JAARVERSLAG Deloitte.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "JAARVERSLAG 2013. Deloitte."

Transcriptie

1 Petroleumweg KD Vondelingenplaat (Rt) Postbus ZG Vondelingenplaat (Rt) Telefoon Telefax pensioenfonds,chevron.com JAARVERSLAG 2013 Deloitte Accountants BV. Joor dentfic1t!cdoeenden Behorenci bi cortroverkarr f d

2 JAARVERSLAG 2013 Voor derti0catiedoeienden Bebor end brj controleverklanr d 1 Dfottc Accountants B, Overige gegevens 49 Staat van baten en lasten over Jaarrekening 27 Kenmerken pensioenfonds 3 Ontwikkelingen van het pensioenfonds 5 Versiag over hetjaar Balans per 31 december Kasstroomoverzicht 29 Algemene toelichting 30 Toelichting op de balans per 31 december Toelichting op de Staat van baten en lasten over Reactie van het bestuur op Visitatiecommissie 55 Reactie van het bestuur op versiag Verantwoordingsorgaan 59 Versiag Visitatiecommissie 50 Versiag Verantwoordingsorgaan 57 Gebeurtenissen na balansdatum 60 Uitvoeringsovereenkomst met de werkgevers 61 Actuariële verklaring 62 Controleverkiaring van de onafhankelijke accountant 64 Bestuursverslag 3 Meerjarenoverzicht van kerncijfers en kengetallen 2 Inhoudsopgave

3 % CPI referentieperiode 1,96% 1,86% 2,17% 1,26% 0,57% 1 Pensloenvermogen = reservesi-technischevoorzieningen. Deoitte. Stichtrng Chevron Pensioenfonds JAARVERSLAG 2013 Joor dentficatiedoeeinden Bhorer1d bij controieverklarin.d 2 FrInjttr Accpun(jflt. Premievrijen/pensioengerechtigden 1,96% 0,68% 0,00% 0,66% 0,40% Cumulatieve indexeringsachterstand 6,33% 6,33% 5,16% 2,99% 2,39% januari (volgend jaar) Toeslagverlening pensioenen per 1 Actieve deelnemers Premievrijen Totaal Pensioengerechtigden Aantallen per 31 december Reservetekortgrens FTK 114,5% 114,5% 114,7% 114,8% 114,9% Dekkingsgraad FTK 122,0% 108,2% 105,0% 112,2% 109,0% Totalelasten Totale baten Saldo baten en lasten Pensioenuitkeringen Premies (bijdragen) Technische voorzieningen (marktwaarde) Pensioenvermogen Belegdvermogen (x 1.000) december Financiële gegevens per 31 Meerjarenoverzicht van kerncijfers en kengetailen

4 Kenmerken pensioenfonds :-?oi(ç De (het Fonds) statutair gevestigd te Rotterdam, heeft als doel Benoemd door de werkgevers Cekozen door de deelnemers Gekozen door de pensioengerechtigden M. Esseboom C.W.H. van Dongen De heer L.P.C Betzel heeft als administrateur van het Pensioenbureau gefunctioneerd. De heer 2013 Risk Officer van het Fonds, waarmee continulteit van bestuursondersteuning op dit punt is De certificerend actuaris is de heer F.A.P.M. Hopman, lid van het Actuarieel Genootschap, JAARVERSLAG 2013 Voor dentflcatfedoeieinden rhre end bj controevekiarin d 3 ccontn B V. Deoitte. verbonden aan Towers Watson te Rotterdam. Watson (kantoor Rotterdam) is aangesteld als adviserend actuaris. De heer R.J.M. van de Meerakker, lid van bet Actuarieel Genootschap, werkzaam bij Towers Actuaris Pensioenbureau. De heer M.B. Rottinghuis hield zich bezig met budgettering en de financiële verzekerd. In de ioop van 2013 is de heer M.B. Rottinghuis teruggetreden als adviseur van het rapportages omtrent uitvoeringskosten. De taken van de heer A.W. van Ettinger en M.B. Rottinghuis zijn overgenomen door de administrateur en het Dagelijks Bestuur van het Fonds. A.W. van Ettinger die tot eind 2012 heeft gefunctioneerd als Directeur ad interim is sinds begin Pensioenbureau CJ. van Klink, voorzitter M. Verlinde, secretaris BAM. Bierens DR. McNair De samenstelling van het bestuur per 31 december 2013 is als volgt: Samenstelling bestuur Personalia arbeidsongeschiktheidspensioen. Het Fonds verleent volgens de regeling aanspraken op ouderdoms-, nabestaanden- en Pensioenregeling het verschaffen van pensioenen en andere periodieke uitkeringen aan de deelnemers en hun nabestaanden. Doelstelling van het pensioenfonds Bestuursverslag

5 D.R. McNair Beleggingscommissie C.J. van Klink M. Verlinde C.J. van Klink M. Verlinde M. Esseboom JAARVERSLAG 2013 loor identficatiedo&enden Behorend bj cantroverkiarino d -f \.AJi\2Qlç 4 Dco1tc Ac-puntpnt B!, Fonds. Per 31 December 2013 is State Street Bank and Trust Company werkzaam als custodian van het Custodian Het pensioenfonds maakt gebruik van State Street global Advisors (SSgA) als enige vermogensbeheerder. Alle middelen van het Fonds zijn belegd in indexfondsen van SSgA conform het door het Bestuur vastgestelde beleggingsbeleid. Vermogensbeheer ondergebracht bij Aon Hewitt te Amsterdam. De deelnemersadministratie wordt uitgevoerd in het programma Lifetime van softwareleverancier Inotime. De actuariële werkzaamheden worden vanuit het programma Oval in plaats van Lifetime geleverd. Voor deze werkzaamheden is tussen partijen een Administratieovereenkomst en een SLA afgesloten. De deelnemersadministratie, de financiële administratie en het opstellen van de jaarrekening zijn Deelnemersadministratie /financiele administratie De controle van de jaarrekening is uitgevoerd door Deloitte Accountants B.V. te Rotterdam. Accountant B.A.M. Bierens C.W.H. van Dongen Governance Commissie Dagehjks Bestuur

6 Ontwikke1inen van het pensioenfonds Bestand deelnemers en pensioengerechtigden De ontwikkeling van het bestand (in aantal personen) is als volgt: Ouder- Nabe- Wezen- Totaal Deel- Premie- doms- staanden- pensioen nemers vrijen pensioen pensioen Stand per Bij Af Standper3l In de kolom deelnemers zijn ook diegenen inbegrepen die een uitkering genieten uit de Fleurtex regeling. De Fleurtex-regeling voorziet in een uitkering voordat het eigenlijke pensioen ingaat. Deze regeling is, naar aanleiding van nieuwe wetgeving, met ingang van 1 januari 2006 aangepast. De regeling is niet separaat opgenomen in de deelnemersadministratie. Er zijn geen nieuwe gerechtigden meer die in de toekomst aanspraak kunnen maken op de Fleurtex-regeling. Er zijn nog wel 6 gerechtigden (geboren na ) die vanwege de gewijzigde wet- en regelgeving geen aanspraak meer kunnen maken op de Fleurtex regeling maar we! op vrijwillige basis premie en/of vakantiedagen hebben gespaard ten behoeve van de Fleurtex-regeling. Deze deelnemers zullen vanaf 62 jarige leeftijd hun gespaarde saldo in maandelijkse termijnen uitgekeerd krijgen. Actieve deelnemers naur werkmaatschappij Chevron Oronite Technology b.v. 78 Chevron Netherlands B.V. 15 Combined Refuelling Service v.o.f. ChevronB.V. -99 Vers1a over het jaar 2013 Uitvoeringsovereenkomst Aan het einde van 2012 is overeenstemming bereikt over de nieuwe uitvoeringsovereenkomst die ingegaan is op I januari 2013 met een looptijd van I0jaar. In de uitvoeringsovereenkomst zijn een aantal zaken opgenomen zoals: Een bijstortingsverplichting door de Sponsoren bij dekkingstekort onder een dekkingsgraad van 105% te spreiden over een periode van 3 jaar. Deoitte. JAARVERSLAG 2013 Dic A.suntcnt5 8.!. - Joor dcntificatiedoenden Behorrd h.d 5

7 1 juli Stop UPO s (STUPO s) worden halverwege 2014 afgerond. Een bijstortingsverplichting tot een dekkingsgraad van 105% door de Sponsoren bij beeindiging van de uitvoeringovereenkomst in de situatie dat er geen actieve deelnemers meer zijn. Indien er door toedoen van (een van de) Sponsoren geen actieve deelnemers Vanwege de verkoop van de deelname in CRS eindigde de uitvoeringsovereenkomst met CRS pr meer zijn, geldt de bijstortingsverplichting tot een dekkingsgraad van 115%. \J 2o Aandelen 38, Vastrentende beleggingen 61, bij het bepalen en de implementatie van bet beleggingsbeleid. De actuele mix van het beheerd vermogen van het Fonds ziet er ultimo 2013 als volgt uit: 70 In de categorie aandelen zijn aandelen in indirect vastgoed inbegrepen conform de index. De benchmarks voor de portefeuilles vastrentende waarden zijn de Barclays Capital Euro Het Bestuur heeft vastgesteld dat bet aanwezige governance budget (aanwezige tijd, JAARVERSLAG 2013 Voor idenifcatedoe!einden Behorend bj cor,troleverkiann.d 6,cccJ: -s. J. middelen, expertise) een belangrijke rol moet speienbij4e aibific ten aanzien van de Uitgangspunten van het nieuwe beleggingsbeleid zijn als volgt: Het Bestuur heeft het strategisch beleggingsbeleid, gebaseerd op de ALM studie uit 2010, vastgesteld. Daarbij is specifiek aandacht gegeven aan de implementatie van de strategische beleggingsmix. De actieve vermogensbeheerders zijn er ni. de afgelopen jaren niet in geslaagd om kwartaal van een positief beleggingsresultaat ten opzichte van de benchmark te behalen. De implementatie van de nieuwe strategie is gespreid doorgevoerd gedurende het 4de kwartaal van 2011 en het 1ste Aggregate (Treasury TR) Index met een duration van 5,3 jaar, de Barclays Capital Euro Aggregate Corporate met een duration van 4,2 jaar en de Citigroup EMU Over 15 Year Index met een duration van 13,7jaar. De benchmark voor aandelen is de MSCI World index. Kas 0, % % % Aetuele mix Strategische mix Bandbreedte verplichtingen met betrekking tot dit vermogensbeheer zijn vastgelegd in een vermogensbeheer overeenkomst. Het Bestuur heeft het vermogensbeheer van het Fonds uitbesteed aan SSgA. De rechten en Het Bestuur wordt geadviseerd door Towers Watson en Chevron Benefit Plan Investments (BPI) Beleggingsbeleid Een overgangsregeling voor de toekenning van indexatie ter compensatie van de aangepaste bijstortingsverplichting gedurende 5 jaar na ingang;

8 complexiteit van het beleggingsbeleid en de controle op de verschillende onderdelen van de portefeuille. Derhalve wil bet Bestuur zich liever richten op belangrijke strategische beslissingen en het aantal beleggingscategorieen en vermogensbeheerders beperken. Additionele beleggingscategorieen zoals Emerging Markets Aandelen, Emerging Markets Obligaties, High Yield Obligaties en Direct Vastgoed zijn in overweging genomen door het Fonds. Deze categorieen leveren naar de mening van bet Bestuur echter geen significante verbetering van het risico- of rendementsprofiel op, maar vereisen we! veel meer governance en brengen meer risico met zich mee. De verwachte outperformance (of alpha) van hoog genoteerde vermogensbeheerders mag dan interessant zijn, de ervaringen van bet Fonds op dit gebied zijn zeer teleurstellend. Daarnaast betekent actief beheer dat er diversificatie met verschillende profielen en stijien over verschi!lende managers plaatsvindt. Dit vereist een hoger niveau van governance en leidt tot hogere vermogensbeheerkosten. Bij passiefbeheer zijn de vermogensbeheerkosten juist zeer Iaag. In Iijn hiermee heeft het Bestuur besloten om de hele portefeuille passiefte laten beleggen. Het Bestuur heeft besloten om de verlaging van het risico budget door passief management te gebruiken om een asset mix aan te houden van 3 5/65 in plaats van 30/70. In zijn totaliteit is de volatiliteit van de dekkingsgraad enigszins toegenomen van 7,3 7 tot 7,5%. Het Bestuur heeft besloten om de strategische afdekking van het renterisico uit te breiden naar 75% van de verplichtingen. Ultimo 2012 lag de afdekking op 55% van de verplichtingen. De verhoging naar de beoogde afdekkingsdoelstelling hangt af van de renteontwikkeling. Bij de huidige (lage) rentestand is de renteafdekking ultimo 2013 ongewijzigd 55%. Het valutarisico doet zich alleen voor op de beleggingen in wereldwijde aandelen en bedraagt circa 30% van de totale beleggingen. Tweederde van dit valutarisico bestaat uit een dollarrisico (circa 20% van de totale beleggingen). Een (gedeeltelijke) afdekking van bet dollarrisico als grootste risico post wordt in overweging genomen. Echter bij huidige koers vindt het Fonds het niet opportuun om dit risico afte dekken. Wel zal het Bestuur voortdurend bekijken hoe de valutakoersen ten opzichte van elkaar wijzigen. Tot slot is besloten dat het herbalanceringsbeleid een element van momentum zal bevatten, om zo (binnen een beperkte bandbreedte) mee te kunnen bewegen met bewegingen in de markt. De 3 5/65 mix heeft een bandbreedte van 5% (by: aandelen minimaal 30%, maximaal 40%) om de strategische positie heen. Daarbinnen zal de herbalancering moeten plaatsvinden. Het eerste mogelijke herbalancerings trigger punt ligt bij een afwijking van 3,5%. Indien 5% wordt bereikt dient geherbalanceerd te worden, maar het kan reeds in overweging genomen worden vanaf 3,5% afwijking. Het Bestuur heeft vastgesteld dat het nieuwe beleggingsbeleid consistent is met de genoemde nieuwe uitvoeringsovereenkomst. JAARVERSLAG 2013 :ull!\cccuflt3flts B.! Joor doni.ific&tedoerden Behorr d b cortroeve,karin d &t.j 7

9 door haar beleggingsadviseurs. Daarnaast neemt risicomonitoring en rapportage een belangrijke afdekking en het valuta risico en op individueel mandaat niveau op met name concentratie en landenrisico s. de herbalanceringsmethodiek van de beleggingsmix naar de strategische gewichten De belangrijkste tactische beslissingen liggen op drie gebieden, zijnde: plaats in. Deze zal zich meer concentreren op totaal niveau binnen de ALM context, zoals de rente passiefte beheren mandaten. Dit is SSgA geworden. In dit proces werd het Bestuur ondersteund Op basis van een gestructureerd selectieproces werd een vermogensbeheerder aangesteld voor i benchmark voor de tota!e portefeuille voor het jaar bedroeg 8,0%. Het rendement van 8,3% werd Het beleggingsresultaat over 2013 laat voor de totale portefeuille een resultaat zien van 8,3%. De gedragen door een fors herstel op de aandelenmarkten wereldwijd. De MSCI wereld index steeg met 21,2% en onze portefeuille die daar een afspiege!ing van is deed het zelfs nog wat beter met obligaties drukten. Echter omdat onze obligatieportefeuille een Europees gespreide portefeuille is, Beleggingsresultaat Elke 3 jaar wordt een ALM uitgevoerd. In navolging van 2010 is in 2013 weer een ALM uitgevoerd. Het Bestuur heeft op basis van deze ALM besloten de mate van risico, uitgedrukt in dekkingsgraad volatiliteit, op hetzelfde niveau te houden als in de vorige ALM. De dekkingsgraad renteafdekkingspercentage op 55% te laten. Pas als de 20 jarige rente op 4% uitkomt, neemt bet ligt thans op een hoger niveau dan in 2010, wat betekent dat de kans op een dekkingstekort is gedaald. De aandelen /obligatiemix blijft 35%/65%, en de renteafdekking ligt strategisch op 75%, maar bij het huidige niveau van de rente is opnieuw besloten om het actuele Bestuur zich voor om de dekking uit te breiden in de richting van de strategische target. Waar beleggingsportefeuille (65%). Aihoewel er voornamelijk in staatsobligaties van de Eurozone vanwege de instabiliteit van de spreads van sommige Eurozone landen met name die in Zuid begin 2014 nog over nagedacht wordt is de samenstelling van het obligatiedeel van de landen wordt belegd is de match met de ontwikkeling van de verplichtingen niet optimaal werken. Het uiteindelijke doe! is om de rentegevoe!igheid van de dekkingsgraad te verminderen. Europa en de 3-maandsmiddeling die het Fonds volgens DNB moet hanteren. Overwogen wordt periode gemeten circa 3% terwijl de kans op een dekkingsgraad lager dan 90% nihil is. Over een horizon van 5 jaar ligt de kans op een dekkingstekort met 5% wat hoger. De kans op een resultaat hoger, maar ook lager uitvallen. De kans op een dekkingstekort bedraagt over dezelfde reservetekort in de eerste 5 en de gehele 15 jaar is in de ALM-studie becijferd op 22% respectievelijk 13%. jaar naar verwachting op circa 151% uitkomt. Uiteraard is dit een gemiddelde uitkomst en kan het De risicobudgettering is door de beleggingsadviseur Towers Watson geadviseerd binnen bet kader van de al eerder gememoreerde ALM studie, waarin vooruit wordt gekeken over een periode van koers. de stapsgewijze verhoging van de rente afdekking naar 75% athankelijk van de toekomstige renteontwikkeling; de afdekking van het valuta risico athankelijk van de ontwikkeling van de euro/dollar (3 5/65); 15 jaar. Daaruit blijkt dat de dekkingsgraad van het Fonds aan het einde van deze periode van 15 om het aandeel van AAA/AA staatsobligaties te verhogen om de rente afdekking beter te laten 2 1,6%. Het resultaat werd gedrukt door de rentestijging op de obligatiemarkten die de waarde van vie! dit negatieve effect mee, met name omdat de staatsotwgatiesv çlezuid Europese Euro Stichting Chevron Pensloenfonds JAARVERSLAG 2013 Voor dontificatiedoeteinden Behownd b contro!evekarin d 8 Implementatie beleggingsbeleid

10 deze overeenkomst wordt de toeslagverlening van het komende jaar bepaald aan de hand van de voorwaardelijke toeslag zal toekennen indien de dekkingsgraad hiervoor toereikend is. Volgens In de uitvoeringsovereenkomst met de Sponsoren is opgenomen dat het Fonds een Toeslag De inflatie over de periode september maatgevend. De inflatie over de periode september september Op basis van deze geraamde dekkingsgraad bedroeg de toeslagverlening 37% van 1,86% (80% De cumulatieve achterstand in toeslagveriening ten opzichte van de ambitie per I januari 2013 september Op basis van deze geraamde dekkingsgraad bedroeg de toesiagverlening per 1 januari ,96% (80% van 2,45%). De cumulatieve achterstand in toeslagverlening ten opzichte van de ambitie per I januari 2014 JAARVERSLAG 2013 \Joor dentfcatiedoeeinden Rehorcnd b ctroeve kiarn d 9 Dcoittc Acccunt3nt B.!, Fonds de afgelopenjaren naar een hoger niveau doen stijgen. De kosten van de adviseurs zijn over pensioenfondsen worden gesteld op het gebied van rapportage, deskundigheidsbevordering, het fonds bedroegen (2012: 1.294). Dit is 0,38,4 vai jjvermogen (2012: De uitvoeringskosten hebben de voile aandacht van het Bestuur. De hogere eisen die aan de afgelopen jaren fors gedaald door betere planning en budgetteri. pe uitvoeringskosten van risicobeheer en beleggingsbeleid en governance hebben de structurele uitvoeringskosten van het Uitvoeringskosten bedraagt 6,33% (per 1 januari 2013: 6,33%). januari 2014 verantwoord worden in het boekjaar Het Bestuur heeft eind januari 2014 besloten een toeslag toe te kennen van 1,96%. Aangezien het feiteiijke besluit daartoe niet in boekjaar 2013 heeft plaatsgevonden, zal de verleende toeslag per 1 begin januari 2014 geschatte dekkingsgraad per 31 december 2013 bedroeg 121,8% was 2,45% (bron inflatie: CBS). De Toeslag per 1 januari 2014 bedraagt 6,33% (per I januari 2012: 5,16%). januari 2013 verantwoord in het boekjaar Het Bestuur heeft eind januari 2013 besloten een toeslag toe te kennen van 0,68%. Aangezien het feitelijke besluit daartoe niet in boekjaar 2012 heeft plaatsgevonden, is de verleende toeslag per 1 CPI ontwikkeling van september 2011 tot september 2012, en de dekkingsgraad per 1 januari van 2,32%), ofwel 0,68%. september index (CPI) van het verslagjaar en de dekkingsgraad op 31 december van dat verslagjaar. De maatstafdaarbij is 80% van de CPI. Voor de indexatie per 1 januari 2013 is de 2012 was 2,32% (bron inflatie: CBS). De inflatie tussen de september index (CPI) van het jaar voorafgaande aan het verslagjaar en de geschatte dekkingsgraad per 31 december 2012 bedroeg eind januari 108,7%, waarbij rekening is gehouden met een verzwaring van de sterftegrondslagen conform advies van de actuaris. Dit wil zeggen op basis van de Prognosetafel AG met een correctie vanwege toepassing van fondsspecifieke ervaringssterfte. landen een sterk herstel lieten zien. De obligatieportefeuiiie met korte looptijden kwam daardoor uit op 2,2%, terwiji de lange looptijden obligatieportefeuille ook nog net positief was op 0,3%.

11 0,42%). De kosten per deelnemer bedroegen 934,- (2012: 928,-). In dit laatste kengetal is het aantal deelnemers de som van actieve en pensioengerechtigde deelnemers, conform de Aanbeveling uitvoeringskosten uitgegeven door de Pensioenfederatie d.d. november Beleggingskosten Met ingang van verslagjaar 2012 vraagt DNB inzicht te geven in alle vermogensbeheerkosten die te maken hebben met het beheer van de beleggingsportefeuille. Dus ook transactiekosten en kosten die worden ingehouden op de behaalde brutorendementen. Deze beiden zijn niet expliciet zichtbaar in dejaarrekening, maar zijn inbegrepen in de beleggingsopbrengsten. Hieronder de opstelling van de totale beleggingskosten: Gefactureerde kosten Bankkosten Custodian StateStreet Beheervergoedingen Mondrian (vastrentend) Beheervergoedingen Aegon (vastrentend) Beheervergoedingen Legal & General (vastrentend) Beheervergoedingen SSgA (aandelen) Rebate fees SSgA (vastrentend) Advieskosten vermogensbeheer Subtotaal gefactureerde kosten Transactiekosten (aandelen) Transactiekosten (vastrentend) Ingehouden fees (vastrentend) Totale beleggingskosten / De vaststelling van genoemde transactiekosten en ingehouden fees is deels gebaseerd op eigen methodes van vermogensbeheerders, en deels op de methode welke is voorgesteld door de Pensioenfederatie. Zowel de rebate fees als de ingehouden fees die verband houden met beleggen in vastrentende SSgA-fondsen zijn in 2013 hoger dan in 2012 omdat in 2012 zo n tien maanden sprake is geweest van beleggen in betreffende fondsen waar dit in 2013 het helejaar was. Voorts zijn de transactiekosten aanzienlijk gedaald door te beleggen in vastrentende SSgA-fondsen, waarbij in 2012 tevens 193 inbegrepen is in verband met de in 2012 afgeronde transitie van vastrentende waarden naar SSgA. Doordat er in 2013 verder geen grote veranderingen hebben plaatsgevonden liggen de totale kosten over 2013 significant lager dan over De beleggingskosten van 2013 bedragen 0,15% van het gemiddelde belegd vermogen. JAARVERSLAG 2013 Dplpittp Accountpnt V. Joor dontitcatieaoeeind n Behorend b ontroieverklannc.d 10

12 In een tabel ziet de ontwikkeling van de dekkingsgraad in 2013 er als volgt uit: termijn hersteiplan is van kracht tot en met De doelstelling van het lange termijn hersteiplan blijft echter van kracht zolang het herstel niet duurzaam is en herleeft op het moment dat de dekkingsgraad onder het herstelpad uitkomt. is op grond van de dekkingsgraad eind 2013 ruimschoots gehaald. Het lange termijn hersteiplan Dc dekkingsgraad is in 2013 gestegen van 108,2% naar 122,0% Gezien het feit dat de dekkings graad hoger is dan het vereiste eigen vermogen is er geen sprake van een reservetekort. Het lange Behorend bh oniroeverkarin d. JAARVERS LAG 2013 Joor rtfcatedo&enden :cju!;i J, -. december 2012 heeft een verlagend effect op de TV. Bij de rentetermijnstructuur is sprake gebaseerd op de UFR methodiek, waarbij de rente vanaf een looptijd van 20 jaar toegroeit naar de Ultimate Forward Rate van 4,2%. De volgende figuur geeft de rentetermijnstructuren van 31 december 2012 en 31. cenjleqi 3 weer. De stijging van de rentetermijnstructuur per 31 december 2013 ten opzichte van 31 Rentetermijnstructuur van driemaandsmiddeling en vanaf 30 september 2012 is de rentetermijnstructuur Per 1 januari 2013 is een toeslag verleend op de pensioenaanspraken van gewezen Toeslagverlening deelnemers en pensioengerechtigden van 0,68%. Een toeslag doet de technische voorzieningen toenemen, hetgeen een negatief effect heeft op de dekkingsgraad. De uitkeringen aan pensioengerechtigden zorgen voor een vrijval van de Uitkeringen solvabiliteitsbuffer, wat eveneens een positief effect heeft op de dekkingsgraad. De op grond van de Uitvoeringsovereenkomst ontvangen premies hebben een positief Nieuwe aanspraken en kosten effect op de dekkingsgraad gehad. Stand per 31 december 122,0% 115,7% Nieuwe aanspraken en kosten 2,5% 2,5% Uitkeringen 0,5% 0,5% Overig 0,7% 0,3% Toeslagverlening -I- 0,6% -I- 0,6% Rentetermijnstructuur 2,2% 0,0% Beleggingsrendement 8,5% 4,3% Stand per I januari 108,2% 108,7% in hersteiplan 2013 Verwacht 2013 Financiële positie

13 / J dec-13 I / 31-dec I I 1.00 I I I rn r Beleggingsrendement De waarde toename van de beleggingen had een positief effect op de dekkingsgraad. Overig Deze post betreft onder andere de kruiseffecten tussen de diverse categorieen. Tevens is de in het verslagjaar besloten opsiag wezenpensioen inbegrepen, ter grootte van 2,5% van de voorziening voor het latent partnerpensioen. Solvabiliteitsanalyse Onder het FTK is het vereist eigen vermogen het vemiogen dat hoort bij de zogeheten evenwichtssituatie van het pensioenfonds. In die evenwichtssituatie is het eigen vermogen zodanig vastgesteld dat met de wettelijk vastgestelde zekerheidsmaat van 97,5% wordt voorkomen dat het pensioenfonds binnen één jaar over minder middelen beschikt dan nodig om te kunnen voldoen aan de onvoorwaardelijke pensioenverplichtingen. Met andere woorden, de kans dat het pensioenfonds na één jaar een dekkingsgraad heeft van 100% of lager, is kleiner dan of gelijk aan 2,5%. De toezichthouder DNB heeft een gestandaardiseerde methode vastgesteld om te toetsen of er voldoende eigen vermogen aanwezig is: de standaardtoets. De standaardtoets meet voor een aantal risicofactoren het mogelijke (negatieve) effect (in euro s) op het eigen vermogen. Omdat de resultaten van de standaardtoets athankelijk zijn van marktomstandigheden en bet risicoprofiel van de aanwezige beleggingen, fluctueren ze in de loop van de tijd. De vereiste solvabiliteit op basis van deze toets bedroeg ultimo (2012: ). Het eigen vermogen van het pensioenfonds ultimo 2013 bedroeg (2012: ). Dit betekent dat het pensioenfonds ultimo 2013 voldeed aan de solvabiliteitstoets. Het eigen vermogen van het pensioenfonds is per balansdatum hoger dan het wettelijk vereist eigen vermogen. Er is dus geen sprake van een reservetekort. De vermogenspositie is naar het oordeel van het bestuur voldoende, vanwege het reserveoverschot. Echter het Bestuur streeft naar een dekkingsgraad die boven 125% ligt zodat ook de inh1indexatic,caji worden toegekend. JAARVERSLAG 2013 cceuntrt ni. Ioor dentifrcat edoeeinden Bohorend b TrDeverkiarTfl i- d 1 2

14 komt ten gunste van de algemene reserve. Zoals uit dit overzicht blijkt is over 2013 een positief resultaat geboekt van Dit saldo In het volgende overzicht is de actuariële analyse van het saldo van baten en lasten opgenomen De kostendekkende en feitelijke premies zijn als volgt (cf. art. 130 PW): Kostendekkende en feitelijke premie negatief effect had op de dekkingsgraad. van het Towers Watson 2012 ervaringssterftemodel Prognosetafel AG2O met de Ervaringssterfte op basis Pensioenfonds Ervaringssterfie), deze deed de technische voorzieningen toenemen, hetgeen een 1. Premies en koopsommen a Beleggingen beleggingsresultaat b Beleggingen wijziging rentetermijnstuctuur I Toeslagverlening -I / Sterfte en herverzekering -I I Arbeidsongeschiktheid Mutaties / diversen -I I Wijziging overlevingsgrondslagen - -I Totaal resultaat (=mutatie algemene reserve) De wijziging overlevingsgrondslagen -I in 2012 is het gevoig van de nieuwe individueel Kostendekkende premie Feitelijke premie De samenstelling van de kostendekkende en feitelijke premie zijn als volgt bepaald: Kostendekkende premie Actuariele koopsom voor pensioenopbouw en risicodekking - actuariele inkoop (inclusieffleurtex) actuariële inkoop toeslag u.h.v. ploegentoeslag risicopremie overlijden risicopremie premievrijstelling en arbeidsongeschiktheidspensioen Subtotaal Opsiag uitvoeringskosten Solvabiliteitsopsiag (Vereist Vermogen FTK) Totaal De kostendekkende premie wordt berekend op basis van de nominale marktrente. JAARVERSLAG 2013 \Joor dentificauedo&enden Behorend bi controeverkiarin.d 1. j 20i(ç 13 rr rrnufltcflt P I (Stichting Chevron Actuariële paragraaf

15 Het Aan De Er Het Met Feitelijke premie Actuariele koopsom voor pensioenopbouw en risicodekking - actuariële inkoop (exciusieffleurtex) kostenopslagen (4,5% excasso en 1% voor termijn betaling risicopremie overlijden risicopremie premievrijstelling en Arbeidsongeschiktheidspensioen Subtotaaf Opsiag uitvoeringskosten Dekkingsgraadafhankelijke opslag Subtotaal bijdragen werkgever / werknemer Bijdragen Fleurtex -I- 13 -I- 28 Totaal De feitelijke premie wordt volgens de ABTN berekend op basis van de nominale rentetermijnstructuur conform DNB, met daamaast de nodige opsiagen. De dekkingsgraadafhankelijke opslag 2013 ad is conform de uitvoeringsovereenkomst 2,5% over de technische voorziening ultimo De kostendekkende premie op basis van het FTK is voldaan, want de feitelijke premie moet tenminste gelijk zijn aan de kostendekkende premie (art. 129 PW). De feitelijke premie heeft hiermee een positieve bijdrage geleverd aan de solvabiliteitspositie van het Fonds. Risico analyse Het Bestuur heeft in 2013 een geactualiseerde analyse gemaakt van alle risico s die zich ten aanzien van het Pensioenfonds kunnen voordoen. Elke twee jaar wordt een geactualiseerde risico inventarisatie gemaakt. Daarbij wordt onder begeleiding van de adviserend actuaris gewerkt volgens het FIRM principe, waarbij van alle risico s is aangegeven wat de mate van waarschijnlijkheid is dat zij zich voordoen, wat de impact is van het risico en wat de mogelijkheden zijn om het risico middels beheersmaatregelen te beheersen dan we! te beperken. Er wordt gekeken naar de volgende risicogebieden: Matching-/Interest Risk renterisico van de verplichtingen van het Fonds, het valuta risico als gevoig van beleggingen in niet-euro gedenomineerde beleggingen. Market Risk volatiliteit van aandelen beleggingen en zaken als securities lending. Credit Risk de ene kant het risico aan de kant van obligatie beleggingen en verzekeringsinstellingen aan de andere kant de financiële sterkte van de Sponsoren van het Fonds Technical Insurance Risk name het langleven risico, maar ook overlijdens- en arbeidsongeschiktheidsrisico s. EnvironmentalRisk Risico s die het zelfstandig voortbestaan van het Fonds aantasten. Contracting Out Risk zijn veel externe partijen betrokken bij bet Fonds, waar een zeker risico mee wordt gelopen, met name in de uitvoering. IT Risk risico dat wordt gelopen als IT systemen het laten afweten. Integrity Risk Kans op fraude of onoorbaar gedrag van leiur&jeden of Pensioenbureau. JAARVERSLAG 2O 3 r: Voor identificatdo&emden Behorrd bi controeverkiarin z. 2oiLç d 14

16 Dit heeft voor het Fonds de volgende geactualiseerde risico matrix opgeleverd: de mate waarin we een risico lopen, ofwel Probability/Impact (een lage score is een klein risico) de mate waarin het Fonds het risico onder controle heeft (een lage score betekent een adequate controle). Al deze risico s zijn in kaart gebracht en op twee hoofdaspecten bekeken: \J\ 2i( Br,r(nd bi controevrkirrn d. I Legend Malysis nalysis x Risk )a orsar4 0 C JAARVERSLAG 2013 Joor ider.ttfcatedoenden Sedert 2010 functioneert de Governance Commissie, die zich bezig houdt met advisering aan het Bestuur ten aanzien van alle aspecten van bet in contiol ijn iupporteert regelmatig aan De risico s zijn op hoofdlijnen te verdelen in Financiële risico s en governance risico s. Risico S Piobebility Impact c1 ow, 4h.gh) Analysis x Risi, h.s remd Probbihty i low. 4chh) ca,,t MaIss 2011 Legend Risk analysis 2013 Financial risks / Risk analysis 2013 Non.Financial risks contractuele verbintenissen met externe partijen die aandacht behoeven. Legal Risk Het risico niet compliant te zijn met wet en regelgeving, maar ook 15

17 voor alle risico s en werken de commissies als adviesorganen voor het voltallige Bestuur. Uit de risico de meeste aandacht opeisen. matrix kan worden opgemaakt dat het uitbestedingsrisico ( contracting out risk ) en het matching Het Bestuur heeft de heer A.W. van Ettinger, de voormalig Directeur ad interim, aangesteld als Risico Dashboard Risk Officer. Een van de verantwoordelijkheden van de Risk Officer is bet verzorgen van een Aangezien er volledig passiefbelegd zal worden, gaat de meeste aandacht van de Commissie die de aandacht van het Bestuur vraagt. de verwerking hiervan in performance monitoring rapportages. Daarnaast produceert de in de gaten wordt gehouden. in het beleggingsplan. Dejaarlijkse evaluatie betreft daarom niet de vraag of de Stichting Chevron Pensloenfonds JAARVERSLAG 2013 Joor dentticatedoeerden Behor end bj ccntroeverkiann d 16 alien tijde in acht genomen. De gemiddelde rating, de laagste rating in de portefeuille en de Voor de vastrentende portefeuille worden de restricties ten aanzien van de kredietwaardigheid te behoeven. verdeling over de ratings blijven daardoor voortdurend tenminste op het niveau dat is vastgelegd kredietwaardigheid voldoende op peil is gebleven, maar de vraag of de restricties aanpassing beleggingsbeleid, de geimplementeerde structuur, de aangesteide beheerders evenals de bewaarnemer en adviseert het Bestuur ten aanzien van mogelijke bijstellingen. Over deze punten, Bestuur in elke bestuursvergadering. evenals over de resuitaten van het boekjaar, brengt de Beleggingscommissie versiag uit aan het De Beleggingscommissie evalueert op continue basis bet vastgestelde strategische waarvan naar de risico s wordt gekeken in ALM context en waar ook het renterisico nauwkeurig Een en ander vindt plaats op basis van de schriftelijke rapportages van de vermogensbeheerder en custodian State Street elke maand een zogenaamd Investment Analytics dashboard, op basis Evaluatie van de beleggingsresultaten, zowel van het totaal der beleggingen als van de deel portefeuilies ten opzichte van de vastgestelde benchmarks ; Vaststelling dat de mandaten (door de beheerders) in acht worden genomen; portefeuilleniveau. Op mandaat niveau wordt met name gekeken naar concentratie en landen Ten minste vier keer per jaar worden door de Beleggingscommissie de volgende punten behandeld: uit naar het beleid op het gebied van herbalancering, rente risico en valuta afdekking op totaal risico s. Daarnaast is er een ongerealiseerd verlies op het onderpand van securities lending Investment Analytics Dashboard voor uitvoerige discussies over niet-financiële en financiële risico s. Daarbij heeft het zwaartepunt gelegen op de financiële risico s die met name werden veroorzaakt door de schuldencrisis in de maandelijks risicodashboard dat alle geidentificeerde risico s voortdurend monitort. Daarnaast verzorgt de Risk Officer met de actuaris van het Fonds elke 2 jaar een formele Eurozone, en het uitbestedingsrisico. risicoinventarisatie- en strategiedag. Gedurende het verslagjaar is het risico dashboard een basis het Bestuur. De financiële risico s worden door de Beleggingscommissie behandeld. In de opsomming op de vorige pagina zijn dat de eerste 3 risicogebieden. De Governance Commissie houdt zich met name bezig met de overige risico s. Uiteindelijk is het Bestuur verantwoordelijk

18 deze indexfondsen kwam voort uit de wens om een belangrijk deel van het rente risico afte in passieve fondsen van SSgA en daarbij werd een brede Eurozone index voor zowel kortlopende als langlopende staatsobligaties gekozen als onderdeel van de beleggingsstrategie. De keuze van Gedurende de afgelopen jaren is door de Beleggingscommissie en het Bestuur regelmatig gesproken over de risico s die voortkomen uit de schuldencrisis in de Eurozone. Het Fonds belegt dekken. Doordat de spreads op Zuid-Europese overheidsobligaties met name in 2012 opliepen werkte de afdekking niet naar behoren. Het Bestuur en Beleggingscommissie hebben zich het meeste zorgen gemaakt over het risico in zwakkere Eurozone landen en is veelvuldig in overleg KJ Om drie redenen heeft het Bestuur uiteindelijk besloten dat niet te doen: Ten eerste vanwege het risico van wijzigen op het verkeerde moment (achteraf gezien was De derde reden is dat de interne adviseur van het Fonds, BPI, een groot voorstander is van In de afgelopen jaren heeft het beleid goed gewerkt. Het blijfi echter zaak voor het Bestuur vinger De missie van bet Fonds is: To deliver pension benefits in a manner that balances the interests ofand is appreciated by all Betrokkenheid en steun van de Sponsoren Stichting Chevron Pensloenfonds JAARVERSLAG 2013 Voor d ntificatodoeeinden Bohorend bj controeveridann d 17 Dciaic Accountnt B V. Efficient beheer van het Fonds Gezond financieel/beleggingsbeleid dat leidt tot een sterke dekkingsgraad Compliant Fonds, zowel intern als extern Dit wordt mogelijk gemaakt door: stakeholders. Het uitgangspunt van het bestuursbeleid is in de loop derjaren geweest, om de pensioentoezegging, inclusiefbeleidsmatig gewenste toeslagverlening, onder een breed scala van omstandigheden na te komen en wel tegen zo laag mogelijke, en stabiele premies en uitvoeringskosten. Missie, Visie en Strategie omschrijft de mogelijke acties bij een crisissituatie en wanneer die actie door het Bestuur uitgevoerd moet worden. Dit crisisplan maakt onderdeel uit van de ABTN. Het Bestuur heeft middels een workshop verdere invulling c.q. verdieping gegeven aan dit crisisplan. Ret Bestuur heeft conform de vereisten vanuit DNB een crisisplan vastgesteld. Het crisisplan Crisisplan afwaarderingen van bepaalde landen door kredietregistratiebureaus nam toe. Overwogen is om Ten tweede omdat de opbrengstcapaciteit van de portefeuille omlaag zou gaan wat uitvoeringsovereenkomst garant staan voor eventuele tekorten, mocht de Eurozone gegaan met de beleggingsadviseurs Towers Watson en BPL Met name het risico van belangen in Spaanse en Italiaanse staatsobligaties afte stoten ten faveure van staatsobligaties van schadelijk is voor toekomstige indexeringen. Zuid-Europa, overeind blijft. BPI heeft er ook op gewezen dat de Sponsoren via de onverhoopt uit elkaar vallen. naar verwachting in 2014 tot besluitvorming leiden. AAA landen. dat ook het geval geweest). een consistent langetermijnbeleid. Daarbij is ervan uitgegaan dat de Eurozone, inclusief aan de pols te houden en een en ander is ook in het kader van de 2013 ALM goed bekeken en zal Concentratie risico

19 Ook in het verslagjaar heeft het Bestuur de toekomst van het Fonds geevalueerd. Er i sprake van een voiwassen Fonds met een relatiefkleine actieve basis. Dit heeft mede invloed op de governance van het Fonds. De eisen worden steeds hoger en voor een relatiefklein Fonds als dat van Chevron wegen deze zwaar. Ret Bestuur heeft desondanks besloten dat het probeert door te gaan als zelfstandig ondernemingspensioenfonds. Het Bestuur toetst het strategisch beleid en ehorend bcctrocvrkiarin.d Risk Officer, die het Fonds ook regelmatig wijst op de strategische afwegingen die moeten in de Missie en Visie worden verwacht, met alle aandacht voor alle aspecten van een zelfstanding Bestuur Deelnemersraad IU ;Lunt:nt B. J. JAARVERSLAG 2013 Voor dentfcatedoe{einden 18 Dagelijks Bestuur Governance Commissie Beleggingscommissie Pensioenbureau Verantwoordingsorgaan Visitatie Commissie Risk Officer Ddoitte. Het intern beheersingssysteem berust op de verantwoordelijkheden, de bevoegdheden en de onderlinge verhoudingen van de volgende bij het Fonds betrokken organen en instellingen: Beheersingssysteem en organisatie van het Fonds model. Ret Bestuur en ook het Verantwoordingsorgaan en Visitatiecommissie kennen a1lemaa een zeer professionele bezetting. Ook maakt het Fonds gebruik van een externe professionele van ons beleid is de ondersteuning vanuit de Sponsoren en de Uitvoeringsovereenkomst. Er Afgezien van de genoemde strategische alternatieven, blijft een belangrijke strategische optie om met het fonds door te gaan. Het Bestuur heeft een gedegen afweging gemaakt van bet Bestuursmodel in het kader van de Wet Versterking Bestuur en heeft gekozen voor het paritaire worden gemaakt, naast de gebruikelijke Risk Dashboards en Analyses. Een belangrijke hoeksteen nog altijd intact. In de Uitvoeringsovereenkomst is een adequate exitbepaling opgenomen. Ret worden geen problemen verwacht met de te betalen premie en ook de bijstortingsverplichting is meteen meegenornen in onze strategische afwegingen. Zolang geen strategische veranderingen Bestuur houdt hier de vinger aan de pols. Zodra iets in onze inschatting veranderd wordt dit worden of kunnen worden doorgevoerd, blijft het Fonds doorgaan en voldoen aan alle zaken die Nederlands pensioenfonds. inclusief inkoop van de indexatie ambitie, dan is dat belangrijke strategische informatie omdat er bet Bestuur rekening mee houdt is de actuele dekkingsgraad en daarnaast de ontwikkeling van de overweegt andere mogelijkheden op continue basis. Op verzoek van de Sponsoren kijkt het Bestuur onder meer naar een samenwerkingsverband van Europese fondsen van Chevron bedrijven, in een IORP. De uiteindelijke beslissing zal afhangen van de condities waaronder een dergelijke samenwerking kan worden aangegaan. Het Bestuur kijkt op dit moment ook naar andere strategische opties zoals een Buy Out en een verzekerde regeling voor toekomstige opbouw. Ook dit gebeurt in overleg met de Sponsoren. Een van de belangrijke parameters waar ook momenten in de toekomst kunnen zijn, bet zij door een negatieve ontwikkeling van de (her)verzekeringsmarkt. Het Bestuur beseft dat de dekkingsgraad ontwikkeling bepaalde strategische keuzes mogelijk of onmogelijk kan maken. Mocht een Buy Out mogelijk zijn, dekkingsgraad of door een verslechtering van de verzekeringsmarkt dat een Buy Out niet haalbaar is. Ret Bestuur is er zich van bewust dat de toezichthouder het zeer belangrijk vindt voor kleinere fondsen dat dit soort afwegingen op regelmatige basis en expliciet plaats vinden. Effectieve communicatie naar alle betrokken partijen, Sponsoren, (gewezen) deelnemers en gepensioneerden.

20 Compliance Officer Geschillen Commissie 2Oç Deoitte. verantwoordelijk zijn om te komen tot een optimale portefeuilleverdeling, en welke inbreng en deskundigheid daarbij wordt verwacht. Bestuur. Onderdeel van het deskundigheidsplan, is o.a. welke bestuursleden voor welke gebieden niet aan de laatste test in 2010 heeft deelgenomen. Daarnaast is er bet voornemen om in 2014 een Kennis Niveau 2 test te doen met het voltallige Bestuur. Resultaten hiervan dienen om de opleiding en scholing van de bestuursleden vorm te geven en om tot een optimale portefeuille Ret Fonds beschikt over een deskundigheidsplan dat consistent is met de Wet Versterking genoemde bestuursleden roulerend toe- en uittreden. Sponsoren. Van de overige leden is er momenteel éën lid gekozen door de actieve deelnemers en zijn twee leden gekozen door de pensioengerechtigden. een periode van vierjaren. Het Bestuur heefi een reglement vastgesteld op basis waarvan de De door de deelnemers en pensioengerechtigden gekozen bestuursleden hebben zitting gedurende Ret Bestuur van het Fonds bestaat uit zes leden. Van deze leden zijn er drie benoemd door de Bestuur Certificerend Actuaris TowersWatson Certificerend Accountant Deloitte Risk Dagelijks BPI Officer Bestuur Pensioen Bureau Governance Commissie Verant woordings orgaan Deelnemers raad Visitatie Commissie In het verslagjaar heeft bet voltallige Bestuur opnieuw deelgenomen aan een competentie test. Dit is besloten omdat de laatste jaren veel is veranderd en omdat de heift van het Bestuur nieuw is en A ,-*.- 0 \I JAARVERSLAG 2013 bar dntifcatedoe{enden Behorerd b1 controeverklarir.d. 19 Bestuur Beleggings Commissie Beleggings Adviseur TowersWatson Adviserend Actuaris TowersWatson Officer Toezicht overheid ONB/AFM

Stichting Chevron Pensioenfonds in liquidatie

Stichting Chevron Pensioenfonds in liquidatie Petroleumweg 32-3196 KD Vondelingenplaat (Rt) Postbus 6100-3196 ZG Vondelingenplaat (Rt) Telefoon 010-2951502 Telefax 010-4380757 E-mail pensioenfonds@chevron.com Inhoudsopgave Meerjarenoverzicht van kerncijfers

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2011. d.d Z.5J.U).2Q.12...44/ Voor identificatiedoelejnden. / Behorend bij controieverkiavn6

JAARVERSLAG 2011. d.d Z.5J.U).2Q.12...44/ Voor identificatiedoelejnden. / Behorend bij controieverkiavn6 Petroleumweg 32-3196 KD Vondelingenplaat (Rt) Postbus 6100-3196 ZG Vondelingenplaat (Rt) Telefoon 010-2951502 Telefax 010-4380757 E-mail pensioenfonds@chevron.com Voor identificatiedoelejnden. / Behorend

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620 Artikel 1 Inleiding De wijze waarop de Stichting Pensioenfonds SMIT wordt bestuurd ligt op hoofdlijnen vast in de statuten. In dit bestuursreglement wordt hier verder invulling aan gegeven. Het bestuursreglement

Nadere informatie

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Versie: mei 2013 1 Visitatiecommissie De visitatiecommissie heeft

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea

1. Organisatie BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS ACHMEA. ABTN 2014 versie 21-3-2014 1. Stichting Pensioenfonds Achmea BIJLAGE I: VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van SPA.

Nadere informatie

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 10 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Voorzitter: R.J.P. Siebesma AGENDA: 1. Opening 2. Notulen deelnemersvergadering d.d. 20 september 2011 3. Samenstelling bestuur en verantwoordingsorgaan

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl.

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl. Verkort jaarverslag 2012 Stichting Pensioenfonds PostNL 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel Pensioenfondsen en pensioenen stonden ook in 2012 weer in het middelpunt van de belangstelling.

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015 Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Dekkingsgraad (UFR): 108,3% Beleidsdekkingsgraad: 110,0% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2015 1 e halfjaar:

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012)

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012 (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) 1 1 Inhoud Algemeen 5 De bestuursleden van Pensioenfonds C1000 6 Uw pensioen van Pensioenfonds

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Analyse financiële positie

Analyse financiële positie Analyse financiële positie Notitie voor deelnemers en gepensioneerden oktober 2012 2 Samenvatting Aanleiding SPOA krijgt regelmatig vragen van deelnemers over de financiële situatie bij het pensioenfonds.

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Dekkingsgraad 100% Belegd vermogen 74,7 miljard Rendement tweede kwartaal 8,4% Herstelplan goedgekeurd In het tweede kwartaal heeft Pensioenfonds Zorg en Welzijn een rendement

Nadere informatie

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen.

1. Definities Kostendekkende premie Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Premiebeleid 1. Definities Kostendekkende Premie die noodzakelijk is om jaarlijks ouderdomspensioenaanspraken in te kopen. Gedempte Premie gebaseerd op gemiddelde rente curves, waardoor de invloed van

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie 1. Introductie Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Doelstelling en basis voor dit document Dit document ("de Verklaring") beschrijft

Nadere informatie

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10 Staat/formulier K0 blad 2 Datum in herstel (ddmmjj) 2 2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 0 Onderbouwing gekozen hersteltermijn Er is voor een termijn van 0 jaar gekozen omdat een relatief lange termijn

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING CRH PENSIOENFONDS 18 JUNI 2012

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING CRH PENSIOENFONDS 18 JUNI 2012 VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN 18 JUNI 2012 INHOUD 1. Inleiding... 1 2. Organisatie... 2 2.1 Het fonds... 2 2.2 Organisatie... 2 2.3 Toeslagenbeleid... 3 3. Beleggingsbeleid... 4 3.1 Doel van het

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen STICHTING PENSIOENFONDS RECREATIE Mei 2011 INHOUDSOPGAVE 0. Introductie 3 1. Doelstelling van het beleggingsbeleid 4 2. Organisatie en risicobeheerprocedures 5 3. Beleggingsbeginselen 7 Mei 2011 Pagina

Nadere informatie

Asset & Liability Management

Asset & Liability Management Asset & Liability Management Verder gaan is de juiste balans vinden. ALM: inzicht in risico s Zorgen voor balans tussen pensioenverplichtingen en de opbouw van het pensioenvermogen. Het is een kerntaak

Nadere informatie

Pensioenkrant 2013 AUGUSTUS

Pensioenkrant 2013 AUGUSTUS Pensioenkrant 2013 AUGUSTUS Disclaimer Hoewel deze krant met de grootst mogelijke zorgvuldigheid tot stand is gekomen, kunt u hieraan geen rechten ontlenen. Pensioenkrant augustus 2013 Woord van de voorzitter

Nadere informatie

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015 Belanghebbendenvergadering 24 september 2015 Agenda 1. Opening 2. Actuele ontwikkelingen Ballast Nedam N.V. 3. Jaarverslag 2014 4. Nieuwe pensioenregelgeving en herstelplan 5. Toekomst pensioenfonds 6.

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Vierde kwartaal 2014-1 oktober 2014 t/m 31 december 2014 Samenvatting: dalende euro en dalende rente Nominale dekkingsgraad gedaald van 117,4% naar 115,1%

Nadere informatie

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Versie 1.0 17 juni 2015 Auteur: Corné van Bokhoven Status: vastgesteld door bestuur Inleiding Nadat Stichting Pensioenfonds DHV in 2008 in dekkingstekort kwam heeft

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1 Kwartaalbericht 2015 Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3 Als je werkt bij ING Bank voert ING CDC Pensioenfonds vanaf 1 januari 2014* jouw huidige pensioenregeling

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen.

Verkort jaarverslag 2014. In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. Verkort jaarverslag 2014 In de verkorte versie van het jaarverslag leest u op hoofdlijnen hoe het jaar 2014 voor het pensioenfonds is verlopen. U kunt het volledige jaarverslag downloaden op www.bpfmedewerkersnotariaat.nl.

Nadere informatie

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Peter de Bruijne Voorzitter Bestuur Pensioenfonds ING 31 oktober 2013 QR code website Pensioenfonds ING Agenda Financiële situatie Klanttevredenheid

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Xerox

Stichting Pensioenfonds Xerox Financieel crisisplan Stichting Pensioenfonds Xerox 1 juli 2015 Artikel 1 ~ Inleiding Het bestuur heeft besloten om een financieel crisisplan op te stellen. Dit is een beschrijving van maatregelen die

Nadere informatie

Toeslag- verlening Uitgave mei 2015

Toeslag- verlening Uitgave mei 2015 Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfspensioenfonds AVH 1. Introductie 1.1 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft beknopt de uitgangspunten weer van het

Nadere informatie

pensioenkrant augustus 2015

pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 pensioenkrant augustus 2015 5 WOORD VAN DE VOORZITTER 6 DEKKINGSGRAAD 7 INDEXATIE RENDEMENT OP DE BELEGGINGEN 8 KERNCIJFERS KOSTEN UITVOERING EN VERMOGENSBEHEER 9 COMMUNICATIE

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Eisen voor bestuursleden

Eisen voor bestuursleden Eisen voor bestuursleden (overgenomen uit plan van aanpak deskundigheidsbevordering Pensioenkoepels 2010) Om zijn verantwoordelijkheid te kunnen dragen moet een bestuurslid deelnemen aan de besluitvorming

Nadere informatie

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM

De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM De Nederlandsche Bank NV T.a.v. de heer S. Keereweer AA Postbus 98 1000 AB AMSTERDAM Wormerveer, 12 december 2011 Betreft: Herstelplan Stichting Pensioenfonds De Fracties Geachte heer Keereweer, De dekkingsgraad

Nadere informatie

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV).

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). REGLEMENT BELEGGINGSCOMMISSIE voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte Dit reglement geeft, in aanvulling op de statuten,

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

Risico Management. Pensioenakkoord en Integraal Balansmanagement. Marton Bloemer Risk Manager

Risico Management. Pensioenakkoord en Integraal Balansmanagement. Marton Bloemer Risk Manager Risico Management Pensioenakkoord en Integraal Balansmanagement Marton Bloemer Risk Manager Introductie 1. Pensioenakkoord 2. Risicomanagement (Integraal Balansmanagement) 3. Samengevat Pagina 1 Pensioenakkoord

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 2 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Achtergrond Wet versterking bestuur pensioenfondsen 3. Wet versterking bestuur pensioenfondsen 4. Wijzigingen

Nadere informatie

Toeslagverlening Uitgave mei 2015

Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds Sabic, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend indicatief

Nadere informatie

ONDERDEEL VAN EEN GEOLIEDE MACHINE

ONDERDEEL VAN EEN GEOLIEDE MACHINE ONDERDEEL VAN EEN GEOLIEDE MACHINE PENSIOENMANTEL BESCHIKBARE PREMIE 1 november 2013 UW KAPITAAL ZIJN UW MENSEN SPECIAAL VOOR WTG Cappital: een unieke pensioenregeling voor WTG De pensioenregeling bij

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst

Informatiebijeenkomst Stichting Pensioenfonds DHV Informatiebijeenkomst 24 september 2013 2013 Royal HaskoningDHV, All rights reserved Alleen voor intern gebruik Agenda Opening Jaarverslag 2012 Paul Canisius Actuele ontwikkelingen

Nadere informatie

Toelichting wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader. Juni 2014

Toelichting wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader. Juni 2014 Toelichting wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader Juni 2014 Inhoudsopgave Wetsvoorstel aanpassing FTK Beleidsdekkingsgraad Premievaststelling Toekomstbestendig indexeren Inhaalindexatie Hersteltermijn

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG 2013

POPULAIR JAARVERSLAG 2013 POPULAIR JAARVERSLAG 2013 2 Het herstel van onze financiële positie blijft absolute topprioriteit. Twee gezichten Het jaar 2013, maar ook 2014 dat nog grotendeels voor ons ligt, kent twee gezichten. Enerzijds

Nadere informatie

SERVICE LEVEL AGREEMENT

SERVICE LEVEL AGREEMENT Bijlage bij Uitvoeringsovereenkomst tussen Stichting Pensioenfonds Haskoning en Haskoning Nederland B.V. d.d. SERVICE LEVEL AGREEMENT Ter uitvoering van de taken van de Stichting Pensioenfonds Haskoning

Nadere informatie

STICHTING PENSIOENFONDS Protector

STICHTING PENSIOENFONDS Protector STICHTING PENSIOENFONDS Protector Verklaring Beleggi ngsbeginselen december 2011 beleggingsbeginselen 1/8 Inhoudsopgave 1. Introductie 2. Profiel van het pensioenfonds 2.1 Organisatie 2.2 Geen nevenactiviteiten

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 29 september 2011

Deelnemersvergadering 29 september 2011 Deelnemersvergadering 29 september 2011 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 30 september 2010 en 22 november 2010 3. Jaarverslag 2010 goedkeuring en decharge

Nadere informatie

De uitwerking hiervan is opgenomen in onze notitie van 30 april 2015 (Ref: HDr\654444\P150314).

De uitwerking hiervan is opgenomen in onze notitie van 30 april 2015 (Ref: HDr\654444\P150314). drs. E. Veerman AAG drs. P.J. Steur AAG T +31 88 543 3700 T +31 88 543 3700 Stationsweg 13-14 1441 EJ Purmerend Nederland erik.veerman@towerswatson.com peter.steur@towerswatson.com towerswatson.com Correspondentieadres:

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 30 september 2010

Deelnemersvergadering 30 september 2010 Deelnemersvergadering 30 september 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 17 september 2009 3. Jaarverslag 2009 goedkeuring en decharge 4. Stijgende

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland. Verkort jaarverslag 2013

De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland. Verkort jaarverslag 2013 De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland Verkort jaarverslag 2013 Dit is een uitgave van De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland Het verkorte jaarverslag is een populaire samenvatting

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Jaarvergadering DNP 25 maart 2015 Frans Dooren, directeur 1 Agenda - Even voorstellen - Terugblik 2014 - Organisatie, Dekkingsgraad, Rente, Verplichtingen,

Nadere informatie

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 samenvatting van het jaarverslag In het Jaarverslag 2014 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag 2010. Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om

Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag 2010. Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om Jaarbericht 2010 1 Dit jaarbericht is een verkorte en eenvoudiger te lezen versie van het jaarverslag 2010. Met het jaarbericht willen we u de gelegenheid bieden om kennis te nemen van de belangrijkste

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 De maandelijkse nominale dekkingsgraad ultimo september is gedaald ten opzichte van eind juni; De beleidsdekkingsgraad

Nadere informatie

Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds

Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds 1. Algemene kenmerken Het bestuur van de Stichting Notarieel Pensioenfonds (SNPF) is

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7 Jaarbericht 2014 Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3 2014 in cijfers 5 Wijzigingen in de pensioenregeling 7 De organisatie Pensioenfonds Forbo 8 Kerncijfers 11 2014 stond vooral in het teken van gewijzigde

Nadere informatie

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds PROFIELSCHETS NIET UITVOEREND BESTUURDER Stichting Stichting behoort tot de grootste ondernemingspensioenfondsen van Nederland met een belegd vermogen van bijna 18 miljard euro. Het pensioenfonds voert

Nadere informatie

Transparantiedocument

Transparantiedocument Transparantiedocument Stichting Pensioenfonds Ahold (versie: 28 april 2015) Hoofdstuk 1 - Inleiding 1.1 Voorwoord Stichting Pensioenfonds Ahold is de financiële dienstverlener voor Koninklijke Ahold N.V.

Nadere informatie

Deelnemersbestand en uitvoeringskosten

Deelnemersbestand en uitvoeringskosten 03 Financiële positie 06 Deelnemersbestand en uitvoeringskosten 05 Het bestuur 07 08 Pensioencommunicatie Kerncijfers 2012 Uit het voorwoord van het bestuur Hoewel de Europese schuldencrisis ook in 2012

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM Aanpassing pensioenregeling een must Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM 1 Aanpassing pensioenregeling een must Inhoud Marcel Brussee: Achtergrond wijzigingen

Nadere informatie

Advies Commissie Parameters

Advies Commissie Parameters Advies Commissie Parameters Voorstel tot herziening van verwachte rendementen Sprenkels&Verschuren Maart 2014 Copyright 2014 Sprenkels & Verschuren. Geen enkele reproductie van het document of een deel

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2014

Verkort Jaarverslag 2014 Verkort Jaarverslag 2014 Het bestuur: de pensioenwereld blijft in beweging Ook in 2014 stond de pensioenwereld niet stil. Het bestuur volgde alle actuele politieke en maatschappelijke ontwikkelingen op

Nadere informatie

Herstelplan. Stichting Personeelspensioenfonds APG

Herstelplan. Stichting Personeelspensioenfonds APG Herstelplan Stichting Personeelspensioenfonds APG PPF APG Herstelplan versie: juni 2015 Herstelplan PPF APG 2015 juni 2015 1. Inleiding In dit herstelplan 2015 voor PPF APG leest u eerst welke uitgangspunten

Nadere informatie

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente

Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel. Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014. Samenvatting: dalende rente Kwartaalbericht Pensioenfonds KLM-Cabinepersoneel Tweede kwartaal 2014-1 april 2014 t/m 30 juni 2014 Samenvatting: dalende rente Nominale dekkingsgraad gestegen van 123,6% naar 123,7% Reële dekkingsgraad

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland. 1. Inleiding

Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland. 1. Inleiding Stichting Pensioenfonds DuPont Nederland 1. Inleiding Op grond van de Europese pensioenfondsenrichtlijn zijn Nederlandse pensioenfondsen sinds 8 februari 2006 verplicht om een verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Nadere informatie

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort Verkort jaarverslag 2011 Elk jaar publiceert Metro Pensioenfonds een jaarverslag waarin het pensioenfonds verantwoording aflegt over het gevoerde beleid van het afgelopen jaar. Dat moet van de toezichthouder,

Nadere informatie

Nadere uitwerking van de nota met de Hoofdlijnen voor de regeling van het financiële toezicht op pensioenfondsen in de Pensioenwet

Nadere uitwerking van de nota met de Hoofdlijnen voor de regeling van het financiële toezicht op pensioenfondsen in de Pensioenwet Nadere uitwerking van de nota met de Hoofdlijnen voor de regeling van het financiële toezicht op pensioenfondsen in de Pensioenwet Aanleiding en vervolg 1) Het kabinet heeft begin 2004 met sociale partners

Nadere informatie