ConceptVerslag deelnemersvergadering 22 mei 2014

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ConceptVerslag deelnemersvergadering 22 mei 2014"

Transcriptie

1 ConceptVerslag deelnemersvergadering 22 mei 2014 Aanwezig: Bestuursleden De heer D.J.H. de Bruijn De heer G.J. Mulders (m.k.a.) De heer J.H.E. Soepenberg De heer J.G.E. Visser (m.k.a.) De heer P.M Dekker De heer E.R. Stolp Overige De heer S.G.B. Heemskerk Mevrouw M. Timmers-Bossink Mevrouw L. Katalanc-Bulut (Bureau Pensioenzaken) (Bureau Pensioenzaken) (Bureau Pensioenzaken) En de overige ca. 70 deelnemers en gepensioneerden Agenda 1. Opening 2. Notulen van de vergadering van 20 juni Uitslag enquête 4. Herstelplan Pensioenfonds Thales 5. Financiële gegevens 6. Pensioenpremie 2014 en Indexatie Governance 8. Pensioen actualiteiten dhr. Veluwenkamp 9. Rondvraag 10. Sluiting 1

2 1. Opening De heer De Bruijn opent de vergadering om uur en heet de aanwezigen welkom. De agenda wordt doorgenomen en vastgesteld. 2. Notulen van de vergadering van 20 juni 2013 De notulen van deze vergadering worden zonder wijzigingen vastgesteld. 3. Uitslag enquête Tijdens de vergadering van vorig jaar is er een enquête gehouden. Van 78 deelnemers is er respons geweest (82% van de aanwezigen). De resultaten van deze enquête zijn terug te vinden op de website. De heer De Bruijn bespreekt de high-lights. Over het algemeen is er tevredenheid over de communicatie van het pensioenfonds naar deelnemers en gepensioneerden. Er is minder waardering voor het voorgeschreven format van het UPO. De heer De Bruijn benadrukt dat het format wettelijk wordt voorgeschreven. Wel wordt er geprobeerd om, binnen de mogelijkheden die er zijn, verduidelijking aan te brengen. Hij geeft aan dat indien er vragen zijn, men altijd contact kan opnemen met het pensioenbureau, of de vragen kan stellen via het contactformulier op de website. Wat de afgelopen periode is gemist is de pensioenplanner. De heer De Bruijn licht toe dat voorheen Ernst&Young de pensioenplanner beheerden. Zij zijn met deze dienstverlening gestopt. Daarom is er gezocht naar een nieuwe dienstverlener met ervaring op dit gebied. Deze is gevonden in Akkermans&Partners. De verwachting is dat de planner 12 juni live zal gaan. Uit de enquête kwam ook naar voren dat de deelnemersvergaderingen wel goed worden bevonden, maar te lang duren. De heer De Bruijn geeft aan dat wordt geprobeerd om hier verandering in aan te brengen. Onder andere door een nog betere selectie van informatie die wordt verstrekt. 4. Herstelplan evaluatie Het pensioenfonds zit nog steeds in herstel. De minimale dekkingsgraad van 104.2% is wel gehaald, dit is voldoende voor het kortetermijn herstelplan. Voor het langetermijn herstelplan dient een dekkingsgraad van 117% te worden behaald en dat is nog niet het geval. Daarom is het langetermijn herstelplan nog van toepassing. De dekkingsgraad wordt berekend door het vermogen van het fonds te delen door de verplichtingen. Per eind 2013 was de dekkingsgraad 104.6%. Voor dit moment is het herstel voldoende en is er geen extra verlaging noodzakelijk. De heer De Bruijn bespreekt de ontwikkeling van het pensioenfonds sinds Destijds was de dekkingsgraad 130.8%. In de volgende jaren hebben o.a. de dalende marktrente en de hogere levensverwachting een forse impact gehad op de toename van de verplichtingen. Hoewel ook het vermogen in deze jaren is toegenomen (van 686mln. naar 959mln.) is de toename van verplichtingen harder gegaan (van 524mln. naar 917mln.) wat heeft geresulteerd in een afname van de dekkingsgraad (van eind 2007 naar eind 2013). De heer De Bruijn bespreekt de voorlopige dekkingsgraad per eind april In de eerste vier maanden van 2014 is het vermogen met 60mln. toegenomen 2

3 door behaald rendement en door de waardetoename van de Swap. Hierdoor is het vermogen opgelopen tot 1.018,4mln euro tegenover verplichtingen van 952,2mln euro. De dekkingsgraad per eind april 2014 komt hiermee uit op 106.9%. 5. Financiële gegevens De heer De Bruijn geeft aan kort de financiële gegevens door te willen lopen. De volledige jaarrekening hebben de aanwezigen ontvangen. Dit jaar is er op basis van wet- en regelgeving veel informatie toegevoegd. Sheet 12 van de presentatie toont de stand per en de veranderingen ten opzichte van Het aantal gepensioneerden en exdeelnemers is toegenomen, terwijl het aantal actieven is gedaald. Het totaal aantal komt per eind december 2013 op deelnemers. De dekkingsgraad is met 5.1% toegenomen tot 104.6%. Het behaalde rendement over 2013 was 2.8%, dit wordt verder in de presentatie toegelicht. De lange rente is over 2013 met 0.32% gestegen tot 2.7%. Sheet 13 toont de beleggingen per Het grootste deel van de beleggingen zit in vastrentend (454mln.) en aandelen (343mln.). Verder zit er nog een deel in vastgoed (60mln.) en cash (35mln.). Wat opvalt, is de marktwaarde van de Swap overlay, deze was per nog 67mln., maar is inmiddels opgelopen tot 110mln. Daarom heeft het bestuur recent besloten om te gaan recouponen en vervolgens conform de strategische beleggingsmix te herbeleggen. Sheet 14 toont de opbouw van het rendement over Het rendement op aandelen was met 17.2% iets beter dan de benchmark (15.0%). Ook vastrentend (0.2%) en onroerendgoed fondsen (2.7%) hebben het beter dan de benchmark gedaan. Vanwege de zware weging van vastrentend komt het gewogen gemiddelde rendement op 6.5%. Voorts heeft ook de Swap overlay (-4.2%) en de valuta afdekking (0.4%) nog een bijdrage in het rendement, waardoor het totale rendement over 2013 uitkomt op 2.8%. Sheet 15 toont de ontwikkeling van het rendement over de afgelopen 7 jaar. Het gemiddelde totale rendement, inclusief het effect van valuta afdekking en Swap overlay, komt uit op 5.4%. Als deze effecten buiten beschouwing worden gelaten, komt het gemiddelde rendement op 3.3%. De heer De Bruijn geeft aan dat er in 2013 een ALM studie heeft plaatsgevonden. Hieruit bleek dat de beleggingsmix past bij de verplichtingen die het fonds heeft, binnen verschillende scenario s. In 2013 zijn er wel een aantal beperkte wijzigingen aangebracht in het mandaat van ING IM. De heer De Bruijn bespreekt de uitvoeringskosten over Deze bestaan uit vermogensbeheerkosten en pensioenbeheerkosten. De vermogensbeheerkosten (o.a. de kosten om onze vermogensbeheerders actief beheer te laten doen) komen uit op 61.7 basispunten (0.617%) van het gemiddelde belegde vermogen. De pensioenbeheerkosten komen uit op 377,- per actieve deelnemer en pensioengerechtigde. Sinds enkele jaren wordt het pensioenfonds gebenchmarked, door CEM benchmarking. Hieruit blijkt dat het kostenniveau in lijn is met vergelijkbare fondsen. 3

4 6. Pensioenpremie 2014 en Indexatie 2014 De afgelopen jaren is de premie gestegen van 28.3% in 2012 tot 32.5% in De premieverdeling tussen werkgever en werknemer is 60/40. Om de premie voor werknemer niet boven 12% uit te laten komen is de werkgever ook in 2014 bereid om eenmalig de premie boven 30% op zich te nemen. De heer De Bruijn benadrukt dat hier geen rechten aan kunnen worden ontleend voor de toekomst. De premie bestaat uit de volgende, wettelijk verplichte, elementen: comingservice koopsom voor de in het betreffende jaar nieuw op te bouwen pensioenaanspraken, risicokoopsommen voor nabestaandenpensioen en premievrijstelling bij arbeidsongeschiktheid, een solvabiliteitsopslag gerelateerd aan het risicoprofiel van de beleggingen en een opslag in verband met de uitvoeringskosten. Het premieniveau komt steeds hoger te liggen door daling van de marktrente. Deze lagere rente zorgt voor hogere kosten van nieuw op te bouwen pensioenen. De indexatie voor 2014 is vastgesteld op 0%. Hiermee komt de cumulatief gemiste indexatie sinds 2004 voor actieven op 14.3% en voor gepensioneerden in de middelloonregeling op 11.7%. Het verschil tussen beide is dat de indexatie voor actieven is gebaseerd op de loonindex en die van gepensioneerden is gebaseerd op de prijsindex. De heer De Bruijn geeft aan dat de gemiste indexatie exclusief de 3.5% verlaging is, deze komt er feitelijk nog bij. 7. Governance De heer De Bruijn gaat verder met een sheet waarop de organisatie van en het toezicht op het pensioenfonds wordt uiteengezet. Het bestuur bestaat uit vertegenwoordigers van werkgever (de heren Mulders, Soepenberg en De Bruijn), werknemers (de heren Dekker en Stolp) en gepensioneerden (de heer Visser). Het pensioenfonds heeft voor de uitvoering een aantal externe partijen gecontracteerd, zoals o.a. AonHewitt voor de administratie en TowersWatson voor actuarieel advies. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen adviserende actuaris en waarmerkende (certificerende) actuaris. Daarnaast heeft het pensioenfonds te maken met toezichthoudende instanties die kijken of er wordt voldaan aan wet- en regelgeving, zoals de Visitatiecommissie en het Verantwoordingsorgaan. De leden van de Visitatiecommissie toetsen de besluitvormingsprocessen en checks en balances binnen het fonds. Tevens toetsen zij de wijze waarop het fonds met risico s omgaat. De taak van het Verantwoordingsorgaan is een oordeel te geven over het handelen van het bestuur, het door het bestuur gevoerde beleid en beleidskeuzes die betrekking hebben op de toekomst. Zie sheet 23 van de presentatie voor een overzicht van alle partijen. De heer De Bruijn bespreekt de wijzigingen in Wet en Regelgeving. Sinds 2007 gelden de principes voor goed Pensioenfonds Bestuur in de Pensioenwet. Tegenwoordig heet dit de Code Pensioenfondsen. Deze richt zich op o.a. de deskundigheid van het bestuur. Ook is de Wet Versterking Bestuur Pensioenfondsen in werking getreden. Deze wet ziet o.a. toe op verkiezingen voor het Verantwoordingsorgaan en de afvaardiging van gepensioneerden in het bestuur. Dit laatste is nu wettelijk geregeld, maar pensioenfonds Thales heeft al enkele jaren een afgevaardigde van gepensioneerden in het bestuur. In 2013 zijn ook de Aanbevelingen van de pensioenfederatie uitgebreid. Met ingang van het verslagjaar 2013 is het 4

5 verplicht om meer inzicht in de vermogensbeheerkosten te rapporteren. Ook het fiscaal kader is aan wijzigingen onderhevig, in 2014 zijn er reeds veranderingen ingezet, maar ook in 2015 zal nog meer gaan veranderen. De heer De Bruijn bespreekt het Verantwoordingsorgaan (VO). De leden van het VO zijn namens de werkgever mevr. Gomes, namens de werknemers de heer Hamelink en namens de pensioengerechtigden de heer Van der Zeeuw. Over 2013 oordeelt het VO op basis van de gevoerde gesprekken en beschikbare documenten positief over het handelen en het gevoerde beleid van het bestuur. Het bestuur is het VO erkentelijk voor het verslag en kan de inhoud van het verslag onderschrijven. Het bestuur wil graag op dezelfde constructieve manier verder samenwerken. 8. Pensioen actualiteiten De heer Veluwenkamp van Towers Watson verzorgt een presentatie over actualiteiten op pensioengebied. In de presentatie staat hij stil bij de druk die op het huidige pensioenstelsel ontstaat, door een ontgroening en vergrijzing van de Nederlandse bevolking, de stijgende levensverwachting en sterk dalende rente. Ook staat hij stil bij de overheid, die een grote rol speelt door het verhogen van de buffers van de pensioenfondsen en door overheidsmaatregelen die leiden tot minder pensioen. De presentatie is beschikbaar via de website van het pensioenfonds. Na de presentatie van de heer Veluwenkamp wordt gevraagd of er een reden is voor de daling van de rente van 5% naar 2.7%. De heer Veluwenkamp geeft aan dat sinds de crisis de rente fors is gedaald. Er was sprake van veel vraag naar Duitse staatsleningen. Op basis van vraag en aanbod is de rente fors gedaald. Een vraagsteller stelt dat de term risicovrije rente fictie is. Er kan immers geen sprake zijn van geen risico in de financiële wereld. Hij vervolgt dat de toezichthoudende instanties met een onderbouwd en logisch verhaal moeten komen om de verplichtingen tegen een bepaalde rente contant te maken. De heer Veluwenkamp geeft aan dat de commissie UFR hiernaar onderzoek heeft gedaan en met een advies is gekomen. Echter met dat advies wordt de rente nog lager dan nu. De rente bestaat uit de risicovrije marktrente en de hogere UFR rente. Deze UFR rente is 4.2% geweest en staat nu, bij de invoering van de nieuwe spelregels van het pensioenfonds, op 3.5%. Vanuit het publiek wordt aangegeven, dat de indruk bestaat dat pensioenland niet meer is wat het ooit is geweest. Gevraagd wordt of het peil waar we ooit zijn geweest nog eens bereikt wordt. Om deze vraag te beantwoorden kijkt de heer Veluwenkamp naar drie aspecten: - rente: Pensioenfonds Thales heeft 70% van de rente afgedekt. Dat betekent 70% pijn bij een rentestijging, maar ook 70% minder pijn bij een rentedaling; - levensverwachting: Tot 2007 werd er geen rekening gehouden met langer leven, dit was een systeemfout; - verhouding actieven/gepensioneerden: Toen Philips begon met het pensioenfonds, waren er alleen nog actieven. Gepensioneerden waren er nog niet. Een kleine verhoging in de premie kon al voldoende zijn. Deze 5

6 verhouding is nu tot 2034 scheef. Dan is volgens de voorspellingen de top van de vergrijzing. Er wordt gevraagd of het denkbaar zou kunnen zijn, dat het pensioenfonds in een situatie komt, waarbij wordt geconcludeerd dat het huidige pensioensysteem niet meer houdbaar is. De heer Veluwenkamp geeft aan dat het pensioensysteem nog steeds wel goed is. De bestaande pensioenen zullen niet snel weer verlaagd worden. Met de nieuwe, lagere opbouw gaat namelijk een hogere pensioenleeftijd gepaard. Ook door een langere levensverwachting zal men langer moeten doorwerken. Er wordt aangegeven dat ondanks de lagere pensioen opbouw, de pensioenpremie niet is verlaagd. Gevraagd wordt wat dit betekent voor de dekkingsgraad. De heer Veluwenkamp benadrukt dat de premiestelling niet is bedoeld om de dekkingsgraad van pensioenfondsen te verbeteren. Dat de opbouw omlaag is gegaan terwijl het lijkt of de premie dat niet heeft gedaan heeft te maken met het feit dat de werknemerspremie is afgetopt op 12%. De totale premie is namelijk wel verlaagd van 33.1% in 2013 naar 32.5% in De werknemer merkt dit niet, maar de werkgever wel. De additionele premie van de werkgever is verlaagd van 3.1% in 2013 naar 2.5% in Rondvraag De heer De Bruijn geeft gelegenheid voor vragen voor het bestuur. Uit het publiek wordt aangegeven dat, zoals gezegd, de ALM studie een robuust beeld weergeeft voor de toekomst. De vraag is of de ALM studie ook de ambitie weergeeft om wel of niet te indexeren. De heer De Bruijn geeft aan dat het pensioenfonds nog steeds de ambitie heeft om te indexeren. In de ALM studie komt ook naar voren dat het pensioenfonds in herstel is en dat gezien de ontwikkeling van de dekkingsgraad op termijn weer geïndexeerd zal kunnen worden. Volledige indexatie vindt echter pas plaats bij een dekkingsgraad van >125%. Volgens de ALM studie zal dit bereikt kunnen worden over 15 á 20 jaar. Wat niet wil zeggen dat het niet eerder aan de orde kan zijn. Ook partiële indexatie bij een dekkingsgraad van 105>125 is nog steeds een ambitie van het fonds. Er wordt gevraagd of, gezien de premiestelling, er geld geleend wordt van de toekomst. De heer Heemskerk licht toe dat de gedempte premiemethodiek (5- jaarsgemiddelde rente) wordt gehanteerd. De visie is dat op termijn de premieinkomsten gelijk zijn. Terugkijkend over die periode is dat ook zo. Wel zullen er jaarlijks afwijkingen kunnen ontstaan. Een vraagsteller verwijst naar een passage in het jaarverslag waarin vermeld staat dat de beleggingen exclusief de derivaten met een negatief saldo zijn van 22.5mln. Hij vraagt hierover duidelijkheid. De heer Heemskerk geeft aan dat in de Swap overlay portefeuille contracten zitten met een negatieve waarde, dat is die 22.5mln. Over de hele Swapportefeuille is de waarde wel fors positief. Om verslagleggings technische redenen wordt deze negatieve waarde separaat vermeld (en niet gesaldeerd met derivaten met een positieve waarde). NOTE: Een nadere check, na afloop van de vergadering, wijst het volgende uit: Verslaglegging: de gedachte achter de presentatie van de Kerncijfers is dat ze op deze manier aansluiten met de jaarrekening. In de jaarrekening staan de 6

7 negatieve derivaten onder overige schulden, in lijn met wet- en regelgeving. Als vorderingen en schulden niet met elkaar verrekend mogen worden, moeten ze separaat op de balans worden verantwoord. Cijfers per ultimo 2013 Swaps met positieve marktwaarde 81,5 mln euro Swaps met negatieve marktwaarde - 22,2 mln euro Saldo 59,4 mln euro Cash binnen swap overlay circa 6,9 mln euro Totaal saldo swap overlay portefeuille 66,3 mln euro Bovenstaande cijfers laten zien dat het grootste deel van de 22,5 mln derivaten met een negatief saldo bestaat uit renteswaps met een negatieve waarde (te weten 22,2 mln). Het restant (0,3 mln)heeft betrekking op valuta termijn contracten. Er wordt gevraagd of het verstandig is om in deze periode waardeoverdracht te doen. De heer Heemskerk geeft aan dat vroeger het financieel verstandig was om pensioen over te dragen, omdat er veelal eindloonregelingen waren. Niet overdragen van pensioen betekende meestal een pensioengat. Dat is nu met middelloonregelingen niet meer aan de orde. Verder is het koffiedik kijken, want het is moeilijk te voorspellen hoe de verschillende pensioenfondsen in de toekomst presteren. De afweging van wel of niet overdragen is een individuele keuze en voor iedereen tellen andere overwegingen. Er wordt gevraagd wanneer de korting van 3.5% wordt hersteld. De heer Stolp geeft aan dat als de dekkingsgraad voldoende is hersteld, er weer geïndexeerd kan gaan worden. Als nu de korting hersteld zou worden, zou de dekkingsgraad weer in gevaar komen. Pas als de financiële middelen van het fonds het toelaten, zal er weer geïndexeerd of hersteld gaan worden. De vraagsteller merkt op dat eerst de schade van de korting hersteld dient te worden en daarna de indexatieverlening. In een andere volgorde zal de indexatie over een onvolledig pensioen gaan. Er wordt gevraagd hoe het behaalde rendement van 2.8% zich verhoudt tot de rendementen in pensioenland en met name PME. De heer Heemskerk geeft aan dat fondsen met een vergelijkbare strategie, zoals een renteafdekking van rond 70 procent, op vergelijkbare rendementen uit zullen komen. Fondsen die minder rente hedgen hebben wellicht meer rendement gehaald. Nu is te zien dat het gat, dat de hedge heeft geslagen in 2013, in 2014 al weggepoetst is, doordat de marktrente zo n 30 basispunten is gedaald. Het zijn dus veelal momentopnames, maar zichtbaar is wel dat fondsen die een behoorlijk percentage renterisico afdekken, rond dit rendement uitkomen. Fondsen die wat minder afdekken, zitten iets hoger. Op dit moment zal het beeld wellicht andersom zijn. 10. Sluiting Er zijn verder geen vragen meer. De heer De Bruijn bedankt de aanwezigen. De vergadering wordt om uur gesloten. 7

Deelnemersvergadering Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. 3 juni 2015

Deelnemersvergadering Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. 3 juni 2015 Deelnemersvergadering Stichting Pensioenfonds Thales Nederland 3 juni 2015 1. Agenda 1. Opening 2. Notulen van de vergadering van 22 mei 2014 3. Governance 4. Herstelplan 5. Financiële gegevens 2014 6.

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenfonds KPN Pensioengerechtigden Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur

Nadere informatie

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram

2013 verkort in beeld. Ontwikkelingen. Pensioenen Beleggingen Organogram 02 verkort in beeld 03 Ontwikkelingen 05 08 10 Pensioenen Beleggingen Organogram Aantal deelnemers dat pensioen opbouwt Aantal personen dat een ouderdomspensioen ontvangt Aantal deelnemers met slapende

Nadere informatie

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard

NOTULEN DEELNEMERSVERGADERING VAN DE STICHTING JAN HUYSMAN WZ. FONDS 25 september 2012 Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Datum : 25 september 2012 Steller : D.W. Slok-Uittenbogaard Voorzitter: R.J.P. Siebesma AGENDA: 1. Opening 2. Notulen deelnemersvergadering d.d. 20 september 2011 3. Samenstelling bestuur en verantwoordingsorgaan

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011

Persbericht. Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Persbericht Kwartaalbericht: vierde kwartaal 2011 Hoofdpunten: Dekkingsgraad van 94% is te laag: aanvullende maatregelen nodig Beschikbaar vermogen stijgt met ruim 11 miljard Door gedaalde rente nemen

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013

Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit. Oktober 2013 Informatiebijeenkomst Pensioenen: actueler dan ooit Oktober 2013 1 Pensioenstelsel Individueel Pensioen fonds Overheid Lijfrente Pensioen AOW B E L A S T I N G 2 Programma bestuur en taken bestuur de pensioenregeling

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015

Kwartaalbericht. 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015. Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2015 Den Haag, 14 juli 2015 Samenvatting cijfers per 30 juni 2015 Dekkingsgraad (UFR): 108,3% Beleidsdekkingsgraad: 110,0% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2015 1 e halfjaar:

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op van het volledige jaarverslag.

Een overzicht van de kerncijfers vindt u op <pagina 8 en 9> van het volledige jaarverslag. 12 vragen over het jaarverslag 2013 De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 12 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010

Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Buitengewone vergadering van deelnemers 22 november 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Pensioenregeling uitgevoerd door BNPF 3. Vergelijking andere pensioenfondsen 4. Herstelplan

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Stichting CRH Pensioenfonds. 20 februari 2013 Utrecht-De Meern

Stichting CRH Pensioenfonds. 20 februari 2013 Utrecht-De Meern Deelnemersvergadering Stichting CRH Pensioenfonds 20 februari 2013 Utrecht-De Meern Agenda 1. Opening 2. Evaluatie herstelplan 31-12-2012 en korting pensioenen 3. Toeslagenbesluit (indexatie) 4. Rondvraag

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009

Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics. Verkort Jaarverslag 2009 Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics Verkort Jaarverslag 2009 Inleiding 2009 is voor de Stichting Pensioenfonds SABIC Innovative Plastics (hierna Pensioenfonds SABIC-IP) weer een bijzonder

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 18 november 2014 13 oktober 2010 Deelnemersbijeenkomst Agenda Opening 2013 Financiën: Dekkingsgraad en financiële situatie Henk Beleggingsbeleid

Nadere informatie

Analyse financiële positie

Analyse financiële positie Analyse financiële positie Notitie voor deelnemers en gepensioneerden oktober 2012 2 Samenvatting Aanleiding SPOA krijgt regelmatig vragen van deelnemers over de financiële situatie bij het pensioenfonds.

Nadere informatie

Persbijeenkomst Jaarverslag ABP 2011

Persbijeenkomst Jaarverslag ABP 2011 Persbijeenkomst Jaarverslag ABP 2011 Henk Brouwer, voorzitter bestuur Amsterdam, 23 mei 2012 2011: een roerig jaar Positief: - positief rendement (8 miljard euro) - meer en beter inzicht in kosten - kostprijs

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014. Stichting Pensioenfonds Invista

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014. Stichting Pensioenfonds Invista Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 15 Oktober 2014 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan ingediend bij en goedgekeurd

Nadere informatie

Conceptverslag algemene vergadering van deelnemers 25 september 2014 (43)

Conceptverslag algemene vergadering van deelnemers 25 september 2014 (43) Conceptverslag algemene vergadering van deelnemers 25 september 2014 (43) Plaats : Hoofdkantoor Ballast Nedam, Nieuwegein Geregistreerde aanwezigen : 124 Tijd : 16.00 18.00 uur Aanwezige actieve deelnemers

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland

Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Najaarsbijeenkomst Vereniging Senioren ING Regio Rotterdam/Zeeland Peter de Bruijne Voorzitter Bestuur Pensioenfonds ING 31 oktober 2013 QR code website Pensioenfonds ING Agenda Financiële situatie Klanttevredenheid

Nadere informatie

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV

Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Herstelplan 2015 Compartiment SPDHV Versie 1.0 17 juni 2015 Auteur: Corné van Bokhoven Status: vastgesteld door bestuur Inleiding Nadat Stichting Pensioenfonds DHV in 2008 in dekkingstekort kwam heeft

Nadere informatie

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015

Belanghebbendenvergadering. 24 september 2015 Belanghebbendenvergadering 24 september 2015 Agenda 1. Opening 2. Actuele ontwikkelingen Ballast Nedam N.V. 3. Jaarverslag 2014 4. Nieuwe pensioenregelgeving en herstelplan 5. Toekomst pensioenfonds 6.

Nadere informatie

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10

1.1 Datum in herstel (dd.mm.jj) 31.12.14 1.2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 10 Staat/formulier K0 blad 2 Datum in herstel (ddmmjj) 2 2 Gekozen hersteltermijn (in jaren) 0 Onderbouwing gekozen hersteltermijn Er is voor een termijn van 0 jaar gekozen omdat een relatief lange termijn

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten. Vermogensbeheer SPMS. 17 november 2014

Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten. Vermogensbeheer SPMS. 17 november 2014 Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten Vermogensbeheer SPMS 17 november 2014 Structuur SPMS (vermogensbeheer) Bestuur SPMS F&C (verantwoord beleggen) Ortec (ALM studie) Bestuursbureau Investment

Nadere informatie

Terugblik 2011 in cijfers

Terugblik 2011 in cijfers Terugblik 2011 in cijfers U vindt hier een samenvatting van het jaarverslag 2011. Het volledige jaarverslag kunt u downloaden via www.pensioenfondsricohnederland.nl. Financiële situatie Door de kredietcrisis

Nadere informatie

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2014 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 samenvatting van het jaarverslag In het Jaarverslag 2014 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 26 september 2013

Deelnemersvergadering 26 september 2013 Deelnemersvergadering 26 september 2013 2 1. Opening Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen (27 september 2012 en 24 januari 2013) 3. Jaarverslag 2012 4. Beleggingen 2012 en ontwikkelingen

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015. Stand van zaken SVG. 1 van 19 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 11 februari 2015 Stand van zaken SVG 1 van 19 Programma Pensioenfonds SVG Financiële positie SVG Terugblik 2014 Vooruitblik 2015 Vragen 2 van 19 Pensioenfonds SVG

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 30 september 2010

Deelnemersvergadering 30 september 2010 Deelnemersvergadering 30 september 2010 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 17 september 2009 3. Jaarverslag 2009 goedkeuring en decharge 4. Stijgende

Nadere informatie

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM

Aanpassing pensioenregeling een must. Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM Aanpassing pensioenregeling een must Presentatie: Marcel Brussee / voorzitter SPH Kees Lekkerkerker / directeur HRM 1 Aanpassing pensioenregeling een must Inhoud Marcel Brussee: Achtergrond wijzigingen

Nadere informatie

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen

Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Verklaring beleggingsresultaten en verlaging pensioenen Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Randstad heeft medio februari 2014 moeten besluiten tot het doorvoeren van een pijnlijke maatregel. Om de

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 29 september 2011

Deelnemersvergadering 29 september 2011 Deelnemersvergadering 29 september 2011 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen van de vergadering van 30 september 2010 en 22 november 2010 3. Jaarverslag 2010 goedkeuring en decharge

Nadere informatie

Verkort jaarverslag PHI 2010

Verkort jaarverslag PHI 2010 Verkort jaarverslag PHI 2010 uitgave van stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de houtverwerkende industrie Voorwoord 2010 was een roerig jaar. Ook voor Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Houtverwerkende

Nadere informatie

Grens volledige indexatie 141% 1 114% 115% complex 125% Indexatie 2.53% 0.00% 0.00% 0.00% 0.00%

Grens volledige indexatie 141% 1 114% 115% complex 125% Indexatie 2.53% 0.00% 0.00% 0.00% 0.00% Benchmark pensioenfondsen Inleiding De Vereniging exleaseplan (VeLP) heeft het initiatief genomen om een benchmarkstudy te maken voor de Stichting Pensioenfonds Lease Beheer (SPLB). Het doel van deze benchmark

Nadere informatie

Verslag algemene vergadering van deelnemers gehouden op 17 september 2009 (no. 35)

Verslag algemene vergadering van deelnemers gehouden op 17 september 2009 (no. 35) Verslag algemene vergadering van deelnemers gehouden op 17 september 2009 (no. 35) Plaats : Hoofdkantoor Ballast Nedam, Nieuwegein Aantal geregistreerde aanwezigen : 147 Tijdstip : 16.00 uur Machtigingen

Nadere informatie

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij Welkom OWASE Pensioenforum 26 juni 2013 OWASE 3 juli 2013 bij Pensioenfonds en solidariteit: één voor allen, allen voor één! www.owase.nl PFO20130626/20130703 2 Programma Pensioenforum De bedoeling van

Nadere informatie

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013

Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Update pensioenen INVISTA (Nederland) BV per 12 november 2013 Kerkrade, 12 november 2013 Pensioen INVISTA (Nederland) BV Uitvoering door December 2008 in onderdekking. Maart 2009 korte termijnherstelplan

Nadere informatie

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009

Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Kwartaalbericht 2e kwartaal 2009 Dekkingsgraad 100% Belegd vermogen 74,7 miljard Rendement tweede kwartaal 8,4% Herstelplan goedgekeurd In het tweede kwartaal heeft Pensioenfonds Zorg en Welzijn een rendement

Nadere informatie

Deelnemersvergadering 25 september 2014

Deelnemersvergadering 25 september 2014 Deelnemersvergadering 25 september 2014 Agenda 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Notulen 3. Jaarverslag 2013 4. Beleggingen 2013 en ontwikkelingen (Martijn Euverman) 5. Nieuwe pensioenregelgeving

Nadere informatie

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 2 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Achtergrond Wet versterking bestuur pensioenfondsen 3. Wet versterking bestuur pensioenfondsen 4. Wijzigingen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

POPULAIR JAARVERSLAG 2013

POPULAIR JAARVERSLAG 2013 POPULAIR JAARVERSLAG 2013 2 Het herstel van onze financiële positie blijft absolute topprioriteit. Twee gezichten Het jaar 2013, maar ook 2014 dat nog grotendeels voor ons ligt, kent twee gezichten. Enerzijds

Nadere informatie

S&V Reflector. Dienen de pensioenfondsen hun langlopende swaps te verkopen? Een risicomanagement discussie

S&V Reflector. Dienen de pensioenfondsen hun langlopende swaps te verkopen? Een risicomanagement discussie S&V Reflector Dienen de pensioenfondsen hun langlopende swaps te verkopen? Een risicomanagement discussie Juni 2011 Sprenkels & Verschuren wil met dit document haar bijdrage leveren aan een verantwoord

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

4.1. Algemene uitgangspunten 4.2. De beleggingsstrategie

4.1. Algemene uitgangspunten 4.2. De beleggingsstrategie Meer dan 1700 mensen hebben pensioenaanspraken opgebouwd bij Stichting Pensioenfonds Avery Dennison (in deze verklaring voortaan verder "pensioenfonds" genoemd). Zij zijn de (gewezen) deelnemers en pensioengerechtigden

Nadere informatie

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012)

Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012. (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) Jaarinformatie Stichting Pensioenfonds C1000 over het verslagjaar 2012 (opgesteld op basis van het jaarbericht 2012) 1 1 Inhoud Algemeen 5 De bestuursleden van Pensioenfonds C1000 6 Uw pensioen van Pensioenfonds

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl.

Verkort jaarverslag 2012. 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel. Stichting Pensioenfonds PostNL. Meer weten? www.pensioenpostnl. Verkort jaarverslag 2012 Stichting Pensioenfonds PostNL 2012: Voortzetting koers 2011 en op naar herstel Pensioenfondsen en pensioenen stonden ook in 2012 weer in het middelpunt van de belangstelling.

Nadere informatie

Waarom is het fonds afhankelijk van de rentestand?

Waarom is het fonds afhankelijk van de rentestand? PensioenNieuws Voor deelnemers aan de pensioenregeling van TenCate TIP! Bewaar deze PensioenNieuws in uw pensioenmap! nummer 3 september 2009 Financiële crisis raakt het pensioenfonds Het jaar 2008 was

Nadere informatie

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153%

Jaarlijks gemiddeld Cumulatief vanaf 1970 2008 Q2 2008 Q1 2008 Q4 2007 Q3 2007 Q2 2007 Dekkingsgraad (kwartaalultimo) 143% 137% 148% 153% 153% Kwartaalbericht 2e kwartaal 2008 Dekkingsgraad op 143% Rendement 0,2% in tweede kwartaal Belegd vermogen 86,3 miljard Klein positief resultaat in moeilijke markt In het tweede kwartaal is een totaalrendement

Nadere informatie

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht

Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht Het jaarverslag 2012 in vogelvlucht De hoofdpunten uit het jaarverslag van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (SPV) behandelen we aan de hand van 10 vragen en antwoorden. Een volledig exemplaar

Nadere informatie

Notulen van de deelnemersvergadering gehouden op 22 november 2010 in Villa Vijverbos, Mr. Lagrostraat 27 te Ammerzoden.

Notulen van de deelnemersvergadering gehouden op 22 november 2010 in Villa Vijverbos, Mr. Lagrostraat 27 te Ammerzoden. CONCEPT Notulen van de deelnemersvergadering gehouden op 22 november 2010 in Villa Vijverbos, Mr. Lagrostraat 27 te Ammerzoden. Aanwezig waren volgens de getekende presentielijst 4 deelnemers, 9 gepensioneerden,

Nadere informatie

Eerste observaties septemberpakket. KCM fiduciair management 26 september 2012

Eerste observaties septemberpakket. KCM fiduciair management 26 september 2012 Eerste observaties septemberpakket KCM fiduciair management 26 september Wat is relevant voor de beleggingen? Rentecurve In lijn met het voorstel van Kamp: Ultimate Forward Rate (UFR) komt er op basis

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. Jaarverslag 2013

Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. Jaarverslag 2013 Stichting Pensioenfonds Thales Nederland Jaarverslag 2013 Inhoud Profiel... 3 Kerncijfers... 6 Verslag van het bestuur... 7 Jaarrekening 23 Balans per 31 december 2013... 23 Staat van baten en lasten over

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst

Informatiebijeenkomst Stichting Pensioenfonds DHV Informatiebijeenkomst 24 september 2013 2013 Royal HaskoningDHV, All rights reserved Alleen voor intern gebruik Agenda Opening Jaarverslag 2012 Paul Canisius Actuele ontwikkelingen

Nadere informatie

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012.

Dekkingsgraad 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Kwartaalbericht 2012 Samenvatting 121,8% per 30 september 2012, toename van 9,3%-punt ten opzichte van 30 juni 2012. Meer informatie over de dekkingsgraad vindt u op de website. Beleggingsrendement 4,2%

Nadere informatie

Grotere kostentransparantie en dalende uitvoeringskosten bij pensioenfondsen.

Grotere kostentransparantie en dalende uitvoeringskosten bij pensioenfondsen. LCP Netherlands Werk in uitvoering bij pensioenfondsen 2013 Jeroen Koopmans 1 oktober 2013 Grotere kostentransparantie en dalende uitvoeringskosten bij pensioenfondsen. Even voorstellen drs. Jeroen Koopmans

Nadere informatie

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Corporate Pensioen 4 Juni 2009 Vragen 1. Hoe zeker is mijn toekomstige pensioenvoorziening bij Nationale-Nederlanden? 3. Hoe weet ik hoeveel pensioen

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

Via deze brief krijgt u verdere (achtergrond)informatie over de huidige situatie en wat dit voor uw pensioen betekent.

Via deze brief krijgt u verdere (achtergrond)informatie over de huidige situatie en wat dit voor uw pensioen betekent. Naam Adres Postcode + woonplaats Land ONDERWERP: SITUATIE PENSIOENFONDS ROCKWOOL EN MOGELIJKE VERLAGING VAN UW PENSIOEN BIJLAGEN: EVALUATIEMOMENTEN IN HERSTELPLAN, ONTWIKKELING DEKKINGSGRAAD, DEKKINGSGRAAD

Nadere informatie

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013.

Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 31 maart 2014: 128,6%, een toename van 3,3%-punt ten opzichte van 31 december 2013. Meer informatie vindt u op de website. Beleggingsrendement

Nadere informatie

CONCEPT. Agenda. Notulen van de deelnemersvergadering d.d. 14 juni 2005. De heer J.H.M. Besselink

CONCEPT. Agenda. Notulen van de deelnemersvergadering d.d. 14 juni 2005. De heer J.H.M. Besselink Notulen van de deelnemersvergadering d.d. 14 juni 2005 Aanwezig: Notuliste: Bestuursleden De heer J.H.M. Besselink De heer A.H.Th. Louwers De heer G.J. Mulders De heer G.W. van Reenen De heer A.C. van

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. Jaarverslag 2014

Stichting Pensioenfonds Thales Nederland. Jaarverslag 2014 Stichting Pensioenfonds Thales Nederland Jaarverslag 2014 Inhoudsopgave BESTUURSVERSLAG... 3 JAARREKENING... 23 TOELICHTING BEHORENDE TOT DE JAARREKENING... 26 BELEID EN RISICOBEHEER... 39 TOELICHTING

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015.

De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. Kwartaalbericht 2015 Samenvatting De marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2015 was 135,1%. Dit is een toename van 5,7% ten opzichte van 31 maart 2015. De reële dekkingsgraad ultimo tweede kwartaal was

Nadere informatie

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst

Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Het Nedlloyd Pensioenfonds van nu en in de toekomst Jaarvergadering DNP 25 maart 2015 Frans Dooren, directeur 1 Agenda - Even voorstellen - Terugblik 2014 - Organisatie, Dekkingsgraad, Rente, Verplichtingen,

Nadere informatie

2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN. Stichting Shell Pensioenfonds

2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN. Stichting Shell Pensioenfonds 2014 IN HET KORT BEHEERST VERANDEREN Stichting Shell Pensioenfonds 2014 in het kort belicht enkele gebeurtenissen en cijfers over het afgelopen jaar van Stichting Shell Pensioenfonds (het Pensioenfonds).

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland

Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland Papendorpseweg 100 3528 BJ Utrecht Ingeschreven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 41184467

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK

Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK Gevolgen voor jouw pensioen bij PPF APG Henk Bruins Actuarieel adviseur PPF APG Informatiebijeenkomsten 28-30 oktober Agenda 1. Witteveen 2: versobering toekomstige pensioenopbouw

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Beleggen. In dit nummer. augustus 2015. Inleiding

Nieuwsbrief. Beleggen. In dit nummer. augustus 2015. Inleiding Nieuwsbrief augustus 2015 Beleggen Inleiding In de nieuwsbrief van juli 2015 over het nieuwe FTK en het toeslag-/premiebeleid kondigden we aan dat het Q8 Pensioenfonds u graag nader wil informeren over

Nadere informatie

Stichting Alcatel Lucent Pensioenfonds (in liquidatie) Stichting Alcatel-Lucent Pensioenfonds (in liquidatie) Vergadering van Deelnemers

Stichting Alcatel Lucent Pensioenfonds (in liquidatie) Stichting Alcatel-Lucent Pensioenfonds (in liquidatie) Vergadering van Deelnemers Stichting Alcatel-Lucent Pensioenfonds (in liquidatie) Deelnemers en Pensioengerechtigden 29 september 2015 Agenda 1. Opening en introductie J. Koenhein 2. Korte toelichting Jaarverslag 2014 en huidige

Nadere informatie

Reactie op het wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader (FTK)

Reactie op het wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader (FTK) Reactie op het wetsvoorstel aanpassing financieel toetsingskader (FTK) Utrecht, 2 september 2014 Koninklijk Actuarieel Genootschap Postbus 2433 3500 GK UTRECHT 1 In deze notitie treft u de reactie aan

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2014

Verkort Jaarverslag 2014 Verkort Jaarverslag 2014 Het bestuur: de pensioenwereld blijft in beweging Ook in 2014 stond de pensioenwereld niet stil. Het bestuur volgde alle actuele politieke en maatschappelijke ontwikkelingen op

Nadere informatie

Verkort jaarverslag 2013

Verkort jaarverslag 2013 Verkort jaarverslag 2013 Wat waren in 2013 de belangrijkste feiten en gebeurtenissen voor GE Pensioen? U leest het in deze verkorte versie van het jaarverslag 2013. Naast deze bondige versie treft u ook

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het derde kwartaal gestegen van 16.893 miljoen naar 17.810 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 september 2014 130,4%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 30 juni 2014. Over de eerste negen maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN

HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN HOOFDLIJNEN HERSTELPLAN PGB 2009-2014 MAART 2009 PENSIOENFONDS VOOR DE GRAFISCHE BEDRIJVEN VOORWOORD HERSTELPLAN PGB 2009-2014 Al genomen maatregelen: meer zekerheid in beleggingsbeleid Premieverhoging:

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 13 oktober 2010 Deelnemersbijeenkomst Agenda Opening Huidige status Oorzaken Overwegingen van het Bestuur Besluitvorming Vooruitzichten

Nadere informatie

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten.

Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. 26 september 2011 Voor iedereen interessant. Voor mensen die het naadje van de kous willen weten. In het jaarverslag legt

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP

De Dynamische Strategie Portefeuille DSP De Dynamische Strategie Portefeuille DSP Onderdeel van het beleggingsbeleid van Pensioenfonds UWV 1 Inhoudsopgave Waarom beleggen? 4 Beleggen is niet zonder risico s 4 Strategische beleggingsportefeuille

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

Jaarvergadering van deelnemers. Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015

Jaarvergadering van deelnemers. Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015 Jaarvergadering van deelnemers Stichting Pensioenfonds NIBC 22 juni 2015 Agenda 1. Opening 2. Mededelingen van de voorzitter 3. Vaststelling notulen jaarvergadering 25 juni 2014 4. Verslag, rekening en

Nadere informatie

FINANCIËLE POSITIE EN TOESLAGVERLENING 2015

FINANCIËLE POSITIE EN TOESLAGVERLENING 2015 FINANCIËLE POSITIE EN TOESLAGVERLENING 2015 Deelnemersvergadering Financiële positie en toeslagverlening 2015 18 november 2014 Pagina 1 CONTRACT NATIONALE-NEDERLANDEN Garantiecontract: Nationale-Nederlanden

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 32 043 Toekomst pensioenstelsel Nr. 151 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

Nieuwsbrief 10 september 2011

Nieuwsbrief 10 september 2011 Beste lezer Een korte nieuwsbrief, allereerst bedoeld om je uit te nodigen voor de Najaarsbijeenkomst van de VEP op 19 oktober. De secretaris van de Stichting Pensioenfonds Equens heeft ons erop gewezen

Nadere informatie

2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING. Stichting Shell Pensioenfonds

2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING. Stichting Shell Pensioenfonds 2013 IN HET KORT PENSIOENEN IN BEWEGING Stichting Shell Pensioenfonds DEKKINGSGRAAD De dekkingsgraad is de verhouding tussen het aanwezige vermogen (het geld dat het Pensioenfonds bezit) en de pensioenverplichtingen

Nadere informatie