INTRON DE ALGEMENE REFERENTIEDATABASE VAN DUBOCALC. BiBLIOTHEEK Bouwdienst Rijkswaterstaat Postbus LA Utrecht

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INTRON DE ALGEMENE REFERENTIEDATABASE VAN DUBOCALC. BiBLIOTHEEK Bouwdienst Rijkswaterstaat Postbus 20.000 3502 LA Utrecht"

Transcriptie

1 w I

2

3

4 BIBLIOTHEEK BOUWDIENST RIJKSWATERSTAAT 4 INTRON BiBLIOTHEEK Bouwdienst Rijkswaterstaat Postbus LA Utrecht.. DE ALGEMENE REFERENTIEDATABASE VAN DUBOCALC Samenvatting van de bereikte resultaten voor versie 1 S Eindrapport Opdrachtgever! Cliënt Rijkswaterstaat Bouwd enst tav. de heer ir. L.J.E. Duijsens Postbus LA UTRECHT Ons kenmerk / Our reference Autonsatie /Author,sation A R2 246 OIAScIEAI drs. J. P. R. Meijer Datum/Date 8 augustus 23 Auteur/Author drs. A. SchusJ/v'

5 INTRON :: referentiedatabase DuboCaic A814431R2246 INHOUDSOPGAVE Pagina SAMENVATTING INLEIDING Achtergrond: DuboCa/c Aanpak Leeswijzer RESULTATEN MODELLERINGSDATABASE Dataverzamelingsproces, technische modellering, leerervaringen Bereikte resultaten Evaluatie RESULTATEN MILIEUDATABASE Dataverzamelingsproces, leerervaringen Bereikte resultaten Evaluatie CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN Conclusies over bereikte resultaat Conformiteit met de eisen Toepasbaarheid Aanbevelingen REFERENTIES BEGRIPPENLIJST BIJLAGEA. ITEMLIJST BIJLAGE B. BENADERDE LEVERANCIERS EN ORGANISATIES BIJLAGE C. PEDIGREE MATRIX BIJLAGE D. DATAKWALITEIT BIJLAGE E. AANWIJZINGEN VOOR GEBRUIK MILIEU- EN MODELLERINGSGEGEVENS IN DUBOCALC pagina 2 van 83. S

6 INTRON.. referentiedatabase DuboCaic A814431R2246 BIJLAGE F. FORMULIER GEBRUIKERSERVARINGEN pagina 3 van 83. S

7 INTRON -. S referentiedatabase DuboCalc A814431R2246 SAMENVATTING Ontwikkeling van de eerste versie van de DuboCa/c referentiedatabase DuboCa/c is de naam van een software instrument dat Rijkswaterstaat ontwikkelt om milieueffecten van materiaal- en energiegebruik van ontwerpvarianten in de GWW-sector te kunnen bepalen. DuboCalc is gebaseerd op de methode van de milieugerichte levenscyclusanalsye (LCA). DuboCalc maakt gebruik van een algemene referentiedatabase met milieugegevens (gebaseerd op LCA) en modelleringsgegevens (gegevens om de levenscyclus van een ontwerp te beschrijven) van diverse materialen, materieel en processen (ITEMs). De lijst met ITEMs is een geprioriteerde selectie uit een langere lijst, gebaseerd op IbisCalc (kostencalculatie), zie bijlage A. De combinatie INTRON-DHV heeft de eerste versie van de referentiedatabase ingevuld. De eerste versie is bedoeld voor ontwikkelings- en testdoeleinden op praktijkschaal en is grotendeels gebaseerd op openbare bronnen. De markt is nog niet structureel betrokken bij de dataverzameling. Dit is wel voorzien voor toekomstige actualisaties. Voor deze versie zijn gegevens voor de meest gangbare ITEMs verzameld. Vooralsnog zijn onderhoudsprocessen en uitloging niet meegenomen. Resultaten Er zijn drie concrete resultaten verkregen: Een Access bestand met de milieu- en modelleringsgegevens voor DuboCa/c. Hierbij is ook een rapport met verantwoording meegeleverd voor de gebruikers van het Access bestand. Een Simapro bestand waarin de milieugegevens zijn berekend en dat dient voor toekomstig beheer van de milieugegevens (maar ook zelfstandig kan worden gebruikt voor LCA-studies die Rijkswaterstaat uitbesteedt). Ook hierbij is een verantwoordingsrap port geschreven. Het voorliggende rapport met een samenvatting van de bereikte resultaten (procesmatig). Dit rapport is bedoeld voor Rijkswaterstaat als opdrachtgever en ontwikkelaar van DuboCalc. Bereikte datakwaliteit De eerste versie van de DuboCa/c referentiedatabase voldoet grotendeels aan de door Rijkswaterstaat gestelde eisen. Afwijkingen zijn in samenspraak met Rijkswaterstaat tot stand gekomen. Dit rapport bevat aandachtspunten voor het gebruik van de gegevens voor de ontwikkelaars van DuboCa/c. De afwijkingen belemmeren de ontwikkeling van DuboCa/c niet. De datakwaliteit die Rijkswaterstaat vooraf als eis stelde, is in de volgende mate gerealiseerd: modelleringsgegevens: in ca. 9% van de gevallen is de vereiste kwaliteit gehaald Voor 1% van de ITEMS is een opmerking geplaatst over de datakwaliteit. Het betreft met name: - aanleg- en transportscenario's van een aantal materialen en producten (zoals coatings en enkele kunststoffen), door gebrek aan openbare gegevens; pagina 4 van 83 S S

8 INTRON.. referentiedatabase DuboCalc A814431R2246 omrekenfactoren (van stuk naar ton) van lichtmasten, doordat er vele varianten mogelijk zijn en niet duidelijk is welke lichtmast het meest representatief is. milieugegevens: in ca. 5% van de gevallen is de vereiste datakwaliteit gehaald De afwijkingen zijn grotendeels toe te schrijven aan drie oorzaken: - omdat er geen goede LCA-gegevens beschikbaar waren in openbare bronnen voor met name hout, coatings en vezelversterkte kunststoffen; - doordat de LCA-gegevens van de producten in veel gevallen tot stand zijn gekomen door extrapolatie van materiaal-gegevens (conform de opdracht; LCA-gegevens van producten zijn nog niet veel voorhanden); - voor de als 'gemiddelde' betitelde ITEMs (bijvoorbeeld 'kunststof (gemiddeld)') bleek het binnen deze opdracht vaak niet mogelijk een echt gemiddelde of een representatieve waarde te bepalen. Zowel de modelleringsgegevens als de milieugegevens zijn gereviewed. Rijkswaterstaat heeft intern een inhoudelijke review laten uitvoeren voor de modelleringsgegevens. De milieugegevens hebben een interne expert review ondergaan binnen het NTRON-DHV team en een externe expert review door TNO conform ISO 144. De opmerkingen uit de reviews zijn overgenomen voor zover dat mogelijk was binnen de opdracht. De overige opmerkingen zijn verwerkt in de aanbevelingen. Toepasbaarheid van de eerste versie van de DuboCalc referentiedatabase De eerste versie van de algemene referentiedatabase (het Access-bestand) wordt bruikbaar geacht voor twee doeleinden: Ontwikkeling en intern Rijkswaterstaat testen van de LCA-tool DuboCalc in praktijksituaties. De gegevens worden van voldoende kwaliteit geacht om ontwerpen te modelleren en zinvolle uitkomsten te verkrijgen voor pilot projecten. Als basis voor overleg met marktpartijen over inhoud en mogelijke verbetering van de database, danwel over het instrument DuboCa/c (waarvoor een goede basis-database nodig is teneinde oneigenlijke discussies over uitkomsten te voorkomen). Daarnaast wordt het SimaPro-bestand toepasbaar geacht voor: Discussie met de marktpartijen over de aanpak en datakwaliteit van de milieugegevens. Voor specifieke LCA-studies, zolang DuboCalc er nog niet is, en mogelijk ook later voor gevallen waarvoor DuboCalc niet specifiek genoeg is. Bij gebruik van de gegevens - voor testdoeleinden, overleg met de markt of specifieke LCA's - is het van belang de status van de eerste versie van de database goed te communiceren in 5 punten: het feit dat een eerste versie betreft, gebaseerd op openbare gegevens, bedoeld voor testdoeleinden dat de kwaliteit nog niet voldoende wordt geacht voor extern zichtbare besluitvorming (bijvoorbeeld duurzaam aanbesteden) dat de kwaliteit nog onvoldoende is om materiaalkeuzes op te baseren voor de materialen hout, coatings en vezelversterkte kunststoffen pagina 5 van 83

9 INTRON. S referentiedatabaso DuboCalc A8 1443/R2246 dat onderhoud en materiaal-gerelateerde gebruiksprocessen (met name uitloging) nog ontbreken dat belanghebbenden nog niet in de gelegenheid zijn gesteld de gegevens te verbeteren. Voor gebruik van het SimaPro-bestand dient de SimaPro-rapportage [2] te worden gelezen door de LCA-uitvoerder; voor gebruik van het Access-bestand de Access-rapportage [1], waarin de status en beperkingen ook zijn verwoord De eerste versie van de database bevat modelleringsgegevens die voor langere termijn geldig worden geacht, en milieugegevens die nog ca. 5 jaar (tot ca. 27) toepasbaar worden geacht voor bovengenoemde doeleinden. Leerervaringen en aanbevelingen De invulling van de database heeft een groot aantal leerervaringen opgeleverd voor de toekomst, die in dit rapport zijn genoemd en vertaald naar aanbevelingen voor actualisaties (met tijdpad). Samengevat luiden de aanbevelingen als volgt: Onderwerp De ITEM lijst Aanbeveling Uitbreiden: ITEMS n.a.v. de wensen van ontwerpers uit de testrondes met DuboCalc Onderhoud Uitloging Duidelijker definiëren om een betere datakwaliteit te kunnen verkrijgen (m.n. 'gemiddeldes') Modelleringsgegevens Verbeteren gegevens van bouwafval en sloop, i.s.m. de markt Verbeter de default scenario's, die veelal toepassingsafhankelijk zijn, met gegevens uit referentieprojecten waaruit productienormen worden afgeleid, aangevuld met parate kennis en literatuurgegevens. Milieugegevens Verbeteren gegevens (m.n. hout, coatings, vezelversterkte kunststoffen, producten) i.s.m. de markt Verbeteren definitie datakwaliteit, i.s.m. andere ontwikkelingen in Nederland (bijv. MRPI, mmg) Toevoegen gegevens landgebruik, zodra beschikbaar pagina 6 van 83 S S

10 INTRON.. referentiedatabase DuboCalc A8 1443/R2246 Gebruik van de gegevens Aandachtspunten voor de ontwikkeling van - Extern Access bestand Proces van het project DuboCalc opgenomen in dit rapport Cases uitvoeren om gegevens te testen Handhaaf huidige kwaliteitseisen (niet verhogen_op korte termijn) Start dee!projecten met branches voor afstemming over de belangrijkste materialen Verzoek branches om verbetering gegevens hout, coatings, vezelversterkte kunststoffen Start voorlichting en leg contacten met de markt over de toekomstige structuur van actualisatie (zodra DuboCalc is ontwikkeld) Diverse aanbevelingen voor de softwareontwikkeling van de referentiedatabase Toetser vroegtijdig betrekken Vooraf concrete afspraken over diepgang (bijvoorbeeld aan de hand van voorbeelden) pagina 7 van 83..

11 INTRON. S referentiedatabase DuboCalc A8 1443/R INLEIDING 1.1. Achtergrond: DuboCa/c Rijkswaterstaat ontwikkelt een LCA-instrument voor de GWW-sector, genaamd DuboCa/c, waarmee de milieueffecten van materiaal- en energiegebruik van ontwerpvarianten kunnen worden berekend. DuboCa/c bestaat uit een aantal modules die aan elkaar zijn gerelateerd (zie figuur 1): een gebruikersschil, met een invoer- en uitvoermodule databases een rekenmodel. DuboCalc maakt gebruik van een algemene referentiedatabase, dat is een bibliotheek met diverse materialen, materieel en processen voor GWW-werken. Dit worden ITEMs genoemd. De algemene referentiedatabase bevat milieugegevens (gebaseerd op LCA) en modelleringsgegevens (gegevens om de levenscyclus van een ontwerp te beschrijven) voor de ITEMs. Naast de algemene referentiedatabase, kent DuboCalc nog een gebruikersspecifieke database en een projectdatabase. Die zijn niet ingetekend in figuur 1. Algemene referentiedatabase Modellerings database (Access) DuboCalc Gebruikersschil - Invoer - Uitvoer 1 Milieu beheerdatabase (LCA software, SimaPro) Export proce- Milieu database (Access) Rekenmodel dure Figuur 1. Structuur van DuboCa/c en de database Rijkswaterstaat heeft een lijst met ITEMS opgesteld voor de eerste versie van de algemene referentiedatabase. De lijst is een geprioriteerde selectie uit een langere lijst, gebaseerd op IbisCaic. De combinatie INTRON - DHV heeft opdracht gekregen van Rijkswaterstaat om de eerste versie van de algemene referentiedatabase van DuboCa/c te vullen. pagina 8 van 83. S

12 INTRON.. referentiedatabase DuboCaic A814431R2246 S 1.2. Aanpak Voor het vullen van de algemene referentiedatabase voor DuboCalc is door Rijkswaterstaat een Microsoft Access applicatie ontworpen. Voor de invulling ervan is een korte handleiding geschreven, die is opgenomen in de rapportage bij het Access bestand [1]. De modelleringsgegevens voor de eerste versie zijn rechtstreeks in Access ingevuld en verantwoord. Voor de berekening van de milieugegevens (in de vorm van milieuprofielen) is gebruik gemaakt van speciale LCA-software: SimaPro (de milieubeheerdatabase uit figuur 1). Met een exportprocedure (beschreven in het rapport bij het Access bestand [1]) zijn de milieuprofielen geïmporteerd in Access. De verantwoording is rechtstreeks in Access opgenomen (belangrijkste bronnen en keuzes en aannames 1, datakwaliteit). Een inhoudelijke evaluatie van de modellerings- en milieugegevens is beschreven in twee separate rapportages, die zijn bedoeld voor de gebruikers van het SimaPro- en Access-bestand: een inhoudelijke rapportage bij het SimaPro-bestand, waarin de LCA-methodologische aanpak is verantwoord conform ISO [2]; een inhoudelijke rapportage bij het Access-bestand, waarin de invulling van het Access-bestand is beschreven en verantwoord [1]. Het voorliggende rapport bevat een samenvatting van de bereikte resultaten en geeft een procesmatige weerslag van het project in de vorm van leerervaringen en aanbevelingen. Dit rapport is bedoeld voor Rijkswaterstaat als opdrachtgever en ontwikkelaar van DuboCa/c Leeswijzer In hoofdstuk 2 vindt u de aanpak en bereikte resultaten voor de modelleringsdatabase, in hoofdstuk 3 voor de milieudatabase. Hoofdstuk 4 bevat conclusies en aanbevelingen aan Rijkswaterstaat voor de toekomstige ontwikkeling van de databases en het gebruik ervan. Voor de bijlagen is een definitielijst opgenomen. Bijlage A bevat de ITEM lijst. Bijlage B bevat een lijst van marktpartijen die zijn benaderd voor milieugegevens. In bijlage is de Pedigree matrix gedefinieerd die als basis dient voor de datakwaliteitsbeoordeling. Bijlage D bevat een overzicht van de datakwaliteit. In bijlage E zijn aanwijzingen voor gebruik in DuboCalc opgenomen. Bijlage F bevat een formulier om gebruikerservaringen te verzamelen. 1 De verantwoording van de berekeningen van de milieuprofielen is in SimaPro opgenomen. De verantwoording qua bronnen en interpretatie van het item, is in Access opgenomen. pagina 9 van 83

13 INTRON.. e refernntiedatabase DuboCalc A814431R RESULTATEN MODELLERINGSDATABASE In dit hoofdstuk wordt eerst toegelicht welke stappen zijn ondernomen in de dataverzameling en welke procesmatige keuzes en aannames zijn gemaakt (paragraaf 2.1). Vervolgens wordt een samenvatting van de bereikte resultaten gegeven (paragraaf 2.2). Tenslotte wordt in een korte evaluatie aangegeven waar aandachtspunten voor de toekomst liggen (paragraaf 2.3) De inhoudelijke en meer gedetailleerde toelichting op het Access bestand met modelleringsgegevens is gerapporteerd in het de rapportage bij het Access bestand [1] Dataverzamelingsproces, technische modellering, leerervaringen Bronnen Voor de modelleringsgegevens is hoofdzakelijk uitgegaan van literatuur en openbare bestanden. Om redenen van consistentie is zoveel mogelijk gebruik gemaakt van een zelfde bron (hoofdzakelijk van lbiscalc [3] en Elsevier [4]). Combinatie van bronnen geeft meer risico op vermenging van aannames e.d.. De totale bronnerilijst waarvan (ook voor de milieukengetallen) gebruik is gemaakt (vermeld in Access) bevat bijna 1 bronnen. Waar nodig zijn zelfstandig aannames gedaan. Deze zijn verwoord in de modelleringsdatabase en waar relevant ook in het Access rapport. Li Keuzes en aannames Voor de keuzes en aannames is zoveel mogelijk aangesloten bij de belevingswereld van de ontwerper (gebaseerd op kostencalculatiemethodes en besteksschrijven). Er is als volgt te werk gegaan: De keuze van primaire eenheden is hoofdzakelijk gebaseerd op de ontwerppraktijk. De alternatieve eenheid biedt de mogelijkheid andere eenheden te kiezen, bijvoorbeeld om aan te kunnen sluiten bij de weriselijke eenheid voor de milieugegevens. In kostencalculaties (en daarmee ook in de modelleringsgegevens) wordt voor transport naar de bouwplaats uitgegaan van het betrekken van materiaal vanuit een depot of losplaats (de feitelijke keuze ligt doorgaans niet bij de ontwerper). Het transport naar depot of losplaats is verwerkt in de milieugegevens (gelijk aan de kostprijs van producten of materialen). De default afstandentabel die Rijkswaterstaat bij opdracht heeft gegeven, is hierdoor niet gebruikt voor de modelleringsgegevens van DuboCalc, maar wel voor de milieugegevens. Het definiëren van plaats van herkomst, zoals door Rijkswaterstaat is gedaan voor ophoogzanden, is in kostencalculaties van belang voor de kostprijs. Voor de ontwerper is het evenwel niet relevant. Immers, in vrijwel elke locatie in Nederland is voldoende kwalitatief ophoogzand te vinden tegen een redelijke prijs. In de transportafstanden en verwerkingsscenario's (aanleg, transport, sloop, afdank) is daarom de winplaats niet als variabele gebruikt. Wel blijkt pagina 1 van 83..

14 INTRON.. e referentiodatabasc DuboCaic A8 1443/R2246 deze definitie nuttig om de samenstelling van het ophoogzand te bepalen, wat nodig is voor de milieugegevens. De ITEMlijst bevat een selectie van materieel uit de complete IbisCalc lijst (is dus niet compleet). Voor de definitie van transport-, aanleg- en sloopscenario's moest gebruik worden gemaakt van de geselecteerde ITEMs voor materieel. Het niet-compleet zijn van de lijst vormde hierbij een belemmering. Hierdoor is soms een scenario samengesteld met ander materieel dan vermeld in IbisCalc. Voor de meeste scenario's blijkt dat mogelijk door vergelijkbaar materieel te kiezen. Soms is een scenario incompleet doordat ook vergelijkend materieel ontbreekt. Het ontbrekende materieel heeft prioriteit 3, geen prioriteit of het betreft handmatig uitgevoerde werkzaamheden. In die gevallen is aangenomen dat het materieel weinig invloed heeft op het milieuprofiel en om die reden verantwoord kan worden weggelaten. Handwerkzaam heden hebben sowieso geen invloed op de LCA. Het voor de ontwerppraktijk meest wezenlijke ontbrekende materieel en enkele afdankprocessen zijn later alsnog toegevoegd. In een aantal gevallen blijkt het moeilijk gegevens te vinden die goed als default kunnen dienen, met name omdat er vele mogelijkheden bestaan. Dat geldt in sterke mate voor levensduur (sterk afhankelijk van de applicatie), maar ook voor de scenario's, waarvoor meerdere verdedigbare keuzes kunnen worden gemaakt. In veel gevallen is beoordeeld wat de meest logische of meest gangbare toepassing of situatie is, aan de hand van de praktijk van de kostencalculaties. De review door Rijkswaterstaat (zie onderstaand) heeft bijgedragen aan een verscherping van aannames en documentatie. In het project is wel duidelijk geworden dat bij het gebruik van DuboCalc duidelijk moet worden gecommuniceerd dat het defaults betreft. Rijkswaterstaat heeft meerdere aanlegscenario's gevraagd indien die er zijn. Vaak zijn die er, maar zijn ze om meerdere redenen niet vermeld: in de eerste plaats omdat het Access bestand daarvoor niet de ruimte biedt, en verder omdat de keuzemogelijkheden van materieel te beperkt zijn om naar de (vele) mogelijkheden te differentiëren. In de normale ontwerppraktijk zal een ontwerper! kostendeskundige het project analyseren en de scope vaststellen. Op basis hiervan en zijn kennis, zal hij in veel gevallen gebruik maken van de standaard productienormen, in een aantal gevallen zal hij afwijken. Dit is naar mening van de samenstellers van de modelleringsdatabase niet anders dan het beoogde gebruik van DuBoCaic. De randvoorwaarden die een LCA-tool stelt aan de modelleringsgegevens is soms lastig te rijmen met de ontwerppraktijk. Hierdoor is soms een rekenkundige aanname nodig. Dit gold met name voor de levensduur van materialen die doorgaans niet worden vervangen (op 999 jaar gezet). Opname van samenstellingen van beton en asfalt in de modelleringsdatabase, wat werd gevraagd in de offerte, is in samenspraak met Rijkswaterstaat achterwege gelaten. Dit vanwege het feit dat samenstelling van asfaltmengsels niet tot de normale ontwerppraktijk hoort van ontwerpers in de GWW. Rijkswaterstaat heeft daarom geen velden gedefinieerd in de Access applicatie om de samenstelling in te voeren. In principe kan de samenstelling worden opgenomen via de aanlegscenario's, maar dit past niet binnen de systeemgrenzen van LCA (aanlegfase zijn alleen de werkzaamheden op de bouwplaats). Bovendien is dat onlogisch voor de ontwerper, nog los van de vraag of hij de deskundigheid heeft hierin aanpassingen door te voeren. Tenslotte gaan de aanlegscenario's uit van het verbruik van materieel (milieubelasting) en zijn hulpmaterialen pagina 11 van 83..

15 INTRON S S referentiedatabase DuboCaic A814431R2246. (bijvoorbeeld aanbrengen kleeflaag tussen asfaltlagen) niet opgenomen. Deze worden in de normale kostencalculatie praktijk namelijk apart geraamd. Rijkswaterstaat heeft daarom samen met INTRON en DHV samenstellingen geformuleerd, die via de milieugegevens zijn verwerkt. In het vrije tekstveld bij de milieugegevens, is de samenstelling verantwoord. Via DuboCalc moet worden geregeld of en hoe de gebruiker hier inzicht in krijgt. Review Rijkswaterstaat heeft een concept van het Access bestand met de modelleringsgegevens intern beoordeeld en getoetst aan de offerte. Dit is een uitgebreide inhoudelijke en gedetailleerde beoordeling geweest, die ca. 2% besloeg van de tijd die door de adviseurs is besteed aan de verzameling en invulling. Er hebben meerdere gesprekken plaatsgevonden tussen Rijkswaterstaat en DHV - INTRON 2 om punten over en weer te verheideren, waarna Rijkswaterstaat een 2 e en vervolgens 3e beoordeling heeft uitgevoerd op een verbeterde versie. Ook hier kwamen verbeterpunten uit naar voren. Tevens bleek dat er een verschillende perceptie bestond over hetgeen in het vrije tekstveld moet worden vermeld als verantwoording. De verbeterpunten en nadere afspraken over de verantwoording zijn vervolgens verwerkt in de eindversie die aan Rijkswaterstaat is opgeleverd. Het gehele reviewproces is zowel door opdrachtgever als door opdrachtnemer ervaren als een langdurig proces. De opdrachtnemer heeft er drie leerpunten uit gehaald: De toetser zou bij een vervolgproject reeds bij opdrachtverlening betrokken moeten worden (niet pas bij toetsing achteraf). Allereerst om draagvlak te creëren voor de opzet van de database en de uitgangspunten daarbij, maar zeker ook om de scenario's in een vroeg stadium te accorderen en vroegtijdig van gedachten te wisselen met de adviseurs over interpretaties van bijvoorbeeld productienormen. Het is aan te bevelen om als uitgangspunt enkele projecten te nemen, waarvan reeds kostencalculaties zijn gemaakt en die als referentie kunnen dienen. Reden hiervoor is dat veel defaults toepassingsafhankelijk zijn. Uit de referentieprojecten zouden defaults kunnen worden afgeleid met betrekking tot de productienormen, aangepast met parate kennis en literatuurgegevens. In een vervolgproject zou per onderdeel van tevoren de diepgang moeten worden bepaald. Voorbeeld van de vele betonmengsels, waarvan de verschillen mogelijk relevant zijn wat betreft milieueffecten, maar waarvan de defaults niet fundamenteel verschillen (muv hogesterktebeton). Het is dan de vraag of toch geprobeerd moet worden om per betonsoort specifieke defaults te genereren. De review heeft er vooral aan bijgedragen dat keuzes en aannames explicieter zijn gemaakt, wat de toepasbaarheid van de modelleringsdatabase ten goede komt. Het is voor de toekomst aan te bevelen dat Rijkswaterstaat leerervaringen gecoördineerd verzamelt over alle gebruikers, op zodanige manier. 2 gesprek op 4 november; Gerwin Schweitzer, Rutger Voorvelt, John Duijsens, Bart Mante en Agnes Schuurmans; gesprek Gerwin Schweitzer, Rutger Voorvelt en Bart Mante voorjaar 23 pagina 12 van 83

16 INTRON.. referentiedatabase DuboCalc A8 1443/R2246 dat het gebruikt kan worden voor aanbesteding van de actualisatie van de modelleringsdatabase. Dit vindt u terug in hoofdstuk 4, bij de conclusies en aanbevelingen. Verantwoording en rapportage De verzamelde gegevens zijn verantwoord in het Access bestand. Daarvoor is een Vrij tekstveld beschikbaar. Bij aanvang van het project was reeds geconstateerd dat dit een erg algemeen veld is dat niet de ruimte biedt voor een specifieke verantwoording per gegeven. Gedurende het project bleek het inderdaad lastig om alle overwegingen per gegeven en de vermelding van datakwaliteit daarin kwijt te kunnen. Bovendien bleek een aantal overwegingen meer algemeen van aard (zoals afvalscenario's per afvaistroom in plaats van per ITEM). Derhalve is in onderling overleg besloten de algemene verantwoording en datakwaliteit per soort kental te rapporteren in het rapport bij het Access bestand [1]. De verantwoording kan door Rijkswaterstaat als helpbestand worden opgenomen in Access, in afwachting van verdere beslissingen omtrent de wenselijke vorm van verantwoording van de gegevens. Het vrije tekstveld is benut voor een verantwoording van de scenario's. Extra dubo labels Aan de hand van het Nationaal Pakket Duurzaam Bouwen GWW is samen met het projectteam een lijst opgesteld van ITEMs die vanuit dubo-oogpunt zinvol zijn voor de algemene referentiedatabase. De gegevens voor deze ITEMs zijn toegevoegd Bereikte resultaten Tabel 2.1 geeft een algemeen overzicht van de bereikte resultaten. De verbeterpunten zijn uitgewerkt in hoofdstuk 4. De datakwaliteit is in tabel 2.2 nader uitgewerkt. Het Access bestand biedt geen mogelijkheid de datakwaliteit per modelleringsgegeven in te voeren. Vaak is dit ook weinig zinvol, omdat de datakwaliteit voor grote groepen ITEMs hetzelfde is. Daarom is in samenspraak met Rijkswaterstaat besloten de datakwaliteit per soort kental aan te geven. Tabel 2.1. Resultaten eerste versie van modelleringsgegevens in de algemene referentiedatabase voor DuboCa/c -- Bereikte resultaten Verbeter- en aandachtspunten Eenheden en omrekenfactoren Volledig ingevuld conform Geen aanpak kostencalculaties, afgestemd met eenheden milieugegevens Levensduur Volledig ingevuld met meest Geen gebruikelijke toepassingen als referentie. Bij geen vervanging pagina 13 van 83..

17 INTRON.. referentiedatabase DuboCaic A8 1443/R22 46 gedurende de levensduur is 999 jaar aangehouden Samenstellingen Ver-werkt in de milieugegevens Ontsluiten samenstelling via o ubo Caic. Bouwafval Volledig ingevuld, vaak met Specifiekere waarden zijn default waarden bij gebrek aan specifieke gegevens, nauwelijks via openbare bronnen te verzamelen. Verbetering in de toekomst moet door marktpartijen gebeuren. Transport naar bouwplaats Volledig ingevuld conform Afbakening en mogelijke aanpak kostencalculaties, d.w.z. keuzes door gebruiker, in vanaf punt van inkoop (depot, DuboCalc regelen. losplaats ed). Naamgeving ITEMs naar locatie van herkomst moet weloverwogen worden gedaan (niet zinvol voor transport, wel om de samenstelling te kunnen bepalen voor de milieugegevens) Aanlegscenario Eén, meest gebruikelijk, Hoewel met de toevoegingen scenario ingevuld (waar aanleg gedurende het project, de van toepassing is). aanleg goed beschreven is, Samengesteld met beschikbare heeft de ontwerper waarschijnlijk ITEMs voor materieel, behoefte aan meer ITEMs voor materieel. Uitbreiding van de ITEMlijst voor materieel is wenselijk - Sloopscenario Eén, meest gebruikelijk, Het aantal ITEMs voor sloop scenario (waar sioop van toepassing is). Samengesteld met beschikbare ITEMs voor materieel, NB: het betreft de werkzaamheden op de bouwplaats is beperkt. Uitbreiding is op dit moment niet zinvol, omdat de milieugegevens ontbreken. Nader onderzoek naar de milieugegevens is wenselijk zodat de ITEMlijst kan worden uitgebreid. De afbakening (sloopwerkzaamheden op de bouwplaats) is niet zonder meer logisch voor ontwerpers en moet via pagina 14 van 83

18 INTRON. S referentiedatabaso DuboCalc AS 1443/R DuboCa/c worden gecommuniceerd. Afdankscenario Afdankscenario's opgesteld per Communicatie afbakening in materiaalgroep. Enkele DuboCa/c afdankprocessen zijn toegevoegd. Daarvoor hebben de materiaal-items een afvaistroom toegekend gekregen. Transport naar verwerker en de afvalverwerking is verwerkt in de milieugegevens. Tabel 2.1. Datakwaliteit van de modelleringsgegevens in de DuboCa/c database versie 1 (definitie getallen in de Pedigree matrix in bijlage C): Kental - Betrouwbaar- Eenheden en omreken- factoren heid Compleetheid Temporele correlatie Geografische correlatie nv.t. 3 Levensduur Bouwafval Transport naar bouwplaats Aanlegscenario Sloopscenario Afdankscenario Technische correlatie Uitzonderingen De ITEMs waarvoor de datakwaliteit niet voldoende worden geacht, zijn opgenomen in bijlage D in de vorm van commentaar op hetgeen onvoldoende is. Een beoordeling volgens de Pedigree is daaraan niet gegeven, omdat de Pedigree matrix niet goed weergeeft wat er aan de betreffende data schort. Het verder verhogen van de datakwaliteit is naar mening van INTRON - DHV alleen mogelijk wanneer marktpartijen specifiekere data geven. Overigens is het de vraag of verhoging van de kwaliteit wenselijk is. Ook IbisCaic werkt met een kwaliteitsniveau dat vergelijkbaar is met bovenstaande tabel. Door het algemene karakter van de ITEMs en het ontwerpstadium waarin IbisCalc wordt gebruikt, is het weinig zinvol een hogere datakwaliteit te vragen. Pas op besteksniveau lijkt een hogere datakwaliteit wenselijk. pagina 15 van 83 [1

19 IN-TRON 1 referentiedatabase DuboCalc A814431R Evaluatie De modelleringsgegevens voldoen in ca. 9% van de ITEMs aan de door Rijkswaterstaat gestelde kwaliteitseisen. De modelleringsgegevens worden gezien herkomst en consistentie breed toepasbaar en voor langere termijn geldig geacht. In overleg met Rijkswaterstaat is voor de documentatie besloten af te wijken door de verantwoording van een aantal gegevens algemeen te houden. De belangrijkste aandachtspunten voor de toekomst zijn (verder uitgewerkt in hoofdstuk 4): Wat betreft de ITEM-lijst: Achteraf bezien is de selectie van ITEMs voor materieel een ongelukkige keuze geweest voor de modellering van de default scenario's. Hierdoor sluiten de scenario's minder goed aan bij de beleving van de ontwerper. Door de toevoeging van extra ITEMs wordt dit ten dele, maar niet geheel opgelost. Voor de toekomst lijkt het verstandig de gehele IbisCalc lijst met materieel op te nemen. Dit geldt zeker ook voor de nog in te vullen onderhoudsscenario's. Weliswaar betekent dit extra werk voor de verzameling van de milieugegevens, maar er wordt bespaard op de modellering doordat er minder keuzes en afwegingen hoeven te worden gemaakt wat betreft de scenario's. Wat betreft het format voor invulling van de model/erin gsgegevens in de Access appilcatie: Rijkswaterstaat heeft gevraagd bevindingen over de Access appllcatie te rapporteren. Details wat betreft het format zijn vermeld in de rapportage bij het Access bestand [1]. Algemene opmerkingen zijn: Maak de DuboCalc applicatie onafhankelijk van de automatiseringsomgeving (versie en taal (Engelstalig of Nederlandstalig)). Denk verder na over de vastlegging van de verantwoording: deels algemeen (zoals nu het geval is) of per veld. Pas het format zonodig aan. Maak een betere controle van de invoer mogelijk door een volledige set van rapporten mee te leveren die door niet-it deskundigen kunnen worden gebruikt. Maak een invoer tot 5 decimalen achter de komma mogelijk voor de invoer van scenario's. Wat betreft het gebruik van de gegevens: In tabel 2.1 zijn de aandachtspunten voor gebruik in DuboCa/c genoemd. Deze zijn ook opgenomen in de Acces rapportage. Wat betreft uitbreiding en actualisaties: Bezien vanuit de modellering is het volgende wenselijk voor de toekomst: Uitbreiding van de ITEMIIjst materieel naar zoveel mogelijk ITEMs uit IbisCalc Aanvullingen en verbeteringen van de defaults (m.n. bouwafval en sloopgegevens) moeten van marktpartijen of uit specifieke dataverzamelingsprojecten komen. pagina 16 van 83 1

20 INTRON :: referentiedatabase DuboCalc A8 1443/R2246 Geen verhoging van de datakwaliteitseisen in dit stadium. Doe dit pas op het moment dat DuboCa/c voor bestekken wordt gebruikt. Een structurele verzameling van gebruikerservaringen. Wat betreft het review proces De toetser vroeg in het project, bij voorkeur reeds bij opdrachtverlening, betrekken (niet pas bij toetsing achteraf). Het gebruik van referentieprojecten als basis om default scenario's te formuleren. Tevoren de diepgang bepalen, samen met de toetser, bijvoorbeeld met voorbeelden van uitwerkingen. pagina 17van83..

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015. DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015. DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015 DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding Inhoud 1 Aan de slag met DuboCalc Project... 5 1.1 Wat is DuboCalc Project?... 5 1.2 Starten van

Nadere informatie

Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD. G. Jonkers NVVT 28-5-2013

Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD. G. Jonkers NVVT 28-5-2013 Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD G. Jonkers NVVT 28-5-2013 Presentatie Achtergronden duurzaam bouwen Bepalingsmethoden milieuprestatie gebouw LCA Nationale Milieudatabase Duurzaamheid en verf -> een

Nadere informatie

Aluminium, LCA en EPD

Aluminium, LCA en EPD Symposium Duurzaam Aluminium 5 februari 2015 Aluminium, LCA en EPD Harry van Ewijk IVAM UvA BV www.ivam.uva.nl IVAM UvA BV Opgericht in 1993 vanuit de Vakgroep Milieukunde UvA is enige aandeelhouder 15

Nadere informatie

Product Sustainability Indicator

Product Sustainability Indicator Product Sustainability Indicator Waarom een scorecard? Duurzaam bouwen is al lang geen trend meer. De vraag naar duurzame gebouwen groeit en daarmee de vraag naar duurzame producten. Maar wat is een duurzaam

Nadere informatie

Review CO 2 -studie ZOAB Rasenberg

Review CO 2 -studie ZOAB Rasenberg Review CO 2 -studie ZOAB Rasenberg Notitie Delft, maart 2011 Opgesteld door: M.N. (Maartje) Sevenster M.E. (Marieke) Head 2 Maart 2011 2.403.1 Review CO 2 -studie ZOAB Rasenberg 1 Inleiding Binnen de prestatieladder

Nadere informatie

Review(Interne audit) CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO 2 prestatieladder 2.2

Review(Interne audit) CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO 2 prestatieladder 2.2 Review(Interne audit) CO2 reductiesysteem Conform niveau 3 op de CO 2 prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprintberekening 4 2.2. Kwaliteitsmanagement (ISO

Nadere informatie

Participanten Werkgroep. Aannemingsbedrijf Platenkamp BV (E. Veldkamp) Betoncentrale Twenthe (J. Dekker, D. Wintels)

Participanten Werkgroep. Aannemingsbedrijf Platenkamp BV (E. Veldkamp) Betoncentrale Twenthe (J. Dekker, D. Wintels) Participanten Werkgroep Aannemingsbedrijf Platenkamp BV (E. Veldkamp) Betoncentrale Twenthe (J. Dekker, D. Wintels) Cemex Cement Duitsland (W. Remarque) Twentse Recyclings Maatschappij TRM (W. Ekkelenkamp)

Nadere informatie

MKI score van wegen aanleg en onderhoud

MKI score van wegen aanleg en onderhoud MKI score van wegen aanleg en onderhoud Inleiding Duurzaam gebruik van materialen & grondstoffen is onder te verdelen in twee hoofdonderwerpen: Keuze voor materialen & grondstoffen. Hierbij spelen aspecten

Nadere informatie

Taakgebied Bepalen huidige bedrijfsprocessen

Taakgebied Bepalen huidige bedrijfsprocessen Weten wat je doet, maar ook hoe je het doet, is de basis voor elke toekomst. Hoofdstuk 22 Taakgebied Bepalen huidige bedrijfsprocessen V1.1 / 01 september 2015 MCTL v1.1 Hoofdstuk 22... 3 Plaats in het

Nadere informatie

Implementatiescenario voor lidorganisaties

Implementatiescenario voor lidorganisaties Informatiemodel en Gegevensset Federatie Opvang 2011 Implementatiescenario voor lidorganisaties Federatie Opvang, 22 september 2011 versie 1.0 Projectleiding: Projectuitvoering: Mark Clarijs, Informatiemanager

Nadere informatie

Rapporten van de review commissie inclusief opmerkingen van TNO

Rapporten van de review commissie inclusief opmerkingen van TNO TNO-rapport ~ TNO 2014 R10949 Bijlage D ~ 1/6 D Rapporten van de review commissie inclusief opmerkingen van TNO Diarienummer A-2014-0679 Kennisinstituut Duurzaaam Verpakken t.a.v. Hester Klein Lankhorst

Nadere informatie

SBK Nationale Milieudatabase

SBK Nationale Milieudatabase SBK Nationale Milieudatabase Betreft : SBK-procedure opname productdata in de Nationale Milieudatabase Versie : 1.0 Status : Definitief Datum : 1 juli 2011 Stichting Bouwkwaliteit (SBK) Visseringlaan 22b

Nadere informatie

Overzicht en samenhang tussen de verschillende projecten rondom de Nationale Milieudatabase SBK februari 2011

Overzicht en samenhang tussen de verschillende projecten rondom de Nationale Milieudatabase SBK februari 2011 Overzicht en samenhang tussen de verschillende projecten rondom de Nationale Milieudatabase SBK februari 2011 Al enige jaren worden er in de praktijk verschillende instrumenten gebruikt waarmee de materiaalgebonden

Nadere informatie

Review CO2 reductiesysteem 2014-1 ste half jaar 2015. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2

Review CO2 reductiesysteem 2014-1 ste half jaar 2015. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Review CO2 reductiesysteem 2014-1 ste half jaar 2015 Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Management review - invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprint berekening 4

Nadere informatie

5 Opstellen businesscase

5 Opstellen businesscase 5 Opstellen In de voorgaande stappen is een duidelijk beeld verkregen van het beoogde project en de te realiseren baten. De batenboom geeft de beoogde baten in samenhang weer en laat in één oogopslag zien

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol. Datum: dd-mm-jj

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol. Datum: dd-mm-jj BUSINESS CASE: Versie Naam opdrachtgever Naam opsteller Datum: dd-mm-jj Voor akkoord: Datum: LET OP: De bedragen in deze business case zijn schattingen op grond van de nu beschikbare kennis en feiten.

Nadere informatie

Berekening van de standaard CO 2 -emissiefactor aardgas t.b.v. nationale monitoring 2014 en emissiehandel 2014

Berekening van de standaard CO 2 -emissiefactor aardgas t.b.v. nationale monitoring 2014 en emissiehandel 2014 Berekening van de standaard CO 2 -emissiefactor aardgas t.b.v. nationale monitoring 2014 en emissiehandel 2014 Datum 19 december 2013 Status Definitief Pagina 1 van 1 Colofon Projectnaam Jaarlijkse vaststelling

Nadere informatie

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht BESIX Nederland Branch 27 Februari 2014 DEFINITIEVE rapportage - 1 - Documenttitel afvalverwijdering BESIX OVT Utrecht Verkorte documenttitel Voortgangsrapportage

Nadere informatie

Ketenanalyse vrachtwagenleverancier (4.A.1)

Ketenanalyse vrachtwagenleverancier (4.A.1) Ketenanalyse vrachtwagenleverancier (4.A.1) Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 2 REFERENTIES... 2 2. DOELSTELLING VAN DEZE KETENANALYSE... 2 3. BEPALEN VAN DE SCOPE VAN DEZE ANALYSE... 2 4. KETENANALYSE PRODUCTIE

Nadere informatie

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht

ketenanalyse afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht afvalverwijdering BESIX - OVT Utrecht BESIX Nederland Branch 23 februari 2015 DEFINITIEVE rapportage - 1 - Documenttitel afvalverwijdering BESIX OVT Utrecht Verkorte documenttitel Voortgangsrapportage

Nadere informatie

GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering. Heleen Pinkse

GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering. Heleen Pinkse GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering Heleen Pinkse Aanleiding Energiefabriek: Door toepassen van chemicaliën kan energiegebruik van de zuivering verminderen, maar..

Nadere informatie

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1 Review CO2 reductiesysteem Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprintberekening 4 2.2. Kwaliteitsmanagement (ISO 14064-1 hoofdstuk

Nadere informatie

CO 2 managementplan. Jan Knijnenburg B.V. Auteur: Adviseur MVO Consultants. Versie: 1.0. Handtekening autoriserend verantwoordelijk manager

CO 2 managementplan. Jan Knijnenburg B.V. Auteur: Adviseur MVO Consultants. Versie: 1.0. Handtekening autoriserend verantwoordelijk manager CO 2 managementplan Jan Knijnenburg B.V. Auteur: Adviseur MVO Consultants Versie: 1.0 Datum: xx-xx-2015 Handtekening autoriserend verantwoordelijk manager Authorisatiedatum: Naam:.. Inhoud 1 Inleiding...

Nadere informatie

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

De SYSQA dienst auditing. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. De SYSQA dienst auditing Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 8 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3

Nadere informatie

Ketenanalyse zandbak reiniging

Ketenanalyse zandbak reiniging Ketenanalyse zandbak reiniging Voor GKB REALISATIE Boskoop, 17 februari 2014 Versie 2 Pagina 1 van 14 Opdrachtgever: GKB REALISATIE. Middelweg 1 2992 SP Barendrecht Onderzoeksrapport: 3-2013 dec. 2013

Nadere informatie

Green-Consultant - info@green-consultant.nl - Tel. 06-51861495 Triodos Bank NL17TRIO0254755585 - KvK 58024565 - BTW nummer NL070503849B01 1

Green-Consultant - info@green-consultant.nl - Tel. 06-51861495 Triodos Bank NL17TRIO0254755585 - KvK 58024565 - BTW nummer NL070503849B01 1 Bestemd voor: Klant t.a.v. de heer GoedOpWeg 27 3331 LA Rommeldam Digitale offerte Nummer: Datum: Betreft: CO 2 -Footprint & CO 2 -Reductie Geldigheid: Baarn, 24-08-2014 Geachte heer Klant, Met veel plezier

Nadere informatie

Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat

Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat Uitwerking drie scenario's voor Monitor Maatschappelijk Resultaat Datum 24 september 2015 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Scenario 1: Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de vulling van de monitor, met aanvullingen

Nadere informatie

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Directie Gezond en Veilig Werken t.a.v. mevrouw Simone Wiers Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Directie Gezond en Veilig Werken t.a.v. mevrouw Simone Wiers Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Directie Gezond en Veilig Werken t.a.v. mevrouw Simone Wiers Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG Meteren, 11 maart 2015 Rijksstraatweg 69 4194 SK METEREN Postbus

Nadere informatie

Energiebesparing koffieverpakkingen

Energiebesparing koffieverpakkingen Op CE Delft CE lossingen Delft voor Oplossingen milieu, econom voor ie milieu, en technolog economie ie en technologie Oude Delft 180 Oude Delft 180 2611 HH Delft 2611 HH Delft tel: tel: 015 015 2 150

Nadere informatie

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2 Review CO2 reductiesysteem Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprintberekening 4 2.2. Kwaliteitsmanagement (ISO 14064-1 hoofdstuk

Nadere informatie

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Raadsvergadering, 22 april 2008 Voorstel aan de Raad Nr: 228 Agendapunt: 6 Datum: 9 april 2008 Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Onderdeel raadsprogramma:

Nadere informatie

PROJECT INITIATION DOCUMENT

PROJECT INITIATION DOCUMENT PROJECT INITIATION DOCUMENT Versie: Datum: x.x dd-mm-jj DOCUMENTATIE Versie Naam opdrachtgever Naam opsteller Datum: dd-mm-jj Voor akkoord: Datum:. INHOUDSOPGAVE 1. Managementsamenvatting

Nadere informatie

Oplossingsvrij specificeren

Oplossingsvrij specificeren Oplossingsvrij specificeren ir. J.P. Eelants, projectmanager Infrabouwproces CROW Samenvatting De methodiek van oplossingsvrij specificeren richt zich niet alleen op het formuleren van functionele eisen.

Nadere informatie

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer 1. Inleiding Zoetermeer wil zich de komende jaren ontwikkelen tot een top tien gemeente qua duurzaam leefmilieu. In het programma duurzaam Zoetermeer

Nadere informatie

Levenscyclusanalyse voor onderzoekers, ontwerpers en beleidsmakers

Levenscyclusanalyse voor onderzoekers, ontwerpers en beleidsmakers Levenscyclusanalyse voor onderzoekers, ontwerpers en beleidsmakers Levenscyclusanalyse voor onderzoekers, ontwerpers en beleidsmakers R.M. Bras-Klapwijk R. Heijungs P. van Mourik 5-8 Ten geleide Voorwoord

Nadere informatie

Ketenanalyse. Aannemingsbedrijf van der Meer. Datum: 4 december 2014. Pagina 1 van 11

Ketenanalyse. Aannemingsbedrijf van der Meer. Datum: 4 december 2014. Pagina 1 van 11 Ketenanalyse Aannemingsbedrijf van der Meer Datum: 4 december 2014 Status: definitief Pagina 1 van 11 Ketenanalyse Aannemingsbedrijf van der Meer B.V. November 2014 Bedrijfsgegevens Bedrijf: Aannemingsbedrijf

Nadere informatie

SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) activiteiten

SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) activiteiten SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) Inhoud 1. Inleiding... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 2. Bedrijf... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 3. Energieverbruik en energieverbruikers... Fout!

Nadere informatie

Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste

Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste Vermeden broeikaseffect door recycling van e-waste 29-214 Datum: 27 juli 215 Versie: 1.1 In opdracht van: Opgesteld door: Hendrik Bijker Wecycle Laura Golsteijn Marisa Vieira Dit rapport is geschreven

Nadere informatie

Raadsvoorstel (gewijzigd) 26 september 2013 AB13.00729 RV2013-062

Raadsvoorstel (gewijzigd) 26 september 2013 AB13.00729 RV2013-062 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel (gewijzigd) 26 september 2013 AB13.00729 RV2013-062 Gemeente Bussum Besluit nemen over advies effectmeting Inkoop en inhuur van de rekenkamercommissie

Nadere informatie

Ketenanalyse project Kluyverweg. Oranje BV. www.oranje-bv.nl. Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0. Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015

Ketenanalyse project Kluyverweg. Oranje BV. www.oranje-bv.nl. Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0. Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015 Ketenanalyse project Kluyverweg Oranje BV Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0 Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015 Handtekening autoriserend verantwoordelijk manager Autorisatiedatum: 3-12-2015 Naam

Nadere informatie

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen?

2. Wat zijn per sector/doelgroep de algemene inzichten ten aanzien van de inhoud van de continuïteitsplannen? Samenvatting Aanleiding en onderzoeksvragen ICT en elektriciteit spelen een steeds grotere rol bij het dagelijks functioneren van de maatschappij. Het Ministerie van Veiligheid en Justitie (hierna: Ministerie

Nadere informatie

Rapport 16 oktober 2014

Rapport 16 oktober 2014 CO 2 -EMISSIE INVENTARIS SCOPE 1 EN 2 OVER 2014 AANEMINGSBEDRIJF VAN DER ZANDEN BV EN VAN DER ZANDEN MILIEU BV IN HET KADER VAN DE CO 2 -PRESTATIELADDER Rapport 16 oktober 2014 INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING...

Nadere informatie

Definitie. Wat is Duurzaamheid?

Definitie. Wat is Duurzaamheid? Duurzaamheid Definitie Wat is Duurzaamheid? Waarom is duurzaamheid belangrijk? Bevolkingsgroei 7naar 9Miljard Waarom is duurzaamheid belangrijk? Grondstofschaarste Waarom is duurzaamheid belangrijk? Ontbossing

Nadere informatie

CO 2 HANDBOEK RASENBERG INFRA

CO 2 HANDBOEK RASENBERG INFRA CO 2 HANDBOEK RASENBERG INFRA Onderwerp Organisatie O 2 handboek : Rasenberg Infra INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING... 3 2 AFBAKENING... 4 2.1 INLEIDING... 4 2.2 ORGANISATORISCHE AFBAKENING... 4 2.3 ENERGIESTROMEN...

Nadere informatie

Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam. Wat doen we zelf. Ministerie van Infrastructuur en Milieu

Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam. Wat doen we zelf. Ministerie van Infrastructuur en Milieu Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam Wat doen we zelf 2 1 Doel Duurzaam Inkopen: Gebruik maken van inkoopproces om opdrachtnemers aan te zetten tot leveren

Nadere informatie

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak Inhuur in de Kempen Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden Onderzoeksaanpak Rekenkamercommissie Kempengemeenten 21 april 2014 1. Achtergrond en aanleiding In gemeentelijke organisaties met een omvang als

Nadere informatie

CO 2 Managementplan. Eti BV. Autorisatiedatum: 25-02-2016 Versie: 1.0. Handtekening autoriserend verantwoordelijke manager:

CO 2 Managementplan. Eti BV. Autorisatiedatum: 25-02-2016 Versie: 1.0. Handtekening autoriserend verantwoordelijke manager: CO 2 Managementplan Eti BV Auteur: John Nannings Autorisatiedatum: 25-02-2016 Versie: 1.0 Handtekening autoriserend verantwoordelijke manager: CO 2 Managementplan 2.C.2 & 3.B.2 Inhoud 1 INLEIDING... 3

Nadere informatie

GEMEENTE NUTH Raad: 7 februari 2012 Agendapunt: RTG: 24 januari 2012

GEMEENTE NUTH Raad: 7 februari 2012 Agendapunt: RTG: 24 januari 2012 Reg.nr: FLO/2011/18042 Pagina 1 van 5 GEMEENTE NUTH Raad: 7 februari 2012 Agendapunt: RTG: 24 januari 2012 AAN DE RAAD Onderwerp: Uitwerking opties realisatie tweede hockeyveld Kollenberg Nuth 1. Samenvatting

Nadere informatie

Energie management Actieplan

Energie management Actieplan Energie management Actieplan Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.2 Auteur: Mariëlle de Gans - Hekman Datum: 30 september 2015 Versie: 1.0 Status: Concept Inhoudsopgave 1 Inleiding... 2 2 Doelstellingen...

Nadere informatie

2. Overall scope Bouwkundig Versterken 250 Schadegevallen

2. Overall scope Bouwkundig Versterken 250 Schadegevallen NOTITIE AANPAK BOUWKUNDIG VERSTERKEN URGENTE SCHADEGEVALLEN 1. Inleiding In deze notitie wordt de scope en de aanpak van het bouwkundig versterken van 250 schadegevallen op hoofdlijnen toegelicht. In paragraaf

Nadere informatie

REFERENTIE BIJLAGE 1 PRA-FORMULIER BIJLAGE 2 INTERACTIE MATRIX (VOORBEREIDING PRA

REFERENTIE BIJLAGE 1 PRA-FORMULIER BIJLAGE 2 INTERACTIE MATRIX (VOORBEREIDING PRA Werkinstructie : HSEW Blz. : 1 van 10 INDEX 1 SCOPE 2 DOEL 3 PROCEDURE 3.1 Inleiding: 3.2 Voorwaarden: 3.3 Organisatie: 3.4 Werkwijze 3.4.1 PRA-0 3.4.2 PRA-1 3.4.3 PRA-2 3.4.4 Toll-gate 4 UITKOMST 5 RAPPORTAGE

Nadere informatie

Functionele Specificatie DuboCalc. Maart 2010

Functionele Specificatie DuboCalc. Maart 2010 Functionele Specificatie DuboCalc Maart 2010 DOCUMENT NUMMER : NWP0800100-FS VERSIE : 13.01 STATUS : Definitief DOCUMENT DATUM : Maart 2010 Deze Functionele Specificatie is het product van een projectteam,

Nadere informatie

Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1)

Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1) Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1) Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 2 2. DOELSTELLING VAN DEZE KETENANALYSE... 2 3. BEPALEN VAN DE SCOPE VAN DEZE ANALYSE... 2 4. KETENANALYSE OPNEMEN EN OPVOLGEN

Nadere informatie

VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR

VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR datum vergadering 17 juni 2010 auteur Daniëlle Vollering telefoon 033-43 46 133 e-mail dvollering@wve.nl afdeling Staf behandelend bestuurder drs. J.M.P. Moons onderwerp agendapunt Uitkomst en benutting

Nadere informatie

Leidraad bij de aanschaf van persoonlijke beschermingsmiddelen Keuze, gebruik, reiniging en onderhoud

Leidraad bij de aanschaf van persoonlijke beschermingsmiddelen Keuze, gebruik, reiniging en onderhoud Leidraad bij de aanschaf van persoonlijke beschermingsmiddelen Keuze, gebruik, reiniging en onderhoud Het aanschaffen van systemen en producten die een bepaalde veiligheid moeten waarborgen kan niet vergeleken

Nadere informatie

CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2. Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C. Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0

CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2. Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C. Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0 CO 2 Managementplan Energie meetplan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2 Jade Beheer B.V. OFN OFS 2C Auteur: Coert van Maren Autorisatiedatum: 19-03-2016 Versie: 1.0 CO 2 management plan 2.C.2 & 3.B.2 & 4.A.2 1 Inhoud

Nadere informatie

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting xvii Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting Samenvatting IT uitbesteding doet er niet toe vanuit het perspectief aansluiting tussen bedrijfsvoering en IT Dit proefschrift is het

Nadere informatie

Rekenkamercommissie Oostzaan

Rekenkamercommissie Oostzaan Rekenkamercommissie Oostzaan Jaarverslag 2010 Missie Rekenkamercommissie De rekenkamer heeft de ambitie om door middel van haar onderzoeken een positieve bijdrage te leveren aan de kwaliteit van het bestuur

Nadere informatie

Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam"

Ketenanalyse Afval in project Nobelweg te Amsterdam Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 4.A.1_2 Ketenanalyse afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 1/16 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Van

Nadere informatie

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2

Review CO2 reductiesysteem. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Review CO2 reductiesysteem Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprintberekening 4 2.2. Kwaliteitsmanagement (ISO 14064-1 hoofdstuk

Nadere informatie

KETENANALYSE DIESELVERBRUIK SCOPE 3 EMISSIE

KETENANALYSE DIESELVERBRUIK SCOPE 3 EMISSIE KETENANALYSE DIESELVERBRUIK SCOPE 3 EMISSIE Erp, december 2014 Opgesteld door: R. Kanner (intern) A. Heerkens (extern) Geaccordeerd door: B. Kerkhof Namens de directie INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING 1.1 Scope

Nadere informatie

Ketenanalyse ophoogzand voor MNO Vervat

Ketenanalyse ophoogzand voor MNO Vervat DEFINITIEVE RAPPORTAGE Ketenanalyse ophoogzand voor MNO Vervat Betrokkenen: John Kerstjens Sander Hegger Maxim Luttmer MNO Vervat Groep Vestiging Rotterdam, november 2010 Rapportage Ketenanalyse ophoogzand

Nadere informatie

1 Calculatie XE, 9.00 update 16 2

1 Calculatie XE, 9.00 update 16 2 1 Calculatie XE, 9.00 update 16 2 1.1 Nieuw: Uitbreidingen n.a.v de ARW 2012 2 1.1.1 Beschrijving / doel 2 1.1.2 Instelling(en) 4 1.1.3 RAW inschrijfstaat rapportage 6 1.1.4 RAW inschrijfstaat rapportage

Nadere informatie

INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 610 HET IN AANMERKING NEMEN VAN DE INTERNE AUDITWERKZAAMHEDEN

INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 610 HET IN AANMERKING NEMEN VAN DE INTERNE AUDITWERKZAAMHEDEN INTERNATIONALE CONTROLESTANDAARD 610 HET IN AANMERKING NEMEN VAN DE INTERNE AUDITWERKZAAMHEDEN INHOUDSOPGAVE Paragrafen Inleiding... 1-4 Reikwijdte en doelstellingen van de interne audit... 5 Verhouding

Nadere informatie

1 Inleiding. Buro Cleijsen Pagina 1 van 9

1 Inleiding. Buro Cleijsen Pagina 1 van 9 1 Inleiding In het kader van het behalen van niveau 4 op de CO2-Prestatieladder voert de KoningGroep twee analyses uit van een GHG (Green House Gas) genererende keten. De dominantie analyse en de keten

Nadere informatie

Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer

Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer Stortgasemissies Duurzaam Stortbeheer 1 Eind rapport ECOFYS Ecofys Nethexiands BV KAnaalweg 16-A 0 Box 8408 3503 8K Utrecnt he Netherlands T +31(0)306623300 F. 631 (0) 30 66 23 301 E. irxo ecofys corn

Nadere informatie

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review. Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review. Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2 Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2 Toelichting bij de criteria voor het beoordelen van de kwaliteit van een

Nadere informatie

Resultaat Toetsing TNO Lean and Green Awards

Resultaat Toetsing TNO Lean and Green Awards ID Naam Koploper Datum toetsing 174 M. Van Happen Transport BV 2-4-2012 Toetsingscriteria 1. Inhoud en breedte besparingen 2. Nulmeting en meetmethode 3. Haalbaarheid minimaal 20% CO2-besparing na 5 jaar

Nadere informatie

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau.

Rapportage. Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008. Alphen-Chaam. Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau. 1 Rekenkamercommissie Alphen-Chaam / Baarle-Nassau Rapportage Effectmeting naar onderzoek Weten waarom uit 2008 Alphen-Chaam 7 juli 2011 W E T E N W A A R O M A L P H E N - C H A A M 2 1 Inleiding De Rekenkamercommissie

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Jeugdgezondheidszorg

Werkinstructies voor de CQI Jeugdgezondheidszorg Werkinstructies voor de 1. De vragenlijst Waarvoor is de CQI JGZ bedoeld? De CQI Jeugdgezondheidzorg (CQI JGZ) is bedoeld om de kwaliteit van zorg rond de jeugdgezondheidzorg te meten vanuit het perspectief

Nadere informatie

voor werkgevers Handleiding Benefits-Plaza

voor werkgevers Handleiding Benefits-Plaza Handleiding Benefits-Plaza voor werkgevers 1. Indienstmelding 2. Uitdienstmelding 3. Wijziging bestaande werknemer 4. Documenten toevoegen 5. Verzenden wijzingen 6. Samenstellen overzichten 7. Historie

Nadere informatie

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D Auteur : P. van der Meer, Ritense B.V. Datum : 17 juli 2008 Versie : 1.3 2008 Ritense B.V. INHOUD 1 VERSIEBEHEER...1 2 PROJECT

Nadere informatie

Ketenanalyse stalen buispalen 2013

Ketenanalyse stalen buispalen 2013 Ketenanalyse stalen buispalen Genemuiden Versie 1.0 definitief \1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Leeswijzer 3 De -prestatieladder 4.1 Scopes 4. Niveaus en invalshoeken 5 3 Beschrijving van de waardeketen

Nadere informatie

Betreft: Commentaar RJ-Uiting 2013-8 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector

Betreft: Commentaar RJ-Uiting 2013-8 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector Raad voor de Jaarverslaggeving Antonio Vivaldistraat 2-8 1083 HO AMSTERDAM Zeist, 15 mei 2013 Betreft: Commentaar RJ-Uiting 2013-8 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke

Nadere informatie

Service Level Agreement (SLA)

Service Level Agreement (SLA) Service Level Agreement (SLA) Marcel Spruit Wat is een SLA Een SLA (Service Level Agreement) is een schriftelijke overeenkomst tussen een aanbieder en een afnemer van bepaalde diensten. In een SLA staan,

Nadere informatie

www.cwtsbv.nl Page 2 18 november 2014 CWTS B.V. Centre for Science and Technology Studies, Leiden University

www.cwtsbv.nl Page 2 18 november 2014 CWTS B.V. Centre for Science and Technology Studies, Leiden University REPORT Onderzoek naar unieke uitvindingen zoals beschreven in octrooifamilies gebaseerd op onderzoek van TO2-instituten en hun medewerkers in de periode 2001-2010 www.cwtsbv.nl Page 2 18 november 2014

Nadere informatie

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek.

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. In de BEROEPSCOMPETENTIES CIVIELE TECHNIEK 1 2, zijn de specifieke beroepscompetenties geformuleerd overeenkomstig de indeling van het beroepenveld.

Nadere informatie

Let op: Een dossier waar geen enkel profiel is toegekend zal ALTIJD gevonden worden, anders zou het als het ware verloren raken.

Let op: Een dossier waar geen enkel profiel is toegekend zal ALTIJD gevonden worden, anders zou het als het ware verloren raken. 6.11 Speciale Dossier Gegevensvelden 6.11.1 Dossier-Profielen In Facts! Kunnen door middel van profielen bepaalde tabelwaarden onzichtbaar worden gemaakt voor gebruikers. Het gebruik van profielen voor

Nadere informatie

Oplegvel. 1. Onderwerp Informatiemanagement Jeugdhulp. 2. Rol van het samenwerkingsorgaan

Oplegvel. 1. Onderwerp Informatiemanagement Jeugdhulp. 2. Rol van het samenwerkingsorgaan In Holland Rijnland werken samen: Alphen aan den Rijn, Hillegom, Kaag en Braassem, Katwijk, Leiden, Leiderdorp, Lisse, Nieuwkoop, Noordwijk, Noordwijkerhout, Oegstgeest, Teylingen, Voorschoten en Zoeterwoude

Nadere informatie

CO 2 -Prestatieladder

CO 2 -Prestatieladder CO 2 -Prestatieladder Energiemanagement actieplan Schilderwerken De Boer Obdam B.V. 2015 Op basis van de internationale norm ISO 50001 4.4.3, 4.4.4, 4.4.5, 4.4.6, 4.6.1 en 4.6.4 Auteur(s): R. de Boer (Schilderwerken

Nadere informatie

Advies Commissie Parameters

Advies Commissie Parameters Advies Commissie Parameters Voorstel tot herziening van verwachte rendementen Sprenkels&Verschuren Maart 2014 Copyright 2014 Sprenkels & Verschuren. Geen enkele reproductie van het document of een deel

Nadere informatie

Vermeden CO 2 emissies door recycling van e-waste

Vermeden CO 2 emissies door recycling van e-waste Vermeden CO 2 emissies door recycling van e-waste Monitoring 2013 Datum: 6-5-2014 Versie: Eindrapport Project nummer: CL1039 In opdracht van: Hendrik Bijker, Wecycle. Uitgevoerd door: Jorrit Leijting,

Nadere informatie

Review CO2 reductiesysteem

Review CO2 reductiesysteem Review CO2 reductiesysteem Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.2 2.A.2_1 Review CO2 reductiesysteem 09-07-2015 1/10 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprint berekening

Nadere informatie

Handleiding helpdesk. Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark

Handleiding helpdesk. Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark Datum: 08-10-2014 Versie: 1.0 Auteur: Inge van Sark Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Beheer helpdesk... 3 1.1. Settings... 3 1.2. Applicaties... 4 1.3. Prioriteiten... 5 1.4. Gebruik mailtemplates...

Nadere informatie

Whitepaper. One language, one source, one truth

Whitepaper. One language, one source, one truth Whitepaper One language, one source, one truth Contact Voor meer informatie of een demo kunt u contact opnemen met John Vermolen of Bas de Graaf: 06-53943650 / 06-53289168 Postbus 79075, 1070 NC Amsterdam

Nadere informatie

CO2 impact kringloopbedrijven

CO2 impact kringloopbedrijven CO2 impact kringloopbedrijven CO2 besparing gerealiseerd in 2014 door Stichting Aktief Dhr. G. Berndsen Gildenstraat 43 7005 bl Doetinchem Tel. 0314330980 g.berndsen@aktief-groep.nl Samenvatting Met 1

Nadere informatie

Registratie Data Verslaglegging

Registratie Data Verslaglegging Sjablonen Websupport Registratie Data Verslaglegging Websites Inrichtingen Video solutions Rapportages Consultancy Imports Helpdesk Exports Full Service Dashboards Registratie Koppelen en controleren De

Nadere informatie

CO₂ Initiatieven. J.M. de Wit Groenvoorziening BV. Hazerswoude-Rijndijk 03-09 2015. Marco Hoogenboom. Afdeling KAM.

CO₂ Initiatieven. J.M. de Wit Groenvoorziening BV. Hazerswoude-Rijndijk 03-09 2015. Marco Hoogenboom. Afdeling KAM. CO₂ Initiatieven J.M. de Wit Groenvoorziening BV Hazerswoude-Rijndijk 03-09 2015 Marco Hoogenboom. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: Project Biomeiler september 2015 Deelnemers; Bedrijf:

Nadere informatie

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties 2 Supportdesk Pro Introductie Inhoudsopgave I Supportdesk Pro 3 1 Inleiding... 3 2 Werkwijze... 3 II Zaken 4 1 Introductie... 4 2 Zaken beheren... 4 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 4 Verwerken...

Nadere informatie

Samenvatting globaal ontwerp Basisregistraties Doelstellingen. Aspect systemen

Samenvatting globaal ontwerp Basisregistraties Doelstellingen. Aspect systemen Samenvatting globaal ontwerp Basisregistraties Doelstellingen Doelstellingen uit plan van aanpak (plan van aanpak d.d.11 maart 2002): Het creëren van (keuze)mogelijkheden om het inzicht te vergroten in

Nadere informatie

Inspanning voor. duurzame. betonproducten

Inspanning voor. duurzame. betonproducten Inspanning voor duurzame betonproducten 1 Een duurzame wereld begint bij jezelf. Beton is en blijft een belangrijk en populair bouwmateriaal. Dit betekent dat we meer aandacht moeten geven aan het verduurzamen

Nadere informatie

Plan van Aanpak Pilot

Plan van Aanpak Pilot Plan van Aanpak Pilot DBK-applicaties Beproeven compatibiliteit DBK-applicaties op innovatieplatform voor de Veiligheidsregio s Status : concept Versienummer : V0.2 Datum : Augustus 2012 Blad : 2 / 6 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Notitie effect- en inzetstudie wijkcoaches Velve Lindenhof

Notitie effect- en inzetstudie wijkcoaches Velve Lindenhof Notitie effect- en inzetstudie wijkcoaches Velve Lindenhof Pieter-Jan Klok Bas Denters Mirjan Oude Vrielink Juni 2012 Inleiding Onderdeel van het onderzoek zou een vergelijkende studie zijn naar de effectiviteit

Nadere informatie

Huiberts BV. Review CO 2 reductiesysteem 2.A.2_1. Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.2

Huiberts BV. Review CO 2 reductiesysteem 2.A.2_1. Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.2 Huiberts BV Review CO 2 reductiesysteem 2.A.2_1 Conform niveau 3 op de CO 2 -prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Invalshoek A: Inzicht 4 2.1. Footprintberekening 2.2. Kwaliteitsmanagement

Nadere informatie

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Plan van aanpak Rekenkamer Maastricht februari 2007 1 1. Achtergrond en aanleiding 1 De gemeente Maastricht wil maatschappelijke doelen bereiken.

Nadere informatie

Deze notitie bevat geen inhoudelijke resultaten en referenties. Deze zijn vanwege projectgevoeligheid niet in deze publicatie opgenomen.

Deze notitie bevat geen inhoudelijke resultaten en referenties. Deze zijn vanwege projectgevoeligheid niet in deze publicatie opgenomen. notitie Alexanderstraat 21 Postbus 85948 2508 CP Den Haag 070 370 07 00 www.witteveenbos.nl onderwerp project - opdrachtgever projectcode referentie opgemaakt door CO 2 ketenanalyse 'Project Afsluitdijk'

Nadere informatie

Aan de commissie: Algemeen bestuur en middelen Datum vergadering: 22 maart 2007 Agendapunt: Aan de Raad. Made, 13 februari 2007

Aan de commissie: Algemeen bestuur en middelen Datum vergadering: 22 maart 2007 Agendapunt: Aan de Raad. Made, 13 februari 2007 Aan de Raad Made, 13 februari 2007 Aan de commissie: Algemeen bestuur en middelen Datum vergadering: 22 maart 2007 Agendapunt: Raadsvergadering: 12 april 2007 Onderwerp: Diagnose Integrale Veiligheid gemeente

Nadere informatie

Inhoud. Ketenanalyse prefab betonproducten GMB 2

Inhoud. Ketenanalyse prefab betonproducten GMB 2 Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Stap 1: Uitwerking van de waardeketen... 4 2.1 Grondstoffen... 4 2.2 Transport naar betoncentrale... 4 2.3 Prefab betoncentrale... 4 2.4 Transport naar het project... 5 2.5 Gebruikersfase

Nadere informatie