WAP-symposium: schoolsucces René Berends

Save this PDF as:
Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "WAP-symposium: schoolsucces René Berends"

Transcriptie

1 Eigenaarschap in het taalonderwijs Taalvaardigheid en schoolsucces WAP-symposium: schoolsucces René Berends

2 Kennismaking René Berends vernieuwingsonderwijs

3

4 (School)succes en taal(onderwijs)? Toekomstgericht taalonderwijs, een belediging van leraren

5 (School)succes en taal(onderwijs)? Bouwen aan een eigen visie op toekomstgericht onderwijs Vertaling naar taal, taalleren en taalonderwijs Concretiseren naar de praktijk met het curriculair spinnenweb Verzamelen van doorkijkjes / experimenten Borging afspraken (voor in het schoolplan / taalbeleidsplan

6 (School)succes? Pas als je weet waartoe je leerlingen opvoedt en onderwijst (de bedoeling / doelen kent) En een notie hebt over hoe kinderen leren en zich ontwikkelen Kun je onderzoeken of de weg die je uitstippelt, effectief is.

7 Belang van onderwijs Maatschappelijk belang: toerusten op de maatschappij De maatschappij is niet statisch, maar zelf aan verandering onderhevig en die verandering moet vormgegeven worden Persoonlijk belang Wie ben ik? Waar liggen mijn interesses, voorkeuren, talenten, e.d. Eigen belang

8 Met de visie voor ogen

9

10 Werken vanuit een visie is kleur bekennen Een visie moet er ook toe leiden dat er dingen niet meer gebeuren

11 Sinek

12 Werk met de visie voor ogen: curriculair spinnenweb

13 Werken met de visie voor ogen Waartoe onderwijzen we en voeden we op?

14

15 Waartoe voeden wij op en onderwijzen we leerlingen? Brede vorming en persoonsontwikkeling 21 st century skills Kerndoelen /referentieniveaus 21

16 Waartoe voeden wij op en onderwijzen we leerlingen? Aardig, vaardig, waardig (Paul Snabel) Betrokken leven, ondernemend werken Nieuwsgierig leren

17 Waartoe voeden wij op en onderwijzen we leerlingen? Kinderen op een volwassen manier in de wereld zetten (Biesta, 2015)

18 Een eigen visie Leerlingen die zich bewust en actief verhouden tot de (schoolse) kennis en vaardigheden, jezelf, de ander en de wereld

19 Werken met de visie voor ogen Waartoe onderwijzen we en voeden we op? Hoe leren kinderen? Hoe organiseren we onderwijs?

20 Hoe verlopen processen van leren en ontwikkelen? Kinderen wìllen leren ontwikkelen doen Kinderen zìjn nieuwsgierig ontdekkend Leren en ontwikkelen Zèlf actief Uitproberen Experimenteren Eigenaar zijn Leren voor het echie Samen Verbondenheid met leraar

21 Wat is taal? Communicatie Expressie Conceptualisatie In het licht van: Kwalificeren Socialiseren Subjectificatie

22 Wat is taal? Taalbeheersing Mondeling Schriftelijk Actief Spreken Schrijven / spelling Receptief Luisteren Lezen Taalbeschouwing Vorm Functie Inhoud Woordenschat

23 Visie op welke taaldomeinen we willen onderscheiden? REFERENTIENIVEAUS Mondeling Spreken, gesprekken Luisteren Schriftelijk Schrijven (stellen) Lezen Technisch Begrijpend Belevend Taalbeschouwing Spelling Grammatica interpunctie woordenschat TOEKOMSTGERICHTE TAAL? Non-verbaal Stellen: teksten èn stijlkwesties TB: (creatief) spelen met taal Filosofie Taal om te Leren Samen te werken Reflecteren Taalgebruikssituaties Taal ihkv burgerschap Integratie taaldomeinen, bijv. Taalrondes

24

25 Visie op hoe kinderen taalvaardigheid ontwikkelen? Kinderen zijn nieuwsgierig, willen ontwikkelen en leren, wat vraagt om inspelen op verwondering, intrigerende onderwerpen en aandacht voor eigen ervaringen Genetisch meegekregen taalverwervingsvermogen: actief lerend taal verwerven

26 Visie op hoe kinderen taalvaardigheid ontwikkelen? Woordenschat en grammatica uit taalaanbod gedestilleerd Mondeling voor schriftelijk Receptief voor productief Meer toepassing taal dan taalbeheersing

27 Visie op hoe kinderen taalvaardigheid ontwikkelen? Intentioneel èn incidenteel Van ouders, e.d. Van elkaar Van de leraar (instructie, voorbeeld, modelen, feedback, ) Uit het boekje De hele dag door!

28 Interactief taalonderwijs Authentiek Betekenisvol Functioneel Sociaal Strategisch Visie op hoe kinderen taalvaardigheid ontwikkelen?

29 Visie op hoe kinderen taalvaardigheid ontwikkelen? Ontwikkelingsgericht taalonderwijs Geïntegreerd taalonderwijs Thematisch Focus op de inhoud Ruimte voor inbreng van kinderen Zone van de naaste ontwikkeling (Vygotski) Onderwijspedagogiek van de onderbreking (Biesta)

30 Curriculair spinnenweb Eigenaar schap (Van den Akker, 2003)

31 Doelen (leren) stellen 1. Kinderen (leren) schoolse doelen te adopteren 2. Kinderen eigen doelen laten / leren stellen

32 Eigenaarschap over de leertaak Op verschillende aspecten van het spinnenweb

33 Leerplan (leren) maken Eigenaarschap: vanuit doelen een plan (leren) maken

34 Werk met de visie voor ogen: curriculair spinnenweb

35 Werk met de visie voor ogen: curriculair spinnenweb

36 Vormen van Evaluatie Evaluatie van Leraar leerling Evaluatie door Leraar Het zelf gegeven onderwijs prestaties van de leerling Leerling onderwijs dat leraar gegeven heeft eigen leerprestaties

Wij medewerkers & wij leerlingen van Stad & Esch maken samen de plek waar ontdekken en leren als vanzelf gaat. Welkom 21e eeuw.

Wij medewerkers & wij leerlingen van Stad & Esch maken samen de plek waar ontdekken en leren als vanzelf gaat. Welkom 21e eeuw. onderwijs Wij medewerkers & wij leerlingen van Stad & Esch maken samen de plek waar ontdekken en leren als vanzelf gaat. Welkom 21e eeuw. April 2012 2 Stad & Esch bereidt leerlingen optimaal voor op de

Nadere informatie

Het flexibel inzetten van de taalmethode heeft te maken met de functie van taal.

Het flexibel inzetten van de taalmethode heeft te maken met de functie van taal. Taal: vakspecifieke toelichting en tips Taalverwerving en -onderwijs verlopen als het ware in cirkels: het gaat vaak om dezelfde inhouden, maar de complexiteit en de mate van beheersing nemen toe. Anders

Nadere informatie

Achtergrond onderzoeksvraag 1

Achtergrond onderzoeksvraag 1 Achtergrond onderzoeksvraag 1 1. Kerncurriculum en keuzedelen voor school en leerling Wij pleiten voor een vaste basis van kennis en vaardigheden die zich beperkt tot datgene wat alle leerlingen ten minste

Nadere informatie

Methodes rekenen en taal zijn de leidraad en onderwijs doelgericht* en waar mogelijk vakoverstijgend of in een rijke context.

Methodes rekenen en taal zijn de leidraad en onderwijs doelgericht* en waar mogelijk vakoverstijgend of in een rijke context. Curriculum Analyse Deel A Visie Curriculumaspecten â Basisschool de Borne maakt onderwijs tot beleving en begeleidt leerlingen om op een betekenisvolle manier te onderzoeken en te ontdekken Intended (beoogt,

Nadere informatie

Onderwijs2032. Uw feedback op het advies!

Onderwijs2032. Uw feedback op het advies! Onderwijs2032 Uw feedback op het advies! Doel van deze bijeenkomst Ophalen van feedback vanuit schoolbestuurders en schoolleiders op het hoofdlijn advies van het platform Onderwijs2032 tbv de reactie van

Nadere informatie

NEDERLANDSE DALTON VERENIGING

NEDERLANDSE DALTON VERENIGING IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING www.dalton.nl Bezuidenhoutseweg 251-253 2594 AM Den Haag T. 070-331 52 81 E. bestuursbureau@dalton.nl www.dalton.nl 1 2 eigenaarschap persoonlijke ontwikkeling DALTON

Nadere informatie

Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel?

Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel? Taal zonder een lees- en taalmethode, kan dat eigenlijk wel? Gerri Koster MA SEN De Activiteit, Alkmaar/ s-hertogenbosch Landelijk Centrum voor Ontwikkelingsgericht Onderwijs g.koster@de-activiteit.nl

Nadere informatie

Van Industrieel tijdperk Kennis/Netwerk tijdperk

Van Industrieel tijdperk Kennis/Netwerk tijdperk Wat gaan we doen? 20.00u: Inloop 20.10u: Opening 20.15u: Start presentatie 21.00u: In groepjes uit elkaar 21.30u: Terugkoppeling 21.40u: Afsluiting 22.00u: Einde Veranderen Van Industrieel tijdperk Kennis/Netwerk

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, 16+ (begeleid) werk, inburgering

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, 16+ (begeleid) werk, inburgering Schets van het onderwijsprogramma, inburgering De leerlingen in route 1 uitstroomprofiel (begeleid) werk, inburgering stromen door naar (begeleid) werk. Dat betekent dat er in het onderwijsprogramma aan

Nadere informatie

Nationaal congres taal en lezen

Nationaal congres taal en lezen voor wie JA zegt tegen actief en inspirerend onderwijs Dolf Janson Minder doen (compacten) Taal gebruiken (bij ander vak) Hetzelfde in andere vorm Alvast doorgaan Geen instructie dezelfde taak Niet meedoen

Nadere informatie

Doelen KENNEN & KUNNEN LEERLIJN OVERLADENHEID EIGEN RUIMTE BALANS

Doelen KENNEN & KUNNEN LEERLIJN OVERLADENHEID EIGEN RUIMTE BALANS Doelen KENNEN & KUNNEN SAMENHANG DOORLOPENDE LEERLIJN OVERLADENHEID EIGEN RUIMTE BALANS Leergebieden Ontwikkelteam 125 18 9 ONTWIKKELTEAMS 84 ONTWIKKELSCHOLEN Geven input en feedback op tussenopbrengsten

Nadere informatie

Zin in goed onderwijs Frans! Doelen. Even kennismaken 27/10/ Visie op goed taalonderwijs Frans kennen

Zin in goed onderwijs Frans! Doelen. Even kennismaken 27/10/ Visie op goed taalonderwijs Frans kennen Zin in goed onderwijs Frans! Talige grondhouding Mondelinge en schriftelijke taalvaardigheid Frans Mia Vanden Waeyenbergh Pedagogisch begeleider Frans, CLIL en coördinatie MVT 1. Visie op goed taalonderwijs

Nadere informatie

Hoe leerlingen (niet) leren?! Workshop Berseba 3 oktober 2018

Hoe leerlingen (niet) leren?! Workshop Berseba 3 oktober 2018 Hoe leerlingen (niet) leren?! Workshop Berseba 3 oktober 2018 Doelstellingen workshop Deelnemers kennen verschillende benaderingen over de wijze waarop leerlingen leren Deelnemers zijn zich ervan bewust

Nadere informatie

IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING

IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING 2 www.dalton.nl 3 DALTON IS AN INFLUENCE, A WAY OF LIFE Helen Huss Parkhurst (January 3, 1887 June 1, 1973) 4 eigenaarschap persoonlijke ontwikkeling betrokkenheid van

Nadere informatie

Het beleidsplan cultuureducatie

Het beleidsplan cultuureducatie Het beleidsplan cultuureducatie Beleidsplannen voor cultuureducatie kunnen variëren van 1 A4 tot een compleet beleidsplan. Belangrijk hierbij is dat het cultuureducatiebeleid onderdeel is van het schoolplan.

Nadere informatie

Taaldomeinen in samenhang. Landelijk Netwerk Taal Joanneke Prenger & Hieke van Til

Taaldomeinen in samenhang. Landelijk Netwerk Taal Joanneke Prenger & Hieke van Til Taaldomeinen in samenhang Landelijk Netwerk Taal Joanneke Prenger & Hieke van Til Samenhang & taalonderwijs volgens jou Schrijf/teken twee minuten lang alles (op) wat er in je opkomt als je aan het onderwerp

Nadere informatie

Werken aan vaardigheden van de 21 ste eeuw. 23 maart 2016

Werken aan vaardigheden van de 21 ste eeuw. 23 maart 2016 Werken aan vaardigheden van de 21 ste eeuw 23 maart 2016 Even voorstellen Frank Studulski Senior adviseur Sardes en extern procesregisseur kenniskring Vaardigheden van de 21 ste eeuw INOS Desiree van den

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, 12 16 jaar vmbo kader/gl/tl

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, 12 16 jaar vmbo kader/gl/tl Schets van het onderwijsprogramma Route 3, 12 16 jaar vmbo kader/gl/tl De leerlingen in route 3 uitstroomprofiel vmbo k/gl/t worden voorbereid op instroom in de onderbouw van het vmbo (kader, gemengde

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo entree. april 2016

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo entree. april 2016 Schets van het onderwijsprogramma De leerlingen in route 2 uitstroomprofiel entreeopleiding worden voorbereid op instroom in de entreeopleiding in het mbo. De entreeopleiding is drempelloos en duurt een

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, jaar praktijkschool vso

Schets van het onderwijsprogramma Route 1, jaar praktijkschool vso Schets van het onderwijsprogramma Route 1, 12 16 jaar praktijkschool vso De leerlingen in Route 1 Uitstroomprofiel praktijkonderwijs, vso bereiden zich voor op instroom in het praktijkonderwijs (en soms

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, jaar havo/vwo

Schets van het onderwijsprogramma Route 3, jaar havo/vwo Schets van het onderwijsprogramma Route 3, 12-16 jaar havo/vwo De leerlingen in route 3 (12 16) uitstroomprofiel havo/vwo kunnen instromen in verschillende fasen van het reguliere onderwijs: in de onderbouw

Nadere informatie

VISIE. Met opvoeden en onderwijzen beogen leerkrachten de harmonische ontplooiing van de totale persoon.

VISIE. Met opvoeden en onderwijzen beogen leerkrachten de harmonische ontplooiing van de totale persoon. Met opvoeden en onderwijzen beogen leerkrachten de harmonische ontplooiing van de totale persoon. OPVOEDEN en LEREN is gebaseerd op een draagvlak van STEUNEN, STUREN EN STIMULEREN: Om binnen de grenzen

Nadere informatie

Ontkavelen van taalonderwijs Presentatie titel

Ontkavelen van taalonderwijs Presentatie titel Ontkavelen van taalonderwijs Presentatie titel Amos van Gelderen Lectoraat Taalverwerving en Taalontwikkeling, Kenniscentrum Talentontwikkeling, Hogeschool Rotterdam Kohnstamm Instituut, Universiteit van

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar vmbo kader/gl/tl

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar vmbo kader/gl/tl Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, 12 16 jaar vmbo kader/gl/tl De leerlingen in route 3 uitstroomprofiel vmbo k/gl/t worden voorbereid op instroom in de onderbouw van het vmbo (kader, gemengde

Nadere informatie

Onderzoekend en ontwerpend leren

Onderzoekend en ontwerpend leren Betekenis voor het Jenaplanonderwijs Onderzoekend en ontwerpend leren Marja van Graft Martin Klein Tank Wat gaan we doen? Direct aan de slag Over de aanpak Brede ontwikkeling Taal bij onderzoeken en ontwerpen

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar havo/vwo

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, jaar havo/vwo Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 3, 12-16 jaar havo/vwo De leerlingen in route 3 (12 16) uitstroomprofiel havo/vwo kunnen instromen in verschillende fasen van het reguliere onderwijs: in

Nadere informatie

Toekomstgericht cultuuronderwijs en 21 e eeuwse vaardigheden. Marjo Berendsen SLO Stéfanie van Tuinen SLO 13 maart 2018

Toekomstgericht cultuuronderwijs en 21 e eeuwse vaardigheden. Marjo Berendsen SLO Stéfanie van Tuinen SLO 13 maart 2018 Toekomstgericht cultuuronderwijs en 21 e eeuwse vaardigheden Marjo Berendsen SLO Stéfanie van Tuinen SLO 13 maart 2018 Toekomst Wat maakt cultuuronderwijs toekomstgericht? Programma Wat is toekomstgericht

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel. Route 2, 16+ mbo 2. april 2016

Schets onderwijsprogramma en lessentabel. Route 2, 16+ mbo 2. april 2016 Schets onderwijsprogramma en lessentabel De leerlingen in route 2 uitstroomprofiel mbo 2 worden voorbereid op instroom in een niveau 2 opleiding op het mbo. De school moet voor deze leerlingen een veilige

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo 2. april 2016

Schets van het onderwijsprogramma. Route 2, 16+ mbo 2. april 2016 Schets van het onderwijsprogramma De leerlingen in route 2 uitstroomprofiel mbo 2 worden voorbereid op instroom in een niveau 2 opleiding op het mbo. De school moet voor deze leerlingen een veilige plek

Nadere informatie

D O O R O N T W I K K E L I N G

D O O R O N T W I K K E L I N G D O O R O N T W I K K E L I N G Oktober 2018 B A S I S S C H O O L L E Y E N B R O E K TIJDLIJN 2016/2017 - TLIM - Borging - Doorgaand lijn - Eigenaarschap leerlingen - Zorg - 7 wekenplan / Gouden weken

Nadere informatie

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen

WORKSHOP LEERLIJNEN. Dag van de Cultuureducatie: workshop leerlijnen WORKSHOP LEERLIJNEN Welkom en inleiding Wat is een leerlijn? Voorbeelden en achtergronden van leerlijnen cultuuronderwijs Leerlijnen in Flevoland: KIDD en De Culturele Haven Hoe bouw je een leerlijn? WORKSHOP

Nadere informatie

Doelgericht met vaardigheden aan de slag

Doelgericht met vaardigheden aan de slag Doelgericht met vaardigheden aan de slag SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling 16 april 2015 Allen van harte welkom! Nora Steenbergen-Penterman productief Dabrowski: overexcitabilities gevoelig

Nadere informatie

Strategisch beleid 2015-2019 Het proces

Strategisch beleid 2015-2019 Het proces Strategisch beleid 2015-2019 Het proces Beleidsjaar 14-15 we maken de balans op Missie en kernwaarden/uitgangspunten Dit zijn wij, hier staan we voor Nadere analyse Wat gaat goed, wat pakken we aan Wat

Nadere informatie

Krachtlijnen voor een sterk basisonderwijs Praktijkvoorbeeld

Krachtlijnen voor een sterk basisonderwijs Praktijkvoorbeeld Een onderzoek in kader van de opleiding Bachelor in het onderwijs: Kleuteronderwijs Departement Onderwijs en Pedagogie Krachtlijnen voor een sterk basisonderwijs Praktijkvoorbeeld Kenniscentrum Urban Coaching

Nadere informatie

Taal binnen het vernieuwde toezicht

Taal binnen het vernieuwde toezicht Taal binnen het vernieuwde toezicht CPS Nationaal congres Taal en lezen Marja de Boer Inspecteur primair onderwijs Lid IvhO-expertisegroepen Taal en Nieuwkomers 13 oktober 2016 Programma Aanleiding keuze

Nadere informatie

Wereldverkenning in samenhang Taal & de thema s van DaVinci HEEFT TE MAKEN MET AL HET ANDERE, LEONARDO DAVINCI

Wereldverkenning in samenhang Taal & de thema s van DaVinci HEEFT TE MAKEN MET AL HET ANDERE, LEONARDO DAVINCI Wereldverkenning in samenhang Taal & de thema s van DaVinci ALLES HEEFT TE MAKEN MET AL HET ANDERE, LEONARDO DAVINCI inhoud workshop 1.Wat houdt de methode DaVinci in? 2.Waar liggen kansen voor taal binnen

Nadere informatie

Wetenschap en techniekonderwijs op

Wetenschap en techniekonderwijs op Inleiding verzorgt ervarings- en ontwikkelingsgericht onderwijs. Wij bieden de kinderen basisvaardigheden waarmee ze de wereld om hen heen leren kennen. Wetenschap en techniek (W&T) worden steeds belangrijker

Nadere informatie

Mbo, toets je taal! Taalvaardigheid Nederlands beoordelen in competentiegericht onderwijs

Mbo, toets je taal! Taalvaardigheid Nederlands beoordelen in competentiegericht onderwijs . Competentieleren Hajer, M. & T. Meestringa (2004). Handboek taalgericht vakonderwijs. Bussum: Coutinho. Ministerie van OC&W (2004). Van A tot Z betrokken. Aanvalsplan Laaggeletterdheid 2006-2010 (http://taalinmbo.kennisnet.nl/bronnen/aanvalsplan).

Nadere informatie

Iedereen STEM ook in buitengewoon onderwijs. 21/03/2018 Boeverbos

Iedereen STEM ook in buitengewoon onderwijs. 21/03/2018 Boeverbos Iedereen STEM ook in buitengewoon onderwijs 21/03/2018 Boeverbos 1 Iedereen STEM ook in buitengewoon onderwijs Jo Desutter Pedagogisch begeleider STE(A)M 2 Wat is STEM? Aanduiding domein Aanduiding studies

Nadere informatie

TAALLEREN IN INTERACTIE

TAALLEREN IN INTERACTIE TAALLEREN IN INTERACTIE alleen voor cluster 2? Ciska Heertjes-Groen Logopediste Taalbrug SO Begeleidster TII SBO INHOUD Video opname TOS klas op de Taalbrug SO Wat zie je? Wat is taalleren in interactie?

Nadere informatie

IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING

IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING IDee NEDERLANDSE DALTON VERENIGING 1 1 www.dalton.nl 2 21/01/2018 19:29 3 3 DALTON IS AN INFLUENCE, A WAY OF LIFE Helen Parkhurst (8 maart 1886-1 juni 1973) 4 eigenaarschap persoonlijke ontwikkeling betrokkenheid

Nadere informatie

Schets van het onderwijsprogramma Route 2, jaar vmbo basis

Schets van het onderwijsprogramma Route 2, jaar vmbo basis Schets van het onderwijsprogramma Route 2, 12 16 jaar vmbo basis Bij leerlingen in route 2 uitstroomprofiel vmbo basis ligt het accent op instroom in de onderbouw van de vmbo basisberoepsgerichte leerweg.

Nadere informatie

Werken aan onderwijskwaliteit. Referentieniveaus Taal. Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad

Werken aan onderwijskwaliteit. Referentieniveaus Taal. Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad Werken aan onderwijskwaliteit met de Referentieniveaus Taal Mienke Droop, Heleen Strating, EN Gert Gelderblom, PO-Raad Taal Invoeren van referentieniveaus leidt tot verlaging van het niveau, omdat men

Nadere informatie

Schooljaarverslag Christoffelschool Waalre

Schooljaarverslag Christoffelschool Waalre Schooljaarverslag 2015-2016 Christoffelschool Waalre In een notendop Doel Een gedragen visie, een heldere kijk op onze doelen Voor (nieuwe) ouders inzichtelijk maken wie wij zijn en hoe wij werken Ouders

Nadere informatie

Ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het kan. Pippi Langkous

Ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het kan. Pippi Langkous Ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het kan. Pippi Langkous 6 SBO DE BLINKER IN GELEEN: ONDER- ZOEKEND EN ONTDEKKEND LEREN 7 We willen onze leerlingen prikkelen en nieuwsgierig maken om te

Nadere informatie

Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs

Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs Referentieniveaus taal en rekenen Primair onderwijs Overeenkomsten OGW - HGW Cyclisch ambitieuze doelen stellen en evalueren: Welke leerlijnen liggen er onder jullie onderwijs? Doorgaande leerlijnen? Uitgaan

Nadere informatie

JAARPLAN Op volle kracht vooruit. Maar zeker niet vergeten te genieten van het uitzicht!

JAARPLAN Op volle kracht vooruit. Maar zeker niet vergeten te genieten van het uitzicht! JAARPLAN 2018-2019 Op volle kracht vooruit. Maar zeker niet vergeten te genieten van het uitzicht! Basisschool de Sterrenboog Mariaplein 8 7156 MG Beltrum 0544-481543 directie@desterrenboog.nl www.desterrenboog.nl

Nadere informatie

Visie op de rol als uitvoerder van onderwijs

Visie op de rol als uitvoerder van onderwijs Visie op de rol als uitvoerder van onderwijs Proeve van bekwaamheid als uitvoerder van onderwijs door Priscilla, student bij pabo InHolland Alkmaar Bij Pabo Alkmaar voeren 4 e jaarsstudenten een ondernemende

Nadere informatie

Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw

Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw Opbrengstgericht werken in de onderbouw = benutten van talenten in de onderbouw SLO doelen: taal, rekenen en sociaal-emotioneel PO Conferentie,Zwolle Donderdag 3 november 2011 Gäby van der Linde Wat komt

Nadere informatie

Overzicht Methoden en middelen

Overzicht Methoden en middelen Bijlage 6 Overzicht Methoden en middelen Vakvormingsgebied/activiteit Nederlands Het taalonderwijs is gericht op de "totaal"- ontplooiing van het kind, en is gericht op ontwikkeling, ontplooiing en stimulering

Nadere informatie

Taalbeleid Sneek, Januari 2018

Taalbeleid Sneek, Januari 2018 Taalbeleid Sneek, Januari 2018 Inhoudsopgave Taalbeleid op de Takomst... 1 1 Aanleiding voor het taalbeleidsplan... 3 2 Missie en visie... 3 2.1 Onze visie op taal... 3 2.2 Onze visie op meertaligheid...

Nadere informatie

Ontwikkelingen in het onderwijs

Ontwikkelingen in het onderwijs SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Ontwikkelingen in het onderwijs Marja van Graft Inspiratiedag NME 10 april 2017 Leerplan(kader) Wetenschap & technologie Doelen bijeenkomst informeren

Nadere informatie

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, jaar vmbo basis

Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, jaar vmbo basis Schets onderwijsprogramma en lessentabel Route 2, 12 16 jaar vmbo basis Bij leerlingen in route 2 uitstroomprofiel vmbo basis ligt het accent op instroom in de onderbouw van de vmbo basisberoepsgerichte

Nadere informatie

1. Wat is Dalton Dalton is no method, no system. Dalton is an influence. Geschiedenis 1. 2.

1. Wat is Dalton Dalton is no method, no system. Dalton is an influence. Geschiedenis 1. 2. 1. Wat is Dalton Dalton is no method, no system. Dalton is an influence. (Dalton is geen methode, geen systeem, maar een manier van denken.) Helen Parkhurst, founder Met meer dan 400 scholen is het daltononderwijs

Nadere informatie

Ontwerpend leren. de ruimte in. Drs. ing. H. (Henk) Averesch

Ontwerpend leren. de ruimte in. Drs. ing. H. (Henk) Averesch Ontwerpend leren de ruimte in Drs. ing. H. (Henk) Averesch Kennismaking Wie ben ik? Henk Averesch - Docent natuur/w&t/ict/onderzoek/ppo - Projectleider W&T-in-de-pabo - Coördinator en docent MLI Wat gaan

Nadere informatie

JAARPLAN Op volle kracht vooruit

JAARPLAN Op volle kracht vooruit JAARPLAN 2017-2018 Op volle kracht vooruit Basisschool de Sterrenboog Mariaplein 8 7156 MG Beltrum 0544-481543 directie@desterrenboog.nl www.desterrenboog.nl Brinnummer: 07WG Voorwoord Het onderwijs op

Nadere informatie

Methodeanalyse Talent

Methodeanalyse Talent Methodeanalyse Talent Wij hebben gekozen voor de methode Talent. Voornamelijk omdat Tessa en Wouter er veel mee hebben gewerkt. Wouter en Tessa hebben wel hele verschillende ervaringen met de methode.

Nadere informatie

Strategisch perspectief

Strategisch perspectief Strategisch perspectief 2019-2022 OBS de Schakel OBS t lenster Inleiding Elk kind is uniek, ontwikkelt zich op eigen wijze, in zijn eigen tempo en naar eigen behoeften. Maar ook elke medewerker is uniek,

Nadere informatie

kansen voor betekenisvol zaakvakonderwijs

kansen voor betekenisvol zaakvakonderwijs SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling kansen voor betekenisvol zaakvakonderwijs Martin Klein Tank Leerplan(kader) Techniekpact jaarconferentie Wetenschap & 19 technologie mei 2014 Waarom?

Nadere informatie

Type 1: De Docent TEST LEERKRACHTSTIJL LAGER. Centrum voor Taal en Onderwijs MIJN PROFIEL

Type 1: De Docent TEST LEERKRACHTSTIJL LAGER. Centrum voor Taal en Onderwijs MIJN PROFIEL Type 1: De Docent Ik weet perfect waar ik mee bezig ben. Met mijn strakke planning zien we alle vooropgestelde leerstof, met tijd voor een herhalingsles voor elke grote toets. Er zijn duidelijke afspraken

Nadere informatie

WIJZ R N NDE - S DOEN IS DE BESTE MANIER VAN DENKEN STRATEGISCHE ONDERWIJSKUNDIGE KOERS

WIJZ R N NDE - S DOEN IS DE BESTE MANIER VAN DENKEN STRATEGISCHE ONDERWIJSKUNDIGE KOERS WIJZ R N STRATEGISCHE ONDERWIJSKUNDIGE KOERS 2019-2023 NDE - S DOEN IS DE BESTE MANIER VAN DENKEN Kinderen bereiken, betrekken, begrijpen en begeleiden P. 2 P. 3 Stichting Wijzers in Onderwijs Gebaseerd

Nadere informatie

Copyright BS Hoensbroek-Zuid/de Voeëgelsjtang

Copyright BS Hoensbroek-Zuid/de Voeëgelsjtang ? Copyright BS Hoensbroek-Zuid/de Reden fusie Fusie per 1 aug 2017 Leefbaarheid Nieuwe naam Schoolconcept Waarom een visie? Copyright BS Hoensbroek-Zuid/de Technologie Onderzoek Ondernemen Copyright

Nadere informatie

Wat is de rol van eigentijds taalonderwijs?

Wat is de rol van eigentijds taalonderwijs? Wat is de rol van eigentijds taalonderwijs? Taalconferentie 13 oktober Ineke Bruning WWW.CPS.NL Ineke Bruning i.bruning@cps.nl 06 25 065 512 Aan het einde van de workshop o Heeft u een beeld van wat eigentijds

Nadere informatie

Leerplankader kunstzinnige oriëntatie

Leerplankader kunstzinnige oriëntatie Leerplankader kunstzinnige oriëntatie Op weg naar een toekomstbestendig leerplan SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Stéfanie van Tuinen 18 november 2014, 2012 Leerplankader kunstzinnige

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding. 1 Taal en taalonderwijs. 2 Taalverwerving

Inhoudsopgave. Inleiding. 1 Taal en taalonderwijs. 2 Taalverwerving Inhoudsopgave Inleiding 1 Taal en taalonderwijs 1.1 Achtergrondkennis: wat is taal? 1.1.1 Functies van taal 1.1.2 Betekenis van taal 1.1.3 Systeem van taal 1.1.4 Componenten van de kennis over taal 1.2

Nadere informatie

Het huis van JBC. Stap 1 op weg naar een gezamenlijke beleving van het nieuwe schoolgebouw

Het huis van JBC. Stap 1 op weg naar een gezamenlijke beleving van het nieuwe schoolgebouw Het huis van JBC Stap 1 op weg naar een gezamenlijke beleving van het nieuwe schoolgebouw Van schoolvisie naar gezamenlijke beleving van het nieuwe gebouw Met leerlingen, school, ouders en architect aan

Nadere informatie

Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling

Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Regionale conferenties maart 2018 Nora Steenbergen-Penterman Doelen workshop Je weet welke hulpmiddelen

Nadere informatie

3.1 De missie van de school Onder het motto Kinderen vleugels geven!, willen wij inhoud geven aan onze missie.

3.1 De missie van de school Onder het motto Kinderen vleugels geven!, willen wij inhoud geven aan onze missie. Hoofdstuk 3 Het onderwijskundig beleid 3.1 De missie van de school Onder het motto Kinderen vleugels geven!, willen wij inhoud geven aan onze missie. De Kraanvogel is een school waar kinderen zich prettig

Nadere informatie

Cultuurbeleidsplan 2015-2019

Cultuurbeleidsplan 2015-2019 CBS Maranatha Hoogklei 7, 9671 GC Winschoten Cultuurbeleidsplan 2015-2019 1. Inleiding Dit is het cultuureducatieplan van de CBS Maranatha in Winschoten. Een plan dat is opgesteld om een bijdrage te leveren

Nadere informatie

Schooljaarplan Schooljaar Schooljaarplan cbs de Rank Pagina 1

Schooljaarplan Schooljaar Schooljaarplan cbs de Rank Pagina 1 Schooljaarplan Schooljaar 2018-2019 Schooljaarplan cbs de Rank 2018-2019 Pagina 1 1 e kolom: (S.)ignaal, (M.)eetbaar, (A.)cceptabel, 2 e kolom (R.)ealisatie, (T.)ijd Het schooljaarplan is verder uitgewerkt

Nadere informatie

Toetsvragen bij domein 1 Mondelinge taalvaardigheid

Toetsvragen bij domein 1 Mondelinge taalvaardigheid bijvoorbeeld Exemplarische opleidingsdidactiek voor taalonderwijs op de basisschool Toetsvragen bij domein 1 Mondelinge taalvaardigheid Bart van der Leeuw (red.) Jo van den Hauwe (red.) Els Moonen Ietje

Nadere informatie

Welkom op de informatieavond

Welkom op de informatieavond Welkom op de informatieavond 3 oktober 2015 Inhoud 1. Aanleiding en doel van de avond 2. Proces van het traject 3. Visie, missie en kernwaarden 4. Concretiseringen 5. Tijdspad en kwaliteit 6. Vragen? Doel

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1 Inleiding en achtergronden Leesvaardigheid 33

Inhoudsopgave. 1 Inleiding en achtergronden Leesvaardigheid 33 Inhoudsopgave 1 Inleiding en achtergronden 15 1.1 Doel en leeswijzer 15 1.2 Communicatief modernevreemdetalenonderwijs 17 1.3 Onderwijs in de onderbouw 18 1.3.1 Inleiding 18 1.3.2 Aansluiting basisonderwijs

Nadere informatie

Nulmeting DNA-onderwijs Totaal aantal vragen: 14

Nulmeting DNA-onderwijs Totaal aantal vragen: 14 10/03/2017 Nulmeting DNA-onderwijs Totaal aantal vragen: 14 De meeste juiste antwoorden: #0 Minste Juiste antwoorden: #0 1. Hoe kijk jij naar je leerlingen? Kinderen zijn enthousiast, willen graag leren,

Nadere informatie

Vakgebieden Methoden Omschrijving Taal Groep 1-2. Schatkist

Vakgebieden Methoden Omschrijving Taal Groep 1-2. Schatkist Nederlandse taal Kinderen ontwikkelen mondelinge en schriftelijke vaardigheden waarmee ze de Nederlandse taal leren gebruiken in situaties die zich in het dagelijkse leven voordoen. Tevens verwerven ze

Nadere informatie

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2

Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Registratieblad aanbod doelen SLO groep 1 en 2 Mondelinge taalvaardigheid: aanbod doelen voor groep 1 en 2 verwerkt in de kleuterthema s Woordenschat en woordgebruik Th 1 2 3 4 5 6 totaal uitbreiden van

Nadere informatie

Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren.

Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren. Basisschool De Buitenburcht Op weg naar betekenisvol onderwijs en onderzoekend en actief leren. Dit is de beknopte versie van het schoolplan 2015-2019 van PCB de Buitenburcht in Almere. In het schoolplan

Nadere informatie

STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND

STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND STUDIEDAG SAMENWERKINGSVERBAND ZUID-KENNEMERLAND VANDAAG: WAAR VOEDEN WE VOOR OP? PREVENTIE ONTWIKKELING VAN HET BREIN SOCIAAL EMOTIONEEL LEREN METACOGNITIEVE VAARDIGHEDEN ESSENTIE VAN OVERDRACHT PROBLEEM

Nadere informatie

Bezinning op onderwijs in de veranderende maats

Bezinning op onderwijs in de veranderende maats Bezinning op onderwijs in de veranderende maats Onderwijs Waar moet onderwijs op voorbereiden? Op 17 november 2014 lanceerde Sander Dekker, staatssecretaris van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en

Nadere informatie

Dr. H. Blok (Henk) Doelstellingen van schoolonderwijs en thuisonderwijs

Dr. H. Blok (Henk) Doelstellingen van schoolonderwijs en thuisonderwijs Dr. H. Blok (Henk) is als psycholoog verbonden aan de Universiteit van Amsterdam, Faculteit der Maatschappij- en Gedragswetenschappen, Afdeling Pedagogiek en Onderwijskunde. Zijn taak is het verrichten

Nadere informatie

rijk onderwijs in de 21e eeuw

rijk onderwijs in de 21e eeuw rijk onderwijs in de 21e eeuw Dolf Janson WPO artikel 8: schoolloopbaan 1. Het onderwijs wordt zodanig ingericht dat de leerlingen een ononderbroken ontwikkelingsproces kunnen doorlopen. Het wordt afgestemd

Nadere informatie

Kunst en cultuur (PO-vmbo)

Kunst en cultuur (PO-vmbo) Kunst en cultuur (PO-vmbo) kerndoelen primair onderwijs kerndoelen onderbouw vmbo bovenbouw exameneenheden 54: De leerlingen leren beelden, taal, muziek, spel en beweging te gebruiken om er gevoelens en

Nadere informatie

Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs

Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs Bekwaamheidseisen leraar primair onderwijs Uit: Besluit van 16 maart 2017 tot wijziging van het Besluit bekwaamheidseisen onderwijspersoneel en het Besluit bekwaamheidseisen onderwijspersoneel BES in verband

Nadere informatie

Beter lezen en beleven met theaterlezen

Beter lezen en beleven met theaterlezen Beter lezen en beleven met theaterlezen Iemand die met een levendige stem voorleest, geeft zich helemaal bloot. Als hij niet weet wat hij leest, is hij onwetend ondanks zijn woorden. En dat is een ramp,

Nadere informatie

Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling

Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling Doelen stellen voor persoonlijke ontwikkeling SLO nationaal expertisecentrum leerplanontwikkeling Regionale conferenties maart 2018 Nora Steenbergen-Penterman Doelen workshop Je weet welke hulpmiddelen

Nadere informatie

Reactie van de landelijke netwerken voor taalspecialisten en taalcoördinatoren in het basisonderwijs 5 november 2015

Reactie van de landelijke netwerken voor taalspecialisten en taalcoördinatoren in het basisonderwijs 5 november 2015 Reactie van de landelijke netwerken voor taalspecialisten en taalcoördinatoren in het basisonderwijs 5 november 2015 Het landelijk netwerk van taalspecialisten en taalcoördinatoren is over het algemeen

Nadere informatie

P.1 Creëren van een veilig en stimulerend leerklimaat

P.1 Creëren van een veilig en stimulerend leerklimaat Pedagogisch bekwaam P.1 Creëren van een veilig en stimulerend leerklimaat Resultaat De meeste leerlingen voelen zich veilig en worden gestimuleerd en uitgedaagd om te leren. Ze zijn actief en betrokken

Nadere informatie

1 De kennisbasis Nederlandse taal

1 De kennisbasis Nederlandse taal Noordhoff Uitgevers bv De kennisbasis Nederlandse taal. De opzet van de kennisbasis. De inhoud van de kennisbasis. Toetsing van de kennisbasis. Hoe gebruik je Basiskennis taalonderwijs? In dit hoofdstuk

Nadere informatie

Reflectiewijzer Mondelinge taalvaardigheid

Reflectiewijzer Mondelinge taalvaardigheid Reflectiewijzer Mondelinge taalvaardigheid Mondelinge taalvaardigheid in het basisonderwijs Effectief en sociaal kunnen communiceren is belangrijk om goed te kunnen functioneren in de huidige maatschappij.

Nadere informatie

VIRBO Directies GO Garderen, 13 maart Magda Deckers

VIRBO Directies GO Garderen, 13 maart Magda Deckers VIRBO Directies GO Garderen, 13 maart 2013 Magda Deckers TAALVAARDIGHEIDSONDERWIJS: Eenzelfde begrippenkader: - vaststellingen die leidden tot TVO - conclusies voor het onderwijs - TVO: conceptueel kader

Nadere informatie

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren

Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren 1 Bijlage 1: Model om schoolse taalvaardigheden te observeren en te reflecteren Als een leraar op zoek is naar een mogelijk instrument om schoolse taalvaardigheid bij zijn leerlingen te observeren, dan

Nadere informatie

OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN

OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN OBSERVATIELIJST van de MUZISCHE ONTWIKKELING Van kleuters IN 5 CATEGORIEËN Mijn muzisch enthousiasme Mijn muzische durf en creativiteit Mijn relatie met en begrip van de kunsttalen Mijn muzische expressie

Nadere informatie

MISSIE - VISIE - MOTTO

MISSIE - VISIE - MOTTO MISSIE - VISIE - MOTTO Mei 2015 Versie 4.0 Inhoudsopgave INLEIDING 3 WAAR KOMT DIT VANDAAN? 3 MISSIE: WAAR STAAN WE VOOR? 4 VISIE: WAT DOEN WE EN WAAROM? 4 MOTTO, KORT EN KRACHTIG 5 2 INLEIDING Elke organisatie,

Nadere informatie

Presentatie VTOI 8 april 2016. Paul Schnabel

Presentatie VTOI 8 april 2016. Paul Schnabel Presentatie VTOI 8 april 2016 Paul Schnabel Visie Ingrediënten voor het eindadvies Resultaten dialoog Wetenschappelijke inzichten Internationale vergelijkingen Huidige wet- en regelgeving en onderwijspraktijk

Nadere informatie

2.BESCHRIJVING VAN HET TAALONDERWIJS VAN DE SCHOOL

2.BESCHRIJVING VAN HET TAALONDERWIJS VAN DE SCHOOL Taalbeleid 1.ALGEMEEN 1.1 Woord vooraf 1.2 Visie van de school 1.3 Omschrijving taalbeleid 1.4 Motivering van het belang van taalbeleid onze school 1.5 De populatie van de school 2.BESCHRIJVING VAN HET

Nadere informatie

Creativiteit, kun je dat afdwingen?

Creativiteit, kun je dat afdwingen? Creativiteit, kun je dat afdwingen? Over procesgerichte didactiek, de didactiek van creativiteit, eigenaarschap en betrokkenheid www.kunstedu.nl procesgerichte didactiek proces van de kunstenaar zelf ondergaan

Nadere informatie

Taal 100: een werkwijze om de taalontwikkeling van kinderen in het basisonderwijs te verbeteren

Taal 100: een werkwijze om de taalontwikkeling van kinderen in het basisonderwijs te verbeteren Ronde 7 Jeanny Duyf & Jørgen Hofmans TeleacNOT Contact: Jeanny.duyf@teleacnot.nl Website met digitale boekenhoek voor groep 4 Kinderen pakken steeds minder zomaar een boek om te lezen en kunnen daardoor

Nadere informatie

Schoolplan OBS De Pijlstaart

Schoolplan OBS De Pijlstaart Schoolplan OBS De Pijlstaart 2015 2019 Inhoudsopgave 1. De school en haar omgeving 3 Wie zijn wij? Korte biografie 2. Uitgangspunten schoolbestuur strategisch beleid op alle lagen dezelfde acties 3. Ons

Nadere informatie

Belangrijkste veranderingen inspectietoezicht. Taal in het nieuwe onderzoekskader. Actuele ontwikkelingen en trends binnen het taalonderwijs

Belangrijkste veranderingen inspectietoezicht. Taal in het nieuwe onderzoekskader. Actuele ontwikkelingen en trends binnen het taalonderwijs Taal binnen het vernieuwde toezicht SLO Netwerkdag taalspecialisten Herman Franssen Inspecteur primair onderwijs Lid IvhO-expertisegroep Taal 20 april 2017 Programma Belangrijkste veranderingen inspectietoezicht

Nadere informatie

Agenda onderwijsavond bovenbouw

Agenda onderwijsavond bovenbouw Agenda onderwijsavond bovenbouw Kerndoelen PO Referentieniveaus Onderwijsinhoud op de Bron Wat komt er aan bod in groep 6-7-8 Leren in de echte wereld Kerndoelen PO: Wat moeten kinderen kennen en kunnen

Nadere informatie