Social Return On Investment De maatschappelijke opbrengst van Onderwijs Zorg Arrangementen 9 maart 2015
Introduc4e Sinzer Pla$orm voor meten van impact Social impact consultancy Training 2
Missie Sinzer hee9 als missie om op een kostenefficiënte manier het meten van maatschappelijk impact in te bedden in de reguliere bedrijfsprocessen van organisaaes zodat zij op deze manier de prestaaes stelselmaag kunnen verbeteren en hierover kunnen rapporteren. 2
Waarom impact meten? Primair: voor jezelf (lerende organisaae) o legiamiteit o strategisch management o operaaoneel management o besluitvorming o benchmarking Secundair: verantwoording afleggen (intern/extern) 4
Doel van vandaag? Inzicht in nieuwe en sociaal- economische manier van analyseren van impact van project of iniaaaef Leren onderzoek doen in de taal van investeerders zoals gemeenten Beter leren onderbouwen van bestaansrecht richang investeerders en subsidieverstrekkers op basis van maatschappelijke waarde Uit de comfortzone van denken binnen de sector! 5
Hoe gaan we dat bereiken? Case: SROI Onderwijs Zorg Arrangement Waardespel Discussie en vragen 6
SROI: Maatschappelijke Business Case Onderwijs Zorg Arrangement
Inhoud Maatschappelijke Business Case 1. IntroducAe SROI 2. Betrokken parajen 3. Aanleiding 4. Proces 5. SROI analyse case OZA Veranderingstheorie Stakeholders Investering (kosten) Effecten Opbrengsten 6. Conclusies 8
1. SROI 9
Social Return on Investment Methode om het maatschappelijk rendement van een investering zichtbaar te maken Uitgangspunten: o breder waardeconcept: economisch, ecologisch en sociaal o o subsidies en gi9en zijn ook investeringen geld = eenheid om waarde uit te drukken 1 0
Maatschappelijke waarde Som van totale waarde die onze acaviteiten hebben op de maatschappij: o posiaef/ negaaef o bedoeld/ onbedoeld Per definiae subjecaef; verschillend per persoon en situaae Iets kan waarde hebben zonder dat er geldstromen plaatsvinden 1 1
2. Case OZA: Betrokken par4jen Intramurale jeugdzorg voor kinderen met lichte verstandelijke handicap LECSO Lijn 5 Het Molenduin Onderwijs Zorg Arrangement (OZA) Voortgezet Speciaal Onderwijs, cluster 4 Nieuwe combinaae van onderwijs en zorg voor zeer moeilijk opvoedbare en leerbare kinderen (ZMOLK- ers) Het Landelijk ExperAsecentrum Speciaal Onderwijs (LECSO) Vereniging van scholen voor speciaal en voortgezet speciaal onderwijs Onderdeel van Primair Onderwijs Raad dat zich richt op belangen beharaging van deze doelgroep Betrokken bij ontwikkeling OZA methodiek Opdrachtgever mbc 12
3. Aanleiding 3 redenen voor het in kaart brengen van maatschappelijke waarde van het OZA: Inzicht in het nut en de noodzaak van OZA Inzicht in de verschillende belangen van de betrokken parajen (stakeholders) Inzicht in het maatschappelijk rendement van OZA in de regio 13
4. Proces: stappen in een SROI analyse WAT Wat is het probleem? Wat is de urgenae? Wat is de omvang? Welke oplossingen? Welke concrete doelen? HOE Hoe kwanaficeer je dit? Hoe vertaal je dat naar een waarde? Hoe rapporteer je daarover? Theorie van verandering Waardering Indicatoren Prognose & Monitoring Stakeholders Input AcAvity Output Outcome Impact WIE Wie zijn er betrokken? Wie draagt wat bij? Wie doet wat om doelen te bereiken? HOEVEEL Hoeveel bereik je daarmee? Hoeveel is daarvan aan jou te danken? Hoeveel was toch al gebeurd? 1 4
5. Veranderingstheorie OZA Maatschappelijk probleem UrgenAe Oplossing Doelen - (Toename) thuiszigende ZMOLK- ers bij gebrek aan geschikte plek - Op de plekken die er wel zijn stromen ZMOLK- ers (te) laat in - Daardoor weinig doorstroom naar arbeidsmarkt of vervolgopleiding - 2012: Wet Passend Onderwijs à onderwijs voor iedereen - Maar: kleine doelgroep die niet zichtbaar is bij financiers - Dus: ZMOLK- ers hebben weinig perspecaef en verhoogd risico op criminaliteit, woonproblemaaek en aiankelijkheid van bijstand Onderwijs Zorg Arrangementen (OZA) - OntwikkelingsperspecAef en uitstroomprofielen t.b.v. grotere kans maatschappelijke paracipaae - 20% van de leerlingen door laten stromen naar regulier vervolgonderwijs, 70% naar arbeid en 10% naar dagbesteding 15
Belangrijkste Stakeholders OZA ZMOLK- ers Ouders, verzorgers, voogden (excl. gezinsvoogden) van de ZMOLK- ers. Gemeente waarbinnen het OZA plaatsvindt Het reguliere vervolgonderwijs 1 6
Investering stakeholders Totale kosten (investering) van het OZA per kind per jaar: 99.823,-. 1 7
Effecten Effecten per stakeholder Korte en lange termijn effecten Input Proces Output Outcome Impact OrganisaAe- grens Omgeving 1 8
Belangrijkste effecten - Gemeenten Minder uitkeringskosten Verminderen re- integraaekosten Verminderen producaviteitsverlies PrevenAe probleemgedrag (lichte en zware criminaliteit) Ajdens OZA PrevenAe criminaliteit (veelpleger en niet- veelpleger) na OZA Minder beroep op lokale voorzieningen (schuld). Minder inschakeling leerplichtambtenaar Minder beroep op zorg (GGZ) Ajdens OZA Minder beroep zorg (GGZ) na OZA. 1 9
Belangrijkste effecten ZMOLK- ers Hoger inkomen Algemene ontwikkeling door onderwijs Zelfredzaamheid 2 0
ZMOLK- ers zelfredzaamheid matrix 2 1
Belangrijkste effecten Ouders, verzorgers, voogden Meer ruimte voor deelname maatschappij Kostenbesparing uitwonend kind Zelfredzaamheid ouderschap 2 2
Ouders zelfredzaamheid matrix 2 3
Opbrengsten van effecten Effecten uitdrukken in waarde 2 4
Opbrengsten voor de Gemeenten per domein 2 5
Opbrengsten Gemeenten: werk en gemeentelijke voorzieningen 2 6
Opbrengsten Gemeenten: zorg 2 7
Opbrengsten Gemeenten: jus44e 2 8
Maatschappelijke opbrengsten ZMOLK- ers 2 9
Maatschappelijke opbrengsten Ouders 3 0
Verdeling opbrengsten per stakeholder Procentuele verdeling opbrengsten per stakeholder. Totale opbrengsten: 113.305,- per OZA (per kind) per jaar. 31
6. Conclusie De SROI raao voor het OZA is 1,25. Dit betekent dat iedere 1,00 investering in OZA, 1,25 aan maatschappelijke waarde oplevert, en dus een posiaef rendement behaalt. 32
Kwan4ta4ef vs Kwalita4ef In SROI raao OZA nu alleen kwanataaeve resultaten Belangrijke kwalitaaeve effecten, zoals zelfredzaamheid, zijn in huidige analyse (nog) niet in waarde uitgedrukt à Dus geen onderdeel van de SROI raao van 1,25 PotenAeel is deze dus nog hoger! 3 3
Kwan4ta4ef + kwalita4ef 34
Hoe geef je waarde aan kwalita4eve effecten, zoals zelfredzaamheid? 3 5
Waardespel
Waarde is subjec4ef! "Value is in the eye of the stakeholder Welke voordelen c.q. waarde levert een dienst of product op voor degene die ook daadwerkelijk het effect ervan ondervindt of krijgt? 37
Waardespel Doel Waarde toekennen aan effecten die geen marktprijs kennen Waarom? Om een stem te geven aan die stakeholder (eindbeneficiant) waar het uiteindelijk om gaat, (en die vaak (te) weinig wordt gehoord bij het alloceren van subsidies. 38
Waardespel - kaarten Set met kaarten met een product of dienst 39
Spelregels Opdelen in groepjes Verplaats je in de doelgroep: we zijn allemaal ZMOLK- ers! Elke groep krijgt 8 kaarten Rank de kaarten in volgorde van belangrijkheid: van meeste waarde tot minste waarde Consensus over de volgorde binnen de groep > Aan de slag! 40
Lege kaart 41
Conclusies waar staat de kaart? Waar staat de kaart zelfredzaamheid tussen: waarde van boven- en onderliggende kaart? Is er consensus? Wat is dan nu de beleefde waarde van Zelfredzaamheid? 4 2
Inschacng of evidenced based John Maynard Keynes (econoom): it is be6er to be vaguely right than precisely wrong 4 3
Vragen? 4 4
Emma Verheijke- Emma@sinzer.org