Acute neurologische problemen Nascholing neuro-oncologie Judith de Bont Kinderneuroloog
Acute neurologische problemen Neuro-oncologie Verhoogde intracraniële druk/inklemming Hydrocefalus Epilepsie Neurologische uitval
Lokalisatie van hersentumoren
Verhoogde intracraniële druk
Verschillende compartimenten
Monroe-Kellie principe
Oorzaken van verhoogde intracraniële druk Pathologisch proces Locale massa Verstoorde liquorcirculatie Gestoorde afvloed veneuze sinussen Diffuse hersenzwelling Voorbeelden in neuro-oncologie Tumor, bloeding in tumor Obstructieve hydrocefalus door tumor Sinustrombose Uitgebreide metastasering
Symptomen verhoogde intracraniële druk Hoofdpijn Frontaal, verergert na liggen en hoesten. Vermindert na braken Misselijkheid en braken Veranderde mentale toestand Verwardheid, onrust, lethargie, vertraagd denken Verminderd bewustzijn/sufheid Glasgow Coma schaal Altijd follow up in de tijd Visusklachten Pupilreacties Verminderde visus Uitval n. abducens/dubbelzien papiloedeem
Veranderde mentale toestand/bewustzijn Let op: afhankelijk van leeftijd!
Glasgow Coma Scale https://youtu.be/fihnmex6rqk https://youtu.be/0piscxghm5m
Visusklachten bij verhoogde intracraniële druk Wazig zien (papiloedeem) Dubbelzien N. abducens (VI) parese
Visusklachten II Dubbelzien N. oculomotorius (III) parese
Visusklachten II Pupilreacties
Verdere toename van intracraniële druk Dreigende inklemming Vitale kenmerken Bradycardie Toename hypertensie, met name wijde polsdruk Irregulaire ademhaling (neurogeen) Apnoes Hyperthermie Trias van Cushing Maar inklemming kan ook voorkomen bij normale druk!
Gevolgen van hoge intracerebrale druk/ inklemming Necrose van hersenweefsel Compressie van bloedvaten -> ischemie Compressie van zenuwen Overlijden, bv als gevolg van compressie hersenstam
Inklemmingssyndromen
Klinische verschijnselen?? Inklemming
1. Subfalciene inklemming (cingulate) Verplaatsing van gyrus cinguli onder de falx cerebri door. Klinische verschijnselen Verminderd bewustzijn Hoofdpijn Contralaterale parese/paralyse van het been (ischemie a. cerebri ant.) Kleine, reactieve pupillen Vaak precursor van andere types van inklemming Oorzaken Ruimte-innemende lesie in 1 hemisfeer
2. Centrale inklemming Verplaatsing van de cerebrale hemisferen en basale kernen naar beneden met verplaatsing van het diencefalon en temporaalkwabben door het tentorium Klinische verschijnselen Verminderd bewustzijn Middelgrote gefixeerde pupillen Onvermogen tot omhoog kijken (sunsetfenomeen) Cheyne Stokes ademhaling Bloeding a. basilaris (Durret bloeding) Diabetes insipidus Decorticatie
3. Uncale (transtentoriële) inklemming Verplaatsing van het mediale deel van de temporaalkwab naar beneden richting het cerebellum. Klinische verschijnselen Ipsilaterale pupildilatatie Externe ophthalmoplegie Contralaterale hemiparese Bewustzijn wisselend Decerebratie/decorticatie Compressie a. cerebri posterior (gezichtsvelduitval) Oorzaken Ruimte-innemende lesie in 1 hemisfeer
4. Tonsillaire inklemming Neerwaartse verplaatsing en inklemming van de cerebellaire tonsillen ter plaatse van het foramen magnum. Klinische verschijnselen Hoofdpijn, stijfheid van de nek, ataxie Hypertensie Bradycardie Bradypneu Coma Bilaterale dysesthesie armen Decerebratie/decorticatie Oorzaken Massa in de achterste schedelgroeve
Behandeling van dreigende inklemming Verlagen intracraniële druk en/of verhogen veneuze afvloed Elevatie hoofd 30 graden Drainage liquor (ventriculostomie, externe ventrikeldrain) Voorkom hypotensie en koorts Hyperventilatie Sedatie Mannitol, hypertoon zout Corticosteroiden (vermindering oedeem, vermindering CSF productie) Decompressie craniectomie
Take home messages Hersentumoren kunnen aanleiding geven tot verhoogde intracerebrale druk Door ruimte innnemende werking Door secundaire hydrocefalus Belangrijke parameters als uiting van verhoogde druk Bewustzijn/gedrag Misselijkheid/hoofdpijn Visusklachten Vitale parameters Pupillen niet alleszeggend
Vragen?
Acute neurologische problemen Neuro-oncologie Verhoogde intracraniële druk/inklemming Hydrocefalus Epilepsie Neurologische uitval
Epilepsie door hersentumor Verhoogde Focale aanvallen intracraniële vs gegeneraliseerde druk/inklemming aanvallen Hydrocefalus Behandeling Epilepsie Neurologische Coupeermedicatie uitval Stesolid Midazolam Onderhoudsbehandeling
Acute neurologische problemen Neuro-oncologie Verhoogde intracraniële druk/inklemming Hydrocefalus Epilepsie Neurologische uitval