B E L E I D S P L A N

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "B E L E I D S P L A N 2 0 1 5"

Transcriptie

1 B E L E I D S P L A N I. Inleiding II. Vereniging de Pensioenfederatie: middelen voor ons doel 1. Verenigingsmanagement 2. Lidmaatschap en bestuursinrichting 3. Ledencommunicatie 4. Reputatiemanagement 5. Relaties met belanghebbenden ( stakeholdermanagement ) III. Ons doel: goede pensioenen 6. Noodzakelijke innovaties a. DC-regelingen en collectieve risicodeling b. Algemeen Pensioenfonds c. Verplichtstelling mag geen belemmering zijn voor toegang tot APF 7. Communicatie a. UPO 2016 b. Werkgeverschecklist c. Pensioenvergelijker d. Wet pensioencommunicatie 8. Europa a. De richtlijn voor pensioeninstellingen, IORP b. Relaties met betrokken partijen c. Economische en Financiële Wetgeving d. Lange termijn financiering 9. Overige prioritaire thema s a. Verkenning toekomst klein pensioenfonds b. Goed pensioenfondsbestuur c. Het FTK d. Pensioenregister e. Beloningsbeleid f. Toezicht door AFM en DNB g. Verlaging uitvoeringskosten h. Btw Januari

2 I. Inleiding Goede pensioenen voor onze deelnemers: dat is het doel dat de leden van de Pensioenfederatie bindt. Daartoe hebben we onze krachten gebundeld in de vereniging Pensioenfederatie. De vereniging behartigt de belangen van de leden met lobby, communicatie en verbetervoorstellen voor beleid en uitvoering. Dit beleidsplan bestaat uit twee delen. Het eerste deel gaat over ons als vereniging: wat zijn de elementen waarmee we de vereniging Pensioenfederatie goed kunnen laten functioneren, en welke verbeterslagen gaan we in 2015 daarin maken. In het tweede deel komen de thema s aan de orde waar we als Pensioenfederatie in 2015 aan werken om het stelsel van tweede pijler pensioenen voor de toekomst te borgen en vanuit verschillende invalshoeken te versterken. Het beleidsplan 2015 is een richtsnoer voor werkzaamheden rond belangrijke thema s van onze vereniging. Het geeft een overzicht van te voorziene beleidsontwikkelingen en de werkzaamheden die door voor ons uit volgen. - De begroting 2015 is het financiële kader voor dit beleidsplan De strategische verkenning vormt het inhoudelijke vertrekpunt. Januari

3 II. Vereniging de Pensioenfederatie: middelen voor ons doel 1. Verenigingsmanagement Verenigingsmanagement is een speerpunt voor elke vereniging. Dat is zeker bij de Pensioenfederatie het geval. Onze vereniging bestaat immers, na de fusie van haar drie rechtsvoorgangers, nog maar een jaar. De leden zijn op zoek naar verbinding in inhoud en in gevoel van saamhorigheid. Het werk van de Pensioenfederatie zal er in 2015 mede op gericht zijn om hieraan tegemoet te komen. In 2013/2014 heeft u via het ledenonderzoek laten weten op welke punten de relatie tussen u en de Pensioenfederatie verstevigd kan worden. In 2014 zijn de eerste stappen gezet om verder inhoud en uitvoering te geven aan het verenigingsmanagement. Zo is door middel van korte internetenquêtes en themabijeenkomsten met subsessies aan u gevraagd hoe u over bepaalde onderwerpen denkt. Uw input is ingezet voor het verbeteren van het functioneren van de Pensioenfederatie. In 2015 wordt hier verder op ingezet. We willen de binding tussen pensioenfondsen onderling en tussen de pensioenfondsen en de Pensioenfederatie verder bevorderen. Dat krijgt vorm door onder andere het organiseren van open middagen op het bureau, het inrichten van een ledenpanel en het stimuleren van de totstandkoming van Kringen (van pensioenfondsen) en Platforms (van bijvoorbeeld juristen, beleggers, actuarissen, communicatiedeskundigen e.d.). Ook zullen we in 2015 actief onder uw aandacht brengen dat de beleids- en communicatieadviseurs graag presentaties houden voor (groepen van) pensioenfondsen en/of uitvoeringsorganisaties en kringen. Door vaker met elkaar van gedachten te wisselen kan de Pensioenfederatie de belangenbehartiging en haar services beter afstemmen op uw behoefte en het draagvlak voor de standpunten versterken. 2. Bestuursinrichting en lidmaatschap In 2014 zijn grote stappen gemaakt met de bestuurlijke organisatie van de vereniging. We doen nu ervaring op met de nieuwe bestuurlijke- en commissiestructuur en bekijken waar aanpassingen nodig zijn. Met het oog op veranderingen in de marktordening (consolidatie, nieuwe instituties) zal in 2015 worden bezien of er naast pensioenfondsen ook andere, sectorverwante, organisaties een vorm van lidmaatschap van de Pensioenfederatie zouden kunnen krijgen. Januari

4 Tegelijk met dit beleidsplan 2015 presenteren we aan u de Strategische verkenning. Dat document gaat in op de uitdagingen die de Pensioenfederatie als vereniging de komende jaren te wachten staan. In deze Strategische verkenning is aangegeven waarom het wenselijk is dat de Pensioenfederatie zich gaat beraden op de vraag welke instituties, naast de pensioenfondsen, lid zouden kunnen worden van de Pensioenfederatie. Een commissie gaat aan de slag met de vraag welke instituties zich kunnen aansluiten bij de Pensioenfederatie. Vanzelfsprekend is daarbij het uitgangspunt dat die instituties de missie en visie van de Pensioenfederatie in woord en daad kunnen onderschrijven. De commissie zal ook ingaan op wat een eventuele uitbreiding van de mogelijkheden tot lidmaatschap voor andere instituties dan pensioenfondsen tot een gevolg zal kunnen hebben voor bestaande stemverhoudingen en verdeling van bestuurszetels. Naar verwachting zullen de voorstellen van de commissie en de conclusies die het bestuur daar uit trekt voor de zomer 2015 aan de ALV kunnen worden voorgelegd. 3. Ledencommunicatie Goede communicatie tussen de leden, het bestuur en het bureau van de Pensioenfederatie is cruciaal voor het functioneren van onze vereniging en voor het bereiken van onze doelen. Communicatiemiddelen zijn onder meer website, themabijeenkomsten, jaarcongres, algemene ledenvergadering, servicedocumenten, terugkoppelingen in Overzicht. a. Bijeenkomsten Jaarlijks zijn er circa tien bijeenkomsten waarop we u bijpraten op de belangrijke dossiers. Waar weinig tijd voor wordt gemaakt maar waar volgens het ledenonderzoek wel behoefte aan is, is het voeden van het verenigingsgevoel van, tussen en met de leden. De Pensioenfederatie kan vaker een ontmoetingsplek zijn voor de leden, waar aandacht is voor wat er bij hen speelt. Daarnaast hebben veel leden in het ledenonderzoek aangegeven elkaar graag te ontmoeten in een ontspannen setting, mede omdat veel fondsen ook op zoek zijn naar samenwerking. In 2015 zullen naast de bestaande meer inhoudelijke bijeenkomsten daarom ook een of meer bijeenkomsten worden georganiseerd die sterker gericht zijn op bevordering van het onderlinge contact tussen leden, waarbij een te ontwikkelen jaarlijks terugkerende sectordag een mogelijkheid is. b. Website De website van de Pensioenfederatie is alweer enige jaren in de lucht. Januari

5 De site heeft een update nodig als het gaat om navigatie, indeling, zoekfunctie en relatie tot het ledennet. Ander punt dat begint te wringen is dat er nu geen verbinding is tussen het CRM-systeem van de Pensioenfederatie en de website en het ledennet. Door deze drie zaken aan elkaar te koppelen, kan veel tijd worden bespaard met abonnementenbestanden van onze digitale uitingen en het uitnodigen voor bijeenkomsten van onze leden. Nu gebeuren tal van zaken handmatig, wat arbeidsintensief is, irritatie bij de leden oplevert (waarom moeten jullie steeds opnieuw alles van mij weten?!) met daarbij kans op fouten. Ook de zogeheten communicatiemiddelenmix van de Pensioenfederatie moet tegen het licht worden gehouden. Zo kennen niet alle leden alle uitingen en is er qua naamgeving veel te winnen als de namen van de uitingen meteen aangeven wat je ervan kunt verwachten. Verder zal er op basis van het reeds bestaande Overzicht een uiting worden ontwikkeld ten behoeve van belanghebbenden ( stakeholders ). 4. Reputatiemanagement Een goede reputatie is van belang voor elke organisatie. Zeker ook voor de Pensioenfederatie, die op een vol speelveld opereert, samen met diverse andere spelers. Een goede reputatie vergroot de waardering van een organisatie bij al haar doelgroepen. Sleutelwoorden van een goede reputatie zijn authenticiteit, bekendheid, consistentie, deskundigheid en responsiviteit. Reputatie gaat over de bekendheid van de organisatie en de waardering die de organisatie bij de verschillende te onderscheiden maatschappelijke groeperingen ( stakeholders ) geniet, zoals bijvoorbeeld actieve deelnemers, gepensioneerden, jongeren, ouderen, burgers, politiek, media, toezichthouders, werkgevers, vakbonden, belangenorganisaties. Reputatiemanagement gaat over alle inspanningen die de organisatie doet om te werken aan vertrouwen en een positieve beeldvorming. Reputatiemanagement wordt door de Pensioenfederatie op verschillende manieren aangepakt, afhankelijk van de stakeholder op wie de inspanningen zijn gericht. Onderstaand wordt ingegaan op drie te onderscheiden componenten van reputatiemanagement. a. Thema-management De Pensioenfederatie schaakt met een veelheid aan thema s op veel borden tegelijk in Den Haag, Brussel, Frankfurt en Amsterdam. Actief volgen daarvan en inspelen op onderwerpen is niets nieuws. Januari

6 Wel nieuw is dat thema-management ( issuemanagement ) gaat voorzien in een digitale omgeving die een totaaloverzicht biedt van onderwerpen, de status daarvan, de bijbehorende kernboodschappen en de relevante documenten over het betreffende onderwerp van zowel de Pensioenfederatie, externe belanghebbenden ( stakeholders ), als de media. Deze digitale omgeving stelt ons in staat om inzicht aan u te bieden in wat er speelt en waar de Pensioenfederatie op inzet. b. Belangenbehartiging Om uw belangen te dienen moet de Pensioenfederatie ook de meedenkende en betrouwbare sparringpartner voor de politiek zijn. Belangrijk is om zo veel mogelijk van het goede van ons huidige stelsel te kunnen behouden en een institutioneel landschap te creëren waarbij pensioenfondsen die zich heroriënteren op hun voortbestaan positieve keuzes kunnen maken die hun deelnemers optimaal dienen. Om dat te bereiken zullen we continu op deskundige en tegelijk laagdrempelige wijze het brede plaatje moeten presenteren aan (politieke) belanghebbenden ( stakeholders ) en op de consequenties van ideeën van andere partijen moeten wijzen. Uiteraard moeten waar mogelijk alternatieven aangedragen worden om het politiek sentiment en de neuzen in de goede richting te krijgen. c. Proactief mediabeleid De media spelen een belangrijke rol bij de beeldvorming over de pensioensector. De belangstelling van de pers voor pensioenen is de afgelopen jaren sterk gegroeid, parallel aan de toegenomen politieke en maatschappelijke aandacht. Passend bij de tijdgeest vragen de media de pensioensector om transparant te zijn over zowel hun beleidsmatige uitgangspunten als de dagelijkse praktijk. Media-aandacht wordt niet zelden aangewakkerd door specifieke partijen of opinion leaders op ons speelveld die de media benutten als platform om hun zaak te dienen. Dat zien we juist bij steeds terugkerende issues als verantwoord beleggen en de jong-oud discussie. Discussies die niet alleen via de traditionele dagbladen, radio en TV worden gevoerd, maar steeds vaker ook via twitter en andere sociale media. De Pensioenfederatie zet ook zelf media in voor de reputatie van de sector. Daarbij is het zaak om niet alleen desgevraagd deel te nemen aan die discussie in de media, maar ook om zelf proactief initiatieven en meningen uit te dragen. Januari

7 Een dergelijke agendasettende aanpak kan een positieve bijdrage leveren aan het imago van de pensioensector, zeker als we deze aanpak in gezamenlijkheid van koepel en fondsen kunnen realiseren. 5. Relaties met belanghebbenden ( stakeholdermanagement ) Stakeholdermanagement is het actief beheren van relaties met organisaties en groeperingen in de omgeving van de Pensioenfederatie. Het dient twee belangen die in elkaars verlengde liggen: het versterken van de reputatie, en het bereiken van inhoudelijke resultaten. Succesvolle belangenbehartiging vraagt om goede kennis van de relevante belanghebbenden ( stakeholders ) en samenwerking met hen als dat effectief is voor de belangenbehartiging. Als belangenbehartiger is de Pensioenfederatie intensief in contact met haar belanghebbenden ( stakeholders ). Met meerdere belanghebbenden ( stakeholders ) vindt regelmatig overleg plaats, vaak op verschillende niveaus. In die overleggen komen actuele onderwerpen aan de orde. Overleg dient ook voor versterking van de onderlinge relatie. Daarnaast stuurt de Pensioenfederatie position papers naar deze groepen om haar standpunt op een dossier uit te dragen. In 2015 zal verder worden geïnvesteerd in de relaties met de andere koepelorganisaties, zoals DUFAS, Verbond van Verzekeraars en Nederlandse Vereniging van Banken. Vanzelfsprekend zullen de relaties met toezichthouders, departementen en Kamerleden worden gecontinueerd. In 2015 zullen we in dat kader extra aandacht besteden aan de relatie met het ministerie van Financiën en het ministerie van Economische zaken. Daarnaast zal intensief de dialoog worden gezocht met de toezichthouders AFM en DNB over hun rol en taakopvatting. De Pensioenfederatie onderhoudt ook relaties met zowel de organisaties van ouderen als jongeren. Het initiatief van de jongerenorganisaties; Pensioenlab, wordt door de Pensioenfederatie een warmt hart toegedragen. Een aspect dat nu niet wordt ingevuld, is het structureel bouwen aan onze reputatie door het over het voetlicht brengen van de sterke punten van de sector, de goede dingen die op sector- en fondsniveau worden gedaan en de discussies, doorgaans met de belanghebbenden ( stakeholders ), over verdere verbeteringen. In 2015 zal een digitaal format worden ontwikkeld voor een periodieke uiting voor belanghebbenden ( stakeholders ). Januari

8 III. Ons doel: goede pensioenen 6. Noodzakelijke innovaties De pensioensector heeft zich in zes decennia ontwikkeld tot haar huidige omvang en kwaliteit. Toch is de kritiek op de sector en het stelsel de afgelopen jaren sterk toegenomen. De samenleving vraagt om aanpassingen van de sector en het stelsel. De Staatssecretaris is de Nationale Pensioendialoog gestart en de SER zal met een advies komen over de toekomst van het stelsel. Onvermijdelijk zullen onder meer vraagstukken als de doorsneesystematiek en pensioenen voor zzp-ers op de agenda komen te staan. De Pensioenfederatie is niet de partij die gaat over de inhoud van de pensioenregeling. Wel zal de Pensioenfederatie vanuit uw verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de regeling, de communicatie, het beheer van de gelden en het na komen van de pensioenafspraak in 2015 niet langs de zijlijn kunnen blijven staan in het debat over de toekomst van het stelsel. Ons pensioenstelsel vernieuwen is niet eenvoudig. Over vele ingrediënten van het stelsel, zoals keuzevrijheid en risicodeling, bestaan veel verschillende inzichten over hoe het anders en beter zou kunnen. En als er consensus zou ontstaan over een nieuw ontwerp, dan zal ook de transitie van oud naar nieuw vele hoofdbrekens kosten. Niettemin wordt er door leden en samenwerkingsverbanden van leden op verschillende concrete thema s gewerkt aan bouwstenen voor een nieuw stelsel. Als we de komende jaren vooruit willen komen, dan is het verstandig om al in 2015 met praktische voorstellen te komen en deze uit te werken en nieuwe dilemma s en overgangsproblemen zo veel mogelijk buiten de deur te houden. De Pensioenfederatie wil drie belangrijke thema s in 2015 op de agenda hebben. a. DC-regelingen met van elementen van collectieve risicodeling. Aan het einde van 2014 heeft de Staatssecretaris een belangrijke opening geboden in het creëren van meer mogelijkheden om de beschikbare premieregelingen te optimaliseren. In 2015 zullen de eerste stappen worden gezet om bij beschikbare premieregelingen de mogelijkheden om te komen tot risicodeling en collectiviteit te vergroten. Januari

9 Dit is van groot belang omdat het de eerste stap kan zijn van een ontwikkeling waarbij op den duur het harde onderscheid tussen de premieovereenkomst oud stijl en de uitkeringsovereenkomst oude stijl verdwijnt en sociale partners en beroepsgenoten meer mogelijkheden krijgen om contracten af te sluiten die aansluiten bij de wensen van de beroepsgenoten en werknemers. In 2015 zal de Pensioenfederatie de doorontwikkeling van de mogelijkheden om tot collectieve elementen en risicodeling in pensioenovereenkomsten te komen en een faciliterend fiscaal kader blijven promoten. b. Algemeen Pensioenfonds (APF). Het Algemeen Pensioenfonds gaat er in 2015 naar alle waarschijnlijkheid eindelijk komen. Het is van groot belang dat met de komst van het APF aan alle fondsen of het nu een opf, bpf (al dan niet verplicht gesteld) of een beroepspensioenfonds is, de mogelijkheid wordt geboden hun collectiviteit met behoud van de eigen karakteristieken in een groter geheel onder te brengen. Het APF moet een pensioenfonds worden waarvan het bestuur net als bij andere fondsen ingericht kan zijn volgens één van de vijf bestuursmodellen, een pensioenfonds dat slechts in het belang van de (ex-)deelnemers en gepensioneerden werkt, een pensioenfonds dat mag ringfencen tussen en binnen collectiviteiten en dat niet gebonden is aan enige beperking in de werkingssfeer. Zo moet het APF er volgens de Pensioenfederatie uitzien en het moet zo spoedig mogelijk operationeel kunnen zijn. c. Verplichtstelling mag geen belemmering zijn voor toegang tot APF Onvermijdelijk zal in 2015 de discussie ontstaan over de relatie tussen verplicht gestelde deelname aan een bedrijfstakpensioenfonds en de introductie van het APF. Het ligt niet voor de hand dat de overheid zal overgaan tot de introductie van verplicht gestelde deelname aan een APF. De voor beroepspensioenfondsen van oudsher bestaande mogelijkheid om te werken met een verplichtstelling aan de regeling levert geen problemen bij de introductie van de APF en de overdracht van beroepspensioenregelingen naar een APF. De Pensioenfederatie wil in 2015 meedenken om het mogelijk te maken dat de bedrijfstakpensioenregelingen ondergebracht kunnen worden bij een APF zonder dat daarbij de voordelen van de verplichtstelling komen te vervallen. Januari

10 Een denkrichting daarvoor is om bij APF en voor bedrijfstakpensioenregelingen net als bij beroepspensioenregelingen verplichtstelling aan de regeling mogelijk te maken. 7. Communicatie Goede communicatie over pensioen draagt bij aan het pensioenbewustzijn van de deelnemer, en aan zijn vertrouwen in het eigen fonds. Pensioenfondsen hebben hier zelf een heel belangrijke rol in. In 2015 zal ook sector breed worden gewerkt aan betere communicatie. 7a. UPO 2016 Naar verwachting komt in de wet Pensioencommunicatie te staan dat het UPO vanaf 2016 korter moet zijn. Immers, het aanreiken van grote hoeveelheden informatie is contraproductief. In de wet zal ook staan dat het te bereiken pensioen niet hoeft te worden vermeld. Het UPO krijgt daarmee het karakter van een jaaropgave: wat heb ik in jaar x opgebouwd, en wat is het verschil tussen het eindbedrag van jaar x en jaar x-1. Veel leden geven aan het te bereiken pensioen graag op het UPO te houden. Het 'eindbedrag' is voor veel deelnemers relevanter dan wat ze nu hebben. Ook is het te bereiken pensioen een gegeven dat nodig is bij hypotheekverstrekkers. Uitdaging is te komen tot een format dat past binnen de wettelijke kaders en meerwaarde biedt voor de deelnemer. Uitgangspunten als gelaagdheid, digitaal doorklikbaar (naar mijnomgeving en mijnpensioenoverzicht.nl), en aansluiten op de beeldtaal van Pensioen worden meegenomen bij het ontwikkelen van het vernieuwde format. Uiteraard maken afstemming met u, het testen van het format en een akkoord van SZW deel uit van het proces. We richten een eigen werkgroep in en werken met het Verbond samen in een gezamenlijke werkgroep. Het streven is om het nieuwe format op 1 juni 2015 gereed te hebben. 7b. Werkgeverschecklist In de memorie van toelichting bij het wetsvoorstel Pensioencommunicatie wordt stilgestaan bij de door ons ontwikkelde checklist voor werkgevers. Het initiatief wordt geprezen. Ook de Stichting van de Arbeid is positief over deze checklist die werkgevers helpt om het onderwerp pensioen met sollicitanten en nieuwe werknemers te bespreken. Januari

11 De checklist is opgezet in de beeldtaal van Pensioen en voert de werkgever langs de belangrijkste onderdelen van zijn pensioenregeling. Aanvullend op het gesprek over de regeling kan de werkgever laag 1 van Pensioen aan de werknemer uitreiken. De checklist werkgevers moet nog worden gefinaliseerd en in de praktijk worden getest. Ook moet worden bekeken of het Verbond wil aanhaken. Vervolgens kunnen we de checklist aan u aanbieden en aan werkgeversorganisaties. 7c. Pensioenvergelijker Begin oktober 2014 zijn de formats voor Pensioen aan u en het Verbond van Verzekeraars beschikbaar gesteld. Een onderdeel van Pensioen 1-2-3, de pensioenvergelijker, is op een basale manier opgesteld. Deelnemers zijn echter pas echt geholpen als zij de basiskenmerken van twee regelingen naast elkaar kunnen zetten. Wij vinden, net als ook SZW en AFM, dat wat nu is opgeleverd, vooral een goede eerste stap is. Verdere ontwikkeling naar een digitale omgeving waarin je twee pensioenregelingen met elkaar kunt vergelijken, moet worden opgepakt. Het is verstandig om daarbij niet overhaast tewerk te gaan. Allereerst is het van belang te weten hoe Pensioen uitpakt bij de doelgroepen van de achterban. Bovendien gaat de wettelijke verplichting vermoedelijk pas op 1 januari 2016 in. Tegelijkertijd kunnen wél de communicatieve en technische mogelijkheden alvast in kaart worden gebracht, zodat we aan de bal blijven op dit voor de sector belangrijke issue van het vergelijken van pensioenregelingen. Overigens is de domeinnaam pensioenvergelijker.nl in het bezit van de Pensioenfederatie. 7d. Wet pensioencommunicatie Als Pensioenfederatie hebben wij goede en effectieve informatie door fondsen aan de deelnemer voor ogen. De wet wordt er op aangepast om dit nog meer mogelijk te maken. Het komt er nu op aan om bij de implementatie in 2015 verder te bouwen aan dit doel. Daarbij is relevant om in goed contact met de AFM onnodige ballast aan beleidsregels of wettelijke voorschriften te voorkomen. Januari

12 8. Europa Brussel is sterk bepalend voor de regelgeving waar we als pensioenfondsen mee te maken hebben. Belangenbehartiging in Brussel door de Pensioenfederatie is dus belangrijk. Uitgangspunt daarbij is dat Europese regels voldoende ruimte blijven bieden voor de wijze waarop we in Nederland onze pensioenen willen vormgeven. De lobby krijgt vorm via onder meer de onderstaande dossiers. 8a. De richtlijn voor pensioeninstellingen, IORP De lobby rond de voorgestelde herziening van de IORP richtlijn, die zich specifiek richt op pensioenfondsen, zal ons in 2015 opnieuw bezig houden. Van prominent belang voor de lobby rondom de IORP richtlijn in Brussel is het beïnvloeden van de verdere uitwerking van kwantitatieve solvabiliteitseisen en de scheiding tussen wat er valt onder sociaal- en arbeidsrecht enerzijds, en prudentiële wetgeving anderzijds. We zullen daarbij proactief Nederlandse best practices promoten. 8b. Relaties met betrokken partijen De goede samenwerking met andere koepelorganisaties, met name de Duitsers, de Britten en de Belgen, blijft ook in 2015 van groot belang. Ook contacten, en waar mogelijk allianties, met andere belanghebbenden zoals verzekeraars en andere institutionele investeerders zullen in de toekomst verder worden uitgebreid. Aandacht voor de Nederlandse pensioenbelangen is gediend bij bemensing van relevante organisaties, commissies en werkgroepen in Europa door personen uit Nederland. We spelen een rol om dat te bevorderen bij bijvoorbeeld de Occupational Pensions Stakeholder Group (OPSG) bij EIOPA, stakeholder groepen bij ESMA, en ook bij onze Europese federaties, PensionsEurope en AEIP (European Association of Paritarian Institutions). Belangrijk element daarbij is ook het introduceren van - en voorbereiden van mogelijke opvolgers voor de huidige afgevaardigden in het Europese speelveld. 8c. Economische en Financiële Wetgeving Beleggingsbeleid van de pensioenfondsen wordt sterk beïnvloed door Brusselse regelgeving voor de financiële markten. Adequate lobby is dus belangrijk. Daarom werken we nauw samen met de Pensioen Uitvoeringsbedrijven (PUB), onze uitvoerders. Januari

13 Het sociale karakter van Nederlandse pensioenfondsen en hun lange termijn visie vormen de rode draad bij de lobby op deze onderwerpen. Structureel probleem daarbij is dat in Nederland de pensioenfondsen als gevolg van dit sociale karakter anders ingebed zijn in het nationale sociale stelsel dan in de andere lidstaten. Het vraagt voortdurend aandacht om dat in Brussel voor ogen te houden. We blijven de ontwikkelingen rondom EMIR, MiFID II/R, etc. monitoren, en geven waar mogelijk input op consultaties. Om te voorkomen dat regulering van de financiële markten tot buitenproportionele kosten leidt, zullen we blijven pleiten voor gedegen impact assessments van wetgevingsvoorstellen. Daarmee willen we ervoor zorgen dat wetgeving van onze pensioenfondsen ruimte laat om een goed rendement te behalen ten behoeve van goede pensioenen voor hun deelnemers. Een voorbeeld is de Financiële Transactie Taks (FTT), die voor pensioenfondsen veel kosten met zich mee zou brengen. Hierin worden we gesterkt door het officiële standpunt van het kabinet. Het kabinet heeft als standpunt dat Nederland geen FTT zal invoeren zolang pensioenfondsen niet zijn uitgezonderd. 8d. Lange termijn financiering We nemen een proactieve rol in bij het uitdragen van de belangen van pensioenfondsen als institutionele investeerders. Net zoals met Investeren in Nederland de Nederlandse overheid probeerde om meer interesse te krijgen van pensioenfondsen voor meer investeringen in de eigen economie om (zo hoopt men) nationale groei te bevorderen, zo probeert Brussel op Europees niveau hetzelfde. We dragen op dit thema actief zowel de belangen als ook best practices van Nederlandse pensioenfondsen uit. Waar mogelijk werken we daarbij samen met Eumedion (de belangenbehartigingsorganisatie voor institutionele beleggers op het gebied van corporate governance en duurzaamheid) en gaan we het gesprek aan met andere belangrijke lange termijn investeerders. 9. Overige prioritaire thema s Deze thema s kunnen niet worden geschaard onder de grotere noemers van de voorgaande acht rubrieken in dit beleidsplan. Stuk voor stuk zijn deze thema s van groot belang voor de sector en zullen in meer of mindere mate uw agenda het komende jaar bepalen. Januari

14 9a. Verkenning toekomst van de minst grote pensioenfondsen Nogal wat werkgevers twijfelen sterk over het voortbestaan van hun ondernemingspensioenfonds, zo blijkt uit bijeenkomsten die we in 2014 hebben gehouden. De toekomst van met name pensioenfondsen met een vermogen tot een ordegrootte van 1 mld. staat daarom de komende paar jaar nog nadrukkelijker op de agenda. Notabene: we hanteren hier nadrukkelijk níet het adjectief klein. Als een pensioenfonds immers een vermogen van bijvoorbeeld 100 mln. beheert, dan is dat een enorme hoeveelheid geld. Een dergelijk fonds is weliswaar aanzienlijk minder groot dan de grootste fondsen, maar het is níet klein. Werkgevers hebben behoefte aan een verkenning van mogelijkheden door de Pensioenfederatie: een schets van de alternatieven voor fondsen waarbij vooren nadelen in ogenschouw worden genomen, en waarbij handhaving van het fonds ook een optie is. Bij een aanzienlijk aantal fondsen wordt al in 2015 besloten om al dan niet verder te gaan als pensioenfonds. Van belang is dat via het construct Algemeen Pensioenfonds (APF) wordt gewerkt aan een (voor werkgevers en werknemers) aantrekkelijk nieuw alternatief. Voor 2015 betekent dit dat we proactief aan de slag gaan met dit onderwerp, door middel van het organiseren van kleine bijeenkomsten waarin gesproken wordt over hoe die toekomst er uit kan zien. Het bij elkaar brengen van fondsen met een parallelle toekomst (met name via het APF) is een wens vanuit vele leden. 9b. Goed pensioenfondsbestuur In juli 2014 is de Wet Versterking bestuur pensioenfondsen in werking getreden. Vrijwel alle leden hebben de wet inmiddels geïmplementeerd. Dit betekent echter niet dat de ontwikkelingen in het kader van goed pensioenfondsbestuur voltooid zijn. In 2015 gaan we inventariseren hoe de wet in de praktijk uitwerkt, of er knelpunten zijn of verbeterpunten. Deze zullen in elk geval in de wettelijke evaluatie van de wet in 2017 worden ingebracht. Parallel aan het traject van de Wet Versterking bestuur pensioenfondsen is de Code Pensioenfondsen opgesteld, door de Pensioenfederatie en de Stichting van de Arbeid. De Monitoringcommissie die door de Pensioenfederatie en de Stichting van de Arbeid is ingesteld, zal jaarlijks de naleving van de Code gaan onderzoeken en hierover rapporteren en desgewenst aanbevelingen uitbrengen. Het secretariaat van deze commissie is bij de Pensioenfederatie belegd. Het eerste monitoringrapport zal in 2015 worden uitgebracht. Januari

15 9c. Het FTK 2015 wordt het jaar waarin u als pensioenfondsen aan de slag moet met het aangepaste FTK. Voor veel fondsen geldt dat er voor 1 juli 2015 een herstelplan moet worden ingediend conform de nieuwe regels. Veelal is er ook sprake van een nieuw pensioencontract. We zullen in het begin van 2015 in bijeenkomsten een nadere duiding geven van de wet- en regelgeving die van kracht is geworden. We gaan dit doen in samenwerking met DNB zodat implementatievragen ook meteen door de toezichthouder kunnen worden meegenomen en indien mogelijk worden beantwoord. Verder zullen in 2015 daar waar mogelijk de signalen die we van u krijgen over de knelpunten en vragen die het werken met het nieuwe FTK oproept, worden doorgeleid naar SZW en DNB. Met hen gaan we dan het gesprek aan over mogelijke oplossingen. Naar verwachting zal er in 2015 opnieuw discussie ontstaan over welke UFR moet worden toegepast. Op basis van uw input gaan we invloed uitoefenen op de te ontwikkelen aanpassingen. 9d. Pensioenregister De nieuwe Wet Pensioencommunicatie stelt nieuwe eisen aan het Pensioenregister. De website moet daarom een aantal nieuwe functionaliteiten krijgen. Van groot belang is dat deze makkelijk te begrijpen zijn voor de bezoekers van de site. Op dit moment scoort mijnpensioenoverzicht.nl goed als het gaat om overzichtelijkheid en betrouwbaarheid. Dat moet vooral zo blijven. Echter, momenteel bezoeken met name ouderen de site. Om ook jongere doelgroepen te interesseren, is in 2014 veel energie gestoken in de ontwikkeling van een nieuw design voor mijnpensioenoverzicht.nl. Binnen dat design zullen ook de nieuwe functionaliteiten een plaats kunnen krijgen. In de loop van 2015 moet de nieuw ontworpen en aan de nieuwe functionaliteiten aangepaste versie van mijnpensioenoverzicht.nl van start gaan. Een ander belangrijk aspect rond mijnpensioenoverzicht.nl is de samenhang met enerzijds het UPO en anderzijds de mijnomgeving van pensioenuitvoerders. Bij u leven verschillende opvattingen over de toekomst van mijnpensioenoverzicht.nl. Een aantal leden wil zelf in de lead zijn waar het gaat om digitale pensioencommunicatie met de deelnemer. Zij hebben geavanceerde interactieve mijn-domeinen ontwikkeld, waar de deelnemer veel informatie kan krijgen. Januari

16 Aan de andere kant is er ook een aantal grote pensioenfondsen dat er bewust voor kiest om géén eigen interactieve website te hebben. Deze fondsen hebben deelnemers met kleine aanspraken, waardoor juist het een totaaloverzicht, inclusief AOW, van belang is. Bij de verdere ontwikkeling van het Pensioenregister zal nadrukkelijk rekening moeten worden gehouden met de verschillende opvattingen van de leden, en die van de SVB en het Verbond van Verzekeraars. Het Pensioenregister is immers een samenwerkingsverband voor de website mijnpensioenoverzicht.nl. In het bestuur zitten vertegenwoordigers van de Pensioenfederatie. Vanuit de Pensioenfederatie streven zij daarbij naar creatieve compromissen waarbij zoveel mogelijk recht gedaan wordt aan uw wensen. 9e. Beloningsbeleid Het thema beloningsbeleid staat zowel maatschappelijk als politiek sterk in de belangstelling. De beelden over de beloningen in de pensioenfondsensector stroken vaak niet met de realiteit. De politiek kijkt met name naar de grote fondsen en uitvoerders. Daarom is in 2014 een verkenning uitgevoerd naar het thema beloningsbeleid en is vervolgens gestart met een nadere uitwerking hiervan. Om het reputatierisico te beperken is het van belang als sector zelf het initiatief te nemen tot het vaststellen van beleidskaders en dit niet over te laten aan de wetgever. Hierbij zijn drie aspecten te onderscheiden: het beloningsbeleid binnen het fonds, bij de uitvoeringsorganisatie en bij de vermogensbeheerder. Elk aspect vergt een eigen aanpak. Er wordt gewerkt aan een handreiking voor een beleidskader ten behoeve van het beloningsbeleid binnen het pensioenfonds en een servicedocument ten behoeve van het beloningsbeleid bij de uitvoeringsorganisaties. Voor- en nadelen aan een normering van beloning worden hierbij betrokken, alsook het risico van opwaartse druk zoals die al in andere delen van de financiële sector is opgetreden. Doelstelling hiervan is om u te ondersteunen bij de ontwikkeling van een beloningsbeleid dat passend is bij het not for profitkarakter van de sector en bij de taken en verantwoordelijkheden en bijbehorende vereiste geschiktheid van het pensioenfonds. Belangrijk is om hiermee nadere regelgeving (op grond van de Wet Normering topinkomens, WNT) te voorkomen. Januari

17 Daarnaast wordt gewerkt aan een aanvulling op het op 5 februari 2013 gepubliceerde Servicedocument m.b.t. beloningsbeleid externe vermogensbeheerders met meer guidance over het beloningsbeleid voor de vermogensbeheerders. Hierin komen aanbevelingen voor pensioenfondsbesturen over het voorkomen van ongewenste incentives in contracten. Doelstelling hiervan is om u te ondersteunen met een richtinggevend document waarin wordt beschreven wat als ongewenste contractbepalingen wordt beschouwd. Bij het vermogensbeheer en bij uitvoeringsorganisaties is het van belang om de focus scherp te houden. Enerzijds moeten de kosten niet geïsoleerd bezien worden, maar gerelateerd worden aan kwaliteit, rendement en risico. Anderzijds ook ten aanzien van de vraag waar het nu eigenlijk om gaat; immers, de grote kosten zitten in het vermogensbeheer. Dit vraagt om een onafhankelijke en kritische blik van het pensioenfondsbestuur, waarbij de handreiking die in 2015 het licht zal zien een nuttige rol kan vervullen. 9f. Toezicht door AFM en DNB De kosten van toezicht komen voortaan volledig op het bordje van de onder toezichtgestelden, dus van u. Daarom wil de Pensioenfederatie nog kritischer volgen wat de toezichthouders doen. De Pensioenfederatie pleit voor een verbeterde inrichting van de begrotingen en verbeterde verantwoording in de jaarverslagen door de toezichthouders. Daarnaast bepleiten we bij de overheid en de toezichthouders een verzwaring van de rol van de adviserende panels om een effectievere beoordeling van de maatvoering van het door AFM en DNB uitgevoerde toezicht mogelijk te maken. Samen met de Nederlandse Vereniging van Banken en het Verbond van Verzekeraars zullen we zo nodig standpunten innemen richting toezichthouders en/of politiek. Bij het uitgevoerde toezicht op pensioenfondsen zijn niet alleen de directe kosten maar vooral ook de indirecte kosten van belang. Dit betreft de kosten die pensioenfondsen maken om te voldoen aan de rapportageverplichtingen, verzoeken om informatie en (sector brede) onderzoeken door de toezichthouders. In 2015 zullen wij de toezichthouders scherp houden op de nut en noodzaak van de onderzoeken. In dit kader vindt hierover periodiek overleg plaats met vertegenwoordigers van de AFM en DNB. Januari

18 9g. Verlaging uitvoeringskosten In 2011 heeft de Pensioenfederatie de Aanbevelingen Uitvoeringskosten gepubliceerd. We zien de afgelopen jaren een grote toename in de mate waarin pensioenfondsen transparant zijn over de kosten van het pensioenbeheer en het vermogensbeheer. In het vierde kwartaal van 2014 is een evaluatie van de Aanbevelingen uitgevoerd. Hieruit blijkt dat de pensioensector de aanbevelingen ter harte heeft genomen. Daarnaast blijkt dat er behoefte is aan meer guidance en verheldering van definities. De huidige aanbevelingen geven individuele pensioenfondsen nog teveel interpretatieruimte. Hierdoor zijn de getallen niet voldoende te vergelijken. In 2015 zal gewerkt worden aan een nieuwe versie van de Aanbevelingen. Leden spreken een nadrukkelijke wens uit om de uitvoeringskosten te verlagen, met inachtneming van de notie dat kostenoptimalisatie uiteraard altijd een samenhang heeft met de beleidsuitgangspunten van het fonds. Een pensioenfonds moet beslist niet primair op kosten sturen. We blijven waar mogelijk alle ontwikkelingen stimuleren die het voor u mogelijk maakt om te besparen op uitvoeringskosten. Wij lobbyen om communicatie goedkoper te maken door de mogelijkheden rond digitale communicatie te vergroten. Daarnaast loopt er een onderzoek naar verbetering van de mogelijkheden om als pensioenfonds gebruik te maken van de gegevens uit de Loonaangifteketen. Hierdoor zou de pensioenadministratie van met name bedrijfstakpensioenfondsen aanzienlijk goedkoper uitgevoerd kunnen worden. 9h. Btw Met betrekking tot de fiscale positie van het pensioenfonds zal in 2015 door de Pensioenfederatie aandacht worden besteed aan de btw-afdracht over pensioenbeheer. Dit is een taai dossier omdat het is vastgelegd in een akkoord tussen de coalitiepartijen en de meewerkende oppositiepartijen. Het streven van de Pensioenfederatie is dat pensioenfondsen van btw-afdracht vrijgesteld zijn. Daarbij speelt de (Europese) jurisprudentie een grote rol. Met een blijvende btw-vrijstelling blijven de uitvoeringskosten laag en komt dit ten gunste van het collectief en de werkgevers. Januari

Pensioenfederatie: voor en door leden

Pensioenfederatie: voor en door leden PF Pensioenfederatie: voor en door leden Contactinformatie Prinses Margrietplantsoen 90 2595 BR Den Haag Postbus 93158 2509 AD Den Haag T + 31 (0)70 76 20 220 info@pensioenfederatie.nl www.pensioenfederatie.nl

Nadere informatie

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen 15 december 2015 GEWIJZI Vooraf 08 Herziening IORP-richtlijn G 01 Toekomst pensioenstelsel 09 Payroll - motie Hamer G 02 03 04 05 Algemeen pensioenfonds

Nadere informatie

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen 14 september 2015 VERD VERD VERD VERD GEWIJZI Vooraf VERD VERD 08 VERD Herziening IORP-richtlijn VERD G 01 02 03 04 05 VERD Toekomst pensioenstelsel Algemeen

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Betreft Kamervragen van het lid Krol Hierbij zend ik u de

Nadere informatie

P O S I T I O N P A P E R

P O S I T I O N P A P E R Pensioenfederatie Prinses Margrietplantsoen 90 2595 BR Den Haag Postbus 93158 2509 AD Den Haag T +31 (0)70 76 20 220 info@pensioenfederatie.nl www.pensioenfederatie.nl P O S I T I O N P A P E R KvK Haaglanden

Nadere informatie

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen 17 maart 2015 GEWIJZIGD GEWIJZIGD GEWIJZI Vooraf 08 GEWIJZIGD FATCA G 01 Pensioencommunicatie 09 GEWIJZIGD Waardeoverdracht G 02 03 04 Versnelde verhoging

Nadere informatie

Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur

Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur Agenda Stand van zaken PPF APG: kerngegevens, beleggingsresultaten dekkingsgraadontwikkeling Deelnemerstevredenheidsonderzoek Effecten

Nadere informatie

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB.

Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Speech Joanne Kellermann Pensioenseminar 2014 Opening Majesteit, dames en heren, ook ik heet u vandaag van harte welkom op het jaarlijkse pensioenseminar van DNB. Voor mij is dit een bijzonder moment:

Nadere informatie

APF toekomstbestendige oplossing voor pensioenfondsen 13:30 14:45

APF toekomstbestendige oplossing voor pensioenfondsen 13:30 14:45 APF toekomstbestendige oplossing voor pensioenfondsen 13:30 14:45 1 Agenda Introductie APF Wat is een Algemeen Pensioenfonds? Het nut van een APF Wat zijn de belangrijkste bouwstenen van De Nationale APF?

Nadere informatie

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen

Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen Overzicht Beleid & Wet- en regelgeving pensioenen 1 mei 2015 ONGEWIJZI Vooraf 08 FATCA 01 Pensioencommunicatie 09 Waardeoverdracht ONG 02 03 04 Versnelde verhoging AOW-leeftijd De Nationale Pensioendialoog

Nadere informatie

Algemeen pensioenfonds in vogelvlucht

Algemeen pensioenfonds in vogelvlucht Algemeen pensioenfonds in vogelvlucht Vlak voor het kerst heeft staatssecretaris Klijnsma het Wetsvoorstel algemeen pensioenfonds naar de Tweede Kamer gestuurd. Onderstaande analyse van AZL biedt u een

Nadere informatie

PENSIOEN UPDATE In Nederland

PENSIOEN UPDATE In Nederland PENSIOEN UPDATE In Nederland Oktober 2015 Het pensioenlandschap in het algemeen, maar ook hoe werknemers naar pensioen kijken, verandert in rap tempo. Zowel in 2014 als in 2015 zijn grote bezuinigingen

Nadere informatie

Ten eerste: afschaffing van de al genoemde doorsneesystematiek en ten

Ten eerste: afschaffing van de al genoemde doorsneesystematiek en ten Dames en heren, Hartelijk dank voor de uitnodiging om hier vandaag op uw symposium te komen spreken. Als koepel van verenigingen van gepensioneerden wil de KNVG de belangen van gepensioneerden behartigen

Nadere informatie

Initiatief. Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid T.a.v. de heer H.G.J. Kamp Postbus 90801 2509 LV 'S-GRAVENHAGE. Geachte heer Kamp,

Initiatief. Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid T.a.v. de heer H.G.J. Kamp Postbus 90801 2509 LV 'S-GRAVENHAGE. Geachte heer Kamp, Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid T.a.v. de heer H.G.J. Kamp Postbus 90801 2509 LV 'S-GRAVENHAGE KENMERK: B/12/6073/MH DATUM: 11 april 2012 ONDERW ERP: Code en Monitoringcommissie Geachte

Nadere informatie

Toekomst voor verzekeraars

Toekomst voor verzekeraars Position paper Toekomst voor verzekeraars Position paper ten behoeve van het rondetafelgesprek op 11 juni 2015 van de vaste commissie voor Financiën van de Tweede Kamer naar aanleiding van het rapport

Nadere informatie

De toekomst van ons pensioen

De toekomst van ons pensioen De toekomst van ons pensioen Verdieping inbreng in De Nationale Pensioendialoog Peter Borgdorff PFZW 18 maart 2015 L e a d e r s h i p E n t r e p r e n e u r s h i p Ste wa r d s h i p info@nyenrode.nl

Nadere informatie

WAAR EEN WIL IS, IS EEN WEG Afschaffen van de doorsneesystematiek: wie gaat dat betalen?

WAAR EEN WIL IS, IS EEN WEG Afschaffen van de doorsneesystematiek: wie gaat dat betalen? WAAR EEN WIL IS, IS EEN WEG Afschaffen van de doorsneesystematiek: wie gaat dat betalen? Dit position statement begint het vraagstuk van het afschaffen van de doorsneesystematiek aan de achterkant : vanuit

Nadere informatie

Visie 2020 Onze belofte aan de deelnemers. Samen bouwen aan goed pensioen

Visie 2020 Onze belofte aan de deelnemers. Samen bouwen aan goed pensioen Visie 2020 Onze belofte aan de deelnemers Samen bouwen aan goed pensioen Inleiding ABP heeft een visie ontwikkeld voor de middellange termijn, de ABP-visie op 2020. Met deze visie willen wij richting geven

Nadere informatie

Beleidsplan 2016 Pensioenfederatie

Beleidsplan 2016 Pensioenfederatie Beleidsplan 2016 Pensioenfederatie Voor u ligt het beleidsplan 2016 van de Pensioenfederatie. Het beschrijft op welke dossiers de Pensioenfederatie zich in 2016 met name zal inzetten. Volledigheid is daarbij

Nadere informatie

Kamervragen van de leden Omtzigt en Van Hijum (beiden CDA)

Kamervragen van de leden Omtzigt en Van Hijum (beiden CDA) De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon (070) 333 44 44 Fax (070) 333 40 33

Nadere informatie

Position paper Pensioencommunicatie

Position paper Pensioencommunicatie Position paper Pensioencommunicatie Met interesse hebben wij kennisgenomen van het wetsvoorstel Wet Pensioencommunicatie dat op 2 september jl. door staatssecretaris Klijnsma is ingediend bij de Tweede

Nadere informatie

Wetsvoorstel Algemeen Pensioenfonds

Wetsvoorstel Algemeen Pensioenfonds pggm.nl Wetsvoorstel Algemeen Pensioenfonds PGGM Bestuurlijke Advisering 9 januari 2015 Met minder regels, meer bereiken Quick Scan Voor u ligt onze Quick Scan van het wetsvoorstel algemeen pensioenfonds,

Nadere informatie

Wat is de bijdrage van de Pensioenfederatie aan de pensioendialoog?

Wat is de bijdrage van de Pensioenfederatie aan de pensioendialoog? Wat is de bijdrage van de Pensioenfederatie aan de pensioendialoog? Daarover kan ik kort zijn: we hebben als Pensioenfederatie nog geen visie-document uitgebracht. We hebben gehoor gegeven aan het verzoek

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 863 Wijziging van de Pensioenwet, de Wet verplichte beroepspensioenregeling en enkele andere wetten in verband met het van toepassing worden

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Omzetbelasting en uitbestedingen - het (Algemeen) Pensioenfonds

Omzetbelasting en uitbestedingen - het (Algemeen) Pensioenfonds www.pwc.nl Omzetbelasting en uitbestedingen - het (Algemeen) Pensioenfonds Joost Vermeer, PwC Financial Services Indirect Tax April 2016 Agenda 1. Pensioenfondsen en btw - de basis principes 2. Het Algemeen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 32 043 Toekomst pensioenstelsel Nr. 231 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

Beleidsplan Communicatie en jaarplannen Communicatie Stichting Pensioenfonds Autoriteit Financiële Markten (Pensioenfonds AFM)

Beleidsplan Communicatie en jaarplannen Communicatie Stichting Pensioenfonds Autoriteit Financiële Markten (Pensioenfonds AFM) Beleidsplan Communicatie en jaarplannen Communicatie Stichting Pensioenfonds Autoriteit Financiële Markten (Pensioenfonds AFM) 1. Achtergrond Dit Beleidsplan Communicatie van Pensioenfonds AFM beoogt inzicht

Nadere informatie

Consolidatie. samen aan de slag. Verder gaan. COMPETENCE CENTER CONSOLIDATIE (CCC) & TEAM BELEIDSONTWIKKELING

Consolidatie. samen aan de slag. Verder gaan. COMPETENCE CENTER CONSOLIDATIE (CCC) & TEAM BELEIDSONTWIKKELING Consolidatie samen aan de slag COMPETENCE CENTER CONSOLIDATIE (CCC) & TEAM BELEIDSONTWIKKELING Verder gaan. Consolidatie betekent het samenvoegen van nauw verwante delen Voorwoord De agenda s in de pensioensector

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat.

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat. Majesteit, dames en heren. Hartelijk welkom! En, Majesteit, ik weet zeker dat ik hier namens alle aanwezigen spreek als ik zeg dat wij buitengewoon vereerd zijn dat U bij een deel van dit programma aanwezig

Nadere informatie

HANDLEIDING Pensioenfederatie en Verbond van Verzekeraars 2014 oktober 2014 1

HANDLEIDING Pensioenfederatie en Verbond van Verzekeraars 2014 oktober 2014 1 HANDLEIDING Pensioenfederatie en Verbond van Verzekeraars 2014 oktober 2014 1 INHOUD Inleiding pagina 3 Logo en header pagina 5 Iconen pagina 6 Laag 1 pagina 7 Laag 2 pagina 9 Laag 3 pagina 10 Voorbeelden

Nadere informatie

Klijnsma kondigt uitstel aan van wetsvoorstel APF

Klijnsma kondigt uitstel aan van wetsvoorstel APF UW PENSIOENBUREAU Actualiteiten week 7 april tot en met 13 april 2015 Margriet Adema, partner, Montae Klijnsma kondigt uitstel aan van wetsvoorstel APF Staatssecretaris Klijnsma heeft afgelopen week een

Nadere informatie

116 De Pensioenwereld in 2015

116 De Pensioenwereld in 2015 12 116 De Pensioenwereld in 2015 Verslaggeving & communicatie 117 Meer inzicht nodig in evenwichtige belangenbehartiging bij uitvoeringskosten Auteurs: Myrna van Engelen en Tristan Helsloot Pensioenfondsen

Nadere informatie

Wet versterking bestuur pensioenfondsen

Wet versterking bestuur pensioenfondsen Wet versterking bestuur pensioenfondsen Presentatie voor het Platform Deelnemersraden Drs. Harrie J.P. Penders 12 april 2013 Leerdoelen inzicht bieden in het wetsvoorstel (sheet 3 24) inzicht bieden in

Nadere informatie

142 De Pensioenwereld in 2015

142 De Pensioenwereld in 2015 15 142 De Pensioenwereld in 2015 Ontwikkelingen in de pensioenmarkt 143 Het Algemeen Pensioenfonds als postillon d amour onder pensioenfondsen Auteurs: Tjerk Klompmaker en Mark Straube Het aantal pensioenfondsen

Nadere informatie

AWVN. Enkele feiten over AWVN

AWVN. Enkele feiten over AWVN AWVN Enkele feiten over AWVN 850 direct aangesloten leden 17.500 indirect aangesloten leden 4 miljoen banen 500 cao s Beloningsdatabase 4,2 miljoen werknemers Marktleider met ORBA (> 800 bedrijven) 1400

Nadere informatie

MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN. Aanbevelingen toekomst Code Banken

MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN. Aanbevelingen toekomst Code Banken MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN Aanbevelingen toekomst Code Banken 22 maart 2013 Inleiding De Monitoring Commissie Code Banken heeft sinds haar instelling vier rapportages uitgebracht. Zij heeft daarin

Nadere informatie

Investeren in vertrouwen. Samenvatting Meerjarenbeleidsplan 2011-2015

Investeren in vertrouwen. Samenvatting Meerjarenbeleidsplan 2011-2015 Investeren in vertrouwen Samenvatting Meerjarenbeleidsplan 2011-2015 1 Pensioenfonds Zorg en Welzijn: het pensioenfonds voor de sector zorg en welzijn Het meerjarenbeleidsplan 2011-2015 beschrijft welke

Nadere informatie

Position Paper DNB Concept Wetsvoorstel variabele pensioenuitkeringen 14 augustus 2015

Position Paper DNB Concept Wetsvoorstel variabele pensioenuitkeringen 14 augustus 2015 Position Paper DNB Concept Wetsvoorstel variabele pensioenuitkeringen 14 augustus 2015 Het Wetsvoorstel variabele pensioenuitkering (kortweg wetsvoorstel ) maakt voor deelnemers aan een premieovereenkomst

Nadere informatie

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds PROFIELSCHETS NIET UITVOEREND BESTUURDER Stichting Stichting behoort tot de grootste ondernemingspensioenfondsen van Nederland met een belegd vermogen van bijna 18 miljard euro. Het pensioenfonds voert

Nadere informatie

De Wet Pensioencommunicatie

De Wet Pensioencommunicatie Kennisupdate SPO De Wet Pensioencommunicatie Er opereren veel groepen op het terrein van pensioencommunicatie en er zijn net zoveel initiatieven en middelen om de deelnemer zijn pensioenregeling duidelijk

Nadere informatie

DE STAKEHOLDERS IN DE OMGEVING

DE STAKEHOLDERS IN DE OMGEVING DE STAKEHOLDERS IN DE OMGEVING ( uit boek Reputatie onder Druk van Frank Peters) Stakeholders zijn personen of instituties die een belang hebben bij de organisatie en omgekeerd. Het bouwen van relaties

Nadere informatie

Actualiteiten week 18 december 2014 tot en met 5 januari 2015. Voorbeeldrekenrente bij aanwending van kapitaal voor pensioen

Actualiteiten week 18 december 2014 tot en met 5 januari 2015. Voorbeeldrekenrente bij aanwending van kapitaal voor pensioen Actualiteiten week 18 december 2014 tot en met 5 januari 2015 Jeroen Dejalle en Vandena van der Meer, adviseurs bij Montae Voorbeeldrekenrente bij aanwending van kapitaal voor pensioen Voor de voorbeeldberekeningen

Nadere informatie

V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014

V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014 V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014 Inleiding Zoals bekend treedt de Wet versterking bestuur pensioenfonds op 1 juli 2014 in werking. Deze wet leidt tot aanpassing

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon (070) 333 44 44 Fax (070) 333 40 33

Nadere informatie

Info over de PENSIOENWET voor Bedrijfstakpensioenfondsen. Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder

Info over de PENSIOENWET voor Bedrijfstakpensioenfondsen. Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder Info over de PENSIOENWET voor Bedrijfstakpensioenfondsen Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder De Pensioenwet Na jarenlange discussie is de Pensioenwet

Nadere informatie

VEP Workshop Pensioenen 10 november 2015. Wie, wat en hoe en waar gaan we dan naartoe

VEP Workshop Pensioenen 10 november 2015. Wie, wat en hoe en waar gaan we dan naartoe VEP Workshop Pensioenen 10 november 2015 Wie, wat en hoe en waar gaan we dan naartoe Piet Hein Oyens Diverse management functies bij O&vE, Van Lanschot, EuroCard/MasterCard, Interpay en Equens (1-1- 1990

Nadere informatie

Pensioen Flash 2012 / 1

Pensioen Flash 2012 / 1 Pensioen Flash 2012 / 1 Team Pensioenen en Pensioenfondsen Internetconsultatie premiepensioeninstellingen Wetsvoorstel Versterking bestuur pensioenfondsen Round tables Internetconsultatie premiepensioeninstellingen

Nadere informatie

PGB actueel door Arnold Verplancke

PGB actueel door Arnold Verplancke door Arnold Verplancke Inhoud Financiële resultaten 2014 en eerste maanden 2015 Aansluitingen en groei deelnemersbestand Kosten per deelnemer Nieuwe wetgeving: - APF - Communicatie Nieuw portaal gepensioneerden

Nadere informatie

Actualiteiten week 13 januari tot en met 19 januari 2015. Consultatie conceptwetsvoorstel stimulatie pensioen zelfstandigen UW PENSIOENBUREAU

Actualiteiten week 13 januari tot en met 19 januari 2015. Consultatie conceptwetsvoorstel stimulatie pensioen zelfstandigen UW PENSIOENBUREAU Actualiteiten week 13 januari tot en met 19 januari 2015 Henny Dusseljee, Bestuursondersteuning Consultatie conceptwetsvoorstel stimulatie pensioen zelfstandigen Tot het einde van deze maand bestaat de

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 182 Wijziging van de Pensioenwet en enige andere wetten in verband met versterking van het bestuur bij pensioenfondsen en enige andere wijzigingen

Nadere informatie

Overzicht, inzicht en een passend pensioen. Johan de Groot Hoofd Afdeling Transparantietoezicht Financiële Producten

Overzicht, inzicht en een passend pensioen. Johan de Groot Hoofd Afdeling Transparantietoezicht Financiële Producten Vereniging voor Pensioenrecht Johan de Groot Hoofd Afdeling Transparantietoezicht Financiële Producten Inhoud 1. De temperatuur in Pensioenland 2. De rol van de AFM 3. Overzicht: UPO- tijdigheid en juistheid

Nadere informatie

1. Overzicht rappelabele toezeggingen SZW (Rappel juli 2015)

1. Overzicht rappelabele toezeggingen SZW (Rappel juli 2015) 1. Overzicht rappelabele toezeggingen SZW (Rappel juli 2015) 1. Toezegging Verdringing op de arbeidsmarkt (31.767) (T01000) De minister van SZW zegt de Kamer, naar aanleiding van een vraag van het lid

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Algemene ledenvergadering BPOA. 26 maart 2015

Algemene ledenvergadering BPOA. 26 maart 2015 Algemene ledenvergadering BPOA 26 maart 2015 Agenda 1. Opening 2. Mededelingen 3. Benoeming bestuursleden SPOA 4. Statutenwijziging 5. Pensioenregeling openbare apothekers 2015 6. Blik op de toekomst 7.

Nadere informatie

Pensioen vanaf.. Impact sociaal akkoord op pensioenregelingen. drs. Rajish Sagoenie, Actuaris AG. Aon Hewitt Consulting Retirement Actuarial Services

Pensioen vanaf.. Impact sociaal akkoord op pensioenregelingen. drs. Rajish Sagoenie, Actuaris AG. Aon Hewitt Consulting Retirement Actuarial Services Pensioen vanaf.. Impact sociaal akkoord op pensioenregelingen drs. Rajish Sagoenie, Actuaris AG Agenda Waarom Pensioenakkoord? Inhoud Pensioenakkoord Wat doen we ermee? Oplossingsrichtingen Hoe nu verder?

Nadere informatie

De rol van het algemeen pensioenfonds in het consolidatieproces van ondernemingspensioenfondsen

De rol van het algemeen pensioenfonds in het consolidatieproces van ondernemingspensioenfondsen 24-11-2015 De rol van het algemeen pensioenfonds in het consolidatieproces van ondernemingspensioenfondsen Auteur: Lucie Duynstee De rol van het algemeen pensioenfonds in het consolidatieproces van ondernemingspensioenfondsen

Nadere informatie

Nationaal. Pensioen Onderzoek. Resultaten deelnemersonderzoek NPO februari 2013

Nationaal. Pensioen Onderzoek. Resultaten deelnemersonderzoek NPO februari 2013 Nationaal Pensioen Onderzoek II Resultaten deelnemersonderzoek NPO februari 2013 Het Nationaal Pensioen Onderzoek is een onafhankelijk initiatief van Financial Marketing-bureau Bridgevest, Pensioen Bestuur

Nadere informatie

Bijeenkomst BPOA in de regio. Mei 2014

Bijeenkomst BPOA in de regio. Mei 2014 Bijeenkomst BPOA in de regio Mei 2014 Agenda 1. Opening 2. Algemene inleiding 3. Uitkomsten van digitale enquête 4. Reacties op open vraag in de enquête 5. Lijn van BPOA 6. Lidmaatschap BPOA 7. Sluiting

Nadere informatie

DUTCH DATACENTER ASSOCIATION

DUTCH DATACENTER ASSOCIATION DUTCH DATACENTER ASSOCIATION Onze missie: De DDA verbindt de marktleidende datacenters in Nederland met als missie het versterken van de economische groei en het profileren van datacenters in de samenleving.

Nadere informatie

PensioenLab. Team Keuzevrijheid

PensioenLab. Team Keuzevrijheid PensioenLab Team Keuzevrijheid Het vraagstuk Wat vinden jullie ervan om meer keuzevrijheid voor deelnemers mogelijk te maken? 2 Het proces 3 Het begrip Keuzevrijheid: de mogelijkheid voor deelnemers om

Nadere informatie

Eisen voor bestuursleden

Eisen voor bestuursleden Eisen voor bestuursleden (overgenomen uit plan van aanpak deskundigheidsbevordering Pensioenkoepels 2010) Om zijn verantwoordelijkheid te kunnen dragen moet een bestuurslid deelnemen aan de besluitvorming

Nadere informatie

Publieke presentatie onderzoeksresultaten Expertisecentrum Pensioenrecht VU d.d. 17 mei 2013:

Publieke presentatie onderzoeksresultaten Expertisecentrum Pensioenrecht VU d.d. 17 mei 2013: Publieke presentatie onderzoeksresultaten Expertisecentrum Pensioenrecht VU d.d. 17 mei 2013: De houdbaarheid van verplicht gestelde bedrijfstakpensioenfondsen en beroepspensioenregelingen Getoetst aan

Nadere informatie

Ontwikkelingen in de Nederlandse pensioensector

Ontwikkelingen in de Nederlandse pensioensector Ontwikkelingen in de Nederlandse pensioensector Fieke van der Lecq Olaf Sleijpen VVD Partijcommissie Werk & Inkomen Den Haag, 23 juni 2008 Agenda Overzicht Nederlandse pensioenstelsel Nederland vergrijst

Nadere informatie

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Jaarvergadering DNP 25 maart 2015 Frans Dooren, directeur 1 Agenda - Even voorstellen - Terugblik 2014 - Organisatie, Dekkingsgraad, Rente, Verplichtingen,

Nadere informatie

Reactie consultatie algemeen pensioenfonds

Reactie consultatie algemeen pensioenfonds & Reactie consultatie algemeen pensioenfonds T.a.v.: De ministeries van: - Sociale Zaken en Werkgelegenheid, en - Financiën Van: Mr. H.S.W. (Henk) Beets Algemeen Directeur Tel. 030 767 0802 Dhr. J.T.M.

Nadere informatie

Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015

Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015 Maatschappelijk verantwoord beleggen Stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de Houthandelindustrie september 2015 Beleid ten aanzien van Maatschappelijk verantwoord beleggen Inleiding BPF Houthandel draagt

Nadere informatie

Welkom op de themamiddag Communicatie. 18 november 2014 Kantoor MN, Den Haag

Welkom op de themamiddag Communicatie. 18 november 2014 Kantoor MN, Den Haag Welkom op de themamiddag Communicatie 18 november 2014 Kantoor MN, Den Haag Opening Kick van der Pol Voorzitter Pensioenfederatie Effecten van de wet pensioencommunicatie Marileen Loopik Manager Communications

Nadere informatie

P O S I T I O N P A P E R

P O S I T I O N P A P E R Pensioenfederatie Prinses Margrietplantsoen 90 2595 BR Den Haag Postbus 93158 2509 AD Den Haag T +31 (0)70 76 20 220 info@pensioenfederatie.nl www.pensioenfederatie.nl P O S I T I O N P A P E R KvK Haaglanden

Nadere informatie

mr. Niels Mourits directeur FIDIN Vereniging g voor Pensioenrecht Utrecht, 8 juni 2010

mr. Niels Mourits directeur FIDIN Vereniging g voor Pensioenrecht Utrecht, 8 juni 2010 DE PENSIOENADVISEUR ONDERSCHAT mr. Niels Mourits directeur FIDIN Vereniging g voor Pensioenrecht Utrecht, 8 juni 2010 Federatie Intermediaire Dienstverlening in Nederland (FIDIN) Cluster Pensioen - beoordelen

Nadere informatie

Toelichting op het wetsvoorstel pensioencommunicatie

Toelichting op het wetsvoorstel pensioencommunicatie Tt Toelichting op het wetsvoorstel pensioencommunicatie Agenda Aanleiding en doel van het wetsvoorstel Belangrijkste wijzigingen algemene eisen aan pensioencommunicatie meer mogelijkheden voor digitale

Nadere informatie

Communicatiebeleidsplan 2014-2016. Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Schoenmakerij

Communicatiebeleidsplan 2014-2016. Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Schoenmakerij Communicatiebeleidsplan 2014-2016 Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Schoenmakerij Dit plan is in opdracht van en samenspraak met Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Schoenmakerij tot stand

Nadere informatie

Diversiteit in Pensioenfondsen

Diversiteit in Pensioenfondsen Diversiteit in Pensioenfondsen VITP Congres 15 september 2014 Geert-Jan Haveman Vice voorzitter Stichting Pensioenfonds Hoogovens Directeur Human Resources Tata Steel Nederland Diversiteit Geschiktheid

Nadere informatie

Grip op de uitvoering:

Grip op de uitvoering: Grip op de uitvoering: inspelen op veranderingen in wet- en regelgeving Pensioenfondsen doen er goed aan in de zoektocht naar het juiste evenwicht tussen verplichtingen en vermogen de focus te leggen op

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Uitwerking scenario Belangenbehartiging

Uitwerking scenario Belangenbehartiging Uitwerking scenario Belangenbehartiging Korte omschrijving Belangenbehartiging voor mensen met een verstandelijke / cognitieve beperking gebeurt op 3 niveaus. 1. Individueel doorgaans wordt dit gedaan

Nadere informatie

Pensioenwijzer/ Pensioenbijsluiter

Pensioenwijzer/ Pensioenbijsluiter Pensioenwijzer/ Pensioenbijsluiter Visie AFM en visie Pensioenfederatie op een nieuw instrument voor pensioencommunicatie Lies van Rijssen (Pensioenfederatie) Jeroen van den Bosch (AFM) 2 Doelen van deze

Nadere informatie

VG SABIC-IP. 3 e ALGEMENE LEDENVERGADERING. 5 juni 2014 WELKOM. Vereniging Gepensioneerden SABIC-IP

VG SABIC-IP. 3 e ALGEMENE LEDENVERGADERING. 5 juni 2014 WELKOM. Vereniging Gepensioneerden SABIC-IP Vereniging Gepensioneerden 3 e ALGEMENE LEDENVERGADERING 5 juni 2014 WELKOM Vereniging Gepensioneerden AGENDA 1. Opening door de voorzitter 1.1 Vaststellen agenda 2. Pensioenfonds door Frank Mortier, voorzitter

Nadere informatie

Regels betreffende pensioenen (Pensioenwet) Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:

Regels betreffende pensioenen (Pensioenwet) Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd: 30 413 Regels betreffende pensioenen (Pensioenwet) Nr... NOTA VAN WIJZIGING Ontvangen Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd: Na artikel 31 wordt een artikel ingevoegd, luidende : Artikel 31a.

Nadere informatie

Info over de PENSIOENWET voor Ondernemingspensioenfondsen. Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder

Info over de PENSIOENWET voor Ondernemingspensioenfondsen. Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder Info over de PENSIOENWET voor Ondernemingspensioenfondsen Nieuwe verdeling verantwoordelijkheden tussen werkgever, werknemer en pensioenuitvoerder De Pensioenwet Op 26 september is de Pensioenwet na jarenlange

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500EA Den Haag > Retouradres Postbus 20011 2500 EA 's-gravenhage Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500EA Den Haag Directie Arbeidszaken Publieke Sector Arbeidsvoorwaarden en Overleg

Nadere informatie

Pensioenfederatie. aanbevelingen Vergoedingen vermogensbeheer

Pensioenfederatie. aanbevelingen Vergoedingen vermogensbeheer PF x Pensioenfederatie aanbevelingen Vergoedingen vermogensbeheer X X 1 De Pensioenfederatie is de overkoepelende belangenbehartiger van de Nederlandse pensioenfondsen. Zij vertegen woordigt namens ongeveer

Nadere informatie

Eerlijker over pensioen

Eerlijker over pensioen Eerlijker over pensioen Speech Harman Korte tijdens Eye on Pensions Wassenaar, 14 januari 2013 Dames en heren, Mijn hartelijke dank aan onze gastheer voor de gelegenheid om een inhoudelijke bijdrage aan

Nadere informatie

Roadshow Hoofdlijnennotitie Pensioenakkoord / FTK

Roadshow Hoofdlijnennotitie Pensioenakkoord / FTK Roadshow Hoofdlijnennotitie Pensioenakkoord / FTK 2 De essentie: Eerlijke verdeling van lasten en lusten tussen generaties krijgt volop aandacht; Er worden twee contracten voorgesteld. Beide behoeven verdere

Nadere informatie

6 Suggesties om het pensioenbewustzijn te vergroten

6 Suggesties om het pensioenbewustzijn te vergroten 6 Suggesties om het pensioenbewustzijn te vergroten Uit de panelbijeenkomsten die de Pensioencommissie heeft georganiseerd, is gebleken dat op het terrein van de communicatie veel in beweging is en dat

Nadere informatie

KENMERK: B/13/7252/HL DATUM: 25 april 2013 ONDERWERP VcTantwoord beleggen

KENMERK: B/13/7252/HL DATUM: 25 april 2013 ONDERWERP VcTantwoord beleggen -p ENSIOEN EDERATIE Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid T.a.v. de Staatssecretaris, mevrouw J. Klijnsma Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG Pensioenfederatie Prinses Margrietplantsoen 90 2595 BR

Nadere informatie

Pensioen voor de toekomst

Pensioen voor de toekomst Pensioen voor de toekomst KlikPensioen als ideale synthese van premie- en uitkeringsovereenkomsten Inhoud - Inleiding 1. Heldere uitgangspunten voor een goed pensioen 2. Pensioenoplossing voor vandaag

Nadere informatie

DNB en AFM zijn op grond van de Europese pensioenrichtlijn (2003/31/EG) verplicht om te dit overzicht te publiceren.

DNB en AFM zijn op grond van de Europese pensioenrichtlijn (2003/31/EG) verplicht om te dit overzicht te publiceren. Overzicht van het toepasselijke sociaal en arbeidsrecht, de informatievoorschriften en beleggingsrestricties die van toepassing zijn op Nederlandse pensioenregelingen die worden uitgevoerd door een pensioeninstelling

Nadere informatie

De Rol van de Ondernemingsraad bij Pensioen. 1. Wettelijke bevoegdheid

De Rol van de Ondernemingsraad bij Pensioen. 1. Wettelijke bevoegdheid De Rol van de Ondernemingsraad bij Pensioen Wat zijn de rechten ( en plichten?) van de Ondernemingsraad als het om het pensioendossier gaat? Zodra het gaat om de collectieve pensioenregeling dan heeft

Nadere informatie

Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB

Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB Presentatie voor ledenraad KVGO Ruud Degenhardt 29 mei 2013 Pensioenactualiteiten en ontwikkelingen bij PGB Inhoud Inhoud PGB Financieel Pensioenactualiteiten Wet Versterking Pensioenfondsbestuur Ontwikkeling

Nadere informatie

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Versie: mei 2013 1 Visitatiecommissie De visitatiecommissie heeft

Nadere informatie

Communicatie Meerjarenplan 2015-2017. Stichting Brocacef Pensioenfonds

Communicatie Meerjarenplan 2015-2017. Stichting Brocacef Pensioenfonds Communicatie Meerjarenplan 2015-2017 Stichting Brocacef Pensioenfonds Vastgesteld in de vergadering van het bestuur van 23 november 2015 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Missie en visie... 3 3. Doelgroepen...

Nadere informatie

Pensioenen. DNB in gesprek met de sector over duurzaam beleggen

Pensioenen. DNB in gesprek met de sector over duurzaam beleggen Nieuwsbrief oktober 2015 Pensioenen DNB in gesprek met de sector over duurzaam beleggen Binnen een beheerst beleggingsbeleid past ook aandacht voor duurzaamheid. Vanuit het oogpunt van risicomanagement,

Nadere informatie

P O S I T I O N P A P E R

P O S I T I O N P A P E R Pensioenfederatie Prinses Margrietplantsoen 90 2595 BR Den Haag Postbus 93158 2509 AD Den Haag T +31 (0)70 76 20 220 info@pensioenfederatie.nl www.pensioenfederatie.nl P O S I T I O N P A P E R KvK Haaglanden

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie