, tweede lid, van het Kaderbesluit nationale EZ-subsidies; Besluit: Artikel I CONCEPT Regeling van de Minister van Economische Zaken van, nr. WJZ 16184159, tot wijziging van de Regeling nationale EZ-subsidies in verband met de verlenging van de subsidiemodules van de Topsector energieprojecten

Nadere informatie

Nadere subsidieregels ter bevordering van de economie en concurrentiekracht 2013 e.v. - provincie Limburg -

Nadere subsidieregels ter bevordering van de economie en concurrentiekracht 2013 e.v. - provincie Limburg - Nadere subsidieregels ter bevordering van de economie en concurrentiekracht 2013 e.v. - provincie Limburg - Het doel van de Nadere subsidieregels ter bevordering van de economie en concurrentiekracht 2013

Nadere informatie

Green Coal from torrefied Biomass: een tweede generatie hoogwaardig en groen alternatief voor steenkool

Green Coal from torrefied Biomass: een tweede generatie hoogwaardig en groen alternatief voor steenkool Resultaten en bevindingen van project Green Coal from torrefied Biomass: een tweede generatie hoogwaardig en groen alternatief voor steenkool Dit rapport is onderdeel van de projectencatalogus energie-innovatie.

Nadere informatie

TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development. Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011

TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development. Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011 TNO Early morning Toast Biogas trends and technology development Leon Stille Leon.stille@tno.nl +31652779011 TNO Partners TNO is een onafhankelijk kennis instituut met meer dan 80 jaar ervaring in technologie

Nadere informatie

Financiering Duurzaamheid en Monumenten. Maarten Maresch (IBPM)

Financiering Duurzaamheid en Monumenten. Maarten Maresch (IBPM) Financiering Duurzaamheid en Monumenten Maarten Maresch (IBPM) Opbouw presentatie Europese subsidiemogelijkheden energie Nederlandse subsidie mogelijkheden energie Fiscale ondersteuning Financieringsondersteuning

Nadere informatie

Slim investeren in zonnepanelen met SDE+

Slim investeren in zonnepanelen met SDE+ Slim investeren in zonnepanelen met SDE+ Nederland staat een enorme toename van duurzame energie te wachten. Ook de grootzakelijke markt heeft de smaak te pakken. Duurzame energie is steeds gewilder. Er

Nadere informatie

whitepaper zakelijke zonnepanelen

whitepaper zakelijke zonnepanelen whitepaper zakelijke zonnepanelen zonnepanelen zakelijk de zon onze meest krachtige natuurlijke energiebron De zon straalt in 45 minuten voldoende energie op de aarde om te voorzien in de totale energiebehoefte

Nadere informatie

Belangrijk voor uw business case: stimuleringsregelingen. Bertus Postma

Belangrijk voor uw business case: stimuleringsregelingen. Bertus Postma Belangrijk voor uw business case: stimuleringsregelingen Bertus Postma 1 Onderwerpen Berenschot Algemene ontwikkelingen stimuleringsregelingen Relatie met projectfasering Regionale regelingen Geothermie:

Nadere informatie

Gelet op artikel 62, derde lid, van het Besluit stimulering duurzame energieproductie;

Gelet op artikel 62, derde lid, van het Besluit stimulering duurzame energieproductie; Beleidsregel van de Minister van Economische Zaken van, nr. WJZ/, houdende regels over de toepassing van artikel 62, derde lid, van het Besluit stimulering duurzame energieproductie voor productie-installaties

Nadere informatie

PROVINCIAAL BLAD. Gelet op de artikelen 4, 6 en 32 van de Algemene subsidieverordening provincie Utrecht;

PROVINCIAAL BLAD. Gelet op de artikelen 4, 6 en 32 van de Algemene subsidieverordening provincie Utrecht; PROVINCIAAL BLAD Officiële uitgave van provincie Utrecht. Nr. 935 3 maart 2017 Besluit van gedeputeerde staten van Utrecht van 21 februari 2017, nr. 81A700C3, tot wijziging van de Uitvoeringsverordening

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 3781 16 februari 2015 Regeling van de Minister van Economische Zaken van 13 februari 2015, nr. WJZ/15012098, houdende

Nadere informatie

Gedeputeerde staten van Drenthe, Fryslân en Groningen. gelet op de ASV SNN 2016;

Gedeputeerde staten van Drenthe, Fryslân en Groningen. gelet op de ASV SNN 2016; Subsidieregeling van 20 december 2016 houdende regels betreffende de subsidiering van kennisontwikkeling in het midden- en kleinbedrijf in de provincies Drenthe, Fryslân en Groningen. Gedeputeerde staten

Nadere informatie

Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere

Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere 2015-2017 Inleiding Het streven van Almere is om in 2022 energieneutraal te zijn. Met het programma Energie Werkt!

Nadere informatie

Provinciaal blad 2009, 28

Provinciaal blad 2009, 28 Provinciaal blad 2009, 28 Besluit van gedeputeerde staten van Utrecht van 7 juli 2009, nr. 2009INT244856, houdende nadere regels op grond van de Stimuleringsregeling Duurzaamheid, Energie en Klimaat provincie

Nadere informatie

Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard!

Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! > www.vrom.nl Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! 2e Tender Waddenfonds 8 september tot en met 17 oktober 2008 Investeren in het waddengebied is de moeite meer dan waard! 2e Tender

Nadere informatie

Gas op Maat. Postbus 250, 3190 AG Hoogvliet Rotterdam Telefoon +31(0)

Gas op Maat. Postbus 250, 3190 AG Hoogvliet Rotterdam Telefoon +31(0) Gas op Maat De maatschappij is op weg naar een CO 2 -neutraal energiesysteem. De gassector wil graag bijdragen aan het behalen van deze doelstelling. In de transitieperiode is de rol van aardgas maatwerk:

Nadere informatie

Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland -

Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland - Regels topsectoren en innovatie - provincie Gelderland - Het doel van de Regels topsectoren en innovatie (VITGETOPINNO2014) is het stimuleren van projecten binnen de prioritaire Programma's Topsectoren

Nadere informatie

Innovatiefonds Oost Gelre (IOG)

Innovatiefonds Oost Gelre (IOG) Innovatiefonds Oost Gelre (IOG) Inleiding In de gemeente Oost Gelre kunnen bedrijven, verenigingen, instellingen en particulieren gebruik maken van de IOG-regeling, zijnde het innovatiefonds Oost Gelre.

Nadere informatie

Plantaardige eiwitten op het bord. Openingsdatum: 26 januari 2017 Sluitingsdatum: 1 mei Budget : ,- (fase 1) en

Plantaardige eiwitten op het bord. Openingsdatum: 26 januari 2017 Sluitingsdatum: 1 mei Budget : ,- (fase 1) en SBIR 1 Oproep, 26 januari 2017 Plantaardige eiwitten op het bord Openingsdatum: 26 januari 2017 Sluitingsdatum: 1 mei 2017 Budget : 400.000,- (fase 1) en 1.400.000,- (fase 2) De Staatssecretaris van Economische

Nadere informatie

DEMO Resultaten en bevindingen van project. Datum 2008 Status Definitief. Nuon Warmte in opdracht van Agentschap NL

DEMO Resultaten en bevindingen van project. Datum 2008 Status Definitief. Nuon Warmte in opdracht van Agentschap NL Resultaten en bevindingen van project Dit rapport is onderdeel van de projectencatalogus energie-innovatie. Tussen 2005 en 2011 kregen ruim 800 innovatieve onderzoeksprojecten subsidie. Ze delen hun resultaten

Nadere informatie

gelet op het Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland besluiten

gelet op het Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland besluiten Verordening van 23 september 2015 houdende regels betreffende de subsidiëring van activiteiten ten behoeve van ondernemingen uit het midden- en kleinbedrijf in de provincies Drenthe, Fryslân en Groningen

Nadere informatie

11 Pijler 9: Stimulering commercialisering voor groei en export

11 Pijler 9: Stimulering commercialisering voor groei en export 11 Pijler 9: Stimulering commercialisering voor groei en export 11.1 Ambitie In 2030 neemt Nederland, op weg naar een duurzame energiehuishouding in 2050, een top 10-positie in op de Mondiale CleanTech-ranking.

Nadere informatie

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming

Sámen werken aan. Voor gemeenten en MKB. erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB erduurzaming Sámen werken aan verduurzaming Voor gemeenten en MKB Gemeenten hebben forse ambities op het gebied van duurzaamheid, innovatie en lokale

Nadere informatie

ideego programma 2015

ideego programma 2015 ideego programma 2015 Wijnand van Hooff Programmadirecteur TKI Solar Energy TKI Solar Energy zonnestroomtechnologieën 1. Zonnestroom 2 TKI EnerGO energie in de gebouwde omgeving 2. Warmte en koude 3 TKI

Nadere informatie

IPC voor architecten - REKENEN AAN DUURZAAMHEID

IPC voor architecten - REKENEN AAN DUURZAAMHEID IPC voor architecten - REKENEN AAN DUURZAAMHEID Innoveren op architectenbureaus met behulp van IPC- subsidie Op 14 juni 2013 kan er opnieuw worden ingeschreven voor de IPC- regeling. Deze subsidieregeling

Nadere informatie

Geothermie als Energiebron

Geothermie als Energiebron Geothermie als Energiebron Even voorstellen: Paul Mast -- Geoloog Johan de Bie --Technical Sales manager ESPs Ynze Salverda -- BD Analist Er zijn verschillende vormen van duurzame energie. Daarvan is geothermie

Nadere informatie

DC Innovatieprogramma Reglement

DC Innovatieprogramma Reglement reglement voor subsidieaanvragen behorende tot het DC Innovatieprogramma DC Innovatieprogramma Reglement 1. Definities Aanvragers: het Samenwerkingsverband dat een aanvraag voor een Innovatieproject indient,

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie,

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 5169 25 maart 2011 Regeling van de Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie van 17 maart 2011, nr. WJZ /

Nadere informatie

Provinciaal klimaat- en energiebeleid: doelen, emissies, maatregelen. Robert Koelemeijer - PBL

Provinciaal klimaat- en energiebeleid: doelen, emissies, maatregelen. Robert Koelemeijer - PBL Provinciaal klimaat- en energiebeleid: doelen, emissies, maatregelen. Robert Koelemeijer - PBL Doelstellingen - Mondiaal Parijs-akkoord: Well below 2 degrees. Mondiaal circa 50% emissiereductie nodig in

Nadere informatie

Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere 2018

Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere 2018 Toelichting en stappenplan Initiatievenbudget Samen werken aan duurzame energie Almere 2018 Inleiding Het streven van Almere is om in 2022 energieneutraal te zijn. Met het programma Energie Werkt! wordt

Nadere informatie

Life Sciences & Health TKI 2015

Life Sciences & Health TKI 2015 Life Sciences & Health TKI 2015 TKI LSH Match regeling voor publiek-private samenwerking Oproep tot het indienen van aanvragen voor de TKI- regeling voor de Topsector Life Sciences & Health 1. Regeling

Nadere informatie

Tweede call voor offertes voor projecten

Tweede call voor offertes voor projecten Tweede call voor offertes voor projecten Thema : kleur- geur- en smaakstoffen uit planten Inleiding Het Kenniscentrum heeft tot doel om doorbraken te bewerkstelligen voor de valorisatie van werkzame stoffen

Nadere informatie

Hoe verder? (Bas Buchner)

Hoe verder? (Bas Buchner) Hoe verder? (Bas Buchner) 1 Het Maritiem Innovatiecontract Er wordt goed samengewerkt in projecten én er is ruimte/geld voor funderend (middel)lange termijn onderzoek. Zo ontwikkelen we de kennis en de

Nadere informatie

Insights Energiebranche

Insights Energiebranche Insights Energiebranche Naar aanleiding van de nucleaire ramp in Fukushima heeft de Duitse politiek besloten vaart te zetten achter het afbouwen van kernenergie. Een transitie naar duurzame energie is

Nadere informatie

Duurzame Industrie. De ombouw van energie-intensief naar energie-efficiënt

Duurzame Industrie. De ombouw van energie-intensief naar energie-efficiënt Duurzame Industrie De ombouw van energie-intensief naar energie-efficiënt De ombouw van energie-intensief naar energie-efficiënt De verduurzaming van Nederland en van de industrie vraagt onder andere

Nadere informatie

SUBSIDIEREGELING THE HAGUE SECURITY DELTA (HSD) STIMULERINGSFONDS DEN HAAG 2014

SUBSIDIEREGELING THE HAGUE SECURITY DELTA (HSD) STIMULERINGSFONDS DEN HAAG 2014 Gemeente Den Haag Ons kenmerk DSO/2014.542 RIS 274416 SUBSIDIEREGELING THE HAGUE SECURITY DELTA (HSD) STIMULERINGSFONDS DEN HAAG 2014 HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, Besluit: I. Vast te stellen

Nadere informatie

Renewable energy in the Reijerscop area Peter Dekker Luc Dijkstra Bo Burgmans Malte Schubert Paul Brouwer

Renewable energy in the Reijerscop area Peter Dekker Luc Dijkstra Bo Burgmans Malte Schubert Paul Brouwer Renewable energy in the Reijerscop area Peter Dekker Luc Dijkstra Bo Burgmans Malte Schubert Paul Brouwer Introductie Methode Subsidies Technologien Wind Zon Geothermisch Biomassa Externe Investeerders

Nadere informatie

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015 Enexis De veranderende rol van de netbeheerder Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis 12 november 2015 Rol Enexis in de elektriciteitsketen Elektriciteitscentrale voor de opwek van elektriciteit

Nadere informatie

Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie

Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie Slimme Aanpak Energiebesparing voor de industrie Mei 2014 www.ecn.nl Nederlands industrieel energiegebruik Feedstock M 3792 Elektrisch M 1736 Een economische waarde van ca. 6 miljard euro per jaar Jaarlijks

Nadere informatie

EfficiEncy Duurzaam. EnErgiEbEsparing. Warmte en koude. KEnnis industrie. energie financiering. instrumenten. GebouwDe omgeving

EfficiEncy Duurzaam. EnErgiEbEsparing. Warmte en koude. KEnnis industrie. energie financiering. instrumenten. GebouwDe omgeving Warmte en koude Kennis, advies, instrumenten en financiële steun EfficiEncy Duurzaam GebouwDe omgeving energie financiering KEnnis industrie instrumenten EnErgiEbEsparing De Nederlandse overheid streeft

Nadere informatie

vol in ACTIE! Slimbouwen sessie Doorn

vol in ACTIE! Slimbouwen sessie Doorn vol in ACTIE! 15-11-2010 Slimbouwen sessie Doorn 1 Slimbouwen 2.0 Nieuwe manier van bouwen gebaseerd op wetenschappelijk bewezen filosofie Service organisatie tussen branche en bedrijf Slimbouwen stimuleert

Nadere informatie