Consumentenonderzoek Toerisme

Transcriptie

1 Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service Management van de Christelijke Hogeschool Nederland. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT Project Toerdata Noord Postbus 1298 M. de Haas 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: fax: Toerdata Noord, 2006

2

3 Samenvatting Toerdata Noord: Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Noord-Nederland alom gewaardeerd om de natuur, het landschap en de diverse fiets- en wandelmogelijkheden. Dit is een rapport over de vraagkant van de toeristische markt in Noord-Nederland. Het rapport is opgesteld op basis van een uitgebreid tabellenboek, met daarin gedetailleerde informatie. Belangstellenden kunnen naar behoefte specifieke informatie uit het tabellenboek halen. Dit boek is te bestellen bij het Instituut Service Management in Leeuwarden. De Toerdata Noord rapporten kunnen ook gedownload worden. Zie hiervoor de volgende websites de website van het ISM en de provinciale websites ( en In het jaar 2005 zijn in de drie noordelijke provincies ruim 3000 toeristen ondervraagd in twaalf regio s, gedurende het voor- hoofd- en naseizoen. In het rapport is onderscheid gemaakt tussen dagtoeristen en verblijfstoeristen. De cijfers van dit onderzoek (2005) zijn vergeleken met het onderzoek van drie jaar geleden en op enkele onderdelen ook met vijf jaar geleden. Waardering noorden als vakantie gebied Het noorden wordt vooral gewaardeerd om haar natuur, landschap en de vele fiets- en wandelmogelijkheden. Deze onderdelen scoren bij zowel de dagtoeristen als verblijfstoeristen het hoogst. De gemiddelde rapportcijfers op deze onderdelen schommelen rond de acht. Zowel de dag- als verblijfstoerist is ook gevraagd dagtochten en vakanties als totaalproduct te beoordelen. Hieruit blijkt dat dagtoeristen in Drenthe het meest tevreden zijn (7,9) gevolgd door de Friese dagtoerist (7,7) en tenslotte de dagtoerist die zijn dagje uit heeft doorgebracht in de provincie Groningen (7,6). Drenthe als vakantieprovincie doet het ook het best bij de verblijfstoeristen. Deze zijn evenals de dagtoerist het meest tevreden over het toeristische product Drenthe. De rapportcijfers voor de totale vakantie bedragen in Drenthe gemiddeld een 8,1 en in Friesland en Groningen een 7,8. Attracties maar vooral slechtweervoorzieningen zijn nog steeds een zwak punt volgens de responderende dagtoeristen en verblijftoeristen. De gemiddelde scores op deze onderdelen variëren dan ook van een 6,5 tot 7,3. Echter een aanzienlijk deel (minimaal één op de drie respondenten) geeft een zes of lager op deze onderdelen. Verbeterpunten toerisme in het noorden In dit rapport en in het tabellenboek wordt uitgebreid aandacht besteed aan de verbeterpunten. Dit geldt ook voor de beoordelingen van het toeristische product. Er is in dit onderzoek geanalyseerd hoeveel procent van de toeristen een cijfer 6 of lager hebben gegeven. Door het bestuderen van beide onderdelen wordt het in één oogopslag duidelijk dat er op verschillende onderdelen verbetering wenselijk is. De toeristische voorzieningen, met name de slechtweerfaciliteiten, voorzieningen voor kinderen en ouderen, zijn voor verbetering vatbaar. Deze onderdelen van het toeristische product Noord-Nederland worden regelmatig als verbeterpunt genoemd door zowel de dag, als verblijftoeristen. Ook de aspecten bewegwijzering, de horeca en de promotie en / of informatievoorzieningen, parkeren, het hoge prijspeil en milieu (zwerfafval & hondenpoep) zijn voor verbetering vatbaar. De verblijfstoeristen geven aan dat in bepaalde gevallen de kwaliteit van de verblijfsaccommodatie niet aan alle eisen voldoet. In Friesland vindt een deel van de verblijfstoeristen dat er een aantal watersportgebonden verbeterpunten zijn. Te denken valt aan wachttijden voor de brug en het hoge prijspijl. Er zijn relatief veel watersporttoeristen die aangeven dat er te weinig controles worden uitgevoerd op de Friese meren. In dit onderzoek is ook gevraagd aan de toerist welke attracties in de vakantieomgeving worden gemist. Hieruit komt naar voren dat er vooral behoefte is aan activiteiten / voorzieningen voor kinderen en overdekte faciliteiten als zwembaden en musea. Uitvoerende instantie: Instituut Service Management te Leeuwarden

4 Samenvatting Toerdata Noord: Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Herkomst toerist Het grootste deel van de ondervraagde dagtoeristen die Noord-Nederland bezoeken komt uit Noord- Nederland en Overijssel. Bijna de helft van de dagtoeristen in Friesland is ook afkomstig uit de provincie. Voor Friesland geldt dat ook een groot deel van de verblijfstoeristen (26 procent) afkomstig is uit de eigen provincie. Voor de overige provincies geldt dit in mindere mate. Zo komt een belangrijk deel van de ondervraagde toeristen uit de randstad (Noord- en Zuid-Holland) en Gelderland. Samenstelling vakantiegezelschap Noord-Nederland is voornamelijk populair bij mensen die samen met partner en / of kinderen een dagtocht ondernemen of hun vakantie doorbrengen. Iets meer dan de helft van de bezoekers (zowel dag als verblijftoeristen) is tweeverdiener. In Friesland is een behoorlijk deel van de ondervraagde dagtoeristen alleen op pad. Het aantal kinderen dat meegaat met dagtochten is in Drenthe aanzienlijk hoger dan het noordelijke gemiddelde. Voor de ondervraagde verblijfstoeristen in Friesland geldt dat 43 procent de leeftijd heeft van 50 jaar of ouder. Motieven / activiteiten toeristen Voor de dagtoeristen zijn de meest genoemde motieven voor een bezoek aan Noord-Nederland: omdat een eerder bezoek goed is bevallen, omdat het dicht bij huis is, de rust, de fietsmogelijkheden en het noordelijke natuurschoon. Er zijn wel verschillen tussen de provincies en de regio s. Verblijfstoeristen bezoeken Noord-Nederland om voornamelijk dezelfde redenen. Rust, natuur en fietsmogelijkheden worden ook vaak genoemd. Ook hier zijn per provincie en per regio verschillen. Zo geven verblijfstoeristen in Drenthe aan dat het voornaamste bezoekersmotief is, dat ze er eerder zijn geweest. Verblijfstoeristen die in Friesland een vakantie hebben doorgebracht geven relatief vaak watersportgerelateerde motieven op. Groningse verblijfstoeristen kiezen met grote regelmaat een regio in Groningen als vakantiegebied vanwege de mogelijkheden voor het maken van een dagtocht (voornamelijk een bezoek aan musea, theater en / of expositie). De ondernomen activiteiten van de toeristen sluiten over het algemeen goed aan bij de keuzemotieven voor een bepaald gebied. Het is opvallend dat in vergelijking met voorgaande onderzoeken de toerist in toenemende mate fietst. Vooral de verblijfstoeristen in Groningen gaan steeds meer fietsen. Ook is opvallend dat steeds minder toeristen Noord-Nederland bezoeken vanwege de rust. Informatiebronnen toeristen Het internet als informatiebron wordt steeds belangrijker. Dat wordt in dit onderzoek nogmaals onderstreept. In 2005 gebruikt 7% van de ondervraagde dagtoeristen dit medium bij het bepalen van de keuze met betrekking tot een dagje uit en vooral de verblijfstoeristen (13 procent) gebruiken internet als informatiebron. Mond- tot- mond reclame is nog steeds veruit de belangrijkste informatiebron. Goede ervaringen, opgedaan tijdens een eerder bezoek, worden doorverteld aan familie / kennissen en collega s. Bovendien doet het de toerist naar het noorden terugkomen. Bedrijven kunnen hier handig op inspringen door bijvoorbeeld goody s met hierop adres (internet) gegevens aan de toerist mee te geven. Dit wordt weer verspreid onder de vrienden en kennissen. Herhalingsbezoek toeristen Ruim 60 procent van de ondervraagde toeristen geeft aan dat ze Noord-Nederland eerder bezocht hebben en in de toekomst van plan zijn dat weer te doen. Bovendien fungeren de toeristen die het noorden met veel plezier hebben aangedaan voor een vakantie als doorgeefluik en vertellen aan vrienden en kennissen dat Groningen, Friesland en Drenthe de moeite waard zijn. Verblijfstijd verblijfstoeristen Gemiddeld genomen verblijft de toerist in Noord-Nederland ruim 6 dagen. Dit is gelijk in vergelijking met het onderzoek van 3 jaar geleden. De kampeerder verblijft het langst (8,4 dagen) en de toerist die verblijft in een groepsaccommodatie het kortst (3 dagen). Uitvoerende instantie: Instituut Service Management te Leeuwarden

5 Samenvatting Toerdata Noord: Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Uitgaven toeristen De gemiddelde uitgaven per persoon per dag bedragen voor de dagtoerist 34 euro en voor de verblijfstoerist 39 euro. De dagtoeristen geven in vergelijking met het onderzoek van drie jaar geleden 8 euro meer uit en de verblijfstoeristen geven 5 euro meer uit. In het naseizoen geven toeristen (zowel dag als verblijf) meer uit dan in het voor- en hoofdseizoen. Boottoeristen en toeristen die overnachten in een hotel geven meer uit (61 euro) per persoon per dag dan andere toeristen. Kampeertoeristen geven per persoon per dag het minste geld uit (26 euro). Bezochte steden / dorpen en de actieradius van de toeristen De gemiddelde actieradius bij een dagtocht is 71 kilometer voor verblijfstoeristen en 58 kilometer voor dagtoeristen. Steden zoals Groningen, Delfzijl, Leeuwarden, Sneek, Emmen en Assen worden opvallend vaak bezocht door verblijfstoeristen uit de omringende regio s. Logiesaccommodaties Net als in 2000 krijgen de logiesaccommodaties in het algemeen een goede beoordeling. Toch zijn er opvallend veel toeristen die aangeven dat er verbeterpunten zijn met betrekking tot de accommodatie. Imago De toerist als ervaringsdeskundige is gevraagd naar het imago van de provincie waarin vakantie is gehouden. Het imago is tweeledig. Groningen, Friesland en Drenthe hebben allen het imago van rust, ruimte en natuur. Daarnaast worden ook termen als gezellig, sfeervol en vriendelijk eveneens vaak genoemd in de imagobeschrijving. Uitvoerende instantie: Instituut Service Management te Leeuwarden

6 Samenvatting Toerdata Noord: Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Uitvoerende instantie: Instituut Service Management te Leeuwarden

7 Inhoudsopgave Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 6 Het project Toerdata Noord... 6 Respons Consumentenonderzoek Toerisme Opzet onderzoek Consumentenonderzoek Mogelijkheden onderzoek... 7 Responscijfers Consumentenonderzoek Toerisme Respons per provincie... 8 Respons per accommodatievorm... 8 Respons per seizoen... 9 A. KENMERKEN VAN DE TOERISTEN Herkomst van de respondenten Dagtoeristen Land van herkomst respondenten Binnenlandse respondenten (dagtoeristen) Verblijfstoeristen Land van herkomst respondenten Binnenlandse respondenten (verblijfstoeristen) Samenstelling van het gezelschap en leeftijd Dagtoeristen Verblijfstoeristen Informatiebronnen & boekingen en problemen Dagtoeristen Informatiebronnen dagtoeristen per provincie Verblijfstoeristen Informatiebronnen verblijfstoeristen per provincie Vergelijking dag- en verblijfstoeristen (informatiebronnen) Boekingen en problemen Gemiddelde verblijfsduur B. MOTIEVEN, ACTIVITEITEN EN UITGAVEN Bezoekersmotieven Dagtoeristen Bezoekersmotieven naar provincie Bezoekersmotieven naar regio Vergelijking top 10 motieven Verblijfstoeristen Bezoekersmotieven naar provincie Bezoekersmotieven naar regio Vergelijking top 10 motieven Activiteiten Dagtoeristen Noord-Nederland en provincies Activiteiten per regio Verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie Activiteiten per regio Bestedingen van toeristen Dagtoeristen Noord-Nederland en provincie Verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie... 57

8 Inhoudsopgave Consumentenonderzoek Toerisme Bezochte steden en dorpen en de actieradius van de toeristen Bezochte plaatsen door verblijfstoeristen Groningen Friesland Drenthe Actieradius van de toeristen in Noord-Nederland Dagtoeristen Verblijftoeristen C. BEOORDELING VAN DE VAKANTIE Beoordelingen Beoordelingen dagtoeristen Noord-Nederland en provincie Beoordelingen verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie Herhalingsbezoek Dagtoeristen Verblijfstoeristen Aanraden bij familie en vrienden Dagtoeristen Verblijfstoeristen Beoordeling accommodatie Naar provincie Naar seizoen Genoemde verbeterpunten door toeristen Verbeterpunten dagtoeristen Groningen Friesland Drenthe Suggestie verbeterpunten dagtoeristen mbt voorzieningen Verbeterpunten verblijfstoeristen Groningen Friesland Drenthe Suggestie verbeterpunten verblijfstoeristen met betrekking tot voorzieningen Imago provincie als toeristengebied Dagtoeristen Verblijfstoeristen

9 Inleiding Consumentenonderzoek Toerisme Inleiding Het project Toerdata Noord In mei 1996 is het project Toerdata Noord van start gegaan, met als doel een uniform systeem te ontwikkelen voor registratie en analyse van het toerisme in de drie noordelijke provincies. De uitvoering is in handen van het Instituut Service Management (ISM), het dienstencentrum van de Christelijke Hogeschool Nederland. De provincies Groningen, Friesland en Drenthe zijn opdrachtgever en hebben zitting in de werkgroep Toerdata Noord. Toerdata Noord maakt de volgende rapporten: Toerisme in Cijfers (jaarlijks) Het rapport Toerisme in Cijfers geeft een overzicht van de capaciteit, bezettingsgraad en overnachtingcijfers van de logiesverstrekkers (campings, hotels etc). Er wordt aandacht besteed aan toeristische werkgelegenheid en bestedingen en tenslotte komen de bezoekersaantallen van dagattracties en evenementen aan bod. Consumentenonderzoek toerisme (één keer per drie jaar) Het consumentenonderzoek geeft een beschrijving van het profiel, het keuze-, boekings- en vakantiegedrag en de waardering van toeristen die hun vakantie in Groningen, Friesland of Drenthe hebben doorgebracht. Respons Consumentenonderzoek Toerisme 2005 In het jaar 2005 zijn in Noord-Nederland ruim 3000 toeristen geënquêteerd in twaalf regio's. De enquêtes zijn afgenomen op veel verschillende plaatsen en op veel verschillende dagen. Ook alle segmenten (hotel, camping, boot etc) zijn vertegenwoordigd. Er zijn in dit rapport een aantal tabellen / grafieken opgenomen die duidelijkheid verschaffen over de respons van dit onderzoek. Tabellenboek Dit rapport geeft een analyse die gebaseerd is op een uitgebreid tabellenboek. Het tabellenboek is beschikbaar op het internet maar kan ook besteld worden bij het Instituut Service Management. Dit tabellenboek bevat specifieke, gedetailleerde onderzoeksresultaten, onderverdeeld naar dag- en verblijfstoeristen, naar provincie, regio, accommodatievorm en seizoen. Doordat de onderzoekspopulatie nagenoeg gelijk is qua samenstelling met het onderzoek van 3 jaar geleden zijn vergelijkingen goed mogelijk. Opzet onderzoek Consumentenonderzoek 2005 In het rapport is onderscheid gemaakt tussen dagtoeristen en verblijfstoeristen. Beide groepen hebben eigen ideeën, motieven en waarderingen met betrekking tot het toeristisch- recreatief product. 6

10 Inleiding Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Een tweede onderscheid is de regionale indeling. In de teksten worden de opvallendste zaken omschreven. Als de resultaten verschillen per regio wordt daar in de tekst melding van gemaakt. Er is ook een onderscheid gemaakt naar het voorseizoen, het hoofdseizoen en het naseizoen. In bepaalde gevallen levert deze onderverdeling relevante informatie op. Er is op een aantal onderdelen een vergelijking gemaakt met het Consumentenonderzoek Toerisme van drie jaar geleden en op een paar onderdelen ook nog met het onderzoek van vijf jaar geleden. Het rapport begint in de eerste vier hoofdstukken met de segmentatiecriteria van de toeristen in Noord- Nederland. Vervolgens worden de bezoekersmotieven, de activiteiten en de uitgaven geanalyseerd. In het laatste hoofdstuk worden de beoordelingen van de toeristen en de verbeterpunten besproken. Mogelijkheden onderzoek Afgelopen zes jaar (Consumentenonderzoek Toerisme 2000, 2002 en 2005 samengevoegd) zijn er in totaal bijna 9000 vragenlijsten afgenomen in Noord-Nederland. Dit levert waardevolle informatie op voor provinciale beleidsmedewerkers ter onderbouwing van provinciaal beleid. Ook kunnen beleidsmakers of ondernemers uit een willekeurige gemeente relevante informatie interpreteren en gebruiken voor gemeentelijk toeristisch beleid of bedrijfsbeleid. Tenslotte leveren de Toerdata Noord onderzoeken waardevolle informatie op voor diverse marketing doeleinden. Het databestand bevat ook nog een aantal andere mogelijkheden. Branche- organisaties die bijvoorbeeld de watersporters willen vergelijken met de kampeerders kunnen, op basis van bestaande data, contact opnemen met het ISM voor een eventuele nadere analyse. Hieronder een aantal voorbeelden van mogelijk nader te houden onderzoek gebaseerd op de beschikbare data. Door bezoekersmotieven te interpreteren kunnen verschillende typen toeristen onderscheiden worden. De kampeerder, watersporter, rustzoeker en cultuurtoerist zijn hier enkele voorbeelden van. Er zijn op de Friese Waddeneilanden voldoende enquêtes afgenomen om een eilandvergelijking mogelijk te maken. Wat zijn de overeenkomsten en verschillen tussen de dagtoeristen die de steden Groningen en Leeuwarden hebben bezocht? Op basis van bestaand materiaal is er een analyse op intergemeentelijk niveau mogelijk. Achter in dit rapport bevindt zich een uitklapbare kaart met daarop de regio-indeling van de drie noordelijke provincies. 7

11 Inleiding Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Responscijfers Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Respons per provincie Grafiek 1.1: Respondenten per provincie Aantal respondenten onderzoek Verblijfstoeristen Dagtoeristen Groningen Friesland Drenthe Provincie De toeristen zijn, net als andere keren, rechtstreeks in het veld benaderd. Vooral op straat, in de nabijheid van toeristische trekpleisters, in de natuur en op kampeerterreinen en bungalowparken zijn de enquêtes afgenomen. Respons per accommodatievorm Tabel 1.1 Percentage respondenten (verblijfstoeristen) naar accommodatievorm 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Kampeerterrein 45% 48% 34% 60% Hotel / pension 14% 16% 13% 13% Logies & ontbijt 4% 2% 5% 5% Boot 11% 3% 23% 0% Groepsaccommodatie 3% 6% 2% 1% Familie / kennissen 6% 9% 5% 4% Vakantiewoning 13% 10% 16% 12% Overige 4% 5% 3% 4% Totaal 100% 100% 100% 100% N Uit tabel 1.1 blijkt dat over geheel Noord-Nederland genomen de meeste respondenten op een kampeerterrein verblijven. 8

12 Inleiding Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Daarnaast zijn de vakantiewoning en het hotel / pension ook veel genoemde accommodaties. In Friesland verblijft bijna één op de vier respondenten in een boot. In het tabellenboek is de tabel 1.1 uitgesplitst per regio. Respons per seizoen Tabel 1.2 Aantal respondenten naar seizoen (2005) totaal voorseizoen hoofdseizoen naseizoen Dagtoeristen Verblijftoeristen Totaal Het aantal ondervraagde toeristen is vrij gelijkmatig over de diverse seizoenen verdeeld. Alleen het aantal ondervraagde verblijfstoeristen in het voorseizoen blijft enigszins achter. 9

13 A. KENMERKEN VAN DE TOERISTEN Herkomst Samenstelling gezelschap / leeftijd Informatiebronnen Accommodatievorm en gemiddelde verblijfsduur

14 11 Herkomst respondenten

15 2. Herkomst van de respondenten Waar komen de toeristen vandaan die zijn geënquêteerd gedurende het vakantieseizoen in de drie noordelijke provincies. Aan de toerist (dag en verblijf) is de volgende vraag voorgelegd: Waar woont u? en vervolgens Welke provincie, deelstaat of gewest? 2.1 Dagtoeristen Land van herkomst respondenten Tabel 2.1 Herkomst respondenten heel Noord-Nederland % Nederland 94% Duitsland 5% België 0% Elders 1% Verreweg de meeste respondenten in Noord-Nederland komen uit eigen land. Daarnaast komt 5% uit Duitsland en 1% komt elders vandaan Binnenlandse respondenten (dagtoeristen) Grafiek 2.1: Herkomst binnenlandse dagtoeristen naar provincie 50% 45% 40% 35% Percentage 30% 25% 20% Groningen Friesland Drenthe 15% 10% 5% 0% Groningen Friesland Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord Holland Zuid Holland Zeeland Noord Brabant Limburg Provincie Uit grafiek 2.1 blijkt dat een aanzienlijk deel van de toeristen uit de eigen provincie afkomstig is. In Friesland geldt dit het sterkst met 44%. In Groningen is dit anders. Hier is 21% van de dagtoeristen afkomstig uit Groningen zelf. Overijssel is de vierde provincie waar de meeste dagtoeristen vandaan komen. De relatief korte reistijd speelt hierin een belangrijke rol. 12 Herkomst respondenten

16 2.2 Verblijfstoeristen Land van herkomst respondenten Tabel 2.2 Herkomst respondenten heel Noord-Nederland % Nederland 91% Duitsland 6% België 2% Elders 1% Het percentage respondenten dat afkomstig is uit het buitenland ligt bij de verblijfstoeristen iets hoger dan bij de dagtoeristen. Dit geldt voor alle provincies en alle regio s Binnenlandse respondenten (verblijfstoeristen) Grafiek 2.2: Herkomst binnenlandse verblijftoeristen naar provincie 30% 25% Percentage 20% 15% 10% Groningen Friesland Drenthe 5% 0% Groningen Friesland Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord Holland Zuid Holland Zeeland Noord Brabant Limburg Provincie Uit grafiek 2.2 blijkt dat een aanzienlijk deel van de verblijfstoeristen, die hun vakantie doorbrengen in het noorden, afkomstig is uit het midden en westen van het land. In Groningen komt de grootste groep verblijfstoeristen uit de provincies Zuid-Holland en Gelderland. Vooral veel Friezen brengen in hun eigen provincie hun vakantie door. Ook is het aantal respondenten uit Noord-Holland opvallend. In Drenthe zijn de meeste verblijfstoeristen afkomstig uit Gelderland, Noord-Holland en Overijssel. In het tabellenboek is een tabel opgenomen waarin de herkomst van toeristen in Noord-Nederland is uitgesplitst naar seizoen. 13 Herkomst respondenten

17 3. Samenstelling van het gezelschap en leeftijd In dit hoofdstuk wordt aangegeven hoe het vakantiegezelschap is samengesteld. Hierbij wordt gekeken naar de leeftijd en de samenstelling van het reisgezelschap. Aan de toerist (dag en verblijf) zijn de volgende vragen voorgelegd: Hoe is uw vakantiegezelschap samengesteld? Hoe is uw groep samengesteld? Wat is de leeftijd van de leden van de groepssamenstelling? U bent hier met uw partner: Bent u één of tweeverdiener? 3.1 Dagtoeristen Tabel 3.1 Samenstelling dagtoeristen Noord-Nederland Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Samen met partner 33% 30% 33% 35% Vrienden en bekenden 21% 21% 19% 22% Met partner en kinderen 17% 15% 15% 22% Alleen 9% 7% 12% 5% Familie gezelschap 8% 11% 6% 7% Alleen met kinderen 7% 8% 7% 6% School, bedrijf, enz. 5% 4% 7% 2% Overig 1% 3% 1% 0% Totaal 100% 100% 100% 100% N Ongeveer de helft van de ondervraagde dagtoeristen geeft aan de desbetreffende regio samen met partner en / of kinderen te bezoeken. In Friesland is het percentage van de dagtoeristen dat aangeeft alleen op pad te zijn behoorlijk hoger dan in de overige provincies. Tabel 3.2 Leeftijd van dagtoeristen in Noord-Nederland Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Aantal volwassenen % 15% 31% 11% Aantal volwassenen % 10% 24% 21% Aantal volwassenen % 23% 23% 24% Aantal volwassenen % 26% 9% 16% Aantal kinderen % 18% 5% 15% Aantal kinderen % 8% 9% 14% Totaal 100% 100% 100% 100% N Het aantal ouderen (65 plus) onder de respondenten is aanzienlijk. Eén op de vijf respondenten in Noord-Nederland behoort tot deze categorie. In Friesland is dit bijna één op de drie. Het is verder opvallend dat in Friesland het percentage toeristen ouder dan 31 jaar veel hoger ligt dan in de overige twee provincies. In Friesland is dit percentage 78 procent, in Groningen is dit 48 procent en in Drenthe 56 procent. In Drenthe is het percentage kinderen (0 12 jaar) hoger dan in de overige twee provincies. Dit zou verband kunnen houden met het aantal grote dagattracties in deze provincie, die interessant zijn voor kinderen (Noorder Dierenpark, Sprookjeshof, Verkeerspark Assen, etc.). 14 Samenstelling en leeftijd

18 Tabel 3.3 Eén of tweeverdieners onder de dagtoeristen Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Een verdiener 47% 52% 48% 42% Twee verdieners 53% 48% 52% 58% Totaal 100% 100% 100% 100% N Iets meer dan de helft van de ondervraagde dagtoeristen betreft tweeverdieners. 3.2 Verblijfstoeristen Tabel 3.4 Samenstelling verblijfstoeristen Noord-Nederland Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Samen met partner 42% 43% 44% 37% Met partner en kinderen 22% 22% 18% 28% Vrienden en bekenden 17% 16% 17% 19% Familie gezelschap 9% 9% 12% 6% Alleen met kinderen 5% 5% 5% 3% Alleen 2% 2% 2% 4% School, bedrijf, enz. 2% 1% 2% 3% Overig 1% 1% 1% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% N Van de ondervraagde verblijfstoeristen in Noord-Nederland geeft 64 procent aan de desbetreffende regio samen met partner en / of kinderen te bezoeken. In Drenthe is het percentage toeristen dat aangeeft met partner en kinderen op vakantie te zijn behoorlijk hoger dan in de overige provincies. Nogmaals: dit zou verband kunnen houden met het aantal grote dagattracties voor kinderen in de provincie. Tabel 3.5 Leeftijd van verblijfstoeristen in Noord-Nederland Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Aantal volwassenen % 15% 20% 11% Aantal volwassenen % 16% 23% 15% Aantal volwassenen % 33% 24% 36% Aantal volwassenen % 13% 13% 9% Aantal kinderen % 9% 11% 15% Aantal kinderen % 13% 9% 13% Totaal 100% 100% 100% 100% N Vooral in Friesland is het aantal ouderen (65 plus) onder de responderende verblijfstoeristen aanzienlijk. In Friesland behoort één op vijf ondervraagde toeristen tot deze groep. 15 Samenstelling en leeftijd

19 Tabel 3.6 Eén of tweeverdieners onder de verblijfstoeristen Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Een verdiener 42% 44% 43% 41% Twee verdieners 58% 56% 57% 59% Totaal 100% 100% 100% 100% N Onder de verblijfstoeristen (58 procent) in Noord-Nederland bevinden zich relatief gezien meer tweeverdieners dan onder de dagtoeristen (53 procent). 16 Samenstelling en leeftijd

20 17 Samenstelling en leeftijd

21 4. Informatiebronnen, boekingen & problemen In dit hoofdstuk is beschreven van welke informatiebronnen de toeristen in Noord-Nederland gebruik hebben gemaakt bij de keuze van hun vakantiebestemming. In het tabellenboek behorend bij dit rapport zijn gedetailleerde tabellen opgenomen over de informatiebronnen per afzonderlijke regio. Er is ook een vergelijking gemaakt met de beide vorige onderzoeken en een vergelijking per seizoen. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd. Hoe bent u op het idee gekomen deze omgeving te bezoeken voor een dagtocht / vakantie? 4.1 Dagtoeristen Tabel 4.1 Informatiebronnen dagtoeristen Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Familie, vrienden 33% 33% 31% 35% 35% 34% 32% 30% Vorig bezoek 29% 30% 27% 25% 28% 32% 31% 36% Gids van VVV 10% 8% 11% 10% 10% 7% 10% 9% Anders 9% 8% 11% 7% 7% 11% 7% 5% Internet 5% 7% 6% 6% 5% 7% 4% 9% Advertentie 5% 5% 4% 6% 5% 3% 6% 5% Folder van bedrijf 4% 3% 4% 4% 4% 4% 4% 2% Campinggids / hotelgids 4% 3% 5% 4% 3% 2% 6% 4% Beursbezoek 0% 1% 0% 2% 0% 0% 1% 0% Doorverwezen 1% 1% 1% 1% 1% 1% 0% 0% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Het grootste deel van de dagtoeristen dat geënquêteerd is in de drie noordelijke provincies komt op het idee om een regio te bezoeken door tips van familie /vrienden (33 procent) of omdat ze ergens al eerder zijn geweest (30 procent). Dit is nauwelijks veranderd ten opzichte van het vorige onderzoek. In vergelijking tot 2002 is de rol van internet is toegenomen en de rol van de VVV-gids iets afgenomen. Informatiebronnen, boekingen en problemen 18

22 4.1.1 Informatiebronnen dagtoeristen per provincie Tabel 4.2 Informatiebronnen dagtoeristen in Groningen Groningen W. Gron. Gron.-Har. Eemsmond O. Gron. Familie, vrienden 35% 28% 41% 39% 30% Vorig bezoek 25% 37% 27% 23% 10% Gids van VVV 10% 6% 5% 5% 23% Anders 7% 6% 6% 11% 7% Advertentie 6% 6% 10% 5% 5% Internet 6% 9% 2% 5% 11% Campinggids/Hotelgids 4% 2% 1% 8% 7% Folder van bedrijf 4% 2% 2% 4% 7% Beursbezoek 2% 0% 5% 0% 0% Doorverwezen 1% 4% 1% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% N In Groningen is het opvallend dat in de regio Oost- Groningen slechts 10 procent van de dagtoeristen aangeeft dat zij de regio bezoeken vanwege een eerder bezoek. In dezelfde regio valt op dat 23 procent de VVV- gids aangeeft als informatiebron. Het internet wordt eveneens vaak als informatiebron genoemd in deze regio. In de regio IJsselmeerkust wordt de VVV- gids relatief vaak genoemd als informatiebron (12 procent). Internet als informatiebron wordt relatief het vaakst genoemd in de regio Zuidoost Friesland. Informatiebronnen, boekingen en problemen 19

23 Tabel 4.4 Informatiebronnen dagtoeristen in Drenthe Drenthe N-M Drenthe Zuidwest-Dr. Zuidoost-Dr. Familie, vrienden 30% 35% 23% 29% Vorig bezoek 36% 30% 35% 42% Gids van VVV 9% 7% 11% 9% Anders 5% 8% 3% 4% Internet 9% 8% 11% 7% Advertentie 5% 2% 11% 3% Folder van bedrijf 2% 3% 1% 4% Campinggids/Hotelgids 4% 6% 5% 1% Doorverwezen 0% 1% 0% 0% Beursbezoek 0% 0% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% N Een eerder bezoek aan deze regio wordt in Zuidoost Drenthe, relatief gezien, het vaakst genoemd als informatiebron. In Zuidwest Drenthe wordt een advertentie relatief vaak genoemd als informatiebron. 4.2 Verblijfstoeristen Tabel 4.5 Informatiebronnen verblijfstoeristen Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Familie, vrienden 33% 34% 30% 36% 36% 35% 32% 30% Vorig bezoek 23% 28% 16% 17% 25% 34% 31% 30% Internet 9% 13% 14% 15% 8% 10% 4% 15% Campinggids / hotelgids 11% 8% 12% 12% 11% 7% 6% 8% Gids van VVV 8% 6% 7% 4% 8% 6% 10% 8% Anders 6% 5% 8% 7% 6% 5% 7% 4% Advertentie 5% 3% 5% 5% 5% 2% 6% 3% Folder van bedrijf 4% 1% 6% 2% 1% 1% 4% 1% Beursbezoek 1% 1% 0% 2% 0% 0% 1% 0% Doorverwezen 1% 1% 1% 0% 0% 1% 0% 2% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Voor verblijfstoeristen geldt eveneens dat zij de keuze voor een bepaalde regio meestal baseren op tips van familie en vrienden (33%) of op vorige bezoeken (28%). Vooral een vorig bezoek en het internet als informatiebron zijn toegenomen vergeleken met het onderzoek drie jaar geleden. Vooral in Drenthe is het internet als informatiebron gestegen. Een folder van het bedrijf wordt anno 2005 nauwelijks nog genoemd als informatiebron (1 %). Informatiebronnen, boekingen en problemen 20

24 4.2.1 Informatiebronnen verblijfstoeristen per provincie Tabel 4.6 Informatiebronnen verblijfstoeristen in Groningen Groningen W. Gron. Gron.-Har. Eemsmond O. Gron. Familie, vrienden 36% 32% 49% 41% 28% Vorig bezoek 17% 17% 25% 10% 16% Internet 15% 16% 4% 14% 20% Campinggids/Hotelgids 12% 11% 1% 20% 11% Anders 7% 12% 3% 8% 6% Advertentie 5% 7% 5% 1% 6% Gids van VVV 4% 0% 5% 4% 8% Folder van bedrijf 2% 5% 1% 1% 3% Beursbezoek 2% 0% 6% 1% 1% Doorverwezen 0% 0% 0% 1% 0% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% N In Groningen valt op dat verblijfstoeristen in de regio Groningen- Haren relatief vaak (49 %) en verblijfstoeristen in de regio Oost- Groningen relatief weinig (28 %) familie en vrienden noemen als informatiebron. Verder is opvallend dat verblijfstoeristen in de regio Eemsmond relatief weinig (10 %) een vorig bezoek / vakantie aangeven als informatiebron. Eén op de vijf ondervraagde verblijfstoeristen in Oost- Groningen geeft aan internet te hebben geraadpleegd. In de regio Groningen- Haren is dit percentage veel lager (4 %) In de regio Eemsmond wordt nog regelmatig een camping / hotelgids geraadpleegd voor het bepalen van de vakantiekeuze. Tabel 4.7 Informatiebronnen verblijfstoeristen in Friesland Friesland Wadden. Fr. Meren IJsselm. Z.O.- Fr. Ov. Fr. Familie, vrienden 35% 38% 35% 31% 39% 31% Vorig bezoek 34% 29% 37% 36% 27% 41% Internet 10% 15% 7% 11% 8% 7% Campinggids/Hotelgids 7% 1% 7% 7% 9% 11% Gids van VVV 6% 5% 7% 5% 10% 4% Anders 5% 8% 3% 6% 2% 3% Advertentie 2% 3% 3% 2% 2% 1% Folder van bedrijf 1% 1% 0% 2% 3% 0% Doorverwezen 1% 0% 2% 0% 1% 1% Beursbezoek 0% 0% 0% 0% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Het internet als informatiebron wordt relatief het vaakst genoemd op de Waddeneilanden. In het Friese Merengebied en de regio overig Friesland geldt dit in mindere mate. Hier blijft het raadplegen van internet enigszins achter. Het raadplegen van een camping of hotelgids wordt nauwelijks genoemd op de Waddeneilanden. Informatiebronnen, boekingen en problemen 21

25 Tabel 4.8 Informatiebronnen verblijfstoeristen in Drenthe Drenthe N-M Drenthe Zuidwest-Dr. Zuidoost-Dr. Familie, vrienden 30% 40% 23% 27% Vorig bezoek 30% 35% 30% 22% Internet 15% 10% 17% 18% Campinggids/Hotelgids 8% 5% 10% 10% Gids van VVV 8% 5% 8% 12% Anders 4% 2% 6% 3% Advertentie 3% 1% 3% 5% Doorverwezen 2% 2% 3% 1% Folder van bedrijf 1% 1% 1% 1% Beursbezoek 0% 0% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% N Opvallend is dat in de regio s Zuidwest en Zuidoost- Drenthe het internet vaak wordt genoemd als informatiebron. 4.3 Vergelijking dag- en verblijfstoeristen (informatiebronnen) Grafiek 4.1: Vergelijkinginformatiebronnen dag- en verblijftoeristen 40% 35% 30% Percentage 25% 20% 15% Dagtoeristen Verblijftoeristen 10% 5% 0% Familie, vrienden Gids van VVV Folder van bedrijf Advertentie Internet Beursbezoek Doorverwezen door ander bedrijf Campinggids/Hotelgids o.i.d. Vorig bezoek / eerder geweest Anders Informatiebron Uit bovenstaande grafiek blijkt duidelijk dat zowel dag- als verblijfstoeristen in belangrijke mate door familie en vrienden of een eerder bezoek op het idee komen een regio in Noord-Nederland te bezoeken. Internet wordt steeds vaker genoemd als informatiebron(zie de tabel 4.4). Tabel 4.4 Vergelijking internet gebruik als informatiebron ( ) Internet (dagtoeristen) 1% 5% 7% Internet (verblijftoeristen) 3% 9% 13% Informatiebronnen, boekingen en problemen 22

26 4.4. Boekingen en problemen In 2005 is de verblijfstoerist de vraag voorgelegd of deze een probleem heeft gehad met het boeken van de vakantie. De resultaten zijn in de volgende tabellen gepresenteerd. Aan de toerist (verblijf) is de volgende vraag voorgelegd. Heeft het boeken van uw vakantie problemen opgeleverd? Zo ja: Wilt u deze problemen omschrijven? Tabel 4.5 Problemen met boekingen Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Ja 4% 3% 3% 8% N In de provincie Drenthe zijn relatief vaker problemen geweest met de boekingen dan in de twee overige provincies. Tabel 4.6 Problemen met boekingen opgesplitst naar accommodatievorm Camping Hotel L en O Boot Groepsacco Fam / ken. Vak. Won. Ja 5% 7% 3% 1% 8% 1% 5% N Problemen met boeken hebben vooral te maken met dubbelboekingen en miscommunicatie. In het tabellenboek is een lijst opgenomen van de boekingsproblemen. Informatiebronnen, boekingen en problemen 23

27 5. Gemiddelde verblijfsduur In dit hoofdstuk wordt aangegeven wat de gemiddelde verblijfsduur is van de verblijfstoeristen. Aan de toerist (verblijf) is de volgende vraag voorgelegd. Hoeveel nachten verblijft u hier deze vakantieperiode? Tabel 5.1: Gemiddelde verblijfstijd toeristen in Noord-Nederland en per provincie in 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe ,4 5,3 6,2 7, ,4 5,9 6,5 6,8 De gemiddelde verblijfstijd zoals deze is gemeten is onder de responderende verblijfstoeristen is gelijk gebleven in Noord-Nederland. Dit geldt niet voor de provincies op zich. In Groningen en Friesland is de gemiddelde verblijfstijd licht gestegen en in Drenthe is deze afgenomen. Tabel 5.2: Gemiddelde verblijfstijd verder uitgesplitst in Noord-Nederland ( ) dagen 14% 19% 3-7 dagen 52% 43% 7-10 dagen 16% 17% dagen 8% 10% dagen 3% 4% dagen 1% 1% 31 plus 4% 6% Totaal 100% 100% Ruim 60 procent van de responderende verblijfstoeristen verblijft hier gemiddeld 1 tot 7 overnachtingen. Zes procent van de ondervraagde verblijfstoeristen verblijven meer dan 31 overnachtingen in het noorden. Tabel 5.3: Gemiddelde verblijfstijd naar accommodatievorm in Noord-Nederland (2005) 2005 Kampeerterrein 8,4 Hotel 3,8 Logies en ontbijt 4,8 Boot 4,5 Groepsaccommodatie 3,0 Familie / kennissen 4,3 Vakantiewoning 6,7 Totaal 6,4 De kampeerders verblijven gemiddeld genomen 8.4 overnachtingen in Noord-Nederland. Toeristen die verblijven in een groepsaccommodatie en een hotel verblijven hier relatief gezien het kortst. 24 Gemiddelde verblijfsduur

28 25 Gemiddelde verblijfsduur

29 B. MOTIEVEN, ACTIVITEITEN EN UITGAVEN Bezoekersmotieven Activiteiten Uitgaven Bezoek steden / dorpen

30 27 Bezoekersmotieven

31 6. Bezoekersmotieven In dit hoofdstuk worden per provincie en per regio de redenen gegeven waarom toeristen voor een bepaalde omgeving kiezen. De respondenten is gevraagd de drie belangrijkste motieven aan te geven voor de keuze om een bepaalde regio te bezoeken. In het tabellenboek behorende bij dit rapport zijn deze gegevens vergeleken met de cijfers van 2000 en Bovendien worden de gegevens opgesplitst naar de drie seizoenen. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd. Wat zijn de drie belangrijkste redenen dat u voor deze omgeving heeft gekozen en niet voor een ander gebied? 6.1 Dagtoeristen Bezoekersmotieven naar provincie De grafieken (6.1 a, b en c) op de volgende bladzijde geven per provincie weer waarom respondenten (dagtoeristen) voor een bepaald gebied hebben gekozen om een dagtocht door te brengen. Grafiek 6.1 hieronder geeft weer wat de motieven zijn voor Noord-Nederland in zijn geheel. Grafiek 6.1: Bezoekersmotieven dagtoeristen Noord-Nederland 2005 Percentage 8% 7% 6% 5% 4% 3% 2% 1% 0% Eerder geweest Natuur, flora en fauna Fietsmogelijkheden Rust Dichtbij woonplaats Er woont familie Mogelijkheden dagtocht Winkelen Musea, theater en exposities Niet eerder geweest Drukte, gezelligheid Wandelmogelijkheden Historische plaatsen, monumenten Meren, plassen en kanalen Motieven Strand en zee Bos, heide en parken Horeca Vergezichten, weidsheid Festiviteiten, evenementen Geen bijz. reden Watersportmogelijkheden (Goed) verblijfsadres Bevolking Agrarisch landschap Folklore Sportmogelijkheden De belangrijkste motieven voor dagtoeristen om Noord-Nederland te bezoeken zijn dat de dagtoeristen eerder in de provincie zijn geweest, de natuur, flora en fauna en de fietsmogelijkheden. Per provincie zijn er verschillen op te merken. In Groningen zijn de belangrijkste motieven de diverse musea, theaters en exposities. Dit geldt vooral in de regio Groningen- Haren. In Friesland worden de fietsmogelijkheden het vaakst genoemd als bezoekersmotief. En in Drenthe is het belangrijkste motief dat de bezoekers eerder in de provincie zijn geweest. 28 Bezoekersmotieven

32 Grafiek 6.1 a: Bezoekersmotieven dagtoeristen Groningen % 7% 6% Percentage 5% 4% 3% 2% 1% 0% Musea, theater en exposities Rust Natuur, flora en fauna Historische plaatsen, monumenten Eerder geweest Er woont familie Mogelijkheden dagtocht Niet eerder geweest Fietsmogelijkheden Winkelen Dichtbij woonplaats Drukte, gezelligheid Wandelmogelijkheden Vergezichten, weidsheid Motieven Strand en zee Horeca Festiviteiten, evenementen Watersportmogelijkheden Meren, plassen en kanalen Geen bijz. reden Agrarisch landschap Bevolking Bos, heide en parken (Goed) verblijfsadres Folklore Sportmogelijkheden Grafiek 6.1 b: Bezoekersmotieven dagtoeristen Friesland % 8% 7% Percentage 6% 5% 4% 3% 2% 1% 0% Fietsmogelijkheden Eerder geweest Natuur, flora en fauna Dichtbij woonplaats Strand en zee Meren, plassen en kanalen Winkelen Er woont familie Rust Mogelijkheden dagtocht Niet eerder geweest Watersportmogelijkheden Wandelmogelijkheden Horeca Drukte, gezelligheid Historische plaatsen, monumenten Musea, theater exposities Motieven Grafiek 6.1 c: Bezoekersmotieven dagtoeristen Drenthe 2005 Bos, heide en parken Vergezichten, weidsheid Geen bijz. reden (Goed) verblijfsadres Festiviteiten, evenementen Sportmogelijkheden Bevolking Agrarisch landschap Folklore 10% 9% 8% 7% Percentage 6% 5% 4% 3% 2% 1% 0% Eerder geweest Natuur, flora en fauna Bos, heide en parken Fietsmogelijkheden Rust Dichtbij woonplaats Mogelijkheden dagtocht Er woont familie Winkelen Drukte, gezelligheid Wandelmogelijkheden Festiviteiten, evenementen Geen bijz. reden Vergezichten, weidsheid Meren, plassen en kanalen Horeca Musea, theater en exposities Motieven Niet eerder geweest Historische plaatsen, monumenten Bevolking (Goed) verblijfsadres Folklore Agrarisch landschap Strand en zee Watersportmogelijkheden Sportmogelijkheden 29 Bezoekersmotieven

33 6.1.2 Bezoekersmotieven naar regio Per regio wordt aangegeven wat de belangrijkste redenen voor een dagtoerist zijn om een bepaalde plaats of streek te bezoeken. Tabel 6.1 Tabellen bezoekersmotieven dagtoeristen per regio in a Groningen Groningen W. Gron. Gron.-Har. Eemsmond O. Gron. Musea, theater en exposities 7% 1% 15% 2% 7% Rust 7% 6% 2% 11% 10% Natuur, flora en fauna 6% 9% 0% 5% 11% Historische plaatsen, monumenten 6% 2% 2% 4% 15% Mogelijkheden dagtocht 6% 7% 2% 6% 8% Eerder geweest 6% 10% 7% 3% 3% Er woont familie 6% 3% 10% 7% 2% Fietsmogelijkheden 5% 7% 2% 6% 7% Niet eerder geweest 5% 5% 2% 4% 10% Dichtbij woonplaats 5% 13% 2% 3% 3% Winkelen 5% 1% 13% 3% 1% Vergezichten, weidsheid 4% 4% 0% 9% 3% Wandelmogelijkheden 4% 6% 2% 4% 4% Drukte, gezelligheid 4% 2% 12% 2% 1% Meren, plassen en kanalen 3% 6% 0% 5% 1% Strand en zee 3% 6% 1% 9% 0% Watersportmogelijkheden 3% 5% 1% 7% 1% Festiviteiten, evenementen 3% 0% 9% 0% 3% Horeca 3% 0% 10% 1% 0% Agrarisch landschap 2% 2% 0% 1% 3% Geen bijz. reden 2% 1% 2% 5% 2% Bos, heide en parken 1% 1% 0% 1% 3% Sportmogelijkheden 1% 1% 2% 0% 0% Bevolking 1% 1% 3% 1% 1% Folklore 1% 1% 1% 0% 1% (Goed) verblijfsadres 1% 2% 1% 1% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% N West-Groningen Het belangrijkste motief voor de dagtoeristen in deze regio is dat hun bezoek dicht bij de woonplaats is. Dit is aanzienlijk hoger dan het provinciale gemiddelde. Groningen-Haren Musea, theaters en exposities zijn erg in trek in deze regio. Dit komt voornamelijk door de stad Groningen. Ook het winkelen en de horeca zijn erg gewild in deze regio. Eemsmond Rust is de belangrijkste motivatie voor dagtoeristen om naar deze regio te gaan. Oost-Groningen Naar deze regio komen de dagtoeristen vooral voor de historische plaatsen en monumenten. 30 Bezoekersmotieven

34 6.1 b Friesland Friesland Wadden. Fr. Mer. IJsselm. Z.O.- Fr. Ov. Fr. Fietsmogelijkheden 8% 11% 3% 6% 12% 7% Eerder geweest 7% 7% 7% 7% 7% 6% Meren, plassen en kanalen 6% 1% 13% 5% 1% 7% Strand en zee 6% 19% 3% 9% 0% 1% Natuur, flora en fauna 6% 6% 8% 5% 8% 5% Dichtbij woonplaats 6% 1% 5% 4% 13% 7% Mogelijkheden dagtocht 5% 6% 4% 4% 5% 4% Rust 5% 5% 6% 6% 4% 6% Er woont familie 5% 3% 6% 5% 5% 8% Winkelen 5% 2% 5% 4% 8% 7% Wandelmogelijkheden 4% 3% 3% 6% 3% 3% Watersportmogelijkheden 4% 1% 10% 4% 0% 2% Horeca 4% 6% 4% 1% 3% 3% Niet eerder geweest 4% 8% 4% 4% 2% 4% Vergezichten, weidsheid 3% 1% 2% 5% 3% 4% Bos, heide en parken 3% 3% 1% 4% 7% 1% Historische plaatsen, monumenten 3% 2% 2% 5% 1% 6% Musea, theater en exposities 3% 1% 1% 1% 3% 9% Drukte, gezelligheid 3% 6% 5% 2% 2% 3% Geen bijz. reden 3% 2% 2% 5% 2% 3% Festiviteiten, evenementen 2% 1% 2% 1% 3% 2% (Goed) verblijfsadres 2% 3% 1% 2% 3% 1% Agrarisch landschap 1% 0% 1% 3% 0% 0% Sportmogelijkheden 1% 0% 1% 1% 1% 2% Bevolking 1% 0% 1% 1% 2% 0% Folklore 1% 1% 1% 0% 1% 0% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Waddeneilanden Op de Waddeneilanden geven dagtoeristen vooral aan dat ze komen voor het strand en de zee. Ook fietsen is relatief vaak genoemd als motief. Friese Merengebied Het Friese merengebied blijft bij de ondervraagde dagtoeristen vooral in trek door de meren, plassen en kanalen en de watersportmogelijkheden. IJsselmeerkust Strand, zee en eerdere bezoeken zijn de motieven van dagtoeristen om naar de IJsselmeerkust te gaan. Zuidoost-Friesland In Zuidoost Friesland zijn de belangrijkste bezoekmotieven van de dagtoeristen dichtbij eigen woonplaats en fietsmogelijkheden van dit gebied. Overig Friesland Musea, theater en exposities en familie- kennissenbezoek zijn de belangrijke redenen voor dagtoeristen om deze regio te bezoeken. Dit heeft te maken met het culturele aanbod van de stad Leeuwarden. 31 Bezoekersmotieven

35 6.1 c Drenthe Drenthe N-M Drenthe Zuidwest-Dr. Zuidoost-Dr. Eerder geweest 9% 8% 4% 16% Bos, heide en parken 8% 6% 12% 5% Natuur, flora en fauna 8% 7% 11% 8% Fietsmogelijkheden 6% 5% 12% 2% Mogelijkheden dagtocht 6% 5% 4% 8% Rust 6% 6% 4% 7% Dichtbij woonplaats 6% 6% 3% 8% Wandelmogelijkheden 5% 5% 4% 5% Drukte, gezelligheid 5% 7% 5% 1% Er woont familie 5% 5% 3% 7% Winkelen 5% 5% 5% 6% Festiviteiten, evenementen 4% 7% 4% 1% Vergezichten, weidsheid 3% 2% 6% 0% Meren, plassen en kanalen 3% 3% 2% 2% Horeca 3% 3% 3% 2% Geen bijz. reden 3% 5% 2% 2% Historische plaatsen, monumenten 2% 1% 1% 6% Musea, theater en exposities 2% 1% 2% 5% Bevolking 2% 2% 3% 2% Folklore 2% 1% 3% 0% (Goed) verblijfsadres 2% 3% 1% 0% Niet eerder geweest 2% 3% 1% 3% Agrarisch landschap 1% 1% 3% 0% Strand en zee 1% 1% 1% 2% Watersportmogelijkheden 1% 1% 0% 0% Sportmogelijkheden 0% 0% 1% 0% Totaal 100% 100% 100% 100% N Noord-Midden Drenthe In deze regio zijn er geen uitschieters met betrekking tot de bezoekersmotieven. De voornaamste redenen zijn dat de dagtoeristen eerder in de regio zijn geweest, evenementen, drukte en gezelligheid enz. Zuidwest-Drenthe De dagtoeristen in deze regio komen voor bos, de natuur en de fietsmogelijkheden. Zuidoost-Drenthe Het is opvallend dat maar liefst 16 % van de responderende dagtoeristen hier al eens eerder een bezoek heeft gebracht en dat dit blijkbaar goed is bevallen. 32 Bezoekersmotieven

36 6.1.3 Vergelijking top 10 motieven Tabel 6.2: Vergelijking bezoekersmotieven dagtoeristen met voorgaande jaren 6.2 a Noord-Nederland Eerder geweest 7% 6% 7% Natuur, flora en fauna 2% 6% 7% Fietsmogelijkheden 3% 6% 6% Rust 7% 6% 6% Dichtbij woonplaats 6% 5% 6% Er woont familie 6% 4% 5% Mogelijkheden dagtocht 5% 8% 5% Winkelen 5% 5% 5% De mogelijkheden van de dagtocht is minder vaak genoemd als bezoekersmotief dan het vorige onderzoek in b Groningen Musea, theater en exposities 4% 9% 7% Rust 8% 5% 7% Natuur, flora en fauna 0% 4% 6% Eerder geweest 5% 7% 6% Historische plaatsen, monumenten 4% 6% 6% Er woont familie 7% 5% 6% Mogelijkheden dagtocht 6% 9% 6% Voor Groningen geldt hetzelfde als voor heel Noord-Nederland. Namelijk dat de mogelijkheden van de dagtochten minder vaak worden genoemd dan in het vorige onderzoek. De motieven rust en natuur, flora en fauna zijn daarentegen relatief vaker genoemd. 6.2 c Friesland Fietsmogelijkheden 3% 7% 8% Eerder geweest 7% 6% 7% Natuur, flora en fauna 2% 6% 6% Dichtbij woonplaats 5% 5% 6% Strand en zee 3% 6% 6% Meren, plassen en kanalen 4% 6% 6% Friesland wordt in toenemende mate bezocht om de fietsmogelijkheden. In 2000 gaf 3 procent van de responderende dagtoeristen dit aan als motief om Friesland te bezoeken. In 2005 is dit opgelopen tot 8 procent. 33 Bezoekersmotieven

37 6.2 d Drenthe Eerder geweest 9% 6% 9% Natuur, flora en fauna 5% 8% 8% Bos, heide en parken 6% 6% 8% Fietsmogelijkheden 6% 9% 6% Rust 6% 7% 6% Dichtbij woonplaats 8% 6% 6% Mogelijkheden dagtocht 3% 8% 6% Een verschil in de tabel hierboven is dat de fietsmogelijkheden als bezoekersmotief minder vaak wordt genoemd dan in Het herhaalbezoek is en blijft een belangrijk motief voor deze regio. 34 Bezoekersmotieven

38 35 Bezoekersmotieven

39 6.2 Verblijfstoeristen Bezoekersmotieven naar provincie De grafieken 6.2 hieronder en de grafieken (6.2 a, 6.2 b en 6.2 c) op de volgende pagina geven weer waarom verblijfstoeristen voor een bepaald gebied hebben gekozen om hun vakantie door te brengen. Grafiek 6.1: Bezoekersmotieven verblijfstoeristen Noord-Nederland 2005 Percentage 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% Bos, heide en parken Natuur, flora en fauna Fietsmogelijkheden Rust Eerder geweest Wandelmogelijkheden (Goed) verblijfsadres Mogelijkheden dagtocht Drukte, gezelligheid Festiviteiten, evenementen Dichtbij woonplaats Er woont familie Vergezichten, weidsheid Meren, plassen en kanalen Niet eerder geweest Horeca Historische plaatsen, monumenten Motieven Agrarisch landschap Bevolking Winkelen Sportmogelijkheden Musea, theater en exposities Folklore Strand en zee Watersportmogelijkheden Geen bijz. reden In Noord-Nederland zijn rust, natuur, flora / fauna en fietsmogelijkheden de belangrijkste motieven om voor een bepaalde regio te kiezen. Er zijn enkele verschillen in de bezoekersmotieven aan te geven tussen de drie noordelijke provincies. Toeristen in Groningen komen voornamelijk voor rust, natuur en flora / fauna en fietsmogelijkheden. Ook de mogelijkheden tot het houden van dagtochten en het feit dat mensen er nog niet eerder zijn geweest worden vaak als motieven genoemd. In Friesland worden natuur, flora / fauna en meren, plassen en kanalen vaak genoemd naast het rustmotief. Respondenten in Drenthe geven naast bos, heide en parken ook natuur, flora en fauna, fietsmogelijkheden en rust veelvuldig aan als motief om voor dit gebied te kiezen. 36 Bezoekersmotieven

40 Grafiek 6.1 a: Bezoekersmotieven verblijfstoeristen Groningen % 10% Percentage 8% 6% 4% 2% 0% Rust Fietsmogelijkheden Natuur, flora en fauna Niet eerder geweest Er woont familie Eerder geweest Vergezichten, weidsheid Wandelmogelijkheden Mogelijkheden dagtocht Drukte, gezelligheid Strand en zee Meren, plassen en kanalen Horeca (Goed) verblijfsadres Winkelen Bevolking Musea, theater en exposities Historische plaatsen, monumenten Motieven Grafiek 6.1 b: Bezoekersmotieven verblijfstoeristen Friesland 2005 Bos, heide en parken Dichtbij woonplaats Agrarisch landschap Watersportmogelijkheden Geen bijz. reden Festiviteiten, evenementen Sportmogelijkheden Folklore 12% 10% Percentage 8% 6% 4% 2% 0% Fietsmogelijkheden Meren, plassen en kanalen Strand en zee Natuur, flora en fauna Rust Watersportmogelijkheden Eerder geweest Wandelmogelijkheden (Goed) verblijfsadres Er woont familie Vergezichten, weidsheid Bos, heide en parken Niet eerder geweest Dichtbij woonplaats Drukte, gezelligheid Horeca Mogelijkheden dagtocht Historische plaatsen, monumenten Motieven Grafiek 6.1 c: Bezoekersmotieven verblijfstoeristen Drenthe 2005 Bevolking Winkelen Geen bijz. reden Festiviteiten, evenementen Musea, theater en exposities Agrarisch landschap Folklore Sportmogelijkheden 14% 12% 10% Percentage 8% 6% 4% 2% 0% Bos, heide en parken Natuur, flora en fauna Fietsmogelijkheden Rust Eerder geweest Wandelmogelijkheden (Goed) verblijfsadres Mogelijkheden dagtocht Drukte, gezelligheid Festiviteiten, evenementen Dichtbij woonplaats Er woont familie Vergezichten, weidsheid Meren, plassen en kanalen Niet eerder geweest Horeca Historische plaatsen, monumenten Motieven Agrarisch landschap Bevolking Winkelen Sportmogelijkheden Musea, theater en exposities Folklore Strand en zee Watersportmogelijkheden Geen bijz. reden 37 Bezoekersmotieven

41 6.2.2 Bezoekersmotieven naar regio Per regio is aangegeven wat de belangrijkste bezoekersmotieven van de verblijfstoeristen zijn. Tabel 6.3 Tabellen bezoekersmotieven verblijfstoeristen per regio in a Groningen Groningen W. Gron. Gron.-Har. Eemsmond O. Gron. Rust 11% 14% 1% 14% 12% Fietsmogelijkheden 9% 11% 1% 11% 10% Natuur, flora en fauna 7% 12% 1% 5% 9% Niet eerder geweest 7% 6% 6% 5% 8% Er woont familie 6% 5% 10% 8% 3% Vergezichten, weidsheid 5% 6% 0% 10% 3% Eerder geweest 5% 3% 4% 5% 7% Strand en zee 4% 7% 1% 5% 2% Wandelmogelijkheden 4% 2% 2% 5% 7% Mogelijkheden dagtocht 4% 4% 4% 6% 2% Drukte, gezelligheid 4% 1% 13% 1% 2% Bos, heide en parken 3% 3% 0% 0% 6% Meren, plassen en kanalen 3% 8% 1% 4% 2% Historische plaatsen, monumenten 3% 1% 1% 2% 5% Musea, theater en exposities 3% 0% 8% 1% 3% Horeca 3% 1% 14% 1% 0% Bevolking 3% 2% 4% 2% 3% (Goed) verblijfsadres 3% 4% 1% 3% 3% Winkelen 3% 0% 12% 2% 1% Agrarisch landschap 2% 1% 0% 2% 4% Watersportmogelijkheden 2% 4% 1% 3% 1% Festiviteiten, evenementen 2% 0% 6% 0% 1% Dichtbij woonplaats 2% 3% 1% 1% 4% Geen bijz. reden 2% 1% 2% 2% 2% Sportmogelijkheden 1% 1% 0% 0% 2% Folklore 1% 1% 1% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% N West-Groningen In deze regio komen de verblijfstoeristen vooral voor de rust, natuur en flora en fauna. Ook de fietsmogelijkheden in deze omgeving is relatief vaak genoemd. Groningen-Haren Horeca en winkelen, worden in deze regio opmerkelijk vaker genoemd dan in de rest van de provincie. De horeca, als bezoekersmotief, scoort provinciaal gezien 3% maar in deze regio 14%. Eemsmond In de regio Eemsmond staan rust en fietsmogelijkheden centraal. Ook de weidsheid en vergezichten worden verhoudingsgewijs vaak genoemd als motief. Oost-Groningen Ook in de regio Oost-Groningen geven de meeste verblijfstoeristen aan dat ze naar dit gebied komen voor de rust, natuur, flora en fauna en de fietsmogelijkheden. 38 Bezoekersmotieven

42 6.3 b Friesland Friesland Wadden. Fr. Mer. IJsselm. Z.O.- Fr. Ov. Fr. Fietsmogelijkheden 10% 16% 5% 7% 15% 6% Meren, plassen en kanalen 9% 0% 17% 9% 5% 13% Strand en zee 8% 20% 2% 13% 0% 1% Natuur, flora en fauna 8% 10% 6% 8% 8% 7% Rust 8% 8% 6% 8% 10% 7% Watersportmogelijkheden 7% 0% 14% 8% 1% 12% Eerder geweest 6% 5% 5% 5% 6% 7% Vergezichten, weidsheid 4% 4% 2% 7% 2% 4% Bos, heide en parken 4% 4% 0% 1% 16% 1% Wandelmogelijkheden 4% 5% 2% 4% 7% 3% (Goed) verblijfsadres 4% 4% 2% 3% 8% 3% Er woont familie 4% 4% 4% 2% 2% 6% Historische plaatsen, monumenten 3% 2% 5% 4% 0% 3% Horeca 3% 3% 5% 1% 2% 1% Mogelijkheden dagtocht 3% 2% 3% 2% 4% 3% Niet eerder geweest 3% 4% 2% 4% 2% 3% Dichtbij woonplaats 3% 1% 3% 1% 5% 6% Drukte, gezelligheid 3% 3% 4% 2% 1% 3% Bevolking 2% 1% 1% 3% 3% 1% Winkelen 2% 0% 3% 1% 1% 3% Agrarisch landschap 1% 0% 1% 0% 1% 2% Sportmogelijkheden 1% 1% 1% 0% 1% 1% Festiviteiten, evenementen 1% 1% 2% 0% 2% 1% Folklore 1% 0% 2% 1% 0% 1% Musea, theater en exposities 1% 0% 1% 2% 0% 1% Geen bijz. reden 1% 2% 1% 1% 1% 2% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Waddeneilanden Verblijfstoeristen geven met 20% aan dat ze in deze regio komen voor het strand en de zee. Fietsen wordt eveneens vaak genoemd (ruim 16%). Friese Merengebied In deze waterrijke regio valt het op dat verblijfstoeristen hier voornamelijk voor de watergerelateerde motieven meren, plassen, kanalen en watersport komen. IJsselmeerkust De IJsselmeerkust wordt grotendeels bezocht vanwege het strand en de zee. Maar ook de meren, plassen en kanalen trekken de verblijfstoeristen naar deze regio. Zuidoost-Friesland Het bos, de heide en de parken zijn in Zuidoost Friesland de belangrijkste reden voor verblijfstoeristen om hier te komen. Ook de fietsmogelijkheden met 15% is relatief vaak genoemd. Overig Friesland Ook dit gebied wordt relatief vaak bezocht vanwege het water en watersport-gerelateerde motieven. 39 Bezoekersmotieven

43 6.3 c Drenthe Drenthe N-M Drenthe Zuidwest-Dr. Zuidoost-Dr. Bos, heide en parken 12% 8% 18% 8% Natuur, flora en fauna 11% 12% 9% 12% Fietsmogelijkheden 10% 5% 14% 8% Rust 9% 10% 6% 11% Eerder geweest 8% 10% 5% 8% Wandelmogelijkheden 7% 5% 8% 7% (Goed) verblijfsadres 6% 4% 9% 4% Mogelijkheden dagtocht 5% 4% 5% 7% Drukte, gezelligheid 4% 7% 3% 1% Vergezichten, weidsheid 3% 1% 5% 2% Meren, plassen en kanalen 3% 2% 4% 2% Festiviteiten, evenementen 3% 10% 0% 1% Niet eerder geweest 3% 2% 1% 5% Er woont familie 3% 4% 1% 5% Dichtbij woonplaats 3% 5% 2% 3% Agrarisch landschap 2% 2% 2% 1% Historische plaatsen, monumenten 2% 1% 1% 2% Horeca 2% 3% 0% 3% Strand en zee 1% 0% 0% 2% Watersportmogelijkheden 1% 2% 0% 1% Sportmogelijkheden 1% 1% 1% 1% Folklore 1% 0% 2% 0% Musea, theater en exposities 1% 0% 0% 3% Bevolking 1% 0% 2% 1% Winkelen 1% 0% 2% 1% Geen bijz. reden 1% 1% 0% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% N Noord-Midden Drenthe Natuur, flora en fauna, rust, festiviteiten / evenementen en eerder geweest worden hier het meest genoemd. Zuidwest-Drenthe Bos, heide en parken en fietsmogelijkheden worden in Zuidwest-Drenthe vaak genoemd als bezoekmotief. Zuidoost-Drenthe De natuur, flora / fauna, en rust zijn de meest genoemde redenen waarom er is gekozen voor deze Drentse regio. 40 Bezoekersmotieven

44 6.2.3 Vergelijking top 10 motieven Tabel 6.4: Vergelijking bezoekersmotieven verblijfstoeristen met voorgaande onderzoeken 6.4 a Noord-Nederland Fietsmogelijkheden 9% 8% 9% Rust 11% 10% 9% Natuur, flora en fauna 10% 9% 8% Eerder geweest 6% 6% 6% Meren, plassen en kanalen 6% 6% 6% In de tabel hierboven blijkt dat er weinig veranderingen zijn opgetreden in de bezoekersmotieven van de verblijftoeristen in Noord-Nederland. Voor alledrie de provincies geldt dat er minder toeristen komen voor de rust. 6.4 b Groningen Rust 14% 12% 11% Fietsmogelijkheden 7% 5% 9% Natuur, flora en fauna 8% 7% 7% Niet eerder geweest 5% 6% 7% Er woont familie 7% 6% 6% Eerder geweest 5% 5% 5% Vergezichten, weidsheid 4% 3% 5% Opvallend in de provincie Groningen is dat verblijfstoeristen in toenemende mate aangeven voor de fietsmogelijkheden te komen en iets minder voor de rust. 6.4 c Friesland Fietsmogelijkheden 8% 8% 10% Meren, plassen en kanalen 8% 8% 9% Strand en zee 7% 8% 8% Natuur, flora en fauna 9% 8% 8% Rust 10% 9% 8% Watersportmogelijkheden 8% 6% 7% Dit geldt ook voor de provincie Friesland. Hier is ook een lichte stijging waarneembaar van toeristen die aangeven te komen voor de fietsmogelijkheden. En ook hier wordt het rustmotief iets minder vaak genoemd. 41 Bezoekersmotieven

45 6.4 d Drenthe Bos, heide en parken 14% 11% 12% Natuur, flora en fauna 14% 10% 11% Fietsmogelijkheden 12% 13% 10% Rust 12% 10% 9% Eerder geweest 5% 6% 8% De van oudsher belangrijkste motieven van verblijfstoeristen om voor Drenthe of Drentse regio s te kiezen (bos, natuur, fietsen en rust) worden allen relatief minder vaak genoemd dan in de vorige onderzoeken. Verder is opvallend dat het herhaalmotief in Drenthe toeneemt. 42 Bezoekersmotieven

46 43 Bezoekersmotieven

47 7. Activiteiten In dit hoofdstuk worden de verschillende activiteiten, die door toeristen worden ondernomen, geanalyseerd en gepresenteerd. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd: Wat zijn de drie belangrijkste activiteiten / dagtochtjes die u in deze omgeving heeft ondernomen / in deze omgeving onderneemt? 7.1 Dagtoeristen Noord-Nederland en provincies Tabel 7.1 Activiteiten van dagtoeristen in Noord-Nederland 2002 / 2005 N-Nederland Groningen. Friesland Drenthe Fietsen 12% 13% 7% 12% 14% 15% 16% 13% Bezienswaardigheden bezoek 13% 12% 17% 15% 10% 10% 14% 9% Winkelen, fun shoppen 9% 10% 11% 10% 8% 10% 9% 10% Natuurwandelen 10% 10% 9% 11% 11% 9% 11% 11% Uitgaan, uiteten gaan 8% 8% 8% 6% 8% 10% 5% 8% Stad / dorpswandelingen 9% 8% 9% 7% 10% 11% 8% 7% Musea 7% 7% 12% 10% 4% 5% 5% 5% Zonnen / zwemmen 5% 6% 3% 4% 7% 6% 4% 7% Attr.parken, dierentuinen bezoek 6% 6% 4% 4% 4% 4% 12% 12% Autoritjes / toeren 6% 5% 6% 6% 5% 2% 6% 6% Evenem. bezoek (markten enz.) 5% 4% 6% 5% 3% 2% 5% 7% Uitgaan (disco / café) 3% 3% 2% 3% 3% 3% 2% 3% Zeilen / surfen 2% 2% 1% 1% 5% 5% 1% 0% Toervaren met motorboot 2% 2% 1% 2% 3% 3% 0% 1% Vissen 1% 1% 1% 1% 2% 2% 1% 0% Paardrijden 1% 1% 0% 0% 1% 1% 1% 0% Kanoën / roeien / fluisterboot 1% 1% 1% 1% 1% 1% 0% 1% Andere sporten 1% 1% 1% 1% 1% 1% 1% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Noord-Nederland De belangrijkste activiteiten die door dagtoeristen genoemd worden zijn fietsen, bezienswaardigheden bezoeken, winkelen en wandelen. De meest genoemde activiteiten zijn vrijwel dezelfde als tijdens het Consumentenonderzoek Activiteiten

48 Groningen Fietsen als activiteit wordt door de dagtoeristen in Groningen relatief vaker genoemd dan in het onderzoek drie jaar geleden. Het bezoeken van bezienswaardigheden en musea is iets minder vaak als activiteit genoemd maar behoren nog steeds tot de top 5 activiteiten. Friesland Met betrekking tot de uitgeoefende activiteiten in de provincie Friesland door dagtoeristen is weinig veranderd. Fietsen en wandelen wordt het meest opgegeven als uitgeoefende activiteit. Verder valt op dat het toeren met de auto minder vaak is genoemd. Stads-en dorpswandelingen en uitgaan / uit eten gaan scoren in Friesland relatief ook hoog. Drenthe Hoewel iets afgenomen, scoort fietsen in Drenthe nog steeds het hoogst. Ook het bezoek aan attractiepunten en de dierentuin (Emmen) is geliefd. Andere activiteiten die veelal zijn ondernomen zijn: winkelen / funshoppen en wandelen in de natuur. Het bezoeken van bezienswaardigheden is gezakt van 14 naar 19 procent. 45 Activiteiten

49 7.1.2 Activiteiten per regio Groningen Tabel 7.2 Top 5 activiteiten dagtoeristen per regio in Groningen 2005 West-Groningen % Natuurwandelen 18% Fietsen 17% Attr.parken, dierentuinen bezoeken 14% Zonnen / zwemmen 12% Bezienswaardigheden bezoeken 8% Autoritjes./ toeren 8% Groningen-Haren % Winkelen, fun shoppen 22% Musea 19% Uitgaan, uiteten gaan 13% Evenem. bezoeken (markten enz.) 11% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Eemsmond % Bezienswaardigheden bezoeken 16% Stad / dorpswandelingen 12% Fietsen 11% Winkelen, fun shoppen 10% Natuurwandelen 9% Oost-Groningen % Bezienswaardigheden bezoeken 26% Fietsen 15% Natuurwandelen 15% Stad / dorpswandelingen 10% Musea 10% West-Groningen Meest genoemde activiteit in deze regio zijn natuurwandelingen en fietsen. Groningen-Haren Winkelen en funshoppen staat in deze regio boven aan. Ook het bezoeken van musea wordt veelal genoemd als activiteit. Eemsmond Bezienswaardigheden bezoeken is in deze regio de meest ondernomen activiteit. Ook stads- en dorpswandelingen worden veel ondernomen door de dagtoeristen in deze regio Oost-Groningen Ook in deze regio is het bezoeken van bezienswaardigheden het meest genoemd als activiteit. Ook fietsen en natuurwandeling wordt relatief vaak opgegeven als activiteit. 46 Activiteiten

50 Friesland Tabel 7.3 Top 5 activiteiten dagtoeristen per regio in Friesland 2005 Waddeneilanden % Fietsen 22% Uitgaan, uiteten gaan 15% Zonnen / zwemmen 12% Natuurwandelen 12% Stad / dorpswandelingen 9% Friese Merengebied % Winkelen, fun shoppen 13% Zeilen / surfen 12% Stad / dorpswandelingen 11% Uitgaan, uiteten gaan 9% Toervaren met motorboot 8% IJsselmeerkust % Fietsen 15% Stads / dorpswandeling 13% Zeilen / surfen 12% Natuurwandelen 9% Autoritjes 9% Zuidoost-Friesland % Fietsen 20% Attr.parken, dierentuinen bezoeken 16% Natuurwandelen 13% Winkelen, fun shoppen 12% Uitgaan, uiteten gaan 10% Overig Friesland % Bezienswaardigheden bezoeken 13% Stad / dorpswandelingen 13% Fietsen 12% Musea 11% Winkelen, fun shoppen 11% Waddeneilanden Fietsen is en blijft de nummer één activiteit op de Waddeneilanden. Friese Merengebied Naast de watersport activiteiten als zeilen en surfen wordt er in deze regio vooral gewinkeld en gefunshopt. Ook wordt er relatief veel gewandeld in de diverse steden en dorpen. IJsselmeerkust In deze regio wordt veel gefietst en gewandeld door de dagtoeristen. De watersport- activiteiten komen op een derde plaats. 47 Activiteiten

51 Zuidoost-Friesland In deze regio wordt wederom fietsen als nummer één- activiteit opgegeven. Maar ook het bezoeken van attractieparken en dierentuin(en) staat hoog op het lijstje van ondernomen activiteiten in deze regio. Overig Friesland In deze regio wordt een aantal activiteiten ongeveer even vaak genoemd. Zo zijn bezienswaardigheidbezoekjes en stads en dorpswandelingen een mooie combinatie in deze regio. Drenthe Tabel 7.4 Top 5 activiteiten dagtoeristen in Drenthe 2005 Noord-Midden Drenthe % Fietsen 11% Winkelen, fun shoppen 11% Zonnen / zwemmen 10% Stad / dorpswandelingen 10% Uitgaan, uiteten gaan 9% Natuurwandelen 9% Zuidwest-Drenthe % Fietsen 22% Natuurwandelen 14% Evenem. bezoeken (markten enz.) 11% Winkelen, fun shoppen 10% Bezienswaardigheden bezoeken 10% Zuidoost-Drenthe %. Attr.parken, dierentuinen bezoeken 30% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Natuurwandelen 10% Musea 10% Winkelen, fun shoppen 9% Noord-Midden Drenthe Fietsen en winkelen maar ook zonnen, zwemmen en wandelen zijn de activiteiten die toeristen het liefst doen in deze regio. Zuidwest-Drenthe In deze regio wordt voornamelijk gefietst door de verblijftoeristen. Maar hier is wandelen in de natuur ook een activiteit die graag en veelvuldig wordt ondernomen door dagtoeristen. Zuidoost-Drenthe In deze regio staat het bezoeken van attractiepark / dierentuin (30 procent) ruim bovenaan. Ook overige bezienswaardigheden bezoeken is een activiteit die vaak veelvuldig wordt uitgeoefend door dagtoeristen. 48 Activiteiten

52 49 Activiteiten

53 7.2 Verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie Tabel 7.5 Activiteiten verblijfstoeristen Noord-Nederland 2002 / 2005 N-Nederland Groningen. Friesland Drenthe Fietsen 17% 19% 11% 18% 19% 19% 21% 19% Natuurwandelen 14% 14% 12% 13% 15% 14% 15% 17% Bezienswaardigheden bezoek 11% 9% 15% 11% 8% 7% 12% 9% Stads / dorpswandeling 9% 8% 10% 7% 9% 10% 7% 5% Zonnen / zwemmen 7% 7% 6% 5% 9% 8% 6% 8% Uitgaan / uit eten gaan 5% 6% 5% 7% 7% 6% 4% 7% Winkelen / funshoppen 6% 6% 7% 9% 5% 5% 8% 4% Autoritjes 5% 5% 5% 7% 5% 3% 6% 5% Zeilen / surfen 3% 4% 1% 2% 6% 7% 1% 0% Evenem. / markten e.d. bezoek 4% 4% 5% 5% 3% 2% 5% 6% Musea 4% 4% 8% 6% 2% 3% 4% 3% Toervaren met motorboot 3% 3% 2% 2% 4% 5% 1% 0% Vissen 2% 3% 3% 3% 3% 3% 2% 1% Uitgaan / disco / café 2% 3% 2% 4% 2% 3% 1% 3% Att. parken / dierentuin bezoek 3% 3% 3% 2% 2% 1% 6% 8% Kanoën / roeien / fluisterboot 1% 2% 1% 2% 1% 2% 1% 1% Paardrijden 1% 1% 1% 0% 1% 1% 1% 2% Andere sporten 1% 0% 2% 0% 1% 0% 1% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% N Noord-Nederland Uit tabel 7.5 blijkt dat fietsen en wandelen in de natuur de belangrijkste activiteiten zijn die door verblijfstoeristen in het Noorden worden ondernomen. Fietsen en wandelen zijn activiteiten die aansluiten bij de bezoekmotieven rust, natuur / flora /fauna uit hoofdstuk 6. Het bezoeken van bezienswaardigheden is in Noord-Nederland van 11% naar 9% gedaald. Hieronder wordt per provincie een vergelijking gemaakt met de uitkomsten van Noord-Nederland. De opmerkelijke verschillen zijn beschreven. Groningen Verblijfstoeristen in Groningen geven relatief (veel) vaker aan te fietsen in de provincie in vergelijking met het onderzoek van drie jaar geleden. In de voorgaande jaren bleek dat er in Groningen minder werd gefietst door de verblijfstoeristen dan in Friesland en Drenthe. In 2005 is dit niet meer zo. Fietsen als activiteit wordt in Groningen even vaak genoemd dan in de overige twee provincies. Bezienswaardigheden bekijken is gedaald als ondernomen activiteit. 50 Activiteiten

54 Friesland De activiteiten van de verblijfstoeristen variëren sterk in de provincie Friesland. Ook in deze provincie zijn fietsen en wandelen de meest genoemde activiteiten. Het beeld varieert per regio meer dan in Groningen en Drenthe. Dit wordt met name veroorzaakt door de regio s IJsselmeerkust en het Friese Merengebied. De genoemde regio s zijn watersportgebieden bij uitstek. Drenthe In Drenthe zijn fietsen en natuurwandelen, net als in de provincies Groningen en Friesland, de meest ondernomen activiteiten onder verblijfstoeristen. Terwijl fietsen relatief minder vaak wordt opgegeven als activiteit wordt wandelen relatief vaker opgegeven vergeleken met drie jaar geleden. 51 Activiteiten

55 7.2.2 Activiteiten per regio Groningen Tabel 7.6 Top vijf activiteiten verblijfstoeristen per regio in Groningen 2005 West-Groningen % Fietsen 25% Natuurwandelen 17% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Zonnen / zwemmen 9% Uitgaan, uiteten gaan 5% Groningen-Haren %. Winkelen, fun shoppen 21% Uitgaan, uiteten gaan 21% Uitgaan (disco / café) 14% Musea 10% Evenem. bezoeken (markten enz.) 10% Bezienswaardigheden bezoeken 10% Eemsmond %. Fietsen 18% Natuurwandelen 15% Stad / dorpswandelingen 14% Autoritjes / toeren 12% Bezienswaardigheden bezoeken 12% Oost-Groningen % Fietsen 18% Natuurwandelen 15% Stad / dorpswandelingen 14% Autoritjes / toeren 12% Bezienswaardigheden bezoeken 12% Fietsen 18% West-Groningen De meest genoemde activiteiten in deze regio zijn wandelen en fietsen. Groningen-Haren Winkelen, uitgaan en het bezoeken van musea zijn veelgenoemde activiteiten. De stad Groningen wordt veelal bezocht door toeristen die gebruik maken van de vele voorzieningen die de stad biedt. Eemsmond In deze regio zijn wandelen en fietsen de populairste activiteiten.. Oost-Groningen Ook in Oost- Groningen wordt fietsen en (natuur) wandelen het meest genoemd. 52 Activiteiten

56 Friesland Tabel 7.7 Top vijf activiteiten verblijfstoeristen per regio in Friesland 2005 Waddeneilanden %. Fietsen 28% Natuurwandelen 20% Zonnen / zwemmen 13% Stad / dorpswandelingen 12% Uitgaan, uiteten gaan 6% Friese Merengebied % Stad / dorpswandelingen 12% Zeilen / surfen 12% Fietsen 11% Toervaren met motorboot 11% Natuurwandelen 8% IJsselmeerkust % Fietsen 18% Natuurwandelen 14% Stad / dorpswandelingen 11% Zonnen / zwemmen 11% Zeilen / surfen 10% Zuidoost-Friesland % Fietsen 26% Natuurwandelen 18% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Autoritjes / toeren 10% Zonnen / zwemmen 7% Overig Friesland %. Fietsen 13% Stad / dorpswandelingen 10% Winkelen, fun shoppen 10% Zeilen / surfen 9% Natuurwandelen 9% Toervaren met motorboot 9% Waddeneilanden Op de Waddeneilanden zijn fietsen en natuurwandelen duidelijk de meest ondernomen activiteiten. Zonnen en zwemmen worden ook regelmatig genoemd (15%). Friese Merengebied Naast fietsen en wandelen zijn de watergerelateerde activiteiten als zeilen en varen met een boot de meest beoefende activiteiten in deze regio. 53 Activiteiten

57 IJsselmeerkust In de regio IJsselmeerkust zijn fietsen en wandelen de meest genoemde activiteiten. Daarnaast zijn de watergerelateerde activiteiten relatief vaak genoemd. Zuidoost-Friesland Zuidoost-Friesland is uitermate geschikt voor fiets- en wandeltochten. Dit komt ook tot uiting in de respons van de verblijfstoeristen. Er wordt vooral veel gefietst door de toeristen. Overig Friesland In dit deel van de provincie Friesland zijn fietsen, wandelen en winkelen de drie belangrijkste activiteiten die toeristen tijdens hun verblijf ondernemen. Drenthe Tabel 7.8 Top vijf activiteiten verblijfstoeristen per regio in Drenthe 2005 Noord-Midden Drenthe %. Fietsen 16% Zonnen / zwemmen 11% Evenem. bezoeken (markten enz.) 11% Natuurwandelen 9% Autoritjes / toeren 9% Zuidwest-Drenthe %. Fietsen 27% Natuurwandelen 25% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Zonnen / zwemmen 10% Evenem. bezoeken (markten enz.) 8% Zuidoost-Drenthe %. Attr.parken, dierentuinen bezoeken 15% Natuurwandelen 15% Fietsen 14% Bezienswaardigheden bezoeken 11% Uitgaan, uiteten gaan 8% Noord-Midden Drenthe Onder verblijfstoeristen in deze regio zijn de meest ondernomen activiteiten fietsen, zwemmen / zonnen en het bezoeken van evenementen. Zuidwest-Drenthe In dit gebied is fietsen en wandelen de meest populaire activiteit onder dag- en verblijfstoeristen. Het percentage verblijfstoeristen, dat in Zuidwest-Drenthe fietst of wandelt, ligt wel veel hoger dan in de omringende regio s. Zuidoost-Drenthe In deze regio wordt er veel gefietst en gewandeld en ook het bezoeken van een dagattractie is een veelgenoemde activiteit. 54 Activiteiten

58 . 55 Activiteiten

59 8. Bestedingen van toeristen In dit hoofdstuk zijn de bestedingen van de toeristen onder de loep genomen. Er is berekend hoeveel de toeristen gemiddeld per persoon per dag uitgeven. In het tabellenboek zijn de uitgaven van de toeristen verder uitgesplitst. De totale uitgaven per persoon is de som van de gemaakte kosten voor de volgende categorieën: eten en drinken, entreekosten, uitgaven aan cadeautjes, boodschappenkosten en tussendoortjes. Bij verblijfstoeristen zijn de overnachtingkosten meegenomen en omgerekend per dag. 8.1 Dagtoeristen Noord-Nederland en provincie Tabel 8.1 Uitgaven p/p/p/d dagtoeristen per provincie in Euro Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Uit bovenstaande tabel (tabel 8. 1) blijkt dat de Friese dagrecreant, gemiddeld genomen, het meeste uitgeeft. Dagtoeristen in Groningen en Drenthe geven enkele euro s minder uit per persoon per dag. Toeristen geven meer geld uit dan drie jaar geleden tijdens het dagje uit. Tabel 8.2 Uitgaven p/p/p/d dagtoeristen gecategoriseerd (2005) Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe 200 en meer 2% 3% 2% 2% 150 tot / met 199 2% 1% 2% 2% 100 tot / met 150 5% 5% 6% 4% 75 tot / met 99 4% 4% 5% 3% 50 tot / met 74 7% 5% 10% 7% 35 tot / met 49 7% 6% 8% 9% 20 tot / met 34 18% 16% 20% 20% 10 tot / met 19 24% 23% 22% 27% 5 tot / met 9 9% 10% 8% 9% Minder dan 5 21% 26% 18% 18% Totaal 100% 100% 100% 100% Van alle dagtoeristen in Noord-Nederland geeft 30 procent minder dan 10 euro per persoon uit per dag. Ruim 40 procent van de dagtoeristen besteed tussen de 10 en 34 euro per dag. Incidenteel wordt er veel geld uitgegeven (200 euro of meer). 56 Bestedingen

60 Tabel 8.3 Onderverdeling bestedingen naar toeristische categorieën Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Eten & drinken 24% 23% 30% 19% Entree 8% 7% 5% 11% Boodschappen 10% 8% 14% 6% Cadeautjes 5% 5% 5% 4% Tussendoortjes 6% 6% 6% 5% Totaal 100% 100% 100% 100% Ongeveer een kwart van alle uitgaven wordt besteedt aan eten en drinken. In Drenthe besteden de dagtoeristen relatief gezien minder aan eten en drinken en meer aan entree. Tabel 8.4 Uitgaven dagtoeristen p/p/p/d per seizoen 2005 in Euro Geheel seizoen Voorseizoen Hoofdseizoen Naseizoen Ook de dagtoerist geeft, gemiddeld genomen, het meest uit in het naseizoen. In het voorseizoen wordt relatief minder geld uitgegeven. Een verklaring kan hier niet voor worden gegeven. 8.2 Verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie Tabel 8.5 Uitgaven p/p/p/d verblijfstoeristen per provincie in Euro Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Uit bovenstaande tabel (tabel 8.2) blijkt dat in 2005 een verblijfstoerist in Groningen gemiddeld het meeste geld uitgeeft. De Drentse verblijfstoerist geven gemiddeld een paar euro minder uit. Opvallend is dat de Drentse verblijftoerist gemiddeld genomen evenveel geld uitgeeft dan drie jaar geleden. Dit geldt niet voor Noord-Nederland in zijn totaal. Het gemiddeld uitgeven bedrag per toerist vergeleken drie jaar geleden is toegenomen met 5 euro. 57 Bestedingen

61 Tabel 8.6 Uitgaven p/p/p/d dagtoeristen gecategoriseerd (2005) Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe 200 en meer 1% 2% 2% 0% 150 tot / met 199 1% 0% 1% 1% 100 tot / met 150 5% 5% 6% 4% 75 tot / met 99 6% 7% 5% 5% 50 tot / met 74 13% 13% 11% 14% 35 tot / met 49 11% 14% 11% 10% 20 tot / met 34 26% 27% 24% 27% 10 tot / met 19 19% 16% 21% 21% 5 tot / met 9 10% 10% 11% 10% Minder dan 5 8% 6% 9% 8% Totaal 100% 100% 100% 100% Uit bovenstaande tabel blijkt dat in Drenthe relatief minder verblijftoeristen hogere bedragen (75 euro of meer) uitgeeft gedurende de vakantie. Dit verklaart gedeeltelijk waarom het gemiddelde bestede bedrag per toerist per dag in Drenthe achterblijft bij de overige twee provincies. Tabel 8.7 Onderverdeling bestedingen naar toeristische categorieën Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Logies & ontbijt 47% 47% 47% 47% Eten & drinken 28% 27% 28% 28% Entree 4% 4% 3% 7% Boodschappen 15% 14% 16% 10% Cadeautjes 2% 3% 2% 3% Tussendoortjes 4% 5% 4% 4% Totaal 100% 100% 100% 100% Bijna de helft (47 procent) van de toeristische uitgaven worden besteed aan overnachtingkosten. Dit is in elke provincie gelijk. Tabel 8.8 Uitgaven verblijfstoeristen p/p/p/d opgedeeld naar accommodatievorm (2005) Noord-Nederland Kampeerterrein 26 Hotel 61 Logies en ontbijt 46 Boot 61 Groepsaccommodatie 31 Familie / kennissen 29 Vakantiewoning 35 De kampeerders geven gemiddeld genomen veel minder geld per persoon per dag uit dan de overige toeristen. Toeristen die verblijven in een boot of hotel besteden het meeste geld per persoon per dag. 58 Bestedingen

62 Tabel 8.9 Uitgaven verblijfstoeristen p/p/p/d per seizoen 2005 in Euro Geheel seizoen Voorseizoen Hoofdseizoen Naseizoen De verblijfstoerist in Noord-Nederland geeft gemiddeld genomen per dag het meest uit in het naseizoen. De verschillen met de overige seizoenen zijn klein. 59 Bestedingen

63 9. Bezochte steden en dorpen en de actieradius van de toeristen In dit hoofdstuk komt aan de orde welke steden en / of dorpen het meest worden bezocht door respondenten. Voor de provincies Groningen, Friesland en Drenthe is de top 10 weergegeven van de door verblijfstoeristen bezochte steden en / of dorpen. Per regio is de top 5 gepresenteerd. Daarnaast is in dit hoofdstuk de actieradius van de toeristen behandeld. Aan de toerist (verblijf) zijn de volgende vragen voorgelegd: Welke steden, dorpen, attractie heeft u bezocht of gaat u nog bezoeken? Verblijfstoerist: Wat is uw actieradius oftewel wat is de verste dagtocht die u hebt ondernomen vanaf uw vakantieadres? Dagtoerist: Hoeveel kilometers heeft u moeten afleggen vanaf uw huisadres / vakantieadres om op de plaats van bestemming te komen met betrekking tot deze dagtocht? 9.1 Bezochte plaatsen door verblijfstoeristen Groningen Tabel 9.1 Top 10 bezochte plaatsten door verblijfstoeristen die in de provincie Groningen verblijven Groningen 1 Groningen 2 Delftzijl 3 Pieterburen 4 Bourtange 5 Winschoten 6 Lauwersoog 7 Leeuwarden 8 Appingedam 9 Dokkum 10 Schiermonnikoog In de provincie Groningen is de stad Groningen het meest genoemd als plaatst die is bezocht gedurende de vakantie. Opvallend zijn de twee Friese steden die in de top tien staan genoteerd. Groningen: per regio Tabel 9.2 Top 5 bezochte plaatsen door toeristen die in de Groningse regio s verblijven West-Groningen Groningen-Haren 1 Pieterburen 1 Groningen 2 Groningen 2 Leeuwarden 3 Dokkum 3 Lauwersoog 4 Schiermonnikoog 4 Delftzijl 5 Lauwersoog 5 Winkelen / binnenstad 5 Leeuwarden 60 Bezochte steden / dorpen & actieradius

64 Eemsmond Oost-Groningen 1 Groningen 1 Bourtange 2 Delftzijl 2 Groningen 3 Appingedam 3 Winschoten 4 Pieterburen 4 Ter Apel 5 Lauwersoog 5 Vlagtwedde Uit de overzichten van de verschillende regio s in de provincie Groningen komt naar voren dat toeristen vanuit alle vier regio s de stad Groningen bezoeken. Verder is opvallend dat veel toeristen uit Groningen-Haren hebben aangegeven ook Leeuwarden te hebben bezocht Friesland Tabel 9.3 Top 10 bezochte plaatsen door toeristen die in de provincie Friesland verblijven Friesland 1 Sneek 2 Leeuwarden 3 Terschelling West 4 Harlingen 5 Heeg 6 Dokkum 7 Lemmer 8 Ameland Nes 9 Appelscha 10 Grou Sneek en Leeuwarden worden het vaakst bezocht door toeristen die in Friesland de vakantie hebben doorgebracht. Friesland: per regio Tabel 9.4 Top 5 bezochte plaatsen door toeristen die in de Friese regio s verblijven Waddeneilanden Friese Merengebied IJsselmeerkust 1 Terschelling West 1 Sneek 1 Harlingen 2 Ameland Nes 2 Heeg 2 Hindeloopen 3 Ameland Ballum 3 Leeuwarden 3 Sneek 4 Terschelling Midsland 4 Grou 4 Makkum 5 Strand 5 Stavoren 5 Workum Zuidoost-Friesland Overig Friesland 1 Appelscha 1 Leeuwarden 2 Oosterwolde 2 Sneek 3 Diever 3 Dokkum 4 Assen 4 Harlingen 5 Emmen 5 Lemmer Uit de top 10 van de provincie Friesland blijkt dat toeristen die in deze provincie verblijven voornamelijk steden en dorpen bezoeken die ook in deze provincie liggen. Alleen in de regio Zuidoost Friesland zijn er verblijfstoeristen die Friesland verlaten voor een bezoek buiten de provincie. 61 Bezochte steden / dorpen & actieradius

65 Leeuwarden en Sneek worden bezocht door verblijfstoeristen uit verschillende regio s. Leeuwarden wordt met name bezocht door toeristen die in de regio s 6 en 9 verblijven en Sneek wordt veel bezocht door toeristen uit de regio s 6, 7 en 9. Toeristen die op de Waddeneilanden verblijven, blijken met name het eiland waar ze op verblijven te bekijken en naastgelegen eilanden te bezoeken Drenthe Tabel 9.5 Top 10 bezochte plaatsen door toeristen die in de provincie Drenthe verblijven Drenthe 1 Assen 2 Emmen 3 Borger 4 Dwingeloo 5 Meppel 6 Ruinen 7 Hoogeveen 8 Witten 9 Groningen 10 Westerbork Verblijfstoeristen in Drenthe bezoeken voornamelijk Drentse steden / dorpen. Uitzondering hierop is de stad Groningen. Deze wordt ook relatief vaak bezocht door Drentse toeristen. Drenthe: per regio Tabel 9.6 Top 5 bezochte plaatsen door toeristen die in de Drentse regio s verblijven Noord Midden Drenthe Zuidwest-Drenthe Zuidoost-Drenthe 1 Assen 1 Dwingeloo 1 Emmen 2 Witten 2 Meppel 2 Borger 3 Borger 3 Ruinen 3 Orfelte 4 Groningen 4 Hoogeveen 4 Barger-Compascuum 5 Emmen 5 Havelte 5 Groningen Drentse verblijfstoeristen bezoeken vaak steden en dorpen in de provincie en voornamelijk ook in de nabije omgeving van het verblijfsadres. 62 Bezochte steden / dorpen & actieradius

66 63 Bezochte steden / dorpen & actieradius

67 9.2 Actieradius van de toeristen in Noord-Nederland De actieradius geeft aan hoeveel kilometer toeristen gemiddeld reizen vanaf hun huis / vakantieadres naar de bestemming van hun verste uitstapje. De dagtoeristen is gevraagd naar het aantal afgelegde kilometers wat is afgelegd om op de plaats van bestemming te komen Dagtoeristen Tabel 9.13 Gemiddelde actieradius dagtoeristen (km) Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Tabel 9.14 Gemiddelde actieradius dagtoeristen nader uitgewerkt Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Tot 10 kilometer 9% 6% 14% 6% kilometer 26% 21% 26% 31% kilometer 25% 27% 22% 25% kilometer 21% 22% 19% 23% Meer dan 100 kilometer 19% 23% 19% 15% Totaal 100% 100% 100% 100% Er is een afname geconstateerd van de actieradius van de dagtoerist. Dit geldt voor alledrie provincies. De dagtoerist in Groningen legt gemiddeld genomen de grootste afstand af om op de plek van bestemming te komen Verblijftoeristen Tabel 9.15 Gemiddelde actieradius verblijfstoeristen (km) Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Tabel 9.16 Gemiddelde actieradius verblijfstoeristen nader uitgewerkt Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Tot 10 kilometer 18% 13% 20% 21% kilometer 29% 24% 35% 25% kilometer 24% 29% 23% 20% kilometer 15% 16% 14% 15% Meer dan 100 kilometer 14% 17% 7% 19% Totaal 100% 100% 100% 100% Met name in de provincie Drenthe is de actieradius de afgelopen twee jaar sterk gestegen. De toeristen komen dus in 2005 van grotere afstand naar de plaats van bestemming. In Friesland is de actieradius aanmerkelijk lager dan de overige twee provincies. Van alle verblijfstoeristen in Noord-Nederland legt 71 procent maximaal 60 kilometer af om te komen op de plaats van bestemming van de dagtocht. Lange afstanden (> 100 km) worden in Groningen en Drenthe aanzienlijk vaker afgelegd dan in Friesland. 64 Bezochte steden / dorpen & actieradius

68 65 Bezochte steden / dorpen & actieradius

69 C. BEOORDELING VAN DE VAKANTIE Beoordelingen Herhalingsbezoek Aanraden bij familie / vrienden Beoordeling accommodatie Genoemde verbeterpunten door toeristen

70 67 Beoordelingen

71 10. Beoordelingen In dit hoofdstuk zijn de beoordelingen van de dag- en de verblijfstoeristen geanalyseerd. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd. Wat is uw oordeel over de volgende diverse onderdelen met betrekking tot de vakantieomgeving? In de tabellen op de volgende bladzijden (10.1 en 10.2) staan de gemiddelde cijfers, met daarachter de percentages, van toeristen die een cijfer hebben gegeven onder de zeven. Als relatief veel mensen een beoordeling onder de 7 geven dan is dat een aandachtspunt Beoordelingen dagtoeristen Noord-Nederland en provincie Tabel 10.1 De beoordelingen van dagtoeristen per onderdeel en het percentage dagtoeristen dat een 6 of lager heeft gegeven N-Ned. % 6 Gron. % 6 Fries. % 6 Drent. % 6 Oordeel dagtocht totaal 7,7 8% 7,6 10% 7,7 8% 7,9 4% Natuur 7,8 8% 7,7 10% 7,9 9% 8,0 3% Zwemmen en zonnen 7,0 32% 6,8 39% 6,7 39% 7,6 17% Fietsmogelijkheden 7,8 11% 7,7 12% 7,7 12% 8,0 6% Wandelmogelijkheden 7,7 9% 7,6 9% 7,7 11% 7,9 6% Horeca en uitgaan 7,2 21% 7,2 25% 7,2 20% 7,3 15% Slechtweer faciliteiten 6,6 42% 6,6 41% 6,4 49% 6,7 36% VVV's informatievoorzieningen 7,1 23% 6,9 28% 7,2 22% 7,2 19% Bewegwijzering 7,3 18% 7,1 27% 7,4 16% 7,5 9% Prijspeil 7,1 25% 7,1 26% 6,9 30% 7,2 17% Landschap 7,8 7% 7,7 8% 7,9 6% 7,9 5% Attracties 7,0 30% 7,0 29% 6,7 38% 7,3 23% Vriendelijkheid personeel 7,5 9% 7,6 10% 7,5 11% 7,6 6% Deskundigheid personeel 7,4 13% 7,5 12% 7,3 17% 7,4 10% Vriendelijkheid bevolking 7,6 11% 7,6 12% 7,5 12% 7,6 8% Musea 7,3 20% 7,5 14% 7,1 28% 7,1 25% Cultuurhistorie 7,4 19% 7,6 14% 7,4 24% 7,1 24% Het oordeel voor de dagtocht in zijn totaliteit in Noord-Nederland is ruim voldoende. Het is opvallend dat de provincie Drenthe in het algemeen hoger scoort dan de overige twee provincies. Alleen op de onderdelen deskundigheid van het personeel, musea en de cultuurhistorie (oude gebouwen etc) scoort de provincie Drenthe lagere cijfers dan de overige twee provincies. Slechtweerfaciliteiten is en blijft een zwak onderdeel in alledrie provincies volgens de dagtoerist. Gemiddeld wordt hier een 6,6 voor gegeven en 42 procent van de respondenten geeft een zes of lager. Het voert te ver om ieder onderdeel te belichten. De lezer kan zelf de gemiddelde cijfers en de percentages 6 interpreteren om per provincie verbeterpunten vast te stellen. 68 Beoordelingen

72 Groningen: per regio Tabel 10.2 Beoordelingen dagtoeristen per regio in Groningen 2002 / 2005 West-Groningen Groningen-Haren Eemsmond Oost-Groningen Oordeel dagtocht totaal 7,6 7,6 7,4 7,7 7,3 7,5 7,5 7,7 Natuur 7,5 7,9 6,8 7,2 7,4 7,6 7,4 7,8 Zwemmen en zonnen 6,8 7,0 5,9 5,7 6,7 7,2 6,9 6,8 Fietsmogelijkheden 7,5 7,7 6,9 7,7 7,6 7,3 7,6 7,9 Wandelmogelijkheden 7,4 7,8 7,2 7,6 7,5 7,6 7,6 7,6 Horeca en uitgaan 6,8 6,3 7,9 8,3 6,8 6,8 6,9 7,2 Slechtweer faciliteiten 6,4 6,1 7,2 7,5 6,2 5,6 6,7 7,0 VVV"s infovoorzieningen 6,9 6,5 7,3 7,0 6,9 6,6 7,0 7,5 Bewegwijzering 7,2 7,1 7,3 7,0 7,1 7,0 7,2 7,3 Prijspeil 7,0 7,1 6,9 6,7 7,0 7,3 7,2 7,3 Landschap 7,4 7,8 7,0 7,3 7,4 7,6 7,5 7,9 Attracties 6,7 6,7 7,3 7,4 6,2 6,9 6,5 7,1 Vriendelijkheid personeel 7,4 7,3 7,4 7,7 7,6 7,7 7,4 7,6 Deskundigheid personeel 7,2 7,3 7,4 7,5 7,4 7,6 7,4 7,5 Vriendelijkheid bevolking 7,5 7,5 7,6 7,8 7,5 7,4 7,5 7,7 Musea Nvt 6,5 Nvt 8,3 Nvt 7,2 Nvt 7,6 Cultuurhistorie Nvt 6,8 Nvt 7,9 Nvt 6,9 Nvt 8,1 West-Groningen Deze regio ontvangt, net als drie jaar geleden, de hoogste rapportcijfers van de dagtoeristen voor de onderdelen natuur, wandelen en landschap. Slechtweervoorzieningen worden hier ook slecht beoordeeld evenals de horeca. Groningen-Haren Deze meest stedelijke regio scoort op de onderdelen horeca en uitgaan en musea de hoogste cijfers en deze onderdelen worden ook veel hoger gewaardeerd dan in de overige regio s in Groningen. Dagtoeristen uit deze regio en uit de regio Oost-Groningen waarderen het dagje uit in betreffende regio s het hoogst vergeleken de overige regio s. Het prijspeil in deze regio maar met name het onderdeel zwemmen en zonnen wordt slecht beoordeeld. Eemsmond Het onderdeel toeristisch personeel ontvangt de hoogste cijfers in deze regio. Ook natuur, landschap en de wandelmogelijkheden ontvangen in deze regio, gemiddeld genomen, hogere cijfers dan de overige onderdelen. Het onderdeel slechtweervoorzieningen scoort een magere 5,6. Oost-Groningen Het dagje uit in zijn totaal wordt in deze regio en de regio Groningen-Haren het best gewaardeerd van alle regio s in Groningen. De onderdelen cultuurhistorie, landschap en fietsmogelijkheden worden het meest gewaardeerd in deze regio. Het onderdeel zwemmen en zonnen is het enige onderdeel in deze regio dat een cijfer heeft gekregen lager dan een zeven. 69 Beoordelingen

73 Friesland: per regio Tabel 10.3 Beoordelingen dagtoeristen per regio in Friesland 2002 / 2005 Waddeneilanden Friese Merengebied IJsselmeerkust Oordeel dagtocht totaal 7,6 7,7 7,6 7,8 7,5 7,7 Natuur 8,1 8,0 7,6 7,8 7,6 8,1 Zwemmen en zonnen 7,6 7,5 6,7 7,1 7,1 5,9 Fietsmogelijkheden 8,1 8,1 7,2 7,4 7,5 7,5 Wandelmogelijkheden 8,1 8,0 7,2 7,3 7,5 7,7 Horeca en uitgaan 7,1 7,6 7,4 7,2 7,2 6,8 Slechtweer faciliteiten 5,8 6,1 6,3 6,4 6,7 6,2 VVV"s infovoorzieningen 7,1 7,4 6,9 7,1 7,2 7,0 Bewegwijzering 7,4 7,6 7,3 7,4 7,4 7,5 Prijspeil 6,7 6,9 6,9 6,8 6,9 7,0 Landschap 7,9 7,9 7,7 7,8 7,7 8,1 Attracties 6,2 6,4 6,7 6,8 6,9 6,4 Vriendelijkheid personeel 7,3 7,5 7,4 7,7 7,4 7,5 Deskundigheid personeel 7,1 7,4 7,3 7,3 7,3 7,3 Vriendelijkheid bevolking 7,2 7,4 7,5 7,5 7,6 7,6 Musea Nvt 7,0 Nvt 7,0 Nvt 7,2 Cultuurhistorie Nvt 7,2 Nvt 7,3 Nvt 7,9 Zuidoost-Friesland Overig Friesland Oordeel dagtocht totaal 7,4 7,6 7,6 7,6 Natuur 7,6 8,0 7,4 7,6 Zwemmen en zonnen 6,5 6,6 6,8 6,4 Fietsmogelijkheden 7,5 8,1 7,4 7,4 Wandelmogelijkheden 7,5 7,8 7,3 7,5 Horeca en uitgaan 7,1 7,2 7,1 7,2 Slechtweer faciliteiten 6,5 6,5 6,7 6,7 VVV"s infovoorzieningen 7,1 7,2 7,1 7,4 Bewegwijzering 7,2 7,4 7,4 7,1 Prijspeil 6,8 6,8 6,9 6,9 Landschap 7,5 7,8 7,4 7,7 Attracties 6,9 7,3 6,9 6,5 Vriendelijkheid personeel 7,3 7,4 7,5 7,5 Deskundigheid personeel 7,2 7,2 7,4 7,4 Vriendelijkheid bevolking 7,3 7,4 7,5 7,6 Musea Nvt 6,6 Nvt 7,6 Cultuurhistorie Nvt 6,4 Nvt 7,7 70 Beoordelingen

74 Waddeneilanden De Waddeneilanden scoort de meeste achten van alle Friese regio s. De slechtweerfaciliteiten en attracties scoren relatief laag. Friese Merengebied Het dagje uit in zijn totaliteit wordt in deze regio het hoogst beoordeeld. De natuur en het landschap worden het best beoordeeld in deze regio. Slechtweerfaciliteiten scoren laag. Friese IJsselmeerkust De onderdelen natuur en landschap ontvangen in deze regio het hoogste cijfer van alle Friese regio s. Opvallend is verder dat het onderdeel zwemmen en zonnen vergeleken met drie jaar geleden veel lager wordt beoordeeld. Dit zou te maken kunnen hebben met het relatief slechte weer in In deze regio scoren slechtweerfaciliteiten en attracties laag. Zuidoost-Friesland De onderdelen natuur en fietsmogelijkheden scoren in deze regio gemiddeld de hoogste cijfers. Beide onderdelen scoren aanzienlijk hogere cijfers dan drie jaar geleden. Slechtweerfaciliteiten scoort relatief laag. Overig Friesland Dagtoeristen waarderen in deze regio de onderdelen natuur en landschap het hoogst. Slechtweerfaciliteiten en attracties scoren ook hier relatief laag. 71 Beoordelingen

75 Drenthe: per regio Tabel 10.4 Beoordelingen dagtoeristen per regio in Drenthe 2002 / 2005 Noord-Midden Drenthe Zuidwest-Drenthe Zuidoost-Drenthe Oordeel dagtocht totaal 7,8 7,8 7,8 8,0 7,7 8,0 Natuur 8,0 7,9 8,0 8,2 7,5 8,0 Zwemmen en zonnen 6,9 7,8 6,5 7,3 6,3 7,6 Fietsmogelijkheden 8,1 7,6 8,0 8,4 7,2 7,9 Wandelmogelijkheden 7,9 7,5 7,8 8,2 7,5 8,0 Horeca en uitgaan 7,2 7,1 7,2 7,4 6,9 7,4 Slechtweer faciliteiten 6,9 6,6 6,7 6,7 6,7 6,8 VVV"s infovoorzieningen 7,5 7,0 7,5 7,5 7,1 7,2 Bewegwijzering 7,5 7,5 7,6 7,6 7,3 7,5 Prijspeil 7,0 7,2 7,2 7,0 6,8 7,4 Landschap 7,9 7,7 7,9 8,2 7,4 8,0 Attracties 7,3 6,8 6,7 7,1 7,1 8,0 Vriendelijkheid personeel 7,6 7,4 7,6 7,8 7,3 7,5 Deskundigheid personeel 7,4 7,0 7,5 7,6 7,1 7,5 Vriendelijkheid bevolking 7,7 7,5 7,7 7,9 7,3 7,5 Musea Nvt 6,8 Nvt 7,0 Nvt 7,5 Cultuurhistorie Nvt 6,5 Nvt 7,3 Nvt 7,6 Noord-Midden Drenthe In deze regio krijgt de natuur het hoogste rapportcijfer van de dagtoerist. Gevolgd door de dagtocht in zijn totaliteit en het onderdeel zwemmen en zonnen. Dit laatste onderdeel wordt veel hoger gewaardeerd dan drie jaar geleden. Cultuurhistorie en slechtweerfaciliteiten scoren relatief laag. Zuidwest-Drenthe De natuur en het landschap worden in combinatie met de fietsmogelijkheden het meest gewaardeerd in deze regio door de dagtoeristen. Het onderdeel zwemmen en zonnen wordt vergeleken de score in 2002, aanzienlijk hoger gewaardeerd. Zuidoost-Drenthe Ook in deze regio krijgen de natuur, het landschap en de fietsmogelijkheden aangevuld met de wandelmogelijkheden en de diverse attracties. Slechtweerfaciliteiten krijgt een cijfer onder de zeven. 72 Beoordelingen

76 10.2 Beoordelingen verblijfstoeristen Noord-Nederland en provincie Tabel 10.5 De beoordelingen van verblijfstoeristen per onderdeel en het percentage verblijfstoeristen dat een 6 of lager heeft gegeven N. Ned % 6 Gron. % 6 Fries. % 6 Drent. % 6 Oordeel vakantie totaal 7,9 5% 7,8 8% 7,8 4% 8,1 2% Landschap 8,0 5% 7,8 9% 8,0 4% 8,2 2% Natuur 8,0 5% 7,8 10% 8,0 4% 8,2 2% Zwemmen en zonnen 7,3 27% 7,1 34% 7,2 30% 7,8 15% Fietsmogelijkheden 8,1 6% 8,0 9% 8,1 6% 8,2 3% Wandelmogelijkheden 7,9 8% 7,9 9% 7,9 8% 8,1 5% Horeca en uitgaan 7,3 21% 7,3 28% 7,3 20% 7,4 14% Slechtweer faciliteiten 6,5 45% 6,5 44% 6,2 53% 6,8 37% VVV's informatievoorzieningen 7,2 19% 7,3 21% 7,2 19% 7,2 15% Bewegwijzering 7,5 15% 7,4 19% 7,5 14% 7,6 11% Prijspeil 7,2 21% 7,3 22% 7,0 24% 7,3 15% Attracties 6,8 36% 7,0 34% 6,3 47% 7,3 24% Vriendelijkheid personeel 7,7 10% 7,9 6% 7,5 15% 7,7 7% Deskundigheid personeel 7,5 12% 7,8 7% 7,3 18% 7,5 9% Vriendelijkheid bevolking 7,8 10% 7,9 9% 7,6 12% 7,9 6% Musea 7,2 23% 7,5 20% 7,1 27% 7,1 23% Cultuurhistorie 7,5 18% 7,3 26% 7,6 12% 7,4 14% Het oordeel van de verblijfstoeristen voor de vakantie in zijn totaliteit is ruim voldoende. Drenthe scoort op dit onderdeel een ruime acht en Groningen en Friesland scoren een acht min. De onderdelen fietsmogelijkheden, natuur en landschap wordt door de verblijfstoerist in Noord-Nederland het meest op waarde geschat. Het onderdeel zonnen en zwemmen scoort eveneens een ruime zeven echter één op de vier toeristen geeft een cijfer gelijk of lager dan een zes. Verder is opvallend dat Groningen op één onderdeel met een acht wordt gewaardeerd, Friesland op drie onderdelen en Drenthe op vijf onderdelen. Slechtweerfaciliteiten worden evenals bij vorige metingen het laagst beoordeeld. In Friesland is dit cijfer het laagst en bovendien geeft meer dan de helft van de responderende verblijfstoeristen hiervoor een zes of lager. De lezer kan zelf de gemiddelde cijfers en de percentages onder gelijk of lager dan zes interpreteren om per provincie verbeterpunten vast te stellen. 73 Beoordelingen

77 Groningen: per regio Tabel 10.6 Beoordelingen verblijfstoeristen per regio in Groningen 2002 / 2005 West-Groningen Groningen-Haren Eemsmond Oost-Groningen Vakantie oordeel totaal 7,8 8,0 7,7 7,3 7,4 7,7 7,7 8,0 Landschap 7,7 8,3 7,3 7,1 7,7 7,6 7,7 7,9 Natuur 7,9 8,4 7,4 7,0 7,7 7,5 7,8 8,0 Zwemmen en zonnen 7,0 7,3 6,7 6,2 6,5 6,5 7,1 7,6 Fietsmogelijkheden 7,9 8,1 7,7 7,3 7,7 7,9 7,6 8,3 Wandelmogelijkheden 7,6 8,1 7,6 7,3 8,0 7,8 7,7 8,1 Horeca en uitgaan 6,8 7,0 7,8 8,5 7,2 6,5 6,8 7,3 Slechtweer faciliteiten 6,6 6,5 6,8 7,0 6,2 5,8 7,0 6,8 VVV"s infovoorzieningen 7,0 7,4 6,9 6,6 7,1 7,0 7,0 7,6 Bewegwijzering 7,3 7,7 7,5 6,4 7,4 7,4 7,4 7,6 Prijspeil 6,9 7,4 7,1 6,4 7,1 7,2 7,3 7,6 Attracties 7,0 7,0 6,9 6,9 6,9 6,3 6,6 7,3 Vriendelijkheid personeel 7,7 7,7 7,5 7,4 7,6 7,7 7,6 8,2 Deskundigheid personeel 7,7 7,8 7,2 7,5 7,5 7,5 7,5 8,0 Vriendelijkheid bevolking 7,7 7,9 7,6 8,0 7,8 7,6 7,6 8,1 Musea Nvt 7,5 Nvt 7,9 Nvt 6,9 Nvt 7,7 Cultuurhistorie Nvt 7,3 Nvt 7,2 Nvt 7,1 Nvt 7,6 West-Groningen Vijf onderdelen, waaronder vakantieoordeel totaal worden met een acht of hoger gewaardeerd in deze regio. De onderdelen landschap en natuur krijgen de hoogste cijfers van alle Groninger regio s. Bijna alle onderdelen krijgen hogere rapportcijfers dan drie jaar geleden. Slechtweerfaciliteiten scoort een relatief laag cijfer. Groningen-Haren Deze stedelijke regio ontvangt voor de vakantie in zijn totaliteit het laagste cijfer van alle Groninger regio s. Het onderdeel horeca en uitgaan scoort een opvallend hoog cijfer. Veel verblijfstoeristen vinden het duur in deze regio gelet op het lage rapportcijfer voor het onderdeel prijspeil. Ook de bewegwijzering scoort laag. Eemsmond De fiets en wandelmogelijkheden in deze regio ontvangen de hoogste rapportcijfers van de responderende verblijfstoeristen. Slechtweervoorzieningen en zwemmen & zonnen ontvangen gemiddeld laag rapportcijfer. Oost-Groningen Zeven van de zeventien onderdelen in deze regio ontvangen een acht of hoger van de verblijfstoeristen. Veruit de meeste onderdelen zijn in 2005 hoger beoordeeld dan Beoordelingen

78 Friesland: per regio Tabel 10.7 Beoordelingen verblijfstoeristen per regio in Friesland 2002 / 2005 Wad.eiland Fr. Meren IJs. Kust Vakantie oordeel totaal 7,9 7,7 7,8 7,9 7,8 8,0 Landschap 7,9 8,1 7,7 7,9 7,9 8,1 Natuur 8,1 8,1 7,7 7,9 7,8 8,2 Zwemmen en zonnen 7,5 7,7 6,9 6,9 7,1 7,6 Fietsmogelijkheden 8,1 8,4 7,5 7,8 7,8 8,2 Wandelmogelijkheden 8,0 8,0 7,3 7,6 7,6 7,9 Horeca en uitgaan 7,4 7,3 7,3 7,6 7,2 7,4 Slechtweerfaciliteiten 6,4 5,4 6,4 6,2 6,7 6,1 VVV"s infovoorzieningen 7,3 7,2 7,4 7,2 7,4 7,2 Bewegwijzering 7,6 7,6 7,4 7,6 7,7 7,8 Prijspeil 6,8 6,5 6,9 7,1 6,9 7,4 Attracties 6,7 5,6 6,5 6,5 6,8 6,3 Vriendelijkheid personeel 7,4 7,3 7,4 7,7 7,7 7,5 Deskundigheid personeel 7,3 7,1 7,2 7,6 7,3 7,3 Vriendelijkheid bevolking 7,5 7,5 7,8 7,8 7,8 7,8 Musea Nvt 6,6 Nvt 7,3 Nvt 7,3 Cultuurhistorie Nvt 7,1 Nvt 7,8 Nvt 8,0 Z-O. Fr.. Ov. Fr Vakantie oordeel totaal 7,9 8,0 7,5 7,6 Landschap 7,8 8,1 7,6 7,9 Natuur 7,9 8,2 7,5 7,9 Zwemmen en zonnen 7,1 7,0 6,6 6,6 Fietsmogelijkheden 8,0 8,2 7,5 7,9 Wandelmogelijkheden 7,9 8,2 7,2 7,7 Horeca en uitgaan 7,0 6,9 6,9 7,2 Slechtweerfaciliteiten 6,7 6,7 6,3 6,6 VVV"s infovoorzieningen 7,3 7,4 7,2 7,2 Bewegwijzering 7,6 7,6 7,3 7,1 Prijspeil 7,1 7,3 7,0 7,0 Attracties 7,0 6,9 6,4 6,6 Vriendelijkheid personeel 7,5 7,7 7,4 7,6 Deskundigheid personeel 7,3 7,4 7,2 7,4 Vriendelijkheid bevolking 7,6 7,6 7,6 7,5 Musea Nvt 7,2 Nvt 7,3 Cultuurhistorie Nvt 7,4 Nvt 7,7 75 Beoordelingen

79 Waddeneilanden Het onderdeel vakantieoordeel totaal is lager beoordeeld dan drie jaar geleden. Bovendien scoren de overige Friese regio s, op Overig Friesland na, hogere rapportcijfers voor het vakantieoordeel in zijn totaal. Landschap, natuur en de bijbehorende fiets en wandelmogelijkheden scoren onveranderd hoog. Musea, het prijspeil maar vooral de attracties en slechtweervoorzieningen worden niet al te best beoordeeld. De waardering is gedaald ten opzichte Friese Merengebied Vakantieoordeel totaal, landschap, natuur, fietsmogelijkheden en vriendelijkheid bevolking worden in deze regio het hoogst beoordeeld. De onderdelen slechtweerfaciliteiten en attracties worden het laagst gewaardeerd. Friese IJsselmeerkust De natuur en de vele fietsmogelijkheden zijn de onderdelen die het hoogst gewaardeerd worden in deze regio. Naast deze onderdelen zijn er nog eens twee onderdelen die eveneens een rapportcijfer krijgen toebedeeld hoger dan een acht. Slechtweerfaciliteiten en attracties scoren relatief laag. Zuidoost- Friesland In deze regio ontvangen vijf van de zeventien onderdelen een rapportcijfer hoger dan een acht. De hoogst gewaardeerde onderdelen zijn fietsen en de natuur. Het laagste cijfer is gegeven voor het onderdeel slechtweerfaciliteiten. Overig Friesland In deze regio heeft liggen alle cijfers onder de acht. De onderdelen zwemmen / zonnen, attracties, slechtweerfaciliteiten en het prijspeil hebben een cijfer gekregen onder de zeven. Veruit de meeste onderdelen zijn hoger gewaardeerd dan drie jaar gelden. 76 Beoordelingen

80 Drenthe: per regio Tabel 10.8 Beoordelingen verblijfstoeristen per regio in Drenthe 2002 / 2005 Noord-Midden Drenthe Zuidwest- Drenthe Zuidoost-Drenthe Vakantie oordeel totaal 7,9 8,4 7,8 7,9 7,6 7,9 Landschap 8,0 8,4 8,0 8,1 7,5 8,1 Natuur 8,1 8,3 8,0 8,1 7,8 8,2 Zwemmen en zonnen 6,7 8,4 6,5 7,3 7,2 7,4 Fietsmogelijkheden 8,1 8,1 8,2 8,2 7,7 8,2 Wandelmogelijkheden 7,9 8,1 8,0 8,1 7,6 8,1 Horeca en uitgaan 7,3 7,4 7,0 7,3 7,0 7,7 Slechtweer faciliteiten 7,0 7,1 6,3 6,9 6,5 6,5 VVV"s infovoorzieningen 7,4 7,2 7,4 7,3 7,3 7,2 Bewegwijzering 7,7 7,7 7,5 7,5 7,2 7,6 Prijspeil 7,1 7,6 7,1 7,1 6,9 7,3 Attracties 7,4 7,2 6,8 7,1 7,2 7,6 Vriendelijkheid personeel 7,6 7,9 7,5 7,7 7,5 7,5 Deskundigheid personeel 7,4 7,5 7,2 7,5 7,2 7,5 Vriendelijkheid bevolking 7,8 7,9 7,5 7,9 7,4 7,7 Musea Nvt 6,6 Nvt 7,1 Nvt 7,6 Cultuurhistorie Nvt 7,0 Nvt 7,4 Nvt 7,5 Noord-Midden Drenthe Noord-midden Drenthe wordt zeer goed gewaardeerd door de verblijfstoeristen. De verblijfstoeristen beoordelen de vakantie in zijn totaliteit met gemiddeld een 8,4 Op zes onderdelen (van de zeventien in totaal) scoort deze regio een cijfer hoger dan een acht en op nog eens vijf onderdelen een 7,5 of hoger. Vooral het zwemmen en zonnen wordt vergeleken met het cijfer van 2002 veel hoger gewaardeerd. Musea scoren in deze regio relatief laag. Zuidwest-Drenthe De natuur, het landschap en de wandel- en fietsmogelijkheden worden door de verblijfstoeristen in deze regio het best beoordeeld. Alleen de slechtweervoorzieningen worden beoordeeld met een cijfer onder de zeven. Zuidoost-Drenthe Ook deze regio heeft maar één onderdeel beoordeeld gekregen lager dan een zeven. Ook hier betreft het de slechtweervoorzieningen. De overige toeristische onderdelen worden goed beoordeeld met de natuur, landschap, fiets- en wandelmogelijkheden als positieve uitschieters. 77 Beoordelingen

81 11. Herhalingsbezoek In dit hoofdstuk wordt het herhalingsbezoek geanalyseerd en gerapporteerd. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd: Verblijftoerist Bent u al eerder in deze omgeving op vakantie geweest? Dagtoerist Heeft u al eerder in deze omgeving een dagtochtje ondernomen? 11.1 Dagtoeristen Tabel 11.1 Herhalingsbezoek dagtoeristen 2000 / 2002 / Groningen 55% 62% 54% Friesland 72% 66% 61% Drenthe 61% 71% 73% Noord-Nederland 63% 66% 62% Ruim zestig procent van de dagtoeristen heeft al eens eerder in dezelfde omgeving een dagtocht ondernomen. In Groningen is dit percentage wat lager en in Drenthe wat hoger Verblijfstoeristen Tabel 11.2 Herhalingsbezoeken verblijfstoeristen 2000 / 2002 / Groningen 57% 50% 46% Friesland 71% 62% 69% Drenthe 68% 65% 72% Noord-Nederland 67% 60% 63% Voor de verblijfstoeristen geldt dat eveneens ruim 60 procent heeft aangegeven in dit gebied op vakantie te zijn geweest. In Groningen daalt het percentage terwijl in Drenthe en Friesland sprake is van een stijging vergeleken de meting in Herhalingsbezoek

82 79 Aanraden vakantiegebied

83 12. Aanraden bij familie en vrienden Hier is een analyse gemaakt van het percentage dag- en verblijfstoeristen dat het gebied aanraadt bij familie en vrienden. Daarnaast is bekeken of de toeristen het gebied aanraden voor één of meerdere dagen. De tevredenheid van de toerist kan deels afgelezen worden aan de bereidheid de vakantieregio bij familie en vrienden te promoten. Aan de toerist (verblijf en dag) zijn de volgende vragen voorgelegd: Zou u vrienden / bekenden aanraden dit gebied te bezoeken? Zo ja: één of meerdere dagen? 12.1 Dagtoeristen Tabel 12.1 Aanraden gebied door dagtoeristen 2002 / 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Ja 82% 79% 81% 77% 81% 79% 84% 82% Misschien 16% 18% 17% 18% 15% 19% 15% 16% Nee 2% 3% 3% 5% 3% 3% 1% 2% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Tabel 12.2 Aanraden gebied één of meerdere dagen door dagtoeristen 2002 / 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Één dag 51% 50% 56% 59% 49% 47% 46% 42% Meerdere dagen 49% 50% 44% 41% 51% 53% 54% 58% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Uit tabel 12.1 blijkt dat bijna 80 procent van de dagtoeristen die Noord-Nederland bezoekt, dit gebied ook zou aanraden bij familie en vrienden. In vergelijking met 2002 is dit percentage licht gedaald. Deze daling is waarneembaar in alle provincies. De helft van de responderende dagtoeristen geeft aan dat Noord-Nederland het meest geschikt is voor een dagbezoek. De overige 50 procent geeft aan dat Noord-Nederland ideaal is voor een langere vakantie. In Groningen geven dagtoeristen vaker aan dat de regio geschikt is voor dagtocht. In Friesland en Drenthe geven dagtoeristen vaker aan dat de regio geschikt is voor een bezoek van meerdere dagen. 80 Aanraden vakantiegebied

84 12.2 Verblijfstoeristen Tabel 12.3 Aanraden gebied door verblijfstoeristen 2002 / 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Ja 84% 82% 78% 75% 85% 86% 87% 83% Misschien 14% 16% 18% 21% 14% 13% 11% 16% Nee 2% 2% 4% 4% 2% 1% 1% 1% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Tabel 12.4 Aanraden gebied één of meerdere dagen door verblijfstoeristen 2002 / 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Één dag 8% 12% 8% 11% 8% 8% 9% 19% Meerdere dagen 92% 88% 92% 89% 92% 92% 91% 81% Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% Onder de verblijfstoeristen is het percentage dat het gebied zeker aan zou raden bij familie of vrienden licht gedaald. Het aantal dat hierover twijfelt, is licht gestegen. In de provincie Drenthe is het percentage zekere aanraders, relatief gezien het meest gedaald. Ongeveer negenig procent van de verblijfstoeristen vindt het gebied waarin wordt verbleven geschikt voor een langdurige vakantie. In Drenthe is dit percentage behoorlijk gedaald. Een grotere groep verblijfstoeristen is van mening dat de verschillende regio s in Drenthe geknipt is voor een dagbezoek in plaats van een langere vakantie. 81 Aanraden vakantiegebied

85 13. Beoordeling accommodatie In dit hoofdstuk komt de beoordeling van de verblijfstoeristen voor de accommodatie, waar overnacht is, aan bod. Aan de toerist (verblijf) is de volgende vraag voorgelegd. Wat voor rapportcijfer zou u geven voor uw verblijfadres? 13.1 Beoordeling accommodatie Naar provincie Tabel 13.1 Accommodatievorm en haar beoordeling 2000 / 2002 / 2005 Noord-Nederland Groningen Friesland Drenthe Kampeerterrein 7,7 7,7 7,9 7,5 7,7 8,1 7,7 7,7 7,6 7,9 7,7 7,9 Hotel / pension 7,5 7,9 7,6 7,2 8,2 7,4 7,7 7,8 7,8 7,3 7,9 7,5 Logies & ontbijt 7,6 7,3 7,7 7,8 6,8 8,0 7,5 7,4 7,8-7,3 7,0 Boot 8,3 8,0 8,0 7,5 8,6 8,1 8,3 8 8, Groepsaccommodatie 7,2 7,2 6,9 7 7,5 6,9 7,3 7 6,9 7 7,2 7,2 Familie / kennissen 8,6 8,6 8,5 8,2 8,5 8,4 8,8 8,7 8,6 8,5 8,3 8,5 Vakantiewoning 8,0 7,7 8,1 7,9 7,4 8,3 8,1 7,9 8,1 7,8 7,6 8,0 Het verblijf bij familie / kennissen krijgt in Noord-Nederland het hoogste rapportcijfer. Vergeleken met de rapportcijfers van 2002 zijn er, wat Noord-Nederland betreft, een aantal veranderingen opgetreden. Kampeerterreinen, logies & ontbijt en vakantiewoningen worden hoger gewaardeerd. De hotelsector en de groepsaccommodaties hebben echter te maken gehad met een lagere beoordeling dan drie jaar geleden Naar seizoen Tabel 13.4 Gemiddelde beoordelingen accommodaties naar seizoen 2000 / 2002 / 2005 Voorseizoen Hoofdseizoen Naseizoen Kampeerterrein 7,6 7,7 7,8 7,8 7,6 7,8 7,7 7,6 8,0 Hotel / pension 7,3 7,6 7,7 7,6 8,1 7,8 7,7 7,9 7,4 Logies & ontbijt 7,2 7,3 7,8 8 7,4 7,5 7,6 6,5 7,9 Boot 8,5 8,3 7,9 7,8 7,8 8,1 8,3 8 7,7 Groepsaccommodatie 7,7 7,6 6,0 9 6,7 7,2 7 6,5 7,0 Familie / kennissen 8,4 8,4 8,7 7,2 8,4 8,8 8,8 8,9 8,2 Vakantiewoning 8,2 7,5 7,8 7,9 7,9 8,1 7,9 7,8 8,2 In tabel 13.4 is te zien dat de verblijfsaccommodaties in Noord-Nederland nagenoeg gelijk beoordeeld worden in de verschillende seizoenen. 82 Beoordeling accommodatie

86 83 Verbeterpunten toerisme

87 14. Genoemde verbeterpunten door toeristen Het aanbod van toerisme sluit niet altijd aan bij de wensen en verwachtingen van de bezoekers. Voor zowel de dagtoeristen als verblijfstoeristen worden de belangrijkste verbeterpunten gegeven. In de enquête is aan de toerist gevraagd één aandachtspunt te noemen dat voor verbetering vatbaar is. Per provincie worden de top 10 en per regio de top 5 van de verbeterpunten gepresenteerd. De verbeterpunten die in onderstaande tabellen vermeld staan zijn geclusterd. In het tabellenboek dat bij dit onderzoek hoort, staan ook de ongeclusterde tabellen met hierin alle genoemde verbeterpunten. Aan de toerist (verblijf en dag) zijn de volgende vragen voorgelegd. Wat is volgens u het belangrijkste wat verbeterd moet worden aan deze vakantieomgeving? Mocht de uitkomst te maken hebben met het ontbreken van een toeristische voorziening / faciliteit dan werd de volgende vraag voorgelegd. Aan welke voorziening / faciliteit denkt u? 14.1 Verbeterpunten dagtoeristen Groningen Tabel 14.1 Top 10 punten voor verbetering provincie Groningen Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 3 Parkeren 4 Horeca & uitgaan 5 Bewegwijzering 6 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 7 Promotie & informatievoorziening, VVV 8 Winkels 9 Strand & zonnen 10 Prijspeil (te duur) De meeste verbeterpunten die dagtoeristen hebben gegeven in de provincie Groningen hebben te maken met voorzieningen, activiteiten en attracties. Met name het ontbreken van slechtweervoorzieningen of voorzieningen voor kinderen en ouderen worden met regelmaat genoemd. Ook zijn er relatief veel verbeterpunten die te maken hebben met de sfeer van de (vakantie) omgeving. Te rustig, lelijke gebouwen en een saai gebied zijn hier voorbeelden van. De verbeterpunten per regio, zoals die op de volgende bladzijden zijn aangegeven, worden niet toegelicht in de tekst. De tabellen spreken voor zich. 84 Verbeterpunten toerisme

88 Regio s in Groningen Tabel 14.2 Top 5 punten voor verbetering regio s in Groningen West-Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Bewegwijzering 4 Strand & zonnen 5 Promotie & informatievoorziening, VVV Groningen-Haren 1 Parkeren 2 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 3 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 4 Bewegwijzering 5 Winkels 5 Prijspeil (te duur) Eemsmond 1 Horeca & uitgaan 2 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 3 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 4 Promotie & informatievoorziening, VVV 5 Winkels Oost-Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Promotie & informatievoorziening, VVV 4 Overig 5 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 85 Verbeterpunten toerisme

89 Friesland Tabel 14.3 Top 10 punten voor verbetering provincie Friesland Friesland 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Bewegwijzering 4 Parkeren 5 Prijspeil (te duur) 6 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 7 Winkels 8 Openbaar vervoer / bootdienst 9 Wandelen & fietsen 10 Watersport Ook voor Friesland geldt dat de meeste verbeterpunten, aangedragen door dagtoeristen, te maken hebben met de toeristische voorzieningen en activiteiten of het ontbreken hiervan. Horecagerelateerde verbeterpunten (personeel, prijs en sluitingstijden) worden ook opvallend vaak genoemd in Friesland. Regio s in Friesland Tabel 14.4 Top 5 punten voor verbetering regio s in Friesland Waddeneilanden 1 Horeca & uitgaan 2 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 3 Openbaar vervoer / bootdienst 4 Winkels 5 Bewegwijzering Friese Meren 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Prijspeil (te duur) 4 Wandelen & fietsen 5 Bewegwijzering IJsselmeergebied 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Bewegwijzering 4 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 5 Parkeren 86 Verbeterpunten toerisme

90 Zuidoost-Friesland 1 Prijspeil (te duur) 2 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 3 Parkeren 4 Winkels 5 Bewegwijzering 5 Horeca & uitgaan Overig Friesland 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Watersport 3 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 4 Parkeren 5 Winkels 5 Bewegwijzering 5 Milieu (afval, hondenpoep etc) Drenthe Tabel 14.5 Top 10 punten voor verbetering provincie Drenthe Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Bewegwijzering 4 Parkeren 5 Promotie & informatievoorziening, VVV 6 Milieu (afval, hondenpoep etc) 7 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 8 Prijspeil (te duur) 9 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 10 Wandelen & fietsen De top drie van verbeterpunten aangedragen door de dagtoeristen in de provincie Drenthe is: voorzieningen & activiteiten, horeca & uitgaan en de bewegwijzering. Regio s in Drenthe Tabel 14.6 Top 5 punten voor verbetering regio s in Drenthe Noord-Midden Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Parkeren 4 Promotie & informatievoorziening, VVV 5 Wandelen & fietsen 5 Bewegwijzering 87 Verbeterpunten toerisme

91 Zuidwest-Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca & uitgaan 3 Bewegwijzering 4 Watersport 5 Milieu (afval, hondenpoep etc) 5 Musea Zuidoost-Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Parkeren 4 Promotie & informatievoorziening, VVV 5 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 5 Infrastructuur / wegwerkzaamheden 5 Prijspeil (te duur) Algemeen conclusie verbeterpunten dagtoeristen In alledrie de provincies wordt verbetering van de toeristische faciliteiten en activiteiten door de dagtoeristen het meest genoemd als verbeterpunt. Onder deze categorie vallen onder andere faciliteiten voor kinderen, attracties en voorzieningen als zitbankjes en picknicktafels bij bezienswaardigheden. Ook het gebrek aan goede en voldoende bewegwijzering is een veel gehoord verbeterpunt in Noord- Nederland. Tenslotte zijn er nogal wat op- en aanmerkingen over de horeca in Noord-Nederland. 88 Verbeterpunten toerisme

92 14.2 Suggestie verbeterpunten dagtoeristen mbt voorzieningen In de vragenlijst van 2005 is de vraag opgenomen aan welke soort attractie / slechtweervoorziening de toerist denkt als deze heeft aangegeven dat het slecht gesteld is met het aanbod van de voorzieningen in Noord-Nederland. Tabel 14.7 Top 10 suggesties met betrekking tot (slechtweer) voorzieningen per provincie Groningen N 1 Musea 12 2 Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 8 3 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d. 7 4 Bioscoop 2 5 Zwembad (overdekt) 2 6 Horeca (café & restaurant) 2 7 Winkelcentrum (overdekt) 2 8 Dierentuin 1 9 Attractiepark 1 10 Horeca (meer) 1 11 Bezienswaardigheden 1 12 Bowlingbaan 1 Totaal 40 Friesland N 1 Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 10 2 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d Winkelcentrum 3 4 Faciliteiten (sport) 2 5 Kermis 2 6 Zwembad (overdekt) 1 7 Beauty sauna 1 8 Havenfaciliteiten 1 9 Horeca (kroeg) 1 10 Musea 1 11 Poolcentrum 1 12 Bioscoop 1 Totaal Verbeterpunten toerisme

93 Drenthe N 1 Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 6 2 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d. 6 3 Kermis 4 4 Zwembad (subtropisch) 4 5 Hunebedden 2 6 Horeca (koffiehuis) 1 7 Dierentuin 1 8 Bezoekerscentrum 1 9 Waterpark 1 Totaal Verbeterpunten toerisme

94 91 Verbeterpunten toerisme

95 14.3 Verbeterpunten verblijfstoeristen Groningen Tabel 14.7 Top 10 punten voor verbetering provincie Groningen Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca 3 Verblijfsaccommodatie 4 Bewegwijzering 5 Parkeren 6 Wandelen & fietsen 7 Winkelen 8 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 9 Milieu (afval, hondenpoep) 10 Promotie & informatievoorziening, VVV 10 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) Evenals bij dagtoeristen geven ook de verblijfstoeristen het vaakst aan dat er iets schort op het gebied van voorzieningen, attracties en activiteiten. Ook de horeca in de provincie wordt veelal genoemd als verbeterpunt en op de derde plaats zijn relatief veel opmerkingen gemaakt over de verblijfsaccommodatie. De verbeterpunten per regio, zoals die hieronder zijn aangegeven worden niet toegelicht in de tekst. De tabellen spreken voor zich. Regio s in Groningen Tabel 14.8 Top 5 punten voor verbetering regio s in Groningen West-Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Verblijfsaccommodatie 4 Wandelen & fietsen 5 Horeca 5 Prijspeil (te duur) 5 Overlast / veiligheid Groningen-Haren 1 Parkeren 2 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 3 Milieu (afval, hondenpoep) 4 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 5 Winkelen 5 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 5 Verblijfsaccommodatie 5 Prijspeil (te duur) 92 Verbeterpunten toerisme

96 Eemsmond 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca 3 Wandelen & fietsen 4 Verblijfsaccommodatie 5 Bewegwijzering Oost-Groningen 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Horeca 3 Bewegwijzering 4 Verblijfsaccommodatie 5 Winkelen 5 Musea 93 Verbeterpunten toerisme

97 Friesland Tabel 14.9 Top 10 punten voor verbetering provincie Friesland Friesland 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Watersport 3 Wandelen & fietsen 4 Verblijfsaccommodatie 5 Bewegwijzering 6 Horeca 7 Prijspeil (te duur) 8 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) 9 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 10 Zwemmen 10 Openbaar vervoer / bootdiensten 10 Milieu (afval, hondenpoep) Naast veel verbeterpunten die te maken hebben met de toeristische voorzieningen zijn er ook veel verbeterpunten die gerelateerd kunnen worden aan de watersport (wachttijden brug, prijzen en vooral het ontbreken van voldoende controle op vaargedrag). Regio s in Friesland Tabel Top 5 punten voor verbetering regio s in Friesland Waddeneilanden 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Verblijfsaccommodatie 3 Prijspeil (te duur) 4 Wandelen & fietsen 5 Bewegwijzering 5 Sfeer (drukte / rust / cultuur / gebouwen etc) Friese Merengebied 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Watersport 3 Horeca 4 Wandelen & fietsen 5 Bewegwijzering 5 Openbaar vervoer / bootdiensten 5 Verblijfsaccommodatie 5 Strand & zonnen 94 Verbeterpunten toerisme

98 IJsselmeerkust 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Watersport 3 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 4 VVV & informatievoorziening 5 Bewegwijzering 5 Prijspeil (te duur) 5 Strand & zonnen Zuidoost-Friesland 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Verblijfsaccommodatie 3 Wandelen & fietsen 4 Zwemmen 5 Milieu (afval, hondenpoep) Overig Friesland 1 Watersport 2 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 3 Bewegwijzering 4 Wandelen & fietsen 5 Overlast / veiligheid Drenthe Tabel Top 10 punten voor verbetering provincie Drenthe Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Horeca 4 Zwemmen 5 Wandelen & fietsen 6 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 7 Milieu (afval, hondenpoep) 8 Verblijfsaccommodatie 9 VVV & informatievoorziening 10 Prijspeil (te duur) Naast de toeristische voorzieningen / faciliteiten hebben veel verbeterpunten te maken met bewegwijzering en de Horeca. 95 Verbeterpunten toerisme

99 Regio s in Drenthe Tabel Top 5 punten voor verbetering regio s in Drenthe Noord-Midden Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Horeca 4 Infrastructuur (wegwerkzaamheden, onderhoud etc) 5 Verblijfsaccommodatie Zuidwest-Drenthe 1 Zwemmen 2 Bewegwijzering 3 Horeca 4 Wandelen & fietsen 5 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten Zuidoost-Drenthe 1 Voorzieningen / activiteiten / attracties / faciliteiten 2 Bewegwijzering 3 Horeca 4 VVV & informatievoorziening 5 Wandelen & fietsen 5 Milieu (afval, hondenpoep) 5 Prijspeil (te duur) 5 Verblijfsaccommodatie Algemene conclusie verbeterpunten verblijfstoeristen Het grootste deel van de verblijfstoeristen die een verbeterpunt hebben aangedragen geven aan dat er wat schort aan de toeristische voorzieningen en activiteiten in Noord-Nederland. In Groningen en in Drenthe zijn er relatief veel opmerkingen gemaakt over de horeca en in Friesland zijn er veel watersportgerelateerde verbeterpunten genoemd. Ook verbeterpunten die te maken hebben met de bewegwijzering en de verblijfsaccommodatie worden relatief vaak genoemd door de verblijfstoeristen. 96 Verbeterpunten toerisme

100 14.4 Suggestie verbeterpunten verblijfstoeristen met betrekking tot voorzieningen In de vragenlijst van 2005 is de vraag opgenomen aan welke soort attractie / slechtweervoorziening de toerist denkt als deze heeft aangegeven dat het slecht gesteld is met de voorzieningen in Noord- Nederland. Tabel Suggesties met betrekking tot (slechtweer) voorzieningen per provincie Groningen N 1 Zwembad (overdekt) 16 2 Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 16 3 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d Musea 10 5 Klooster 7 6 Winkelcentrum (overdekt) 4 7 Tennisbaan 4 8 Horeca (kroeg, discotheken) 4 9 IKEA 3 10 Kermis 2 11 Evenementen 2 12 Horeca (koffiehuis) 1 13 Bowlingbaan 1 14 Bezienswaardigheden 1 Totaal 70 Friesland N 1 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 15 3 Zwembad 9 4 Musea 5 5 Camping (horeca) 5 6 Tennisbaan 4 7 Winkelcentrum (overdekt 4 8 Faciliteiten (indoorsporten) 2 9 Horeca (meer uitgaansgelegenheden) 2 10 Kinderboerderij 2 11 Markten / braderieën 2 12 Huifkarren (overdekt) 1 13 Kermis 1 14 Bioscoop 1 15 Oude gebouwen 1 16 Midgetgolf / bowlingbaan 1 17 Camping faciliteiten 1 18 Strandfaciliteiten (meer) 1 19 Beautyfarm & sauna 1 20 Waterfietsen (meer) 1 Totaal Verbeterpunten toerisme

101 Drenthe N 1 Zwembad (overdekt) 16 2 Faciliteiten / activiteiten (overdekt) 9 3 Ponypark & dierentuin 8 4 Iets voor kinderen / pretpark / speeltuin o.i.d. 8 5 Musea 6 6 Kermis 2 7 Schaapskooi bezoekerscentrum 2 8 Kartbaan 1 9 Bioscoop 1 10 Paardrijden 1 11 Themapark 1 12 Midgetgolf / bowlingbaan 1 13 Hunebedden 1 14 Winkelcentrum (overdekt 1 Totaal Verbeterpunten toerisme

102 99 Verbeterpunten toerisme

103 15. Imago provincie als toeristengebied Dit jaar is voor het eerst aan de toerist gevraagd het imago te omschrijven van de provincie waarin de toerist zijn vakantie / dagje uit doorbrengt. De vele aangedragen opties zijn geclusterd en zijn in de onderstaande tabellen gepresenteerd. Aan de toerist (verblijf en dag) is de volgende vraag voorgelegd. Wat is volgens u het imago van de provincie waarin u uw vakantie doorbrengt / dagtochtje onderneemt? In het tabellenboek zijn ook de ongeclusterde imago- omschrijvingen opgenomen Dagtoeristen Tabel 15.1 Imago van de provincie Groningen % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 42% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 21% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 16% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 7% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 5% Overig 5% Water (waterrijk, strand, meren, plassen, zwemmen, watersport (zeilen, varen)) 4% Veelzijdig en divers 1% Actief (wandelen & fietsen) 0% Totaal 100% Dagtoeristen in Groningen geven aan dat het imago van de provincie het best kan worden omschreven als rust, ruimte en natuur. Gezelligheid, vriendelijkheid kortom de sfeer bepaald ook voor een belangrijk deel het imago van Groningen. Er is ook een (beperkt) deel dat aangeeft dat Groningen een saai imago heeft. Friesland % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 33% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 23% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 12% Water (waterrijk, strand, meren, plassen, zwemmen, watersport (zeilen, varen)) 11% Overig 8% Actief (wandelen & fietsen) 4% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 4% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 3% Veelzijdig en divers 1% Totaal 100% Rust, ruimte en natuur bepalen in Friesland voornamelijk het imago. Ook de sfeer is grotendeels bepalend voor het imago en natuurlijk Friesland als waterrijke provincie wordt vaak genoemd als imago-omschrijving. 100 Imago provincie

104 Drenthe % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 37% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 27% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 23% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 5% Actief (wandelen & fietsen) 4% Overig 3% Veelzijdig en divers 1% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 0% Totaal 100% De elementen rust, ruimte en natuur bepalen ook in Drenthe het imago volgens de dagtoeristen Verblijfstoeristen Tabel 15.2 Imago van de provincie Groningen % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 42% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 21% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 17% Overig 8% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 4% Veelzijdig en divers 3% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 2% Ontspannend & relaxed 1% Water (waterrijk, strand, meren, plassen, zwemmen, watersport (zeilen, varen)) 1% Actief (wandelen & fietsen) 1% Totaal 100% 101 Imago provincie

105 Friesland % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 37% Water (waterrijk, strand, meren, plassen, zwemmen, watersport (zeilen, varen)) 16% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 16% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 15% Overig 9% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 2% Actief (wandelen & fietsen) 2% Veelzijdig en divers 1% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 1% Ontspannend & relaxed 1% Totaal 100% Drenthe % Rust, ruimte en natuur (flora & fauna) 47% Tevredenheid (prima, goed, mooi etc) 17% Gezellig, vriendelijk en sfeervol 13% Overig 11% Actief (wandelen & fietsen) 4% Veelzijdig en divers 3% Stug, saai, vlak, kaal, te rustig, ver weg 2% Ontspannend & relaxed 1% Water (waterrijk, strand, meren, plassen, zwemmen, watersport (zeilen, varen)) 0% Stad / dorp, winkelen / cultuur etc 0% Totaal 100% Ook de verblijftoeristen associëren het noorden met rust, ruimte en natuur. Daarnaast heeft het Noorden een gezellig en sfeervol imago volgende de responderende verblijfstoeristen. Logischerwijze wordt Friesland, naast de bovengenoemde zaken ook geassocieerd met het alom aanwezige water. 102 Imago provincie

106 103 Imago provincie