Bestrijding van trips door middel van functionele agrobiodiversiteit Invloed van een bloemenrand op trips en zijn natuurlijke vijanden in aardbei (doordragers) In het kader van het PWO-project: Waarnemen van tripsen op aardbeien voor de regio Oost-Vlaanderen naar een duurzame beheersing d.m.v. teeltechnieken en bloemenrand
Proefopzet Doordragers, ras Furore volle grond + overkapt Aanplant 1 april 215 Aardbeiperceel met bloemenrand (=BR) en zonder bloemenrand (=CO) Van 28/4 t.e.m. 1/9: o 2-wekelijks tellen + identificeren van schadelijke en nuttige geleedpotigen o CO- en BR-perceel bladeren (1-3 planten) en/of bloemen (3) van aardbei o bloemenrand (1 bloemhoofden) o maandelijkse bepaling van gemiddeld vruchtgewicht en -kwaliteit
Proefopzet CO-perceel (Etienne Elpers) Geen bestrijding tegen trips of andere plagen op proef- en bufferplanten Naburige percelen: gangbare bestrijding tegen alle andere plagen, inclusief trips (geen natuurlijke vijanden ingezet)
Proefopzet BR-perceel (Proefcentrum Pamel) Geen tripsbestrijding op proef- en bufferplanten Bestrijding tegen andere plagen: enkel roofmijt Phytoseiulus persimilis tegen spint op monitorings- en randplanten
Proefopzet Doordragers, ras Furore volle grond + overkapt Aanplant 1 april 215 Aardbeiperceel met bloemenrand(=br) en zonder bloemenrand (=CO) Van 28/4 t.e.m. 1/9: o 2-wekelijks tellen + identificeren van schadelijke en nuttige geleedpotigen o CO- en BR-perceel bladeren (1-3 planten) en/of bloemen (3) van aardbei o bloemenrand (1 bloemhoofden) o bepaling van gemiddeld vruchtgewicht en kwaliteit (steekproef)
Proefopzet Doel bloemenrand: Wegvangen van trips uit aardbei (aantrekkelijkheid soorten) Opbouwen van populaties van natuurlijke vijanden (roofwantsen) Bloeiboog vergroten: 2 zaaitijdstippen (begin april en begin mei)
Proefopzet BR-soorten: boekweit, korenbloem, klaproos, wikke, bernagie (komkommerkruid)
Proefopzet Schadelijke geleedpotigen 1Trips en bladluis 2Wittevlieg, spint, aardbeibloesemkever, weekhuidmijt Nuttige geleedpotigen 1 Roofwantsen en sluipwespen 2Zweef- en gaasvliegen, lieveheersbeestjes
gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # roofwantsen per bloem Resultaten 16 14 12 Trips op bloemen aardbei BR aardbei CO aardbei 16 14 12 1 8 6 4 2,45,4,35,3,25,2,15,1,5 1 CO gemaaid 8 6 4 BR Trips CO Trips BR Roofwants CO Roofwants 2 + roofwants
gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # roofwantsen per bloem Resultaten Trips op bloemen 16 Trips roofwants Trips 14 12,1 16 14 A 1 8,2,3 12 6,4 1 8 AB 4 2,5 6 4 BCD CD CD D C,6 2 + roofwants
gemiddeld # trips per bloem Resultaten Trips op bloemen BR 5 45 4 35 3 25 2 15 1 5 Wikke Trips Boekweit Trips Korenbloem Trips Bernagie Trips
gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # roofwantsen per bloem Resultaten Trips op bloemen BR + roofwants 4 35 3 25 2 15 1 5 1,2 1,8,6,4,2 Wikke Trips Boekweit Trips Korenbloem Trips Bernagie Trips Wikke Roofwants Boekweit Roofwants Korenbloem Roofwants Bernagie Roofwants
gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # roofwantsen per bloem Resultaten Trips op bloemen BR: aardbei vs. wikke 4 1,2 35 3 1 + roofwants 25,8 2,6 15,4 1 5,2 BR Trips Wikke Trips BR Roofwants Wikke Roofwants
Aandeel per tripssoort (%) Resultaten Voorlopige determinaties tripssoorten! tijdsverloop 1% 9% 8% 7% 6% 5% 4% 3% 2% 1% % CO-aardbei (138) BR-aardbei (154) boekweit (46) bernagie (48) korenbloem (78) klaproos (14) wikke (72) F. occidentalis F. intonsa Frankliniella m T. fuscipennis T. tabaci T. major T. flavus T. minutissimus T. vulgatissimus T. pillichi Thrips m Limothrips nimf ni
Door trips beschadigde vruchten (gewichts%) Resultaten Vruchtschade: 1 9 8 7 6 5 4 3 2 1 1/7 28-29/7 CO BR Slechts indicatief (steekproef) en moeilijk te vergelijken tussen beide percelen Veel door trips aangetaste vruchten, maar verschillend in tijdsverloop: CO: toenemende schade BR: schade neemt af
gemiddeld # trips per bloem gemiddeld # roofwantsen per bloem Resultaten 16,45 Vruchtschade: 14,4 12 1 1% schade 99,2% schade 58,5% schade,35,3,25 8 6 34,6% schade,2,15 4,1 2,5 12.5.15 26.5.15 9.6.15 23.6.15 7.7.15 22.7.15 4.8.15 18.8.15 1.9.15 15.9.15 BR Trips CO Trips BR Roofwants CO Roofwants
Gemiddeld aantal bladluizen / bloem Resultaten Bladluizen op bloemen 12 a 1 8 6 4 2 b d bc b e cd CO BR bernagie boekweit klaproos korenbloem wikke
Gemiddeld aantal bladluizen / blad Gemiddeld aantal bladluizen / bloem Resultaten Bladluizen: bloemen wikke vs. bladeren BR-aardbei 5 4,5 4 3,5 3 2,5 2 1,5 1,5 Zelfde bladluissoort? 35 3 25 2 15 1 5 BR aardbei wikke
Gemiddeld aantal bladluizen / blad Gemiddeld aantal bladluizen/blad Gemiddeld aantal sluipwespen/blad Resultaten Bladluizen op aardbei (bladeren) + sluipwespen 9 8 7 8,3 6 7,25 5 6 4 3 2 5 4,2,15 1 3 2,1 controle bloemenrand 1,5 6/apr 26/apr 16/mei 5/jun 25/jun 15/jul 4/aug 24/aug 13/sep Bladluizen CO Bladluizen BR Sluipwespen CO Sluipwespen BR
% bladeren met bladluis / plant % bladeren met bladluis / plant Gemiddeld aantal bladluismummies / plant Resultaten Parasitering bladluizen (mummies) op aardbeiplanten 4 35 3 4 14 25 35 12 2 3 1 15 1 5 25 2 15 1 5 8 6 4 2 CO Bladluizen BR Bladluizen CO Bladluizen BR Bladluizen CO mummies BR mummies
% bladeren met bladluis / plant Gemiddeld aantal zweefvliegstadia / plant Resultaten Bladluizen op aardbeiplanten + zweefvliegen 4 8 35 7 3 6 25 5 2 4 15 3 1 2 5 1 6/apr 26/apr 16/mei 5/jun 25/jun 15/jul 4/aug 24/aug 13/sep CO Bladluizen BR Bladluizen CO Zweefvlieg BR Zweefvlieg
% bladeren met bladluis / plant Aantal gaasvliegstadia / plant Resultaten Bladluizen op aardbeiplanten + gaasvliegen 4 9 35 8 3 7 25 6 5 2 4 15 3 1 2 5 1 6/apr 26/apr 16/mei 5/jun 25/jun 15/jul 4/aug 24/aug 13/sep CO Bladluizen BR Bladluizen CO Gaasvlieg BR Gaasvlieg
% bladeren met bladluis / plant Aantal lieveheersbeestjes / plant Resultaten Bladluizen op aardbeiplanten + lieveheersbeestjes 4 3 35 3 2,5 25 2 2 1,5 15 1 1 5,5 6/apr 26/apr 16/mei 5/jun 25/jun 15/jul 4/aug 24/aug 13/sep CO Bladluizen BR Bladluizen CO LHB BR LHB
Resultaten Overige beschadigers: Op bladeren In bloemen Perceel Aantal witte-vlieg / plant Aandeel planten met spint (%) Aantal bloesemkeverlarven / plant Aantal weekhuidmijten / bloem CO 1,15 ±,16a 14,8 ± 2,1a,93 ±,28a,25 ±,2a BR,83 ±,12a 1,6 ± 1,9a,28 ±,12b,12 ±,2b Slechts 2 x geteld!
Resultaten Overige beschadigers:
Conclusie Voorlopige conclusie bloemrand: Hogere tripsdruk in CO-aardbei t.o.v. BR-aardbei o Roofwantsenpopulatie: CO < BR o Bloemenrand, vooral wikke, trekt tripsen aan Zelfde tripssoorten in bloemen BR-aardbei t.o.v. bloemenrand Tripsmigratie van BR-aardbei naar wikke? o Roofwantsenpopulatie in bloemenrand, meer roofwantsen in BR-aardbei MAAR: vruchtschade in beide percelen zeer groot bij hoge tripsdruk vermijden van grote tripspopulatie in BR-aardbei door vroegere bloei bloemenrand seizoen 216
Invloed van een bloemenrand op trips en zijn natuurlijke vijanden: vervolgproef Seizoen 216: herneming proef met andere variëteit (tegenvallende resultaten Furore) Harmony Volle grond, geen overkapping inzet serenade tegen botrytis CO: conventionele behandeling met alle beschikbare middelen, ook tegen trips Bloemenrand: soorten: wikke, korenbloem, boekweit, (bernagie) Vroege bloemenrand : bloei voortrekken door overkappen Late bloemenrand : normaal zaaitijdstip perceel A: geen behandeling perceel B: startbehandeling (Spruzit of Tracer) daarna enkel inzet van natuurlijke vijanden (niet tegen trips) Enkel concentreren op trips en natuurlijke vijanden in bloemen op beide percelen
Invloed van een bloemenrand op trips en zijn natuurlijke vijanden: vervolgproef
Nieuw PWO-project Titel: Alternatieve beheersmaatregelen tegen de Aziatische fruitvlieg, Drosophila suzukii, in aardbei en framboos Onderzoeksvragen: Kunnen kippen ingezet worden in de teelt van herfstframboos om de populatie van de Aziatische fruitvlieg te onderdrukken? Kunnen bessendragende vangplanten in combinatie met een bloemenrand de aantasting van de suzuki-fruitvlieg in de buitenteelt van aardbeien voorkomen of beperken? Welke plantversterkende en vruchtbeschermende middelen tegen de Aziatische fruitvlieg zijn veelbelovend in de aardbeiteelt? We zijn op zoek naar telers die het project ondersteunen!
Vragen of opmerkingen?