Stop met het gebruik van de methode van Kinney als kwantitatieve risicoevaluatiemethode

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Stop met het gebruik van de methode van Kinney als kwantitatieve risicoevaluatiemethode"

Transcriptie

1 Stop met het gebruik van de methode van Kinney als kwantitatieve risicoevaluatiemethode : De methode van Kinney is geen kwantitatieve doch een kwalitatieve risicoevaluatiemethode Hierbij wil ik aantonen dat de in de preventiewereld veelvuldig gebruikte methode van Kinney als risico-evaluatiemethode, geen kwantitatieve doch een kwalitatieve risicoevaluatiemethode is. Daarom wordt als controversieel standpunt ingenomen om met het gebruik van de methode van Kinney beter te stoppen bij de evaluatie van de welzijnrisico s. Reeds verschillende jaren wordt voor de evaluatie de welzijnsrisico s gebruik gemaakt van de methode van Kinney. Zij geeft aan de factoren waarschijnlijkheid (W), blootstelling (B) en ernst (E) een bepaalde uit tabellen af te lezen waarde. Na vermenigvuldiging bekomt de gebruiker de risicograad (R = W x B x E) van het onderzochte risico. Deze methode heeft, naast vele voordelen, ook vele nadelen (zie tabel). Elke gebruiker is zich hiervan bewust, doch de achterliggende oorzaken van de moeilijkheden in gebruik zijn voor de vele gebruikers niet steeds duidelijk. De preventieadviseur dient zowel zichzelf als de door hem gebruikte risicoanalyse en evaluatiemethoden constant in vraag te stellen. Is de gebruikte methode steeds geschikt, zo neen wanneer wel en wanneer niet, wat zijn de problemen bij gebruik en wat zijn de achterliggende oorzaken van de problematische toepassing van de methode van Kinney? Een risico-evaluatie dient de gebruiker te verzekeren dat de gebruikte methode en techniek juist is. Dit is niet het geval voor de methode van Kinney. Verschillende gebruikers passen de methode op een verschillende manier toe en de herhaalbaarheid is niet steeds gegarandeerd. Hoe komt dit? Een verklaring kan gevonden worden in de measurement theory. De kwalitatieve risicoanalyse dient immers gebaseerd te zijn op deze measurement theory die zich bezig houdt met meten van verschillende objecten op verschillende meetschalen. De belangrijkste meetschalen zijn de verhoudingsschaal, de intervalschaal, de ordinale schaal en de nominale schaal. De nominale schaal geeft aan een object, hier een risico, een getal als onderscheid ten opzichte van een ander risico. Bijvoorbeeld het benoemen van risico s als risico 1, risico 2, risico 3, enz. is gebruik maken van de nominale schaal. Risico 1 wordt hierbij onderscheiden van risico 2, enz. Zij is voor de risico-evaluatie dus niet relevant. De verhoudingsschaal heeft als kenmerk dat de eenheid vrij gekozen kan worden maar dat het referentiepunt vast ligt. Zo zal een risico met een factor 10 een dubbel zo groot risico vormen als een risico met factor 5. De methode van Kinney is zeker geen verhoudingsschaal. De bekomen risicograad staan niet in verhouding tot mekaar. Een risicograad van 252 ( R = W x B x E = 7 x 6 x 6) gevonden door toepassing van de methode van Kinney is niet noodzakelijk een dubbel zo groot als 1

2 een risicograad 126 (R = 7 x 3 x 6). Men kan enkel concluderen dat het risico met risicograad 252 een groter risico vormt dat dit met een risicograad 126. Bij de intervalschaal kan zowel het interval als het referentiepunt vrij worden gekozen. Onze tijdsaanduiding is hiervan een voorbeeld. Men kan spreken van verschillen tussen twee tijden doch niet van verhoudingen van tijden. 17 uur of 5 uur in de middag is 7 uur later dan 10 uur doch 10 uur is niet dubbel zoveel tijd als 5 uur. Ook de methode van Kinney kan zeker niet aanzien worden als een intervalschaal. De ordinale schaal heeft als doel een volgorde aan te brengen. Een referentiepunt lig niet vast en de eenheid kan vrij worden gekozen, zolang als de volgorde gewaarborgd blijft. Zo kunnen de risico s worden gerangschikt van 1 tot 10, waarbij 6 steeds een groter risico is als 5. Een belangrijk kenmerk van deze schaal is dat de eigenschappen in principe niet door getallen moeten worden uitgedrukt maar dat ook andere mogelijkheden kunnen worden gebruikt zoals ++, +, - of --. De methode van Kinney vertoont zeker eigenschappen van de ordinaire schaal. De methode van Kinney pretendeert een rangschikking te geven van de risico s van groot naar klein, zonder daarentegen dat de risicograden optelbaar te zijn. Men kan dus enkel zeggen de een risico met risicograad 252 groter is dan een risicograad 42 ( R = 7 x 1 x 6), zonder te kunnen zeggen dat dit risico 4 maal groter is. Indien de gebruiker van de methode van Kinney een waarde van waarschijnlijkheid, ernst en blootstelling vooropstelt, is dit geen kwantitatieve maar een (semi- )kwalitatieve methode omdat de grootte van waarschijnlijkheid, ernst en blootstelling in getallen wordt uitgedrukt via keuze uit tabellen vooropgesteld door Kinney. Deze tabellen zijn conform de ordinale schaal. De waarde uit de tabellen van Kinney die samenhangen met het risico kunnen niet met mekaar worden opgeteld of vermenigvuldigt, een risico van 900 (15 x 6 x 10) is niet tweemaal zo groot als een risico 420 (7 x 6 x 10). Deze methode van Kinney is dus een subjectievekwalitatieve inschatting van de grootte van het risico op basis van een ordinaire schaal in de tabellen van Kinney. Men gaat dus de grootte R, waarschijnlijkheid W, blootstelling B en ernst E kwalitatief inschatten, de gevonden waarden met mekaar vermenigvuldigen conform de ordinale schaal en men gaat er dan impliciet vanuit dat de bekomen waarden een kwalitatieve risico-evaluatie is. Dit is theoretisch onjuist : de methode van Kinney is GEEN kwantitatieve doch een (semi-)kwalitatieve risicoevaluatiemethode. De methode van Kinney voldoet bijgevolg niet aan de vereisten die van een kwantitatieve risicoanalyse kunnen worden verwacht. Waarschijnlijkheid W = 0.1 Bijna niet denkbaar 0.2 Praktisch onmogelijk 0.5 Denkbaar maar onwaarschijnlijk 1 Onwaarschijnlijk maar mogelijk in grensgevallen 3 Ongewoon 6 Zeer goed te verwachten 10 Te verwachten Blootstellingsfrequentie B = 2

3 0.5 Zeer zelden (minder dan 1 maal per jaar) 1 Zelden (jaarlijks) 2 Soms (maandelijks) 3 Af en toe (wekelijks) 6 Regelmatig (dagelijks) 10 Voortdurend Effect of Ernst E = 1 Gering Letsel zonder verlet Schade < 250 Euro 3 Belangrijk Letsel met verlet 250 < schade < Euro 7 Ernstig Blijvende invaliditeit < Schade Euro 15 Zeer ernstig 1 dode < schade < Euro 40 ramp Meerdere doden Schade > Euro Risicoscore 1 R < 20 Zeer beperkt risico aanvaardbaar 2 20 < R < 70 Aandacht vereist 3 70 < R < 200 Maatregelen vereist < R < 400 Directe verbetering vereist 5 R > 400 Werkzaamheden stoppen De voordelen van de methode van Kinney zijn Het is een eenvoudige methode die bij benadering weergeeft of het om echt dringend te behandelen risico s gaat of het daarentegen om een schijnrisico gaat. De methode van Kinney geeft een eerste inzicht in de omvang van het risico. Het is een (veronderstelde) kwantitatieve methode die toelaat om uit te zoeken welke risico s het eerst behandelt moeten worden. Mathematisch kunnen de prioriteiten worden berekent door een rangorde van risico s te bepalen. Een ander voordeel is dat men met deze methode het effect van de voorgestelde en van de uitgevoerde voorkomingmaatregelen kan berekenen, om na te gaan of deze aan de verwachtingen voldoen. Het is ook mogelijk om via het waardecijfer de aanvaardbaarheid van het risico te berekenen en voor nieuwe risico s vooraf na te gaan of ze al dan niet boven die aanvaardbaarheidsgrens liggen. De nadelen van de methode van Kinney De tendens is om er steeds meer vanuit te gaan dat kwantificatie noodzakelijk is. In de meeste gevallen echter leiden deze kwantificeringen niet directer en zekerder naar de preventie. De nadelen van de methode van Kinney zijn : Men is er nooit zeker van of de (belangrijkste) risico s voldoende werden geanalyseerd, m.a.w. of de risicoanalyse volledig werd uitgevoerd. Van belang hierbij is of de identificatie van de risico s voldoende garanties biedt op 3

4 volledigheid; Aangezien het om een benadering van de ernst van het risico gaat, is deze methode enkel geschikt indien een benadering van het risico voldoende is, zoals bij : o Relatief overzichtelijke risicogebieden o De mogelijke gevolgen zijn geen desastreuse bedreiging; De methode van Kinney is subjectief, waardoor de herhaalbaarheid niet is gewaarborgd; De evaluatie wordt dikwijls uitgevoerd op banale gebeurtenissen (men beperkt zich niet op kritieke taken, men gaat niet na welke taken grondig moeten worden geanalyseerd en/of geëvalueerd) of men voert een risicoanalyse uit op preventiemaatregelen die de wetgever reeds heeft opgelegd; De gebruikte tabellen zijn louter arbitrair; Wat moet er gebeuren met tussen waarden : is dit toegelaten ja dan nee; Bij het bepalen van de waarden van de verschillende factoren is het nodig dat iedere factor op zichzelf wordt in rekening gebracht. Zo wordt vaak onterecht de factor waarschijnlijkheid of de waarschijnlijkheid dat een ongewenste gebeurtenis optreedt en de kans dat een persoon een letsel oploopt met mekaar vermengd. Of er daadwerkelijk letsel door een gevaar ontstaat is van vele factoren afhankelijk (het feit of de persoon zich in de gevaarlijke zone bevond, de tijd dat hij daar aanwezig was, de mogelijkheid tot het onttrekken aan het gevaar, enz.) en mag daarom niet worden vermengd met de waarschijnlijkheid dat een ongewenste gebeurtenis optreedt. De methode geeft een vals gevoel van correctheid : het verschil tussen een risicocijfer van 25 en 55 wil in werkelijkheid weinig zeggen. De enige conclusie die men kan maken is dat beiden relatief kleine risico s zijn en dat taak B relatief gezien ten opzichte van taak A een groter risico vormt rekening houdend met de blootstelling, waarschijnlijkheid en ernst. Uit een risicocijfer van 20 t.o.v. 25 kan de enige conclusie zijn dat beiden een gelijkaardig risico vormen. Het indelen van de risicocijfer in de tabellen wanneer maatregelen noodzakelijk zijn en wanneer niet is louter arbitrair. Zo kan men uit de methode van Kinney concluderen dat taak A een risicocijfer heeft van X (bijvoorbeeld 399), taak B een risicocijfer van Y (licht hoger, bijvoorbeeld 401). Toch stelt de methode van Kinney dat voor taak A de werken kunnen worden voortgezet, terwijl taak B onmiddellijk moet wordt getopt. Deze letterlijke toepassing van de methode van Kinney is in de praktijk onhoudbaar. In werkelijkheid is het risico van de taken A en B gelijk en kan op basis van de methode van Kinney de hoger vermelde conclusie niet worden getrokken. De methode van Kinney is niet geschikt voor bepaalde risico s, zoals voor gezondheids- en valrisico s 1. o Voor gezondheidsrisico s zoals blootstelling aan gevaarlijke stoffen, lawaai, warmte en koude moeten metingen worden uitgevoerd (TLV resp. db, temperatuur). Deze metingen kunnen niet of moeilijk worden ingepast in de Kinney-methode. o Het niet kunnen toepassen van de methode van Kinney voor valrisico s waarbij door een korte blootstelling men een aanvaardbaar risico kan bekomen dat in werkelijkheid niet aanvaardbaar is. 1 R. Faes, Belangrijke aspecten bij het beheersen van hoogterisico s, Veiligheidsnieuws, 128,

5 5

De moeilijke relatie tussen RIE en handhaving. Zin en onzin van de risicobeoordeling: de kleren van de keizer

De moeilijke relatie tussen RIE en handhaving. Zin en onzin van de risicobeoordeling: de kleren van de keizer Welkom De moeilijke relatie tussen RIE en handhaving Zin en onzin van de risicobeoordeling: de kleren van de keizer De stappen en de methodologische problemen Jan Dillen Technisch Adviseur Federale Verzekering

Nadere informatie

Start animatie. Volgende slide

Start animatie. Volgende slide Start animatie Volgende slide Welkom Zin en onzin van de risicobeoordeling? De stappen en de methodologische problemen Jan Dillen Technisch Adviseur Federale Verzekering Preventie-adviseur Inleiding: wat/doel

Nadere informatie

Toelichting risico-inventarisatie en evaluatie (RIE)

Toelichting risico-inventarisatie en evaluatie (RIE) Toelichting risico-inventarisatie en evaluatie (RIE) De risico s per risicoveld worden in kaart gebracht aan de hand van twee werkbladen. Het eerste werkblad is een analytische registratie van de werkomstandigheden.

Nadere informatie

Plan van aanpak. Elektrisch materieel / installaties in kaart brengen Plan uitwendige invloeden opmaken

Plan van aanpak. Elektrisch materieel / installaties in kaart brengen Plan uitwendige invloeden opmaken Plan van aanpak KB 2012-12-04 Afdeling VIII Art. 23 Elektrisch materieel / installaties in kaart brengen Plan uitwendige invloeden opmaken Installaties < 1981/1983 Installaties > 1981/1983 Controle volgens

Nadere informatie

Voorwoord: status model RI&E SW

Voorwoord: status model RI&E SW Voorwoord: status model RI&E SW De Model RI&E voor de SW-branche kan gebruikt worden als basis voor een RI&E in uw SW-organisatie. De model RI&E is nadrukkelijk geen goedgekeurde branche RI&E en de inhoud

Nadere informatie

RISICO-INVENTARISATIE

RISICO-INVENTARISATIE RISICO-INVENTARISATIE 1 Algemeen 1.1 Bij het opstellen van een risico-inventarisatie worden eerst alle gevaren geïdentificeerd (binnen de gestelde gebruiksgrenzen van het product), vervolgens wordt ingeschat

Nadere informatie

Voorwoord: status model RI&E SW

Voorwoord: status model RI&E SW Voorwoord: status model RI&E SW De Model RI&E voor de SW-branche kan gebruikt worden als basis voor een RI&E in uw SW-organisatie. De model RI&E is nadrukkelijk geen goedgekeurde branche RI&E en de inhoud

Nadere informatie

Zin of onzin van de risicobeoordeling De verschillende stappen en de methodologische problemen

Zin of onzin van de risicobeoordeling De verschillende stappen en de methodologische problemen Zin of onzin van de risicobeoordeling De verschillende stappen en de methodologische problemen Ing. Jan Dillen MB, Federale Verzekeringen, e-mail jan.dillen@hotmail.com Inleiding Arborisico's krijgen veel

Nadere informatie

8/11/2016. Inhoudsopgave. Wat zijn natuurlijke elementen? 1.4 Groene speelplaats welke regels kan ik volgen? bomen. hellingen/reliëf.

8/11/2016. Inhoudsopgave. Wat zijn natuurlijke elementen? 1.4 Groene speelplaats welke regels kan ik volgen? bomen. hellingen/reliëf. 1.4 Groene speelplaats welke regels kan ik volgen? Kristel Vanorbeek Welzijnsdag 21/11/2016 Inhoudsopgave 1. Wat zijn natuurlijke elementen? 2. Rol van de PA 3. Tips 4. Definities 5. 6. 7. Niet-natuurlijke

Nadere informatie

1. Methode van risicoanalyse Matrix risico-inschatting

1. Methode van risicoanalyse Matrix risico-inschatting 1. Methode van risicoanalyse Voor het evalueren van de risico s bestaan er verschillende methodes die, afhankelijk voor het te onderzoeken onderwerp, kunnen gekozen worden. In dit eindwerk is er geopteerd

Nadere informatie

Toelichting RI&E Formats Bioscopen

Toelichting RI&E Formats Bioscopen Toelichting RI&E Formats Bioscopen Achtergrond Iedere werkgever in Nederland moet een Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) opstellen. De grondslag hiervoor ligt in de Arbowet (artikel 5.1 t/m 5.6).

Nadere informatie

RI&E Wat, waarom en hoe?

RI&E Wat, waarom en hoe? RI&E Wat, waarom en hoe? FEBEM / FEGE 4 juni 2012 Rik Brebels Corporate Advisor SHEQ van Gansewinkel Groep 1 Inhoud 1. RI&E 2. Taak Risico Analyse TRA 3. Plan van aanpak RI&E RI&E = Risico-inventarisatie

Nadere informatie

Welzijnsbeleid - Risicoanalyse

Welzijnsbeleid - Risicoanalyse Welzijnsbeleid - Risicoanalyse Infodocument Welzijnsbeleid - Risicoanalyse 1 Wettelijke aspecten Elke werkgever moet zorgdragen voor het uitschakelen van gevaarlijke arbeidsomstandigheden. Hij dient de

Nadere informatie

Bijlage 4.0 Risicoclassificatie en Kostenanalyse rev2, 08-04-2013 VERKLARING RISICO CLASSIFICATIE VOLGENS FINE & KINNEY

Bijlage 4.0 Risicoclassificatie en Kostenanalyse rev2, 08-04-2013 VERKLARING RISICO CLASSIFICATIE VOLGENS FINE & KINNEY RISICOCLASSIFICATIE EN KOSTENANALYSE Om het risiconiveau tijdens de inspectiewerkzaamheden te bepalen is een risicoclassificatie uitgevoerd. Daarnaast is er een kostenanalyse gemaakt van een fictief voorgestelde

Nadere informatie

PROVIKMO DYNAMISCH RISICOBEHEERSINGSMODEL: HANDLEIDING

PROVIKMO DYNAMISCH RISICOBEHEERSINGSMODEL: HANDLEIDING PROVIKMO DYNAMISCH RISICOBEHEERSINGSMODEL: HANDLEIDING 1. Inleiding In de reglementering inzake welzijn op het werk staat de beheersing van risico s centraal. Zo dient elke werkgever op een systematische

Nadere informatie

Inleiding tot het opstellen van een elektronische enquête met LimeSurvey

Inleiding tot het opstellen van een elektronische enquête met LimeSurvey Inleiding tot het opstellen van een elektronische enquête met LimeSurvey Cursus Wetenschappelijk denken en Informatica voor leidinggevenden in het UZ Brussel (voorjaar 2011) 4-3-2011 Herhaling titel van

Nadere informatie

Risico-inventarisatie en - evaluatie. Wim van Alphen

Risico-inventarisatie en - evaluatie. Wim van Alphen Risico-inventarisatie en - evaluatie Wim van Alphen Welke eisen worden aan de RI&E gesteld? Eisen aan de RI&E Volledig (vol > ledig) Betrouwbaar Moet een actuele RIE zijn. Actuele inzichten Onderwerpen

Nadere informatie

datavisualisatie Stappen 14-12-12 verzamelen en opschonen analyseren van data interpeteren hoorcollege 4 visualisatie representeren

datavisualisatie Stappen 14-12-12 verzamelen en opschonen analyseren van data interpeteren hoorcollege 4 visualisatie representeren Stappen datavisualisatie hoorcollege 4 visualisatie HVA CMD V2 12 december 2012 verzamelen en opschonen analyseren van data interpeteren representeren in context plaatsen 1 "Ultimately, the key to a successful

Nadere informatie

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Welzijnsdag 12 november 2012 1 Inhoudsopgave Korte schets wetgeving De risicoanalyse Preventiemaatregelen Rolverdeling in

Nadere informatie

HOOFDSTUK I - INLEIDENDE BEGRIPPEN

HOOFDSTUK I - INLEIDENDE BEGRIPPEN HOOFDSTUK I - INLEIDENDE BEGRIPPEN 1.2 Kansveranderlijken en verdelingen 1 Veranderlijken Beschouw een toevallig experiment met uitkomstenverzameling V (eindig of oneindig), de verzameling van alle gebeurtenissen

Nadere informatie

Circulaire ARBEIDSWEGONGEVAL

Circulaire ARBEIDSWEGONGEVAL art 7 ERNSTIG Welzijnswet 1996, art 94bis, 1 KB Welzijnsbeleid 1998, art 26, 4 ARBEIDSWEGONGEVAL Een ongeval van een werknemer is een arbeidsongeval (AO) als volgende voorwaarden zijn vervuld: een plotse

Nadere informatie

lengte aantal sportende broers/zussen

lengte aantal sportende broers/zussen Oefening 1 Alvorens opgenomen te worden in een speciaal begeleidingsprogramma s voor jonge talentvolle lopers, worden jonge atleten eerst onderworpen aan een aantal vragenlijsten en onderzoeken. Uit het

Nadere informatie

OMSTANDIG VERSLAG ERNSTIG ONGEVAL (volgens KB 24.02.2005)

OMSTANDIG VERSLAG ERNSTIG ONGEVAL (volgens KB 24.02.2005) OMSTANDIG VERSLAG ERNSTIG ONGEVAL (volgens KB 24.02.2005) De werkgever zorgt ervoor dat de Interne of Externe dienst voor Preventie op het Werk elk ernstig arbeidsongeval onmiddellijk onderzoekt en een

Nadere informatie

De moeilijke relatie tussen risico-identificatie en -evaluatie en de handhaving

De moeilijke relatie tussen risico-identificatie en -evaluatie en de handhaving De moeilijke relatie tussen risico-identificatie en -evaluatie en de handhaving Ing. Jan Dillen MBA (Federale Verzekering, BE) Samenvatting De wetgeving voorziet de opmaak in de arbeidsorganisaties van

Nadere informatie

NIVEAU 3: ANALYSE. INLEIDING Expertise

NIVEAU 3: ANALYSE. INLEIDING Expertise SOBANE methode: Thermische omgevingsfactoren NIVEAU 3: ANALYSE INLEIDING Expertise PREVENTION Doelstellingen Het risico van thermische belasting of ongemak evalueren onder de omstandigheden die tijdens

Nadere informatie

WERKEN MET EEN ELEKTRONISCHE DRBS

WERKEN MET EEN ELEKTRONISCHE DRBS WERKEN MET EEN ELEKTRONISCHE DRBS INHOUDSOPGAVE DEEL I 1 Het dynamisch risicobeheersingssysteem... 2 1.1 Definitie... 2 1.2 Doel van het DRBS en de elementen om het te verwezenlijken... 2 1.3 Het globaal

Nadere informatie

(Voor de EER relevante tekst)

(Voor de EER relevante tekst) L 185/6 UITVOERINGSVERORDENING (EU) 2015/1136 VAN DE COMMISSIE van 13 juli 2015 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 402/2013 betreffende de gemeenschappelijke veiligheidsmethode voor risico-evaluatie

Nadere informatie

Verzekeren kan anders. Collectieve verzekeringen van Interpolis voor hockeyverenigingen.

Verzekeren kan anders. Collectieve verzekeringen van Interpolis voor hockeyverenigingen. Verzekeren kan anders. Collectieve verzekeringen van Interpolis voor hockeyverenigingen. 1 1 Visie van Interpolis op verzekeren 2 Collectieve aansprakelijkheidsverzekering Sporten is gezond. En hockey

Nadere informatie

RIE Vragenlijst Editor

RIE Vragenlijst Editor Handleiding RIE Vragenlijst Editor Versie 1.0 Datum: 29 oktober 2015 IT&Care B.V. Inhoudsopgave 1. INLEIDING EN VERANTWOORDING... 3 2. OVERZICHT RIE VRAGENLIJSTEN... 4 3. AANMAKEN VAN EEN NIEUWE VRAGENLIJST...

Nadere informatie

A. Week 1: Introductie in de statistiek.

A. Week 1: Introductie in de statistiek. A. Week 1: Introductie in de statistiek. Populatie en steekproef. In dit vak leren we de basis van de statistiek. In de statistiek probeert men erachter te komen hoe we de populatie het beste kunnen observeren.

Nadere informatie

Grip op menselijk falen met FlowZ. Simona Orzan en Peter Van Gestel Delta PI

Grip op menselijk falen met FlowZ. Simona Orzan en Peter Van Gestel Delta PI Grip op menselijk falen met FlowZ Simona Orzan en Peter Van Gestel Delta PI AMC Seminar, Den Helder, 3 november 2011 Errare humanum est Wat is een menselijke fout? Een menselijke fout is het niet of onjuist

Nadere informatie

Risicoanalyse chemische agentia. Vergelijking van de risicoanalysetools voor chemische agentia

Risicoanalyse chemische agentia. Vergelijking van de risicoanalysetools voor chemische agentia Risicoanalyse chemische agentia Vergelijking van de risicoanalysetools voor chemische agentia Lucie Huyghebaert lucie.huyghebaert@provikmo.com 0472 22 12 43 057 47 47 52 Inhoud Hoe ga je van start? Simulatie

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid SCSZ/11/006 BERAADSLAGING NR. 11/005 VAN 11 JANUARI 2011 MET BETREKKING TOT DE MEDEDELING VAN PERSOONSGEGEVENS

Nadere informatie

HOOFDSTUK VI NIET-PARAMETRISCHE (VERDELINGSVRIJE) STATISTIEK

HOOFDSTUK VI NIET-PARAMETRISCHE (VERDELINGSVRIJE) STATISTIEK HOOFDSTUK VI NIET-PARAMETRISCHE (VERDELINGSVRIJE) STATISTIEK 1 1. INLEIDING Parametrische statistiek: Normale Verdeling Niet-parametrische statistiek: Verdelingsvrij Keuze tussen de twee benaderingen I.

Nadere informatie

Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003

Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003 Uit De Ophaalbrug, werkmateriaal bij de overstap basisonderwijs voortgezet onderwijs, sept. 2003 REKENEN-WISKUNDE VERSLAG Samenstelling De BOVO-kwaliteitsgroep rekenen-wiskunde bestond uit: Sira Kamermans,

Nadere informatie

Aan de raad van de gemeente Lingewaard

Aan de raad van de gemeente Lingewaard 6 Aan de raad van de gemeente Lingewaard *14RDS00194* 14RDS00194 Onderwerp Nota Risicomanagement & Weerstandsvermogen 2014-2017 1 Samenvatting In deze nieuwe Nota Risicomanagement & Weerstandsvermogen

Nadere informatie

Definitie van een ernstig arbeidsongeval volgens artikel 94bis 1 van de Welzijnswet:

Definitie van een ernstig arbeidsongeval volgens artikel 94bis 1 van de Welzijnswet: 7.1.2 Bestrijding van ernstige arbeidsongevallen Wat is een ernstig arbeidsongeval? Definitie van een ernstig arbeidsongeval volgens artikel 94bis 1 van de Welzijnswet: Een ongeval dat zich op de arbeidsplaats

Nadere informatie

VEILIGHEIDSDOSSIER EXTRA-MUROS-ACTIVITEITEN 1. INFORMATIE VOOR DE PREVENTIEADVISEUR

VEILIGHEIDSDOSSIER EXTRA-MUROS-ACTIVITEITEN 1. INFORMATIE VOOR DE PREVENTIEADVISEUR VEILIGHEIDSDOSSIER EXTRA-MUROS-ACTIVITEITEN 1. INFORMATIE VOOR DE PREVENTIEADVISEUR 1.1. Handleiding 1.1.1. Inleiding In het kader van het algemene opvoedingsproject van de school, worden regelmatig extramuros-activiteiten

Nadere informatie

Inleiding tot de meettheorie

Inleiding tot de meettheorie Inleiding tot de meettheorie Meten is het toekennen van cijfers aan voorwerpen. Koeien Koeien in een kudde, studenten in een auditorium, mensen met een bepaalde stoornis, leerlingen met meer dan 15 in

Nadere informatie

5.0 Voorkennis. Er zijn verschillende manieren om gegevens op een grafische wijze weer te geven: 1. Staafdiagram:

5.0 Voorkennis. Er zijn verschillende manieren om gegevens op een grafische wijze weer te geven: 1. Staafdiagram: 5.0 Voorkennis Er zijn verschillende manieren om gegevens op een grafische wijze weer te geven: 1. Staafdiagram: De lengte van de staven komt overeen met de hoeveelheid; De staven staan meestal los van

Nadere informatie

In het Belgisch Staatsblad van 31 december 2012 werd op bladzijde 88607 e.v. bovengenoemd besluit gepubliceerd.

In het Belgisch Staatsblad van 31 december 2012 werd op bladzijde 88607 e.v. bovengenoemd besluit gepubliceerd. VLAAMSE OVERHEID [C 2013/35060] 21 DECEMBER 2012. Besluit van de Vlaamse Regering tot wijziging van het Energiebesluit van 19 november 2010, wat betreft de groenestroomcertificaten, de warmtekrachtcertificaten

Nadere informatie

Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2

Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2 Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Europees Sociaal Fonds Datum:...................... Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2 Parameter Cijfermatige gegevens

Nadere informatie

RISICOANALYSE SPREADERBEAMS VOLGENS METHODE FINE EN KINNEY

RISICOANALYSE SPREADERBEAMS VOLGENS METHODE FINE EN KINNEY RISICOANALYSE SPREADERBEAMS VOLGENS METHODE FINE EN KINNEY INHOUDSOPGAVE: Hoofdstuk Omschrijving Pagina 1 Inleiding 2 2 Risicoanalyse 2 3 Risicobeoordeling 4 4 Risicoreductie 7 1. INLEIDING: Het spreader

Nadere informatie

Indexcijfers. - We rekenen volumes van allerlei zaken om naar procenten - We vergelijken vervolgens die cijfers om conclusies te trekken

Indexcijfers. - We rekenen volumes van allerlei zaken om naar procenten - We vergelijken vervolgens die cijfers om conclusies te trekken Wat is een? Binnen de economie vergelijken we vaak procentuele ontwikkelingen. Die ontwikkelingen zijn in geld uitgedrukt soms lastig te doorzien. Zo wordt de economische groei van een land uitgedrukt

Nadere informatie

Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts. Wiskunde: gemiddelden, ongelijkheden enz 23/5/2015. dr. Brenda Casteleyn

Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts. Wiskunde: gemiddelden, ongelijkheden enz 23/5/2015. dr. Brenda Casteleyn Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts Wiskunde: gemiddelden, ongelijkheden enz 23/5/2015 dr. Brenda Casteleyn Met dank aan: Atheneum van Veurne (http://www.natuurdigitaal.be/geneeskunde/fysica/wiskunde/wiskunde.htm),

Nadere informatie

Kennismaking met Risico-analyses. HKZ 18 juni 2015

Kennismaking met Risico-analyses. HKZ 18 juni 2015 Kennismaking met Risico-analyses HKZ 18 juni 2015 kwaliteit en veiligheid zorg-en welzijnssector HKZ, ISO, ZKN 18 jaar ervaring Willy Limpens, adviseur en gekwalificeerd Lead Auditor, o.a. HKZ VMS Agenda

Nadere informatie

Bedrijfsnamen. nvt nvt nvt nvt

Bedrijfsnamen. nvt nvt nvt nvt (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder Andere relatie, namelijk

Nadere informatie

VEILIGHEIDSPLAN. NV BOUWBEDRIJF VMG-DE COCK Industriepark-West 55 9100 SINT-NIKLAAS Tel. : 03/766.02.34 Fax. : 03/777.26.77

VEILIGHEIDSPLAN. NV BOUWBEDRIJF VMG-DE COCK Industriepark-West 55 9100 SINT-NIKLAAS Tel. : 03/766.02.34 Fax. : 03/777.26.77 VEILIGHEIDSPLAN NV BOUWBEDRIJF VMG-DE COCK Industriepark-West 55 9100 SINT-NIKLAAS Tel. : 03/766.02.34 Fax. : 03/777.26.77 1. Inhoudstafel A. Inleiding 1. Inhoudstafel 2. Beleidsverklaring 3. Toelichting

Nadere informatie

Handreiking voor het uitvoeren van studies naar het effect van aardbevingen voor bedrijven in de industriegebieden in Groningen

Handreiking voor het uitvoeren van studies naar het effect van aardbevingen voor bedrijven in de industriegebieden in Groningen Handreiking voor het uitvoeren van studies naar het effect van aardbevingen voor bedrijven in de industriegebieden in Groningen Opzet van de studie naar de effecten van een aardbeving Fase 1: kwalitatieve

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE. HOOFDSTUK 6 AFRONDEN Inleiding Cijfers Verstandig afronden 48 BLZ

INHOUDSOPGAVE. HOOFDSTUK 6 AFRONDEN Inleiding Cijfers Verstandig afronden 48 BLZ INHOUDSOPGAVE BLZ HOOFDSTUK 1 DOMEIN A: GETALLEN 15 1.1. Inleiding 15 1.2. Cijfers en getallen 15 1.3. Gebroken getallen 16 1.4. Negatieve getallen 17 1.5. Symbolen en vergelijken van getallen 19 HOOFDSTUK

Nadere informatie

Onderzoeksmethodiek LE: 2

Onderzoeksmethodiek LE: 2 Onderzoeksmethodiek LE: 2 3 Parameters en grootheden 3.1 Parameters Wat is een parameter? Een karakteristieke grootheid van een populatie Gem. gewicht van een 34-jarige man 3.2 Steekproefgrootheden Wat

Nadere informatie

Mastermind met acht kleuren

Mastermind met acht kleuren Geschreven voor het vak: Wiskunde gedoceerd door H. Mommaerts Onderzoekscompetentie Mastermind met acht kleuren Auteurs: Tom Demeulemeester Pieter Van Walleghem Thibaut Winters 6LWIi 22 april 2014 1 Inleiding

Nadere informatie

De Taak Risico Analyse (TRA)

De Taak Risico Analyse (TRA) De Taak Risico Analyse (TRA) Bezint eert gij begint door J.N. (Hans) Rijnders MBA van HKb Echelon Pagina 1 Inhoudsopgave Inleiding...3 Wat is een TRA?...3 Doel TRA...3 Reikwijdte (scope) van de TRA + beslisproces

Nadere informatie

DAVGOS. Vergadering: vrijdag 27 november 2009 Nr.: EM2009/2. Agendapunt Verslag Opmerkingen/actiepunt

DAVGOS. Vergadering: vrijdag 27 november 2009 Nr.: EM2009/2. Agendapunt Verslag Opmerkingen/actiepunt DAVGOS Werkgroep Preventieadviseurs Elektromechanica Bespreking: Oude Elektrische installaties Rik Callens - Eric Van Gucht Eddy Leemans Georges Bouchier Kurt Van Meerhaeghe - P. De Roissart Gastheer:

Nadere informatie

Hoofdstuk 5: TABELLEN

Hoofdstuk 5: TABELLEN Hoofdstuk 5: TABELLEN 1. Wat moet ik leren? (handboek p. 172-201 5.1 Tabellen en staafdiagrammen 1 / 6 H4 Tabellen, staafdiagrammen en grafieken 5.2 Grafieken lezen Een grafiek en een staafdiagram herkennen.

Nadere informatie

Veeltermen. Module 2. 2.1 Definitie en voorbeelden. Een veelterm met reële coëfficiënten in één veranderlijke x is een uitdrukking van de vorm

Veeltermen. Module 2. 2.1 Definitie en voorbeelden. Een veelterm met reële coëfficiënten in één veranderlijke x is een uitdrukking van de vorm Module 2 Veeltermen 2.1 Definitie en voorbeelden Een veelterm met reële coëfficiënten in één veranderlijke x is een uitdrukking van de vorm a 0 +a 1 x+a 2 x 2 + +a n x n met a 0,a 1,a 2,...,a n Ê en n

Nadere informatie

Risicoanalyse chemische agentia bij gebruik van Chemikmo = Stapsgewijs tot preventie en adequate controle van de blootstelling

Risicoanalyse chemische agentia bij gebruik van Chemikmo = Stapsgewijs tot preventie en adequate controle van de blootstelling Risicoanalyse chemische agentia bij gebruik van Chemikmo = Stapsgewijs tot preventie en adequate controle van de blootstelling Prebes, 10/10/2016 Ing. Bart Muylle Stapsgewijs tot preventie en adequate

Nadere informatie

Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding. G.J.E. Rutten

Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding. G.J.E. Rutten 1 Over Plantinga s argument voor de existentie van een noodzakelijk bestaand individueel ding G.J.E. Rutten Introductie In dit artikel wil ik het argument van de Amerikaanse filosoof Alvin Plantinga voor

Nadere informatie

BIJDRAGE TOT INRICHTING VAN EEN LEERATELIER ELEKTRICITEIT

BIJDRAGE TOT INRICHTING VAN EEN LEERATELIER ELEKTRICITEIT BIJDRAGE TOT IRICHTIG VA EE LEERATELIER ELEKTRICITEIT Risicoanalyse op verschillende elektrische netstelsels Realisatie samenwerking FOD WASO - VDAB Waarom veiligheid? In de Welzijnswet wordt de werkgever

Nadere informatie

VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS. Kansmodellen. 3. Populatie en steekproef. Werktekst voor de leerling. Prof. dr. Herman Callaert

VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS. Kansmodellen. 3. Populatie en steekproef. Werktekst voor de leerling. Prof. dr. Herman Callaert VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS Kansmodellen. Werktekst voor de leerling Prof. dr. Herman Callaert Hans Bekaert Cecile Goethals Lies Provoost Marc Vancaudenberg . Populatie: een intuïtieve definitie.... Een

Nadere informatie

Uitleg: In de bovenstaande oefening zie je in het eerste blokje een LEES en een SCHRIJF opdracht. Dit is nog lesstof uit het tweede trimester.

Uitleg: In de bovenstaande oefening zie je in het eerste blokje een LEES en een SCHRIJF opdracht. Dit is nog lesstof uit het tweede trimester. In onderstaande oefeningen zijn kleuren gebruikt. Deze dienen aleen om de structuren makkelijker terug te kunnen herkennen. Ze worden niet standaard zo gebruikt. De dunne rood/roze balken zijn ook geen

Nadere informatie

Impactmeting: een 10 stappenplan

Impactmeting: een 10 stappenplan Impactmeting: een 10 stappenplan Stap 1: De probleemanalyse De eerste stap in een impactmeting omvat het formuleren van de zogenaamde probleemanalyse welke tot stand komt door antwoord te geven op de volgende

Nadere informatie

Hoofdstuk 3: Onderdelen van een risico-analyse

Hoofdstuk 3: Onderdelen van een risico-analyse Cur frame Page 47 Thursday, August 10, 2000 9:10 AM Hoofdstuk 3: Onderdelen van een risico-analyse 3.1 INLEIDING Alvorens in te gaan op de analyse van risico s, is het noodzakelijk om het begrip risico

Nadere informatie

Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer. Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement

Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer. Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement Inhoudsopgave Psychosociale risico s? De nieuwe wetgeving De psychosociale risicoanalyse

Nadere informatie

Codex over het welzijn op het werk. Boek I.- Algemene beginselen. Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid

Codex over het welzijn op het werk. Boek I.- Algemene beginselen. Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid Codex over het welzijn op het werk Boek I.- Algemene beginselen Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid Omzetting in Belgisch recht van de Europese richtlijn 89/391/EEG van de Raad

Nadere informatie

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar 24/04/2013 Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar Sint-Ursula-Instituut Rekenprocedures eerste leerjaar Rekenen, hoe doe ik dat? 1. E + E = E 2 + 5 = 7 Ik heb er 2. Er komen er 5 bij. Dat is

Nadere informatie

Koninklijk besluit van 4 juni 2012 thermische omgevingsfactoren (Belgisch Staatsblad van 21 juni 2012)

Koninklijk besluit van 4 juni 2012 thermische omgevingsfactoren (Belgisch Staatsblad van 21 juni 2012) Koninklijk besluit van 4 juni 2012 thermische omgevingsfactoren (Belgisch Staatsblad van 21 juni 2012) Lieve Ponnet Adviseur-generaal Algemene directie humanisering van de arbeid Afdeling normen welzijn

Nadere informatie

Prospectieve risicoinventarisatie

Prospectieve risicoinventarisatie Jeannette Knol, Eric Masseus adviseurs kwaliteit Prospectieve risicoinventarisatie SAFER, (H)FMEA Definitie Voorspellende analysemethode om onveilige situaties (risico s) te inventariseren en preventief

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN FEDICT DIENSTEN

ALGEMENE VOORWAARDEN FEDICT DIENSTEN ALGEMENE VOORWAARDEN FEDICT DIENSTEN Doel van het document: De algemene voorwaarden voor Fedict diensten bevatten de standaardvoorwaarden voor het gebruik van alle Fedict diensten. Ze worden aangevuld

Nadere informatie

Bureau KAM/Arbo Waternet Deel RI&E Bodem- en Milieu Technologie

Bureau KAM/Arbo Waternet Deel RI&E Bodem- en Milieu Technologie Bureau KAM/Arbo Waternet Deel RI&E Bodem- en Milieu Technologie Datum inspectie mei 2010 Datum rapport 25 mei 2010 Sector Sector O&P/ sector Drinkwater Auditeur Henk Blaauw / Martin Hammer Opsteller Martin

Nadere informatie

Publieksveiligheid en het Veiligheidsplan

Publieksveiligheid en het Veiligheidsplan Publieksveiligheid en het Veiligheidsplan Programma 1. Wat houdt publieksveiligheid in? 2. Risico-analyse 3. Wat is de rol van de gemeente? 4. Voorbeeld: verkeersveiligheid 5. Voorbeeld: vallende voorwerpen

Nadere informatie

Gemeenschappelijke veiligheidsmethode voor risico-evaluatie en -beoordeling

Gemeenschappelijke veiligheidsmethode voor risico-evaluatie en -beoordeling Gemeenschappelijke veiligheidsmethode voor risico-evaluatie en -beoordeling Thierry BREYNE, Dragan JOVICIC Europees Spoorwegbureau Eenheid Veiligheid Dienst Veiligheidsbeoordeling Adres: 120 Rue Marc LEFRANCQ

Nadere informatie

BIEDINGSFORMULIER. Artikel 1. Voorwerp. Artikel 2. Geldigheid biedingen

BIEDINGSFORMULIER. Artikel 1. Voorwerp. Artikel 2. Geldigheid biedingen BIEDINGSFORMULIER Artikel 1. Voorwerp De stad biedt openbaar aan, onder de vorm van gesloten digitale biedingen, het recht tot uitbating van het maandelijks marktevenement Woensdagse Brocantemarkt op de

Nadere informatie

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS

ARBO anders bezien. Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS ARBO anders bezien Wetgeving in uitvoering. R. Berends, Kapitein AH Stoff PRM Staf CLAS Wie ben ik? Richard Berends (1962) Werkzaam bij de Koninklijke landmacht (1981) Hygiëne en preventieve gezondheidszorg

Nadere informatie

VEILIG WERKEN OP HOOGTE

VEILIG WERKEN OP HOOGTE VEILIG WERKEN OP HOOGTE RICHTLIJN VAN DE ALGEMENE SCHOORSTEENVEGERS PATROONS BOND Voor wie is de richtlijn bedoeld? Deze richtlijn geldt voor alle werkenden (werkgevers, medewerkers, zelfstandig werkenden)

Nadere informatie

Inleiding, kader, aanzet tot risicoanalyse Deel 1 Machteld Van de Woestyne

Inleiding, kader, aanzet tot risicoanalyse Deel 1 Machteld Van de Woestyne Inleiding, kader, aanzet tot risicoanalyse Deel 1 Machteld Van de Woestyne Inleiding - Basisprincipes De Welzijnswet ( 96, Codex) vereist dat de werkgever de nodige maatregelen neemt om de veiligheid en

Nadere informatie

Bij het oplossen van een telprobleem zijn de volgende 2 dingen belangrijk: Is de volgorde van de gekozen dingen van belang?

Bij het oplossen van een telprobleem zijn de volgende 2 dingen belangrijk: Is de volgorde van de gekozen dingen van belang? 4. tellen & kansen 4.1 Tellen Herkennen Je kunt een vraag over telproblemen herkennen aan signaalwoorden: - hoeveel mogelijkheden, manieren, routes, volgordes etc. zijn er?, - bereken het aantal mogelijkheden/manieren

Nadere informatie

Negometrix Best Buy in 4 stappen

Negometrix Best Buy in 4 stappen Negometrix Best Buy in 4 stappen Economisch Meest Voordelige Inschrijving De Negometrix Utility Index berekent de Best Buy, ook wel de Economisch Meest Voordelige Inschrijving. De Nederlandse vertaling

Nadere informatie

360 FEEDBACK 15/06/2012. Thomas Leiderschap Vragenlijst. Thomas Voorbeeld. Persoonlijk & Vertrouwelijk

360 FEEDBACK 15/06/2012. Thomas Leiderschap Vragenlijst. Thomas Voorbeeld. Persoonlijk & Vertrouwelijk 360 FEEDBACK 15/06/2012 Thomas Leiderschap Vragenlijst Thomas Voorbeeld Persoonlijk & Vertrouwelijk S Hamilton-Gill & Thomas International Limited 1998-2013 http://www.thomasinternational.net 1 Inhoud

Nadere informatie

ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL

ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL Om snel een inschatting te maken van het risico op brandoverslag bij industriële hallen kunt u de ROCKWOOL brandoverslag Rekentool gebruiken. Hiermee kan de benodigde brandwerendheid

Nadere informatie

TIP 10: ANALYSE VAN DE CIJFERS

TIP 10: ANALYSE VAN DE CIJFERS TOETSTIP 10 oktober 2011 Bepaling wat en waarom je wilt meten Toetsopzet Materiaal Betrouw- baarheid Beoordeling Interpretatie resultaten TIP 10: ANALYSE VAN DE CIJFERS Wie les geeft, botst automatisch

Nadere informatie

Risicoanalyse beknelling aan watercirculatiesystemen

Risicoanalyse beknelling aan watercirculatiesystemen Risicoanalyse beknelling aan watercirculatiesystemen 24-10-2016, Roelofarendsveen. Dit document is opgesteld door Stichting The Blue Cap Foundation en kan als leidraad worden gebruikt bij het uitvoeren

Nadere informatie

Nascholing voor leerlingen. Software-ontwikkeling met behulp van Lego Mindstorms

Nascholing voor leerlingen. Software-ontwikkeling met behulp van Lego Mindstorms Nascholing voor leerlingen Software-ontwikkeling met behulp van Lego Mindstorms Lego Mindstorms Hardware - RCX (programmeerbare legosteen) - Sensoren - Motoren Software - Robotics Invention System 2.0

Nadere informatie

Afdeling I. - Toepassingsgebied en definities

Afdeling I. - Toepassingsgebied en definities Koninklijk besluit van 4 december 2012 betreffende de minimale voorschriften inzake veiligheid van elektrische installaties op arbeidsplaatsen (B.S. 21.12.2012) Afdeling I. - Toepassingsgebied en definities

Nadere informatie

Occasions bij Ben de Beun

Occasions bij Ben de Beun 8 Noordhoff Uitgevers bv Occasions bij Ben de Beun Een medewerker van een autotijdschrift doet een onderzoek naar de prijzen en eigenschappen van gebruikte auto s. Voor acht bekende modellen werd het aanbod

Nadere informatie

2 n 1. OPGAVEN 1 Hoeveel cijfers heeft het grootste bekende Mersenne-priemgetal? Met dit getal vult men 320 krantenpagina s.

2 n 1. OPGAVEN 1 Hoeveel cijfers heeft het grootste bekende Mersenne-priemgetal? Met dit getal vult men 320 krantenpagina s. Hoofdstuk 1 Getallenleer 1.1 Priemgetallen 1.1.1 Definitie en eigenschappen Een priemgetal is een natuurlijk getal groter dan 1 dat slechts deelbaar is door 1 en door zichzelf. Om technische redenen wordt

Nadere informatie

Bijlage arbeidsreglement

Bijlage arbeidsreglement Bijlage arbeidsreglement (voorbeeld) Procedure voor psychosociale risico s 1. Doel, definities en toepassingsgebied 1.1. Doel Deze procedures dragen bij tot het welzijn van werknemers en vullen de algemene

Nadere informatie

Cliëntnaam: Cliëntnummer: Jaar: Verantwoordelijk accountant: Ja Nee Opmerkingen OPDRACHTGERICHTE KWALITEITSBEOORDELING

Cliëntnaam: Cliëntnummer: Jaar: Verantwoordelijk accountant: Ja Nee Opmerkingen OPDRACHTGERICHTE KWALITEITSBEOORDELING Cliëntnaam: Cliëntnummer: Jaar: Verantwoordelijk accountant: Ja Nee Opmerkingen OPDRACHTGERICHTE KWALITEITSBEOORDELING Algemeen: De beoordeling van de werking van het kwaliteitsbeheersingssysteem omvat

Nadere informatie

Als we bv 2 db-waardes hebben: -31db en -52db dan kunnen we zeggen dat het verschil 21dB is. Maar klopt dit wel? Daarom controleren we even:

Als we bv 2 db-waardes hebben: -31db en -52db dan kunnen we zeggen dat het verschil 21dB is. Maar klopt dit wel? Daarom controleren we even: Db en afgeleiden 1 Inleiding Door de jaren heen zijn er veel verschillende Decibel afgeleiden ontstaan en ook veel verwarring. Volgend artikel is gebaseerd op een artikel door Lionel dumond en is vertaald

Nadere informatie

Meten: algemene beginselen. Harry B.G. Ganzeboom ADEK UvS College 1 28 februari 2011

Meten: algemene beginselen. Harry B.G. Ganzeboom ADEK UvS College 1 28 februari 2011 Meten: algemene Harry B.G. Ganzeboom ADEK UvS College 1 28 februari 2011 OPZET College 1: Algemene College 2: Meting van attitudes (ISSP) College 3: Meting van achtergrondvariabelen via MTMM College 4:

Nadere informatie

BESTRIJDING VAN ERNSTIGE ARBEIDSONGEVALLEN

BESTRIJDING VAN ERNSTIGE ARBEIDSONGEVALLEN BESTRIJDING VAN ERNSTIGE ARBEIDSONGEVALLEN In 2003 werd de welzijnswet uitgebreid met een nieuw hoofdstuk met als titel Maatregelen om de herhaling van ernstige arbeidsongevallen te voorkomen. Hiermee

Nadere informatie

Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie

Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie Procedure melden ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie Inleiding Ondanks alle preventieve maatregelen kan het toch zijn dat zich een ongeval, incident/bijna ongeval of gevaarlijke situatie

Nadere informatie

Eerste hulp op het werk

Eerste hulp op het werk Eerste hulp op het werk De regelgeving in de praktijk IDEWE 1 Vragen: Is/wordt de eerste hulp in uw (aangesloten) onderneming goed geregeld/uitgevoerd/opgevolgd? IDEWE 2 Vragen: Is/wordt de eerste hulp

Nadere informatie

Risicocommunicatie. Gezondheid als uitgangspunt, een kwestie van vertrouwen?? Henk Jans, arts Inhoudsmanager Bureau GMV 10 juli 2008

Risicocommunicatie. Gezondheid als uitgangspunt, een kwestie van vertrouwen?? Henk Jans, arts Inhoudsmanager Bureau GMV 10 juli 2008 Risicocommunicatie Gezondheid als uitgangspunt, een kwestie van vertrouwen?? Henk Jans, arts Inhoudsmanager Bureau GMV 10 juli 2008 Presentatie Beleving risico s in relatie tot (praktijk) Wat is een risico?

Nadere informatie

Zelftoets. bij leereenheid 2: Methoden en technieken van kwaliteitszorg

Zelftoets. bij leereenheid 2: Methoden en technieken van kwaliteitszorg Zelftoets bij leereenheid 2: Methoden en technieken van kwaliteitszorg 1 Procescontrole onderscheidt zich van productcontrole omdat men bij procescontrole a een onderscheid kan maken tussen partijen van

Nadere informatie

Getallenleer Inleiding op codeertheorie. Cursus voor de vrije ruimte

Getallenleer Inleiding op codeertheorie. Cursus voor de vrije ruimte Getallenleer Inleiding op codeertheorie Liliane Van Maldeghem Hendrik Van Maldeghem Cursus voor de vrije ruimte 2 Hoofdstuk 1 Getallenleer 1.1 Priemgetallen 1.1.1 Definitie en eigenschappen Een priemgetal

Nadere informatie

DOS-oefening 2. lengte Aantal sportende broers/zussen

DOS-oefening 2. lengte Aantal sportende broers/zussen DOS-oefening 2 Oefening 1: meetniveaus Alvorens opgenomen te worden in een speciaal begeleidingsprogramma s voor jonge talentvolle lopers, worden jonge atleten eerst onderworpen aan een aantal vragenlijsten

Nadere informatie

Percentage afwijkingen groter dan vijf decibel

Percentage afwijkingen groter dan vijf decibel Om beter op zoek te kunnen gaan waar er verbeteringen kunnen toegevoegd worden aan de algoritmes heb ik een hulpfunctie gemaakt die in plaats van het interpoleren tussen fingerprints slechts de positie

Nadere informatie

BUSINESS RISK MANAGEMENT

BUSINESS RISK MANAGEMENT BUSINESS RISK MANAGEMENT Algemene benadering FEDICT Quick-Win-methode Datum Auteur Versie 24/8/26 A. Huet - A. Staquet V1. Inhoud 1 DOELSTELLING VAN HET DOCUMENT... 2 2 DEFINITIES... 2 3 PRINCIPE... 3

Nadere informatie

SOBANE methoden: Hand-arm trillingen NIVEAU 3: ANALYSE. INLEIDING Expertise

SOBANE methoden: Hand-arm trillingen NIVEAU 3: ANALYSE. INLEIDING Expertise SOBANE methoden: Hand-arm trillingen NIVEAU 3: ANALYSE INLEIDING Expertise PREVENTION Doelstellingen Aan de hand van tabellen, het risico verbonden aan hand-arm trillingen evalueren onder de omstandigheden

Nadere informatie