Industrie - Sector prognoses

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Industrie - Sector prognoses"

Transcriptie

1 Industrie - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Casper Burgering oktober 2014 Groei industriële productie houdt stand De industrie maakte na een goede start in het eerste kwartaal (K1), een relatief zwak tweede kwartaal (K2) mee. Terwijl de productie in K1 nog met gemiddeld 3,5% joj groeide, nam de groei in K2 af naar 0,8% joj, met zelfs een krimp van de productie in juni (van 1,3% joj). Het beeld past echter in het seizoenspatroon van de industriële productie. We hebben onze sector- en brancheprognose voor dit en volgend jaar naar beneden licht bijgesteld. We gaan nu uit van een groei van de productie van 2,5% joj. Wat zijn hiervoor onze redenen? Productiegroei minder beweeglijk De industrie krijgt door de jaren heen diverse impulsen. De jaren 50 tot 70 werden gekenmerkt door toenemende mechanisatie bij bedrijven. Zo kwam de landbouw begin jaren 50 nog veel handen tekort en bracht een grote verscheidenheid aan nieuwe machines verlichting. Vanaf de jaren 60 krijgen ook de huishoudens te maken met de modernisering en werden allerlei huishoudelijke apparaten geïntroduceerd (TV, koelkast, wasmachine). De groei van de productie was in die periode zeer sterk, met een jaarlijks groei van gemiddeld 5,9% in de periode Vanaf 1974 ligt de gemiddelde productiegroei lager en komt uit op circa 2,0%. De productiegroei is vanaf deze tijd aanzienlijk beweeglijker geworden en kent sterkere pieken en dalen. De jaren 70 brachten werden vooral gekenmerkt door de oliecrises en recessies. Vanaf de jaren 80 eisen verstoringen hun tol, zoals de economische crises in de jaren 80, de internetzeepbel van begin 2000 en de kredietcrisis vanaf Ook productie verplaatsingen naar lage lonen landen spelen hierbij deels een rol. Productiegroei in historisch perspectief Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau Mutaties productie naar branche Industrie chemische industrie rubber- & kunststofindustrie basismetaalindustrie metaalproductenindustrie elektrotechnische industrie elektrische apparatenindustrie machine-industrie transportmiddelenindustrie meubelindustrie Bron: CBS, ramingen en prognoses ABN AMRO Economisch Bureau Kerncijfers Nederlandse economie Bbp Particuliere consumptie Overheidsconsumptie Investeringen Uitvoer Invoer Consumentenprijzen (CPI) niveau Werkloosheid (% beroepsbev.) Bron: CBS, ramingen en prognoses ABN AMRO Economisch Bureau Noot: De kleur van de bollen in dit document (v.a. pagina 2, onder elke kop) geven een indicatie van de positie van de betreffende grootheid weer. Deze positie is gebaseerd op de huidige stand ten opzichte van zijn lange termijn. Een groene bol geeft gunstige omstandigheden weer, oranje is neutraal (rond het lange termijn gemiddelde met een marge) en rood betekent ongunstige omstandigheden. De werkelijke ontwikkeling van de grootheid wordt weergegeven aan de hand van de groene lijn in de figuur. De oranje lijn geeft het lange termijn gemiddelde weer. Bij de vooruitblikkende indicatoren (zoals BBP, investeringen, export, wereldhandel en productie) wordt de verwachting afgezet tegen zijn lange termijn gemiddelde.

2 Vanaf de jaren 90 neemt de beweeglijkheid van de productiegroei verder af. De enige uitzondering is de sterke productiekrimp op het moment dat Lehman- Brothers failliet gaat en de financiële crisis van inluidt. Zonder deze twee jaren van sterke krimp blijft de productiegroei redelijk stabiel. Wereldeconomie behoudt groeipad Mede dankzij het open karakter van zijn economie, is Nederland gebaat bij economische voorspoed in het buitenland. Voor de Nederlandse industriële sector in het bijzonder is dit relevant. De industrie heeft namelijk een aandeel van circa 60% in de totale uitvoerwaarde. De verwachtingen ten aanzien van de groei van de wereldhandel zijn dit jaar nog relatief ongunstig. Hierdoor zal de groei wederom onder zijn lange termijn gemiddelde uitkomen. Desondanks zijn de laatste tijd veel andere mondiale macro-economische cijfers overwegend vrij hoopgevend. De economie in de VS wint aan kracht. De inkoopmanagersindex (PMI) voor de verwerkende industrie in de VS staat comfortabel boven de neutrale grens van 50 punten en het ondernemersvertrouwen is sterk. Ook de arbeidsmarkt in de VS laat zijn veerkracht zien en recente cijfers geven aan dat de woningbouwsector verder herstelt. In China wijzen echter recente cijfers erop dat de economie afkoelt. Met name de kredietverlening en de onroerend goed markt kennen nog veel risico s. Daarentegen is het aantrekken van de uitvoer een welkome steun in de rug. Bovendien zal de Chinese overheid bij meer economische tegenvallers gerichte steunmaatregelen nemen om de groeidoelstelling dit jaar te halen. De economie van Europa worstelt nog en recente macro-cijfers vielen ietwat tegen. Ondanks de vlakke BBP-ontwikkeling in K2 ten opzichte van K1, wat verband hield met de milde winterperiode, zal 2014 toch nog worden afgesloten met een bescheiden herstel. Een sterkere wereldeconomie en de verdere daling van de euro zullen in de komende maanden steun bieden aan de groei van de industriële sector in de eurozone. Voor Nederland zijn met name de ontwikkelingen in Duitsland, onze grootste handelspartner, van belang. Ook hier geldt dat veel indicatoren gedurende K2 hun neerwaartse lijn hebben gehandhaafd, maar de meest recente cijfers (zie kader) staan er nog relatief gunstig bij, op de PMI voor de verwerkende industrie na. De verwachting is dat de marktomstandigheden in de rest van het jaar zullen verbeteren. Nederlandse economie groeit In navolging van het gematigde groeipad van economieën in Europa, geldt voor de Nederlandse economie een vergelijkbaar perspectief. De Indicatoren Duitse industrie 2,8% De industriële productie in Duitsland groeide in juli met 2,8% joj. Dit is een sterk herstel na een zwak K2, met een gemiddelde productiegroei van slechts 0,9% joj. In K1 van dit jaar nam de productie ook sterk toe, met gemiddeld met 3,2% joj. Gemiddeld is de productie tot dusver met 2,1% joj gegroeid in 2014 en dit ligt boven het lange termijn gemiddelde van 1,3% per jaar. 104,7 De IFO index in Duitsland, die het ondernemersklimaat weergeeft, staat in september op 104,7. Daarmee is het klimaat verder afgezwakt. De index zit al sinds begin dit jaar in een dalende trend en staat nog net boven zijn lange termijn gemiddelde van 104,4. 84,0% De bezettingsgraad in Duitsland is in het derde kwartaal licht afgezwakt: van 84,3% in K2 naar 84,0% in K3. Daarmee staat de bezettingsgraad nog boven zijn lange termijn gemiddelde. De fabrieksorders in Duitsland staan er nog gunstig voor en zijn dit jaar met gemiddeld 4,4% joj gegroeid, met alleen een lichte krimp in de maand juni. 49,9 De Duitse inkoopmanagersindex (PMI), die een beeld geeft van de economische bedrijvigheid in de industrie, daalde in september fors (naar 49,9 t.o.v. 51,4 in augustus). Dit duidt op krimp in activiteit en de index staat nu ruim onder zijn lange termijn gemiddelde van 51,9. Na de piek in januari (56,5) zit de index in een dalende trend.

3 economische groei trok in Nederland licht aan in K2, na een teleurstellend K1. De groei is vooral te danken aan de uitvoer, wat verband houdt met de lichte toename van de wereldhandel. En met de toenemende internationale bedrijvigheid krijgen de verhandelde volumes op Schiphol en in de Rotterdamse haven een impuls. Het producentenvertrouwen zal daardoor verder BBP, investeringen, export en productie Bron: CBS, Thomson Reuters Datastream stijgen, wat positief uitwerkt op de bezettingsgraden en investeringsbereidheid. Het is daarna wachten op de bestedingen van consumenten voordat de economie volledig is hersteld. Diverse resultaten van de Conjunctuur enquête van het CBS wijzen voor de industrie al in de goede richting. Veel ondernemers blijken nog steeds optimistisch te zijn wat betreft het economische klimaat voor de rest van het jaar. Op het moment dat de vraag naar industriële producten en investeringsgoederen toeneemt, zal de bezettingsgraad van machines en dus de productie ook worden opgevoerd. Sentiment ondernemers blijft nog achter Het optimisme in de industrie wordt echter nog gedrukt, ondanks het feit dat het aantal faillissementen in de sector dit jaar al sterk is gedaald op jaarbasis. Het producentenvertrouwen is nog niet volledig hersteld en schommelt sinds begin dit jaar rondom zijn lange termijn gemiddelde. Dit wijst erop dat ondernemers er nog niet volledig van overtuigd zijn dat het economische herstel echt doorzet. Dit is op zich niet verwonderlijk, gezien het nog broze herstel van de economie in de eurozone en de geopolitieke spanningen die wereldwijd de kop opsteken. Deze effecten zien we terug in het oordeel over de (verwachte) orderontwikkeling van het CBS en van de PMI. Het CBS ondervraagt bedrijfsvestigingen (met 5 werknemers of meer), terwijl bij het PMI onderzoek maandelijks 300 inkoopmanagers van voornamelijk grotere bedrijven worden ondervraagd. Volgens het CBS heeft een groot deel van de ondervraagde ondernemers nog steeds niet voldoende vertrouwen in de inkomende orders voor de komende 3 maanden. Aan de andere kant ligt het lange termijn gemiddelde van deze reeks op bijna (min)10, wat aangeeft dat ondernemers door de tijd heen (sinds 1989) een continue negatieve grondhouding hebben ten aanzien van de orderontwikkeling. Het feit dat deze reeks dus nu rond zijn lange termijn gemiddelde schommelt, is nog relatief gunstig. Want ondanks het feit dat de verwachte nieuwe orders nog steeds onder het vriespunt staan, verwachten wel meer ondernemers dat zij extra orders zullen plaatsten bij hun leveranciers, zijn de orders in maanden werk toegenomen en is men bovendien minder pessimistisch gestemd over de personeelssterkte en de vacature-ontwikkeling in Orderontwikkeling: PMI en CBS Bron: CBS, NEVI, Thomson Reuters Datastream Ook de PMI voor de nieuwe orders schommelt rond zijn lange termijn gemiddelde, maar staat de index op 53 en zolang de index niet onder de 50 punten uitkomt, suggereert dat expansie in activiteit voor met name de grote industriële bedrijven in Nederland. De dalende trend sinds de start van 2014 in de reeks blijft echter een punt van zorg en duidt op een afvlakking van de groei. De groei van de industrie moet namelijk vooral

4 komen van de export naar Europa en Azië (met name China) en juist deze twee regio s worden nu geconfronteerd met een periode van economische onzekerheid. Buitenlandse vraag houdt nog stand Het sentiment staat in Nederland dus onder lichte druk en dit is in lijn met de ontwikkelingen in Duitsland. Ook daar ebde het vertrouwen onder industriële ondernemers en consumenten in september weg. Maar dit suggereert nog niet dat we een periode ingaan van zwakke groei. Want in Duitsland namen de industriële orders (met name in kapitaalgoederen) en de industriële productie na enkele matige maanden in de eerste helft van het jaar weer toe. En wat bovendien helpt is de afzwakking van de euro, wat de concurrentiepositie van industriële bedrijven in de eurozone ten opzichte van bedrijven buiten de eurozone zal verbeteren. In theorie is de afzwakking van de euro een impuls voor de vraag naar industriële (investerings)goederen uit de eurozone. Ook moeten we het effect van seizoensontwikkelingen in de industriële productie niet onderschatten. Gemiddeld genomen neemt de productie in het eerste kwartaal van het jaar relatief sterk toe, om in het tweede kwartaal af te zwakken en het dieptepunt van de eerste helft van het jaar in juni te bereiken. Daarna wint de productiegroei weer aan kracht in het derde kwartaal en groeit de productie in het vierde kwartaal (met name in december) weer sterker door. Seizoenspatroon output per maand (sinds 2004) Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau In lijn met het seizoenspatroon is ook de bezettingsgraad in Nederland aan het begin van het derde kwartaal afgezwakt. Van 80,2% in het tweede kwartaal naar 79,7% in het derde kwartaal. Voor het laatste kwartaal gaan wij uit van een versterking van de bezettingsgraad. Want bij een toenemende vraag naar industriële producten en investeringsgoederen, zal de bezettingsgraad van machines wordt opgevoerd en de gebruiksintensiteit van de machines stijgen. En ondanks dat het sentiment nu enigszins onder druk staat, moeten we niet vergeten dat de PMI voor de verwerkende industrie nog steeds op gunstig terrein staat (> 50). Voor 2014 gaan wij uit van een productiegroei van 2,5% joj en dit is een neerwaartse aanpassing van 0,5%-punt ten opzichte van onze voorgaande prognose. Het gemiddelde tot en met juli ligt momenteel op 2,0% en met de huidige stand van de meest relevante indicatoren en de mondiale economische verwachtingen van dit moment, gaan wij ervan uit dat de industriële productie in de laatste 5 maanden van het jaar zal versterken. Maar ook hier geldt dat de risico s en onzekerheden de laatste tijd zijn toegenomen. De geopolitieke spanningen zijn toegenomen en dit kan een negatieve uitstraling hebben op het algemeen vertrouwen. De uitkomst van dergelijke grote ongrijpbare en niet-beïnvloedbare ontwikkelingen zijn moeilijk te voorspellen en kan op termijn een significante uitwerking hebben op de productie van de industrie. Met name de Duitse economie heeft een groot belang bij een aantrekkende wereldhandel en op het moment dat de geopolitieke spanningen wereldwijd toenemen, zal dat een effect hebben op de economische groei van Duitsland. Het zal in een dergelijk scenario dan niet lang meer duren voordat de Nederlandse industriële ondernemers ook met een sterkere afvlakking van de groei te maken krijgen. Export succesfactor voor veel branches Voor de prognoses van de productie van diverse branches die onder de sector industrie vallen speelt de export in veel gevallen een belangrijke rol. In de totale waarde van Nederlandse export van goederen hebben industriële fabrikaten een aandeel van circa 60%. Branches met een nadruk op export relatief zullen beter presteren dan branches die voornamelijk het binnenland als afzetgebied hebben.

5 In de chemische industrie is de productiegroei in het tweede kwartaal gedaald naar een niveau onder zijn lange termijn gemiddelde. Heel veel sterkere groei wordt dit jaar niet verwacht, daarvoor zijn de huidige structurele problemen nog te hoog. De concurrentiekracht staat namelijk onder druk van internationale partijen, die in staat zijn om tegen lagere kosten dezelfde type producten voort te brengen. Op langere termijn zal dit de sector parten blijven spelen. Relatief hoge grondstofkosten, de hoogte van de energiekosten en de opkomst van goedkoop schaliegas in de VS spelen hier een cruciale rol. De afzwakking van de euro kan echter enige verlichting brengen ten opzichte van bedrijven buiten de eurozone. In internationaal opzicht hebben bedrijven in de VS en het Midden Oosten een sterk voordeel, aangezien de kosten van aardgas daar lager liggen. Voor de sector rest niets anders dan kostenreductieprogramma s te definiëren en bestaande processen efficiënter te maken. Hierbij wordt de voorkeur gegeven aan energie reducerende projecten. Het succes van deze programma s is van belang, aangezien de verwantschap tussen de chemische industrie en overige branche van de industrie namelijk hoog is. In veel gevallen is de chemische industrie een toeleverancier aan andere industriële branches. En op het moment dat de chemische industrie de toegenomen kosten kan doorberekenen aan de eindafnemers, gaat dat ook ten koste van de concurrentiepositie bij die eindafnemers. De rubber- en kunststofindustrie staat er nog relatief gunstig voor. De productiegroei zakte na het (goede) eerste kwartaal in, maar bleef nog net boven zijn lange termijn gemiddelde. Maar ook in deze branche neemt de druk van (internationale) opererende bedrijven toe. De hoogte van de energiekosten en de opkomst van schaliegas spelen in dit verband een prominente rol. Spreiding van de omzet, inzet van ICT ten behoeve van procesefficiency, investeren in 3-D printen (met name in de kunststofindustrie) en een flexibele klantgerichte opstelling zijn hier de succesfactoren. Een belangrijke afnemer van rubber- en kunststofproducten is de bouw. Volgens ABN AMRO zal de bouwproductie in 2014 weer toenemen (met 3% joj) en dat is goed nieuws voor de afzet. De productie van de basismetaalindustrie is tot dusver sterk gegroeid. Na de machine-industrie laat deze branche sterke groeicijfers zien: t/m juli 7,5% groei op jaarbasis. Dit legt in ieder een stevige basis voor de rest van het jaar. De branche heeft de automotive, transport- en energiesector (o.a. distributie) en de bouwsector als belangrijke afnemers. De verwachtingen voor deze branches zijn voor dit jaar positief. Het oordeel over de productiecapaciteit is overwegend optimistisch en de bezettingsgraad is met 81,9% het hoogste van alle branches. De prijzen van basismetalen zullen komend jaar toenemen bij een aantrekkende mondiale wereldeconomie en wereldhandel. De metaalproductenindustrie heeft wat tegenwind gehad aan het eind van het tweede kwartaal en de productie kromp met 1,6% in juni. Per saldo is de productie t/m juli gegroeid met 3,2% op jaarbasis. Het sentiment in deze branche is nog enigszins gedrukt, maar de rest van dit jaar kan positief uitpakken. De bouwsector is een belangrijke afnemer voor deze branche en voor komend jaar zijn de vooruitzichten voor de bouw relatief gunstig. De bedrijven die echter toeleveren aan de meer export-intensieve branches (zoals de machine-industrie), zullen sterker profiteren van de groei van de export in 2014 en De productiegroei in de elektrotechnische- en elektrische apparatenindustrie laat eind 2013 een kortstondige piek zien, maar zakt daarna meteen weer in. Belangrijke afnemers komen uit de energiesector, industriële sector (o.m. producenten van transportmiddelen, telecommunicatie en elektrotechniek), maar ook uit de technische groothandels en de bouw- en installatiesector. Bij een groot deel van deze eindgebruikers zijn de vooruitzichten relatief gunstig en dit komt terug in onze productieverwachtingen voor 2014 en In beide jaren neemt de productiegroei bovengemiddeld toe. Met name de groei in de bouw gerelateerde sectoren zal een positieve uitwerking hebben op de productiecijfers.

6 De machine-industrie blijft het goed doen en is momenteel de parel in de industriële sector. De verwachting is dat dit ook in 2014 en 2015 zo zal blijven. Sinds het vierde kwartaal van 2013 heeft de branche een solide productiegroei laten zien, maar sinds het begin van het tweede kwartaal van 2014 is deze teruggevallen naar zijn lange termijn niveau. Niettemin is dit nog steeds groei en tot en met juli is de productiegroei in de branche al met 8,6% toegenomen op jaarbasis. Het gevaar voor de sector loert in het feit dat de exportgerichte bedrijven nadrukkelijk leunen op Duitsland. De Duitse economie staat er nog relatief gunstig voor, maar de risico s zijn toegenomen. Uitgaande van de huidige prognoses over de meest relevante economieën, zal de vraag naar industriële producten in brede zin aantrekken, alhoewel het groeitempo de komende maanden lager zal liggen. De productie in de transportmiddelenindustrie groeide eind 2013 en begin 2014 door, maar kwam daarna snel in verval. De verkopen van vervoermaterieel op de binnenlandse markt vielen tegen, terwijl de buitenlandse markt de kar moest trekken. De branche is een belangrijke toeleverancier aan de auto-industrie van Duitsland. Daarnaast viel de verkoop van overig vervoermaterieel over land (zoals tractors, fietsen en motorrijwielen), maar ook van schepen en onderdelen voor lucht- en ruimtevaart tegen. De branche heeft te maken met een verhoogd valutarisico, omdat een groot deel van de grondstoffen worden verrekend in dollars. Met de huidige afzwakking van de euro ten opzichte van de dollar, nemen de grondstofkosten toe en dit werkt negatief door op de marges van bedrijven. In de meubelindustrie gaat het nog steeds moeizaam. De productiegroei nam in het eerste kwartaal nog licht toe, maar nam in het tweede kwartaal sterker af. Ook hier geldt dat de buitenlandse vraag naar Nederlandse meubels het beter doet dan de binnenlandse vraag. Per saldo staat de branche nu op een productiekrimp van gemiddeld 0,7% per maand op jaarbasis. De woningmarkt trekt weliswaar aan, maar dat komt nog niet direct terug in de productiecijfers van de meubelindustrie. Daarvoor is de economische situatie nog te broos en is de koopbereidheid van consumenten nog relatief laag. De afzwakking van de euro kan positief uitwerken op de buitenlandse vraag, maar dit zal de branche niet de ommekeer bezorgen. De productie zal in 2014 nog licht dalen en vervolgens in 2015 enig herstel te laten zien. Een nog positief beeld Ondanks dat de economische onzekerheden zijn toegenomen, bieden de huidige macro-economische vooruitzichten een fundament voor positieve productieverwachtingen voor de industrie tot en met De economische groeiverwachting in 2014 en 2015 voor Duitsland, onze belangrijkste handelspartner, en de wereldhandel blijven relatief gunstig. In 2014 zal de Duitse economie groeien met 1,7% joj, terwijl in 2015 een groei wordt verwacht van 2,2% 1. De wereldhandel neemt in 2014 met 3% joj toe en in 2015 met 6% joj. Dit draagt bij aan de Productie verwachtingen naar branche Bron: ABN AMRO Economisch Bureau Nederlandse industriële productiegroei in 2014 (2,5% joj) en in 2015 (3,0% op jaarbasis). Aanverwante publicaties Stand van de Industrie Maandelijkse update van ABN AMRO over trends en ontwikkelingen in de industrie. De laatste update is van september 2014 en te downloaden op ABN AMRO Insights. Industriële Metalen Monitor Publicatie ABN AMRO over ontwikkelingen in industriële metaalmarkten (aluminium, koper, nikkel, zink, staal). Op 18 september is de meest recente editie uitgekomen. 1) Voor een update van onze visie op de economische groei in Duitsland voor de komende jaren, kijk op ABN AMRO Insights (https://insights.abnamro.nl/)

7 Economisch Bureau Nederland Contactgegevens ABN AMRO Economisch Bureau Nederland: Aandachtsgebied Telefoonnummer: adres: Jacques van de Wal (hoofd) Algemeen Eric Huliselan Zakelijke Dienstverlening Casper Burgering Industrie (w.o. industriële materialen) Nadia Menkveld Transport & Logistiek Frank Rijkers Agrarisch, Food Mathijs Deguelle Retail, Leisure Hans van Cleef Olie & Gas Madeline Buijs Bouw, Real Estate Nico Klene Macro-economie Philip Bokeloh Woningmarkt, Macro-economie Theo de Kort Informatie-analist, Autohandel Ingrid Kroeze Research ondersteuning Volg de Industrie ook op Twitter Disclaimer This document has been prepared by ABN AMRO. It is solely intended to provide financial and general information on the energy market. The information in this document is strictly proprietary and is being supplied to you solely for your information. It may not (in whole or in part) be reproduced, distributed or passed to a third party or used for any other purposes than stated above. This document is informative in nature and does not constitute an offer of securities to the public, nor a solicitation to make such an offer. No reliance may be placed for any purposes whatsoever on the information, opinions, forecasts and assumptions contained in the document or on its completeness, accuracy or fairness. No representation or warranty, express or implied, is given by or on behalf of ABN AMRO, or any of its directors, officers, agents, affiliates, group companies, or employees as to the accuracy or completeness of the information contained in this document and no liability is accepted for any loss, arising, directly or indirectly, from any use of such information. The views and opinions expressed herein may be subject to change at any given time and ABN AMRO is under no obligation to update the information contained in this document after the date thereof. Before investing in any product of ABN AMRO Bank N.V., you should obtain information on various financial and other risks and any possible restrictions that you and your investments activities may encounter under applicable laws and regulations. If, after reading this document, you consider investing in a product, you are advised to discuss such an investment with your relationship manager or personal advisor and check whether the relevant product considering the risks involved- is appropriate within your investment activities. The value of your investments may fluctuate. Past performance is no guarantee for future returns. ABN AMRO reserves the right to make amendments to this material. ABN AMRO, 2014 Teksten zijn afgesloten op 2 oktober 2014

Industrie - Sector prognoses

Industrie - Sector prognoses Industrie - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Casper Burgering +31 20 383 26 93 21 mei 2014 Groei industriële productie houdt aan in 2014 De industrie is dit jaar goed uit de startblokken gekomen,

Nadere informatie

bouwsector als geheel; er worden geen uitspraken gedaan over de financiële situatie van individuele bouwbedrijven.

bouwsector als geheel; er worden geen uitspraken gedaan over de financiële situatie van individuele bouwbedrijven. Bouw - sector focus Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 12 juni 2015 Hoge kosten struikelblok voor bouwbedrijven Ontwikkeling bedrijfsresultaat Ondanks dat de bouwproductie op dit

Nadere informatie

Bouw - sector prognose

Bouw - sector prognose Bouw - sector prognose Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 23 januari 2015 Nieuwbouw groeimotor voor bouw in 2015 In 2014 is het herstel van de bouwsector ingezet. Wij verwachten

Nadere informatie

Bouw - regionale update

Bouw - regionale update Bouw - regionale update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 19 februari 2016 Op korte termijn positieve vooruitzichten bouw Flevoland De productie van gebouwen blijft op dit moment

Nadere informatie

Stand van Food. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Sector Advisory Nadia Menkveld Februari 2017

Stand van Food. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Sector Advisory Nadia Menkveld Februari 2017 Stand van Food Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Sector Advisory Nadia Menkveld Februari 217 Stand van Food: Gunstig klimaat foodsector Productie food gestegen 3 Omzet groothandel groente en

Nadere informatie

Bouw - regionale update

Bouw - regionale update Bouw - regionale update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 19 februari 2016 Bouw Gelderland leunt op koopwoningen De productie van gebouwen in Gelderland bleef in de eerste 10

Nadere informatie

Sector Update - Industrie

Sector Update - Industrie Sector Update - Industrie Economisch Bureau Nederland Casper Burgering +31 2 383 26 93 26 november 213 Bedrijvigheid in de blijft gunstig Na een lange periode van krimp lijken de meeste indicatoren voor

Nadere informatie

Prognoses Economie & Sectoren

Prognoses Economie & Sectoren Prognoses Economie & Sectoren augustus 2015 Sectoren groeien gestaag verder.. en 7 andere feiten die je moet weten over sectoren en de Nederlandse economie De laatste tijd heeft het positieve nieuws over

Nadere informatie

Bouw - regionale update

Bouw - regionale update Bouw - regionale update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 19 februari 2016 Goed vooruitzicht bouw Limburg ondanks krimpgebieden De economie van Limburg groeide harder dan de economie

Nadere informatie

last van prijsdruk. Schoonmaak- en beveiligingsbedrijven hebben niet alleen te Omzet overige diensten groei p. kw, joj, in %

last van prijsdruk. Schoonmaak- en beveiligingsbedrijven hebben niet alleen te Omzet overige diensten groei p. kw, joj, in % Zakelijke dienstverlening - prognoses Economisch Bureau Nederland Eric Huliselan +31 2 628 21 38 26 september 214 Nieuwe bedrijfsmodellen bieden onvoldoende compensatie aan structurele marktdruk De opleving

Nadere informatie

Woningbouw - sector focus

Woningbouw - sector focus Woningbouw - sector focus Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 8 december 2014 Herstel woningbouw ligt in het verschiet In deze sector focus wordt stilgestaan bij het herstel van

Nadere informatie

De halfgeleiders hebben in de eerste helft van dit jaar een stijging laten zien van 10% j-o-j. Dit is dus goed nieuws voor de luchtvrachtsector.

De halfgeleiders hebben in de eerste helft van dit jaar een stijging laten zien van 10% j-o-j. Dit is dus goed nieuws voor de luchtvrachtsector. Luchtvracht - Update Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Oktober 2014 Het tij zit mee, maar structurele trends werken tegen De wereldhandel neemt toe en ook de verzending van halfgeleiders laat

Nadere informatie

Bouw - regionale update

Bouw - regionale update Bouw - regionale update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 19 februari 2016 In Friesland trekt woningbouw de kar Terwijl de economie en woningmarkt in Friesland minder snel herstellen

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 2015

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 2015 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 2015 Stand van Transport overwegend positief Wereldexport: 4% (dec) PMI Nederland: 53,9 (feb) PMI

Nadere informatie

steeg met 5,4% j-o-j. In de overige leeftijdsgroepen was een daling te zien. Vooral meer uitzendkrachten % groei j-o-j eerste halfjaar 2016

steeg met 5,4% j-o-j. In de overige leeftijdsgroepen was een daling te zien. Vooral meer uitzendkrachten % groei j-o-j eerste halfjaar 2016 ZZP - focus Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 28 oktober 2016 Zzp er geen oplossing voor vergrijzing Het aantal zzp ers is in het eerste halfjaar van 2016 opnieuw toegenomen.

Nadere informatie

Ontwikkeling productie per kwartaal. kw1 kw2 kw3 kw Bron: CBS (2010=100)

Ontwikkeling productie per kwartaal. kw1 kw2 kw3 kw Bron: CBS (2010=100) Bouw - Sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 2 383 82 1 25 september 213 Grote onderlinge verschillen tekenen bouwsector Nu Prinsjesdag achter de rug is en de beoogde invulling van

Nadere informatie

Branche update - Advocatenkantoren

Branche update - Advocatenkantoren Branche update - Advocatenkantoren Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 () 2 6437684 September 216 Omzetgroei advocatuur houdt aan. De groei van het aantal advocaten vlakt af, maar de omzetgroei

Nadere informatie

Prognoses Economie & Sectoren

Prognoses Economie & Sectoren Prognoses Economie & Sectoren 28 januari 2015 Economisch Bureau Nederland Jacques van de Wal +31 20 6280499 Bedrijfsleven gaat spannend jaar tegemoet Groei in alle sectoren, maar structurele veranderingen

Nadere informatie

Installatie - branche update

Installatie - branche update Installatie - branche update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 22 januari 2014 Effect huidige btw-verlaging op installatiesector nihil De installatiebranche heeft net als de rest

Nadere informatie

Industrie - Sector prognoses

Industrie - Sector prognoses Industrie - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Casper Burgering +31 20 383 26 93 12 februari 2015 Sentiment industriële ondernemers is goed De industrie (exclusief food) heeft 2014 positief afgesloten,

Nadere informatie

blijven, omdat daar geen vergunning voor hoeft te worden aangevraagd. Vergunningen renovatie minder volatiel Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau

blijven, omdat daar geen vergunning voor hoeft te worden aangevraagd. Vergunningen renovatie minder volatiel Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau Bouw - sector focus Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 9 september 2015 Woningrenovatie heeft de toekomst De renovatie van woningen is belangrijk voor de woningbouw. Renovatie

Nadere informatie

Sector Update: Uitzendbranche

Sector Update: Uitzendbranche Sector Update: Uitzendbranche Economisch Bureau Nederland Eric Huliselan 9 september 2013 Uitzendmarkt geen graadmeter voor economisch herstel Resultaten uitzendbranche dalen al zes kwartalen op rij Zeer

Nadere informatie

Bouw - sector prognose

Bouw - sector prognose Bouw - sector prognose Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 6 februari 2014 2015 jaar van herstel voor de bouwsector De lichte economische groei en aantrekkende bedrijfsinvesteringen

Nadere informatie

Bouw - sector update. Randstad bepaalt ontwikkelingen Nederlandse bouwsector

Bouw - sector update. Randstad bepaalt ontwikkelingen Nederlandse bouwsector Bouw - sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 12 september 2014 Randstad bepaalt ontwikkelingen Nederlandse bouwsector De Randstad is het grootste en belangrijkste landsdeel

Nadere informatie

Ontwikkeling woning- en utiliteitsbouw Oost Nederland eerste halfjaar 2014. Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau

Ontwikkeling woning- en utiliteitsbouw Oost Nederland eerste halfjaar 2014. Bron: CBS, ABN AMRO Economisch Bureau Bouw - sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 12 september 2014 Renovatie heeft de toekomst in Oost Nederland De ontwikkelingen in de oostelijke provincies lopen uiteen.

Nadere informatie

als voorlopende indicatoren aanwijzingen geven of en wanneer herstel in de verschillende branches van de bouw te verwachten is.

als voorlopende indicatoren aanwijzingen geven of en wanneer herstel in de verschillende branches van de bouw te verwachten is. Bouw - Sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 2 383 82 1 13 juni 213 Bodem bouw wordt niet voor 214 bereikt Na een slecht 212 en eerste kwartaal van 213 is de vraag die de bouwsector

Nadere informatie

Bouw - sector prognose

Bouw - sector prognose Bouw - sector prognose Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 10 maart 2016 Eenzijdig herstel in de bouwsector De bouwsector herstelde in 2015 sterk. Ook in 2016 en 2017 is groei van

Nadere informatie

Autoretail - sector update

Autoretail - sector update Autoretail - sector update Economisch Bureau Nederland Theo de Kort +31 20 628 0489 1 februari 2016 Positief sentiment, maar structureel nog veel te doen De autoretail was in 2015 de laatste sector die

Nadere informatie

Thema: faillissementen in de Retail

Thema: faillissementen in de Retail Thema: faillissementen in de Retail Economisch Bureau Nederland Sonny Duijn +31 (0) 65 1186389 +31 (0) 20 3436535 11 oktober 2016 Faillissementen in Retail op laagste niveau sinds 2008 Het aantal faillissementen

Nadere informatie

ZZP - focus. Opmars zzp ers zet door ondanks nieuwe regelgeving

ZZP - focus. Opmars zzp ers zet door ondanks nieuwe regelgeving ZZP - focus Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 28 juni 2016 Opmars zzp ers zet door ondanks nieuwe regelgeving Ondanks dat het merendeel van de Nederlandse beroepsbevolking nog

Nadere informatie

Schriftelijke vragen van de PvdA Statenfractie Noord-Brabant

Schriftelijke vragen van de PvdA Statenfractie Noord-Brabant Schriftelijke vragen van de PvdA Statenfractie Noord-Brabant Betreft: Bouwen voor Leegstand Netersel, 1 maart 2016 Geacht college, Leegstand is in Brabant een grote maatschappelijke opgave. In "Beweging

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening - prognoses

Zakelijke dienstverlening - prognoses Groei per kw in %, joj 2= Zakelijke dienstverlening - prognoses Economisch Bureau Nederland Eric Huliselan +31 2 628 21 38 September 215 Eric Huliselan +31 2 628 21 38 Niet alle branches zijn de klap van

Nadere informatie

Industrie - Sector prognoses

Industrie - Sector prognoses Industrie - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Casper Burgering 020 383 26 93 Senior sector econoom Industrie & Industriële Metalen 23 december 2015 Industriële productie houdt groei vast in

Nadere informatie

Zomer in zakelijke dienstverlening

Zomer in zakelijke dienstverlening Stand van de Zakelijke Dienstverlening Zomer in zakelijke dienstverlening Kasper Buiting Senior Sectoreconoom augustus 17 Inhoudsopgave sheet 1 Macro-economie: Eurozone en NL Groei versterkt 3 3 Voorlopende

Nadere informatie

Bouw - sector update. Bouwbedrijven in Noord Nederland moeten meer inspelen op bevolkingskrimp en vergrijzing

Bouw - sector update. Bouwbedrijven in Noord Nederland moeten meer inspelen op bevolkingskrimp en vergrijzing Bouw - sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 12 september 2014 Bouwbedrijven in Noord Nederland moeten meer inspelen op bevolkingskrimp en vergrijzing De woning- en

Nadere informatie

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Februari 2016

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Februari 2016 Stand van Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Februari 216 Stand van Transport: Risico s toegenomen Macro-economie: prognoses naar beneden bijgesteld

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 2015

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 2015 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 215 Inhoudsopgave Economie Consumptie zorgt voor economische groei VS en eurozone 3 Afkoeling China

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld December 2015

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld December 2015 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld December 215 Inhoudsopgave 217 in beeld 3 Consument trekt economische groei Nederland 5 Overslag haven Hamburg

Nadere informatie

Bouw - sector update. Bouwsector Noord-Brabant heeft beste vooruitzichten in Zuid Nederland

Bouw - sector update. Bouwsector Noord-Brabant heeft beste vooruitzichten in Zuid Nederland Bouw - sector update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 12 september 2014 Bouwsector Noord-Brabant heeft beste vooruitzichten in Zuid Nederland De bouw in Zuid Nederland daalde

Nadere informatie

Deurwaarders en incassobureaus: lage groei en grote uitdagingen

Deurwaarders en incassobureaus: lage groei en grote uitdagingen Branche update Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 (0) 20 634 36 87 Juli 2016 Deurwaarders en incassobureaus: lage groei en grote uitdagingen Verschillende factoren beperken de groeimogelijkheden

Nadere informatie

Sectorupdate voeding- & drankenindustrie

Sectorupdate voeding- & drankenindustrie saldo pos./neg. antwoorden (%) Sectorupdate voeding- & drankenindustrie Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 () 2 628 64 37 november 215 Gezonde voedingsbodem voor de toekomst van de levensmiddelenindustrie

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Augustus 2015

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Augustus 2015 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Augustus Prijs Index BBP Groei China (% j.o.j.) jan-05 aug-05 mrt-06 okt-06-07 dec-07 jul-08 feb-09 sep-09

Nadere informatie

Autoretail - sector update

Autoretail - sector update Autoretail - sector update Economisch Bureau Nederland Theo de Kort +31 20 628 0489 Bescheiden groei in 2014 De sterk gestegen omzet in het laatste kwartaal van 2013, de verwachte hogere economische groei,

Nadere informatie

Leisure Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 (0) Juli 2016

Leisure Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 (0) Juli 2016 Leisure Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 (0) 20 343 7684 Juli Minder Britse toeristen door Brexit Het aantal bezoekers dat vanuit het Verenigd Koninkrijk naar Nederland komt, neemt af door

Nadere informatie

Industriële Metalen Monitor

Industriële Metalen Monitor Industriële Metalen Monitor Prijzen industriële metalen nemen toe Economisch Bureau Casper Burgering casper.burgering@nl.abnamro.com januari 2014 Huidige standen regionale industriële PMI s bieden goed

Nadere informatie

Agrarisch branche update

Agrarisch branche update Agrarisch branche update Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 20 628 64 37 05 november 2014 Keuzes maken in de Phalaenopsisteelt De markt voor Phalaenopsis is een relatief jonge markt. Toch is

Nadere informatie

Agrifood - Update. Forse groei voor biologisch, maar ook achterblijvende productie

Agrifood - Update. Forse groei voor biologisch, maar ook achterblijvende productie X EUR miljoen Agrifood - Update Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers 2 628 64 37 Sector econoom Agrarisch, Food en Agrarische Grondstoffen Juni 216 Forse groei voor biologisch, maar ook achterblijvende

Nadere informatie

Bouw - branche update

Bouw - branche update Bouw - branche update Sector Advisory Madeline Buijs +31 6 10 97 17 86 24 januari 2017 Nieuwbouw woningen in lagere versnelling Na records in 2015, zette de stijgende lijn op de woningmarkt in 2016 door.

Nadere informatie

Retail - sectorupdate

Retail - sectorupdate Retail - sectorupdate Economisch Bureau Sector & Commodity Research Mathijs Deguelle +31 23 442179 18 februari 213 Herstel balans huishoudens doet volumes retail dalen Besteedbaar inkomen Nederlandse huishoudens

Nadere informatie

Bouw - branche update

Bouw - branche update Bouw - branche update Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 2 augustus 2016 Stuivertje wisselen in de infrastructuur De gww blijft achter bij de ontwikkelingen in de bouwsector. De

Nadere informatie

Branche update - Glasgroenten

Branche update - Glasgroenten Branche update - Glasgroenten Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 20 628 64 37 20 november 2014 Russische boycot dwingt tot strategische herijking De export van groenten is van groot belang voor

Nadere informatie

Stabiele Sector Advisory grondstofprijzen op korte termijn, maar opwaartse trend blijft intact in 2017

Stabiele Sector Advisory grondstofprijzen op korte termijn, maar opwaartse trend blijft intact in 2017 Stabiele Sector Advisory grondstofprijzen op korte termijn, maar opwaartse trend blijft intact in ABN AMRO Economisch Bureau ABN AMRO Sector Advisory maart Maandupdate prijsvooruitzichten grondstoffen

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening - prognoses

Zakelijke dienstverlening - prognoses groei per kw, in %, joj Zakelijke dienstverlening - prognoses Economisch Bureau Nederland Eric Huliselan +31 20 628 21 38 10 maart 2015 Eric Huliselan +31 20 628 21 38 Economisch herstel geen garantie

Nadere informatie

Bouw - focus op sociale woningbouw

Bouw - focus op sociale woningbouw Bouw - focus op sociale woningbouw Economisch Bureau Nederland Madeline Buijs +31 20 383 82 01 2 november 2015 Sociale woningbouw in een spagaat De sociale huursector is in verhouding tot andere Europese

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 2016

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 2016 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Maart 216 Stand van Transport: Een aantal vragen beantwoord Groei in Nederland boven gemiddelde eurozone

Nadere informatie

Agrarisch/Food sector update

Agrarisch/Food sector update Agrarisch/Food sector update Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 20 628 64 37 02 september 2014 In de ban van de Russische boycot Op woensdag 6 augustus kondigde de Russische premier Dmitri Medvedev

Nadere informatie

Economisch Bureau - Sector Advisory 1 augustus Update faillissementen - Minder ontsporingen: economie loopt als een trein

Economisch Bureau - Sector Advisory 1 augustus Update faillissementen - Minder ontsporingen: economie loopt als een trein Economisch Bureau - Sector Advisory augustus Update faillissementen - Minder ontsporingen: economie loopt als een trein Update faillissementen Inhoudsopgave Minder ontsporingen: economie loopt als een

Nadere informatie

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 2016

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 2016 Stand van Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld November 216 Stand van Transport: Gunstig ondernemerssentiment Derde kwartaalcijfers overstijgen

Nadere informatie

Branche update - Glasgroenten

Branche update - Glasgroenten Branche update - Glasgroenten Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 20 628 64 37 20 november 2014 Russische boycot dwingt tot strategische herijking De export van groenten is van groot belang voor

Nadere informatie

Agrifood - sector prognoses

Agrifood - sector prognoses Agrifood - sector prognoses Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers 26 februari 2015 Bestendige groei voor het agrifood-complex Volumemutaties naar (sub)sector Het zogenoemde agrifood-complex, bestaande

Nadere informatie

informatietechnologie een nog belangrijker onderdeel binnen de bedrijfsprocessen wordt.

informatietechnologie een nog belangrijker onderdeel binnen de bedrijfsprocessen wordt. Groei j.o.j. in % Branche update - TMT Economisch Bureau Nederland Sonny Duijn +31 () 2 3436535 25 november 215 Meer stimulering voor omscholing nodig Figuur 1: IT-bedrijven en de economie Bron: CBS 6

Nadere informatie

Thema update - Leegstand in de winkelstraat

Thema update - Leegstand in de winkelstraat Thema update - Leegstand in de winkelstraat 17 juni 2016 Ingreep noodzakelijk in veranderend winkellandschap Het bezoek van de winkelstraat daalde sinds 2004 met meer dan 20%. Er waren in 2015 op een koopzaterdag

Nadere informatie

Branche update - Drukkerijen

Branche update - Drukkerijen Branche update - Drukkerijen Economisch Bureau Nederland Sonny Duijn +31 (0) 6 51186389 22 september 2016 Export door drukkerijen neemt flink toe Eén zwaluw maakt geen zomer. Toch is de omzetgroei van

Nadere informatie

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juni 2016

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juni 2016 Stand van Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juni 216 Stand van Transport: Vooral wegtransport presteert Brexit grootste risico voor EU 3 Onrust

Nadere informatie

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Januari 2016

Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Januari 2016 Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Januari 216 Stand van Transport: Groeipad zet voort Herstel zet door in VS en eurozone 3 Opkomende markten

Nadere informatie

Industriële Metalen Monitor

Industriële Metalen Monitor VS Eurozone Eurozone China VS China Industriële Metalen Monitor Hogere prijzen voor basismetalen volgend jaar Economisch Bureau Casper Burgering casper.burgering@nl.abnamro.com Terwijl overcapaciteit de

Nadere informatie

Branche update - Beveiliging

Branche update - Beveiliging Branche update - Beveiliging Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting +31 () 2 6437684 Juni 217 Beveiligingsbranche op slot? De beveiligingsbranche heeft te maken met een beperkte omzetgroei. Ook in

Nadere informatie

Focus op consumptie. Balansherstel consument drukt consumptie

Focus op consumptie. Balansherstel consument drukt consumptie Focus op consumptie Economisch Bureau Nederland Mathijs Deguelle Nico Klene 24 januari 214 Balansherstel consument drukt consumptie Consumptie in derde kwartaal 213 teruggevallen naar niveau midden 24

Nadere informatie

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Nederland Casper Burgering Senior sector econoom Å 2 383 26 93 š casper.burgering@nl.abnamro.com oktober 214 @CasperBurgering Stand van de industrie

Nadere informatie

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1

Conjunctuurenquête Nederland. Tweede kwartaal Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1 Conjunctuurenquête Nederland Tweede kwartaal 11 Coenrapportomslag eerstekwartaal.indd 1 3-5-11 :36 Economisch herstel zet door Horeca en detailhandel haken aan Na een lichte afzwakking in het eerste kwartaal

Nadere informatie

Koperprijs en economie

Koperprijs en economie en economie als indicator van mondiale economie Economisch Bureau Casper Burgering casper.burgering@nl.abnamro.com Het verband tussen de koperprijs en de bedrijvigheid in de mondiale economie is hoog Conjuncturele,

Nadere informatie

Food - Sector prognoses

Food - Sector prognoses Food - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers 020 628 64 37 Sector econoom Agrarisch, Food en Agrarische Grondstoffen 05 februari 2016 Hongerige foodsector vindt het groeipad weer In

Nadere informatie

Agrarisch/Food sector update

Agrarisch/Food sector update Agrarisch/Food sector update Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 20 628 64 37 07 augustus 2014 Russische importbeperkingen zorgen voor hoofdpijn Nadat er eind vorige week bekend werd gemaakt

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening

Zakelijke dienstverlening Zakelijke dienstverlening Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Juni 16 Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting Senior sector econoom 3376 kasper.buiting@nl.abnamro.com Inhoud Onderwerp Pag Kernpunten

Nadere informatie

Bouw - sectorprognose

Bouw - sectorprognose Bouw - sectorprognose Sector Advisory Madeline Buijs +31 6 10 97 17 86 30 maart 2017 De bouwsector komt in evenwicht De bouwsector zal naar verwachting verder groeien in 2017 en 2018. De groei zal wel

Nadere informatie

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. november 2014. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. november 2014. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses november 214 Nederland Casper Burgering Senior sector econoom 2 383 26 93 casper.burgering@nl.abnamro.com @CasperBurgering 26 28 21 212 214 1995 1999

Nadere informatie

Herstel in de industrie zet door. Samenvatting. Totale industrie. Omzet stijgt. Eerste kwartaal 2014

Herstel in de industrie zet door. Samenvatting. Totale industrie. Omzet stijgt. Eerste kwartaal 2014 Eerste kwartaal 214 Herstel in de industrie zet door Samenvatting Totale industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Binnenvaart - sector update

Binnenvaart - sector update Binnenvaart - sector update Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld +31 20 628 6441 20 mei 2016 Is er toekomst voor droge bulk? Waar de tankvaart vorig jaar nog flink groeide, namen de droge bulk volumes

Nadere informatie

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Sector Advisory Madeline Buijs Februari 2017

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Sector Advisory Madeline Buijs Februari 2017 Stand van Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Sector Advisory Madeline Buijs Februari 2017 Stand van Transport: Divers beeld Stevige groei Nederlandse economie vierde kwartaal 3 Gunstige

Nadere informatie

Economie in 2015 Kans of kater?

Economie in 2015 Kans of kater? Economie in 2015 Kans of kater? Nico Klene Economisch Bureau Doorwerth 6 november 2014 Wat verwacht ú: - kans? - kater? 2 Opbouw - Buitenland: mondiale groei houdt aan - Nederland 3 VS: groei weer omhoog

Nadere informatie

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Nederland Casper Burgering Senior sector econoom Å 2 383 26 93 š casper.burgering@nl.abnamro.com juli 214 @CasperBurgering Stand van de industrie is

Nadere informatie

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juli 2016

Stand van Transport. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juli 2016 Stand van Transport Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Economisch Bureau Nederland Nadia Menkveld Juli 216 Stand van Transport: Gevolgen Brexit voor transport beperkt Brexit geeft druk op economische

Nadere informatie

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom

Industrie. Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses. Economisch Bureau Nederland Casper Burgering. Senior sector econoom Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Nederland Casper Burgering Senior sector econoom Å 2 383 26 93 š casper.burgering@nl.abnamro.com mei 214 @CasperBurgering Stand van de industrie is

Nadere informatie

Branche update - Fruitteelt

Branche update - Fruitteelt Branche update - Fruitteelt Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers +31 () 2 628 64 37 26 augustus 215 Hardfruitteelt branche heeft nog voldoende kansen om laaghangend fruit te plukken De hardfruitteelt

Nadere informatie

Stand van de Industrie

Stand van de Industrie Stand van de Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses februari 215 Nederland Casper Burgering Senior sector econoom 2 383 26 93 casper.burgering@nl.abnamro.com @CasperBurgering 26 28 21 212

Nadere informatie

Optimisme industrie viert hoogtij begin 2017

Optimisme industrie viert hoogtij begin 2017 Stand van de Industrie industrieel bedrijfsleven in economisch perspectief Casper Burgering Senior Sector Econoom Industrie & Industriële Metalen Optimisme industrie viert hoogtij begin 17 februari 17

Nadere informatie

Bouwbedrijven blijven positief over de toekomst

Bouwbedrijven blijven positief over de toekomst Stand van de Bouw de bouwsector in economisch perspectief Madeline Buijs Sector Econoom Bouw mei 7 Bouwbedrijven blijven positief over de toekomst Stand van de Bouw Bouwbedrijven blijven positief over

Nadere informatie

Conjunctuur enquête. Technologische Industrie Nederland

Conjunctuur enquête. Technologische Industrie Nederland Conjunctuur enquête Technologische Industrie Nederland Gunstig beeld met internationale onzekerheden Het CBS kopt donderdag 16 februari dat het ondernemersvertrouwen in Nederland nog nooit op zo n hoog

Nadere informatie

Positieve uitgangspunten voor de transportsector

Positieve uitgangspunten voor de transportsector Stand van Transport de transportsector in economisch perspectief Positieve uitgangspunten voor de transportsector Madeline Buijs Sector Econoom Transport & Logistiek Mei 17 Stand van Transport Positieve

Nadere informatie

Stand van de Industrie

Stand van de Industrie Stand van de Industrie industrieel bedrijfsleven in economisch perspectief Casper Burgering Senior Sector Econoom Industrie & Industriële Metalen September 17 Industrie groeit sterk en druk op arbeidsmarkt

Nadere informatie

Nederlandse economie in zicht

Nederlandse economie in zicht Nederlandse economie in zicht Groei boven 2% Economisch Bureau Nederland 2 juni 2015 Groei versnelt tot meer dan 2% in 2015 en 2016 De Nederlandse economie heeft de laatste twee kwartalen een behoorlijke

Nadere informatie

Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet

Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet Tweede kwartaal 216 Lagere afzetprijzen drukken nog steeds omzet Industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Stand van de Industrie

Stand van de Industrie Stand van de Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses december 215 NL Casper Burgering Senior sector econoom 2 383 26 93 casper.burgering@nl.abnamro.com @CasperBurgering 21 211 212 213 21

Nadere informatie

Agrarisch - Sector prognoses

Agrarisch - Sector prognoses Agrarisch - Sector prognoses Economisch Bureau Nederland Frank Rijkers 2 628 64 37 Sector econoom Agrarisch, Food en Agrarische Grondstoffen 3 december 215 Hogere prijzen voor agrarische producten in 216

Nadere informatie

De terugkeer van omzetgroei voor de industrie

De terugkeer van omzetgroei voor de industrie Casper Burgering Sector Advisory Stand van de Industrie Senior Sector Econoom Industrie & Industriële Metalen industrieel bedrijfsleven in economisch perspectief April 17 De terugkeer van omzetgroei voor

Nadere informatie

Omzet industrie daalt, productie vrijwel gelijk

Omzet industrie daalt, productie vrijwel gelijk Derde kwartaal 2 industrie daalt, productie vrijwel gelijk Industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Stand van de Industrie

Stand van de Industrie Stand van de Industrie Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses januari 215 Nederland Casper Burgering Senior sector econoom 2 383 26 93 casper.burgering@nl.abnamro.com @CasperBurgering 26 28 21 212

Nadere informatie

Industriële omzet veert op

Industriële omzet veert op Vierde kwartaal 21 Industriële omzet veert op Industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, farmaceutische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Prijsafname zorgt opnieuw voor omzetdaling industrie

Prijsafname zorgt opnieuw voor omzetdaling industrie Eerste kwartaal 216 Prijsafname zorgt opnieuw voor omzetdaling industrie Industrie Voedings- en genotmiddelenindustrie Aardolie-, chemische, rubber- en kunststofproductenindustrie Basismetaal- en metaalproductenindustrie

Nadere informatie

Atradius Landenrapport

Atradius Landenrapport Atradius Landenrapport Nederland November 214 Overzicht Algemene informatie Belangrijkste sectoren (213, % van bbp) Hoofdstad: Amsterdam Diensten: 72% Regeringsvorm: Constitutionele monarchie Industrie:

Nadere informatie