Actieprogramma Den Haag Winkelstad

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Actieprogramma Den Haag Winkelstad 2015-2018"

Transcriptie

1 Actieprogramma Den Haag Winkelstad februari 2015 Gemeente Den Haag Dienst Stedelijke Ontwikkeling/Economie

2 2 Inhoud Inleiding Ambitie [WAT WILLEN WE EN WAAROM?] Den Haag beste winkelstad Voortbouwen op ingeslagen weg Inspelen op trends en vernieuwing Beleid [WELKE KEUZES MAKEN WE?] Kernpunten Haagse retailbeleid Hoofdwinkelstructuur en keuzes Actieprogramma [WAT GAAN WE DOEN?] Beleidsvorming en winkelplanning Ondersteuning collectieven Branchering en leegstand Smart shopping Gebiedsgerichte acties en winkelstraatmanagement Openbare ruimte en bereikbaarheid Dienstverlening Uitvoering [HOE DOEN WE DIT?]... 18

3 3 Inleiding Het College heeft in het Coalitieakkoord Vertrouwen op Haagse Kracht uitgesproken dat het de inzet op aantrekkelijke winkelstraten wil doorzetten. Dit versterkt het vestigingsklimaat van Den Haag en zorgt voor kwaliteit en reuring in de wijk. Daarom is voor deze collegeperiode jaarlijks 1,5 miljoen vrijgemaakt om Den Haag als winkelstad te versterken. Met voorliggend Actieprogramma Winkelstad geeft het College invulling aan deze ambitie. In het Actieprogramma wordt aangegeven waar het College op in wil zetten (welke winkelgebieden en welke thema s), wat het College hiermee wil bereiken en welke concrete activiteiten worden verrichten om dit te realiseren. Bij de totstandkoming van dit Actieprogramma is gebruik gemaakt van: De opgedane ervaringen met het vorige Actieprogramma Winkelstad, hierover is de raad tussentijds geïnformeerd via voortgangsberichten; De resultaten van de Detailhandelsmonitor, waarin het functioneren van de Haagse winkelgebieden in beeld is gebracht; In samenspraak met de stad en de markt is de visie Smart Shopping opgesteld; Er is onderzoek verricht onder de Haagse BIZzen en ondernemersverenigingen naar het gemeentelijke beleid en de dienstverlening ten aanzien van winkelstraten, hieruit kwamen tevens nieuwe wensen en ideeën naar voren; Op 24 september 2014 heeft het Haags Winkeldebat plaatsgevonden over de toekomst van Den Haag winkelstad, met een ruime vertegenwoordiging van retailers, eigenaren en andere betrokken partijen; Vanuit gemeentelijk accountmanagement en vanuit het Haags Retailpunt worden nauwe contacten onderhouden met alle spelers in het veld, lokaal en landelijk, waardoor continue voeding plaatsvindt voor beleid en uitvoering. Hoewel de detailhandelssector het zwaar heeft zijn de vooruitzichten in Den Haag gunstig, mede dankzij de continue inzet van gemeente én marktpartijen op een aantrekkelijk winkelapparaat: Het Economisch Bureau van ING voorspelt in haar regiovisie Den Haag en omstreken (september 2014), dat na lange tijd van krimp eindelijk een voorzichtig keerpunt zichtbaar is met een relatief gunstig vooruitzicht voor de detailhandel. Voor de regio Den Haag stelt zij vast dat een deze een lage winkeldichtheid kent (het kleinst in Nederland) en dat dit aanleiding is voor groei en een kwaliteitsimpuls. In Den Haag kunnen detailhandelsbedrijven een vierkante meter in principe makkelijker rendabel exploiteren. De detailhandel is één van de weinige sectoren waar de werkgelegenheid de afgelopen jaren is gegroeid. Daarnaast verwacht zij dat de detailhandel zich na een moeilijke periode mondjesmaat zal verbeteren. Belangrijk hierbij is dat het gemiddeld besteedbare inkomen van de Hagenaar bovengemiddeld is. Deze consumenten laten zich mogelijk minder beïnvloeden door binnenlandse onzekerheden. Ook weten toeristen en bezoekers de stad steeds beter te vinden. Het helpt daarbij ook dat dat consumenten de koopkracht niet verder meer zien terugzakken en dat de daling van de huizenprijzen achter de rug is.

4 4 1. Ambitie [WAT WILLEN WE EN WAAROM?] 1.1. Den Haag beste winkelstad Den Haag houdt ook in dit Actieprogramma vast aan de ambitie Den Haag beste winkelstad. Met haar meer dan winkels en 68 winkelgebieden heeft Den Haag werkelijk iets unieks te bieden en daarbinnen is in het bijzonder een rol weggelegd voor de typisch Haagse local heroes en karakteristieke winkelstraten. Den Haag heeft daarmee alles in zich het New York van winkelend Nederland te worden. Het wordt tijd dat Den Haag als winkelstad op de kaart gezet wordt en Den Haag ook de beste winkelstad wordt. Den Haag kiest daarbij niet voor de traditionele aanpak en zet vol in op trends en ontwikkelingen die het winkelen en het fysieke winkellandschap veranderen. De visie Den Haag Smart Shopping City (bijlage) geeft een nadere uitwerking van deze ambitie. We werken vanuit de overtuiging dat alleen een langdurig en consistent beleid tot resultaat kan leiden en dat we geloven in de kracht van Den Haag als winkelstad. Deze kracht zit in: Binnenstad én buurten en wijken; Local heroes die het onderscheid maken naast de (inter)nationale trekkers; Bijzondere en dynamische winkelgebieden met elk hun eigen profiel; Kwaliteit en gastvrijheid; Smart en innovatief. Betekenis en doel Een gezonde stad is een fijne stad, daarbij horen goede voorzieningen voor haar bewoners, waardoor het prettig wonen is. Een winkelgebied vormt vaak het hart van de wijk of buurt, waar bewoners elkaar ontmoeten. Daarnaast kunnen ondernemers hier een boterham verdienen. Bij de tweede VN-stad, de stad van Vrede en Recht, met de ruim expats en de vele internationale instellingen, past een binnenstad met mooie musea, theaters en horeca maar ook een modern en internationaal winkelaanbod, maar ook goed wijkverzorgend winkelaanbod. Dit draagt bij aan een goed vestigingsmilieu voor bedrijven en instellingen en trekt ook veel toerisme, een van de speerpunten uit het lopende coalitieakkoord. De resultaten zijn zichtbaar, maar er liggen nog veel kansen en er valt dan ook nog veel te doen. Detailhandel zorgt voor veel en nog steeds groeiende werkgelegenheid (meer dan banen). En waar nieuwe banen in de Haagse regio grotendeels voor hoger opgeleiden zijn weggelegd, geldt dit niet voor horeca en detailhandel. De vernieuwing van het Haagse stadscentrum heeft nieuw vertrouwen gecreëerd bij ondernemers in detailhandel en horeca, terwijl ook in de wijken en buurten volop kansen worden gezien en gepakt. Nieuwe accenten In dit actieprogramma gaan we verder met het versterken van winkelgebieden en het faciliteren van vernieuwing en dynamiek. Niet alleen op het niveau van de binnenstad, waar met het behalen van de titel Beste binnenstad , het bewijs is geleverd dat het beleid werkt. Naast de binnenstad wil Den Haag vooral ook in de buurten en wijken excelleren. Ook hier is Den Haag succesvol, met landelijke prijzen voor de Fred (gezelligste winkelstraat), Van Hoytemastraat en Kijkduin (schoonste winkelgebied), de Markies (FGH Vastgoedprijs) en het Zeeheldenkwartier (NRW-marketingprijs) en met vele BIZzen. Op dit succes willen we doorbouwen door onder andere meer aandacht te schenken aan de local heroes, die zorgen voor het echte onderscheid. Ook zit een belangrijke vernieuwing in smart shopping. Samen met bedrijfsleven en kennisinstellingen willen we nieuwe technologieën stimuleren om winkelgebieden te versterken. Partnership Een goede samenwerking met ondernemers en bewoners is essentieel om dit te bereiken, hierin ligt de kracht van sterke winkelgebieden. Veilige en schone winkelgebieden zijn daarbij niet alleen een verantwoordelijkheid van de gemeente, tegelijkertijd staan ondernemers niet alleen bij de zoektocht en realisatie van ondernemingen en winkelgebieden die smart en innovatief zijn. Alleen gezamenlijk kan hier het optimale bereikt worden.

5 Voortbouwen op ingeslagen weg In dit actieprogramma bouwen we voort op de ingeslagen weg van het voorgaande actieprogramma, waarin veel is bereikt. Vrijwel alle actiepunten uit het vorige Actieprogramma zijn gerealiseerd: 1. Versterking hoofdwinkelstructuur: We hebben veel aandacht gegeven aan vernieuwende retailinitiatieven (actie 1a), waarvan de resultaten in de Grote Marktstraat, maar ook in de wijken, zoals bijvoorbeeld het Zeeheldenkwartier goed zichtbaar zijn. In de Binckhorst werken we aan de uitwerking van een omgevingsplan, waarin we de realisatie van een nieuw stedelijk perifere detailhandelscluster mogelijk willen maken (actie 1b). De versterking van winkelgebieden door herontwikkelingen geven we vorm in verschillende winkelgebieden door toevoeging of vergroting van trekkers (vaak supermarkten), in bijvoorbeeld de Theresiastraat, Badhuisstraat, Ambachtsgaarde, Almeloplein en Savornin Lohmanplein (actie 1c). In Moerwijk is in samenwerking met de corporaties een nieuwe visie op de winkelgebieden ontwikkeld (actie 1d). In een aantal bestemmingsplannen hebben we uitwerking gegeven aan de invoering van de rek- en krimp -gebieden, zoals in de Weimarstraat en de Paul Krugerlaan, waar nodig zullen we dit bij nieuwe bestemmingsplannen verder doorvoeren om de kern van winkelgebieden gezond te houden (actie 1e). 2. Plannen van Aanpak: De afronding van lopende plannen van aanpak is ingezet. Met de aanpak van de openbare ruimte is de laatste actie van het plan van aanpak voor het winkelgebied Fahrenheitstraat/Thomsonlaan begin 2015 afgerond. Ook in het Zeeheldenkwartier ronden we het Plan van Aanpak dit jaar af met het gereedkomen van het gevelplan en de herinrichting van de openbare ruimte in de Prins Hendrikstraat en de Zoutmanstraat. In het Hofkwartier is het Torenplein heringericht en de marketingcommunicatie opgepakt in samenwerking met de BIZ Noordeinde, maar hier blijft extra aandacht vereist. 3. Kwaliteitsimpuls openbare ruimte: In de winkelgebieden Reinkenstraat, Theresiastraat, Willem Royaardsplein, Reinkenstraat en de Van Hoytemastraat hebben we een kwaliteitsimpuls voor de openbare ruimte voorbereid en uitgevoerd in het kader van het werk-met werk -programma (actie 3) 4. Inzet winkelstraatmanagers: In de winkelgebieden Goeverneur- en Lorentzplein, Zeeheldenkwartier, Leyweg, Almeloplein, Hoefkade/Hobbemastraat, Paul Krugerlaan en de Apeldoornselaan/Dierenselaan is actief winkelstraatmanagement ingezet (actie 4). Voor de Leyweg, Almeloplein en de Hobbemastraat vindt in 2015 in ieder geval nog inzet plaats, daarnaast is in het winkelgebied Loosduinse Hoofdplein een winkelstraatmanager gestart. 5. Gebiedsgerichte acties: In veel winkel gebieden hebben we gebiedsgerichte acties ingezet met kleine impulsen in de openbare ruimte, promotie en evenementen (actie 5), zoals de Stationsweg, Laak, Almeloplein en de Leyweg. 6. Stimulering ondernemerschap: Het project Den Haag Internationale Winkelstad is in het kader van de stimulering ondernemerschap (actie 6) voortgezet en heeft bijgedragen aan de komst van vele vernieuwende (internationale) winkelformules. Dit is met name zichtbaar in de Grote Marktstraat, maar ook daarbuiten. Het actiepunt dat local heroes moet stimuleren willen we in dit actieprogramma actiever oppakken. Van de inzet van Winkelpanden CV hebben het belangrijkste deel van de winkelactiviteiten hiervan ondergebracht in de WOM Stationsbuurt. Voor de resterende activiteiten zijn we op dit moment aan het herzien hoe we deze nog kunnen inzetten. 7. BIZ en ondernemerscollectieven: In 20 gebieden (waaronder 19 winkelgebieden) zijn BIZzen gerealiseerd. Mede door Haagse lobby is er nu een beter permanente BIZ-wet. Het Haags Retailpunt is opgericht als service-organisatie voor BIZzen en ondernemerscollectieven en heeft inmiddels een onmisbare plek ingenomen. Dit heeft samen met de retailprijs geleid tot professionalisering en veel innovatieve acties in winkelgebieden, o.a. op vlak van duurzaamheid.

6 Inspelen op trends en vernieuwing De detailhandelssector heeft een moeilijke periode doorgemaakt. Uiteraard zijn de economische crisis en de toenemende internetaankopen voelbaar, ook in Den Haag. Met name zwakkere (delen van) winkelgebieden staan onder druk. Toch blijkt de detailhandel veerkrachtig te zijn en biedt dit ook kansen voor vernieuwing. Leegstand is vaak tijdelijk en wordt alleen op mindere locaties of bij mindere courant vastgoed niet meer snel ingevuld met detailhandel. Transformatie en invulling met andere functies is hier een mogelijke oplossing. De toename van de leegstand zien we daarnaast stabiliseren en lijkt zelfs (licht) te dalen, belangrijk voor ondernemers is dat huren zijn gedaald en ook zien we een afname van het aantal m2 winkelruimte. Bijzonder is dat de werkgelegenheid in de detailhandel in Den Haag licht is toegenomen, een teken dat in de bestaande winkelvoorraad nog volop muziek zit. Momenteel zijn er ook landelijk tekenen van economisch herstel. De omzetdaling is in 2014 afgenomen, het consumentenvertrouwen stijgt en we zien ook veel nieuwe toetreders. Maar deze recente positieve signalen betekenen niet dat alles weer bij het oude komt. De retail- en consumentenmarkt is structureel veranderd en Den Haag kan alleen maar aantrekkelijker worden als winkelstad als het inspeelt op deze onderliggende tendensen. De voor Den Haag meest relevante trends, waar dit Actieprogramma op in wil spelen, zijn de volgende: de grote steden zijn in trek: met name de G4 doen het goed als winkelsteden, hier is sprake van bevolkingsgroei, nieuwe retailontwikkelingen en een gunstig vestigingsklimaat; nieuwe technologieën bieden nieuwe kansen: winkels en winkelgebieden moeten smart worden, meer service bieden en zowel online als offline actief zijn (omnichannel); lokaal ondernemerschap is weer terug: de consument is op zoek naar echte, persoonlijke producten, een buurtgevoel, specialiteitenwinkels en horeca; bewoners zijn meer betrokken bij nieuwe samenwerkingsvormen met winkelgebieden in de wijk en organiseren samen met ondernemers activiteiten en evenementen en initiëren ook nieuwe ideeën en projecten op bijvoorbeeld het gebied van cultuur en duurzaamheid; markten nieuwe stijl: events en markten in winkelgebieden worden druk bezocht en zorgen voor levendigheid en een grotere binding; internationalisering van de winkelmarkt: steeds meer internationale, grootschalige winkelformules treden toe tot de Nederlandse winkelmarkt, waarbij Den Haag zich steeds meer als tweede vestigingslocatie in Nederland positioneert; dynamiek door nieuw ondernemerschap: veel vernieuwende winkel- en horecaconcepten worden gestart en uitgebouwd, waarbij de grenzen tussen winkel en horeca (mengfuncties) en tussen food en non-food steeds meer vervagen; toerisme wordt steeds belangrijker: als tweede toeristenstad van Nederland trekt Den Haag steeds meer bezoekers en wet hiermee ook de winkelomzet en bezoekersaantallen op peil te houden; compactere winkelgebieden: de uiteinden van winkelgebieden staan onder druk en verschieten van kleur en de winkelfunctie concentreert zich steeds meer in de kerngebieden; professionalisering van winkelgebieden: de BIZzen hebben gezorgd voor goed georganiseerde winkeliersverenigingen. Om als winkelstad voorop te (blijven) lopen is het van belang deze vernieuwing te omarmen en niet enkel vast te houden aan traditionele waarden. Op veel fronten proberen we daarom in dit Actieprogramma in te spelen op deze vernieuwing, middels: stimuleren van smart shopping: nieuwe technologieën die het winkelgedrag veranderen en veraangenamen (online én offline); nieuwe vormen van samenwerking, o.a. door de BIZzen en het Haags Retailpunt; accommoderen van vernieuwende winkel- en horecaformules, internationaal én lokaal; stimuleren van levendigheid in winkelstraten, door o.a. faciliteren van nieuwe markten en terrassen; slim vermarkten van Den Haag winkelstad en inzetten op toerisme.

7 7 2. Beleid [WELKE KEUZES MAKEN WE?] 2.1. Kernpunten Haagse retailbeleid Beleidscyclus detailhandel Het Haagse retailbeleid is tweeledig: De winkelplanning reguleert welke detailhandel zich waar mag vestigen. Basis hiervoor vormt de detailhandelsnota en dit wordt juridischplanologisch vertaald in bestemmingsplannen en middels wabo-aanvragen; Het stimuleringsbeleid is erop gericht Den Haag als winkelstad voor consument en ondernemer zo aantrekkelijk mogelijk te maken. De toolkit hiervoor staat in dit Actieprogramma Winkelstad; Detailhandelsnota (2005) Actieprogramma Winkelstad (2010, 15) Detailhandelsmonitor (2006, 09, 13) De periodieke detailhandelsmonitor dient als onderlegger voor zowel bepaling van de hoofdwinkelstructuur (winkelplanning) als de te maken inhoudelijke keuzes voor het Actieprogramma Winkelstad. Aangezien de detailhandelsnota op onderdelen verouderd is, gaan we deze actualiseren. Kernpunten retailbeleid Den Haag voert al jaren consequent en consistent retailbeleid. Een vaste lijn, waarbij wel wordt ingespeeld op nieuwe trends en veranderende marktomstandigheden. Het Haagse retailbeleid kan worden omschreven aan de hand van de volgende kernpunten: Naast de binnenstad (toerisme) wordt ook actief ingezet op sterke winkelgebieden in buurt en wijk (hart van de wijk). Wel maken we heldere keuzes voor minder, maar betere winkelgebieden. In de huidige tijd kunnen we niet alle winkels en winkelgebieden overeind houden. Den Haag zet in op concentratie van de winkels binnen een robuuste hoofdwinkelstructuur en transformatie naar andere functies van winkels en winkelgebieden buiten deze hoofdwinkelstructuur. Hiermee behouden we vitale en levendige winkelgebieden, met minder leegstand. We pakken de winkelgebieden integraal en in onderlinge samenhang aan, dat wil zeggen alle facetten die van invloed zijn op het winkelklimaat: uitstraling, inrichting, organisatie, branchering, gastvrijheid, bereikbaarheid, veiligheid, marketing, etc. Samenwerking staat aan de basis van een succesvolle aanpak. Professioneel georganiseerde winkeliersverenigingen zijn noodzakelijk als betrouwbare gesprekspartner voor de gemeente. De BIZ is een uitstekend instrument om de samenwerking tussen ondernemers (en mogelijk eigenaren) te organiseren. Ook de bewoners tonen steeds meer betrokkenheid bij hun winkelgebied. We kiezen voor een pro-actieve aanpak en actief accountmanagement. Dat betekent dat we een uitgebreid lokaal en nationaal netwerk onderhouden, snel in willen spelen op kansen die zich voordoen. We wachten niet af, maar nemen het voortouw om in samenwerking met het bedrijfsleven kansen te pakken. Vernieuwing en dynamiek willen we volop de ruimte geven om hiermee de hoofdwinkelstructuur nieuwe impulsen te geven, zowel in de binnenstad, in de buurten en wijken en (als dit niet inpasbaar is in de hoofdwinkelstructuur en bijzondere concepten betreft) incidenteel buiten de hoofdwinkelstructuur. Marktinitiatieven die hierin passen willen we stimuleren en faciliteren. Daarnaast zit vernieuwing met name in het stimuleren van smart shopping. Den Haag heeft veel te bieden als winkelstad en dit moeten we veel beter vermarkten. Den haag moet veel meer op het netvlies komen als bijzondere winkelstad. Bijzondere aandacht willen we daarbij schenken aan de local heroes.

8 Hoofdwinkelstructuur en keuzes Prioritaire winkelgebieden voor het Actieprogramma Op basis van de detailhandelsmonitor en signalen uit de markt maken we binnen de hoofdwinkelstructuur een keuze voor perspectiefrijke winkelgebieden, waar we in dit Actieprogramma Winkelstad extra inzet op willen plegen. Deze keuze is gemaakt aan de hand van huidig functioneren, potentie/perspectief en belang voor wijk en stad. Ook andere winkelgebieden kunnen beroep doen op ondersteuning, echter met lagere prioriteit. Prioriteit ligt in ieder geval bij de volgende winkelgebieden: Leyweg; Gentsestraat/Stevinstraat; Binnenstad-noord (Hofkwartier- Betje Wolffstraat; Noordeinde-Denneweg); Loosduinse Hoofdplein; Appelstraat/Vlierboomstraat; Gouverneurplein en Lorentzplein. Groei versus leegstand In algemene zin neemt de behoefte aan winkelmeters af en zien we een natuurlijke afname van het aantal winkelmeters. De winkelleegstand in Den Haag neemt soms tijdelijk toe, maar de structurele leegstand blijft beperkt. Het totale detailhandelsaanbod in Den Haag is afgenomen (2013 t.o.v. 2009, zie detailhandelsmonitor). Dit is een resultaat van het gevoerde concentratiebeleid, veranderende consumentengedrag (internet, lagere bestedingen) en een veranderende functie van winkelstraten (o.a. meer horeca). Tegelijkertijd levert dit beleid meer kansen op voor groei van detailhandel op toplocaties. Den Haag kent nog relatief veel uitbreidingsruimte voor nieuwe winkels, als resultaat van het gevoerde beleid, toenemend draagvlak door bevolkingsgroei en stijgend toerisme. Deze ruimte willen we gericht en selectief inzetten, om zo een robuuste winkelstructuur te behouden Herijking hoofdwinkelstructuur: kiezen en doorgroeien Uitgangspunt voor de Haagse winkelplanning is de focus op de hoofdwinkelstructuur. Binnen de hoofdwinkelstructuur is ruimte voor versterking, daarbuiten slechts in uitzonderlijke gevallen met aantoonbare meerwaarde voor de gehele winkelstructuur en de stad. Hoewel de stad als geheel er goed voor staat verschilt het functioneren en perspectief van afzonderlijke winkelgebieden. Niet elk winkelgebied is in de huidige tijd nog economisch levensvatbaar. Met de effecten van de economische crisis, leegstand en het veranderend consumentengedrag moet nog sterker gekozen worden dan voorheen. Liever een beperkt aantal goede winkelgebieden dan veel matige. De hoofdwinkelstructuur wordt periodiek herijkt aan de hand van de detailhandelsmonitor. Ten opzichte van 2009 is in 2013 de nieuwe hoofdwinkelstructuur vastgesteld op 68 winkelgebieden (zie volgende pagina). De belangrijkste keuzes ten aanzien van de hoofdwinkelstructuur zijn als volgt: Betere winkelgebieden: perspectiefrijke winkelgebieden in de hoofdwinkelstructuur worden versterkt om ze toekomstbestendig te maken en (waar mogelijk) uit te laten groeien tot parel (kansenbenadering). Compactere winkelgebieden: diverse winkelgebieden zijn of worden verkleind. Concentratie moet zorgen voor een levensvatbaar kerngebied. Transformatie kan plaats vinden aan de randen van de (compacte) winkelgebieden en enkele verspreide buurtlocaties: zittende ondernemers die nu buiten de hoofdwinkelstructuur vallen kunnen nog steeds hun winkel uitbaten, de bestemming van deze gebieden wordt wel verbreed en er wordt meer ruimte geboden aan de markt (rek- en krimpgebieden). Minder winkelgebieden: ten opzichte van in 2009 behoren acht winkelgebieden niet meer tot de hoofdwinkelstructuur. Deze winkelgebieden worden niet versterkt als het gaat om bijvoorbeeld het toevoegen van nieuwe winkels en m2 of extra investeringen in de openbare ruimte. Wel blijft er natuurlijk aandacht voor de reguliere beheer ten aanzien van schoon, heel en veilig. Daarnaast wordt de verspreide bewinkeling (incl. solitaire supermarkten) zoveel mogelijk tegengegaan. Thematische winkelgebieden: Specifieke locaties zijn aangewezen voor perifere winkels (m.n. bouwmarkten, tuincentra en woonwinkels) en grootschalige detailhandel (GDV). Nieuwe winkelgebieden: de zes nieuwe winkelgebieden in de hoofdwinkelstructuur van 2013 zijn trafficlocaties (bij de stations), herontwikkelde winkelgebieden en winkelgebieden rondom grote supermarkten.

9 9

10 10 Uitwerking keuzes hoofdwinkelstructuur Strategieën: Beter Gericht investeren in perspectiefrijke winkelgebieden Optimaliseren (kwalitatief) van het winkelgebied (o.a. openbare ruimte, branchering, parkeren, BIZ, promotie, etc.) Versterken (kwantitatief): winkelmeters gericht toevoegen (mits dit leidt tot versterking van hoofdwinkelstructuur) Parels uitlichten, laten doorgroeien en vermarkten Compacter Transformatie (rek en krimp) aan uiteinden en verspreid Concentreren en verplaatsen naar kerngebied o.a. d.m.v. vastgoedstrategie en inzet bestemmingsplan instrument Kerngebied versterken en optimaliseren (zie boven) Minder Perspectiefarme (delen van) winkelgebieden uit de hoofdwinkelstructuur nemen Bestemmingsverruiming Bestaande winkeliers kunnen blijven, maar niet optimaliseren/uitbreiden Winkeluitbreiding ontmoedigen/niet faciliteren Ruimte voor startups Wel leefbaarheid en veiligheid faciliteren Minder verspreide bewinkeling (incl. solitaire supermarkten) Dagelijks en niet-dagelijkse winkelbestemming zoveel mogelijk weghalen uit bestemmingsplan Thematisch PDV-concentraties (m.n. bouwmarkten, tuincentra en woonwinkels) GDV-concentraties (grootschalige detailhandel) Nieuw Toevoegen, onder strikte voorwaarden, nl.: - Versterking binnen hoofdwinkelstructuur; - Vernieuwing: onderscheidend concept wat niet in de hoofdwinkelstructuur gehuisvest kan worden en dit niet aantast, en freezones (ruimte voor experiment); en/of - Verplaatsing winkelgebied in hoofdwinkelstructuur. Keuzes en prioriteiten Leyweg Binnenstad-noord (Hofkwartier-Noordeinde- Denneweg/Frederikstraat) Appelstraat/Vlierboomstraat Gentsestraat/Stevinstraat Betje Wolffstraat Loosduinse Hoofdplein Gouverneurplein-Lorentzplein Palace Promenade Stationsweg Chinatown Deltaplein Almeloplein parels (bijv. Zeeheldenkwartier, Grote Marktstraat of Fred ) Loosduinse Hoofdplein Leyweg Gentsestraat/Stevinstraat Hobbemastraat Weimarstraat Boekhorststraat Keizerstraat Palaceplein Verspreide bewinkeling buiten hoofdwinkelstructuur Arabislaan Jan Luykenlaan Bazar Ursulaland Stuyvesantplein Jan Hendrikstraat Goudenregenplein Vaillantlaan Palace Plein mogelijk uit te breiden met andere winkelgebieden Megastores Binckhorst Den Haag CS en HS New Babylon Neherkade Dr. Lelykade Valkenboslaan Binckhorst (thematisch) Loosduinseweg/-kade (thematisch) RWS-kavel (thematisch) Scheveningen Haven (thematisch)

11 11 3. Actieprogramma [WAT GAAN WE DOEN?] 3.1. Beleidsvorming en winkelplanning Met de winkelplanning wordt bepaald welke winkels zich waar mogen vestigen. In de komende periode willen we het detailhandelsbeleid op een aantal punten herijken. De actualisatie van de detailhandelsnota hierin een belangrijk actiepunt. De voorbereidingen voor de aanpassingen van het beleid ten aanzien van markten, straathandel en kiosken is inmiddels vergevorderd. Tenslotte zullen we het juridisch-planologisch kader (op basis van landelijke en Europese wetgeving), in lijn gaan brengen met het detailhandelsbeleid. Actie 1a: Actualiseren detailhandelsnota We gaan de detailhandelsnota actualiseren. Hiermee willen we reageren op de veranderende economische situatie en nieuwe marktontwikkelingen. Ook nieuwe juridisch-planologische voorwaarden vanuit de Wet ruimtelijke ordening en Europese regelgeving vragen om een aanpassing op onderdelen van de detailhandelsnota. Daarnaast heeft het striktere provinciale beleid nadelige gevolgen voor de Haagse detailhandelsstructuur en zal de nota hierop ingaan als het gaat om onderbouwing van nieuwe initiatieven en de provinciale eisen die hieraan worden gesteld. Inzet blijft een sterke hoofdwinkelstructuur die flexibel en krachtig kan inspelen op de economische dynamiek en vernieuwing. Winkeltijden zijn een belangrijk aandachtspunt, evenals de effecten van internetwinkelen en de opkomst daarbij van bijvoorbeeld pick-up-points. Den Haag wil voorloper zijn in Nederland op het gebied van Smart Shopping. Dit betekent dat Den Haag het gebruik van technologie volledig gaat omarmen. In het kader van het voorgaande actieprogramma hebben we een verkenning uitgevoerd naar de mogelijkheden voor clustering van detailhandel buiten de hoofdwinkelstructuur (perifere detailhandel), de uitkomsten hiervan zullen we in deze nieuwe nota opnemen als een beleidsaanpassing. Actie 1b: Versterking markten, straathandel en kiosken Het gemeentelijk beleid rondom markten, straathandel en kiosken wordt vernieuwd om hiermee invulling te geven aan de ambities uit het coalitieakkoord: Meer reuring op straat: Ambulante handel, terrassen, ondernemerschap, evenementen in de buitenruimte en reclame in de stad zorgen voor leven op straat en bieden ondernemers kansen hun brood te verdienen. Dit willen we meer mogelijk maken, met oog voor de belangen van omwonenden. Naast de vernieuwing van de Haagse Mart wordt ingezet op het versterken van markten in buurten en wijken, in navolging van de pilot Zeeheldenmarkt. Tevens wordt een regeling ontwikkeld om private markten mogelijk te maken. Door het stimuleren van een kwalitatief sterk aanbod in markten, straathandel en kiosken willen we beter inspelen op de wensen van consumenten en bewoners. Actie 1c: Juridisch-planologische advisering (bestemmingsplannen en wabo) Vanuit onze insteek naar minder maar sterkere winkelgebieden zal ook het juridischplanologisch instrument vaker en breder door ons worden ingezet. Met dit instrumentarium kunnen we ons verder gaan richten op het ruimtelijk concentreren, consolideren en waar mogelijk het afbouwen van winkelgebieden. Daar waar we afbouwen willen we deze meters inzetten in de concentratiegebieden (saldering) om daarmee deze gebieden te versterken en uit te breiden. Basis voor deze inzet vormt kwantitatief onderzoek (distributie planologisch onderzoek dpo s), maar vooral ook kwalitatief onderzoek waarbij conceptontwikkeling en positionering van winkelgebieden centraal staat. Dit is van belang om regionaal en provinciaal tot een goede afstemming te komen over de ontwikkelingen in Den Haag en de MRDH.

12 Ondersteuning collectieven Goed georganiseerde ondernemers (bijv. door een BIZ) zijn cruciaal voor florerende en toekomstbestendige winkelgebieden. Alleen in onderlinge samenwerking kan de gemeente ook effectief beleid voeren. Echter, het ontbreekt de bestuurders van de winkelgebieden soms aan tijd, middelen, kennis/informatie en contacten om naast de eigen winkel ook het winkelgebied te runnen. Daarom wil de gemeente hierin de helpende hand bieden. Actie 2a: Haags Retailpunt De inzet van het Haags Retailpunt wordt gecontinueerd. Het Haags Retailpunt (HRP) ondersteunt de BIZzen en ondernemerscollectieven in de Haagse winkelgebieden bij professionalisering en innovatie. Het HRP doet dit door het netwerk tussen ondernemerscollectieven (onderling) en relevante partners te versterken. Ook heeft het HRP in samenwerking met partners een menukaart ontwikkeld met producten en diensten voor ondernemerscollectieven. Vanaf de start in oktober 2012 heeft het HRP een natuurlijke plek veroverd als schakel naar en tussen BIZzen/winkeliersverenigingen, zeker met het wegvallen van de Kamer van Koophandel. Het HRP heeft nieuwe innovatieve ontwikkelingen gestimuleerd, o.a. op vlak van branchering, marketing, smart shopping en duurzaamheid en door middel van prijsvragen. Ook biedt het HRP informatie en ondersteuning voor nieuwe en continuering van bestaande BIZ-initiatieven. Actie 2b: Gemeentelijke BIZ-begeleiding en -uitvoering De Haagse Bedrijven Investeringszones worden uitgebreid, versterkt en vernieuwd. Met 20 BIZzen, waaronder 19 in winkelgebieden, die gezamenlijk 5 miljoen investeren is de Experimentenwet Bedrijven Investeringszones in Den Haag een succes gebleken. Met een BIZ kunnen ondernemers zélf collectief investeren in het aantrekkelijker en economisch sterker maken van hun bedrijfsomgeving. Met de vaststelling van een definitieve BIZ-wet in 2014 wordt het opnieuw mogelijk een BIZ op te starten of te verlengen, nu ook voor vastgoedeigenaren. Den Haag wil deze initiatieven opnieuw faciliteren en stimuleren, met als doel een BIZ zo makkelijk, aantrekkelijk en effectief mogelijk te maken. Uitgangspunt blijft dat een BIZ een instrument van, voor en door ondernemers (en/of eigenaren) is. Het Haags Retailpunt wordt ingezet om BIZ-initiatieven te ondersteunen. Tevens worden kwartiermakers beschikbaar gesteld voor kansrijke winkelgebieden die een BIZ willen starten. Deze inzet richt zich op logisch afgebakende winkelgebieden van voldoende omvang binnen de hoofdwinkelstructuur. Actie 2c: Keurmerk Veilig Ondernemen De inzet van het KVO zal worden voorgezet. De KVO-projectleider coördineert en monitort ontwikkelingen op KVO-gebied en verzorgt de project- en procesbegeleiding van KVO-projecten in winkelgebieden (en bedrijventerreinen). Het KVO is een goed instrument gebleken, waarmee leefbaarheid en veiligheid en daarmee het ondernemersklimaat van een winkelgebied verbetert. Een gezamenlijke aanpak moet leiden tot een prettiger winkelklimaat, een beter imago van de winkelstraat, preventie en minder overlast, vandalisme en criminaliteit. Middels de activiteiten die uit het KVO voortkomen worden ook de organisatiegraad en samenwerking in het winkelgebied vergroot bij de ondernemers onderling, maar ook tussen ondernemers, gemeente en politie. Door gezamenlijk te schouwen en afspraken te maken worden concrete problemen aangepakt, zoals verlichting, schoonmaken, gevaarlijke verkeerssituaties, trainingen, extra prullenbakken en extra politiecontrole. Ook wordt gekeken of we innovatieve projecten vanuit de winkelgebieden kunnen ondersteunen en bevorderen in samenwerking met het Haagse veiligheidscluster. Signalen die uit het KVO voortkomen en niet direct betrekking hebben op leefbaarheid en veiligheid (bijv. leegstand, organisatiegraad en promotie) worden in samenwerking met de accountmanagers retail opgepakt.

13 Branchering en leegstand Den Haag heeft ook te maken met leegstand die met ca. 9% zich rond het landelijk gemiddelde beweegt. Een klein deel van deze leegstand is structureel en wordt minder makkelijk door de markt ingevuld. In de komende periode willen we deze hardnekkige leegstand meer aandacht gaan geven. Daarnaast wordt voortgezet op de inzet om het winkelaanbod op ieder niveau in de hoofdwinkelstructuur te versterken, zowel door (inter)nationale trekkers als local heroes. Actie 3a: Den Haag Internationale Winkelstad Het project Internationale Winkelstad wordt voortgezet. In dit project wordt gewerkt aan het aantrekken van bijzondere winkelformules, die Den Haag als winkelstad versterken. In de eerste fase van het project richtte de inzet zich vooral op internationaal onderscheidende winkels en het stimuleren van de ontwikkeling van strategische locaties in de binnenstad. Dit heeft geleid tot zichtbare resultaten in o.a. de Grote Marktstraat. In de loop der tijd heeft de aanpak zich verbreedt naar local heroes, mode-ontwerpers, daghoreca, het luxurysegment, pop up stores en meer aandacht voor de bijzondere winkelstraten in buurten en wijken. Sleutelrol wordt vervuld door de projectmanager Internationale Winkelstad, die actief winkelformules werft, de businessmarketing verzorgt en de contacten onderhoudt met o.a. retailers, vastgoedeigenaren, makelaars en ontwikkelaars. De samenwerking met winkeliersverenigingen/bizzen wordt verder geïntensiveerd. Medewerking van vastgoedeigenaren blijft een cruciale randvoorwaarde, o.a. door het hanteren van realistische en flexibele huren en het ruimte bieden aan tijdelijke initiatieven. Actie 3b: Local heroes We willen onze local heroes koesteren en de ruimte geven om zich te ontwikkelen en te vermarkten. Local heroes zijn beeldbepalende ondernemers in zowel de binnenstad als in de buurten en wijken. Juist de local heroes geven Den Haag als winkelstad een specifieke eigenheid, zorgen voor vernieuwing en maken Den Haag anders dan andere winkelsteden. We willen de samenwerking tussen de local heroes onderling stimuleren en gezamenlijk kijken welke ideeën gerealiseerd en ondersteund kunnen worden om de positie van de local heroes te versterken en Den Haag als bijzondere winkelstad beter te vermarkten. Dit kan gaan om vestigingsmogelijkheden en conceptontwikkeling, maar is ook één van de pijlers van het programma Smart Shopping. Actie 3c: Vastgoed en transformatie Grip op vastgoed is cruciaal in het versterken van de uitstraling en het winkelaanbod. Dit kan door het stimuleren van herontwikkeling (toevoegen van trekkers, samenvoegen van winkelunits) in de kern van de winkelgebieden en het realiseren van een transformatie-opgave, waarbij een winkelgebied verder wordt geconcentreerd en de uiteinden worden getransformeerd naar andere functies. Het vastgoedinstrument kan in zwaarte variëren van o.a. overleg of bemiddeling met de vastgoedeigenaar, stimuleringssubsidies, tijdelijke aanhuur (voor bijv. realisatie van pop-up initiatieven), tot eventueel het doen van strategische aankopen. Dit laatste heeft in beginsel niet de voorkeur. Het strategisch locatiebeleid in de binnenstad laat zien dat een vastgoedgerichte aanpak resultaten oplevert, met name in de Grote Marktstraat. Dit principe is ook elders toepasbaar. De inzet van gemeentelijk eigendom is tot nu toe bescheiden geweest en heeft zich gericht op specifieke gebieden, waar wel specifieke resultaten zijn behaald. Het bezit van de Winkelpanden CV bevindt zich voor al in de Stationsbuurt en dit deel van de portefeuille is overgegaan naar de WOM Oude Centrum. Door herontwikkeling en herinvulling zijn in de Stationsbuurt goede resultaten behaald. Dit geldt ook voor de Paul Krugerlaan, middels aankoop en verbetering uitstraling winkelpuien. In dit actieprogramma willen we uitwerken hoe en waar we het vastgoedinstrument als middel kunnen inzetten om ons detailhandelsbeleid verder te effectueren, met name in de prioritaire winkelgebieden. Uitgangspunt is en blijft dat het vastgoedinstrument alleen tijdelijk en strategisch wordt ingezet bij marktfalen (zonder actief ingrijpen komt een gewenste ontwikkeling niet van de grond) en een duidelijk sociaal-economisch belang.

14 Smart shopping Om Den Haag als winkelstad van de toekomst op de kaart te zetten zet Den Haag vol in op trends en ontwikkelingen die het winkelen en het fysieke winkellandschap veranderen. Dit betekent dat Den Haag als winkelstad het gebruik van technologie volledig gaat omarmen. Niet als doel op zich, maar als middel om maximaal in de S.M.A.R.T. behoeften van de consument van vandaag en morgen te voorzien. Daarom is voor Den Haag een ambitieus Smart Shoppingprogramma van twaalf pijlers opgesteld in samenwerking met lokale en nationale partijen die hier graag een bijdrage aan willen leveren. Hiermee willen we tevens innovatie binnen het MKB bevorderen. De realisatie ervan kan niet door de gemeente alleen gerealiseerd worden en is gebaat bij intensieve samenwerking met en participatie van betrokken partijen. Actie 4a: Programmamanagement De programmamanager Smart Shopping is het gezicht van en voert de overall regie over de realisatie van Den Haag Smart Shopping City. De programmamanager wordt gesitueerd bij het Haags Retailpunt en zal operationeel het meest actief zijn met het aanjagen van de uitvoering van de visie en het programma Smart Shopping City. Hij/zij stimuleert en bewaakt de voortgang en kwaliteit van het programma, stimuleert innovatie en zorgt voor samenwerking en participatie van en tussen locale en (inter)nationale partijen uit retail, ICT, creatieve industrie, onderwijs/kennis en vastgoed. Actie 4b: Netwerk, kennis en samenwerking Vanuit de driehoek bedrijfsleven-kennisinstellingen-overheid willen we een netwerk opzetten en onderhouden met retailers, winkelgebieden, IT-bedrijven en andere partners in Den Haag, nationaal en internationaal. Binnen het retail living lab willen we vanuit de overkoepelende visie kennis en innovatie stimuleren, best practices ontwikkelen, het netwerk uitbouwen, commitment en betrokkenheid vergroten, samenwerkingen realiseren en tot nieuwe initiatieven komen. Op termijn kan dit leiden tot een meer structurele samenwerking tussen de partners. Doelstelling is zoveel mogelijk partijen te betrekken en vernieuwing te stimuleren, juist ook lokaal. Actie 4c: Realisatie 12 programmapijlers en stimuleringsregeling Twaalf pijlers vormen de basis van het Smart Shopping City programma. De twaalf pijlers zijn: (1) Open data; (2) Online shopping platform; (3) Loyaliteit; (4) Parkeren; (5) Mobiel betalen; (6) Afhalen en bezorgen; (7) Service en gastvrij; (8) Online/offline; (9) Profilering winkelgebieden; (10) Local heroes; (11) Marketing en events; en (12) Retail living lab. Binnen deze pijlers worden door en met private partijen concrete projecten gestart en gestimuleerd. De basisvoorwaarde bij elke pijler, project of initiatief is dat het voorziet in de S.M.A.R.T. behoefte van de consument en ten goede komt van het verspreiden van het unieke DNA van de stad. Het programma is geen blauwdruk, maar een richting die zich moet doorontwikkelen. Reeds veel partijen hebben in het voortraject aangegeven initiatieven te willen ontwikkelen. Voor die pijlers waarin de markt niet (voldoende) kan voorzien (basisinfrastructuur) zal de gemeente het voortouw nemen (mogelijk met behulp van een launching customer fonds, gericht op innovatie). Er wordt een stimuleringsregeling opgezet om (lokaal ingebedde) smart shopping-initiatieven uit de markt te stimuleren en ondersteunen. Hierbij wordt ook gekeken naar het aanboren van Europese middelen en de wisselwerking met andere sectoren (creatieve stad, smart city).

15 Gebiedsgerichte acties en winkelstraatmanagement Om snel en gericht perspectiefrijke winkelgebieden te versterken is een maatwerkaanpak nodig, zodat ingespeeld kan worden op de specifieke situatie in het betreffende winkelgebied. Daarbij kan sprake zijn van inhoudelijke overlap met andere onderdelen uit het Actieprogramma Winkelstad. Extra aandacht richt zich op de winkelgebieden die in paragraaf 2.1 staan aangegeven. Hiervoor wordt de juiste mix aan maatregelen bepaald om deze prioritaire winkelgebieden gericht te versterken. Winkelstraatmanagement kan dit verbeterproces in samenwerking met ondernemers en eigenaren aanjagen. Hierbij zal het altijd gaan om een tijdelijke inzet, met concrete doelstellingen. Ook kan het gaan om andere winkelgebieden binnen de hoofdwinkelstructuur die extra steun kunnen gebruiken en/of aangemerkt kunnen worden als parel binnen het Haagse winkelaanbod. Actie 5: Inzet gebiedsgerichte acties Mede in overleg met de BIZ/winkeliersvereniging en/of de vastgoedeigena(a)r(en) worden specifieke tijdelijke acties ingezet of initiatieven (financieel) ondersteund, die het betreffende winkelgebied een impuls geven. Er wordt gestreefd naar co-financiering vanuit bedrijfsleven en/of binnen de gemeente. Innovatieve projecten die ook als voorbeeld kunnen dienen voor andere winkelgebieden krijgen extra aandacht. De gebiedsgerichte acties kunnen zich richten op: visie en strategievorming; marketing en promotie; branchering; duurzaamheid en innovatie; gevels en puien; plus in openbare ruimte (bij werk-met-werk); gastvrijheid; veiligheidsimpulsen; winkelstraatmanagers en ondersteuners; oprichting en professionalisering collectieven; etc.

16 Openbare ruimte en bereikbaarheid De eerste indruk die de consument van een winkelgebied krijgt wordt bepaald door de uitstraling en bereikbaarheid. Dit is een gemeentelijke basistaak. De binnenstad als hart van de regio en de winkelgebieden in de wijken vragen daarom om een goede inrichting en bereikbaarheid en een helder parkeerbeleid. Actie 6a: Inrichting, onderhoud en beheer openbare ruimte De resultaten van de Quickscan Openbare Ruimte (onderdeel van de detailhandelsmonitor 2013) vormen de leidraad voor de prioritering van de aanpak van de openbare ruimte van winkelgebieden. Ook de komende periode kijken we waar we werk-met-werk kunnen maken, waarbij extra aandacht zal uitgaan naar het proces en de communicatie naar belanghebbenden. Vanuit het detailhandelsbeleid onderzoeken we de mogelijkheden voor herinrichting en initiëren de planvorming. Voor de Hoogstraat en het Noordeinde, Piet Heinstraat, Frederik Hendriklaan, Hobbemastraat-Hobbemaplein-Kempstraat, Hildo Kroplaan, Deltaplein, Theresiastraat (deel II), Stationsweg en Leyenburg geldt dat deze prioriteit hebben, maar daar zijn nog geen plannen voor gemaakt. Er zijn overigens geen middelen aangewezen voor herinrichting van winkelstraten. Naast herinrichting verdient het beheer meer structurele aandacht. Winkelgebieden slijten door intensief gebruik (veel bezoekers, laden/lossen) sneller dan een gemiddelde woonstraat, ook worden hieraan hogere kwalitatieve eisen gesteld. Actie 6b: Gastvrij auto- en fietsparkeren in winkelstraten Bereikbaarheid en voldoende parkeercapaciteit, zowel van auto als fiets, zijn van grote invloed op het economisch functioneren van winkelgebieden. De traditionele winkelstraten hebben in dit opzicht een achterstand ten opzicht van winkelcentra. Dit heeft te maken met het verschil in parkeertarieven en de beschikbare parkeercapaciteit. Om winkelgebieden gastvrijer te maken voor auto én fiets (in onderlinge samenhang) wordt gewerkt aan een samenhangend maatregelenpakket. De parkeerregimes in de hoofdwinkelstructuur worden herijkt en geüniformeerd. Daarbij wordt ook bekeken of dagvergunningen in winkelgebieden niet meer verstrekt kunnen worden aan onderhoudsbedrijven. Er komen pilots met innovatieve vormen van kort parkeren in winkelstraten binnen de hoofdwinkelstructuur die dit economisch het meest nodig hebben. Daarnaast wordt de parkeercapaciteit voor auto en fiets beter op elkaar afgestemd en waar mogelijk verruimd. Dit kan betekenen dat parkeervakken opgeheven worden ten faveure van fietsstallingen. Actie 6c: Koppelen beheer openbare ruimte met BIZzen In het Coalitieakkoord is afgesproken dat we de budgetten die partijen zelf opbrengen koppelen aan ons eigen beheer voor de openbare ruimte, zodat ondernemers zelf meer keuzes kunnen maken over de inzet van dat geld. Daarmee vergroten we ook het gevoel van eigenaarschap bij ondernemers. Er zijn verschillende varianten voor samenwerken aan beheer van openbare ruimte. In de meest verregaande variant worden alle budgetten ten behoeve van het schoonhouden van de openbare ruimte in winkelstraten en bijbehorende verantwoordelijkheden overgedragen aan BIZzen en in de eenvoudigste leveren marktpartijen enkel inhoudelijke input. In de komende periode onderzoeken we welke kansen, mogelijkheden en implicaties de verschillende varianten van de overdracht van budgetten en verantwoordelijkheden in de praktijk met zich meebrengen, door met de BIZzen concrete pilots te realiseren. Hierbij wordt ook gekeken naar voorbeelden van elders, zoals de Rotterdamse Lijnbaan. Uitgangspunt is vooralsnog dat de gemeente altijd minimaal verantwoordelijk blijft voor inrichting, beheer en onderhoud van de openbare ruimte op Residentieniveau (Kadernota Openbare Ruimte). BIZzen zullen worden gestimuleerd om met ideeën en initiatieven te komen ten aanzien van beheer van openbare ruimte, om hier zodoende gezamenlijk in de praktijk mee aan de slag te gaan. Daarnaast zoeken we samenwerking met kennisinstanties, die inhoudelijke kennis en ervaringen uit best practices kunnen inbrengen.

17 Dienstverlening In 2014 is onder de Haagse winkeliersverenigingen en BIZzen onderzocht hoe de gemeentelijke dienstverlening in winkelgebieden wordt ervaren en waar verbeterpunten liggen. Conclusie was dat het gemeentelijk stimuleringsbeleid sterk wordt gewaardeerd en dat de integrale afstemming, communicatie en informatievoorziening beter kan. Daarom willen we sterker inzetten op een ondernemersgerichte dienstverlening. Actie 7a: Aanspreekpunt voor winkelgebieden In het Coalitieakkoord staat: Ondernemers in de wijken krijgen een duidelijk aanspreekpunt. Als uitwerking hiervan fungeert het stadsdeel als eerste aanspreekpunt (front office). Dit aanspreekpunt is er voor ondernemers en ondernemersverenigingen voor wat betreft de leefbaarheid in winkelgebieden. Het aanspreekpunt legt tevens, in het kader van gebiedsgericht werken, de verbinding binnen het stadhuis voor vragen die niet direct beantwoord kunnen worden, zoals op het gebied van veiligheid, verkeer en economie. De accountmanagers retail zijn contactpersoon op economisch vlak. Op verzoek van de winkeliersvereniging/biz worden winkelstraatschouwen georganiseerd. Tijdens deze schouwen worden in het bijzijn van alle betrokkenen knelpunten op het gebied van leefbaarheid en veiligheid gesignaleerd, acties geformuleerd en vindt afstemming en opvolging plaats. Actie 7b: Digitale informatievoorziening Ondernemers in winkelgebieden geven aan dat het vaak lastig is om de juiste informatie van de gemeente te vinden. De gemeentelijke website wordt gebruiksvriendelijker gemaakt voor ondernemers met een overzichtspagina met alle relevante gemeentelijke producten en informatie voor ondernemers. De digitale vindbaarheid voor winkeliers en horeca wordt verbeterd en bij elkaar gezet in een overzichtelijk digitaal loket. Hierin staan de producten en informatie voor winkeliersverenigingen/bizzen en individuele ondernemers, zoals vergunningen, subsidies, bij wie moet ik waarvoor zijn, beleidsmatige vragen, winkeltijden, mengfuncties, vestigingsvragen, klachten, veiligheid, etc. Tevens wordt de communicatie hierover verbeterd, waarbij ook gebruik wordt gemaakt van het Haags Retailpunt en winkeliersverenigingen/bizzen. Actie 7c: Versoepelen regelgeving in winkelgebieden Regelgeving belemmert soms onnodig het functioneren van winkels of winkelgebieden. Ondernemers vinden regelgeving te strikt, onduidelijk en de aanvraagprocedure te lang en ingewikkeld. In het kader van red tape is de regelgeving al aanzienlijk vereenvoudigd. Het winkeltijden-, reclame-, horeca- en terrassenbeleid wordt geëvalueerd en/of herijkt. Hierbij wordt o.a. gekeken naar het verruimen van de mogelijkheden voor mengfuncties van winkels en horeca, mogelijkheden voor terrassen in winkelstraten en het makkelijker maken om evenementen in winkelstraten te organiseren. Uiteraard worden hierbij wel de gebruikelijke randvoorwaarden omtrent veiligheid gehandhaafd.

18 18 4. Uitvoering [HOE DOEN WE DIT?] Indicatieve begroting Vanuit het coalitieakkoord is voor de periode een jaarlijks budget van ,- voor de uitvoering van het Actieprogramma Winkelstad beschikbaar (programma 11, economie, internationale stad en binnenstad, product stedelijke economie). Waar mogelijk worden de beschikbare middelen aangevuld met Europese middelen en andere fondsen. De beschikbare middelen zijn bestemd voor economische versterking van winkelgebieden en niet voor fysieke investeringen in buitenruimte. Wel zijn er mogelijkheden voor planvorming en om een plus te zetten op andere budgetten (zoals vastgoed, verkeer, buitenruimte). Onderstaande begroting geeft indicatief aan waarop deze middelen worden ingezet. Tussentijdse ontwikkelingen kunnen uiteraard leiden tot aanpassingen en herprioritering. Indicatieve jaarbegroting actieprogramma Actiepunt Kostenindicatie 3.1 Beleidsvorming en winkelplanning ,- 3.2 Ondersteuning collectieven ,- 3.3 Branchering en leegstand ,- 3.4 Smart shopping ,- 3.5 Gebiedsgerichte acties en winkelstraatmanagement ,- 3.6 Openbare ruimte en bereikbaarheid ,- 3.7 Dienstverlening ,- 4 Organisatie en communicatie ,- Totaal op jaarbasis ,- Samenwerking met de markt Partnership is belangrijk voor de uitvoering, zoals gesteld in dit Actieprogramma. Dit betekent dat we de uitvoering in nauwe samenwerking met marktpartijen willen oppakken. Dit moet leiden tot betere plannen, meer draagvlak en een grotere spin-off. Daartoe wordt actief accountmanagement opgepakt en gaan we het overleg aan met de BIZ/winkeliersvereniging en (mogelijk) de belangrijkste eigenaren in de prioritaire winkelgebieden. Voorwaarde is een professioneel georganiseerd collectief. In de binnenstad vormt Bureau Binnenstad de spil in de samenwerking tussen publieke en private partijen en het aanjagen van de gemaakte afspraken in het Uitvoeringsconvenant Binnenstad. We nodigen marktpartijen en, in het bijzonder, BIZzen en winkeliersverenigingen uit om met ideeën en voorstellen te komen die bijdragen aan de realisatie van dit Actieprogramma. Gemeentelijke rolbepaling en ondersteuning wordt o.a. bepaald aan de hand van de kracht en uitwerking van het voorstel, economisch effect en urgentie, innovatie, draagvlak en samenwerking, gemeentelijke prioriteitsbepaling ten aanzien van de winkelgebieden en de beschikbare middelen. Communicatie en netwerkvorming Vanuit het Haags Retailpunt worden regelmatig bijeenkomsten en sessies georganiseerd voor de Haagse winkelgebieden. Dit wordt vervolgd en uitgebreid op het gebied van smart shopping. In september 2014 heeft het eerste Haags Winkeldebat plaatsgevonden, met een brede opkomst van niet alleen retailers, maar ook beleggers, ontwikkelaars, makelaars en andere betrokkenen bij de Haagse winkelgebieden. Hier geven we een vervolg aan, met volop ruimte voor visie-ontwikkeling, debat en verdieping. Zo willen we niet alleen draagvlak en voeding voor ons beleid (doen we de goede dingen en doen we de dingen goed?), maar zorgen we ook voor onderlingen netwerkvorming (wat kunnen we van elkaar leren en waarin kunnen we samenwerken?).

Binnenstad Den Haag. 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag. Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag

Binnenstad Den Haag. 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag. Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag Binnenstad Den Haag 21 mei 2015 NRW projectbezoek Den Haag Ad Dekkers Directeur Bureau Binnenstad Den Haag Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 De sterke punten Visie Consequente uitvoering en doorzettingsvermogen

Nadere informatie

Actieplan binnenstad Maassluis

Actieplan binnenstad Maassluis Actieplan binnenstad Maassluis 1 Inleiding De dynamiek in de detailhandel is bijzonder groot en kent vele trends en ontwikkelingen. Een aantal trends is al jaren zichtbaar, zoals schaalvergroting. Andere

Nadere informatie

Gemeente Den Haag PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS,

Gemeente Den Haag PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, Gemeente Den Haag Ons kenmerk DSO/2009.1807 RIS 164932 PLAN VAN AANPAK ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, overwegende dat: - in de detailhandelsnota (rv 112) de ambitie is neergelegd

Nadere informatie

Gemeente Den Haag. De voorzitter van Commissie Ruimte DSO/2014.1230 RIS 279665 070-353 46 19. 19 december 2014. Agenda Oude Centrum

Gemeente Den Haag. De voorzitter van Commissie Ruimte DSO/2014.1230 RIS 279665 070-353 46 19. 19 december 2014. Agenda Oude Centrum Wethouder van Binnenstad, Stadsontwikkeling en Buitenruimte en Wethouder van Stadsontwikkeling, Wonen, Duurzaamheid en Cultuur B.A. Revis en J. Wijsmuller Gemeente Den Haag De voorzitter van Commissie

Nadere informatie

Binnenstad Den Haag. Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015

Binnenstad Den Haag. Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 Binnenstad Den Haag Wonen boven winkels Nederland 26 maart 2015 Ad Dekkers directeur Bureau Binnenstad Den Haag Beste Binnenstad van Nederland 2013-2015 1 De sterke punten Visie Consequente uitvoering

Nadere informatie

Gemeente Den Haag DSO/2015.968 RIS 288643 HORECAVISIE DEN HAAG: UITWERKINGSPLAN 2016-2019 HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS,

Gemeente Den Haag DSO/2015.968 RIS 288643 HORECAVISIE DEN HAAG: UITWERKINGSPLAN 2016-2019 HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, Gemeente Den Haag DSO/2015.968 RIS 288643 HORECAVISIE DEN HAAG: UITWERKINGSPLAN 2016-2019 HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, overwegende dat: - in het coalitieakkoord Vertrouwen op Haagse kracht

Nadere informatie

Gemeente Beverwijk. Wethouder Tim De Rudder

Gemeente Beverwijk. Wethouder Tim De Rudder Gemeente Beverwijk Wethouder Tim De Rudder https://www.youtube.com/watch?v=hdoxyqpivas 2 Rabobank Utrechtse Waarden Jappie van der Heide (manager MKB) Rabobank-IJmond 4 Rabobank Utrechtse Waarden Alleen

Nadere informatie

Plannen Economische Agenda 20113-2014

Plannen Economische Agenda 20113-2014 Plannen Economische Agenda 20113-2014 Aanvalsplan 1: Marketing regio Amersfoort: be good and tell it Wat is het doel: Gerichte marketingcampagnes starten op het gebied van ondernemen in Amersfoort en de

Nadere informatie

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar drs. O.J. van der Heijden o.heijden@marma.nl www.evbinnenstad.nl 1 Belang van Wonen in de Binnenstad Een juiste combinatie van functies in de binnen

Nadere informatie

Projectplan. Versterken van het Keurmerk Veilig Ondernemen Amsterdam-Amstelland. Projectplan Versterken KVO Amsterdam-Amstelland

Projectplan. Versterken van het Keurmerk Veilig Ondernemen Amsterdam-Amstelland. Projectplan Versterken KVO Amsterdam-Amstelland Projectplan Versterken van het Keurmerk Veilig Ondernemen Amsterdam-Amstelland Projectleiders: Opdrachtgever: Frederik Budding en Hester Baks Regionaal Platform Criminaliteitsbeheersing Amsterdam-Amstelland

Nadere informatie

Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015

Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015 Leegstand detailhandel: oorzaken en wat doen we ermee? Peter ter Hark Lectoraat Fontys Hogescholen Vastgoed en Makelaardij 22 april 2015 Onderwerpen: Wat is er gebeurd de afgelopen jaren? Wat gaat er gebeuren

Nadere informatie

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar

Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar Wonen Boven Winkels Vanuit het oogpunt van de eigenaar drs. O.J. van der Heijden o.heijden@marma.nl www.evbinnenstad.nl 1 Belang van Wonen in de Binnenstad Een juiste combinatie van functies in de binnen

Nadere informatie

Kwaliteitsverbetering aanloopstraten. Presentatie 31 mei 2012

Kwaliteitsverbetering aanloopstraten. Presentatie 31 mei 2012 Kwaliteitsverbetering aanloopstraten Presentatie 31 mei 2012 Vooraf Aanleiding: BRO rapportage 2009 Conceptplan Brusselsestraat e.o. 2010 Verandering economische situatie 2009-2012 Vraagstelling: Actuele

Nadere informatie

Toepassing van het provinciaal detailhandelsbeleid

Toepassing van het provinciaal detailhandelsbeleid Toepassing van het provinciaal detailhandelsbeleid Uitwerking Ruimte voor vernieuwing in de detailhandel Inleiding Deze notitie is aanvullend op eerder door Gedeputeerde Staten vastgestelde notities: -

Nadere informatie

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/

snel dan voorzien. In de komende jaren zal, afhankelijk van de (woning)marktontwikkeling/ 2 Wonen De gemeente telt zo n 36.000 inwoners, waarvan het overgrote deel in de twee kernen Hellendoorn en Nijverdal woont. De woningvoorraad telde in 2013 zo n 14.000 woningen (exclusief recreatiewoningen).

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019

Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 Meerjarenbeleidplan Stichting Centrummanagement Hoogeveen 2015-2019 1. Vraag- en probleemstelling Het huidige meerjarenbeleidplan van de stichting loopt van 2011 tot en met 2014. Sinds een aantal jaren

Nadere informatie

6 speerpunten voor een bloeiende detailhandel

6 speerpunten voor een bloeiende detailhandel Stad Antwerpen: Beleidsnota Detailhandel 2013 6 speerpunten voor een bloeiende detailhandel Florerende winkels zijn voor Antwerpen van groot belang. Niet alleen zorgen ze ervoor dat de Antwerpenaar alles

Nadere informatie

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn

Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Intentieverklaring Versterking economisch positie Centrum Alphen aan den Rijn Inleiding Het centrum van Alphen aan den Rijn is de ontmoetingsplaats, het culturele- en koopcentrum voor de inwoners van Alphen

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2 Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede- fase 2 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

Het Rendement van Schoon Deel sessie 1 Retail & stations omgeving

Het Rendement van Schoon Deel sessie 1 Retail & stations omgeving Vraag Belangrijk Legenda Leestip Met de klok mee Start op 1 uur Van het midden uit naar buiten Per tak van boven naar beneden Deze PDF staat uit meerdere pagina's Welkom Hoop bekende gezichten Leuk mix

Nadere informatie

Programma. 1. 1. Welkom 19:30-19:40. 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50. 3. Unibail-Rodamco 19:50-20:30

Programma. 1. 1. Welkom 19:30-19:40. 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50. 3. Unibail-Rodamco 19:50-20:30 Unibail-Rodamco Upgrade Kick-off Stadshart meeting Zoetermeer Gemeente Zoetermeer Programma 1. 1. Welkom 19:30-19:40 2. 2. Gemeente Zoetermeer 19:40-19:50 Sfeervolle en bruisende binnenstad Achtergrond

Nadere informatie

BELEIDSREGEL SUBSIDIE NIEUWE ONDERNEMERS ZEEHELDENKWARTIER

BELEIDSREGEL SUBSIDIE NIEUWE ONDERNEMERS ZEEHELDENKWARTIER Gemeente Den Haag Ons kenmerk DSO/2012.9 RIS 250206 BELEIDSREGEL SUBSIDIE NIEUWE ONDERNEMERS ZEEHELDENKWARTIER HET COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS, overwegende dat: - krachtens de Haagse Kaderverordening

Nadere informatie

Ondertekening Retaildeal

Ondertekening Retaildeal Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondertekening Retaildeal Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Minister Kamp wil met 50 gemeenten een Retaildeal sluiten, om

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase)

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector

Startdia met foto Ruimte. De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Startdia met foto Ruimte De toekomst van Amersfoort centrum & de rol van de vastgoedsector Wie ben ik? Stefan van Aarle: Adviseur Retail & Centrummanagement Coördinator Platform Binnenstadsmanagement Organisatie

Nadere informatie

Vereniging van Commercieel Vastgoed Binnenstad Dordrecht. Jasper Mos, wethouder economie Dordrecht Dordrecht, 6 februari 2012

Vereniging van Commercieel Vastgoed Binnenstad Dordrecht. Jasper Mos, wethouder economie Dordrecht Dordrecht, 6 februari 2012 Vereniging van Commercieel Vastgoed Binnenstad Dordrecht Jasper Mos, wethouder economie Dordrecht Dordrecht, 6 februari 2012 Probleemanalyse (1996) Water als vervoersader wordt barrière Boot wordt auto

Nadere informatie

Werkplan Centrum XL 2015/2016

Werkplan Centrum XL 2015/2016 Werkplan Centrum XL 2015/2016 Maart 2015, Amsterdam Inleiding: toekomstperspectief Centrum XL Er zijn veel ontwikkelingen gaande in Amsterdam op het gebied van economie, logistiek en duurzaamheid die van

Nadere informatie

UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID

UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID UPDATE CITYMARKETING & EVENEMENTENBELEID Apeldoorn, 15 oktober 2015 Geachte heer, mevrouw, De gemeente werkt aan beleid voor citymarketing en evenementen. Wij hebben hierover met veel Apeldoornse partijen

Nadere informatie

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen

Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen Meerjarenbeleidplan 2012-2016 Stichting Centrummanagement Haaksbergen 1. Doelstellingen De Stichting Centrummanagement Haaksbergen heeft als doel om namens de ondernemers, het centrum van Haaksbergen op

Nadere informatie

Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD

Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht (VCOD) VCOD Vereniging Commercieel Onroerend goed binnenstad Dordrecht Aanleiding Binnensteden staan steeds meer in de belangstelling van bezoekers,

Nadere informatie

Detailhandelsvisie. Goeree-Overflakkee

Detailhandelsvisie. Goeree-Overflakkee Detailhandelsvisie Goeree-Overflakkee 2 trends en ontwikkelingen in de detailhandel (algemeen)! Economische stagnatie! Omzetverschuivingen van offline naar online winkels (internet winkelen)! Overcapaciteit

Nadere informatie

Online vragenlijst Ondernemersfonds binnenstad Bergen op Zoom

Online vragenlijst Ondernemersfonds binnenstad Bergen op Zoom Online vragenlijst Ondernemersfonds binnenstad Bergen op Zoom Rapportage oktober 2014 Inleiding Stichting Bi- Zone heeft begin oktober 2014 een vragenlijst uitgezet onder al haar contribuanten (alle bedrijven

Nadere informatie

Kwaliteitsimpuls kantoren

Kwaliteitsimpuls kantoren 10 maart 2014, Festival Leegstaand Vastgoed Kwaliteitsimpuls kantoren Sjef de Pont, hoofd afdeling Economische Zaken, sector Stadsontwikkeling Opzet workshop Situatie s-hertogenbosch Onze aanpak: Impuls

Nadere informatie

Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 WWW.DNWS.NL

Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 WWW.DNWS.NL 1 Workshop Beleving in winkelstraten Nijmegen, 30 juni 2015 ALTIJD (MOBIEL) ONLINE 2 2011 2014 MOBIEL INTERNET 2015 2011 42% 2014 67% 14% 56% Smartphone en Tabletbezit in Nederland 90% smartphonegebruik

Nadere informatie

Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel

Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel Visie en Actieplan winkelcentrum Heksenwiel 29 april 2014 Bestuur Winkeliersvereniging Heksenwiel DELA/DTZ Wijkraad BeKom SOAB Breda BV i.spape@soab.nl e.kalle@soab.nl Waarom een visie op Heksenwiel Leegstand,

Nadere informatie

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN!

LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! EEN KLOPPEND HART LATEN WE SAMEN ZORGEN DAT ONS CENTRUM NOG MEER GAAT KLOPPEN! ONS CENTRUM in beeld en cijfers WIST U DAT. wij ruim 50.000 m2 detailhandel hebben in ons centrum (vergelijk centrum Helmond,

Nadere informatie

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen.

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Toen wij over het coalitieakkoord spraken, telde de VVD Den Haag haar zegeningen. Er werd ruimte geboden voor een aantal van onze ideeën. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

We zullen het samen moeten doen

We zullen het samen moeten doen Gezamenlijke aanpak stadshart E-Nieuwsbrief Stadshart Lelystad - Uitgave: januari 2015 Het college van Lelystad heeft de gemeenteraad geïnformeerd over de stand van zaken rondom het stadshart. Welke initiatieven

Nadere informatie

Uw kiezers, onze klanten Provinciale Statenverkiezingen

Uw kiezers, onze klanten Provinciale Statenverkiezingen Uw kiezers, onze klanten Provinciale Statenverkiezingen Uw kiezers, onze klanten Provinciale Statenverkiezingen Uw kiezers, onze klanten 1 Inleiding De beste keuze is een keuze die bijdraagt aan een beter

Nadere informatie

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland

Samenwerkingsagenda Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en de Provincie Gelderland en de Provincie Gelderland 22 maart 2016 Overwegende dat: De provincie Gelderland veel waarde hecht aan de aanwezigheid van onderwijs/kennisinstellingen in haar Provincie. Uiteraard in hun functie van

Nadere informatie

1. Het krijgen van een actueel inzicht van de leegstand van bedrijfspanden en dit aanbod toegankelijk maken.

1. Het krijgen van een actueel inzicht van de leegstand van bedrijfspanden en dit aanbod toegankelijk maken. 1 Businesscase: Leegstandaanpak bedrijfspanden Beek SAMENVATTING Langdurig leegstaande panden (en voor deze businesscase specifiek de bedrijfs-, kantoor- en winkelpanden) zijn een gevaar voor de leefbaarheid

Nadere informatie

STERKE STEDEN - STERKE REGIO S - STERK NEDERLAND

STERKE STEDEN - STERKE REGIO S - STERK NEDERLAND STERKE STEDEN - STERKE REGIO S - STERK NEDERLAND Nederland moet snel uit de crisis. Steden zijn de economische motor van Nederland. Zij vormen de spil in krachtige netwerken met het bedrijfsleven, het

Nadere informatie

Accountmanagement zijn de ogen en oren van het veld: zichtbaarder zijn. EZ: stop met maken van beleid. Geen woorden maar daden.

Accountmanagement zijn de ogen en oren van het veld: zichtbaarder zijn. EZ: stop met maken van beleid. Geen woorden maar daden. Resultaten Pionierlab 16 maart 2015 14 ondernemers uit de wereld van vastgoed, bedrijventerreinen, mobiliteit, zakelijke en financiële dienstverlening. Thema accountmanagement en dienstverlening Ontzorg

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 11. Doetinchem, 4 juli 2009. Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 11 Economische visie en actieplan Dynamisch Duurzaam Doetinchem Voorstel: 1. de foto van de sociaal-economische situatie in Doetinchem voor kennisgeving aannemen; 2. het beleidskader

Nadere informatie

Ambitie: Winkelstad PLUS + muziek. Forse investering noodzakelijk! Centrum op de schop!

Ambitie: Winkelstad PLUS + muziek. Forse investering noodzakelijk! Centrum op de schop! Ambitie: Winkelstad PLUS + muziek Goor als winkelhart van de Hof van Twente aangevuld met muzikale elementen: Beeld bepalende elementen (muziekkoepel etc.); Muzikale evenementen (zie Bigband festival);

Nadere informatie

F4-GEMEENTEN. Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord. Versterk Economie en Werkgelegenheid

F4-GEMEENTEN. Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord. Versterk Economie en Werkgelegenheid LEEUWARDEN SÚDWEST-FRYSLÂN SMALLINGERLAND HEERENVEEN Versterk Economie en Werkgelegenheid Manifest voor de vorming van een nieuw provinciaal coalitieakkoord SAMEN WERKEN AAN EEN SLAGVAARDIG FRYSLÂN 2 3

Nadere informatie

Voordracht voor de raadsvergadering van

Voordracht voor de raadsvergadering van <datum raadsvergadering> Voordracht voor de raadsvergadering van Jaar Afdeling Nummer Publicatiedatum Agendapunt Datum indiening 2014 Tekst wordt gepubliceerd in Tekst wordt gepubliceerd in Onderwerp

Nadere informatie

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon

Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave. Ondernemersvereniging Graveon Samenvatting Plan van Aanpak Centrummanagement Grave Ondernemersvereniging Graveon VOORWOORD Deze visie en plan van aanpak voor de start van Centrummanagement Grave is tot stand gekomen door samenwerking

Nadere informatie

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen

Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Koopstromen geven een onthutsend beeld van de toekomst Winkels verdwijnen uit kleine en middelgrote kernen Op 24 september werden de koopstromen 2015 van Oost- Nederland gepresenteerd door het onderzoeksbureau

Nadere informatie

Winkelleegstand: dilemma of kans?

Winkelleegstand: dilemma of kans? Winkelleegstand: dilemma of kans? Enkele landelijke trends en ontwikkelingen 1. Schaalvergroting (food) en schaalverkleining (modisch) 2. Branchevervaging 3. Toenemende problematiek PDV clusters 4. Filialisering

Nadere informatie

Voorstellen. Afsprakenkader detailhandel regio Achterhoek 22 april 2015. Aanleiding en doel. Proces Afsprakenkader. Toename leegstand.

Voorstellen. Afsprakenkader detailhandel regio Achterhoek 22 april 2015. Aanleiding en doel. Proces Afsprakenkader. Toename leegstand. Voorstellen Rik Eijkelkamp DTNP (Droogh Trommelen en Partners) Ellis Koenders Afsprakenkader detailhandel regio Achterhoek 22 april 2015 EZ gemeente Aalten Proces Afsprakenkader Voorbereid door PoHo DE

Nadere informatie

Notitie van aanbevelingen Aanbevelingen vanuit de Boxtelse gemeenschap ten bate van het opstellen van een nieuwe Horeca- en Detailhandelsvisie voor

Notitie van aanbevelingen Aanbevelingen vanuit de Boxtelse gemeenschap ten bate van het opstellen van een nieuwe Horeca- en Detailhandelsvisie voor Notitie van aanbevelingen Aanbevelingen vanuit de Boxtelse gemeenschap ten bate van het opstellen van een nieuwe Horeca- en Detailhandelsvisie voor Boxtel 1 Inleiding De voorzitters van de ondernemersverenigingen

Nadere informatie

Leegstand als kans voor de lokale economie?

Leegstand als kans voor de lokale economie? Leegstand als kans voor de lokale economie? NVBO congres 13 april 2011 Arnhem Simon Hiemstra Senior consultant MKB Adviseurs Leegstand als kans voor de lokale economie Voorstellen Simon Hiemstra 35 jaar

Nadere informatie

Plan van Aanpak BIZ Vianen

Plan van Aanpak BIZ Vianen Plan van Aanpak BIZ Vianen Plan van Aanpak BIZ Voorstraat Vianen oktober 2011 1 1. Inleiding 1.1 Aanleiding Als vestingstad met historie, onder de rook van Utrecht, is Vianen trots op haar Voorstraat.

Nadere informatie

1. AANLEIDING. Kleinschalige proef. Ervaring en evaluatie 2014. Uitgangspunten terrasvlonders

1. AANLEIDING. Kleinschalige proef. Ervaring en evaluatie 2014. Uitgangspunten terrasvlonders Terrasvlonders 2015 INHOUDSOPGAVE 1. AANLEIDING 3 Kleinschalige proef 3 Ervaring en evaluatie 2014 3 Uitgangspunten terrasvlonders 3 2. TERRASVLONDERS 2015 5 Voorwaarden 5 Proces van vergunningverlening

Nadere informatie

Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie

Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie Economische Zaken Doel Stimuleren van de regionale economie. Versterken van de topsectoren: Life Science and Health, Ruimtevaarttechnologie, Biobased Economie en de Greenports Duin- en Bollenstreek, Boskoop

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Gangmakers voor Bussum!

Gangmakers voor Bussum! Met de fusie tussen Bussum, Naarden en Muiden in het vizier en de op handen zijnde Raadsverkiezingen in maart 2014 geeft de Bussumse Ondernemers Vereniging (BOV) met dit pamflet haar visie op de economische

Nadere informatie

Kader Stedelijke Ontwikkeling

Kader Stedelijke Ontwikkeling Presentatie Hans Beekman MCD Open College Gemeenten Kader Stedelijke Ontwikkeling De prospectus van de stad 11 juni 2013 Aanleiding Eerdere opdracht nieuwe nota Grondbeleid (rekenkamerrapport Grond voor

Nadere informatie

Van een straat met allure naar een straat met veel uitdagingen

Van een straat met allure naar een straat met veel uitdagingen DE NOORDERBOULEVARD 1942 Van een straat met allure naar een straat met veel uitdagingen - Hoog leegstandspercentage - Teruglopende omzet bij de winkeliers - Brancheverschraling - Verrommeling - Achterstallig

Nadere informatie

Statengriffie. Floortje van Aken Verzonden: dinsdag 9 juni 2015 15:32 Aan: Ria Veenstra Onderwerp:

Statengriffie. Floortje van Aken <Aken@vnoncw-mkbnoord.nl> Verzonden: dinsdag 9 juni 2015 15:32 Aan: Ria Veenstra Onderwerp: Statengriffie Van: Floortje van Aken Verzonden: dinsdag 9 juni 2015 15:32 Aan: Ria Veenstra Onderwerp: Inspraakreactie MKB-Noord Bijlagen: BRF_151903_Retail Agenda.pdf; Inspraakreactie

Nadere informatie

Geen woorden maar daden

Geen woorden maar daden Hans van Rossum Geen woorden maar daden 12-11- 2014 Rotterdam doet het goed Momentum is daar: iconen ontwikkeld Momentum is daar: iconen ontwikkeld Momentum is daar: hippe architectuurstad Stadsvisie 2030

Nadere informatie

De strijd om de harde A1

De strijd om de harde A1 De strijd om de harde A1 Ontwikkelingen in het A1-winkelgebied november 2014 www.dtz.nl Duidelijk. DTZ Zadelhoff De strijd om de harde A1 In de populairste winkelstraten in Nederland is een strijd gaande

Nadere informatie

De binnenstad in 2020. Binnenstadsdebat Nijmegen 25 juni 2012 Felix Wigman Directeur BRO

De binnenstad in 2020. Binnenstadsdebat Nijmegen 25 juni 2012 Felix Wigman Directeur BRO De binnenstad in 2020 Binnenstadsdebat Nijmegen 25 juni 2012 Felix Wigman Directeur BRO Trends & Ontwikkelingen Consument Mobiel Goed geïnformeerd (internet) Kritisch, hoge verwachtingen Zoekt beleving,

Nadere informatie

Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018

Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 2 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 pakjeruimte.nl zelfbouw@rotterdam.nl facebook.com/zb010 pinterest.com/pakjeruimte Programma zelfbouw rotterdam 2015-2018

Nadere informatie

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Inleiding Stedelijke herontwikkeling Voor de ruimtelijke ontwikkeling van Utrecht is de Nieuwe Ruimtelijke Strategie opgesteld die in 2012 door de Raad

Nadere informatie

DOEL EN PLANNEN. Shopping 2020 De Nieuwe Winkelstraat 4/9/2015

DOEL EN PLANNEN. Shopping 2020 De Nieuwe Winkelstraat 4/9/2015 1 DOEL EN PLANNEN T. 088-973 06 41 E. info@dnws.nl Shopping 2020 De Nieuwe Winkelstraat 2 Expertgroep DNWS heeft, als onderdeel van het project Shopping 2020, kansen voor winkelstraten en gebieden benoemd

Nadere informatie

GEMEENTEBLAD. Nr. 71764. Beleidsnotitie Detailhandel 2014. 5 augustus 2015. Officiële uitgave van gemeente Wijchen.

GEMEENTEBLAD. Nr. 71764. Beleidsnotitie Detailhandel 2014. 5 augustus 2015. Officiële uitgave van gemeente Wijchen. GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Wijchen. Nr. 71764 5 augustus 2015 Beleidsnotitie Detailhandel 2014 Detailhandelstructuur en supermarktbeleid Wijchen, vastgesteld 9 juli 2015 1. Aanleiding

Nadere informatie

Lokaal economisch beleid

Lokaal economisch beleid Lokaal economisch beleid Op weg naar een dynamische agenda voor de toekomst Tweede ondernemersavond 13 oktober 2014 Programma Opening 19:30 Doel van de avond 19:35 Terugblik 1 e ondernemersavond 19:40

Nadere informatie

Stationswerk Stationsweg 86, Den Haag info@stationswerk.nl www.stationswerk.nl

Stationswerk Stationsweg 86, Den Haag info@stationswerk.nl www.stationswerk.nl Vanavond Waarom Stationswerk? Waarom samen ondernemen? Wat gaan we doen? Agenda Actueel Stationswerk Gastsprekers Borrel en discussie Conclusies Sluiting Actueel in de Stations buurt (AD 18 feb 2014) Actueel

Nadere informatie

Uitwerking Plan van Aanpak Fahrenheitstraat/Thomsonlaan

Uitwerking Plan van Aanpak Fahrenheitstraat/Thomsonlaan Uitwerking Plan van Aanpak Fahrenheitstraat/Thomsonlaan Tessa Bruigom Projectleider Winkelstraten Dienst stedelijke Ontwikkeling Den Haag, 19 mei 2010 Achtergrond 2009 Plan van Aanpak 'De Fahrenheit' door

Nadere informatie

Beleidsdocument. Stichting Middenstands- en Bedrijfshuisvesting

Beleidsdocument. Stichting Middenstands- en Bedrijfshuisvesting Beleidsdocument Stichting Middenstands- en Bedrijfshuisvesting De Stichting Middenstands- en Bedrijfshuisvesting (SMB) Statutair wordt en blijft de doelstelling van de SMB als volgt omschreven: De bevordering

Nadere informatie

Retail Management Center

Retail Management Center Retail Management Center Retailvisie en positionering Vught Carine Ghazzi Huib Lubbers 29-1-2015 Copyright RMC 2012 1 Retail Management Center Retail Management Center is een retailadviesbureau waar strategische

Nadere informatie

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020 Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Wil Zuidoost-Nederland als top innovatie regio in de wereld meetellen, dan zal er voldoende en goed

Nadere informatie

Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen. voor BALV 17 november 2014

Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen. voor BALV 17 november 2014 Motie Ondersteuning Standaardisatie Uitvoeringsprocessen voor BALV 17 november 2014 Gemeente Zaanstad namens gemeenten Zwolle, Leeuwarden, Amersfoort, Haarlemmermeer, Rotterdam, Utrecht, Enschede en Apeldoorn

Nadere informatie

Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten

Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten Sturen op zichtbare resultaten met het Actieprogramma Versterking binnenstad Winschoten 16 april 2015 2012 Overview Actieprogramma Nov.: Provincie agendeert Actieprogramma LEW 2013 Mrt.: start ontwikkeling

Nadere informatie

Appel. Oproep voor structurele vernieuwing van het winkellandschap

Appel. Oproep voor structurele vernieuwing van het winkellandschap Appel Oproep voor structurele vernieuwing van het winkellandschap We kunnen er niet omheen: het winkellandschap in Nederland is flink in beweging. En dat vraagt om visie, beleid en een veranderde aanpak.

Nadere informatie

De binnenstad van Zwolle anno 2030

De binnenstad van Zwolle anno 2030 De binnenstad van Zwolle anno 2030 Leeswijzer Poster Ir. Michiel van Beek Februari 2016 1 A-status is verstevigd door significante factoren die geïdentificeerd zijn in het rapport De veerkrachtige binnenstad

Nadere informatie

Stadsagenda Vlaardingen

Stadsagenda Vlaardingen Stadsagenda Vlaardingen In Vlaardingen is het prettig wonen Percentage dat het (zeer) eens is met de volgende stellingen: 51% stad voor jonge gezinnen Wat voor stad is Vlaardingen? groene stad 80% 60%

Nadere informatie

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad

Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondernemersfonds 2015 Subsidie Huis voor de Binnenstad Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder T. Tankir Samenvatting Op 1 september 2015 sloot de indieningstermijn

Nadere informatie

Binnenstad in ontwikkeling. VCOD, 7 januari 2015 Gido ten Dolle, directeur sector Stadsontwikkeling

Binnenstad in ontwikkeling. VCOD, 7 januari 2015 Gido ten Dolle, directeur sector Stadsontwikkeling Binnenstad in ontwikkeling VCOD, 7 januari 2015 Gido ten Dolle, directeur sector Stadsontwikkeling Inhoud Nieuwe marktsituatie: Richting Kiezen Ambities en gebiedsopgaven Binnenstad en Schil Ondersteunen

Nadere informatie

Evaluatie Centrum XL: September 2012 Juni 2014

Evaluatie Centrum XL: September 2012 Juni 2014 Evaluatie Centrum XL: September 2012 Juni 2014 1. Centrum XL de organisatie 1.1 Organisatiestructuur en doelstellingen Centrum XL is het samenwerkingsverband tussen Koninklijke Horeca Nederland, afdeling

Nadere informatie

Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen. Bestemmingsplan Ambachtsschool

Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen. Bestemmingsplan Ambachtsschool Nota Samenvatting en beantwoording zienswijzen Bestemmingsplan Ambachtsschool Gemeente Enschede Programma Stedelijke Ontwikkeling Team Bestemmingsplannen Februari 2016 SAMENVATTING EN BEANTWOORDING ZIENSWIJZEN

Nadere informatie

Bestuurlijke programmaopdrachten 2009-2010 Regio Groningen-Assen

Bestuurlijke programmaopdrachten 2009-2010 Regio Groningen-Assen Bestuurlijke programmaopdrachten - Regio Groningen-Assen stuurgroep 22 juni Bijlage 3 Bestuurlijke programmaopdrachten.doc Bestuurlijke programmaopdracht bereikbaarheid Verbetering en waarborging bereikbaarheid

Nadere informatie

Erkenningsschema centrum- en winkelgebiedmanagers

Erkenningsschema centrum- en winkelgebiedmanagers Erkenningsschema centrum- en winkelgebiedmanagers Datum: 21 juni 2011 Versie: 1 Secretariaat Stichting Erkenningsregeling centrum- en winkelgebiedmanagers Postbus 526 2400 AM Alphen aan den Rijn Tel: 0172

Nadere informatie

Provinciale Staten van Overijssel

Provinciale Staten van Overijssel www.prv-overijssel.nl Provinciale Staten van Overijssel Postadres Provincie Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 425 25 25 Telefax 038 425 75 02 Uw kenmerk Uw brief Ons kenmerk Datum EMT/2005/1830

Nadere informatie

Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016

Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016 Biz Plan 2016 BIZ Ondernemers Driebergen (BIZ 3B) Activiteitenplan Verantwoording Begroting 2016 BIZ DRIEBERGEN (BIZ 3B) Versie april 2015 Activiteiten 2016 Een Bedrijven Investerings Zone (verder te noemen

Nadere informatie

Stimulering ondernemerschap en bestrijding winkelleegstand een gouden combinatie. Wout Gelderloos Farid Darkaoui 20 januari 2015

Stimulering ondernemerschap en bestrijding winkelleegstand een gouden combinatie. Wout Gelderloos Farid Darkaoui 20 januari 2015 Stimulering ondernemerschap en bestrijding winkelleegstand een gouden combinatie Wout Gelderloos Farid Darkaoui 20 januari 2015 Even voorstellen Zaken Expert B.V. Stedelijk en economische ontwikkeling

Nadere informatie

Vitaliteitsbenchmark. Centrumgebieden. Zutphen. De economische vitaliteit van de 100 grootste centrumgebieden. 1 juli 2015.

Vitaliteitsbenchmark. Centrumgebieden. Zutphen. De economische vitaliteit van de 100 grootste centrumgebieden. 1 juli 2015. Vitaliteitsbenchmark Centrumgebieden Zutphen De economische vitaliteit van de 100 grootste centrumgebieden 1 juli 2015 Tim van Huffelen 2 Inhoud Aanleiding en doel De benchmark De resultaten voor Zutphen

Nadere informatie

Toekomstbestendige winkelgebieden

Toekomstbestendige winkelgebieden Toekomstbestendige winkelgebieden Presentatie voor TMO Fashion Business School, 4/3/2015 Arjan Raatgever Senior projectleider Ruimte en Economie Wat gaan we doen? Korte kennismaking Hoofdlijnen uit enkele

Nadere informatie

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland Landelijke marktontwikkelingen Veel consumenten nemen een afwachtende houding aan. De economische vooruitzichten zijn immers niet goed en de dalende koopkracht zorgt ervoor dat klanten alleen maar langer

Nadere informatie

Feijenoord. Gebiedsplan. Katendrecht-Wilhelminapier. Ambtelijke inventarisatie

Feijenoord. Gebiedsplan. Katendrecht-Wilhelminapier. Ambtelijke inventarisatie Feijenoord Gebiedsplan Katendrecht-Wilhelminapier Ambtelijke inventarisatie 2013 1 Maashaven O.z. 230 Inhoud 1....H uidige situatie...3 2....W at willen we bereiken...3 2.1 Beoogde doelen 2030...3 2.2

Nadere informatie

Groesbeek DPO Plan Dorpsstraat Groesbeek Opdrachtgever: Gemeente Groesbeek Projectnummer: 896.1109 Datum: 2 december 2009 DPO plan Dorpsstraat DROOGH TROMMELEN EN PARTNERS Voorstadslaan 254 6542 TG Nijmegen

Nadere informatie

Bergen op Zoom. Aan het college van B&W en de raad van de gemeente Bergen op Zoom. Bergen op Zoom, 16 februari 2016. Betreft: bezwaar versmarkt

Bergen op Zoom. Aan het college van B&W en de raad van de gemeente Bergen op Zoom. Bergen op Zoom, 16 februari 2016. Betreft: bezwaar versmarkt Aan het college van B&W en de raad van de gemeente Bergen op Zoom Bergen op Zoom, 16 februari 2016 Betreft: bezwaar versmarkt Geacht College en geachte collega s, De uitspraak op het bezwaar inzake de

Nadere informatie

Beter worden in wat we samen zijn!

Beter worden in wat we samen zijn! Beter worden in wat we samen zijn! Wie zijn we? Wat doen we? De gemeenten in de regio Stedendriehoek werken samen. Samen staan we sterk en maken we ons sterk voor het nog verder verbeteren van het VESTIGINGSKLIMAAT.

Nadere informatie

BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS VOORWAARDEN

BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS VOORWAARDEN NTFU JAARPLAN 2015 BELEIDSCYCLUS MISSIE VISIE AMBITIE 2016: DE NTFU OP KOP STRATEGISCHE PIJLERS MARKTPOSITIE BELANGENBEHARTIGING VOORWAARDEN STERKE BONDSORGANISATIE INNOVATIEF HANDELEN NAAMSBEKENDHEID

Nadere informatie

Met genoegen kondigen we de verkiezing van De Slimste Binnenstad van Nederland aan.

Met genoegen kondigen we de verkiezing van De Slimste Binnenstad van Nederland aan. Gemeente t.a.v. het College van Burgemeester en wethouders Datum: 24-2-2015 verkiezing@smartdatacity.org Aankondiging Slimste Binnenstad van Nederland Bijlage: Toelichting Geacht college, Met genoegen

Nadere informatie

Het Nieuwe Winkelen. mobiel sociaal lokaal

Het Nieuwe Winkelen. mobiel sociaal lokaal Het Nieuwe Winkelen mobiel sociaal lokaal Het nieuwe winkelen van de consument Filmpje Het Nieuwe Winkelen Winkelen is van alle tijden. Maar de manier waarop een klant zijn aankopen doet verandert. De

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Toekomst van de binnenstad en vraaggericht denken

Toekomst van de binnenstad en vraaggericht denken Toekomst van de binnenstad en vraaggericht denken Waar hebt u voor het laatst iets gekocht? De klantenreis Oriëntatie Keuze Koop winkelcentrum waar wat wil ik? vergelijken folder feedback prijs wanneer

Nadere informatie