Het NHL InnovationLab : Learning outcomes, Design Thinking, UDL en Blended Learning in samenhangend perspectief. (draft version)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Het NHL InnovationLab : Learning outcomes, Design Thinking, UDL en Blended Learning in samenhangend perspectief. (draft version)"

Transcriptie

1 Het NHL InnovationLab : Learning outcomes, Design Thinking, UDL en Blended Learning in samenhangend perspectief. (draft version) Roelien Wierda & Ron Barendsen NHL Hogeschool

2 Inhoud Inleiding... 1 Firm goals flexible means :... 2 Bloom s Taxonomy, Universal Design for Learning (UDL) en Design Thinking (DT) Concrete handvatten om Learning Outcomes te formuleren Blended Learning in relatie tot Flexibel Leren en Learning Outcomes... 6 Inleiding Het hoger onderwijs staat voor een grote uitdaging; enerzijds is er de steeds grotere roep om flexibel, gepersonaliseerd onderwijs waarbij niet het aanbod en de docent centraal staat maar de lerende en zijn/haar individuele leerproces. (bronnen o.a. stuk studentenvakbond) Aan de andere kant is er de druk vanuit o.a. NVAO om het HBO niveau in alle onderdelen van het curriculum zichtbaar te maken en borging te verantwoorden. In dit artikel zullen wij ingaan op de manier waarop Design Thinking, Universal Design en het werken met Learning Outcomes een antwoord kunnen bieden op deze schijnbare paradox. Werken met leeruitkomsten staat centraal in de pilots flexibilisering van het ministerie van OCW. Een dergelijke benadering is essentieel om een diversiteit aan flexibele leertrajecten vorm te geven en tegelijkertijd standaardisering van de gewenste leerresultaten te kunnen waarborgen. De leeruitkomsten zijn ook van belang om datgene wat mensen hebben geleerd buiten de opleiding (in cursussen, trainingen, bij andere opleidingen en door werkervaring) te kunnen waarderen en erkennen, zodat daar op maat op kan worden aangesloten. We hebben het niet over het beschrijven van leerresultaten zoals dat nu al gebeurt bij het ontwerpen van programma's en modulen. In de pilots van het ministerie van OCW gaat het om leeruitkomsten die de drager moeten zijn van flexibel leerwegonafhankelijk onderwijs en toetsing: leeruitkomsten moeten bij ontbreken van een voorgeschreven programma (inclusief literatuur), toch een stevige basis bieden voor NVAO en de Inspectie van het Onderwijs om vertrouwen te hebben in de kwaliteit van het diploma; leeruitkomsten moeten informatief genoeg zijn als basis voor validering erkenning van verworven competenties (EVC) en vrijstellingen; leeruikomsten moeten ruimte laten voor zeer uiteenlopend maatwerk op individueel niveau. Dat moet leiden tot zodanig meer flexibiliteit, dat het een hbo-opleiding binnen het bereik moet brengen van substantieel meer mensen dan het huidige deeltijdonderwijs bron :

3 Firm goals flexible means : De uitdaging is dus de volgende : hoe kunnen we Learning Outcomes zo formuleren dat ze tegelijkertijd : - een stevige basis vormen voor het bereiken van een helder gedefinieerd en door de NVAO/Inspectie voorgeschreven niveau - de mogelijkheid bieden Eerder Verworven Competenties te valideren - en..het uitgangspunt vormen voor gepersonaliseerde leerroutes voor studenten met eigen leerstijlen, omstandigheden, wensen en ambities. Daarbij is het van belang om o.a. de relatie tussen de learning outcomes beroepscompetenties en de kennisbasis voor het vak en het beroep helder te definiëren. Bloom s Taxonomy, Universal Design for Learning (UDL) en Design Thinking (DT). Bloom s Taxonomy beschrijft 6 niveau s van denken, 3 van lagere orde en 3 van hogere orde : Het verschil tussen lagere orde denken en hogere orde denken is weergegeven in de Taxonomie van Bloom, waarin zes niveaus worden onderscheiden: onthouden, begrijpen, toepassen, analyseren, evalueren en creëren. De niveaus dienen om een onderscheid te maken in de complexiteit van het kennisniveau waar een beroep op wordt gedaan. Er wordt hiermee geen volgorde voorgeschreven waarin een bepaald niveau aan bod zou moeten komen. Bij een rijke leeractiviteit worden in ieder geval meerdere niveaus aangesproken Bron : SLO Deze taxonomie sluit naadloos aan bij de recente roep om een paradigmashift van meer reproductie- en aanbodgericht onderwijs naar onderwijs gestoeld op de principes van Design Thinking, waarbij met name een beroep wordt gedaan op analytisch vermogen (Ideate) en het vermogen te creëren (prototype) en te evalueren (testen). Zo blijkt Design Thinking niet alleen een hype maar een noodzaak om HBO/WO niveau ook daadwerkelijk vorm te geven in gevraagde leeruitkomsten die Higher Order thinking reflecteren.

4 Misschien wel de grootste uitdaging is gelegen in de vraag hoe harde eisen op het gebied van - beroepscompetenties - Onderliggende kennisbasis - HBO-niveau zo geformuleerd kunnen worden dat het leren van de individuele student centraal staat (i.p.v. het door de opleiding of docent ontworpen onderwijs voor de gemiddelde student (waarvan is bewezen dat die niet bestaat). Hier bieden de principes van Universal Design for Learning handvatten; UDL is geen onderwijsfilosofie, is niveau- en context onafhankelijk en is dus in principe toepasbaar op alle vormen van onderwijs op alle mogelijke niveaus. Maar wat is het dan wel? UDL is afkomstig uit de architectuur en biedt een aantal gestructureerde en samenhangende ontwerpprincipes, waarmee optimale toegankelijkheid voor een zo groot mogelijke groep gebruikers wordt gegarandeerd. De kracht van UDL is gelegen in de Socratische dialoog die je met jezelf en je collega s stelt; vanuit het InnovationLab is hiervoor de volgende Quick Reference Card ontworpen :

5 Zoals bovenstaande afbeelding laat zien concentreert UDL zich op het Waarom, het Hoe en Wat van leren. Daarbij wordt gekeken naar zowel de didactiek als de fysieke omgeving als de gebruikte hard- en software en online tools. De NHL is partner in het

6 Erasmus project UDLNet en heeft inmiddels brede ervaring opgedaan via een aantal pilots op het gebied van de toepassing van de principes van UDL in relatie tot het beschrijven van Learning Outcomes. Voorbeelden : 1. Beeld van het Beroep (afdeling Talen jaar 1 beroepsvoorbereiding) 2. I-Minor (IEC-breed 30 EC minor rond multimediaal ontwerp voor het onderwijs) 3. ICT & didactiek portfolio (IEC-breed onderdeel e-didactiek) 4. MySchoolsNetwork 5. Biologie module soortenkennis Concrete handvatten om Learning Outcomes te formuleren. Het Nederlands Partnerschap Leven Lang Leren hanteert het volgende sjabloon om tot de omschrijving van Learning Outcomes te komen: In de online workshop wordt een aantal vingeroefeningen geboden om aan de hand van een aantal authentieke casussen tot correct en scherp geformuleerde learning outcomes te komen. Bovenstaand schema biedt hierbij de noodzakelijke scaffolding.

7 Blended Learning in relatie tot Flexibel Leren en Learning Outcomes Tot slot : De discussie rond het hoe, wat en waarom van Blended Learning past naadloos in deze discussie. Wanneer wij onze studenten leerwegen willen aanbieden die zijn toegesneden zijn op individuele behoeften, stijlen, omstandigheden en achtergronden is het noodzakelijk dat de mogelijkheid om plaats- en tijdonafhankelijk te leren aangeboden wordt. R&R Januari 2016

Samenvattend overzicht interviewersenquête ICT- en didactiekportfolio September 2015

Samenvattend overzicht interviewersenquête ICT- en didactiekportfolio September 2015 Samenvattend overzicht interviewersenquête ICT- en didactiekportfolio September 2015 InnovationLab Afdeling IEC Ron Barendsen Roelien Wierda Frank Scholten Inleiding Dit is een samenvattend overzicht van

Nadere informatie

Flexibel en vraaggericht hoger onderwijs voor werkenden

Flexibel en vraaggericht hoger onderwijs voor werkenden Flexibel en vraaggericht hoger onderwijs voor werkenden Informatiebijeenkomst VBZ/Sigra 17 januari 2017 Yvonne Bernardt Ministerie van OCW 1 Opzet presentatie 1) Belang van meer flexibiliteit en vraaggerichtheid

Nadere informatie

Werken met leeruitkomsten. 7 november 2016

Werken met leeruitkomsten. 7 november 2016 Werken met leeruitkomsten 7 november 2016 Wat zijn leeruitkomsten? Een leeruitkomst is een meetbaar resultaat van een leerervaring op basis waarvan vastgesteld kan worden in welke mate, tot op welk niveau

Nadere informatie

Deeltijd voor professionals

Deeltijd voor professionals Deeltijd voor professionals Presentatie informatiedossier 13-04-2016 Aanvraag Vooraf Gemeenschappelijk onderwijsmodel Informatiedossier Bijlagen Onze vraag voor NVAO Voldoet opzet en uitwerking 2 Inleiding

Nadere informatie

Presentatie Landelijke Werkdag Zorgpact 6 december W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g

Presentatie Landelijke Werkdag Zorgpact 6 december W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g Presentatie Landelijke Werkdag Zorgpact 6 december 2017 Welkom! Gertie Tabor, Hogeschooldocent VPK deeltijd ghj.tabor@windesheim.nl 088-469 7771 06-23517848 Deeltijdopleidingen GW Windesheim Stand van

Nadere informatie

Gedifferentieerde leertrajecten

Gedifferentieerde leertrajecten Studiedag: Het volwassenenonderwijs en levenslang leren: een krachtige synergie VERSLAG WORKSHOP PCA / 4 februari 2015 Gedifferentieerde leertrajecten Dit verslag is een beknopte weergave van de gevoerde

Nadere informatie

DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S. NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo

DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S. NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo 1 INHOUD Een flexibele opleiding: studenten kunnen -binnen bepaalde kaders- eigen keuzes maken in inhoud, tempo en vorm, zodat

Nadere informatie

Bruikbare Aanbevelingen om de EILEEN- Benadering toe te passen

Bruikbare Aanbevelingen om de EILEEN- Benadering toe te passen Bruikbare Aanbevelingen om de EILEEN- Benadering toe te passen Verbeterd interculturele leren in Europese ondernemingen Nederlandstalige Versie Dutch Language Version De EILEEN Aanbevelingen Introductie

Nadere informatie

VOLWASSENEN IN HET HOGER ONDERWIJS ER IS GEEN EINDPUNT MEER VAN LEREN

VOLWASSENEN IN HET HOGER ONDERWIJS ER IS GEEN EINDPUNT MEER VAN LEREN VOLWASSENEN IN HET HOGER ONDERWIJS ER IS GEEN EINDPUNT MEER VAN LEREN Introductie Veel te weinig volwassenen nemen deel aan het bekostigde deeltijd hoger onderwijs, zo luidt de conclusie van de adviescommissie

Nadere informatie

Inclusief en toegankelijk onderwijs voor studenten met een functiebeperking

Inclusief en toegankelijk onderwijs voor studenten met een functiebeperking Inclusief en toegankelijk onderwijs voor studenten met een functiebeperking SOP 2-daagse Diversiteit en inclusiviteit in het hoger onderwijs, 30 juni 2017 Even voorstellen Expertisecentrum handicap + studie

Nadere informatie

Flexibel onderwijs. Van one size fits all tot maatpak Sandra Beugel & Sara van Kesteren

Flexibel onderwijs. Van one size fits all tot maatpak Sandra Beugel & Sara van Kesteren Flexibel onderwijs Van one size fits all tot maatpak Sandra Beugel & Sara van Kesteren Programma WAAROM: nut en noodzaak van flexibilisering WAT verstaan we onder flexibel onderwijs? HOE: Voorbeelden uit

Nadere informatie

waarom? externe drivers Technologie Digitalisering Globalisering

waarom? externe drivers Technologie Digitalisering Globalisering waarom? externe drivers 1 Technologie Digitalisering Globalisering Wat zijn de dominante factoren die leren en werken veranderen in de 21ste eeuw? externe drivers Voortgaande digitalisering veroorzaakt

Nadere informatie

Duurzaam leren, werken en innoveren

Duurzaam leren, werken en innoveren Duurzaam leren, werken en innoveren 23 april 2015 Faculteit Bèta Sciences and Technology i.s.m. Metaalunie & FME Agenda Organisatie Faculteit Bèta Sciences & Technology en Onderwijsvisie Kennisdeling Werken,

Nadere informatie

Van een deel)jdopleiding naar een flexibele opleiding voor professionals.

Van een deel)jdopleiding naar een flexibele opleiding voor professionals. Management in de Zorg Flex Van een deel)jdopleiding naar een flexibele opleiding voor professionals. Landelijke bijeenkomst Pilots flexibilisering 7 september 2016 Cilia Born Inhoud - Waarom en wat - Doelgroep

Nadere informatie

Het landschap van methodieken en tools voor blended learning

Het landschap van methodieken en tools voor blended learning Het landschap van methodieken en tools voor blended learning Jos Fransen Lector Teaching, Learning & Technology SURF SIG Blended Learning - 20-09-2017 definities van blended learning blended learning of

Nadere informatie

HOE VERSTERK JE HET ONDERWIJS MET DIGITALE MEDIA Emil Diephuis (DT) Ria Jacobi (O2)

HOE VERSTERK JE HET ONDERWIJS MET DIGITALE MEDIA Emil Diephuis (DT) Ria Jacobi (O2) HOE VERSTERK JE HET ONDERWIJS MET DIGITALE MEDIA Emil Diephuis (DT) Ria Jacobi (O2) 1 ENKELE TRENDS (LEARNING TOMORROW) 1. De gestage groei van e-learning. Met name blended learning wordt de default manier

Nadere informatie

Casus:HBOupgrade. traject. Congres 12 februari 2009 Levenlang leren op een HOger plan EVC in perspectief

Casus:HBOupgrade. traject. Congres 12 februari 2009 Levenlang leren op een HOger plan EVC in perspectief Casus:HBOupgrade traject Congres 12 februari 2009 Levenlang leren op een HOger plan EVC in perspectief Werk- en leerervaringen aanvullen en verzilveren Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software Uitgangspunten

Nadere informatie

Praktijksessie efficiënt opleiden en ontwikkelen voor volwassenen. Tijs Pijls 18 november 2014

Praktijksessie efficiënt opleiden en ontwikkelen voor volwassenen. Tijs Pijls 18 november 2014 Praktijksessie efficiënt opleiden en ontwikkelen voor volwassenen Tijs Pijls 18 november 2014 Programma 14.00 uur Opening en presentatie Valideren, ECVET en het NLQF door Tijs Pijls, Partnerschap Leven

Nadere informatie

UDL of universeel ontwerp voor leren: wat als elk kind anders leert?

UDL of universeel ontwerp voor leren: wat als elk kind anders leert? UDL of universeel ontwerp voor leren: wat als elk kind anders leert? Doelen 1. je weet wat Universal Design for Learning (UDL) is 2. je hebt zicht op toepassingsmogelijkheden van universeel ontwerp 3.

Nadere informatie

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Helder &Wijzer Mijn opdrachten In een kort, blended programma In het kort Voor wie docenten/trainers die blended opdrachten willen leren ontwerpen en ontwikkelen

Nadere informatie

Ambitieplan InnovationLab

Ambitieplan InnovationLab 2016 Ambitieplan InnovationLab Ron Barendsen & Roelien Wierda NHL/IEC InnovationLab 16-3-2016 Inhoud 1. Inleiding... 3 1.1 Doelstelling... 3 1.2 Het InnovationLab team... 3 1.3 Het InnovationLab: D1.020...

Nadere informatie

» Standaard 3: De opleiding beschikt over een adequaat systeem van toetsing en toont aan dat de beoogde eindkwalificaties worden gerealiseerd.

» Standaard 3: De opleiding beschikt over een adequaat systeem van toetsing en toont aan dat de beoogde eindkwalificaties worden gerealiseerd. V Alweer een nieuw boek over toetsen in het hoger onderwijs. Maar dan wel één waarvan wij denken dat het een aanvulling is op de bestaande boeken, en niet zozeer een verdubbeling. Het boek gaat in op nieuwe

Nadere informatie

Kwaliteit van curricula traditioneel vs flexibel. Berber Visser NNK 13 april 2017

Kwaliteit van curricula traditioneel vs flexibel. Berber Visser NNK 13 april 2017 Kwaliteit van curricula traditioneel vs flexibel Berber Visser NNK 13 april 2017 De breedte van flexibilisering Temporiseren Kennis en ervaren waarderen Met bewijslast uit de eigen praktijk of uit de opleiding

Nadere informatie

Blended learning. Waarom, wat en hoe? Steven Verjans

Blended learning. Waarom, wat en hoe? Steven Verjans Blended learning Waarom, wat en hoe? Steven Verjans Pagina 2 A. Haddad, technologies for education Vooraf: Is blended learning een nieuw fenomeen? Niet echt: al lang afwisseling didactische werkvormen

Nadere informatie

Onderwijsontwerp. Onderwijsontwerp. methodiek. methodiek. ICT&O

Onderwijsontwerp. Onderwijsontwerp. methodiek. methodiek.  ICT&O Onderwijsontwerp Onderwijsontwerp methodiek methodiek ICT&O www.saxion.nl/icto Voorwoord Ga jij een module/onderwijseenheid (her)ontwerpen? Dan komt SHUFFLE wellicht goed van pas. Deze onderwijsontwerp

Nadere informatie

Flexibilisering zorgt voor taakverzwaring

Flexibilisering zorgt voor taakverzwaring Examencommissies aan de bak bij flexibele opleidingen in het hbo Flexibilisering zorgt voor taakverzwaring Door Martine Pol en Janine van Drieënhuizen-Kok Drs. Janine van Drieënhuizen-Kok is als CHE-directeur

Nadere informatie

Van arbeidsmarkt naar opleiding

Van arbeidsmarkt naar opleiding Van arbeidsmarkt naar opleiding TT02/2013 1. Inleiding De Vrijwilligersacademie en de uitvoerende partners in het veld van zorg en welzijn delen het belang vrijwilligers te boeien en te binden. Vrijwilligers

Nadere informatie

didiclass 2.0 Opdrachtnemer: E-minor projectgroep Noordelijke Hogeschool Leeuwarden Opdrachtgever: Walter Geerts, de open universiteit

didiclass 2.0 Opdrachtnemer: E-minor projectgroep Noordelijke Hogeschool Leeuwarden Opdrachtgever: Walter Geerts, de open universiteit didiclass 2.0 Opdrachtnemer: E-minor projectgroep Noordelijke Hogeschool Leeuwarden Opdrachtgever: Walter Geerts, de open universiteit Projectgroepleden: Laurens Ruiter: laurens.ruiter@gmail.nl Dévit Schimmel:

Nadere informatie

Medezeggenschap verzilveren

Medezeggenschap verzilveren Steven van Slageren Medezeggenschap verzilveren 2 maart 2010 OR-ervaring niet meenemen in je loopbaan is een vorm van kapitaalsvernietiging Medezeggenschap verzilveren Stappenplan/spoorboekje/handleiding:

Nadere informatie

Management in de Zorg (Associate degree: duaal/deeltijd)

Management in de Zorg (Associate degree: duaal/deeltijd) Zorg en Welzijn Algemeen U heeft ervoor gekozen om leiding te geven binnen de zorg of welzijnssector. Dit betekent dat u zich een heel nieuw vak eigen moet maken. Gun uzelf de opleiding Management in de

Nadere informatie

Leerweg onafhankelijk toetsen flexibele deeltijd voor professionals. Jeanine Schmeitz Zuyd Hogeschool

Leerweg onafhankelijk toetsen flexibele deeltijd voor professionals. Jeanine Schmeitz Zuyd Hogeschool Leerweg onafhankelijk toetsen flexibele deeltijd voor professionals Jeanine Schmeitz Zuyd Hogeschool Programma 13.30u - 14.00u Presentatie van een voorbeeld van leerwegonafhankelijke toetsing - Hogeschool

Nadere informatie

Reflectievragen voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren

Reflectievragen voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren voor het ontwerpen van een traject met werkplekleren Doelstelling Dit instrument is bedoeld voor het management van een opleiding en opleidingsteams. Het reikt reflectievragen aan voor het ontwerpen van

Nadere informatie

Binnen het mogelijke is verrassend weinig onmogelijk

Binnen het mogelijke is verrassend weinig onmogelijk Binnen het mogelijke is verrassend weinig onmogelijk Kennisplatform Examinering Hoger Onderwijs 5 oktober 2017 Paul Zevenbergen Accreditatiekader 2016 Hoofdlijnen 2 Basis voor duurzame kwaliteit is een

Nadere informatie

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs universitair onderwijscentrum groningen hoger onderwijs Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs 2008-2009 september 2008 Basiskwalificatie onderwijs 2 Wat is de basiskwalificatie onderwijs (BKO)? De basiskwalificatie

Nadere informatie

Beschrijving leertraject Basiskwalificatie Didactische Bekwaamheid (BDB), inclusief de Basis Kwalificatie Examinering (BKE)

Beschrijving leertraject Basiskwalificatie Didactische Bekwaamheid (BDB), inclusief de Basis Kwalificatie Examinering (BKE) STENDEN HOGESCHOOL Beschrijving leertraject Basiskwalificatie Didactische Bekwaamheid (BDB), inclusief de Basis Kwalificatie Examinering (BKE) Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende

Nadere informatie

Post-hbo modules specialisatie kinderergotherapeut

Post-hbo modules specialisatie kinderergotherapeut Post-hbo modules specialisatie kinderergotherapeut Samenwerking opleidingen ergotherapie en Ergotherapie Nederland Margo van Hartingsveldt - HvA Jolien van den Houten - Zuyd Selma van Huijzen - HR Inge

Nadere informatie

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 5 Persoonlijke ontwikkeling Reflecteren

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 5 Persoonlijke ontwikkeling Reflecteren BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 5 Inleiding en leerdoelen Reflectie is de weerkaatsing van licht in bijvoorbeeld een spiegel. Reflectie zoals je dat in deze opdracht zult leren is eigenlijk

Nadere informatie

Begrippenkader Studieloopbaanbegeleiding en Reflectie

Begrippenkader Studieloopbaanbegeleiding en Reflectie Begrippenkader Studieloopbaanbegeleiding en Reflectie Kariene Mittendorff, lectoraat Innovatief en Effectief Onderwijs Studieloopbaanbegeleiding Binnen scholen wordt op verschillende manieren gewerkt aan

Nadere informatie

Bachelor Built Environment

Bachelor Built Environment Bachelor Built Environment Soll en Ist Soll: Commissie van Pernis (2011)!! Herijken beroepsprofiel!! Verandering als constante!! Integrale benadering, andere competenties Ist: Instituut Gebouwde omgeving

Nadere informatie

EVC procedure CVO Leuven Landen Handleiding. EVC procedure

EVC procedure CVO Leuven Landen Handleiding. EVC procedure EVC procedure 1. Inleiding... 2 1.1. Wat zijn EVC = Elders Verworven Competenties?... 2 1.2. Wat is EVK = Elders Verworven Kennis?... 2 2. Welke stappen?... 2 3. Informeren... 2 4. De aanmelding... 3 4.1.

Nadere informatie

Beoordelingskader Kader voor de beperkte toets nieuw Associate-degree (Ad-)programma van de NVAO (Stcrt. 2014, nr 9832).

Beoordelingskader Kader voor de beperkte toets nieuw Associate-degree (Ad-)programma van de NVAO (Stcrt. 2014, nr 9832). nvao w nederlands -vlaa m se accreditatieorganisatie sluit Besluit strekkende tot een oordeel voldoende van een aanvraag toets nieuw Associate-degreeprogramma Juridisch medewerker van de Hogeschool van

Nadere informatie

De school een aantrekkelijke plek voor leren en werken in 2030? Leer- & ontwerplab 24-28/08/2013. Bevindingen in een notendop

De school een aantrekkelijke plek voor leren en werken in 2030? Leer- & ontwerplab 24-28/08/2013. Bevindingen in een notendop De school een aantrekkelijke plek voor leren en werken in 2030? Leer- & ontwerplab 24-28/08/2013 Bevindingen in een notendop Traject in 4 fasen FASE 1 VERKENNEN Literatuurstudie Analyse diepteinterviews

Nadere informatie

ECVET EN INTERNATIONALE MOBILITEIT

ECVET EN INTERNATIONALE MOBILITEIT ECVET EN INTERNATIONALE MOBILITEIT Servicedocument voor meer informatie: www.ecvet.nl ECVET EN INTERNATIONALE MOBILITEIT Servicedocument Samenstelling Nationaal team van ECVET-experts Teksten Hans Blankestijn

Nadere informatie

HaKa Nederland b.v. 24-11-2012

HaKa Nederland b.v. 24-11-2012 EVC in de Jeugdzorg HaKa Nederland b.v. 24-11-2012 EVC in de jeugdzorg Wat is EVC? EVC staat voor Erkennen van Verworven Competenties. Het is een instrument waarmee werknemers hun kennis en ervaring -

Nadere informatie

Stand van zaken ontwikkeling afstudeerrichtingen 2 e graads lerarenopleidingen NHL

Stand van zaken ontwikkeling afstudeerrichtingen 2 e graads lerarenopleidingen NHL 160624 Stand van zaken afstudeerrichtingen 2 e graads lerarenopleidingen NHL Inleiding: Vanaf november 2015 is een projectgroep van NHL- en werkveldcollega s bezig geweest met de kaders voor de afstudeerrichtingen

Nadere informatie

Blended Learning in de praktijk Welke keuzes moeten gemaakt worden binnen flexibel onderwijs? Pieter Swager, 21 november 2006

Blended Learning in de praktijk Welke keuzes moeten gemaakt worden binnen flexibel onderwijs? Pieter Swager, 21 november 2006 in de praktijk Welke keuzes moeten gemaakt worden binnen flexibel onderwijs? Pieter Swager, 21 november 2006 Interne notitie Hogeschool INHOLLAND in het kader van het project New Blends, in de praktijk.

Nadere informatie

Kick-off ontwerpcyclus Lectoraat Technologie-Ondersteund Leren Werkgroep Blended learning Zuyd Professional

Kick-off ontwerpcyclus Lectoraat Technologie-Ondersteund Leren Werkgroep Blended learning Zuyd Professional Kick-off ontwerpcyclus 2017-2018 Lectoraat Technologie-Ondersteund Leren Werkgroep Blended learning Zuyd Professional AGENDA 9.00-9.15 Welkom: koffie en voorstellen 9.15-9.20 Padlet (staat gedurende presentaties

Nadere informatie

Bijeenkomst Flexibilisering Hoger Onderwijs 17 januari 2017

Bijeenkomst Flexibilisering Hoger Onderwijs 17 januari 2017 Bijeenkomst Flexibilisering Hoger Onderwijs 17 januari 2017 Georganiseerd door in samenwerking met Regioplus. Uit arbeidsmarktonderzoek, moeilijk vervulbare vacatures en toekomstverwachtingen blijkt dat

Nadere informatie

TOETSEN IN DE NIEUWE GENERATIE WISKUNDEMETHODES

TOETSEN IN DE NIEUWE GENERATIE WISKUNDEMETHODES TOETSEN IN DE NIEUWE GENERATIE WISKUNDEMETHODES Willemijn Muggen, uitgever Toetsen 16-11-2016 Gepersonaliseerd Leren - Doelstellingen Iedere leerling op zijn/haar niveau laten excelleren. Leren terwijl

Nadere informatie

In de praktijk (en later in projectgroepen) leer je op een andere manier dan op school.

In de praktijk (en later in projectgroepen) leer je op een andere manier dan op school. Handleiding leerverslag. Inleiding In de praktijk (en later in projectgroepen) leer je op een andere manier dan op school. Binnen de HBO-V opleiding neemt bovengenoemde vorm van leren veel tijd in beslag

Nadere informatie

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA VOORWOORD Hoe leiden we elke student op tot de professional voor de wereld van morgen? Met de blik op 2025 daagt die vraag

Nadere informatie

Flexibel onderwijs en een flexibele digitale leeromgeving (DLO).

Flexibel onderwijs en een flexibele digitale leeromgeving (DLO). Flexibel onderwijs en een flexibele digitale leeromgeving (DLO). Over dit thema werd op donderdag 29 september in de monumentale omgeving van de Leidse Faculty Club door ruim 40 aanwezigen een goed gesprek

Nadere informatie

Learning Analytics voor gerichte feedback en een beter leerresultaat

Learning Analytics voor gerichte feedback en een beter leerresultaat Learning Analytics voor gerichte feedback en een beter leerresultaat NEXT LEARNING 2016 Jocelyn Manderveld Den Bosch, 19 april 2016 Van en voor het onderwijs en onderzoek In SURF werken instellingen samen

Nadere informatie

Samen naar een individueel opleidingsplan. Anouk Straus

Samen naar een individueel opleidingsplan. Anouk Straus Samen naar een individueel opleidingsplan Anouk Straus Opzet workshop Theorie individueel opleidingsplan. Het individueel opleidingsplan in de praktijk Oefenen met IOP gesprek tussen aios en opleider Aan

Nadere informatie

Wat is universeel ontwerp?

Wat is universeel ontwerp? Doelen 1. je weet wat universeel ontwerp en Universal Design for Learning (UDL) inhouden 2. je kent de drie principes van UDL 3. je gaat zelf aan de slag met universeel ontwerp 4. je verkent hoe je individuele

Nadere informatie

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management Beschrijving van het leertraject Duurzaam inrichten van Service Management INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 2 DIT LEERTRAJECT VOOR SERVICE MANAGERS GAAT VERDER DAN DE BES TAANDE TRAININGEN!... 3 LEREN HOE

Nadere informatie

Individueel opleidingsplan (IOP) M.S. (Marieke) van Schelven

Individueel opleidingsplan (IOP) M.S. (Marieke) van Schelven Individueel opleidingsplan (IOP) M.S. (Marieke) van Schelven Opzet workshop Theorie individueel opleidingsplan Werken met het individueel opleidingsplan Aan de slag! Terugkoppeling en afronding 15 december

Nadere informatie

Master Innovation & Leadership in Education

Master Innovation & Leadership in Education Master Innovation & Leadership in Education Splinternieuwe opleiding voor het bereiken van het hoogste niveau als schoolleider. Daarmee bedoelen we: in staat zijn de ontwikkeling van een school te leiden

Nadere informatie

TeleTrainer: training in de e van het leren

TeleTrainer: training in de e van het leren TeleTrainer: training in de e van het leren TeleTrainer voor elke docent die betrokken is bij ICT in het onderwijs geschikt voor beginner, gevorderde en specialist geschikt voor verschillende rollen rondom

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Psychologie Een vrijstelling op basis van praktijkervaring is alleen mogelijk voor vier cursussen uit de bacheloropleiding, te weten

Nadere informatie

Onderwijsvernieuwing. We doen er allemaal aan mee.

Onderwijsvernieuwing. We doen er allemaal aan mee. Onderwijsvernieuwing We doen er allemaal aan mee. Maar. Welke kant willen we op? Wat speelt er in mijn team? Wil iedereen mee? Waar liggen de interesses? Waar zit de expertise? WAARIN GA IK INVESTEREN?

Nadere informatie

WORKSHOP 1W7. Persoonlijke leerschema s: tussen dromen en werkelijkheid

WORKSHOP 1W7. Persoonlijke leerschema s: tussen dromen en werkelijkheid WORKSHOP 1W7 Persoonlijke leerschema s: tussen dromen en werkelijkheid Serge Wallagh hogeschooldocent-teamleider Business IT & Management bij IICT-FNT na een lange carrière in de commerciële advisering

Nadere informatie

Pre-screening Stercollecties door het CLU-Leermiddelen Adviescentrum

Pre-screening Stercollecties door het CLU-Leermiddelen Adviescentrum Pre-screening Stercollecties door het CLU-Leermiddelen Adviescentrum Verslag december 2015 INLEIDING Op verzoek van VO-content heeft het CLU-Leermiddelen Adviescentrum een pre-screening (verkennend onderzoek)

Nadere informatie

beperkte belastbaarheid, flexibilisering als antwoord

beperkte belastbaarheid, flexibilisering als antwoord beperkte belastbaarheid, flexibilisering als antwoord Even voorstellen Expertisecentrum handicap + studie ondersteunt hogescholen en universiteiten bij het toegankelijk maken van onderwijs voor studenten

Nadere informatie

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders?

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? 10 december 2012 Congres Dé blikopener voor Inclusief Hoger Onderwijs Handicap + Studie Leen Thienpondt Meggie Verstichele Thema: Zo

Nadere informatie

Fontys Educational Designer Mindz (FED Mindz) Projectplan. Visie

Fontys Educational Designer Mindz (FED Mindz) Projectplan. Visie Visie We leven in een wereld die sterk veranderlijk is. Er ligt een grote verantwoordelijkheid bij docenten om de nieuwe generaties als competente rebellen klaar te stomen voor een onbekende toekomst waarin

Nadere informatie

Leerstijlen. www.gertjanschop.com/kennisenleren - pagina 1 van 5

Leerstijlen. www.gertjanschop.com/kennisenleren - pagina 1 van 5 Leerstijlen Leren volgens Kolb Kolb vat leren op als een proces dat, steeds weer, vier stadia doorloopt: fase 1: concreet ervaren fase 2: waarnemen en overdenken (reflecteren) fase 3: abstracte begripsvorming

Nadere informatie

Pakket Versneld Studeren voor aanvang studie. Instituut Archimedes. Samenstelling René Karman Portefeuillehouder onderwijs Instituut Archimedes FE

Pakket Versneld Studeren voor aanvang studie. Instituut Archimedes. Samenstelling René Karman Portefeuillehouder onderwijs Instituut Archimedes FE Samenstelling René Karman Portefeuillehouder onderwijs Instituut Archimedes FE Pakket Versneld Studeren voor aanvang studie Versie definitief Instituut Archimedes Datum 20 mei 2015 Hogeschool Utrecht Bronvermelding

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding

Specifieke lerarenopleiding Specifieke lerarenopleiding Aanvraagformulier vrijstelling Ondergetekende, vraagt vrijstelling voor het vak: (slechts een vak per aanvraag aankruisen!) COO BEG PPC op basis van: Behaald diploma: o instelling:

Nadere informatie

Universal Design for Learning Wetenschappelijk kader om stagebegeleiding te ontwerpen. Hogeschool Gent 24 oktober 2014 Meggie Verstichele

Universal Design for Learning Wetenschappelijk kader om stagebegeleiding te ontwerpen. Hogeschool Gent 24 oktober 2014 Meggie Verstichele Universal Design for Learning Wetenschappelijk kader om stagebegeleiding te ontwerpen Hogeschool Gent 24 oktober 2014 Meggie Verstichele Programma 1. Kennismaking 2. Waarom inclusief onderwijs? 3. Wat

Nadere informatie

Van doseren naar doceren. De apotheker als docent

Van doseren naar doceren. De apotheker als docent Van doseren naar doceren De apotheker als docent Van doseren naar doceren De apotheker als docent Inleiding Als apotheker heb je een breed en veeleisend takenpakket in een complexe werkomgeving. Je vervult

Nadere informatie

Internationale leerresultaten in het curriculum. Workshop

Internationale leerresultaten in het curriculum. Workshop Internationale leerresultaten in het curriculum Workshop Structuur van de sessie 1. Overlopen lijst competenties en deze koppelen aan een concrete opleiding 2. Het meten van draagvlak bij docenten: de

Nadere informatie

Projectleider, e-learning adviseur, blogger

Projectleider, e-learning adviseur, blogger Projectleider, e-learning adviseur, blogger Projectleider, e-learning adviseur, blogger Programma Blended learning? Vormen van blended learning Praktijkvoorbeelden blended learning De mix maken Blended

Nadere informatie

Beleidslunch ICT integratie 28/1/2014

Beleidslunch ICT integratie 28/1/2014 Beleidslunch ICT integratie 28/1/2014 1 Agenda Strategische prioriteiten Ontwikkelingen / tendensen in de samenleving Consequenties voor organisatie van het onderwijs voor ICT / ondersteuning andere Andere

Nadere informatie

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk)

Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Christine Prast, onderwijskundige Scenario: theoretisch blok (voorbeeldscenario / blauwdruk van een leerpraktijk) Vooraf Onderwijskundig kader waarbinnen herontwerp plaatsvond Uitgangspunt bij het hier

Nadere informatie

MBO ACADEMIE NEDERLAND MAAKT WERK VAN MOBILITEIT!

MBO ACADEMIE NEDERLAND MAAKT WERK VAN MOBILITEIT! MBO ACADEMIE NEDERLAND MAAKT WERK VAN MOBILITEIT! MBO Academie Nederland richt zich met kwalitatieve opleidingstrajecten, certificering en validering van opleiding en werkervaring op de ontwikkeling en

Nadere informatie

Universal Design (UD) Toetsing

Universal Design (UD) Toetsing Universal Design (UD) Toetsing 1. Wat wil je met je toetsing meten? (doel)... 1 2. Op welke verschillende manieren kan je dit doel bereiken?... 3 3. Welke ondersteuning laat je toe?... 6 4. Hoe vermijd

Nadere informatie

Het boek is zeer geschikt voor wie wil nadenken over modern onderwijs en daar is E- Learning een modern onderdeel van.

Het boek is zeer geschikt voor wie wil nadenken over modern onderwijs en daar is E- Learning een modern onderdeel van. Het boek is zeer geschikt voor wie wil nadenken over modern onderwijs en daar is E- Learning een modern onderdeel van. Aad van der Drift Onderwijs ICT Nieuws Verkrijgbaar bij uitgeverij Leuker.nu Klik

Nadere informatie

Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan:

Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan: Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan: aansluiting BDB (inclusief BKE) op onderwijs- en personeelsbeleid opzet leertraject BDB (inclusief BKE) toetsing en

Nadere informatie

TENCompetence: naar een integraal persoonlijk competentiemanagement voor een leven lang leren. Jocelyn Manderveld SURF Foundation

TENCompetence: naar een integraal persoonlijk competentiemanagement voor een leven lang leren. Jocelyn Manderveld SURF Foundation TENCompetence: naar een integraal persoonlijk competentiemanagement voor een leven lang leren. Jocelyn Manderveld SURF Foundation TENCompetence The European Network for Lifelong Competence Development

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 4 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan:

Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan: Klik op een van onderstaande linken om direct naar het betreffende onderdeel te gaan: aansluiting BDB (inclusief BKE) op onderwijs- en personeelsbeleid opzet leertraject BDB (inclusief BKE) toetsing en

Nadere informatie

Laat zien wat je waard bent!

Laat zien wat je waard bent! Laat zien wat je waard bent! Drie instrumenten die kunnen helpen bij loopbaanstappen Raisa van Winden en Esther Murre, Lelystad, 18 september 2015 Programma Welkom en introductie Aan de slag! Korte toelichting

Nadere informatie

Ontwikkelen met durf, of. Of, wij zijn een rietstengel en waaien met alle winden mee want dan breken wij niet Wel flexibel natuurlijk

Ontwikkelen met durf, of. Of, wij zijn een rietstengel en waaien met alle winden mee want dan breken wij niet Wel flexibel natuurlijk Ontwikkelen met durf, of Of, wij zijn een rietstengel en waaien met alle winden mee want dan breken wij niet Wel flexibel natuurlijk 4 persona types en voorbeelden daarvan Onderwijservaring (meestal in

Nadere informatie

HANDICAP, HOGER ONDERWIJS EN WERK

HANDICAP, HOGER ONDERWIJS EN WERK HANDICAP, HOGER ONDERWIJS EN WERK Een weg van hoogopgeleide studenten naar werk Lies Tijtgat Ellen Meerschaert Studiedag, 23 februari 2015 Op het Programma Onderzoek - sollicitatie Getuigenissen Beroepsportretten

Nadere informatie

Ria Jacobi 30 maart 2017

Ria Jacobi 30 maart 2017 Ria Jacobi 30 maart 2017 Open onderwijs 1 Open beweging - Open access> Open Science - Open source - Open leermaterialen - Open onderzoeksdata - Open standaarden Bron: https://www.yearofopen.org/; https://openeducationweek.org/;

Nadere informatie

Op weg naar individuele leerarrangementen 11 februari 2010 EXCELLENT LEREN - EXCELLENT ORGANISEREN

Op weg naar individuele leerarrangementen 11 februari 2010 EXCELLENT LEREN - EXCELLENT ORGANISEREN Op weg naar individuele leerarrangementen 11 februari 2010 EXCELLENT LEREN - EXCELLENT ORGANISEREN Op weg naar Individuele leerroutes voor onze studenten ROC onderwijsstandaarden Digitale Onderwijscatalogus

Nadere informatie

Maatwerk & opleidingsadvies

Maatwerk & opleidingsadvies WO Maatwerk & opleidingsadvies HBO IS DE WATERKENNIS VAN JOUW ORGANISATIE OP PEIL? MBO H2O www.wateropleidingen.nl Lifelong Learning in de watersector Wat zijn de voorwaarden en gevolgen van doorstroming

Nadere informatie

Erkennen van Verworven Competenties. Ervaringen & Uitdagingen

Erkennen van Verworven Competenties. Ervaringen & Uitdagingen Erkennen van Verworven Ervaringen & Uitdagingen WAAROM laten mensen zich EVC-en? Opleidingsdoel: vrijstelling voor het volgen van (onderdelen van) een opleiding/ verkorte opleidingsduur. Geen opleidingsdoel:

Nadere informatie

Het belang van goed geformuleerde learning outcomes in het kader van accreditatie en erkenning

Het belang van goed geformuleerde learning outcomes in het kader van accreditatie en erkenning Het belang van goed geformuleerde learning outcomes in het kader van accreditatie en erkenning Esther van den Heuvel Beleidsmedewerker Internationalisering 17 Maart 2011 Beoogde learning outcomes Na afloop

Nadere informatie

BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3

BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3 Faculteit Geesteswetenschappen BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3 Onderstaand formulier betreft de beoordeling van het stageverslag en het onderzoeksverslag. Deze wordt door de begeleidende

Nadere informatie

Portfolio vrijstellingsverzoek op grond van praktijkervaring

Portfolio vrijstellingsverzoek op grond van praktijkervaring Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Rechtsgeleerdheid Door relevante praktijkervaring ontstaat voor u de mogelijkheid vrijstelling te krijgen voor maximaal 5 modulen

Nadere informatie

Handleiding (voor student) beroepsproducten en toetsing Periode 1 en 2 Communicatie Deeltijd

Handleiding (voor student) beroepsproducten en toetsing Periode 1 en 2 Communicatie Deeltijd Handleiding (voor student) beroepsproducten en toetsing Periode 1 en 2 Communicatie Deeltijd Inleiding In deze handleiding vind je de beschrijving van de beroepsproducten die je in de eerste twee periodes

Nadere informatie

Studenten over onderwijskwaliteit en talentontwikkeling. Uitkomsten van een dialoog met studenten van Fontys Hogescholen

Studenten over onderwijskwaliteit en talentontwikkeling. Uitkomsten van een dialoog met studenten van Fontys Hogescholen Studenten over onderwijskwaliteit en talentontwikkeling Uitkomsten van een dialoog met studenten van Fontys Hogescholen Ten geleide Op 14 oktober 2015 en 4 april 2016 hebben docenten en het college van

Nadere informatie

Roeien met de riemen die je hebt Beoordeling interculturele competenties

Roeien met de riemen die je hebt Beoordeling interculturele competenties Roeien met de riemen die je hebt Beoordeling interculturele competenties Ir. Saskia Kreutzer Drs. Jannemieke Geessink Arnhem Business School NUFFIC Workshop Best Practises Roeien met de riemen die je hebt

Nadere informatie

Handleiding Portfolio assessment UvA-docenten

Handleiding Portfolio assessment UvA-docenten Handleiding Portfolio assessment UvA-docenten najaar 2005 Inleiding In het assessment UvA-docent wordt vastgesteld welke competenties van het docentschap door u al verworven zijn en welke onderdelen nog

Nadere informatie

Opleiden in het digitale tijdperk Mary Dankbaar

Opleiden in het digitale tijdperk Mary Dankbaar Opleiden in het digitale tijdperk Mary Dankbaar Online learning is the single biggest change in education since the printing press John Chubb and Terry Moe Inhoud Online leren Voordelen en aandachtspunten

Nadere informatie

PLATFORM IZO 21 OKTOBER 2016

PLATFORM IZO 21 OKTOBER 2016 PLATFORM IZO 21 OKTOBER 2016 Wat is er aan de hand? Actualiteit, media, politiek Calamiteiten Te weinig samenwerking en informatiedeling door professionals roep om meer regie (Heerlen) Juridische kritiek

Nadere informatie