Pensioenfonds. Jaarbericht 2008 Voor deelnemers Pensioenfonds Yara Nederland

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Pensioenfonds. Jaarbericht 2008 Voor deelnemers Pensioenfonds Yara Nederland"

Transcriptie

1 Jaarbericht 2008 Voor deelnemers Yara Nederland

2 Pensioenwereld in zwaar weer Het jaar en dan met name de tweede helft - werd volledig gedomineerd door de wereldwijde financiële (krediet)crisis, Aandelen werden in korte tijd veel minder waard, banken moesten steun vragen bij de overheid en de werkloosheid nam toe. Hierdoor daalde het vertrouwen bij de consument ; grote aankopen werden steeds vaker uitgesteld. en kregen te maken met sterk negatieve beleggingsresultaten en een dalende rente. Yara had hier natuurlijk ook last van. Om een indruk te geven: onze totale beleggingsportefeuille behaalde in 2008 een rendement van -9,9%, vooral door de enorme koersdaling van de aandelen. Tegelijkertijd daalde de rente van 4,8% begin 2008 naar 3,6% op 31 december Dit is heel bijzonder: normaal gesproken stijgt de rente juist als de aandelenkoersen dalen. Beide ontwikkelingen - het negatieve beleggingsresultaat én de lagere rente - zorgden voor een sterk dalende dekkingsgraad, de verhouding tussen ons vermogen en onze verplichtingen. Onze dekkingsgraad was begin 2008 nog 136,5%, 12 maanden later was dit nog maar 109%! Eigenlijk was onze dekkingsgraad nog verder gedaald, namelijk tot 98%. Maar omdat Yara goede afspraken met uw werkgever heeft gemaakt, sloten we het jaar - dankzij een extra premiestorting - af met een dekkingsgraad van 109%. Dit betekent wel een reservetekort. Onze toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) verwacht van Yara namelijk een dekkingsgraad van minimaal 114%. Daarom hebben wij inmiddels een herstelplan ingeleverd bij DNB. Hierin staat hoe wij binnen 15 jaar weer een dekkingsgraad verwachten te halen die volgens de wet voldoende is. Het reservetekort betekende wel dat wij uw (opgebouwde) pensioen per 1 januari 2009 niet konden verhogen met een zogenaamde toeslag. In dit Jaarbericht leest u hier meer over. Zoals ieder jaar legt het bestuur van Yara via het Jaarbericht verantwoording af over het tijdens het afgelopen jaar gevoerde beleid. U begrijpt dat 2008 een moeilijk jaar was. Toch eindig ik graag met een positieve boodschap: Yara hoorde bij de minderheid (minder dan 40%) van Nederlandse pensioenfondsen met een dekkingsgraad hoger dan 100%. Ik wens u daarom ondanks alle slechte berichten weer veel leesplezier. Namens Bestuur Stichting Yara Nederland Peter Vlaeminck, Voorzitter pag 2 pag 3

3 De dekking Vermogen daalt, verplichtingen nemen toe Nadat de verhouding tussen ons vermogen en onze verplichtingen (de dekkingsgraad) in 2007 sterk was verbeterd, zagen wij deze in 2008 juist fors dalen. Op 31 december 2008 lag het vermogen nog slechts 9% hoger dan onze verplichtingen. Die daling is enerzijds het gevolg van de gedaalde marktrente, die eind ,2% lager was dan 12 maanden eerder. Hierdoor namen onze verplichtingen sterk toe. Anderzijds maakten we op ons vermogen een teleurstellend rendement van -9,9%. Ons vermogen nam dus af. Stijgende verplichtingen en een lager vermogen zorgden samen voor een dalende dekkingsgraad. Onze Pensioenverplichtingen Yara heeft met u een afspraak gemaakt: op uw pensioendatum gaan wij u een maandelijks pensioen uitkeren, of misschien doen we dat nu al. Het uitkeren van pensioenen is onze verplichting richting alle (oud-)deelnemers. Om te kijken hoe hoog deze verplichting is, berekenen wij ieder jaar opnieuw wat u aan pensioen hebt opgebouwd. Daarnaast kijken we naar de aanspraken van de pensioengerechtigden, en die van de mensen die niet meer bij Yara werken, maar die wel hun opgebouwde pensioen bij ons hebben laten staan. Al die bedragen bij elkaar leidden eind 2008 tot een totaal bedrag aan pensioenverplichtingen van ongeveer 266 miljoen euro; dat is ongeveer 44 miljoen meer dan een jaar eerder. Die stijging komt vooral door de sterk gedaalde marktrente. De invloed van de rentestand op onze verplichtingen is lastig uit te leggen. Allereerst moet u weten dat het bedrag van onze pensioen verplichtingen eigenlijk een voorziening is. Zolang u nog werkt, krijgt u van ons immers geen pensioen uitkering. Yara heeft dus niet al dit geld op dit moment nodig om pensioenen uit te keren. We moeten dat geld - uw pensioenopbouw - natuurlijk wel voor u reserveren. Het grootste deel van die 266 miljoen euro hebben we ooit - ergens in de toekomst - nodig om aan de huidige actieve deelnemers een pensioen uit te keren. We weten nu natuurlijk nog niet of alle actieve deelnemers ook de rest van hun werkzame leven via Yara pensioen blijven opbouwen. Ongetwijfeld zal een aantal deelnemers de komende jaren ergens anders gaan werken en hun opgebouwde pensioen meenemen (waardeoverdracht). In dat geval heeft Yara geen verplichtingen meer tegenover die deelnemer. Daarnaast is het lang niet zeker dat alle huidige deelnemers 65 jaar worden. We gaan dus uit van de verplichtingen die we nú tegenover deelnemers hebben, en kijken vervolgens naar de gemiddelde looptijd van die verplichtingen. Bij ons is dat 14 jaar. Daarna gaan we na wat de lange termijn rente is voor een lening met die looptijd. We mogen er namelijk vanuit gaan dat wij in die periode evenveel rendement maken op ons vermogen. Eind 2008 was de gemiddelde rente bij een looptijd van 14 jaar 3,6%; eind 2007 was dat nog een stuk meer, namelijk 4,8%. Hoe hoger de rentestand, hoe lager we onze verplichtingen mogen vaststellen. Een hoge rentestand is dus gunstig voor een pensioenfonds. En een dalende rente - zoals in is ongunstig. Door de lagere rentestand daalde onze dekkingsgraad. Die daling werd nog eens versterkt doordat ons vermogen met 30 miljoen euro afnam vanwege de slechte beleggingsresultaten. Dankzij een extra premiestorting van de aangesloten ondernemingen (van 25 miljoen euro) is de daling beperkt gebleven. Daarnaast werd een achter gestelde lening (van 18 miljoen euro) omgezet in een extra storting aan Yara. Beide bedragen (in totaal dus 43 miljoen euro) zorgden ervoor dat de dekkingsgraad hoger dan 100% bleef; zonder deze extra stortingen zou de dekkingsgraad namelijk tot 98% zijn gedaald. Herstelplan nodig Van toezichthouder DNB moet de dekkingsgraad van Yara minimaal 114% zijn; dit percentage hangt af van onze beleggingsmix. Omdat onze dekkingsgraad eind 2008 láger dan 114% was, moest Yara een zogenaamd herstelplan inleveren bij DNB. Dit is inmiddels - op 26 maart gebeurd. In het herstelplan zijn afspraken vastgelegd die ervoor moeten zorgen dat onze dekkingsgraad binnen uiterlijk 15 jaar weer het minimale niveau van 114% bereikt. Wij verwachten dit niveau van de dekkingsgraad ruim binnen deze periode te halen. Lage dekkingsgraad, geen toeslag De lage dekkingsgraad betekende dat de (opgebouwde) pensioenen van alle (oud-)deelnemers en pensioengerechtigden per 1 januari 2009 niet konden worden verhoogd. Zo n tussentijdse (jaarlijkse) pensioenverhoging noemen we toeslagverlening; uw pensioen wordt dan dus verhoogd met een toeslag. Als Yara er financieel beter voor had gestaan, was het opgebouwde pensioen van de huidige medewerkers (die onder de nieuwe middelloonregeling vallen) met 3,5% verhoogd. Voor de oud-medewerkers en pensioengerechtigden zou de pensioenverhoging 2,78% zijn geweest. Het is mogelijk dat u deze verhoging in de toekomst alsnog ontvangt (inhaaltoeslag). Maar dan moet de financiële situatie van Yara eerst wel verbeteren. pag 4 pag 5

4 Het vermogen Hoe belegt Yara? Beleggingen zorgen voor minder geld De beleggingsmarkten lieten wereldwijd slechte - vaak negatieve - resultaten zien. De beleggingen van Yara hadden hier ook onder te lijden; ons rendement was voor het eerst in jaren negatief: -9,9%. Yara heeft vermogen (geld) nodig om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen. De belangrijkste verplichting is het op tijd uitbetalen van pensioen aan onze pensioengerechtigden. Ons vermogen neemt ieder jaar in eerste instantie toe dankzij de pensioenpremie die wij van de aangesloten ondernemingen ontvangen. In 2008 bedroeg deze premie ruim 30 miljoen euro; dit is inclusief de extra storting van 25 miljoen euro. In 2007 waren de aangesloten ondernemingen een stuk minder geld kwijt, namelijk ongeveer 8,5 miljoen euro. Wij beleggen dit geld - en het eerder opgebouwde vermogen - in aandelen, vastrentende waarden (obligaties) en een beetje onroerend goed. Op die manier proberen wij een zo hoog mogelijk rendement op ons vermogen te behalen, zodat ons vermogen stijgt. In 2008 is dat niet gelukt: als gevolg van de wereldwijde (krediet)crisis behaalden we een negatief rendement op onze beleggingen. Ons vermogen nam dus niet toe, maar af! Yara probeert een optimaal rendement te behalen, zonder enorm grote risico s te lopen. Daarom steken wij in principe slechts 30% van ons vermogen in meer risicovolle beleggingen als aandelen en onroerend goed. De overige 70% beleggen wij in (veilige) vastrentende waarden (obligaties). In werkelijkheid kunnen onze beleggingen hier wel van afwijken. Maar we beleggen altijd binnen bepaalde marges (bandbreedtes). Categorie Percentages (bandbreedte) Vastrentende waarden 65 tot 75% Aandelen/onroerend goed 25 tot 35% Overig/Liquide middelen -1 tot 5% Eind 2008 was de verdeling als volgt: Werkelijke verdeling belegd vermogen (in mln ) Bedrag % Vastrentende waarden 204,8 76,9 Aandelen/onroerend goed 58,1 21,8 Overig/Liquide middelen 3,4 1,3 Totaal 266,3 100% Aandelen: zeer negatief Onze aandelen presteerden enorm teleurstellend. De financiële crisis was hier natuurlijk de grote boosdoener. Uiteindelijk behaalden de aandelen een rendement van -39,7%. Vastrentende waarden: wel positief Van de drie categorieën waarin wij beleggen wisten alleen de vastrentende waarden een positief resultaat te behalen. Uiteindelijke eindigden onze grootste en meest veilige beleggingscategorie op een winst van 5,5%. Onroerend goed: de helft minder waard Onze beleggingen in onroerend goed (woningen, winkels en kantoren) deden het in 2008 bijzonder slecht. Het rendement op onze stenen kwam uit op -55,6%. Dit betekent dat ons onroerend goed het afgelopen jaar de helft minder waard is geworden. Gelukkig belegt Yara slechts een klein deel van zijn vermogen hierin. Behaalde rendementen 2008 Vastrentende waarden 5,5% Aandelen -39,7% Onroerend goed -55,6% Totaal (incl. op korte termijn belegde middelen) -9,9% Wie belegt namens Yara? Wij laten ons vermogen beheren door gespecialiseerde beleggers. De vastrentende waarden zitten hoofdzakelijk bij Delta Lloyd; een klein deel wordt belegd via State Street, een Engelse vermogens beheerder. Ook de meeste aandelen worden voor ons beheerd door State Street. Alleen de meest riskante categoriën - zoals beleggingen in opkomende markten en onroerend goed - zitten bij Fortis ASR. Lehman Brothers Zonder dat Yara op de hoogte was, belegde State Street namens het ook geld bij Lehman Brothers. Deze Amerikaanse zakenbank ging in 2008 failliet. Dat betekent niet dat we ons geld de huidige marktwaarde van de beleggingen is ongeveer 17 miljoen euro - kwijt zijn. Yara heeft namelijk een claim ingediend; in alle cijfers is dit bedrag voorlopig nog altijd onderdeel van ons vermogen. Als we dit geld niet (geheel) terugkrijgen, storten de aangesloten ondernemingen - indien nodig - weer extra geld. Op die manier zorgen zij ervoor dat de dekkingsgraad van het nooit lager dan 5 procentpunten onder het wettelijk minimum is. In 2008 was dit wettelijk minimum voor Yara 114%. pag 6 pag 7

5 Het pensioenfonds Meer toezicht, meer verantwoording De pensioenwereld wordt steeds ingewikkelder. Daarom stelt de overheid strengere eisen aan de wijze waarop pensioenfondsen worden bestuurd. Dit heet Pension Fund Governance, oftewel goed pensioenfondsbestuur. Ook op het gebied van communicatie wordt van pensioenfondsen meer gevraagd; ingewikkelde zaken - zoals pensioen - vragen immers om een duidelijke uitleg. Bij goed pensioenfondsbestuur gaat het vooral om verantwoording afleggen dóór het bestuur en toezicht óp het bestuur door onafhankelijke deskundigen. Enkele sleutelwoorden van goed pensioenfondsbestuur zijn transparantie, deskundigheid, toezicht, verantwoordelijkheid en communicatie. Uiteindelijk gaat het erom dat een pensioenfondsbestuur de belangen van alle betrokken partijen (de belanghebbenden) in het oog houdt. Verantwoordingsorgaan beoordeelt beleid Medewerkers en pensioengerechtigden waren al vertegenwoordigd in de Deelnemersraad, die het bestuur advies geeft over te nemen besluiten. Aan de organisatie van Yara is nu een zogenaamd Verantwoordingsorgaan toegevoegd. In dit Verantwoordingsorgaan zijn alle partijen met één lid (plus een reservelid) vertegenwoordigd: de medewerkers, de pensioengerechtigden en de werkgevers. Eind 2008 bestond het Verantwoordingsorgaan uit de volgende personen: Naam Namens Theo van Duijn Medewerkers Rik Lambotte Werkgevers Theo Colsen Pensioengerechtigden Jos van Damme (reserve) Medewerkers Marc van Hijfte (reserve) Werkgevers Andries van der Hooft (reserve) Pensioengerechtigden Intern toezicht bekijkt organisatie Naast verantwoording over het gevoerde beleid, moet het pensioenfondsbestuur ook zorgen voor een transparant intern toezicht. Dit toezicht richt zich vooral op hoe een pensioenfonds is georganiseerd en op welke wijze de verschillende procedures zijn vastgelegd. Intern toezicht kan op meerdere manieren worden ingevuld. Yara heeft gekozen voor visitatie. Dit betekent dat vertegenwoordigers van een ander (Zeeuws) pensioenfonds Yara gaan beoordelen. Visitatie gebeurt eens in de drie jaar. Een delegatie van Yara gaat ook pensioenfondsen in de regio beoordelen. In 2009 is dit bij Stichting Total Nederland gebeurd. De eerste visitatie bij Yara staat in het voorjaar van 2010 gepland. pag 8 pag 9

6 Het bestuur van Yara De deelnemers Aantal daalt licht Uw Yara pensioen wordt uitgevoerd door een speciaal voor Yara opgericht pensioenfonds met een bestuur van tien mensen, waarvan er vijf de werkgevers vertegenwoordigen en vijf de medewerkers. Zowel Yara International als de werkmaatschappijen in Vlaardingen en Sluiskil zijn daarbij vertegenwoordigd in het bestuur. De vijf werkgeversvertegenwoordigers worden aangewezen door de directies van de betrokken bedrijven; de vijf vertegenwoordigers namens de medewerkers door de Deelnemersraad. Yara : de betrokken bedrijven Yara Sluiskil B.V. Yara Shared Services B.V. Yara Benelux B.V. Yara Industrial B.V. NU 3 B.V. Yara Gas B.V Yara Nederland B.V Yara Holding Netherlands B.V. Eind 2008 was het bestuur van Yara als volgt samengesteld: Namens werkgevers Namens medewerkers Peter Vlaeminck (voorzitter) Nico Kolmeijer Jo van Durme Benny Borgt (secretaris) Eddy ten Berge Bram Luteijn Terje Eide Pieter Jan van der Ploeg Georges De Schrijver Cor Sol Dit bestuur vergadert minimaal vier keer per jaar. We concentreren ons daarbij op het vormen van beleid en het nemen van beslissingen. De voorbereiding en uitvoering vinden plaats via drie bestuurscommissies voor Beleggingen, Pensioenen en Communicatie; in iedere commissie zitten drie bestuursleden. Adviseurs van het in pensioen gespecialiseerde bureau Towers Perrin ondersteunen de commissies. Delta Lloyd doet de pensioenadministratie, waarbij Ronald Wondergem namens het bestuur is aangesteld als contactpersoon; de financiële administratie doen we zelf. Yara heeft geen eigen medewerkers in dienst. In 2008 zagen wij het aantal deelnemers (zowel actief als nietactief) én pensioengerechtigden verder afnemen. Eind 2008 had Yara in totaal 41 klanten minder dan het jaar ervoor. Het volgende overzicht laat dit goed zien. pag 10 pag 11

7 De cijfers Aantallen deelnemers Actieve deelnemers Niet actieve deelnemers Pensioengerechtigden Totaal Deelnemersbeleid en communicatie In het hoofdstuk Het las u dat communicatie binnen de pensioenwereld steeds belangrijker wordt. Yara steekt al jaren veel tijd in het informeren van deelnemers over hun pensioen(regeling). Onze Nieuwsbrief (Yara Nieuws) is hier een goed voorbeeld van; dit Jaarbericht natuurlijk ook. De Nieuwsbrief en het Jaarbericht zijn beide onderdeel van het communicatiebeleid van Yara. Dit beleid wordt bepaald (en uitgevoerd) door onze Communicatiecommissie. De commissie wordt hierbij ondersteund door een communicatiespecialist van Towers Perrin. Nieuw in 2008: het UPO In 2008 ontving u voor het eerst het zogenaamde UPO, het Uniform Pensioenoverzicht. Dit UPO is de opvolger van het gewone pensioenoverzicht dat u jarenlang gewend was te ontvangen. Vervolgens bleek dat verandering tot verwarring kan leiden. Yara kreeg veel vragen over het vernieuwde pensioenoverzicht. Daarom besloten wij voortaan een aparte bijlage mee te sturen, zodat we meer kunnen uitleggen. Waarom dit UPO? Het idee is dat iedereen die in Nederland pensioen opbouwt eenzelfde ( uniform ) pensioenoverzicht ontvangt. Met dit UPO worden pensioenoverzichten van verschillende pensioenfondsen dus beter vergelijkbaar. Dat is handig als u in het verleden ook ergens anders pensioen hebt opgebouwd. Door de bedragen in de uniforme pensioenoverzichten bij elkaar op te tellen, krijgt u een totaaloverzicht van uw pensioensituatie. U kunt uw verwachte pensioen ook makkelijker optellen bij het pensioen van uw partner; hij/ zij ontvangt immers ook een UPO. Zo kunt u makkelijk berekenen op welk pensioen u straks samen kunt rekenen! Verkorte balans Bedragen in duizenden euro s Activa Totaal belegd vermogen Diverse debiteuren Liquide middelen Totaal Passiva Reserves Pensioenverplichtingen Diverse crediteuren Totaal Verkorte rekening van baten en lasten Bedragen in duizenden euro s Baten Beleggingsresultaten -/ Ontvangen premies Overgenomen pensioenverplichtingen 68 0 Overige -/ Totaal Lasten Mutatie voorziening pensioenverplichtingen / Overgedragen pensioenverplichtingen 0 91 Uitkeringen Kosten Overige 21 -/- 130 Totaal Buitengewone baten -/ Saldo van baten en lasten -/ ¹ Inclusief de achtergestelde lening van 18 miljoen euro die is omgezet in een extra storting. ² Inclusief de extra premiestorting van 25 miljoen euro. pag 12 pag 13

8 De Toekomst De eerste maanden van 2009 zagen wij de financiële wereld weer iets sterker worden. Dat blijkt bijvoorbeeld uit de stijgende aandelenkoersen. De dekkingsgraad van Yara is hierdoor inmiddels aanzienlijk hoger dan eind Daarom kijken wij met optimisme naar de toekomst. De stijgende lijn is natuurlijk ook gunstig voor ons herstel richting een dekkingsgraad van minimaal 114%. Yara leverde zijn herstelplan op 26 maart 2009 in bij DNB. Startbrief voor nieuwe deelnemers Inmiddels hebben wij voor alle nieuwe medewerkers van de aangesloten ondernemingen - onze nieuwe deelnemers - een prettig leesbare samenvatting van het pensioenreglement gemaakt. Deze zogenaamde Startbrief is trouwens ook voor de huidige medewerkers beschikbaar. U hebt onlangs een exemplaar van de Startbrief ontvangen. Nieuwsbrief en UPO U ontvangt ook in 2009 twee nummers van Yara Nieuws; het eerste nummer is in maart verstuurd, het tweede nummer kunt u in november verwachten. Voorlopig zijn wij niet van plan veel aan de formule van onze Nieuwsbrief te veranderen; we zijn tevreden met Yara Nieuws! Nieuw: het Toeslagenlabel Yara heeft in 2009 het zogenaamde toeslagenlabel geïntroduceerd. Dit toeslagenlabel geeft informatie over de kans dat uw (opgebouwde) pensioen de komende jaren wordt verhoogd met een toeslag. Het toeslagenlabel is eigenlijk een plaatje dat laat zien hoe waardevast uw pensioen is; nu en in de toekomst. Nieuwe Deelnemersraad Sinds 1 januari 2009 kent de Deelnemersraad vijf nieuwe leden en één nieuw reservelid. De nieuwe leden zijn: Hubert Desintebin, Frans de Feijter, Johan van den Hende, Francine van Laere, Gerard Poldervaart (reserve) en Johnny Vernimmen. Bij het vernieuwde pensioenoverzicht - in de vorm van het UPO - ligt dat iets anders. Het in 2008 verstuurde UPO leverde Yara veel vragen op. Zo geeft het UPO alleen informatie over het te bereiken pensioen op 65-jarige leeftijd, terwijl veel Yara-medewerkers éérder stoppen met werken. Daarom ontvangt u vanaf nu een aparte bijlage met extra informatie bij uw UPO. pag 14 pag 15

9 Yara Nederland Bezoekadres: Industrieweg 10, 4541 HJ Sluiskil Postadres: Postbus 2, 4540 AA Sluiskil pag 16

Pensioenfonds. Jaarbericht 2006 Voor deelnemers Pensioenfonds Yara Nederland

Pensioenfonds. Jaarbericht 2006 Voor deelnemers Pensioenfonds Yara Nederland Jaarbericht 2006 Voor deelnemers Yara Nederland Veel nieuwe ontwikkelingen Het zijn spannende tijden voor ons als bestuur van uw pensioenfonds. Al ruim twee jaar volgen we nauwgezet de onderhandelingen

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten.

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten. Nieuwsbrief Ballast Nedam Pensioenfonds September 2013 Tijd voor een nieuwsbrief van uw Pensioenfonds. Er gebeurt veel in de Nederlandse pensioenwereld; dat kan u bijna niet zijn ontgaan. In onze vorige

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

JAARBERICHT Resultaten 2008 April 2009

JAARBERICHT Resultaten 2008 April 2009 JAARBERICHT Resultaten 2008 April 2009 Pensioenwereld in zwaar weer Rendement Progress -26,5% IN DIT JAARBERICHT Beleggingsmarkten storten in Onroerend goed blijft overeind pagina 2 Vermogen daalt, verplichtingen

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

Verkort jaarverslag PHI 2010

Verkort jaarverslag PHI 2010 Verkort jaarverslag PHI 2010 uitgave van stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de houtverwerkende industrie Voorwoord 2010 was een roerig jaar. Ook voor Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Houtverwerkende

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #11 juni 14 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Bereid je tijdig voor op je pensioen Uw pensioenoverzicht: weet hoe u er voor staat

Nadere informatie

Pensioenfonds. Risico s nieuwe regeling blijven bij werkgever Eerder stoppen met werken nog steeds mogelijk. Nieuws4

Pensioenfonds. Risico s nieuwe regeling blijven bij werkgever Eerder stoppen met werken nog steeds mogelijk. Nieuws4 Pensioenfonds Nieuws4 Mei 2008 Nieuws is een uitgave van Yara Pensioenfonds Nederland en is bedoeld voor alle deelnemers aan de pensioen regeling. In Nieuws 4 staan de ontwikkelingen binnen het pensioenfonds

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7 Jaarbericht 2014 Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3 2014 in cijfers 5 Wijzigingen in de pensioenregeling 7 De organisatie Pensioenfonds Forbo 8 Kerncijfers 11 2014 stond vooral in het teken van gewijzigde

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #8 december 12

Pensioen Nieuws. #8 december 12 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #8 december 12 1 AVEBE Pensioenfonds doet het goed in spannende tijden 2 Wolter Bouwmeester stopt als bestuurslid Nieuwe uitvoerder Pensioenspaarregeling

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 9 > JAARGANG 6 > SEPTEMBER 2009 inhoud > Bedenk goed hoeveel geld je straks nodig hebt! [p.1] Akkoord over herstelplan [p.3] Dekkingsgraad

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #2 december 09

Pensioen Nieuws. #2 december 09 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #2 december 09 1 Pensioenfonds herstelt snel 2 Stijgende dekkingsgraad maakt toeslag mogelijk 3 Hard gewerkt in 2009 Overname administrateur

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN VOORWOORD HERSTELPLAN PGB 2009-2014 Al genomen maatregelen: meer zekerheid in beleggingsbeleid Premieverhoging:

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Smurfit Kappa Pensioen Nieuwsbrief

Smurfit Kappa Pensioen Nieuwsbrief Pensioen Nieuwsbrief nummer 6 > jaargang 4 > SEPTEMBER 2007 inhoud > Jaarbericht 2006 onderdeel van nieuwsbrief [p.1] I Tom Gallagher over het Nederlands pensioenbeleid [p.1] I Peter van Dijk over het

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015

Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 Kwartaalbericht Algemeen Pensioenfonds KLM Derde kwartaal 2015-1 juli 2015 t/m 30 september 2015 De maandelijkse nominale dekkingsgraad ultimo september is gedaald ten opzichte van eind juni; De beleidsdekkingsgraad

Nadere informatie

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Corporate Pensioen 4 Juni 2009 Vragen 1. Hoe zeker is mijn toekomstige pensioenvoorziening bij Nationale-Nederlanden? 3. Hoe weet ik hoeveel pensioen

Nadere informatie

PENSIOENNIEUWS. Pensioenfonds Avebe

PENSIOENNIEUWS. Pensioenfonds Avebe PENSIOENNIEUWS Pensioenfonds Avebe Kort & Bondig Ieder jaar bouwt u maximaal 1,875% van uw pensioengrondslag aan pensioen op. In 2015 hebt u dit maximum opgebouwd. Voor 2016 moeten we helaas een lagere

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1

Kwartaalbericht 2015. Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3. Kwartaalbericht 3e kwartaal 2015 1 Kwartaalbericht 2015 Samenvatting ING CDC Pensioenfonds communiceert over de resultaten van Q3 Als je werkt bij ING Bank voert ING CDC Pensioenfonds vanaf 1 januari 2014* jouw huidige pensioenregeling

Nadere informatie

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer W.I.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2014. Een verzekeraar garandeert uw pensioen. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2014. Een verzekeraar garandeert uw pensioen. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2014 Een verzekeraar garandeert uw pensioen Algemeen Mijnwerkersfonds Het gaat relatief goed met het AMF. Maar voor de lange termijn zijn er veel onzekerheden. Daarom loopt nu

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort

Herstel beleggingen teniet gedaan, maar Metro pensioenen niet gekort Verkort jaarverslag 2011 Elk jaar publiceert Metro Pensioenfonds een jaarverslag waarin het pensioenfonds verantwoording aflegt over het gevoerde beleid van het afgelopen jaar. Dat moet van de toezichthouder,

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Over het spannende jaar 2011

Pensioen Nieuws. Over het spannende jaar 2011 Overheid: meer toezicht op pensioenfondsen Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #7 juli 12 1 Over het spannende jaar 2011 2 Dekkingsgraad daalt verder Tijdelijke pensioenregeling

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 11 > JAARGANG 8 > Februari 2011 inhoud > Het Pensioenfonds ligt op koers [p.1] Geen toeslag op uw pensioen [p.2] Wat is er aan de hand

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Uw pensioenbulletin juli 2011 Beleggingsbeleid doorgelicht Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Externe deskundigen hebben in opdracht van het bestuur een zogenaamde ALM-studie (Asset Liability Management)

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

stichting pensioenfonds wonen

stichting pensioenfonds wonen stichting pensioenfonds wonen Verkort Jaarverslag 2007 Kerncijfers Aantallen per 31-12 2007 2006 Werkgevers 4.331 4.161 Deelnemers 33.009 31.705 Gewezen deelnemers 70.948 62.860 Gepensioneerden 8.468 7.735

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2014. We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf

Uw pensioenbulletin juli 2014. We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Uw pensioenbulletin juli 2014 Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in De kosten per deelnemer blijven stijgen. Een pensioenverhoging zit er de komende jaren

Nadere informatie

De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 augustus 2014

De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 augustus 2014 De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 ustus 2014 Op 31 ustus 2014 liep het kortetermijnherstelplan van Pensioenfonds UWV af. Tegen de verwachting in heeft het pensioenfonds de pensioenen

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Dekkingsgraad omhoog, maar geen toeslag mogelijk. Wat gebeurde er in 2010, en wat brengt de toekomst?

Pensioen Nieuws. Dekkingsgraad omhoog, maar geen toeslag mogelijk. Wat gebeurde er in 2010, en wat brengt de toekomst? Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #5 juli 11 1 Wat gebeurde er in 2010 en wat brengt de toekomst? 2 Wat bracht 2010 voor het Pensioenfonds? Beleggingsbeleid: weinig risico,

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 Pensioen voor pensioengerechtigdenblad maart 2016 WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2 Online klantenpanel GEZOCHT: MENSEN MET EEN MENING! 3 WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 BELEGGEN

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2011 Beleggingsbeleid doorgelicht Algemeen Mijnwerkersfonds Externe deskundigen hebben in opdracht van het bestuur een zogenaamde ALM-studie (Asset Liability Management) uitgevoerd.

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen

2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Verkort jaarverslag 2009 2009: een actief jaar met interessante ontwikkelingen Het jaar 2009 stond in het teken van het treffen van maatregelen om de financiële positie van het fonds weer op het gewenste

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 samenvatting van het jaarverslag In het Jaarverslag 2014 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad. staat de nieuwe beleidsdekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad. staat de nieuwe beleidsdekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #13 augustus 15 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Nieuwe financiële spelregels voor pensioenfondsen 3/4

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2010 Algemeen Mijnwerkersfonds Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd Door de huidige dekkingsgraad en de onzekere economische omstandigheden heeft het bestuur, na advies van

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Pensioenfonds Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt

Nadere informatie

aanvullen via het Pluspakket

aanvullen via het Pluspakket Het > Uw Smurfit Kappa Pensioen zelf aanvullen via het Als deelnemer aan het Smurfit Kappa Pensioen bouwt u automatisch pensioen op via Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland ( het Pensioenfonds

Nadere informatie

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog Publicatiedatum CBS-website Centraal Bureau voor de Statistiek 9 december 25 Beleggingen institutionele beleggers in 24 met 8,1 procent omhoog drs. J.L. Gebraad Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen,

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen?

Hoe zit het met mijn prepensioen? We zorgen ervoor dat u goed zit Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken.

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2014

Verkort Jaarverslag 2014 Verkort Jaarverslag 2014 Het bestuur: de pensioenwereld blijft in beweging Ook in 2014 stond de pensioenwereld niet stil. Het bestuur volgde alle actuele politieke en maatschappelijke ontwikkelingen op

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 30 september 2010

Deelnemersvergadering 30 september 2010 Deelnemersvergadering 30 september 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 17 september 2009 3. Jaarverslag 2009 goedkeuring en decharge 4. Stijgende

Nadere informatie

Jaargang 4, nummer 2, juli 2009. magazine Financiële resultaten 2008. Dalende koersen, lage rente Herstelplan

Jaargang 4, nummer 2, juli 2009. magazine Financiële resultaten 2008. Dalende koersen, lage rente Herstelplan Vroeger Jaargang 4, nummer 2, juli 2009 of Later magazine Financiële resultaten 2008 Dalende koersen, lage rente Herstelplan Inhoudsopgave Uw belang staat centraal pag. 3 Column Henk Schuijt Toch met vakantie

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer

Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het goederenvervoer We zorgen ervoor dat u goed zit 2 Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken. U moet dan uw rekeningen

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

Het AVEBE Pensioen samengevat

Het AVEBE Pensioen samengevat Het AVEBE Pensioen samengevat Deze folder is bedoeld voor alle medewerkers die bij AVEBE in dienst zijn getreden. Pensioenfonds Ouderdomspensioen: het AVEBE Pensioen vanaf uw pensionering Het AVEBE Pensioen

Nadere informatie

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling.

Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. 28 november 2015 Welkom bij Pensioenfonds KPN. In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in uw pensioenregeling. Wat vindt u in laag 1, 2 en 3? Pensioen 1-2-3 bestaat uit drie lagen. Hieronder

Nadere informatie

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP De Dynamische Strategie Portefeuille DSP Onderdeel van het beleggingsbeleid van Pensioenfonds UWV 1 Inhoudsopgave Waarom beleggen? 4 Beleggen is niet zonder risico s 4 Strategische beleggingsportefeuille

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Kerkrade, 12 november 2013 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld,

De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49. Heerlen, April 2016. Beste heer Voorbeeld, De heer S.W. Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, April 2016 Beste heer Voorbeeld, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Werk en (re)integratie (PWRI). Gaat u met pensioen? Dan

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Uw pensioen en Flexioen. Flexibel Individueel Pensioen

Uw pensioen en Flexioen. Flexibel Individueel Pensioen Uw pensioen en Flexioen Flexibel Individueel Pensioen Uw pensioen en Flexioen U bouwt een pensioeninkomen op via uw werkgever. Dit pensioeninkomen ontvangt u nadat u gepensioneerd bent, naast uw AOW-uitkering.

Nadere informatie

Nieuwsbrief van uw pensioenfonds

Nieuwsbrief van uw pensioenfonds KIX code Nieuwsbrief van uw pensioenfonds Pensioengerechtigden en voormalige deelnemers Pensioenreglement I en II Zeist, december 2014 1. Financiële positie PNB is

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Nieuwsbrief van uw pensioenfonds

Nieuwsbrief van uw pensioenfonds KIX code Nieuwsbrief van uw pensioenfonds Deelnemers Pensioenreglement I Zeist, december 2014 1. Financiële positie PNB is stabiel 2. Uw pensioenpremie in 2015 3.

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland. Jaarbericht juli 2010 Met o.a. : Als er wat verandert en het toeslagenlabel

Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland. Jaarbericht juli 2010 Met o.a. : Als er wat verandert en het toeslagenlabel Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland Jaarbericht juli 2010 Met o.a. : Als er wat verandert en het toeslagenlabel 1 Stichting Pensioenfonds Wolters Kluwer Nederland Jaarbericht juli 2010 Kort

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #10 januari 14 1 Wat komt er op ons af? Dekkingsgraad stabiel Alle pensioenen omhoog 2 Tijdelijke pensioenregeling 1 jaar verlengd 3 Anw-hiaatpensioenregeling

Nadere informatie

Hoe zit het met mijn prepensioen?

Hoe zit het met mijn prepensioen? We zorgen ervoor dat u goed zit Hoe zit het met mijn prepensioen? Als u werkt in het personenvervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Het is prettig als u eerder kunt stoppen met werken.

Nadere informatie