DSDM Dynamic Systems Development Method. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DSDM Dynamic Systems Development Method. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V."

Transcriptie

1 DSDM Dynamic Systems Development Method Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

2 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 INLEIDING ALGEMEEN VERSIEBEHEER DE FASERING VAN DSDM HAALBAARHEIDSONDERZOEK (FEASIBILITY STUDY) BEDRIJFSANALYSE (BUSINESS STUDY) FUNCTIONEEL MODEL ITERATIE (FUNCTIONAL MODEL ITERATION) ONTWERP & BOUW (DESIGN AND BUILD ITERATION) IMPLEMENTATIE (IMPLEMENTATION) DE NEGEN BASISPRINCIPES VAN DSDM STUREN OP TIJD EN PRIORITEIT DSDM EN TESTEN LITERATUURVERWIJZINGEN... 10

3 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 3 van 10 1 Inleiding 1.1 Algemeen Sinds begin jaren 90 zijn er nieuwe soorten systeemontwikkelingmethodes ontstaan. Reden hiervoor is dat de oude methodes, vaak genoemd onder de verzamelnaam watervalmethodes, niet opleverden wat ervan verwacht werd. Het uiteindelijke product was kwalitatief onder de maat, het ontwerpen, realiseren en testen duurde te lang, de bouwers en gebruikers begrepen elkaar niet en de kosten liepen uit de hand. De verzamelnaam voor de nieuwe systeemontwikkelingmethodes is Rapid Application Development (RAD). De methode RAD is ontwikkeld door James Martin. Zijn methode kent echter veel varianten die geavanceerder zijn dan RAD. De de facto standaard voor RAD is DSDM, Dynamic Systems Development Method. DSDM is ontwikkeld door het Britse DSDM Consortium. De doelstelling van het DSDM Consortium is het maken van een publiekelijke toegankelijke en algemeen aanvaarde methode, onafhankelijk van technische hulpmiddelen. Centraal staan de informatiebehoeften van een bedrijf en de daarvoor te leveren oplossingen, en wel zo snel en goedkoop mogelijk. DSDM probeert te voorzien in die aanpak voor het bouwen en onderhouden van systemen die voldoen aan een strakke tijdsplanning in een beheersbare projectontwikkeling. De filosofie achter DSDM: Ontwikkeling is teamwerk: kennis van bedrijfsbehoeften van gebruikers wordt gecombineerd met de technische kennis van IT-specialisten; Ontwikkeling kan een stapsgewijs (incrementeel) proces zijn: niet alles hoeft gelijktijdig te worden geleverd; Wet van de afnemende meeropbrengsten: gebruik de middelen voor die voorzieningen, die voor het bedrijf het meest van belang zijn. Het doel van DSDM is om sneller systemen te leveren dan bij de watervalaanpak haalbaar is zonder in te leveren op ontwikkelingskosten en kwaliteit. Dit houdt in dat de werkwijze anders dient te zijn en dat de gebruikte technieken hierop toegespitst dienen te worden, om alle overhead zo veel mogelijk te beperken. Het belangrijkste stuurmiddel is de timebox: een korte tijdsperiode (enkele dagen of weken) binnen het project, waarin een product wordt opgeleverd volgens overeengekomen kwaliteitscriteria. Op basis van een groot aantal uitgevoerde projecten kunnen als voordelen worden genoemd: Het systeem wordt sneller gebouwd; De gebruikers zijn er meer toe bereid het systeem in eigen beheer te nemen; Het risico van het bouwen van een onbruikbaar systeem wordt verminderd; Het uiteindelijke systeem voldoet meestal beter aan de bedrijfsvereisten van de gebruikers; De gebruikers zijn beter opgeleid; De invoering van het systeem verloopt meestal soepeler. Het voorliggende document beschrijft de methode DSDM. 1.2 Versiebeheer Versie Status Datum Auteur Opmerkingen 0.1 Concept 2 oktober 2000 SYSQA Eerste concept 0.2 Concept 28 augustus 2001 SYSQA Tweede concept 1.0 Definitief 31 augustus 2001 SYSQA Definitieve versie 1.1 Definitief 12 april 2011 SYSQA Aanpassing aan nieuwe huisstijl

4 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 4 van 10 2 De fasering van DSDM Onderstaande figuur geeft het fasenmodel (vijf fasen) van DSDM weer. De donkere pijlen geven de voorwaartse richting aan, met de grijze pijlen wordt de mogelijke terugkoppeling tijdens het ontwikkelproces weergegeven. Vervolgens worden de vijf fasen in de respectievelijke paragrafen behandeld. Feasibility Bedrijfsanalyse Functioneel Prototype maken Tijdschema afspreken Functioneel Model Iteratie Prototype evalueren Functioneel Prototype identificeren Bedrijf evalueren Implementeren Implementatie Gebruikersgoedkeuring en handleidingen Gebruikers opleiden Tijdschema afspreken Ontwerpprototype identificeren Ontwerp & bouw iteratie Ontwerpprototype maken Ontwerp prototype evalueren 2.1 Haalbaarheidsonderzoek (Feasibility Study) Het gaat hier niet om een traditionele haalbaarheidsstudie, maar meer om een beoordeling of de aanpak met DSDM in dit project wel of niet de aangewezen methode is. De gebruikelijke overwegingen bij een haalbaarheidsstudie gelden ook hier, zoals de probleemdefinitie en het beantwoorden van vragen of het technisch haalbaar is; de invloed op de huidige bedrijfsprocessen acceptabel is; en of het alles de moeite waard is. De extra vraag is echter: Is DSDM de beste aanpak om dit systeem te bouwen? Het Haalbaarheidsonderzoek dient kort en krachtig te zijn. Het gehele proces duurt niet langer dan een paar weken. Naast het haalbaarheidsrapport dienen nog twee andere producten opgeleverd te worden: een globaal plan voor de verderde ontwikkeling en een snel prototype (optioneel en afhankelijk van het betreffende project). Beide producten ter ondersteuning dat het project (technisch) haalbaar is. DSDM gebruikt het woord prototype omdat het een bekend begrip is, maar eigenlijk gaat het niet om prototypen het zijn systeemcomponenten. Een DSDM-prototype is niet een afgeleide, maar het wordt gebouwd op hetzelfde platform waarop al het ontwikkelwerk plaatsvindt en het voldoet aan alle vereiste standaards. Prototypen zijn dus een deel van de ontwikkeling en zeker geen wegwepproduct: zij groeien mee in het op te leveren systeem.

5 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 5 van Bedrijfsanalyse (Business Study) In deze fase gaat het in de eerste plaats om inzicht te verkrijgen in de te automatiseren bedrijfsprocessen en de bijbehorende informatiebehoeften. Nodig zijn enkele workshops met deskundig personeel, dat snel de aanwezige kennis kan uitwisselen en overeenstemming kan bereiken over de prioriteiten bij de ontwikkeling. Een goede methode om goed geinformeerde mensen bij elkaar te brengen is via JAD-workshops (Joint Application Design). De bedoeling bij een JAD-workshop is om gezamenlijk iets te maken en over de inhoud ervan overeenstemming te bereiken tussen alle deelnemers. Het resultaat van de workshops is: Beschrijving bedrijfsgebied (Business Area Definition / BAD): identificatie van processen met bijbehorende informatie en gebruikersgroepen. Aan iedere globale functie uit de BAD wordt een prioriteit (vanuit bedrijfsbelang of technische beperkingen) toegekend, zodat de belangrijkste functionaliteit eerder ontwikkeld kan worden dan de minder essentiële delen. Deze kunnen altijd later nog worden toegevoegd. Bij prioritering worden de MoSCoW-regels gehanteerd: - Must have: eisen, die essentieel voor het systeem zijn ; - Should have: belangrijke eisen, waar het systeem echter zonodig buiten kan ; - Could have: eisen, die eenvoudig weggelaten kunnen worden ; - Want to have but will not have this time round: eisen, die wel even kunnen wachten. Beschrijving Systeemarchitectuur (System Architecture Definition / SAD): beschrijving welke platforms voor ontwikkeling en bouw gebruikt gaan worden en de globale architectuur van de software in termen van hoofdcomponenten en interfaces. Globale Prototyping Plan / GPP: Uitwerking van het globale plan uit de vorige fase, waarin alle prototyping activiteiten in de hierna volgende fasen van Functioneel Model Iteratie en Ontwerp en Bouw Iteratie worden omvat. 2.3 Functioneel Model Iteratie (Functional Model Iteration) Deze en de volgende fase omvatten beide een cyclus met vier stappen: 1. Identificeer wat gedaan dient te worden in deze cyclus; 2. Spreek af hoe het gaat gebeuren; 3. Voer het uit; 4. Controleer of het goed is uitgevoerd (documenten beoordelen, prototype demonstreren, testen van een deel van de software). Het Functioneel Model bestaat zowel uit analysemodellen als uit softwarecomponenten die de belangrijkste functionaliteit beiden en voldoen aan bepaalde niet-functionele eisen, met name ten aanzien van gebruikersgemak. De software componenten en analysemodellen worden gelijktijdig gemaakt, waarbij aanvankelijk het accent op de modellen ligt. Bij iedere stap in de cyclus worden de ervaringen tijdens de prototyping activiteiten teruggekoppeld naar de analysemodellen. Aangezien de modellen steeds verder worden verfijnd, komen de prototypen steeds dichter in de buurt van de uiteindelijk op te leveren software. Het is essentieel dat de softwarecomponenten van het Functioneel Model worden getest tijdens de productie ten aanzien van wat de diverse onderdelen doen en hoe ze onderling samenwerken. Andere producten in deze fase zijn de verfijning van de geprioriteerde functies, evaluatiedocumenten van de functionele prototypen, niet-functionele eisen, en risicoanalyse voor toekomstige ontwikkeling.

6 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 6 van Ontwerp & Bouw (Design and Build Iteration) Tijdens de iteratieve ontwerp- en bouwfase wordt het systeem geconstrueerd volgens een voldoende hoge standaard. Het belangrijkste product in deze fase is het geteste systeem. In het figuur op de vorige pagina wordt testen niet als een aparte activiteit aangegeven, omdat testen doorlopend gebeurt, zowel tijdens de vorige als de huidige fase. In sommige omgevingen of bij contractuele verplichtingen zijn aparte testfasen vereist aan het einde van elke ontwikkelingsstap, maar dit is niet de omvangrijke activiteit zoals bij de watervalaanpak. Bij DSDM is testen net zo belangrijk en er wordt evenveel energie in gestoken, maar het is uitgespreid over het gehele ontwikkelingstraject. 2.5 Implementatie (Implementation) De fase Implementatie betreft de overdracht vanuit de ontwikkelomgeving naar de operationele omgeving. Dit omvat ook de opleiding van gebruikers en het overhandigen van het systeem aan hen. Het product van deze fase is natuurlijk het opgeleverde systeem,inclusief alle benodigde documentatie. Andere producten zijn de gebruikershandleiding en een opgeleide gebruikersgroep. Tevens wordt er een Project Evaluatie Document / PED (Project Review Document / PRD) opgesteld onmiddellijk nadat het systeem als compleet wordt beschouwd. Het PRD wordt gebruikt om aan te geven wat er in het project is bereikt ten aanzien van de korte termijn doelstellingen. Er wordt met name bekeken welke eisen tijdens de ontwikkeling naar voren zijn gekomen en of het nieuwe systeem voldoet in relatie tot deze eisen.

7 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 7 van 10 3 De negen basisprincipes van DSDM De hele methode is gebaseerd op negen principes, die allen dienen te worden toegepast, wil het werken met DSDM een succes worden. De eerste vier bepalen de fundamenten waarop DSDM is gebouwd en de overige vijf leveren de uitgangspunten voor de structuur van de methode. 1. Actieve betrokkenheid van gebruikers is noodzakelijk Dit is het belangrijkste principe. De betrokkenheid is niet slechts actief, maar zelfs proactief. Bij DSDM is de inbreng van gebruikers gelijkmatig. Slechts een paar kundige gebruikers worden bij het project betrokken, ter ondersteuning of als deelnemer in het team. De ervaring heeft geleerd dat de inspanningen van de gebruikersgemeenschap als geheel niet veel groter en vaak zelfs net zo groot of minder zijn. 2. DSDM-teams dienen gemachtigd te zijn besluiten te nemen Teamleden dienen in staat zijn om snel beslissingen te nemen over de te volgen route. Kenmerkend voor DSDM is immers een strak tijdschema. Er is geen tijd voor lange besluitvormingsprocedures. De teamleden dienen duidelijkheid te hebben over de grenzen, waarbinnen ze kunnen opereren. Een belangrijke beperking is uiteraard het budget. 3. Frequente oplevering van producten is van wezenlijk belang Door regelmatige oplevering van producten (modellen, software) kan het management de besluitvorming binnen een team voldoende controleren. Door het plannen van een regelmatige oplevering (zeg wekelijks) van iets tastbaars en zichtbaars creëert men een vangnet voor het terugdraaien van verkeerde beslissingen zodat managers niet het gevoel hebben de besturing kwijt te zijn. De producten hoeven niet volledig te zijn, zolang ze maar voortgang in de juiste richting laten zien. 4. Geschiktheid voor bedrijfsdoeleinden is essentieel voor de acceptatie van producten Het principe houdt in dat de ontwikkelaar niet op een bepaald punt blijft steken omdat hij een goudomrande oplossing wil leveren. Door de geschiktheid voor het bedrijfsdoel als uitgangspunt te nemen, kunnen bepaalde technische aspecten worden uitgesteld. Door bij de controle van te leveren producten te letten op de geschiktheid voor het bedrijfsdoel, wordt valideren belangrijker dan verifiëren. Met andere woorden: vooruit kijken naar het gebruik van het systeem is beter dan achterom kijken om consistentie te controleren. 5. Iteratieve en incrementele ontwikkeling is noodzakelijk om te convergeren tot juiste oplossing Als het team gebruikers bevat die vrijwel direct feedback geven op het werk van de ontwikkelaars, is het mogelijk om systeemontwikkeling stap voor stap uit te voeren in plaats van in één keer. Doordat systemen stukje bij beetje worden ontwikkeld, zorgt DSDM ervoor dat fouten vroeg ontdekt worden, waardoor men kostbare herstelprocedures achteraf kan voorkomen. 6. Alle wijzigingen tijdens de ontwikkeling zijn terug te draaien Dit houdt in dat er sprake dient te zijn van een vlekkeloos beheer van alle softwarecomponenten en de bijbehorende documentatie.

8 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 8 van Eisen worden op hoog niveau vastgelegd Eisen die tijdens de Bedrijfsanalyse zijn verzameld bepalen de reikwijdte van het project. Deze eisen dienen duidelijk en goed vastgelegd te zijn. 8. Testen is geïntegreerd in de levenscyclus De filosofie van DSDM is: testen terwijl je bezig bent. Alle testen, inclusief acceptatietesten, worden gedurende het traject geleidelijk uitgevoerd. 9. Een samenwerkende en coöperatieve houding van alle belanghebbenden is essentieel Niet alleen samenwerken en meewerken zijn belangrijk, het is evenzeer van belang dat alle deelnemers bij deze aanpak betrokken raken. Eventueel bestaande kunstmatige scheidingswanden tussen verschillende en binnen afdelingen werken vooral bij DSDM contraproductief.

9 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 9 van 10 4 Sturen op tijd en prioriteit Leven met tijdslimieten door timeboxes wil niet zeggen dat er harder gewerkt dient te worden of dat er meer uren gedraaid worden dan normaliter het geval is. Op het niveau van het team gelden de prioriteiten van de functionele en niet-functionele eisen om te beslissen wat het team gaat doen en wanneer. Als een zelfstandige opererende groep kunnen zij zelf besluiten wie welke werkzaamheden op welk moment doet. De teamleden werken samen om aan de eisen met de hoogste prioriteit te werken. Op het niveau van het individu dienen ontwikkelaars en gebruikers te accepteren dat het niet mogelijk is om alles te doen. Enkele kernpunten ten aanzien van timeboxes: Korte timeboxes binnen de alomvattende timebox van het project zijn het middel om de kwaliteit van tussenproducten te controleren en om te voorkomen dat er tijdens de ontwikkeling verschuivingen in bereik en omvang optreden; Korte timeboxes maken een schatting van de benodigde inspanningen eenvoudiger; Een timebox heeft drie fasen: onderzoek, verfijning en consolidatie; Alle eisen worden geprioriteerd om ervoor te zorgen dat als eerste aan de belangrijkste eis wordt voldaan; De producten van een timebox worden bij voorkeur getest en/of herzien tijdens de timebox en niet daarna; Activiteiten binnen timeboxes worden gedefinieerd in termen van producten en niet van taken. De projectplanning wordt gebaseerd op timeboxes. Functionele en niet-functionele eisen worden geclusterd en toegewezen aan timeboxes. De speelruimte bij timeboxes zit in de eisen met lage prioriteit. Deze worden zo nodig (nog) niet geleverd. Het gehele team is betrokken bij de schatting van de lengte van een timebox. Een team dient uit maximaal zes personen te bestaan (inclusief de ambassadeurs). Er zijn speciale rollen en verantwoordelijkheden voor zowel de ontwikkelaars als de gebruikers. Kenmerkende sleutelrollen zijn de visionair (een ervaren gebruiker, die zorgt voor het vasthouden aan de bedrijfsdoelstellingen), de ambassadeur (verantwoordelijk voor verspreiding van informatie van het team naar de rest van de gebruikers en voor inbreng van gebruikerskennis in het team), en de technisch coördinator, die ervoor zorgt dat al het werk in de systeemarchitectuur past en dat het aan de technische standaards voldoet. De doorlopende inzet van ambassadeurs is essentieel voor het succes van DSDM. Ambassadeurs dienen een goede bedrijfskennis te bezitten en dienen gerespecteerd te worden door hun collega s op alle niveaus.

10 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 10 van 10 5 DSDM en testen De IT-managers zijn altijd bang dat het testen erbij inschiet in de race tegen de deadline bij (bijvoorbeeld) RAD-projecten. Een van de principes van DSDM is dat testen plaatsvindt tijdens de gehele levenscyclus en niet alleen aan het eind, als alle besluiten over de inhoud van de programma s al zijn genomen. Dankzij timeboxes is testen een doorlopende activiteit gedurende het ontwikkelproces. Binnen een timebox wordt het testen op een aantal niveaus gelijktijdig uitgevoerd, van moduletest via integratie- en systeemtest tot acceptatietest. En niet te vergeten de regressietest, die bijzonder belangrijk is bij een iteratieve ontwikkelaanpak. Moduletesten verloopt nagenoeg op dezelfde manier als bij ontwikkelen volgens de traditionele aanpak. Een extraatje is dat als een gebruiker uit het team een bepaald onderdeel al kan bekijken of proberen, dit dan ook gebeurt. Integratietesten gebeurt ook binnen een timebox, tenminste als de onderdelen geïntegreerd worden met producten uit een vorige timebox. Op deze wijze gebeurt integratietesten dus stapsgewijs tijdens de ontwikkeling. Naarmate het aantal componenten groeit en het geheel dichter bij de uiteindelijke functionaliteit komt, verschuift de aandacht bij het integratietesten van technische integratie van globaal opgezette interfaces naar gecombineerde functionaliteit van het totale product. Met andere woorden, integratietest verschuift naar systeemtest. De aanwezigheid van gebruikers in het team zorgt voor een vroegtijdige nadruk op validatie, het al vroeg in het project kijken naar toekomstige levensvatbaarheid van het systeem wat betreft het gebruik in plaats van de vraag of de code wel overeenkomt met de specificatie (verificatie). Dit verlaagt de kosten voor het herstellen van die fouten die vaak ontdekt worden tijdens de traditionele acceptatietest of nadat het systeem in gebruik is genomen. Een terugkerend probleem bij acceptatietesten is dat gebruikers niet goed weten hoe ze testscripts moeten maken. De ambassadeurs zijn de ideale mensen om de formele acceptatietest samen te stellen, die later desgewenst door de grote gebruikersgroep uitgevoerd kan worden. Er is een grote verscheidenheid aan testtools te verkrijgbaar en DSDM pleit sterk voor het gebruik van dit soort ondersteuning. Het in korte tijd produceren van een getest systeem is alleen mogelijk door het inzetten van effectieve hulpmiddelen. 6 Literatuurverwijzingen DSDM Dynamic Systems Development Method. De methode in de praktijk Jennifer Stapleton

RAD Rapid application development. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

RAD Rapid application development. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. RAD Rapid application development Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

Ontwikkelmethoden en technieken DSDM POMT HC3

Ontwikkelmethoden en technieken DSDM POMT HC3 DSDM Ontwikkelmethoden en technieken DSDM POMT HC3 HC WG rollenspel praktijktoets 1 praktijktoets 2 praktijktoets 3 Mei week 1 week 2 week 3 Week 4 vakantie Inleiding Ontwikkel methodiek DSDM Technieken

Nadere informatie

Scrum. Een introductie

Scrum. Een introductie Organisatie SYSQA B.V. Pagina 1 van 10 Scrum Een introductie Almere 1999 Proud of it Pagina 1 van 10 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Scrum... 4 3 Scrum rollen...

Nadere informatie

Agile systeemontwikkeling. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Agile systeemontwikkeling. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Agile systeemontwikkeling Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Terminologie... 4 3. Uitgangspunten...

Nadere informatie

Ontwikkelen en testen van e-business: beheerste dynamiek

Ontwikkelen en testen van e-business: beheerste dynamiek Ontwikkelen en testen van e-business: beheerste dynamiek Het ontwikkelen en gestructureerd testen van administratieve systemen is gebaseerd het watervalprincipe. Bij het ontwikkelen volgens het watervalprincipe

Nadere informatie

Scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum agileagileagileagileagileagileagileagil

Scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum agileagileagileagileagileagileagileagil Scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum scrumscrumscrumscrumscrumscrum agileagileagileagileagileagileagileagil eagileagileagileagileagileagileagileagi leagileagileagileagileagileagileagileag

Nadere informatie

VU BWI Bedrijfscase. Cursus Project management deel 1. Introductie. Henk Magré. BWI Bedrijfscase Projectmanagement deel 1

VU BWI Bedrijfscase. Cursus Project management deel 1. Introductie. Henk Magré. BWI Bedrijfscase Projectmanagement deel 1 1 VU BWI Bedrijfscase Cursus Project management deel 1 april 2011 Henk Magré Introductie Henk Magré Sinds 1986 werkzaam bij Logica / CMG 25 jaar ervaring in IT ontwikkeling en processen recente jaren Kwaliteitszorg

Nadere informatie

Evo Evolutionary Project Management. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Evo Evolutionary Project Management. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Evo Evolutionary Project Management Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. EVO... 4 3. FASERING...

Nadere informatie

Agile in Projecten minimalisme of strak pak? Richard Weber PMP

Agile in Projecten minimalisme of strak pak? Richard Weber PMP Agile in Projecten minimalisme of strak pak? Richard Weber PMP De Spreker Richard Weber Directeur & oprichter Adviseur & coach Projectmanagement Profile Dynamics ICT & Bedrijfskundige achtergrond Trainer

Nadere informatie

Project methodiek. Auxilium BV Oude Delft 48 2611 CD Delft. T: 015-261 23 16 F: 015-213 34 83 E: info@auxilium.nl

Project methodiek. Auxilium BV Oude Delft 48 2611 CD Delft. T: 015-261 23 16 F: 015-213 34 83 E: info@auxilium.nl Project methodiek Auxilium BV Oude Delft 48 2611 CD Delft T: 015-261 23 16 F: 015-213 34 83 E: info@auxilium.nl Inhoud 1 PROJECTMETHODIEK... 3 1.1 TIME-BOXING... 3 1.2 USER-STORIES EN STORY-POINTS... 3

Nadere informatie

XP Extreme Programming. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

XP Extreme Programming. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. XP Extreme Programming Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1. INLEIDING...3 2. EXTREME PROGRAMMING...4 3. FASERING...5

Nadere informatie

PROJECTIE DYNAMISCHE SYSTEEMONTWIKKELING. Een gestructureerde Agile aanpak TOEPASBAARHEID DSDM

PROJECTIE DYNAMISCHE SYSTEEMONTWIKKELING. Een gestructureerde Agile aanpak TOEPASBAARHEID DSDM PROJECTIE DYNAMISCHE SYSTEEMONTWIKKELING Een gestructureerde Agile aanpak A u t e u r : R o g e r v a n d e n E e r e n b e e m t ( r o g e r. v a n d e n e e r e n b e e m t @ i t e r a z. n l ), g e

Nadere informatie

Scrum. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Scrum. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Scrum Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 2 SCRUM... 4 3 FASERING... 5 4 KENMERKEN... 6 4.1 DE SCRUM-MEETING...

Nadere informatie

Eigenschappen van moderne ontwikkelmodellen

Eigenschappen van moderne ontwikkelmodellen overdruk informatie september 00 Eigenschappen van moderne ontwikkelmodellen Vier modellen vergeleken Auteurs: Danny Greefhorst en Mark van Elswijk informatie overdruk1 1 Eigenschappen van moderne ontwikkelmodellen

Nadere informatie

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces Software Processen Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1 Het software proces Een gestructureerd set van activiteiten nodig om een software systeem te ontwikkelen Specificatie;

Nadere informatie

BDD/Gherkin. Een introductie

BDD/Gherkin. Een introductie BDD/Gherkin Een introductie Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. BDD... 4 3. Gherkin... 5 4. BDD-Tools... 6 5. Voordelen... 7 6. Benodigde kennis en vaardigheden...

Nadere informatie

Regressietesten. De aanpak en aandachtspunten. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Regressietesten. De aanpak en aandachtspunten. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Regressietesten De aanpak en aandachtspunten Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING...3 1.1 ALGEMEEN...3 1.2 VERSIEBEHEER...3

Nadere informatie

Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen

Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen Sinds de kredietcrisis en door opkomende technologieën staan banken

Nadere informatie

Functiepuntanalyse. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Functiepuntanalyse. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Functiepuntanalyse Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 WAT

Nadere informatie

Inleiding ontwikkelmethoden

Inleiding ontwikkelmethoden Inleiding ontwikkelmethoden 1 Ontwikkelmethoden en Technieken POMT HC1 2 Ronald de Waal Opleiding TU Delft: industrieel ontwerpen Diverse softwarebedrijven, internet ontwerp vanaf 1994 Docent systeemontwikkeling

Nadere informatie

Ontwikkelmethoden en technieken. Stakeholders POMT HC5

Ontwikkelmethoden en technieken. Stakeholders POMT HC5 Ontwikkelmethoden en technieken Stakeholders POMT HC5 Vorige keer Technieken Documentatietechnieken Architectuur Conceptmap / mindmap Contentmatrix Eisenpakket MoSCoW ERD Databasemodel Gantt chart Moodboard

Nadere informatie

Agile Testen in de praktijk

Agile Testen in de praktijk 1 Agenda 2 Agile Testen in de praktijk Summerschool 13 Juli 2011 Introductie Agile de context van agile Testen2.0 de tester in een agile project Waarden en principes DoD, PRA en MTP Testen3.0 in een agile

Nadere informatie

Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig!

Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig! Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig! INTRODUCTIE ANKO TIJMAN 2 Software tester sinds 1997 (TMap, ISEB Practitioner) Eerste agile ervaring in 2001 Presentaties op (inter)nationale congressen Nov

Nadere informatie

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000 Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 11 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

RUP Rational Unified Process. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

RUP Rational Unified Process. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. RUP Rational Unified Process Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 14 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

SDM II - System Development Methodology II. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

SDM II - System Development Methodology II. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. SDM II - System Development Methodology II Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 12 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Unified Process. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Unified Process. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Unified Process Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Unified Process... 4 3. Fasering... 5 3.1.

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren Maart 2015 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 2 December 2014 Yannick Verschueren

Nadere informatie

PLANET AGILE 17E BPUG SEMINAR

PLANET AGILE 17E BPUG SEMINAR PLANET AGILE 17E BPUG SEMINAR. Uw sprekers: Bert Hedeman: managing director Hedeman Consulting Peter Coesmans: verandermanager/interim manager p2 Managers Ingeborg Bovee-Oudenhoven: senior nutritional

Nadere informatie

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D Auteur : P. van der Meer, Ritense B.V. Datum : 17 juli 2008 Versie : 1.3 2008 Ritense B.V. INHOUD 1 VERSIEBEHEER...1 2 PROJECT

Nadere informatie

<> <>

<<Naam document>> <<Organisatie>> SYSQA B.V. Almere Datum : Status : Opgesteld door : Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 Managementsamenvatting...3 2 Opdracht...4

Nadere informatie

Aliens? http://www.youtube.com/watch?v=e5pqleh2hz8

Aliens? http://www.youtube.com/watch?v=e5pqleh2hz8 Aliens? http://www.youtube.com/watch?v=e5pqleh2hz8 Ontwikkelmethoden en technieken Kenmerken van ontwikkelmethoden POMT HC2 2 Vorige week 3 Rollenspel Klant is koning Communicatie en afspraken Documentatie

Nadere informatie

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Drechtsteden Technische Architectuur (DTA) ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Status : Definitief 1.0 Redactie : DTA Datum : 29-08-2007 1 Versiebeheer

Nadere informatie

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. De SYSQA dienst auditing Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3

Nadere informatie

Voortdurende gecontroleerde aanpassing aan de veranderende vraag.

Voortdurende gecontroleerde aanpassing aan de veranderende vraag. 62 5.2 Atern Deel I van de beschrijving van DSDM Atern is geschreven door Jeroen Venneman. Dit deel is gereviseerd en geautoriseerd door Edgar Hildering, auteur van het boek DSDM Een introductie, en Peter

Nadere informatie

Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken

Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken De business organisatie heeft altijd stijgende verwachtingen van uw IT organisatie. Meer dan ooit is het van

Nadere informatie

Testen bij DWH-projecten

Testen bij DWH-projecten Testen bij DWH-projecten Snelheid, Kwaliteit, Flexibiliteit onder úw regie Armando Dörsek, Software Control 18-09-2007 Wat gaat u horen? Testen van DW/BI > Structureren & Plannen Project- en teamstructuur

Nadere informatie

Ontwikkelmethoden en technieken. Technieken POMT HC4

Ontwikkelmethoden en technieken. Technieken POMT HC4 Ontwikkelmethoden en technieken Technieken POMT HC4 HC WG rollenspel praktijktoets 1 praktijktoets 2 praktijktoets 3 Mei week 1 week 2 week 3 Week 4 vakantie Inleiding Ontwikkel methodiek DSDM Technieken

Nadere informatie

WAT BETEKENT BUSINESS AGILITY VOOR UW ONTWIKKELSTRAAT? SAMENVATTING BUSINESS AGILITY ITERATIEVE AANPAK ONTWIKKELSTRAAT

WAT BETEKENT BUSINESS AGILITY VOOR UW ONTWIKKELSTRAAT? SAMENVATTING BUSINESS AGILITY ITERATIEVE AANPAK ONTWIKKELSTRAAT WAT BETEKENT BUSINESS AGILITY VOOR UW ONTWIKKELSTRAAT? SAMENVATTING Voor het bereiken van business agility is meer nodig dan een juiste architectuur en is een iteratieve aanpak essentieel. Daarvoor is

Nadere informatie

Ontwikkelmethodiek voor software

Ontwikkelmethodiek voor software voor software Sonja Rouwhorst Instituut voor interactieve media Hogeschool van Amsterdam Datum: 28 januari 2008 Versie: 1 Status: definitief Inhoudsopgave Inleiding... 3 Het proces van software ontwikkelen...

Nadere informatie

Ontwikkelaar ICT. Context. Doel

Ontwikkelaar ICT. Context. Doel Ontwikkelaar ICT Doel Ontwikkelen en ontwerpen van ICT-producten, binnen overeen te komen dan wel in een projectplan vastgelegde afspraken ten aanzien van tijd, budget en kwaliteit, opdat overeenkomstig

Nadere informatie

Cosmic Full Function Points (CFFP) Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Cosmic Full Function Points (CFFP) Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Cosmic Full Function Points (CFFP) Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar

Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar Project Fasering Documentatie Applicatie Ontwikkelaar Auteurs: Erik Seldenthuis Aminah Balfaqih Datum: 31 Januari 2011 Kerntaak 1 Ontwerpen van applicaties De volgordelijke plaats van de documenten binnen

Nadere informatie

Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer

Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer Document D-2 Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer Versie 1.0 Datum 15 juli 2014 Status Definitief Colofon Versie 1.0 Contactpersoon Paul Leunissen M 06-5250 6691 Paul.Leunissen@minienm.nl

Nadere informatie

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Balanced Scorecard Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 DE

Nadere informatie

Sjabloon testplan o.b.v. situationeel testen. <>

Sjabloon testplan o.b.v. situationeel testen. <<Organisatie>> Sjabloon testplan o.b.v. situationeel testen SYSQA B.V. Almere Datum : Status : Opgesteld door : Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 11 Over dit sjabloon Dit

Nadere informatie

a. Wat wordt verstaan onder V&V? b. Uit welke kernactiviteiten bestaat V&V? c. Noem enkele voor- en nadelen van inspecties. d. Idem voor testen.

a. Wat wordt verstaan onder V&V? b. Uit welke kernactiviteiten bestaat V&V? c. Noem enkele voor- en nadelen van inspecties. d. Idem voor testen. Eindtoets T07351 Software engineering Een eindtoets staat in het algemeen model voor het tentamen van de betreffende cursus. Aangezien deze cursus een mondeling tentamen heeft, bevat deze eindtoets slechts

Nadere informatie

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011

Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Betreft: Verzoek tot Offerte AmersfoortBreed Cultuureducatie / Website Scholen in de Kunst Datum: 10 oktober 2011 Geachte heer, mevrouw, Gemeente Amersfoort is in 2010 gestart met het project AmersfoortBreed.

Nadere informatie

Handout. Pagina 1. SYSQA B.V. Almere. Capability Maturity Model Integration (CMMI) Technische Universiteit Eindhoven SYSQA SYSQA.

Handout. Pagina 1. SYSQA B.V. Almere. Capability Maturity Model Integration (CMMI) Technische Universiteit Eindhoven SYSQA SYSQA. Capability Maturity Model Integration (CMMI) Technische Universiteit Eindhoven Johan Zandhuis SYSQA Start: 1999 Onafhankelijk Quality Assurance in IT 150 medewerkers (en groeiend) 2 SYSQA Operationeel

Nadere informatie

ISTQB Foundation level. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

ISTQB Foundation level. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. ISTQB Foundation level Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3

Nadere informatie

Software Engineering (I00094) College 2: Requirements-engineering. Marko van Eekelen marko@cs.ru.nl kamer HG02.074

Software Engineering (I00094) College 2: Requirements-engineering. Marko van Eekelen marko@cs.ru.nl kamer HG02.074 Software Engineering (I00094) College 2: Requirements-engineering Marko van Eekelen marko@cs.ru.nl kamer HG02.074 1 Inhoud 1. 6 feb: Het systeemontwikkelproces 2. 13 feb: Requirements-analyse 3. 6 mar:

Nadere informatie

Ontwikkelmethoden en technieken. Ontwikkelmethoden & Technieken HC 2

Ontwikkelmethoden en technieken. Ontwikkelmethoden & Technieken HC 2 Ontwikkelmethoden en technieken 1 Vandaag Een kleine geschiedenis (vervolg) Klein stukje XP Afbakening verwachtingen 2 Werkwijze theorie Lesstof Presentaties Boek Aantekeningen Introductie/overzicht Week

Nadere informatie

Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden

Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden STUDIEDAG Projectmatig werken in lokale overheden LEUVEN 27 oktober 2011 Projectmatig werken in de lokale sector Katlijn Perneel, Partner, ParFinis Projectmatig 2 - werken voor lokale overheden 1 Inhoud

Nadere informatie

SolidWorks QuickStart Algemene informatie

SolidWorks QuickStart Algemene informatie SolidWorks QuickStart Algemene informatie SolidWorks 3D CAD software biedt intuïtieve oplossingen voor alle aspecten van uw designproces. De SolidWorks producten kunnen worden toegepast binnen de hele

Nadere informatie

Handleiding voor de checklist Overdracht project/change naar beheer. Handleiding : Frédéric van der Vaeren

Handleiding voor de checklist Overdracht project/change naar beheer. Handleiding : Frédéric van der Vaeren Auteur(s) Datum Versie Frédéric van der Vaeren 11/03/2013 2.0 Eigenaar Doelpubliek Bert van Hemelen Gebruikers checklist overdracht project/change naar beheer Handleiding : Handleiding voor de checklist

Nadere informatie

Procesvisie op Maat. Op basis van het Master Test Plan wordt een gedetailleerd testplan voor elke fase opgesteld.

Procesvisie op Maat. Op basis van het Master Test Plan wordt een gedetailleerd testplan voor elke fase opgesteld. 1. 1.1. Inleiding Doel In de discipline vindt de validatie van datgene wat binnen het project is gerealiseerd plaats. Dit bestrijkt het gebied van unittest tot en met acceptatie door gebruikers en beheerorganisatie.

Nadere informatie

Quality Gates: De overdracht tussen ontwikkelaars en testers geregeld

Quality Gates: De overdracht tussen ontwikkelaars en testers geregeld Quality Gates: De overdracht tussen ontwikkelaars en testers geregeld Rik Marselis Senior Testadviseur Logica 2008. All rights reserved Even voorstellen: Rik Marselis Senior Testadviseur ruim 27 jaar IT

Nadere informatie

Data Warehouse. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

Data Warehouse. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Data Warehouse Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 DOEL VAN

Nadere informatie

Agile werken: zó doen we dat

Agile werken: zó doen we dat Agile werken: zó doen we dat Bij Freshheads werken we graag volgens de Agile aanpak. De voordelen? Verhoogde efficiëntie en flexibiliteit, snellere resultaten en grotere betrokkenheid. Maar hoe gaat het

Nadere informatie

Testing University. A fool with a tool is still a fool

Testing University. A fool with a tool is still a fool Testing University A fool with a tool is still a fool Test Tooling is een must Must? Test Tooling? 2 Als je iets moet kun je dan wel de juiste keuzes maken? Moeten Willen 3 Van moeten naar willen Moeten

Nadere informatie

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Pieter van den Hombergh Fontys Hogeschool voor Techniek en Logistiek Software Engineering 14 maart 2013 HOM/FHTeL Oplossingen voor het testen

Nadere informatie

Wanneer ga je Agile? Wat is Agile Project Management?

Wanneer ga je Agile? Wat is Agile Project Management? Wanneer ga je Agile? Agile Project Management 1 past goed in deze tijd. Het is snel, flexibel en leuk. Je kunt het echter niet altijd en overal gebruiken. Het werk en de organisatie moeten geschikt zijn

Nadere informatie

Wij testen..maar....wat test jij?

Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen maar wat test jij? Harm Pul, Busineslinemanager Functioneel Beheer TMAP dag 2015, 29 september 2015 Bussum 2 Herkent u dit? De gebruikers testen dit straks

Nadere informatie

Implementatie en Testen SL3.0. Johan Drost (Teamleider Bouw en Ontwikkeling)

Implementatie en Testen SL3.0. Johan Drost (Teamleider Bouw en Ontwikkeling) Implementatie en Testen SL3.0 Johan Drost (Teamleider Bouw en Ontwikkeling) Onderwerpen Planning Studielink SL3.0; Scope SL3.0; Testen SL3.0; Implementatie SL3.0 Planning Studielink SL3.0 Voorbereiding

Nadere informatie

Projectplan. Informatie arrangementen als app. s-hertogenbosch, 6 december 2011

Projectplan. Informatie arrangementen als app. s-hertogenbosch, 6 december 2011 Projectplan Informatie arrangementen als app s-hertogenbosch, 6 december 2011 i Versiebeheer Algemene gegevens Projectnaam Informatie arrangementen als app Uitgave Final Datum 6 december 2011 Auteurs Projectleider

Nadere informatie

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software. Oplossingen voor het testen van. Overzicht. Pieter van den Hombergh.

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software. Oplossingen voor het testen van. Overzicht. Pieter van den Hombergh. Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Pieter van den Hombergh Fontys Hogeschool voor Techniek en Logistiek Software Engineering 14 maart 2013 HOM/FHTeL Oplossingen voor het testen

Nadere informatie

PROJECT MANAGEMENT 1 PROJECT MANAGERS CHECKLIST

PROJECT MANAGEMENT 1 PROJECT MANAGERS CHECKLIST 1 WE SCHIJNEN ALTIJD TIJD TE VINDEN OM HET OVER TE DOEN?! LATEN WE HET DE EERSTE KEER - GELIJK GOED DOEN! Overdracht van het Offerte Team Heb je een kopie van het kosten- en/of prijsmodel? Heb je een kopie

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren November 2014 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 1 Inhoudstafel 1 Introductie 3 1.1

Nadere informatie

voorbeeldexamen Information Systems Foundation

voorbeeldexamen Information Systems Foundation voorbeeldexamen Information Systems Foundation I-Tracks voorbeeldexamen ISyF Information Systems Foundation uitgave oktober 2003 inhoud 3 inleiding 4 examenvragen 11 antwoordindicatie eerste uitgave oktober

Nadere informatie

1. De watervalmethode... 2. 2. Agile softwareontwikkeling... 2. 3. Iteratief werken... 3. 4. Agile technieken voor teams... 3

1. De watervalmethode... 2. 2. Agile softwareontwikkeling... 2. 3. Iteratief werken... 3. 4. Agile technieken voor teams... 3 Naar Voren: Tijdschrift voor webwerkers» Artikel #155 Agile (web)ontwikkeling Omarm de verandering Als ICT-professional heb je het liefst dat de klant exact weet wat hij wil, dat jij exact weet hoe je

Nadere informatie

Kwaliteitskosten onderzoek. Aanpak. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Kwaliteitskosten onderzoek. Aanpak. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Kwaliteitskosten onderzoek Aanpak Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 KWALITEITSKOSTEN...

Nadere informatie

Arrix Optimus, de SharePoint specialist Deel meer, doe meer!

Arrix Optimus, de SharePoint specialist Deel meer, doe meer! Arrix Optimus, de SharePoint specialist Deel meer, doe meer! brochure.indd 1 07-02-12 11:02 brochure.indd 2 07-02-12 11:02 Arrix Optimus, de SharePoint specialist Deel meer, doe meer! Arrix optimus is

Nadere informatie

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT 24 november 2010 Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT ir. Martin R. Meijer senior BPM/EAI consultant Agenda Business Process Management, een historisch overzicht BPM als bindmiddel geschikte

Nadere informatie

Projectdocument Minecraft Mod Builder

Projectdocument Minecraft Mod Builder Projectdocument Minecraft Mod Builder Projectgroep Twintro 11 december 2015 Inhoudsopgave 1 Probleemstelling 2 2 Productbeschrijving 2 3 Requirements analyse 3 3.1 Functional requirements................................

Nadere informatie

Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen

Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen Eneco Rotterdam 3 december 2013 03-12-2013 Agile Erik van Daalen 1 Hoofdsponsor Sponsors IPMA-N Jaarsponsors 03-12-2013 Agile Erik van Daalen 2 Korte introductie

Nadere informatie

Verschillen in QA aanpak tussen ERP projecten en niet-erp projecten

Verschillen in QA aanpak tussen ERP projecten en niet-erp projecten Verschillen in QA aanpak tussen ERP projecten en niet-erp projecten SYSQA B.V. Almere Datum : 06 mei 2013 Status : definitief Versie : 2.0 Opgesteld door : Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 5 Overzicht

Nadere informatie

Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT

Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT Slimmer samenwerken met SharePoint Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT Workflows, forms, reports en data WAAROM KIEZEN VOOR K2? Of u nu workflows moet maken voor items in SharePoint

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20225 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/20225 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/20225 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Heijstek, Werner Title: Architecture design in global and model-centric software

Nadere informatie

Managen van agile projecten

Managen van agile projecten WHITEPAPER Managen van agile projecten Bert Hedeman Iedereen Agile? Nee! Agile kan absoluut eenvoudig en effectief worden toegepast in ieder project waarbij een sterke samenwerking met de gebruikers gewenst

Nadere informatie

GAMP Toegepast op de DeskTopXorter Besturing DeskTopXorter

GAMP Toegepast op de DeskTopXorter Besturing DeskTopXorter GAMP Toegepast op de DeskTopXorter Besturing DeskTopXorter 2 Opdrachtgever : Opdrachtnemers : Ing. P. van den Berg Michel van Reenen Thijs Mommen GAMP Toegepast op de DeskTopXorter Besturing DeskTopXorter

Nadere informatie

RAD en testen. Een aanpak. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

RAD en testen. Een aanpak. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. RAD en testen Een aanpak Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA Pagina 1 van 23 Managementsamenvatting Rapid Application Development (RAD) is een systeem-ontwikkelingsmethode

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com

Whitepaper. Veilig de cloud in. Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1. www.traxion.com Veilig de cloud in Whitepaper over het gebruik van Cloud-diensten deel 1 www.traxion.com Introductie Deze whitepaper beschrijft de integratie aspecten van clouddiensten. Wat wij merken is dat veel organisaties

Nadere informatie

Voorbeeldexamen. Testen Foundation. Editie maart 2012

Voorbeeldexamen. Testen Foundation. Editie maart 2012 Voorbeeldexamen Testen Foundation Editie maart 2012 Copyright 2012 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing system or circulated

Nadere informatie

Test rapportage Waarom eigenlijk?

Test rapportage Waarom eigenlijk? Testrapportage Boodschappers van de koning? Test rapportage Waarom eigenlijk? TestNet voorjaarsevenement 2015 Jurian van de Laar Jurian van de Laar @JurianvdL 30 april 2015 @JurianvdL Jurian van de Laar

Nadere informatie

TESTAUTOMATISERING IN EEN ETL-OMGEVING

TESTAUTOMATISERING IN EEN ETL-OMGEVING Pagina 21 TESTAUTOMATISERING IN EEN ETL-OMGEVING Door John Kronenberg John.Kronenberg@bartosz.nl @johnkronenberg Edward Crain Edward.crain@divetro.nl Welke groeifasen werden doorlopen in testautomatisering

Nadere informatie

TFS als perfecte tool voor Scrum

TFS als perfecte tool voor Scrum TFS als perfecte tool voor Scrum René van Osnabrugge renevo@delta-n.nl About me René van Osnabrugge Communicate @renevo renevo@delta-n.nl http://osnabrugge.wordpress.com Agenda Wat is Scrum? Wat is ALM

Nadere informatie

De tester als bruggenbouwer

De tester als bruggenbouwer De tester als bruggenbouwer Tim Koomen Testnet voorjaarsevenement 9 juni 2004 Agenda Bruggen Enkele bruggen toegelicht De bruggenbouwer Trends Sogeti Nederland B.V. Pagina 1 Bruggen Systeem Beheer Stuur

Nadere informatie

Checklist risicofactoren IT-projecten

Checklist risicofactoren IT-projecten Organisatie SYSQA B.V. Pagina 1 van 5 Checklist risicofactoren IT-projecten In onderstaande checklists zijn de factoren die het slagen van een project beïnvloeden opgenomen. Projectomvang Hoe groot is

Nadere informatie

Whitepaper. Continuous Delivery [Auteur] Kenniscentrum De Smalle Zijde 39 3903 LM Veenendaal Tel. +31(0)318-50 11 19 Fax +31(0)318-51 83 59

Whitepaper. Continuous Delivery [Auteur] Kenniscentrum De Smalle Zijde 39 3903 LM Veenendaal Tel. +31(0)318-50 11 19 Fax +31(0)318-51 83 59 Whitepaper Continuous Delivery [Auteur] Hoofdkantoor Kruisboog 42 3905 TG Veenendaal Tel. +31(0)318-55 20 20 Fax +31(0)318-55 23 55 Kenniscentrum De Smalle Zijde 39 3903 LM Veenendaal Tel. +31(0)318-50

Nadere informatie

Portal Planning Process

Portal Planning Process BROCHURE Portal Planning Process SAMENWERKEN AAN EEN WAARDEVOL PORTAAL BROCHURE PORTAL PLANNING PROCESS 2 Axians PORTAL PLANNING PROCESS BROCHURE Inhoud Introductie 4 3 Portal Planning Process 5 4 Uitdagingen

Nadere informatie

PROJECTMANAGEMENT 1 SITUATIE

PROJECTMANAGEMENT 1 SITUATIE PROJECTMANAGEMENT George van Houtem 1 SITUATIE Het werken in en het leidinggeven aan projecten is tegenwoordig eerder regel dan uitzondering voor de hedendaagse manager. In elk bedrijf of organisatie komen

Nadere informatie

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur.

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. ITIL Wat is ITIL? Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. Begrippen Rol Functie Proces Proceseigenaar Procesmanager Product Dienst Problem Problem

Nadere informatie

Het stuurmodel voor een opdrachtgever

Het stuurmodel voor een opdrachtgever Het stuurmodel voor een opdrachtgever Ir. Derk K. Kremer 1. Inleiding In één van mijn eerdere artikelen heb ik al aangegeven dat de rol van opdrachtgever op zich geen moeilijke rol is. Voor een ervaren

Nadere informatie

Webtesten onder schaarste

Webtesten onder schaarste Testnet najaarsevenement 2005 B e y o n d t h e o r d i n a r y Webtesten onder schaarste Vincent Staal ORDINA NV Ringwade 1 Postbus 7101 3430 JC Nieuwegein Tel: 030 6637000 Fax: 030 6637099 www.ordina.nl

Nadere informatie

READ: de informatiestrategieaanpak van Steenwinkel Kruithof Associates (SKA)

READ: de informatiestrategieaanpak van Steenwinkel Kruithof Associates (SKA) READ: de informatiestrategieaanpak van (SKA) INLEIDING HET SPANNINGSVELD TUSSEN KORTETERMIJNVERWACHTINGEN EN LANGETERMIJNBEHOEFTEN In veel bedrijven volgen businessgerelateerde veranderingen elkaar snel

Nadere informatie

04 Support staff training

04 Support staff training Het introduceren van referentiekaders voor kwaliteitsborging op het gebied van beroepsonderwijs en training (VET) is de afgelopen jaren tot een prioriteit uitgegroeid. Tijdens de vroege stadia van de ontwikkeling

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie

Virtu Open Innovatie Management

Virtu Open Innovatie Management Introductie Virtu Innovatie Management Van procesverbetering tot open innovatie. Van sociale media en stakeholderparticipatie tot oriëntatie op Organisatie 3.0. Virtu Innovatie Management biedt bestuurders

Nadere informatie