Een bodem in balans. Een bodem in balans

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een bodem in balans. Een bodem in balans"

Transcriptie

1 Een bodem in balans Is de combinatie van organische stofopbouw en beperking van P-verliezen haalbaar? Thijs Vanden Nest Studienamiddag ie-net 26 november Een bodem in balans Is de combinatie van organische stofopbouw en beperking van P-verliezen haalbaar? 2 1

2 Inhoud P-voeding van het gewas Koolstof en fosfor in onze bodems anno 2015 Fosfor in MAP V Stalmest en compost Nieuwe organische meststoffen 3 P-voeding van het gewas Organismen hebben P nodig voor DNA, ATP, beendergestel P-gehalte als kwaliteitsfactor bij veevoer Vb. droogstaande koe 2,0 g P/kg DS Melkgevende koe 2,5-3,3 g P/kg DS Complexe P-cyclus P is immobiel P aanbrengen kort tegen de plantenwortel Gewassen kunnen moeilijk aan P Symbiose met micro-organismen Gewassen met kort groeiseizoen en beperkt wortelgestel hebben het moeilijker P moet vooral beschikbaar zijn op de juiste plek bv. belang van rijenbemesting of startfosfor 4 2

3 Organische P Anorganische P Organische stof immobilisatie mineralisatie bodemwater solubilization Fe, Al or Ca (hydr)oxiden BODEM bodemwater + Fe, Al or Ca (hydr)oxiden Fe en Al Ca BODEM 3

4 P-voeding van het gewas P-AL Gemakkelijk beschikbare P voorraad 2000 kg P 2 O 5 /ha P-beschikbaarheid voor plant en uitspoeling 10 kg P 2 O 5 /ha 7 Inhoud P-voeding van het gewas Koolstof en fosfor in onze bodems anno 2015 Fosfor in MAP V Stalmest en compost Nieuwe organische meststoffen 8 4

5 Koolstof en fosfor in onze bodems Koolstof: Analyse in bv. TOC-analyzer (verbranding 1050 C) Streefzone leem-zandleem akkerland = 1,2-1,6% C is geen productiefactor, maar garandeert productie Bodemleven Waterbergend vermogen Erosie Bewerkbaarheid van de bodem Bodemstructuur Fosfor: Gebaseerd op bodemvoorraad Ammoniumlactaat extractie (ph = 3,75) P-AL Streefzone akkerland = mg P/100g Belangrijke productiefactor Bemesting op vruchtwisselingsniveau, voorraad aanvullen P-inhoud bepaalt dikwijls de bemestingsdosis anno Koolstof en fosfor in onze bodems 10 5

6 Koolstof en fosfor in onze bodems streefzone opbrengst 5% 18% 35% 30% 12% P-AL Maes, S., Elsen, A., Tits, M., Boon, W., Deckers, S., Bries, J., Vogels, N., Vandendriessche, H., Wegwijs in de bodemvruchtbaarheid van de Belgische akkerbouw- en weilandpercelen ( ). Bodemkundige Dienst van België, Heverlee, Belgium, 198 pp. 11 Koolstof en fosfor in onze bodems Conclusie: er moet stabiele organische stof aangevoerd worden, maar die moet P-arm zijn! meststof EOS* Total P 2 O 5 kg /ton kg/ton C/P ratio runderdrijfmest 30 1,4 23 varkensdrijfmest 20 5,0 6 runderstalmest 80 2,9 28 kippenmest ,1-31, Champost ,0 21 GFT-compost 200 7,0 45 groencompost 160 2,8 91 digestaat ,6-2, * Bron VLACO en LNE EOS = effectieve organische stof = hoeveelheid stabiele organische stof In de bodem mineraliseert iedere jaar kg EOS/ha.jaar 12 6

7 Inhoud P-voeding van het gewas Koolstof en fosfor in onze bodems anno 2015 Fosfor in MAP V Stalmest en compost Nieuwe organische meststoffen 13 Fosfor en MAPV Principe P uitmijnen waar nodig P-norm op basis van een klasse en het gewas Klasse III = referentieklasse Na 2017 Klasse IV = referentieklasse Bodemstaal (5 jaar geldig + terugbetaling bij klasse I of II) opbrengst streefzone P-verlies P beschikbaarheid 14 7

8 Klasse Fosfor en MAPV Akkerland (mg P/100g) Grasland (mg P/100g) I II > 12 en 18 > 19 en 25 III >18 en 40 >25 en 50 IV > 40 > 50 Teelt/P-norm (kg P 2 O 5 /ha) I II III IV Grasland snede gras/rogge + maïs maïs Graan aardappelen andere Koolstof en fosfor in onze bodems meststof EOS Totaal P 2 O 5 Klasse III-andere kg /ton kg/ton kg EOS/ha runderdrijfmest 30 1, varkensdrijfmest 20 5,0 280 runderstalmest 80 2, GFT-compost 200 7, groencompost 160 2, Conclusie: in combinatie met gewasresten en groenbedekkers, is het haalbaar om het organische stofgehalte net op peil te houden. Maar verhogen??? gewasrotatie met tijdelijk grasland? 16 8

9 Fosfor en MAPV Evolueren naar minder P-voorraad Effect op P-beschikbaarheid? En gewas? Moeten we onze meetmethodes uitbreiden? P-beschikbaarheid Tijd 17 Proefvelden Lange-termijnproef CRA-W, te Gembloux* Proefopzet 1967, leem, suikerbiet-tarwe-gerst, P binnen streefzone Behandelingen: - P0: geen P - P1: evenwichtsbemesting - P2: dubbele P-dosis Evenwichtsbemesting op rotatieniveau = 180 kg P 2 O 5 /ha (wetgeving 2015 op deze rotatie 195 kg P 2 O 5 /ha) *uit de bietplanter, 07-08/2012 9

10 Proefvelden Lange-termijnproef CRA-W, te Gembloux Resultaten Geen significante opbrengstverschillen in eerste 20 jaar Opbrengst 2009 en 2011: -P0 8-10% minder dan P1 -P1 = P2 P-AL gehalte behandelingen: -P0 7 -P1 14 (streefzone 12-18) -P Proefvelden Lange-termijnproeven Oostenrijk, 3 locaties* Proefopzet 1956, 3 bodemtexturen Granen-bieten-maïs-aardappelen-veldbonen-erwten-luzerne e.a. Behandelingen (bemesting uit TSP) P1 100 kg P 2 O 5 /ha P1 0 kg P 2 O 5 /ha P2 100 kg P 2 O 5 /ha P2 100 kg P 2 O 5 /ha *Lindentahl et al. (2003), Die Bodenkultur 20 10

11 Proefvelden Lange-termijnproeven Österreich, 3 locaties Resultaten positieve P-balans! opbrengst P1 = P P-export P2>P1 P1 P-balans kg P 2 O 5 /ha 21 Proefvelden Digestaatproef UGent, te Melle* Proefopzet 2010, lichte leem, maïs-aardappelen-voederbiet-zomergraan Behandelingen: verlaagde P-bemesting, compost, mengmest en verschillende digestaten 200 kg N/ha en 250 kg K 2 O/ha *eigen onderzoek 22 11

12 Proefvelden Behandeling P-bemesting (kg P 2 O 5 /ha.jaar) P balans (kg P 2 O 5 /ha) P export (kg P 2 O 5 /ha) Dikke fractie GFT-compost rundermengmest kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha kg P 2 O 5 /ha P-bemesting heeft een belangrijk effect op de balans, maar voorlopig niet op de P export 23 Proefvelden Behandeling P-CaCl (mg/kg) P-AL (mg/kg) P-AL 2013 (mg/kg) Dikke fractie 1,6 213 GFT-compost 1,1 197 rundermengmest 1, kg P 2 O 5 /ha 0, kg P 2 O 5 /ha 1, kg P 2 O 5 /ha 0, kg P 2 O 5 /ha 1, kg P 2 O 5 /ha 1, kg P 2 O 5 /ha 1, kg P 2 O 5 /ha 1, kg P 2 O 5 /ha 1,2 202 De P-voorraad toont nog geen verschuivingen, de P-beschikbaarheid wel 24 12

13 Inhoud P-voeding van het gewas Koolstof en fosfor in onze bodems anno 2015 Fosfor in MAP V Stalmest en compost Nieuwe organische meststoffen 25 Compost en stalmest Veldproef UGent zandleem 2005 Rode kool, biet, aardappel, maïs, wintertarwe >2000 kg C/ha Nbalans 100P 2 O 5 300K 2 O Veldproef INRA zandleem 1998 Wintertarwe-maïs 4000 kg C/ha elke 2 jaar Geen correctie voor PK Treatments compost (3) runderdrijfmest stalmest NPK mineraal Geen bemesting braak Behandelingen compost (2) GWS-compost stalmest N mineraal 26 13

14 Compost en stalmest 1.4 Veldproef UGent Soil organic C (%) GFT compost CMC2 compost Stalmest CMC1 compost Runderdrijfmest Geen bemesting Year Minerale bemesting Braak 27 Compost en stalmest Veldproef UGent P-AL 507 B AB395 AB A AB A 344 A A P-AL (mg P/kg) P-AL 0 A Veldproef INRA B 710 AB AB C P-AL (mg P/kg) Fallow Non-fertilized Mineral fertilizer CMC1-compost CMC2-compost VFG-compost Cattle slurry Dairy farmyard manure 0 Mineral N fertilizer MSW-compost dairy farmyard manure BIO-compost GWS-compost 0 P-AL is verbonden aan de P-voorraad en de P-bemesting 28 14

15 Compost en stalmest 30 Veldproef UGent 30 Veldproef INRA 25 b 25 c HWP (mg P/kg) a fallow non-fertilized a a a a a a mineral fertilized CMC1-compost CMC2-compost VFG-compost cattle slurry dairy farmyard manure HWP (mg P/kg) P-beschikbaarheid is hoger bij stalmest a a b Mineral N fertilizer MSW-compost Dairy farmyard manure BIO-compost GWS-compost a Stalmest interessanter in P-arme bodem Compost interessanter in P-rijke bodem geen hogere gewasopbrengst + meer P-uitspoeling in P-rijke bodem 29 Compost en stalmest Liquid scintillation counter 30 15

16 Compost en stalmest stalmest P leaching (mg P/l) N mineraal r = 0.83 p<0.001 BIO-compost MSW-compost PO 4 - K d (l/kg) Stalmest en compost beïnvloeden de P adsorptie P is minder sterk aan de bodem gebonden bij stalmest 31 Organische zuren Compost en stalmest P beschermd door organisch materiaal? Ca-P vorming in compost? 32 16

17 Inhoud P-voeding van het gewas Koolstof en fosfor in onze bodems anno 2015 Fosfor in MAP V Stalmest en compost Nieuwe organische meststoffen 33 Nieuwe organische meststoffen Inputmaterialen: - Energiegewassen - Afvalstromen - Mest ANAËROBE VERGISTING ENERGIE DIGESTAAT Dikke fractie Dunne fractie -C-rijk - Bevat veel P Verdere nabehandeling - Drogen, pellets - Mengen - Composteren

18 Nieuwe organische meststoffen - Rijk aan organische stof - Rijk aan P Dikke fractie drijfmest Mechanische scheiding Dunne fractie - Rijk aan N en K - kunstmestvervanger 35 Nieuwe organische meststoffen varkensdrijfmest/digestaat verzuring H 2 SO 4 NaOH Ruwe mechanische scheiding Fijne mechanische scheiding Precipitatie van P-zout P-zout P Dikke fractie Concentraat Dunne fractie C Fraunhofer Procédé 36 18

19 Nieuwe organische meststoffen Wet van de afnemende meeropbrengst P-werking (%)= [DS organische meststof DS P0 ] [DS P90 DS P0 ] Nieuwe organische meststoffen Organische mest P-werking (%) runderdrijfmest 100 dunne fractie varkensdrijfmest 100 dikke fractie varkensdrijfmest varkensdrijfmest 100 biochar 48 compost gedroogd digestaat vloeibaar digestaat 100 Vooral de drogere producten met een hoog organisch stofgehalte hebben in het jaar van toedienen een lagere P-werking 38 19

20 Nieuwe organische meststoffen Ruw digestaat DS% 14 OS% 7 NPK (kg/ton) 6,8 4,4 7,2 N-mineralisatie (%) EOC P-werking K-werking kg C/ton % % 36 >100 >100 94% Tijd (weken) Ruw digestaat: Vloeibaar Snelle N-mineralisatie Directe 100% PK-werking Weinig EOS 39 Nieuwe organische meststoffen Gedroogd digestaat andere meststof DS% 77 OS% 53 NPK (kg/ton) 18,6 41,4 20,1 N-mineralisatie (%) EOC P-werking K-werking kg C/ton % % >100 12% Tijd (weken) Gedroogd digestaat dierlijke mest N-mineralisatie (%) EOC P-werking K-werking kg C/ton % % >100 23% DS% 87 OS% 50 NPK (kg/ton) 18,9 34,5 31, Tijd (weken) 40 20

21 Nieuwe organische meststoffen DS% 56 OS% 37 NPK (kg/ton) 21,3 23,3 13,4 N-mineralisatie (%) 5 Tijd (weken) EOC P-werking K-werking kg C/ton % % Gedroogd digestaat: Veel effectieve organische stof N-mineralisatie(!) Te hoge P-gehaltes om veel organische stof aan te brengen -20% 41 Hoe N, P en koolstof combineren?

22 Meer info over fosfor? Fien Amery T >>-mededelingen43 Meer info over fosfor? Thijs Vanden Nest T

23 Dank voor uw aandacht Instituut voor Landbouwen Visserijonderzoek Burg. Van Gansberghelaan Merelbeke België T + 32 (0) F +32 (0)

Het belang van organische stof en het verband met fosforbeschikbaarheid

Het belang van organische stof en het verband met fosforbeschikbaarheid Het belang van organische stof en het verband met fosforbeschikbaarheid Thijs Vanden Nest Studiedag bemesting in de fruitteelt, Boutersem 26 februari 2016 1 Langetermijn veldonderzoek ILVO Rotaties/gewassen

Nadere informatie

ILVO. Nieuwe organische meststoffen: wat zijn ze waard?

ILVO. Nieuwe organische meststoffen: wat zijn ze waard? Nieuwe organische meststoffen: wat zijn ze waard? Thijs Vanden Nest, Bart Vandecasteele, Fien Amery & Chris Van Waes CriNglooP Collectief studienamiddag 5 oktober 2017 ILVO In samenwerking met 2 Teeltsystemen

Nadere informatie

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW inagro ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW Code van goede praktijk bodembescherming advies gehalte en zuurtegraad 2 Toelichting resultaten MTR_versie 2011 ORGANISCHE KOOLSTOF Organische stof en in de

Nadere informatie

Aardappelen. Toepassing van spuiwater in aardappelen: wat is het en wat is het waard? Wendy Odeurs, Jan Bries Bodemkundige Dienst van België vzw

Aardappelen. Toepassing van spuiwater in aardappelen: wat is het en wat is het waard? Wendy Odeurs, Jan Bries Bodemkundige Dienst van België vzw Aardappelen Toepassing van spuiwater in aardappelen: wat is het en wat is het waard? Wendy Odeurs, Jan Bries Bodemkundige Dienst van België vzw W. de Croylaan 48-3001 Heverlee Tel 016/310922 Fax 016/224206

Nadere informatie

Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer

Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer Inhoud Gevolgen mestbeleid voor mineralen- en bodembeheer Wim van Dijk PPO, Lelystad Keuze dierlijke mestproducten Dekking PK-behoefte Kunstmestaanvoer Bodemvruchtbaarheid Organische stof Bijdrage dierlijke

Nadere informatie

Studienamiddag Bodemkundige Dienst van België. Meten om te sturen. Organische stof in de landbouwbodems: trendbreuk met het verleden?

Studienamiddag Bodemkundige Dienst van België. Meten om te sturen. Organische stof in de landbouwbodems: trendbreuk met het verleden? Studienamiddag Bodemkundige Dienst van België Meten om te sturen Organische stof in de landbouwbodems: trendbreuk met het verleden? Annemie Elsen BDB Bodemkundige Dienst van België Studienamiddag Meten

Nadere informatie

Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking

Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking 1. Welke zijn de mogelijke eindproducten van biologische verwerking van organisch biologisch afval? Figuur 1 Materialenkringloop van organisch biologisch

Nadere informatie

Maatregelen voor koolstofopslag onder gras- en akkerland in Vlaanderen

Maatregelen voor koolstofopslag onder gras- en akkerland in Vlaanderen Maatregelen voor koolstofopslag onder gras- en akkerland in Vlaanderen Tommy D Hose, Koen Willekens, Bart Vandecasteele, Victoria Nelissen, Thijs Vanden Nest en Greet Ruysschaert CriNglooP Collectief studienamiddag

Nadere informatie

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 De vruchtbaarheid en de biologische activiteit van de bodem worden behouden en verbeterd - Door de teelt van vlinderbloemigen, groenbemesters

Nadere informatie

Organische stof, meer waard dan je denkt

Organische stof, meer waard dan je denkt Organische stof, meer waard dan je denkt Ervaringen uit het systeemonderzoek PPO-locatie Vredepeel Bodem Anders Den Bosch, 20 maart 2015 Janjo de Haan De bodem Vaste fractie Water Lucht De bodem en organische

Nadere informatie

Overzicht van 15 jaar mestanalyse door de Bodemkundige Dienst van België

Overzicht van 15 jaar mestanalyse door de Bodemkundige Dienst van België Wat u altijd wilde weten over mest Overzicht van 15 jaar mestanalyse door de Bodemkundige Dienst van België Gino Coppens Een beetje historiek... In de Middeleeuwen kende men de waarde van dierlijke, menselijke

Nadere informatie

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans Demetertool Vlaanderen is open ruimte Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans LNE Groenbedekker Gele mosterd De online Demetertool

Nadere informatie

Opzet veldproeven. Greet Ghekiere, Inagro Céline Vaneeckhaute, Ugent

Opzet veldproeven. Greet Ghekiere, Inagro Céline Vaneeckhaute, Ugent Opzet veldproeven NutriCycle 2012 Greet Ghekiere, Inagro Céline Vaneeckhaute, Ugent doelstellingen Veldexperiment met diverse groene kunstmeststoffen als bijbemesting Taken: Productbemonstering en karakterisatie

Nadere informatie

Impact van landbouwpraktijken op de oppervlaktewaterkwaliteit: een succesvolle aanpak in het probleemgebied van de Horstgaterbeek in Noord-Limburg

Impact van landbouwpraktijken op de oppervlaktewaterkwaliteit: een succesvolle aanpak in het probleemgebied van de Horstgaterbeek in Noord-Limburg Impact van landbouwpraktijken op de oppervlaktewaterkwaliteit: een succesvolle aanpak in het probleemgebied van de Horstgaterbeek in Noord-Limburg Mia Tits, Frank Elsen Project uitgevoerd door de Bodemkundige

Nadere informatie

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING VERSIE januari 2008 INHOUDSTAFEL 1 Inleiding... 2 2 Wettelijk kader... 3 3 Definities en limietwaarden... 4 3.1 Definities... 4 3.2 Limietwaarden organische koolstofgehalte...

Nadere informatie

DEMETERtool in de praktijk. Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers

DEMETERtool in de praktijk. Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers DEMETERtool in de praktijk Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers Slotevenement 7 maart 2016 Landbouwbedrijven 50 bedrijven (10 per provincie) op vrijwillige basis verschillende types landbouwbedrijf

Nadere informatie

3 november 2011 Ben Rooyackers

3 november 2011 Ben Rooyackers 3 november 2011 Ben Rooyackers Mestac, mestproducenten coöp. Afzet drijfmest (300.000 ton/jaar) Vooraf gemaakte afspraken Faciliteert mestverwerking; Begeleiding, stimulering gebruik nieuwe generatie meststoffen

Nadere informatie

Fosfaatbemesting in MAP V : hoe aan de nieuwe normen voldoen in de akkerbouw?

Fosfaatbemesting in MAP V : hoe aan de nieuwe normen voldoen in de akkerbouw? Fosfaatbemesting in MAP V : hoe aan de nieuwe normen voldoen in de akkerbouw? Jan Bries & Davy Vandervelpen W. de Croylaan 48-3001 Heverlee Tel 016/310922 E-mail info@bdb.be - Website www.bdb.be Inhoud

Nadere informatie

Sturen van de N-bemesting

Sturen van de N-bemesting Studienamiddag Bodemkundige Dienst van België Meten om te sturen Sturen van de N-bemesting: gedreven door onderzoek, voorlichting en beleid Jan Bries & Davy Vandervelpen BDB Sturen van de N-bemesting Onderzoek

Nadere informatie

MAP5 Het oog op een betere waterkwaliteit met respect voor de bodem

MAP5 Het oog op een betere waterkwaliteit met respect voor de bodem MAP5 Het oog op een betere waterkwaliteit met respect voor de bodem Actieprogramma 2015 2018 in uitvoering van de Nitraatrichtlijn Uitgangspunt van het 5 de Actieprogramma Bodemkwaliteit (organische stof)

Nadere informatie

Jaarlijks symposium Vlaco vzw, 16 juni 2011 Hof Ter Velden (Baasrode)

Jaarlijks symposium Vlaco vzw, 16 juni 2011 Hof Ter Velden (Baasrode) Eindproducten anaerobe vergisting Inleiding: Vlaco kwaliteitscontrole Wetgeving en normering Wat brengt de toekomst? De staat van digestaat Eindproducten uit de anaerobe vergisting Wim Vanden Auweele Vlaco

Nadere informatie

Op weg naar een efficiëntere bemesting

Op weg naar een efficiëntere bemesting Op weg naar een efficiëntere bemesting Op weg naar een efficiëntere bemesting Aanleiding Relevantie en bedoeling Project: aanpak en stand van zaken Taak I: Informatie- en sensibiliseringscampagne Taak

Nadere informatie

Hoe maak je een bemestingsplan binnen de gebruiksnormen

Hoe maak je een bemestingsplan binnen de gebruiksnormen Hoe maak je een bemestingsplan binnen de gebruiksnormen Natuur en Landschap Pleasure green Milieu Tonnis van Dijk Nutriënten Management Instituut NMI 3 november 2011 Beperkingen in bemesting Europese regelgeving:

Nadere informatie

De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf. Opstellen van een balans. Principe van een OS- balans

De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf. Opstellen van een balans. Principe van een OS- balans De organische stof balans: nuttig instrument voor bouw- èn grasland. NMI, Marjoleine Hanegraaf Principe van een OS- balans Het doel van een OS-balans is handhaven van het organische stofgehalte. Aanvoerbronnen

Nadere informatie

N-index: wat zeggen de cijfers?

N-index: wat zeggen de cijfers? Beste klant, N-index: wat zeggen de cijfers? U heeft een analyse ontvangen van de Bodemkundige Dienst met bepaling van de N-index en met het bijhorend N-bemestingsadvies. Hieronder vindt u een verduidelijking

Nadere informatie

Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar

Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar 17-1- Organisch (rest)materiaal als Bodemverbeteraar BODEM De Bodem Van Groot naar Klein tot zeer klein 2 1 17-1- Bodemprofiel Opbouw van de bodem Onaangeroerd = C Kleinste delen = 0 en A Poriënvolume

Nadere informatie

HUMUSZUREN ALS HULPMIDDEL VOOR DE OPTIMALISATIE VAN

HUMUSZUREN ALS HULPMIDDEL VOOR DE OPTIMALISATIE VAN HUMUSZUREN ALS HULPMIDDEL VOOR DE OPTIMALISATIE VAN OPBRENGST EN KWALITEIT VAN RAAIGRAS BIJ VERMINDERDE BEMESTING Greet Verlinden, Thomas Coussens en Geert Haesaert Hogeschool Gent, Departement Biowetenschappen

Nadere informatie

Trends in bodemvruchtbaarheid in Nederlandse landbouwgronden

Trends in bodemvruchtbaarheid in Nederlandse landbouwgronden Trends in bodemvruchtbaarheid in Nederlandse landbouwgronden Arjan Reijneveld 8 N o v e m b e r 2013 Trends in bodemvruchtbaarheid in kaart gebracht met hulp van gegevens grondonderzoek Opbouw presentatie

Nadere informatie

Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking

Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking Karakterisatie eindproducten van biologische verwerking Inhoud 1. Welke zijn de mogelijke eindproducenten van biologische verwerking van organisch biologisch afval?... 1 2. Meststof en bodemverbeterend

Nadere informatie

Beproeving mineralenconcentraten en spuiwater in diverse gewassen. Praktijkonderzoek Plant & Omgeving. Inhoud

Beproeving mineralenconcentraten en spuiwater in diverse gewassen. Praktijkonderzoek Plant & Omgeving. Inhoud Beproeving mineralenconcentraten en spuiwater in diverse gewassen Resultaten uit onderzoek PPO en andere WUR-instituten Willem van Geel, PPO-AGV, 8-11-2012, Bergeijk Praktijkonderzoek Plant & Omgeving

Nadere informatie

Begeleidingscommissie Bodem Vredepeel. 15 december 2015 Janjo de Haan, Harry Verstegen, Marc Kroonen

Begeleidingscommissie Bodem Vredepeel. 15 december 2015 Janjo de Haan, Harry Verstegen, Marc Kroonen Begeleidingscommissie Bodem Vredepeel 15 december 2015 Janjo de Haan, Harry Verstegen, Marc Kroonen Programma Mededelingen Eerste resultaten 2015 Teeltseizoen 2015 Opbrengsten Eerste resultaten uitspoelingsmetingen

Nadere informatie

Composteren en inkuilen van dikke fractie en stalmest

Composteren en inkuilen van dikke fractie en stalmest Composteren en inkuilen van dikke fractie en stalmest Studiedag GeNeSys 9 juni 2016 Jarinda Viaene Promotoren ILVO: Bert Reubens, Bart Vandecasteele Promotor UG: Prof. Stefaan De Neve 1 2 Deel 1: Mogelijkheden

Nadere informatie

Veris persmoment. Inhoud. Contactpersonen BDB Inleiding Situering Veris-dienstverlening Optimaal bekalken Intraperceelsadvisering in praktijk

Veris persmoment. Inhoud. Contactpersonen BDB Inleiding Situering Veris-dienstverlening Optimaal bekalken Intraperceelsadvisering in praktijk Veris persmoment Inhoud Contactpersonen BDB Inleiding Situering Veris-dienstverlening Optimaal bekalken Intraperceelsadvisering in praktijk 1 Contactpersonen BDB Bodemkundige Dienst van België vzw Jan

Nadere informatie

MAP 5 en fosfor in de bodem. Jan Bries

MAP 5 en fosfor in de bodem. Jan Bries MAP 5 en fosfor in de bodem Jan Bries Inhoud 1) Fosfor en plantengroei, algemeen 2) Fosfor bemestingsadviezen: BEMEX Nutriëntenbehoefte teelt Bodemvoorraad beschikbaarheid 3) Actuele toestand P-beschikbaarheid

Nadere informatie

Het belang van bodem voor landbouw Gert Van de Ven An Schellekens Bodem als basis voor ecosysteemdiensten 26 november 2016

Het belang van bodem voor landbouw Gert Van de Ven An Schellekens Bodem als basis voor ecosysteemdiensten 26 november 2016 Het belang van bodem voor landbouw Gert Van de Ven An Schellekens Bodem als basis voor ecosysteemdiensten 26 november 2016 Bodemgebruik Enkele cijfers % cultuurgrond/ totale opp. Vlaams Gewest Provincie

Nadere informatie

Organische stof in de bodem

Organische stof in de bodem Organische stof in de bodem Theorie C1 Wat is organische stof in de bodem? Organische stof in de bodem bestaat uit materiaal zoals bv. oogst- en plantenresten, compost en mest, maar ook het bodemleven

Nadere informatie

Bodemkundige Dienst van België

Bodemkundige Dienst van België onafhankelijke v.z.w. spin-off KULeuven(1945) ± 100 medewerkers www.bdb.be Certalent Advies BDB-West (Roeselare) Hoofdzetel (Heverlee) land- en tuinbouw milieuhygiëne bodemhygiëne Analyse SPB Environnement

Nadere informatie

Composteren en inkuilen: Technieken om opslag en bewerking van kippenmest en vaste rundermest te optimaliseren?

Composteren en inkuilen: Technieken om opslag en bewerking van kippenmest en vaste rundermest te optimaliseren? Composteren en inkuilen: Technieken om opslag en bewerking van kippenmest en vaste rundermest te optimaliseren? CriNglooP Collectief 9/10/2014 Bert Reubens Jarinda Viaene Victoria Nelissen Koen Willekens

Nadere informatie

Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken?

Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken? Stalmestopslag op de kopakker: Hoe risico op uitspoeling beperken en een waardevol product maken? Jarinda Viaene, Victoria Nelissen, Koen Willekens, Bart Vandecasteele, Bert Reubens CriNglooP Collectief

Nadere informatie

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans Demetertool Vlaanderen is open ruimte Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans LNE Groenbedekker Gele mosterd De online Demetertool

Nadere informatie

organische stof in de bodem

organische stof in de bodem organische stof in de bodem - wat is organische stof, wat doet organische stof in de bodem? - belang van organische stof in de bodem - meting en evaluatie van organische stof in de bodem - situatie en

Nadere informatie

Effluenten van de biologische mestverwerking

Effluenten van de biologische mestverwerking Effluenten van de biologische mestverwerking Bemestingswaarde Gebruik Economisch aspect Bemestingswaarde Samenstelling effluent: kg / 1000 l DS 13,0 Organische stof 3,1 Totale Stikstof 0,21 Ammoniakale

Nadere informatie

COMPOST en BODEMKWALITEIT

COMPOST en BODEMKWALITEIT COMPOST en BODEMKWALITEIT Koen Willekens, Bert Reubens, Bart Vandecasteele Tommy D Hose, Jarinda Viaene Symposium Tuinbouw van de toekomst Tuinbouwrelatiedagen Venray 26 november 2014 Instituut voor Landbouw-

Nadere informatie

Bemesting. Fosfaatgebruiksnormen. Mestwetgeving Wettelijk op maisland: 112 kg N/ha/jaar en bij hoge PW 50 kg P205/ha/jaar 1-2-2016.

Bemesting. Fosfaatgebruiksnormen. Mestwetgeving Wettelijk op maisland: 112 kg N/ha/jaar en bij hoge PW 50 kg P205/ha/jaar 1-2-2016. Even Voorstellen Pascal Kleeven Akkerbouw/vollegrondgroentebedrijf Sinds1999 in dienst bij Vitelia-Agrocultuur Bemesting Wie teelt er maïs? Vragen Wie heeft er een mestmonster? Wie heeft er actuele grondmonsters?

Nadere informatie

ZWAVEL (= S) : STEEDS BELANGRIJKER IN DE BEMESTING

ZWAVEL (= S) : STEEDS BELANGRIJKER IN DE BEMESTING ZWAVEL (= S) : STEEDS BELANGRIJKER IN DE BEMESTING Door het terugdringen van zwavelhoudende brandstoffen en de verbeterde zuivering van rookgassen, is de zwaveldepositie uit de atmosfeer sterk verminderd.

Nadere informatie

Resultaten Koeien & Kansen en De Marke

Resultaten Koeien & Kansen en De Marke Grasland, bouwland en bodemkwaliteit Resultaten Koeien & Kansen en De Marke Koeien & Kansen is een samenwerkingsverband van 16 melkveehouders, proefbedrijf De Marke, Wageningen UR en adviesdiensten. De

Nadere informatie

ORGANISCHE STOF BEHEER

ORGANISCHE STOF BEHEER ORGANISCHE STOF BEHEER Weet wat je bodem eet! Anna Zwijnenburg van A tot Z landbouwadvies EVEN VOORSTELLEN Zelfstandig landbouwadviseur voor de akkerbouw/groenvoeder gewassen voor de thema s bodem, vruchtwisseling

Nadere informatie

7 Bemesting. 7.1 Bemesting met organische mest. 7.2 Mineralenverlies. 7.3 Mineralenbalans per perceel

7 Bemesting. 7.1 Bemesting met organische mest. 7.2 Mineralenverlies. 7.3 Mineralenbalans per perceel 7 Bemesting De biologische landbouw is milieuvriendelijk omdat ze geen gebruik maakt van bestrijdingsmiddelen en kunstmest. De bemesting wordt uitgevoerd met organische mest. Het probleem dat hierbij optreedt

Nadere informatie

Beproeving mineralenconcentraten en dikke fractie op bouwland

Beproeving mineralenconcentraten en dikke fractie op bouwland Beproeving mineralenconcentraten en dikke fractie op bouwland Resultaten 2009 en 2010 W. van Geel, W. van Dijk, R. Wustman en regionale onderzoekers Praktijkonderzoek Plant en Omgeving Inhoud Doel onderzoek

Nadere informatie

Sturen van de N-bemesting: gedreven door onderzoek, voorlichting en beleid

Sturen van de N-bemesting: gedreven door onderzoek, voorlichting en beleid Studienamiddag Bodemkundige Dienst van België Meten om te sturen Sturen van de N-bemesting: gedreven door onderzoek, voorlichting en beleid Jan Bries & Davy Vandervelpen BDB Bodemkundige Dienst van België

Nadere informatie

GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen

GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen Studiedag Ruraal netwerk Maarkedal 29 juni 2017 Overzicht Proefveldresultaten maïs Niet-kerende bodembewerking en strip-till Vollevelds zaaien

Nadere informatie

Aan de slag met je bemestingsadvies: C-Slim & BDBrekenmee. Annemie Elsen Jens Bonnast

Aan de slag met je bemestingsadvies: C-Slim & BDBrekenmee. Annemie Elsen Jens Bonnast Aan de slag met je bemestingsadvies: C-Slim & BDBrekenmee Annemie Elsen Jens Bonnast Aan de slag met je bemestingsadvies: C-Slim & BDBrekenmee Uw analyseverslag ontleed Aan de slag met het koolstofadvies:

Nadere informatie

Studie-avond spuiwater. Inhoud 11/03/2015

Studie-avond spuiwater. Inhoud 11/03/2015 Studie-avond spuiwater Viooltje Lebuf Geel 11 maart 2015 Inhoud Wat is spuiwater en waarvoor wordt het gebruikt? Rekenvoorbeeld Luchtwassers: wettelijke verplichtingen Bemesting met spuiwater 2 VCM = Vlaams

Nadere informatie

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING K. Tirez Studie uitgevoerd in opdracht van afdeling Land en Bodembescherming, Ondergrond, Natuurlijke Rijkdommen Vito Mei 2007 INHOUDSTAFEL 1 Inleiding... 4 2 Wettelijk

Nadere informatie

Open teelten op zandgronden hebben meer tijd nodig om te voldoen aan nitraatrichtlijn

Open teelten op zandgronden hebben meer tijd nodig om te voldoen aan nitraatrichtlijn Resultaten Systeemonderzoek Vredepeel geven aan: Open teelten op zandgronden hebben meer tijd nodig om te voldoen aan nitraatrichtlijn Themadag NBV, Wageningen, 8 november 2013 Janjo de Haan Nieuw mestbeleid

Nadere informatie

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING VERSIE september 2011 INHOUDSTAFEL 1 Inleiding... 2 2 Wettelijk kader... 3 3 Definities en limietwaarden... 4 3.1 Definities... 4 3.2 Limietwaarden organischekoolstofgehalte...

Nadere informatie

Bemesting en uitbating gras(klaver)

Bemesting en uitbating gras(klaver) Bemesting en uitbating gras(klaver) Alex De Vliegher ILVO-Plant T&O Melle, 10 november 2011 Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek Eenheid Plant www.ilvo.vlaanderen.be Beleidsdomein Landbouw en

Nadere informatie

Strategieën voor graslandbemesting

Strategieën voor graslandbemesting Strategieën voor graslandbemesting Auteurs An Schellekens Joos Latré In samenwerking met Luc Van Dijck 7/04/2014 www.lcvvzw.be 2 / 8 INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave... 3 Inleiding... 5 Effecten van soort van

Nadere informatie

Kop Bemesting maïs 2015

Kop Bemesting maïs 2015 Kop Lopende tekst Bemesting maïs 2015 Lopende RE: 72 tekst P: 2 Behoefte gewas: Onttrekking mineralen Gr/kg ds Gemiddelde maïskuilanalyses BLGG 2010 t/m 2014 Gr/kg ds K: 10,8 Gr/kg ds S: 1 Gr/kg ds Mg:

Nadere informatie

Maïs bemesten: oude principes, nieuwe technieken

Maïs bemesten: oude principes, nieuwe technieken Maïs bemesten: oude principes, nieuwe technieken Auteurs Wendy Odeurs en Jan Bries Joos Latré Dieter Cauffman en Koen Vrancken Jef Verheyen Gert Van de Ven 14/03/2014 www.lcvvzw.be 2 / 13 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Organische stof: stof tot nadenken

Organische stof: stof tot nadenken Wereld Bodemdag Organische stof: stof tot nadenken Steven Sleutel Universiteit Gent Vakgroep Bodembeheer Bodem organische stof (BOS) O,H C S P N Landbouwgrond organische koolstof (OC) voorraad 0-30cm Bron:

Nadere informatie

Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken

Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken Mest zo efficiënt mogelijk gebruiken De winterperiode geeft de kans om stil te staan bij het optimale gebruik van de beschikbare mest in het voorjaar. Het is de moeite waard de mest te laten ontleden:

Nadere informatie

Groene kunstmestvervangers uit mest & digestaat

Groene kunstmestvervangers uit mest & digestaat Groene kunstmestvervangers uit mest & digestaat Meers, E., Vaneeckhaute, C., Michels, E., Ghekiere, G., Accoe, F., Vanhove, P., Bamelis, L.,Dewilde D., & Tack, F.M.G Studiedag KViV 24-11-2011 OVERZICHT

Nadere informatie

Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case

Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case Opdrachtgever: Vlaamse regering Uitvoerders: Bodemkundige Dienst van België Vlaamse Landmaatschappij, regio Oost Projectperiode: 2012-2014

Nadere informatie

VERSLAG BODEMANALYSE TUIN

VERSLAG BODEMANALYSE TUIN 1 BODEMKUNDIGE DIENST VAN BELGIE v.z.w. Staalnemer: 876 STAD ANTWERPEN B.D.B.-ONDERZOEK GROTE MARKT 1 Tel: 016 / 31 09 22 2000 ANTWERPEN VERSLAG BODEMANALYSE TUIN klantnummer: 323380 datum staalname: 22/04/2014

Nadere informatie

Op zoek naar biomassa voor de bio-economie: recupereren en valoriseren van gewasresten van korrelmaïs en groenten, en de houtige fractie uit compost

Op zoek naar biomassa voor de bio-economie: recupereren en valoriseren van gewasresten van korrelmaïs en groenten, en de houtige fractie uit compost Op zoek naar biomassa voor de bio-economie: recupereren en valoriseren van gewasresten van korrelmaïs en groenten, en de houtige fractie uit compost Bart Vandecasteele, Filip Velghe, Christophe Boogaerts,

Nadere informatie

Duurzame bemesting: omgeving

Duurzame bemesting: omgeving Nutriënten Management Instituut B.V. Postbus 250, 6700 AG Wageningen T: 088 8761280 E: nmi@nmi-agro.nl I: www.nmi-agro.nl Duurzame bemesting Visie NMI Duurzame bemesting: omgeving Beperking milieubelasting

Nadere informatie

Spuiwater als meststof

Spuiwater als meststof ammoniak NH3 Spuiwater als meststof Greet Ghekiere Bart Ryckaert Met dank aan de inbreng van Sara Van Elsacker & Viooltje Lebuf - VCM zwavelzuur H2SO4 ammoniumsulfaat = spuiwater (NH4)2SO4 1 De samenstelling

Nadere informatie

Aardappelen: meer dynamiek, minder nutriënten

Aardappelen: meer dynamiek, minder nutriënten Aardappelen: meer dynamiek, minder nutriënten 2 maart 27 Ir. Veerle De Blauwer Inhoud Situtatieschets bij aardappelen Toegepaste technieken Resultaten Conclusies Reststikstof Kg NO 3 - N/ha 24 (x12) 25

Nadere informatie

BEMESTING WINTERTARWE (Tekst uit LCG-Brochure Granen Oogst 2009)

BEMESTING WINTERTARWE (Tekst uit LCG-Brochure Granen Oogst 2009) BEMESTING WINTERTARWE (Tekst uit LCG-Brochure Granen Oogst 2009) Let wel: de proeven aangelegd door het LCG in 2009 werden uitgevoerd conform de bemestingsnormen die van kracht waren in 2009. Deze bemestingsnormen

Nadere informatie

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België

Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België BODEMVRUCHTBAARHEID Toestand en evolutie van de bodemvruchtbaarheid in België Stan Deckers Piet Ver Elst Wegwijs in de bodemvruchtbaarheid van de Belgische akkerbouw- en weilandpercelen (2004-2007) Inhoud

Nadere informatie

Wisselbouw grasland-kuilmaïs

Wisselbouw grasland-kuilmaïs Wisselbouw grasland-kuilmaïs Onderzoek in de periode 1966-2010, zandleemgrond Melle (B), Universiteit Gent Dirk Reheul Mathias Cougnon Goede landbouw praktijk: teel maïs in rotatie Goede landbouw praktijk:

Nadere informatie

ECOLOGISCHE EN ECONOMISCHE VOORDELEN DIGESTAAT

ECOLOGISCHE EN ECONOMISCHE VOORDELEN DIGESTAAT ECOLOGISCHE EN ECONOMISCHE VOORDELEN DIGESTAAT 1. SITUERING Figuur 1 Materialenkringloop van organisch biologisch afval. Organisch biologische afvalstoffen kunnen op verschillende manieren verwerkt worden.

Nadere informatie

De invloed van de ploegdiepte op het organischestofgehalte in de bodem

De invloed van de ploegdiepte op het organischestofgehalte in de bodem De invloed van de ploegdiepte op het organischestofgehalte in de bodem Annemie Elsen en Jan Bries, Bodemkundige Dienst van België BELANG VAN ORGANISCHE STOF IN DE BODEM Organische stof is een belangrijk

Nadere informatie

Hergebruik mestwater uit de veehouderij

Hergebruik mestwater uit de veehouderij Hergebruik mestwater uit de veehouderij Oscar Schoumans Alterra, Wageningen UR Bijeenkomst Watermanagement in de Agroketen d.d. 25 september 2013, Venlo Inhoud 1. Achtergronden 2. Sluiten van de kringlopen

Nadere informatie

Voorjaarstoepassing van drijfmest op kleigrond voor aardappelen

Voorjaarstoepassing van drijfmest op kleigrond voor aardappelen Voorjaarstoepassing van drijfmest op kleigrond voor aardappelen In PPL het (Programma PrecisieLandbouw) (PPL) investeren investeren landbouwbedrijfsleven en en ministerie van van LNV LNV in in hulpmiddelen

Nadere informatie

Bemestingsplan. Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt. DLV Plant

Bemestingsplan. Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt. DLV Plant Bemestingsplan Hans Smeets Adviseur DLV team boomteelt Waarom een grondanalyse? Inzicht krijgen in de beschikbare voeding voor de plant; Hoofdelementen; Sporenelementen; ph van de grond; Organische stof

Nadere informatie

1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven

1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven MAP V Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven Normen voor stikstofbemesting Normen voor fosforbemesting 1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven Gebieden waar de nitraatconcentraties in

Nadere informatie

Landbouw, partner in de strijd voor het klimaat Bas van Wesemael

Landbouw, partner in de strijd voor het klimaat Bas van Wesemael Landbouw, partner in de strijd voor het klimaat Bas van Wesemael UCL Bodem organische stof bestaat voor ca. 58 % uit koolstof Behalve een rol van organische stof in klimaatsregulering: Bodemvruchtbaarheid

Nadere informatie

Variatie in bodemvruchtbaarheid vraagt plaatsspecifiek handelen

Variatie in bodemvruchtbaarheid vraagt plaatsspecifiek handelen Variatie in bodemvruchtbaarheid vraagt plaatsspecifiek handelen Davy Vandervelpen/Steven Demeyer dvandervelpen@bdb.be Bodemkundige Dienst van België, Willem de Croylaan 48, 3001 Heverlee Website: www.bdb.be

Nadere informatie

Nutriënten en organische stof stromen en voorraden op wereld en Europese schaal. Jan Peter Lesschen. Kimo van Dijk en Oene Oenema

Nutriënten en organische stof stromen en voorraden op wereld en Europese schaal. Jan Peter Lesschen. Kimo van Dijk en Oene Oenema Nutriënten en organische stof stromen en voorraden op wereld en Europese schaal Jan Peter Lesschen Kimo van Dijk en Oene Oenema Introductie Bodemvruchtbaarheid ongelijk verdeeld in de wereld Natuurlijke

Nadere informatie

Waarde van bodemvruchtbaarheid. Oene Oenema. Wageningen University & Research

Waarde van bodemvruchtbaarheid. Oene Oenema. Wageningen University & Research Waarde van bodemvruchtbaarheid Oene Oenema Wageningen University & Research NBV-bijeenkomst Wageningen, 21-04-2017 Wat is bodemvruchtbaarheid? Twee definities: Productiecapaciteit van de bodem Vermogen

Nadere informatie

Effect van 14 jaar compostgebruik op de (fysische/biologische) bodemkwaliteit in de akkerbouw

Effect van 14 jaar compostgebruik op de (fysische/biologische) bodemkwaliteit in de akkerbouw Effect van 14 jaar compostgebruik op de (fysische/biologische) bodemkwaliteit in de akkerbouw Annemie Elsen Bodemkundige Dienst van België W. de Croylaan 48 3001 Heverlee Overzicht 14-jarige GFT-compostproef

Nadere informatie

RIJENBEMESTING BIJ MAÏS: WELKE MESTSTOF KIEZEN?

RIJENBEMESTING BIJ MAÏS: WELKE MESTSTOF KIEZEN? Landbouwcentrum voor Voedergewassen vzw Gegevens uit deze publicatie mogen overgenomen worden mits bronvermelding RIJENBEMESTING BIJ MAÏS: WELKE MESTSTOF KIEZEN? Wendy Odeurs, Jan Bries Bodemkundige Dienst

Nadere informatie

2 BEMESTING WINTERTARWE

2 BEMESTING WINTERTARWE 2 BEMESTING WINTERTARWE 2.1 Bekalking, basisbemesting en stikstofbemesting in wintertarwe W. Odeurs 1, J. Bries 1 Een beredeneerde bemesting is een belangrijke teelttechnische factor voor het bekomen van

Nadere informatie

Het mestdecreet Waar staan we er (voor)?

Het mestdecreet Waar staan we er (voor)? Het mestdecreet Waar staan we er (voor)? Tongeren, 25 januari 2011 Poperinge, 26 januari 2011 Bocholt, 27 januari 2011 Hoogstraten, 3 februari 2011 Oudenaarde, 8 februari 2011 Waarom? Huidige actieprogramma

Nadere informatie

Samenstelling en eigenschappen

Samenstelling en eigenschappen Samenstelling en eigenschappen Mest is onder te verdelen in kunstmest en natuurlijke mest. Natuurlijke mest is op zijn beurt weer onder te verdelen in mest van dierlijke herkomst en mest van plantaardige

Nadere informatie

De rol van loonwerkers in de mineralenkringloop

De rol van loonwerkers in de mineralenkringloop De rol van loonwerkers in de mineralenkringloop en precisielandbouw Praktijknetwerk loonwerker maar melkveehouder kringloopwijzer Stappenplan naar maximaal ruwvoer van eigen grond Technische uitvoering

Nadere informatie

Mestverwerkingtechnieken

Mestverwerkingtechnieken Mestverwerkingtechnieken Nu en over 3 jaar Oscar Schoumans (Alterra Wageningen UR) Symposium Kansen voor het verwaarden van dierlijke mest Goud voor Groenlo, Hengelo, 28 maart 2014 Inhoud 1. Achtergronden

Nadere informatie

Bemestingswaarde van spuiwater & dunne fractie van digestaat in bloemkool

Bemestingswaarde van spuiwater & dunne fractie van digestaat in bloemkool Bemestingswaarde van spuiwater & dunne fractie van digestaat in bloemkool Inleiding Vlaanderen kampt reeds enige tijd met een complexe nutriëntenproblematiek. Onze regio wordt gekenmerkt door een intensieve

Nadere informatie

ZWAVEL- EN SELENIUMBEMESTING BIJ GRASLAND RESULTATEN PERIODE

ZWAVEL- EN SELENIUMBEMESTING BIJ GRASLAND RESULTATEN PERIODE ZWAVEL- EN SELENIUMBEMESTING BIJ GRASLAND RESULTATEN PERIODE 2005-2007 Jan Mertens, Jan Bries Bodemkundige Dienst van België Alex De Vliegher Vlaamse overheid, Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek

Nadere informatie

Teelt van vlinderbloemigen in kader van GLB en PDPOIII

Teelt van vlinderbloemigen in kader van GLB en PDPOIII Teelt van vlinderbloemigen in kader van GLB en PDPOIII Alex De Vliegher In samenwerking met K. Nijs, H. Hernalsteen en G. Rombouts (Dept LV Vlaanderen) Juni 2016 Alex De Vliegher tel 09 272 26 95 alex.devliegher@ilvo.vlaanderen.be

Nadere informatie

FOSFAAT NATUURLIJK FOSFAAT NATUURLIJKE MAÏSMESTSTOF NATUURLIJK FOSFAAT

FOSFAAT NATUURLIJK FOSFAAT NATUURLIJKE MAÏSMESTSTOF NATUURLIJK FOSFAAT GROEN FOSFAAT NATUURLIJKE MAÏSMESTSTOF NATUURLIJK FOSFAAT NATUURLIJK FOSFAAT FOSFAATMESTSTOF VOOR MAIS Maïs telen zonder fosfaatkunstmest zorgt bij een laag fosfaatgehalte voor een lagere opbrengst en

Nadere informatie

DEMOPROJECT MAÏS BEMESTEN: OUDE PRINCIPES, NIEUWE TECHNIEKEN

DEMOPROJECT MAÏS BEMESTEN: OUDE PRINCIPES, NIEUWE TECHNIEKEN DEMOPROJECT MAÏS BEMESTEN: OUDE PRINCIPES, NIEUWE TECHNIEKEN DEMOPROJECT MAÏS BEMESTEN: OUDE PRINCIPES, NIEUWE TECHNIEKEN 3 JUNI 2014 Doel: Nitraatresidu in maïs beperken via een verdere optimalisatie

Nadere informatie

Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case

Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case Impact van de bemesting op de waterkwaliteit: de Horstgaterbeek-case Opdrachtgever: Vlaamse regering Uitvoerders: Bodemkundige Dienst van België Vlaamse Landmaatschappij, regio Oost Projectperiode: 2012-2014

Nadere informatie

3.3 Maïs: Fosfaat Advies voor optimale gewasproductie

3.3 Maïs: Fosfaat Advies voor optimale gewasproductie 3.3 Maïs: Fosfaat De adviesgift voor fosfaat is afhankelijk van de grondsoort, de fosfaattoestand en de gewasbehoefte. Het advies bestaat uit een gewasgericht en een bodemgericht advies. Aan beide adviezen

Nadere informatie

Om optimaal te groeien heeft een plant verschillende voedingsstoffen nodig:

Om optimaal te groeien heeft een plant verschillende voedingsstoffen nodig: Om optimaal te groeien heeft een plant verschillende voedingsstoffen nodig: Stikstof, voor de bovengrondse plantdelen en de vorming van eiwit Fosfaat, voor de wortelontwikkeling Kali, voor de sapstroom

Nadere informatie

Stikstofbemesting bij biologische aardappelen

Stikstofbemesting bij biologische aardappelen Stikstofbemesting bij biologische aardappelen A. Beeckman (Inagro), J. Rapol (Inagro), L. Delanote (Inagro) Samenvatting Uit proeven van voorgaande jaren kwam naar voor dat stalmest te traag werkt om optimaal

Nadere informatie

AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT

AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT AALDRIK VENHUIZEN AGRIFIRM PLANT Grond om te boeren - Bodemvruchtbaarheid Aaldrik Venhuizen Visie Dutch Farming Resultaat voor veehouders en telers. Dat is wat ons drijft. Wij geloven in de Nederlandse

Nadere informatie

Bodem en bemesting: Regelgeving, knelpunten en kansen voor de biologische glastuinbouw. Willemijn Cuijpers (LBI) Oude Leede, 4 februari 2010

Bodem en bemesting: Regelgeving, knelpunten en kansen voor de biologische glastuinbouw. Willemijn Cuijpers (LBI) Oude Leede, 4 februari 2010 Bodem en bemesting: Regelgeving, knelpunten en kansen voor de biologische glastuinbouw Bedrijvennetwerk Bodem & Bemesting Willemijn Cuijpers (LBI) Oude Leede, 4 februari 2010 De randvoorwaarden: gebruiksnormen

Nadere informatie