Rib stress fracturen bij roeiers

Rib stress fracturen bij roeiers Wat weten we nu eigenlijk? Philip d Ailly, Paul Kuijer en Judith Sluiter

Stressfractuur Overbelastingsblessure Komt relatief weinig voor in ribben

Wat weten we nu eigenlijk? Studentengezondheidszorg.nl: Een goede houding is van belang, mensen met een ingezakte houding hebben naar verhouding meer klachten. Plotseling is het er, na een zware sprinttraining of een stormachtige dag. www.sgzstudent.nl

Wat weten we nu eigenlijk? Het blijkt dat er bij veel roeicoaches onwetendheid, onduidelijkheid en onzekerheid bestaat over de diagnose en het managen van RSFs Evans, 2015

Inhoud 1. Wat is een RSFs 2. Hoe onstaat het? 3. Hoe gaan we er mee om?

Hoe vaak komt het voor? Moeilijk te zeggen Wordt vaak gemist Niet altijd vermeld Bij toproeiers: Incidentie: 8 tot 16%* Meest voorkomende blessure na lage rugklachten* * McDonnell 2011

Mechanisme

Belasting op ribben Drie factoren: - Piekbelasting - Frequentie van belasting - Aantal cycli à Microschade

Microschade Stressfractuur = Verstoring van de balans tussen microschade en bot-herstel

Wat zijn de klachten? Kenmerkend beloop: sluipend Pijn tijdens roeien Pijn bij hoesten/op je zij liggen Pijn in rust

Diagnose à Klinisch à Botscan à CT/MRI

Diagnose Valkuilen 1. Microschade niet zichtbaar op scan 2. Andere diagnoses M. serratus tussenribspier 3. Toegevoegde waarde van beeldvorming?

Bij welke sporten komen RSFs voor? A. Wielrenners, hardlopers, hoogspringers B. Golfers, honkballers, gewichtheffers C. Worstelaars, hockeyers, voetballers

Bij welke sporten komen RSFs voor?

De Risicofactoren Man vs vrouw? Boordroeiers vs scullers? Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Binnen- vs buitenkant?

Triade bij vrouwelijke atleten Energie beschikbaarheid Botdichtheid Menstruele afwijkingen

Triade bij vrouwelijke atleten Lange duur atleten, esthetische sporten, gewichtsklassen Behandeling: voorlichting dieet-interventie (oestrogenen) Matzkin, 2015

De Risicofactoren Man vs vrouw? Boordroeiers vs scullers? Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Binnenarm- vs buitenarm zijde?

Man vs vrouw? De Risicofactoren Boordroeiers vs scullers? Geen verschil Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Binnenarm- vs buitenarm zijde?

Lichte roeiers Beperkt dieet + afvallen Lager testosteron + calcium Lagere botdichtheid Vinther, 2008

Man vs vrouw? De Risicofactoren Boordroeiers vs scullers? Geen verschil Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Binnenarm- vs buitenarm zijde?

Man vs vrouw? De Risicofactoren Boordroeiers vs scullers? Geen verschil Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Geen verschil Binnenarm- vs buitenarm zijde?

Man vs vrouw? De Risicofactoren Boordroeiers vs scullers? Geen verschil Licht vs zwaar? Winter vs zomer? Geen verschil Binnenarm- vs buitenarm zijde? Geen verschil

Risicofactoren Risicofactor Veranderingen/inadequate roeitechniek Verandering in de botdichtheid Roeiniveau Veranderingen in trainingsintensiteit Geslacht: V>M Trainingsperiode/seizoen Materiaal Trainings type Aantal N(+)= 6 N(+)= 8 N(+)= 1 N(+)= 11 N(+)= 7 N(+)= 3 N(-)= 1 N(+)= 5 N(+)= 10 Bewijs (level): B C D 1 2 3 1 1 6 1 7 4 1 6 2 2 1 4 4 6 d Ailly, 2015

Risicofactoren Roeitechniek Roeiers met RSF vs roeiers zonder RSF 1. Grotere versnelling van het bankje in het eerste deel van de haal 2. Grotere co-contractie van bovenlichaam in het midden van de haal 3. Grotere spierkracht van armen tov benen Vinther, 2005

Terugkeer naar sport A. 2-4 weken B. 4-6 weken C. 6-10 weken D. 10-12 weken

Terugkeer naar sport Auteur Populatie Weken tot aan terugkeer naar training Weken tot vorige niveau Bojanic 1 4 Breining 1 4-6 Brukner 1 6 Christiansen 6 3-16 Galilee-Belfer 1 3 Hickey 14 4-6 Holden 4 6-8 Karlson 10 1-4 McKenzie 1 4 Palierne 12 3-6 4-8 d Ailly, 2015

Behandeling RSF s 1. Rust en terugkeer naar training 4-6 weken rust Pijn-vrije training (fietsen) Geleidelijke terugkeer naar roeien (1-4 weken) McDonnell, 2011 Miller, 2013

Behandeling RSF s 2. Individuele factoren Techniek/dieet/trainingschema Seizoen 3. Geen corticosteroiden 4. Ibuprofen/diclofenac? McDonnell, 2011 Miller, 2013

Behandeling RSF s Wanneer training hervatten? Rustseizoen: het liefst zo laat mogelijk Als de alteet helemaal pijnvrij is Wedstrijdseizoen: Als pijn in rust verdwenen is Verhoogd risico op verslechtering Mits goede begeleiding en overleg McDonnell, 2011 Miller, 2013

Preventie type: Veranderingen in trainingsprogramma Preventie Aantal studies Specifiek 4 Intensiteit, (lange) duur training, rustperiodes Dieet/medicatie 3 vitamine D en calcium inname, orale anticonceptie Hogere alertheid van begeleiders 3 Alertheid bij veranderingen in het trainingsprogramma en bij krachttraining Specifieke training 2 Versterken van de m. serratus anterior, geen excessieve buikspier training Materiaal 2 Riemlengte inkorten, bankdruktoestel aanpassen Veranderingen in de roeitechniek 1 Minder pro- en retractie van de scapulae tijdens de haal, vermijd liggende positie

Preventie Stressfacturen algemeen Oplettendheid roeiers & coaches Vroege diagnose is belangrijk Eerdere stressfracturen Triade bij vrouwelijke atlete Vit D & calcium Eerste klachten: gelijk rust! 2000 mg calcium + 20 microgram Vit D per dag à verlaagd risico op een stressfractuur met 20% Miller, 2013 Lappe 2008

Preventie Valkuilen Zijn roeier en coach op de hoogte van de klacht? Wordt de blessure serieus genomen? Roeiers zijn geen aanstellers Groepsdruk

Take home message Sportarts Registratie van ribstressfracturen Denk bij de behandeling aan individuele (risico)factoren

Take home message Coach Pijn ribben à mogelijke RSF! Voorkomen is beter dan genezen Houd risicogroepen in de gaten (licht/vrouw/eerdere RSF) Denk aan trainingsschema & beter roeien

Binnenkort Gebaseerd op wetenschappelijk bewijs Besproken bij roeicongres in Marlow Wordt binnenkort gepubliceerd

Vragen? p.n.dailly@amc.uva.nl