Aanbiedingsbrief. Aan de raad.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Aanbiedingsbrief. Aan de raad."

Transcriptie

1 Sector: Bestuursdienst Kerkrade, 14 december 2011 Aanbiedingsbrief Aan de raad. nr. 11it00886 Hierbij bieden wij u ter overweging en beslissing een ontwerpbesluit, nr. 11Rb061 inzake Nota Reserves en Voorzieningen 2011 aan. In de nota van toelichting, nr. 11Tl050, die het ontwerpbesluit vergezelt, zijn de overwegingen en nadere gronden aangegeven waarop het ontwerpbesluit berust. Het college, De secretaris, J.J.M. Som Mr. C.M. Kuikman

2 Ontwerpbesluit Nr.: 11Rb061 De raad van de gemeente Kerkrade; overwegende, dat de huidige Nota Reserves en Voorzieningen 2007 actualisatie behoeft; gelezen, de nota van toelichting, nr. 11Tl050, behorende bij dit besluit; het verslag van bevindingen van de raadscommissie Algemene Zaken en Middelen d.d ; gelet op, beleidsveld: diverse gemeentelijk/regionaal beleidskader: Financiële verordening ex artikel 212 Gemeentewet wetsartikel: Besluit Begroting en Verantwoording, diverse artikelen b e s l u i t : I. De Nota Reserves en Voorzieningen 2011 vast te stellen inclusief de daarin weergegeven kaders, onder intrekking van de Nota Reserves en Voorzieningen 2007; II. In te stemmen met de verwerking van de mutaties zoals weergegeven in tabel 2 van paragraaf 3 en het saldo van te betrekken bij het rekeningresultaat Aldus vastgesteld door de raad der gemeente Kerkrade, in zijn openbare vergadering d.d De voorzitter van de raad, De griffier, J.J.M. Som. mr. drs. H.J.W. Jacobs-van Dongen.

3 Nota van toelichting Nr.: 11Tl050 Kerkrade, 14 december 2011 Onderwerp: Nota Reserves en Voorzieningen 2011 Behorend bij ontwerpbesluit nr: 11Rb061 Aanleiding van het besluit De huidige Nota Reserves en Voorzieningen 2007 behoeft actualisatie. In de Financiële verordening gemeente Kerkrade ex. art.212 is in artikel 11 bepaald dat minimaal vierjaarlijks een (bijgestelde) nota reserves en voorzieningen aan de raad wordt aangeboden, in dit geval dus Doelstelling Voldoen aan wettelijke bepalingen alsmede het voldoen aan het eigen beleidskader rondom reserves en voorzieningen. Verder de bestaande reserves en voorzieningen te bezien op hoogte en noodzaak. Financiële consequenties Een bedrag van per saldo valt vrij en kan worden betrokken bij het rekeningresultaat Adviesorganen/inspraak N.v.t. Informatie/Communicatie N.v.t. Motivering van het besluit (afwegingen) Met het vaststellen van de Nota Reserves en Voorzieningen 2011 wordt voldaan aan bovengenoemde doelstellingen.

4 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 Nota reserves en voorzieningen 2011 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Kaders en wijzigingen daarin 3. Overzicht wijzigingen per reserve en voorziening 4. Financiële samenvatting 5. Beslispunten Bijlage 1. Bijlage 2. Bijlage 3. Bijlage 4. Relevante kaders wet- en regelgeving Recapitulatie veranderingen NRV2007 tot heden Nadere toelichting reserves en voorzieningen (huidige situatie) Staat van reserves en voorzieningen begroting (peil oktober, geactualiseerd met mutaties in deze nota) 1. Inleiding Het Kerkraads beleid omtrent weerstandsvermogen, reserves en voorzieningen en het afdekken van risico s is met name vastgelegd in de door de raad vastgestelde Nota Reserves en Voorzieningen In de vigerende Kerkraadse Financiële verordening zijn conform artikel 212 van de Gemeentewet vastgelegd de uitgangspunten voor het financieel beleid, het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van de gemeente Kerkrade. Artikel 11 van die verordening bepaalt dat het college minimaal vierjaarlijks een geactualiseerde Nota Reserves en Voorzieningen aanbiedt. Dat betekent dat de nota uit 2007 thans geactualiseerd dient te worden. Overigens bent u in de tussenliggende jaren wel steeds geïnformeerd over wijzigingen in reserves en voorzieningen, via begroting, voorjaarsnota, najaarsnota en/of de jaarrekening van elk jaar. Hierna komen de geactualiseerde kaders aan bod, wordt kort ingegaan op het weerstandsvermogen, worden de noodzakelijke wijzigingen aangegeven en zijn tot slot een aantal beslispunten opgenomen. Een meer gedetailleerde omschrijving c.q. huidig gebruik van de reserves en voorzieningen treft u aan in bijlage 3 van deze nota. De huidige en meerjarig geraamde standen en mutaties treft u aan in bijlage 4. Dit betreft echter een momentopname, veelal vinden per jaareinde nog diverse afsluitende boekingen plaats. Aangezien het een actualisatie betreft en er wettelijk of beleidsmatig geen veranderingen zijn, wijkt de inhoud van deze nota weinig af van die van 2007 (behoudens dat de destijds geschetste nieuwe ontwikkelingen inmiddels vertaald zijn naar de lopende uitvoering). 2. Kaders en wijzigingen daarin Kaders op verschillende niveaus. In de eerste plaats stelt de wet in de vorm van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) stringente kaders ten aanzien van reserves en voorzieningen. In de tweede plaats zijn er de richtlijnen en/of notities van de (landelijke) commissie BBV waarmee o.a. een nadere invulling wordt gegeven aan bepaalde wetsartikelen. Er zijn richtlijnen en/of notities in de vorm van zogenaamde stellige uitspraken en in de vorm van aanbevelingen. Stellige uitspraken hebben de kracht van wet. Van stellige uitspraken mag slechts worden afgeweken indien daarvoor zeer goede gronden zijn. De afwijkingen en de gronden daarvoor moeten in de begroting en jaarstukken expliciet worden vermeld. Aanbevelingen kennen dat extra gewicht niet, maar dienen om steun en richting aan de praktijk te geven. 1

5 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 Op de derde plaats tenslotte zijn er de eigen kaders zoals vastgelegd in de vigerende Financiële verordening gemeente Kerkrade ex. art.212 GW en in de vigerende Nota Reserves en Voorzieningen. Deze eigen kaders gelden aanvullend op de bovengenoemde kaders, maar mogen hiermee nooit strijdig zijn. Wetgeving gaat namelijk vóór op eigen regelgeving. In bijlage 1 zijn de belangrijkste bepalingen en definities omtrent reserves en voorzieningen opgenomen. Bij onderdeel A zijn opgenomen de wetsartikelen BBV. Bij onderdeel B zijn de richtlijnen van de commissie BBV opgenomen. Tot slot zijn bij onderdeel C opgenomen de belangrijkste bepalingen uit de eigen verordening Belangrijke externe kaders Ten opzichte van de Nota Reserves en Voorzieningen 2007 zijn er geen belangrijke wijzigingen geweest in de externe kaders. Thans wordt gehandeld conform de externe wettelijke kaders. Het betreft dan o.m. de classificatie van reserves, voorzieningen en bepaalde van mede-overheden ontvangen bijdragen of subsidies, de wijze van resultaatbestemming, de systematiek riolering en het omgaan met onderhoudskosten. De meer uitgebreide teksten treft u aan in bijlage Gemeentelijke eigen kaders Deze kaders hebben betrekking op de minimum- en maximumomvang en op de procedure rondom stortingen, onttrekkingen, opbouwen en afbouwen. Ook deze kaders zijn niet veranderd. De ten opzichte van de NRV2007 nieuwe reserves en voorzieningen zijn met een * naast het nummer aangegeven. a. Minimum- en maximumomvang Reserves Deze omvang geldt voor de vrije ruimte c.q. niet-dichtverplichte deel per reserve, kortom het huidige saldo plus en/of min de reeds meerjarig geraamde toevoegingen en onttrekkingen zoals deze blijken uit de actuele begroting. Het is dan ook van belang dat de interne becijferingen zoveel en zo snel mogelijk daadwerkelijk zijn vertaald in begrotingswijzigingen. Voorzover deze gevoelige informatie bevatten, hoeven deze niet in detail afzonderlijk herkenbaar te worden opgenomen. In onderstaande tabel worden de minimum- en maximumomvang per reserve aangegeven. Tabel 1. Bedragen x 1 Nr Naam 201 algemene reserve 301 egalisatiereserve afvalverwerking egalisatiereserve riolen 0 Min.omvang (vrije ruimte) 10% van het genormeerde uitgavenniveau volgens begroting dienstjaar minus (a) 403 reserve FWI 0 n.v.t. (b) 405 reserve HRM reserve kernagenda Parkstad reserve verenigingen / vrijwilligers Max.omvang (vrije ruimte) 10% van het genormeerde uitgavenniveau volgens begroting dienstjaar plus (a) n.v.t., relatie tarief afvalstoffenheffing n.v.t., relatie rioolbeheersplan / tarief rioolheffing relatie kernagenda Parkstad / buitenring 1 HRM staat voor Human Resource Management, oftewel: p&o in brede zin 2

6 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 Nr Naam Min.omvang (vrije ruimte) Max.omvang (vrije ruimte) 420 reserve WMO 0 n.v.t. (b) 421 reserve plantsoenen reserve grondexploitatie OBK 0 n.v.t. (b) 423 algemene reserve OBK reserve stadsmarketing reserve huisvestingsvoorzieningen onderwijs 0 n.v.t. (b) 426 reserve liquidatie sanering mijnterrein 0 n.v.t. (c) 427 reserve archeologisch onderzoek reserve parkeerfonds exploitatie 0 n.v.t. (d) 431 reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen 0 n.v.t. (e) 433 reserve lokaal jeugdbeleid 0 n.v.t. (c) 435 reserve evenementen reserve Gaia 0 n.v.t. (b) 438* reserve stadsvernieuwing * reserve essent 0 n.v.t. (d) 440* reserve structuurfonds 0 n.v.t. (f) 441* reserve WSW 0 n.v.t. (b) 442* reserve gebouwen NB: Tussenliggende nummers betreffen reserves die inmiddels niet meer bestaan. Toelichting: (a) In tegenstelling tot vroeger schrijft de Provincie de minimumomvang niet meer dwingend voor. De oude richtlijnen worden wel nog als referentiekader gebruikt. Voorheen werd een norm van 10% van het zogenaamde genormeerde uitgavenniveau gehanteerd. Het genormeerde uitgavenniveau is met name gebaseerd op de omvang van de algemene uitkering minus en plus een aantal componenten. Thans kan dit niveau berekend worden op afgerond 51,7 miljoen. Er wordt nog een brandbreedte toegevoegd van plus of min omdat dit niveau kan schommelen. 3 Een eenmaal opgebouwde reserve hoeft op grond van deze schommelingen niet te worden afgebouwd als het aangegeven maximum wordt overschreden. Het is meer een richtlijn om het weerstandsvermogen te kunnen beoordelen. Thans kan de minimumomvang derhalve worden berekend op circa 4,9 en de maximumomvang op circa 5,5 miljoen. Gemiddeld derhalve circa 5,2 miljoen. Met de vaststelling van de Najaarsnota 2011, waaronder inbegrepen de verhoging van de algemene reserve tot circa 5,2 miljoen, werd hieraan voldaan. (b) Deze reserve heeft een budgettair egaliserend karakter. Zie ook paragraaf 2.3 onderdeel c. (c) Deze reserve laten uitsterven. Geen toevoegingen meer doen, wel handhaven voor eenmalige inzet(ten) en na uitputting opheffen. (d) Deze reserve heeft een bufferfunctie vergelijkbaar met de algemene reserve. De raad kan besluiten om het vrije saldo een andere bestemming te geven. 2 Zie toelichting paragraaf 3. 3 Dit was , maar omdat het bedrag groter is geworden, zijn ook grotere schommelingen mogelijk. 3

7 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 (e) (f) Deze reserve bevat bestemde middelen voor zeer specifieke doeleinden. Niet-bestede middelen vloeien terug naar de algemene middelen. Deze reserve is bestemd voor specifieke investeringsambities, waarover de raad steeds separate besluiten zal nemen. Voorzieningen Het aangeven van een minimum- en maximumomvang van een voorziening is niet aan de orde. Volgens het BBV moet een voorziening namelijk groot genoeg zijn om de achterliggende verplichtingen/kosten te dekken, dat wil zeggen niet te klein maar ook niet te groot. De noodzakelijke hoogte van voorzieningen wordt jaarlijks beoordeeld. b. Procedure stortingen, onttrekkingen, opbouwen en afbouwen Het is niet de bedoeling dat alle reserves of voorzieningen tot hun maximum opgebouwd moeten worden. Voorstellen tot stortingen (maar ook onttrekkingen) dienen te zijn vergezeld van een duidelijke en concrete (indien nodig meerjarige) onderbouwing, zowel beleidsmatig als financieel. Jaarlijks wordt uiterlijk bij het samenstellen van de jaarrekening bezien in hoeverre actuele ontwikkelingen en werkelijke uitgaven nog overeenstemmen met de oorspronkelijke onderbouwing/verplichting. Indien mogelijk vindt vervolgens vrijval plaats ten gunste van het rekeningresultaat of andere algemene middelen. Indien maxima worden overschreden dienen deze te worden afgebouwd (hoofdregel), tenzij uit een duidelijke en concrete beleidsmatige en financiële onderbouwing blijkt dat dit een tijdelijke situatie is. c. Financiële mutaties reserves Om te voldoen aan de externe kaders zoals beschreven in paragraaf 2.2, worden in deze Nota Reserves en Voorzieningen een aantal reserves specifiek aangewezen als reserves waarop ook ná 31 december van elk jaar nog toevoegingen en/of onttrekkingen mogelijk zijn. Deze reserves hebben namelijk vooral een (budgettair) egaliserend karakter en kunnen pas afgesloten worden als de definitieve realisatiecijfers bekend en in de boekhouding verwerkt zijn. Dat is meestal medio februari het geval, hoewel ook nadien nog incidenteel correcties kunnen voorkomen naar aanleiding van de interne kwaliteitstoetsing of de accountantscontrole. Het betreft de volgende reserves: - egalisatiereserve afvalverwerking - egalisatiereserve riolen 4 - reserve FWI - reserve kernagenda parkstad - reserve WMO - reserve grondexploitatie OBK - reserve huisvestingsvoorzieningen onderwijs - reserve gaiapark - reserve WSW Het kan zijn dat in de toekomst additionele reserves met een soortgelijke egaliserende functie worden gevormd. In dat geval zijn daarop ook mutaties ná 31 december mogelijk. Naast de hiervoor genoemde reserves, is er nog de reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen. Hierin zijn posten opgenomen met een sterk verplichtend karakter, waarbij echter nog geen concrete opdrachtverstrekking naar derden heeft plaatsgevonden. Het verplichte karakter wordt aangegeven door bijv. wet- en regelgeving, of de nog af te ronden uitvoering van een reeds genomen besluit. In lijn met de uitspraak van de Commissie BBV zijn nieuwe reserveringen in de reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen na 31 december van een jaar niet meer mogelijk. 4 Inmiddels is duidelijk dat in de Kerkraadse systematiek dit een reserve kan blijven. De mogelijkheid bestaat overigens wel om voor toekomstig onderhoud nu al extra te sparen en dit bedrag in een voorziening te storten. Het gevolg daarvan is echter dat de belastingbetalers nu al extra moeten gaan betalen voor de toekomst, aangezien het extra spaarbedrag moeten worden verdisconteerd in het tarief van nu. 4

8 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 Bij het jaarlijks afsluiten van de boekhouding worden de in de reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen reeds eerder gereserveerde bedragen in het kader van de interne kwaliteitstoetsing beoordeeld op o.a. hoogte, noodzaak en mogelijkheid tot vrijval. Het kan voorkomen dat hier nog mutaties uit voortvloeien. Dit soort mutaties zijn ook ná 31 december nog toegestaan Overzicht wijzigingen per reserve en voorziening Volledigheidshalve treft u in bijlage 2 aan een recapitulatie van de veranderingen in reserves en voorzieningen in de periode ná verwerking van de destijds vastgestelde Nota Reserves en Voorzieningen 2007 tot heden. Hieronder wordt een overzicht gegeven van thans voorgestelde mutaties op de anno 2011 bestaande reserves en voorzieningen. Tabel 2. Bedragen x 1 Nr Naam Motivering / actie 201 algemene reserve Ongewijzigd. 301 egalisatiereserve afvalverwerking Ongewijzigd. 302 egalisatiereserve riolen Ongewijzigd. 403 reserve FWI Ongewijzigd. 405 reserve HRM Ongewijzigd. 407 reserve kernagenda Parkstad Ongewijzigd. 408 reserve verenigingen / vrijwilligers Ongewijzigd. 420 reserve WMO Ongewijzigd. 421 reserve plantsoenen Ongewijzigd. 422 reserve grondexploitatie OBK Ongewijzigd. 423 algemene reserve obk Ongewijzigd. 424 reserve stadsmarketing Ongewijzigd reserve huisvestingsvoorzieningen onderwijs reserve liquidatie sanering mijnterrein reserve archeologisch onderzoek Ongewijzigd. 429 reserve parkeerfonds exploitatie Ongewijzigd. 431 reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen Ongewijzigd, na uitputting opheffen. Omvang boven maximum, een bedrag van valt vrij ten gunste van het rekeningresultaat Uit de screening bleek dat van sommige posten de bijbehorende verplichtingen niet meer aan de orde waren. Dit leverde per saldo een bedrag op van afgerond reserve lokaal jeugdbeleid Ongewijzigd, na uitputting opheffen. 5 De Commissie BBV stelt: Voorkomen moet worden dat het gepresenteerde resultaat na bestemming via een automatisme van potjes vullen richting nul tendeert. Wenselijk is dat het gepresenteerde resultaat zo goed mogelijk laat zien hoe de gemeente in het betreffende jaar heeft gepresteerd. Deze bedoeling wordt door deze laatste bepaling geen geweld aangedaan, aangezien de uit de toetsing voortvloeiende mutaties tot een onttrekking zullen leiden en het resultaat positief beïnvloeden. 5

9 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/2011 Nr Naam Motivering / actie 435 reserve evenementen Ongewijzigd. 436 reserve gaia Ongewijzigd. 438* reserve stadsvernieuwing 439* reserve essent Ongewijzigd. 440* reserve structuurfonds Ongewijzigd. 441* reserve WSW Ongewijzigd. 442* reserve gebouwen voorziening onderhoud gebouwen voorziening oninbare belastingdebiteuren voorziening erfenis driessen tbv tehuis ouden van dagen voorziening pensioenverplichting wethouders voorziening dubieuze debiteuren sozawe Ongewijzigd. Onlangs is naar aanleiding van de afrekening met de Provincie gebleken dat een bedrag van circa alsnog ten laste kon worden gebracht van de ISV-2 middelen (subsidie voor Investeringsbudget Stedelijke Vernieuwing). Gelet op de forse herstructureringsopgave en de door het Rijk aangekondigde bezuinigingen op toekomstige ISV-middelen, is besloten om deze meevaller, in lijn met de oorspronkelijke bestedingsrichting, toe te voegen aan de reserve stadsvernieuwing. Dit zal in de rekening 2011 worden verwerkt. Nieuw. De huidige voorziening onderhoud gebouwen heeft steeds meer het karakter van een bestemmingsreserve gekregen, onderhoudskosten worden voor het merendeel in de exploitatie al begroot. Incidentele meevallers bijvoorbeeld uit de verkoop van gebouwen worden hierin gestort. De voorziening onderhoud gebouwen wordt opgeheven, de gelden worden overgeheveld naar de reserve gebouwen ultimo 2011 (eindbalans). Opheffen, wordt reserve (zie 442). Ongewijzigd. Ongewijzigd. Inmiddels zijn de rente- en aflossingsverplichtingen m.b.t. het bejaardenwerk Vroenhof, die een andere inzet van deze voorziening vanaf 1989 voor lange tijd blokkeerden, niet meer aan de orde. De voorziening is daarmee weer besteedbaar geworden. Wel geldt voor de resterende middelen uiteraard nog steeds de bestemmingsverplichting, nl. overeenkomstig de wil van de erflater de middelen aan te wenden voor het stichten of onderhouden van een tehuis voor ouden van dagen in de gemeente Kerkrade. Ongewijzigd. Ongewijzigd. 622* voorziening verkoop essent Ongewijzigd. 623* voorziening dialect activiteiten Ongewijzigd. 6

10 Nota reserves en voorzieningen 2011 versie 4/11/ Financiële samenvatting Per saldo is sprake van een voordeel voor het rekeningresultaat 2011, als volgt: Omschrijving Invloed op rekeningresultaat 2011 ( ) vrijval reserve archeologie i.v.m. maximum vrijval reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen i.v.m. vervallen verplichtingen Totaal Beslispunten Met de vaststelling van deze nota zijn de reserves en voorzieningen volledig geactualiseerd. Samengevat stellen wij u voor: 1) De Nota Reserves en Voorzieningen 2011 vast te stellen inclusief de daarin weergegeven kaders, onder intrekking van de Nota Reserves en Voorzieningen ) In te stemmen met de verwerking van de mutaties zoals weergegeven in tabel 2 van paragraaf 3 en het saldo van te betrekken bij het rekeningresultaat

11 Nota reserves en voorzieningen 2011 Bijlage1. Relevante kaders wet- en regelgeving (per november 2011) A. Wetsartikelen BBV Artikel Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen: a. de weerstandscapaciteit, zijnde de middelen en mogelijkheden waarover de provincie onderscheidenlijk gemeente beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken; b. alle risico s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. 2. De paragraaf betreffende het weerstandsvermogen bevat ten minste: a. een inventarisatie van de weerstandscapaciteit; b. een inventarisatie van de risico s; c. het beleid omtrent de weerstandscapaciteit en de risico s. Artikel Het eigen vermogen bestaat uit de reserves en het resultaat na bestemming volgend uit de programmarekening. 2. Het in het eerste lid bedoelde resultaat wordt afzonderlijk opgenomen als onderdeel van het eigen vermogen. Artikel In de balans worden de reserves onderscheiden naar: a. de algemene reserve; b. bestemmingsreserves die dienen om ongewenste schommelingen op te vangen in de tarieven die aan derden in rekening worden gebracht, maar die niet specifiek besteed hoeven te worden; c. overige bestemmingsreserves. 2. Een bestemmingsreserve is een reserve waaraan provinciale staten respectievelijk de raad een bepaalde bestemming heeft gegeven. Artikel Voorzieningen worden gevormd wegens: a. verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is, doch redelijkerwijs te schatten; b. op de balansdatum bestaande risico s ter zake van bepaalde te verwachten verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is te schatten; c. kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken van die kosten zijn oorsprong mede vindt in het begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van lasten over een aantal begrotingsjaren. 2. Tot de voorzieningen worden ook gerekend van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden met uitzondering van de voorschotbedragen, bedoeld in artikel 49, onderdeel b. 3. Voorzieningen worden niet gevormd voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. NB: In artikel 49 en daaraan gerelateerd 40a en 52a wordt aangegeven hoe de van Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen of nog te ontvangen bedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel moeten worden verwerkt (bijv. rijksmiddelen, europese en provinciale subsidies). Artikel 45 Rentetoevoegingen aan voorzieningen zijn niet toegestaan. NB: Uit de toelichting blijkt dat dit wel mag als de voorziening tegen contante waarde is gewaardeerd. Artikel In de toelichting op de balans worden de aard en reden van elke reserve en de toevoegingen en onttrekkingen daaraan toegelicht. 2. Per reserve wordt het verloop gedurende het jaar in een overzicht weergegeven. Daaruit blijken: a. het saldo aan het begin van het begrotingsjaar;

12 Nota reserves en voorzieningen 2011 b. de toevoegingen of onttrekkingen via de resultaatbestemming bij de programmarekening; c. de toevoegingen of onttrekkingen uit hoofde van de bestemming van het resultaat van het voorgaande boekjaar; d. de verminderingen in verband met afschrijvingen op activa waarvoor een specifieke bestemmingsreserve is gevormd; e. het saldo aan het einde van het begrotingsjaar. Artikel In de toelichting op de balans worden de aard en reden van de voorzieningen, bedoeld in artikel 44 en de wijzigingen daarin toegelicht. 2. Per voorziening wordt het verloop gedurende het jaar in een overzicht weergegeven. Daaruit blijken: a. het saldo aan het begin van het begrotingsjaar; b. de toevoegingen; c. ten gunste van de rekening van baten en lasten vrijgevallen bedragen; d. de aanwendingen; e. saldo aan het einde van het begrotingsjaar. Tot slot mogen op grond van artikel 62 lid 3 bij wijze van uitzondering reserves in mindering worden gebracht op investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut (bijv. openbaar groen). B. Commissie BBV Stellige uitspraken SU 44-1 Voorzieningen die worden gevormd om de (groot) onderhoudslasten van een kapitaalgoed over een aantal jaren te egaliseren kunnen alleen worden ingesteld en gevoed op basis van een beheerplan van het desbetreffende kapitaalgoed. Dit beheerplan dient periodiek te worden geactualiseerd. Indien er geen (recent) beheerplan aanwezig is, kunnen de kosten van groot onderhoud wel door vrijval via resultaatbestemming vanuit een (daartoe gevormde) reserve worden gedekt. SU 44-2 Uit oogpunt van transparantie en ten behoeve van de periodieke bijstelling van het gemeentelijk rioleringsplan (GRP) is van belang dat de voorziening onderhoud resp. vervanging in de begroting en in de jaarrekening zodanig wordt toegelicht dat de relatie is te leggen met het GRP en inzicht kan worden geboden in het onderscheid onderhoud cq spaarcomponent vervangingsinvesteringen. De gemeente kan niet meer in mindering brengen op de boekwaarde van vervangingsinvesteringen dan aan spaarbedragen voor toekomstige vervangingsinvesteringen bijeen gespaard is in de voorziening. Uit oogpunt van efficiency kan de gemeente die een riooltarief in rekening brengt één rioolvoorziening op grond van artikel 44.2 BBV aanhouden waarin dan zowel de egalisatiebijdragen voor het toekomstig groot onderhoud als de spaarbedragen voor toekomstige vervangingsinvesteringen zitten. Het gemaakte onderscheid is nodig omdat de spaarcomponent voor toekomstige vervangingsinvesteringen in mindering gebracht worden op de aanschafwaarde van de betreffende investeringen (afboeking in de balanssfeer) en de pieklasten grootonderhoud rechtstreeks op de voorziening wordt afgeboekt. Hoofdlijnennotitie resultaatbestemmen In de rekening worden de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves verwerkt tot maximaal het bedrag dat via de begroting of via begrotingswijzigingen door de raad gedurende het begrotingsjaar is geaccordeerd. Hiernaast kan de raad voorafgaand aan het begrotingsjaar of gedurende het begrotingsjaar besluiten dat specifiek benoemde saldi, bijvoorbeeld een overschot op de uitvoering van de WMO, in dat begrotingsjaar ten gunste of ten laste van een specifieke bestemmingsreserve moeten worden gebracht. Het resultaat na bestemming wordt in de eindbalans afzonderlijk opgenomen als onderdeel van het eigen vermogen. In het volgende begrotingsjaar kan de raad vervolgens besluiten over de bestemming van het resultaat vorig boekjaar. Het vlak voor de behandeling van de jaarrekening, en dus na het einde van het betreffende begrotingsjaar, besluiten over het toevoegen (of onttrekken) van

13 Nota reserves en voorzieningen 2011 bedragen aan de reserves en deze nog verwerken in de jaarrekening van het afgelopen begrotingsjaar is in strijd met de commissie uitspraak. Aanbevelingen A 43-1 Indien voor de dekking van de kapitaallasten van een investering met een economisch nut een reserve is opgebouwd, doet de commissie de aanbeveling om die bestemmingsreserve conform de (afschrijving)- parameters van het bijbehorende actief via resultaatbestemming periodiek vrij te laten vallen ter (gedeeltelijke) dekking van de kapitaallasten. NB: In Kerkrade wordt een iets andere systematiek toegepast, die wel past binnen het BBV en ook de goedkeuring heeft van toezichthouder en accountant. De systematiek is uitgebreid uiteengezet in actuele 212-verordening. A 43-2 De commissie BBV doet de aanbeveling om als een gemeente een riooltarief hanteert- de gerealiseerde resultaten riolering te muteren op een bestemmingsreserve riolering, het geeft inzicht in de mate waarin de planning wordt gerealiseerd, en doet de aanbeveling de kaders ervoor vast te leggen in de verordening ex artikel 212 van de Gemeentewet. C. Belangrijkste bepalingen uit vigerende Financiële verordening gemeente Kerkrade" ex. art.212gw Artikel 11. Reserves en voorzieningen 1. Het college biedt minimaal vierjaarlijks een (bijgestelde) nota reserves en voorzieningen aan. 2. De nota behandelt o.a. (wijzigingen in) de vorming en besteding van reserves en voorzieningen, de aard en doelstelling per reserve en voorziening en de wenselijk geachte minimale en maximale omvang per reserve en voorziening 3. Tussentijds noodzakelijk geachte maar niet reeds begrote vorming of opheffing van reserves en voorzieningen, danwel toevoegingen en onttrekkingen aan reserves en voorzieningen, kunnen zonder afzonderlijk voorafgaand raadsbesluit plaatsvinden. In de tussentijdse rapportages resp. de jaarstukken dienen deze mutaties zichtbaar te zijn. Middels het vaststellen van tussentijdse rapportages resp. de jaarstukken vindt formele autorisatie door de raad plaats. 4. Voorwaarde voor toepassing van lid 3 is dat deze mutaties noodzakelijk zijn om de in de programma's aangegeven doelstellingen of activiteiten te realiseren of wanneer deze op grond van geldende verslaggevingsregels noodzakelijk blijken. In het geval van onttrekkingen dienen de te dekken lasten duidelijk te passen bij aard en doelstelling van de reserve of voorziening. Artikel 8. Informatieplicht 1. Het college informeert de raad in elk geval, voorzover het betreft niet bij begroting vastgestelde afzonderlijke verplichtingen inzake: a. investeringen, aankopen van goederen en diensten, of toekennen van subsidies groter dan ; b. het verstrekken van leningen, waarborgen en garanties groter dan ; c. verkoop van goederen en diensten of eigendommen groter dan Het college informeert de raad indien het college nieuwe verplichtingen aangaat waarvan de jaarlijkse lasten of baten gedurende één of meer dienstjaren groter zijn dan Lid 1 en lid 2 geldt niet indien de verplichting wordt afgedekt uit een eerder voor dat doel én financiële omvang gevormde bestemmingsreserve of voorziening. Voorzover de verplichting groter blijkt dan het voorziene bedrag, geldt voor het meerdere het bepaalde onder lid 1 en/of lid Het college legt over het aangaan van de verplichtingen zoals genoemd in lid 1 en lid 2 en de financiële dekking daarvan in elk geval zo spoedig mogelijk doch uiterlijk verantwoording af via de eerstvolgende tussentijdse rapportage en/of de jaarrekening.

14 Nota reserves en voorzieningen 2011 Artikel 9. Waarderen en afschrijven vaste activa Voor het afschrijven van vaste activa worden de uitgangspunten, methodieken en termijnen gehanteerd zoals vermeld in de bijlage Afschrijvingsbeleid die onderdeel uitmaakt van deze verordening. uit de bijlage: Aankoop en vervaardiging van activa met een meerjarig maatschappelijk nut (openbare ruimte) Komt onder aftrek van eventuele bijdragen van derden en eventuele inzet (na resultaatbestemming) van reserves ten laste van de exploitatie. Indien hiervan wordt afgeweken wordt het actief bij voorkeur zo snel mogelijk afgeschreven en in elk geval niet langer dan over de verwachte levensduur van het actief (zie hierna bij afschrijvingstermijnen ).

15 Nota reserves en voorzieningen 2011 Bijlage 2. Recapitulatie veranderingen NRV 2007 tot heden Hieronder vindt u volledigheidshalve een recapitulatie van de veranderingen in het aantal reserves en voorzieningen in de periode ná verwerking van de destijds vastgestelde Nota Reserves en Voorzieningen 2007 tot heden / 2008 / 2009 De mutaties zoals weergegeven in de NRV2007 zijn verwerkt (m.n. opheffen diverse reserves, toepassen uitsterfconstructies, herschikkingen op de balans van voorzieningen naar vooruitontvangen bedragen transitoria conform de regelgeving) In de voorjaarsnota 2008 is besloten tot vorming van een nieuwe reserve stadsvernieuwing t b v herstructureringsprojecten en aanpak verpaupering ( 0,5 miljoen). Naar verwachting zal voornoemde problematiek mede ten gevolge van het krimpscenario in de komende jaren toenemen. Het bedrag is onttrokken aan de reserve parkeerfonds exploitatie. 2009/2010 Naar aanleiding van de verkoop van het productie- en leveringsbedrijf van Essent aan RWE zijn gevormd de reserve essent resp. de voorziening verkoop essent. Een deel van de Essentgelden zijn vervolgens afgezonderd en toegevoegd aan de nieuwe reserve structuurfonds. In de Voorjaarsnota 2010, de jaarrekening 2009 en de Voorjaarsnota 2011 is nader op deze vorming ingegaan. Middels de Voorjaarsnota 2011 zijn nog gelden en deels ook investeringsverplichtingen overgeheveld van de reserve parkeerfonds exploitatie naar de reserve structuurfonds De voorziening dialect activiteiten is gevormd ( , rekening 2010). De stichting Kirchröadsjer Dieksiejoneer heeft haar nagestreefde doel bereikt en is opgeheven. Het liquidatiesaldo is gestort in deze voorziening ten behoeve van het financieel ondersteunen van dialectactiviteiten De reserve WSW is gevormd in verband met de WSW/Licom problematiek. Middels de Najaarsnota 2011 is hiervoor een bedrag van 6,0 miljoen gereserveerd.

16 Bijlage 3: Nadere toelichting reserves en voorzieningen nr. Naam Doel/omschrijving algemene reserve 201 algemene reserve Tot de 'algemene reserve' worden gerekend alle reserves, niet zijnde een bestemmingsreserve. De reserve functioneert als algemeen buffervermogen. Een eenmaal opgebouwde reserve hoeft op grond van deze schommelingen niet afgebouwd te worden als het aangegeven maximum wordt overschreden. De bandbreedte fungeert meer als richtlijn om het weerstandsvermogen te kunnen beoordelen. bestemmingsreserves voor egalisatie van tarieven 301 egalisatiereserve afvalverwerking Het product reiniging zit budgettair neutraal in de begroting. De 'egalisatiereserve afvalverwerking' kan worden ingezet om externe schommelingen in de tariefstelling op te vangen. Verder wordt de eindafrekening per dienstjaar toegevoegd danwel onttrokken aan de reserve. 302 egalisatiereserve riolen Het product riolering zit budgettair neutraal in de begroting. De 'egalisatiereserve riolen' dient om schommelingen in de tariefsbepaling te kunnen opvangen. Uit het rioolbeheersplan blijken de noodzakelijke investeringen en wordt een verband gelegd met de tarieven. Tevens blijkt meerjarig het beroep dat op de reserve moet worden gedaan. overige bestemmingsreserves 403 reserve FWI Deze reserve dient om het beleidsveld "sozawe" (m.n. bijstandsuitkeringen) zoveel mogelijk budgettair neutraal te laten verlopen c.q. om tegenvallers op te vangen. De gelden mogen ook worden gebruikt voor incidentele bedrijfsvoeringskosten die direct gerelateerd zijn aan het beleidsveld. 405 reserve HRM Met deze reserve kan invulling worden gegeven aan trajecten op het personele vlak die vaak over de jaargrenzen heengaan (bijv. Persoonlijke Ontwikkelings Plannen). 407 reserve kernagenda parkstad Deze reserve dient om eventuele (extra) kosten van projecten in parkstad verband (deels) te dekken. Momenteel betreft dit de inzet voor de buitenring. 408 reserve verenigingen en vrijwilligers Deze reserve dient om eventuele (extra) kosten van mbt verenigingen en vrijwilligers te kunnen dekken. 420 reserve WMO De reserve fungeert als buffer voor het opvangen van additionele kosten WMO. Vrij besteedbaar. 421 reserveplantsoenen De reserve fungeert als buffer voor de groenvoorziening om onvoorziene uitgaven op te vangen. 422 reserve grondexploitatie OBK Dit is de "werkreserve" van het OBK van waaruit grondexploitaties worden bekostigd danwel opbrengsten worden geparkeerd ten behoeve van investeringen. Een groot deel is bestemd voor wijkontwikkelingsplannen en majeure projecten. Periodiek wordt het meerjarig verloop van deze reserve bewaakt en geactualiseerd om tijdig in te kunnen spelen op ontwikkelingen. 423 algemene reserve obk Door de activiteiten van het OBK en de daarmee verbonden risico's werd een eigen reserve van enige omvang noodzakelijk geacht. Daarom is er specifiek voor het opvangen van evt. niet reeds voorziene/afgedekte risico's in de grondexploitaties een eigen reserve die als buffer fungeert. 424 reserve stadsmarketing Deze reserve wordt gebruikt ter dekking van kosten verbonden aan het promoten van de stad Kerkrade. Is in 2001 gevormd. 425 reserve huisvestingsvoorzieningen onderwijs De reserve is destijds gevormd door een deel van de algemene uitkering n.a.v. de decentralisatie huisvestingsvoorziening onderwijs te boeken. Uit deze post worden de kapitaallasten van onderwijsvoorzieningen en de overige kosten van onderwijsvoorzieningen afgedekt. Het betreft hier dus eigen middelen. 426 reserve liquidatie sanering mijnterrein De reserve is afkomstig uit de operatie "van zwart naar groen" van het S.S.O. en is bedoeld voor de herinrichting van de mijnterreinen. I.c. wordt de reserve gebruikt voor de bodemsanering van de terreinen in combinatie met de herinrichting ervan. De reserve is destijds gevoed door een ontvangen liquidatie-uitkering i.v.m. beëindiging van de taakopdracht sanering mijnterrein. Vrij te besteden door gemeente. Op deze reserve wordt een uitsterf-

17 Bijlage 3: Nadere toelichting reserves en voorzieningen nr. Naam Doel/omschrijving constructie toegepast. 427 reserve archeologisch onderzoek Deze reserve wordt gebruikt om de (extra) kosten van archeologische onderzoeken te dekken. 429 reserve parkeerfonds exploitatie Buffer vergelijkbaar met de algemene reserve, waarin meevallers en een positief rekeningresultaat tijdelijk kunnen worden geparkeerd totdat ze een andere bestemming krijgen. Van belang is het "vrije saldo", aangezien hier soms ook al weer claims op liggen. De raad kan besluiten om de middelen een andere aanwending te geven. 431 reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen Hierin zijn posten opgenomen met een sterk verplichtend karakter, waarbij echter nog geen opdrachtverstrekking naar derden heeft plaatsgevonden en die dus formeel niet op de staat Nog te Betalen horen. Het verplichtende karakter wordt aangegeven door bijv. wet- en regelgeving, of nog af te ronden uitvoering van een reeds genomen besluit. 433 reserve lokaal jeugdbeleid Deze reserve is in 2005 gevormd naar aanleiding van een eenmalig positieve eindafrekening over oude jaren. Deze reserve is ingezet voor ambities op het beleidsterrein jeugdbeleid. Op deze reserve wordt een uitsterfconstructie toegepast. 435 reserve evenementen Deze reserve is ultimo 2005 gevormd. Deze reserve dient om eventuele (extra) kosten van evenementen te kunnen dekken. Is tevens ingezet voor financiering van evenementen in de rodahal (zie NJN2008) 436 reserve Gaia Deze reserve is via de nota Reserves en voorzieningen 2007 gevormd en bedoeld ter egalisatie van kosten waartoe de gemeente zich contractueel verplicht heeft. Wanneer de baten de lasten overtreffen kunnen de batige saldi in de exploitatie worden opgenomen en kan de reserve vervallen. 438 reserve stadsvernieuwing In de voorjaarsnota 2008 is besloten tot vorming van een nieuwe reserve stadsvernieuwing t b v herstructureringsprojecten en aanpak verpaupering. Naar verwachting zal voornoemde problematiek mede ten gevolge van het krimpscenario in de komende jaren toenemen. 439 reserve essent Het jaar 2009 werd gekenmerkt door een forse eenmalige bate uit de verkoopopbrengst van het productie- en leveringsbedrijf van Essent NV aan RWE. In de raad van april 2009 werd ingestemd met de verkoop, als uitvoering van de door de aandeelhouders in juni 2008 vastgestelde toekomststrategie. Uiteindelijk was de verkoop op 30 september 2009 een feit. De reserve bestaat uit 2 delen: een vrij deel (peil NJN2011: 11,0miljoen) en een dichtverplicht deel. Over het vrije deel kan vrij worden beschikt. Het dichtverplichte deel heeft te maken met de gekozen systematiek om het structurele gemis aan dividenden Essent in de begroting goed te maken en heeft een relatie met de bruglening Enexis. 440 reserve structuurfonds Ten laste van de Essent-opbrengst is de reserve structuurfonds gecreëerd. Dit is bedoeld als algemeen fonds, waarbij de bedragen niet specifiek gelabeld zijn, maar bedoeld zijn als denkrichtingen. In de VJN2011 waren de denrichtingen en bedragen nader aangeduid: centrumontwikkeling, avantislijn/lightrail, gemeenschapshuizen, bibliotheken, mfc d r pool, stadsvernieuwing, overige herstructureringsprojecten, jeugd (o.a. speeltuinen), nieuw dierentehuis, zeer grootschalige evenementen, bedrijfsvoering, begraafplaatsen kaalheide en hambos, verbeteren oevers stuwmeer craneweijer en inrichtingsstructuur, verbeteren stadsentrees en inrichtingsstructuur steenwegen, collectief cameratoezicht bedrijventerreinen 1 e en 2 e fase, achilles top baan / sportpark kaalheide. Voor de aanwending van deze middelen zal de raad steeds een besluit nemen. 441 reserve WSW Deze reserve is middels de NJN2011 gevormd in verband met de WSW/Licom problematiek. De exploitatiecijfers van Licom stond onder druk en dit is nog verslechterd door de rijksbezuinigingen op de WSW. De gemeente Kerkrade kan op haar aandeel worden aangesproken. Als buffer is deze reserve beschikbaar. 442 reserve gebouwen Middels de NRV2011 zijn de gelden uit de voorziening onderbouw gebouwen overgeheveld naar deze reserve. Deze reserve kan worden gebruikt voor de kosten van de gemeentelijke gebouwen op te vangen. Onderhoudskosten worden voor het merendeel in de exploitatie al begroot. Incidentele meevallers bijvoorbeeld uit de verkoop van gebouwen worden hierin gestort. De voorziening onderhoud gebouwen wordt opgeheven.

18 Bijlage 3: Nadere toelichting reserves en voorzieningen nr. Naam Doel/omschrijving voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico s 608 voorziening voor oninbare belastingdebiteuren Deze voorziening dient om de financiële consequenties van niet-geraamde afboekingen van oninbare belastingdebiteuren of niet-geraamde schuldsaneringen op te kunnen vangen. Hiervoor wordt periodiek een inschatting gemaakt. M.n. de schuldsaneringen zijn moeilijk te ramen en kunnen incidenteel groot zijn. Tot slot is het betaalgedrag van mensen verslechterd. 620 voorziening pensioenverplichting wethouders Deze voorziening is in 2005 gevormd ten laste van het P-budget. Deze voorziening dient ter dekking van de aan de gemeente overgedragen pensioenaanspraken van wethouders (Wet APPA). Vanaf 2006 wordt deze voorziening gevoed door de ingehouden premies op de loonsom in de voorziening te storten. 621 voorziening dub. deb. Sozawe In verband met destijds aangescherpte verslaggevingseisen is de wijze van boekhouden veranderd m.b.t. terugbetaling door SoZaWe debiteuren. Vanwege het risico van oninbaarheid is in 2007 besloten om vanaf de jaarrekening 2006 een voorziening te creëren voor de risico's van eventuele oninbaarheid. 622 voorziening verkoop essent Er is sprake van rechten van aandeelhouders op de garantiefondsen (vordering), die echter vooralsnog volledig in een voorziening waren gestort omdat de hoogte nog onzeker was. In de voorziening Essent zijn resp. zullen deze posten (garanties, dividenden Borssele) worden verwerkt. Deze verwerking is overigens verplicht voorgeschreven door de Provinciale toezichthouder(s) in samenwerking met de grote accountantskantoren en gebeurt door provincies en gemeenten op uniforme wijze. Voor wat betreft het gedeelte Borssele is op 30 september 2011 een minnelijke schikking definitief geworden. De in deze voorziening gestorte in de tussentijd ontvangen dividenden maken deel uit van de eindafrekening in deze. Thans resteren derhalve nog alleen de garanties. In 2011 is een groot deel van de garanties vrijgevallen, dit is meegenomen in de NJN2011. Op 30 september 2015 lopen de laatste garanties af. onderhoudsegalisatievoorzieningen n.v.t. De kosten van onderhoud worden zoveel mogelijk in de exploitatie opgenomen. door derden beklemden middelen met een specifieke aanwendingsrichting 614 voorziening erfenis driessen t.b.v. tehuis ouden van dagen Op 31 juli 1974 besloot de Raad van Kerkrade tot het aanvaarden van het aan de gemeente toekomend aandeel in de nalatenschap Driessen en de opbrengst daarvan, overeenkomstig de wil van de erflater, aan te wenden voor het stichten of onderhouden van een tehuis voor ouden van dagen in de gemeente Kerkrade. Inmiddels zijn de rente- en aflossingsverplichtingen m.b.t. het bejaardenwerk Vroenhof die de inzet van deze voorziening vanaf 1989 lange tijd blokkeerden niet meer aan de orde. Wel geldt voor het restant aan middelen uiteraard nog steeds de bestemmingsverplichting conform de wil van de erflater. 623 voorziening dialect activiteiten Onverminderd het vermelde in de subsidieverordening vrijwilligersorganisaties gemeente Kerkrade heeft de beleidsregel subsidie dialect activiteiten betrekking op incidentele subsidieverlening aan de plaatselijke dialectverenigingen en toneelverenigingen voor te organiseren activiteiten die de instandhouding van het Kerkraads dialect bevorderen. De voorziening is gevoed door het liquidatiesaldo van de stichting Kirchröadsjer Dieksiejoneer. In de Nota Reserves en Voorzieningen 2011 worden tevens de minimum- en maximumomvang aangegeven voorzover van toepassing.

19 Bijlage 4. Staat van reserves en voorzieningen peil NJN2011 (bedragen * 1.000) nr. omschrijving situatie toev 2011 onttr 2011 situatie toev 2012 onttr 2012 situatie toev 2013 onttr 2013 situatie toev 2014 onttr 2014 situatie toev 2015 onttr 2015 situatie algemene reserve egalisatiereserve afvalverwerking egalisatiereserve riolen reserve FWI reserve H R M reserve kernagenda parkstad reserve verenigingen / vrijwilligers reserve sociale vernieuwing reserve wet maatschappelijke ondersteuning reserve plantsoenen reserve grondexploitatie obk algemene reserve obk reserve stadsmarketing reserve huisvestingsvoorzieningen onderwijs reserve liquidatie sanering mijnterrein reserve archeologisch onderzoek reserve parkeerfonds exploitatie reserve reeds bestemde nog uit te geven middelen reserve lokaal jeugdbeleid reserve evenementen reserve gaia reserve stadsvernieuwing reserve essent reserve structuurfonds reserve wsw reserve gebouwen voorziening onderhoud gebouwen voorziening voor oninbare belastingdebiteuren voorz. erfenis driessen tbv.tehuis ouden van dagen voorz. pensioenverplichting wethouders voorz dub debiteuren sozawe voorziening verkoop essent voorziening dialect activiteiten nb: stand per is werkelijk, overige mutaties en standen zijn ramingen peildatum najaarsnota 2011 aangevuld met de mutaties in deze nota.

Nota reserves en voorzieningen 2015-2018

Nota reserves en voorzieningen 2015-2018 Nota reserves en voorzieningen 2015-2018 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Beleidslijnen reserves en voorzieningen... 4 2.1 Definities en regelgeving... 4 2.2 Toerekening van rente... 5 3. Huidige standen

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert

Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert Nota Reserves en Voorzieningen 2014 Gemeente Zundert Intern document 2014/10084 behorende bij B&W nota 2014/10024 Colofon Uitgave Mei 2014 Gemeente Zundert Markt 1 4881 CN Zundert Postbus 10.001 4880 CA

Nadere informatie

Richtlijnen van de commissie BBV

Richtlijnen van de commissie BBV Richtlijnen van de commissie BBV Stellige uitspraken gelden met ingang van begrotingsjaar T+1, het jaar nadat de uitspraak is gepubliceerd. 1. Notitie Software, mei 2007 1.1 Software (als afzonderlijk

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H)

Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H) Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Bergen (N-H) INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 1 1. INLEIDING... 2 1.1 Waarom een nota reserves en voorzieningen?... 2 1.2 Inhoud van de nota... 2 2 Regelgeving en

Nadere informatie

Doorkiesnummer : (0495) 57 50 00 Agendapunt: - ONDERWERP VOORSTEL COLLEGE

Doorkiesnummer : (0495) 57 50 00 Agendapunt: - ONDERWERP VOORSTEL COLLEGE Meijer, Jacco FIN S3 RAD: RAD150701 woensdag 1 juli 2015 BW: BW150526 voorstel gemeenteraad Vergadering van de gemeenteraad van 1 juli 2015 Portefeuillehouder : H.A. Litjens Behandelend ambtenaar : Jacco

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010

Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010 Nota reserves en voorzieningen Gemeente Oost Gelre 2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 Inleiding 2 2. Overzicht van reserves en voorzieningen resultaatsbestemming 2009 3 3. Besluit Begroting en Verantwoording

Nadere informatie

NOTA RESERVES & VOORZIENINGEN RECREATIESCHAP ROTTEMEREN

NOTA RESERVES & VOORZIENINGEN RECREATIESCHAP ROTTEMEREN NOTA RESERVES & VOORZIENINGEN RECREATIESCHAP ROTTEMEREN Opgesteld door: G.Z-H In opdracht van: Recreatieschap Rottemeren Postbus 341 3100 AH Schiedam Tel.: 010-2981010 Fax: 010-2981020 September 2014 1.

Nadere informatie

Provincie Zuid Holland. Beleidsnota reserves en voorzieningen 2015

Provincie Zuid Holland. Beleidsnota reserves en voorzieningen 2015 Provincie Zuid Holland Beleidsnota reserves en voorzieningen 2015 Versie GS 26 mei 1 1. Inleiding en achtergrond Deze nota gaat in op het beleid ten aanzien van reserves en voorzieningen van de provincie

Nadere informatie

Beleidsnota reserves en voorzieningen

Beleidsnota reserves en voorzieningen Beleidsnota reserves en voorzieningen 2015 Gemeente Cuijk Datum vaststelling: 14 december 2015 Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 1.1 Aanleiding herziening beleidsnota reserves en voorzieningen 2 1.2 Doel van

Nadere informatie

Voorzien in reserves? Een geactualiseerde nota over reserves en voorzieningen bij de gemeente Schiermonnikoog

Voorzien in reserves? Een geactualiseerde nota over reserves en voorzieningen bij de gemeente Schiermonnikoog Voorzien in reserves? Een geactualiseerde nota over reserves en voorzieningen bij de gemeente Schiermonnikoog Voorwoord De gemeente is verplicht om één keer per vier jaar een nota reserves en voorzieningen

Nadere informatie

Nota. Reserves en voorzieningen. Belastingsamenwerking Gouwe-Rijnland

Nota. Reserves en voorzieningen. Belastingsamenwerking Gouwe-Rijnland Nota Reserves en voorzieningen Belastingsamenwerking Gouwe-Rijnland 2015 Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding... 3 1.1 Algemeen... 3 1.2 Leeswijzer... 3 Hoofdstuk 2 Begripsbepalingen... 4 2.1 Algemeen... 4 2.2

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen. Concept, oktober 2014

Nota reserves en voorzieningen. Concept, oktober 2014 Nota reserves en voorzieningen Concept, oktober 2014 Autorisatie OPSTELLERS: Dennis Ellenbroek FUNCTIONARIS Financieel specialist Versiegegevens VERSIE: DATUM: OMSCHRIJVING: 0.1 20 oktober Definitief concept

Nadere informatie

Voorstel: Wij stellen uw raad voor bijgaande Nota Reserves en Voorzieningen 2013 vast te stellen. Burgemeester en wethouders van Ferwerderadiel,

Voorstel: Wij stellen uw raad voor bijgaande Nota Reserves en Voorzieningen 2013 vast te stellen. Burgemeester en wethouders van Ferwerderadiel, AAN: De raad van de gemeente Ferwerderadiel. Sector : II Nr. : 06/52.13 Onderwerp : Vaststelling Nota Reserves en Voorzieningen 2013. Ferwert, 9 september 2013. Inleiding: Normaliter wordt de Nota Reserves

Nadere informatie

Nota reserve- en voorzieningenbeleid 2016-2019

Nota reserve- en voorzieningenbeleid 2016-2019 Nota reserve- en voorzieningenbeleid 2016-2019 Nota reserve- en voorzieningenbeleid 2016-2019 Inhoud Inleiding... 2 1. Vorming van reserves en voorzieningen... 3 1.1. Vorming van reserves... 3 1.2. Vorming

Nadere informatie

Nota Reserves (en Voorzieningen) 2015-2018. Gemeente Dinkelland

Nota Reserves (en Voorzieningen) 2015-2018. Gemeente Dinkelland Nota Reserves (en Voorzieningen) 2015-2018 Gemeente Dinkelland Nota Reserves (en Voorzieningen) 2015-2018 gemeente Dinkelland Raad 21 april 2015 pagina 1 1 Inhoud 1 Inleiding... 3 1.1 Doel van de nota...

Nadere informatie

Beleidsnotitie reserves en voorzieningen (inclusief risicomanagement / weerstandsvermogen)

Beleidsnotitie reserves en voorzieningen (inclusief risicomanagement / weerstandsvermogen) Beleidsnotitie reserves en voorzieningen (inclusief risicomanagement / weerstandsvermogen) 2 januari 2014 2 Beleidsnotitie reserves en voorzieningen (inclusief risicomanagement / weerstandsvermogen) Inhoudsopgave

Nadere informatie

Versie Deelraad April 2012. Beleidsnotitie Reserves en Voorzieningen

Versie Deelraad April 2012. Beleidsnotitie Reserves en Voorzieningen Versie Deelraad April 2012 Beleidsnotitie Reserves en Voorzieningen Inhoud 1. Inleiding 4 2. Begripsbepaling 5 2.1 Reserves 5 2.2 Voorzieningen 7 2.3 Verschil tussen een bestemmingsreserve en een voorziening

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen RMH

Nota Reserves en Voorzieningen RMH Nota Reserves en Voorzieningen RMH 1. Inleiding De reserves en voorzieningen vormen een belangrijk onderdeel van de vermogenspositie van de Regio Midden Holland (RMH). Zowel vanuit bestuurlijk als bedrijfseconomisch

Nadere informatie

Aanbiedingsbrief. Aan de raad.

Aanbiedingsbrief. Aan de raad. Sector: Stad Kerkrade, 16 juni 2008 Aanbiedingsbrief Aan de raad. Nr. 08it00246. Hierbij bieden wij u ter overweging en beslissing een ontwerpbesluit, nr. 08Rb025 inzake het beschikbaar stellen van de

Nadere informatie

De bij het opstellen van de jaarrekening gehanteerde uitgangspunten hebben betrekking op:

De bij het opstellen van de jaarrekening gehanteerde uitgangspunten hebben betrekking op: ADDENDUM PROGRAMMA- VERANTWOORDING EN REKENING 2005 GEMEENTE HAAREN In het jaarverslag 2005 (bestaande uit de programmaverantwoording en programmarekening) staan enkele onderwerpen vermeld die wij alsnog

Nadere informatie

DOEL EN OMVANG RESERVES EN VOORZIENINGEN

DOEL EN OMVANG RESERVES EN VOORZIENINGEN R1 9111001 Algemene Reserve Algemene buffer voor de exploitatie en voor de opvang van (negatieve) rekeningssaldi. Rekeningsvoordelen. In de afgelopen jaren is het rekeningsresultaat toegevoegd /onttrokken.

Nadere informatie

GEMEENTE TERSCHELLING NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2016-2020

GEMEENTE TERSCHELLING NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2016-2020 GEMEENTE TERSCHELLING NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2016-2020 Inhoudsopgave 1 Inleiding en doelstelling Blz. 2 2 Begrippen en kaders 3 3 Uitgangspunten van beleid 5 4 Weerstandsvermogen 8 5 Voorstellen

Nadere informatie

Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet IBAproject

Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet IBAproject Aan de Gemeenteraad Raad Status 26 maart 2009 Besluitvormend Onderwerp Beschikbaar stellen krediet IBAproject Punt no. 15b Korte toelichting Het voorstel dat voor u ligt is gebaseerd op de uitkomsten van

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014

Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7. Doetinchem, 22 mei 2013. Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Aan de raad AGENDAPUNT NR. 7 Bijstellen begroting rentekosten met ingang van begrotingsjaar 2014 Voorstel: 1. Met ingang van de programmabegroting 2014-2017 een bijstelling doorvoeren van de wijze van

Nadere informatie

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN OPENBAAR LICHAAM NOABERKRACHT DINKELLAND TUBBERGEN

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN OPENBAAR LICHAAM NOABERKRACHT DINKELLAND TUBBERGEN NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2014 OPENBAAR LICHAAM NOABERKRACHT DINKELLAND TUBBERGEN Nota reserves en voorzieningen 2014 GR - pagina 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Besluit Begroting en Verantwoording

Nadere informatie

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2015-2018

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2015-2018 NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2015-2018 NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2015-2018 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 4 2. Algemene regels met betrekking tot het reserve- en voorzieningenbeleid... 5 2.1. Inleiding...

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen 2014 Gemeente Korendijk

Nota reserves en voorzieningen 2014 Gemeente Korendijk *0010100120132873* KNDK/2013/2873 Nota reserves en voorzieningen 2014 Gemeente Korendijk Concept 19-10-2013 1 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 3 2. Begrippen 3 3. Beleidsuitgangspunten en kaderstelling 5 4.

Nadere informatie

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel

Gemeente Breda ~Q~ ~,,~ Registratienr: [ 40523] Raadsvoorstel ~,,~ Raadsvoorstel Agendapuntnummer: Registratienr: [ 40523] Onderwerp Instemmen met het doonoeren van een stelselwijziging voor de verantwoording- en dekkingswijze van investeringen met maatschappelijk

Nadere informatie

Bijlage nota reserves en voorzieningen Reserves

Bijlage nota reserves en voorzieningen Reserves Bijlage nota reserves en voorzieningen Reserves Algemene reserve Stand per eind 2014 1.894.000 Buffer De algemene reserve is gevormd uit rekeningresultaten uit het verleden en is de primaire buffer voor

Nadere informatie

3. Het meerjarenperspectief op de ontwikkeling van het Eigen Vermogen.

3. Het meerjarenperspectief op de ontwikkeling van het Eigen Vermogen. Memo Toelichting op de Ontwerpbegroting 2016 Deltaschap Aan de deelnemers natuur en recreatieschap Zuidwestelijke Delta Met onze brief 2015510557092 d.d. 28 april 2015 betreffende de ontwerpbegroting 2016

Nadere informatie

Jaarrekening 2013. Gemeente Bunnik. Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad

Jaarrekening 2013. Gemeente Bunnik. Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad Jaarrekening 2013 Gemeente Bunnik Bunnik, 5 juni 2014 Open Huis gemeenteraad Agenda Controle van de jaarrekening De voorschriften voor de jaarrekening Jaarrekeningcontrole 2013 Controle van de jaarrekening

Nadere informatie

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030

Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel 26 juni 2014 AB14.00447 RV2014.030 Gemeente Bussum Vaststellen Perspectiefnota 2015 Brinklaan 35 Postbus 6000 1400 HA Bussum Aan de gemeenteraad.

Nadere informatie

Foech ried/kolleezje: De raad is bevoegd het gemeentelijk reservebeleid aan te passen en vast te stellen.

Foech ried/kolleezje: De raad is bevoegd het gemeentelijk reservebeleid aan te passen en vast te stellen. Riedsútstel Ried : 26 maart 2015 Status : Besluitvormend Eardere behandeling : Opiniërend dd. 19 maart 2015 Agindapunt : niet invullen Portefúljehâlder : Gerda Postma Amtner : W. Kobus Taheakke : Nota

Nadere informatie

Aan de Gemeenteraad. Raad. Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project. 5 maart 2009. Status.

Aan de Gemeenteraad. Raad. Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project. 5 maart 2009. Status. Aan de Gemeenteraad Raad Status : : 5 maart 2009 Besluitvormend Onderwerp : Beschikbaar stellen krediet en wijze van financiering IBA-project Punt no. : 12 Korte toelichting Op de agenda voor uw vergadering

Nadere informatie

Voorstel van het college aan de raad. Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015.

Voorstel van het college aan de raad. Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015. GEMEENTE OLDEBROEK Raadsvergadering d.d. 7 juli 2016 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening 2015. Voorstel van het college aan de raad Agendapunt Portefeuillehouder: mw. A.A.C. Groot Kenmerk: 247735 /

Nadere informatie

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN GEMEENTE WAALWIJK NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2015 1 Inhoud 1 Inleiding... 3 2. Begripsbepaling... 4 2.1 Reserves... 4 2.2 Voorzieningen... 7 3 Beleid en beheer van reserves... 9 3.1 De instellingscriteria...

Nadere informatie

Hoe financieel gezond is uw gemeente?

Hoe financieel gezond is uw gemeente? Hoe financieel gezond is uw gemeente? drs. R.M.J.(Rein-Aart) van Vugt RA A.(Arie)Elsenaar RE RA 1 Hoe financieel gezond is uw gemeente? In dit artikel geven de auteurs op hoofdlijnen aan welke indicatoren

Nadere informatie

NOTA RESERVES VOORZIENINGEN

NOTA RESERVES VOORZIENINGEN NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 1. Inleiding Reserves maken een onderdeel uit van de vermogenspositie van een organisatie. Sinds de start van de Omgevingsdienst zijn een beperkt aantal reserves gevormd.

Nadere informatie

Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9. Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008

Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9. Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008 RAADSVOORSTEL Vergadering d.d.: 14 mei 2009 agendapunt: 9 Onderwerp: Vaststelling jaarverslag/jaarrekening 2008 Portefeuillehouder: College datum: 6 mei 2009 Samengevat voorstel 1. Het jaarverslag 2008

Nadere informatie

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen

Financiële verordening gemeente Achtkarspelen Financiële verordening gemeente Achtkarspelen De raad van de gemeente Achtkarspelen; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van @; gelet op artikel 212 van de gemeentewet en

Nadere informatie

Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland

Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland Regeling Financieel Beheer Belastingsamenwerking Gouwe- Rijnland Het Algemeen Bestuur van de Gemeenschappelijke regeling Gouwe-Rijnland (BSGR), gelet op: Artikel 212 van de Gemeentewet; Het Waterschapsbesluit;

Nadere informatie

Simpelveld. Advies aan burgemeester en wethouders. Onderwerp: jaarstukken 2014. gemeente. Behandelend ambtenaar:

Simpelveld. Advies aan burgemeester en wethouders. Onderwerp: jaarstukken 2014. gemeente. Behandelend ambtenaar: Advies aan burgemeester en wethouders gemeente Simpelveld Datum advies: 6 mei 2015 Financiële consequenties: Afdeling: Bedrijfsvoering Zaakkenmerk: 47584 Openbare besluitenlijst: ja Behandelend ambtenaar:

Nadere informatie

Nota. Reserves en voorzieningen

Nota. Reserves en voorzieningen ISHW Nota Reserves en voorzieningen ISHW, vastgesteld in de vergadering van het algemeen bestuur d.d. 13-1-14. Januari 2014 2 Voorwoord Ten behoeve van de oprichting van het samenwerkingsverband in de

Nadere informatie

gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; b e s l u i t :

gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; b e s l u i t : De Drechtraad gezien het voorstel van de Tijdelijke Commissie ingesteld door de Drechtraad van 21 augustus 2006 en 13 november 2006; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet, alsmede artikel 30, eerste

Nadere informatie

Financieel verslag 2012. Stichting Tuin Laag Oorsprong. Oosterbeek

Financieel verslag 2012. Stichting Tuin Laag Oorsprong. Oosterbeek Financieel verslag 2012 Stichting Tuin Laag Oorsprong Oosterbeek Inhoud Jaarrekening 2 Balans per 31 december 2011 3 Staat van baten en lasten over 2012 5 Toelichting op de balans en staat van baten en

Nadere informatie

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN 2014 Januari 2014 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Begripsbepaling... 5 2.1 Reserves... 5 2.2 Voorzieningen... 8 3 Beleid en beheer van reserves... 11 3.1 De instellingscriteria... 11 3.2 De wijze van

Nadere informatie

Financiële begroting 2015 samengevat

Financiële begroting 2015 samengevat Financiële begroting 2015 samengevat Begrotingscyclus Het beleid en de financiën van de provincie komen op een aantal momenten in het jaar provinciebreed aan de orde. Dit wordt ook wel de begrotings- of

Nadere informatie

Nota reserves en voorzieningen Bijlage: Tabellen reserves en voorzieningen

Nota reserves en voorzieningen Bijlage: Tabellen reserves en voorzieningen : Tabellen reserves en voorzieningen Per reserve en voorziening zijn de belangrijkste gegevens vastgelegd in de nu volgende tabellen. Tevens is indien van toepassing een toelichting gegeven en wordt een

Nadere informatie

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS

FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS FINANCIËLE VERORDENING RECREATIESCHAP DOBBEPLAS Het Algemeen Bestuur van het recreatieschap Dobbeplas; Gezien het voorstel van het Dagelijks Bestuur van 13 oktober 2014; Gelet op het bepaalde in de artikelen

Nadere informatie

Bijlagen: 1. Jaarverslag en jaarrekening 2011 2. Accountantsrapport 2011

Bijlagen: 1. Jaarverslag en jaarrekening 2011 2. Accountantsrapport 2011 NOTA VOOR DE RAAD Datum: 15 mei 2012 Nummer raadsnota: BI.0120051 Onderwerp: Jaarverslag en jaarrekening 2011 Portefeuillehouder: Peters Bijlagen: 1. Jaarverslag en jaarrekening 2011 2. Accountantsrapport

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823

Raadsstuk. Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 Raadsstuk Onderwerp: Actualisatie financiële verordening Haarlem BBV nr: 2015/98823 1. Inleiding De gemeenteraad stelt kaders vast o.a. in de vorm van gemeentelijke verordeningen. De financiële beheersverordening

Nadere informatie

Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen

Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen Raadsvoorstel Agendapunt: Onderwerp Vaststelling jaarstukken 2013 Datum voorstel 29 april 2014 Datum raadsvergadering 10 juni 2014 Bijlagen -Bijlage 1 -Jaarstukken 2013 -Verslag van bevindingen Ter inzage

Nadere informatie

Nota Reserves en voorzieningen gemeente Papendrecht 2015

Nota Reserves en voorzieningen gemeente Papendrecht 2015 Nota Reserves en voorzieningen gemeente Papendrecht 2015 Versie 2.0 2 Inhoud 1. Inleiding... 5 1.1 Aanleiding... 5 1.2 stelling... 5 1.3 Wettelijk kader... 5 1.4 Leeswijzer... 5 2. Begrippen en kaders...

Nadere informatie

Datum: 4 juli 2014 Agendapunt: 4 Betreft: Jaarstukken 2013

Datum: 4 juli 2014 Agendapunt: 4 Betreft: Jaarstukken 2013 VERGADERING ALGEMEEN BESTUUR OMGEVINGSDIENST MIDDEN- EN WEST-BRABANT Datum: 4 juli 2014 Agendapunt: 4 Betreft: Jaarstukken 2013 Aanleiding Ter uitvoering van de artikelen 197 en 198 van de Gemeentewet

Nadere informatie

Samengevoegd College Hageveld en Hageveld Beheer

Samengevoegd College Hageveld en Hageveld Beheer Jaarrekening Grondslagen Deze jaarrekening is in opdracht van het bestuur van de Stichting Hageveld Beheer en de Onderwijsstichting College Hageveld opgesteld door de Stichting Regionaal Onderwijsbureau

Nadere informatie

Vorderingen en overlopende activa 20.228 31.329. Effecten 1.108.457 928.382. Liquide middelen 13.662 72.061

Vorderingen en overlopende activa 20.228 31.329. Effecten 1.108.457 928.382. Liquide middelen 13.662 72.061 III JAARREKENING 1. Balans per 31 december 2012 (na resultaatbestemming) ACTIEF FINANCIËLE VASTE ACTIVA Lening u/g 500.000 500.000 500.000 500.000 VLOTTENDE ACTIVA Vorderingen en overlopende activa 20.228

Nadere informatie

Nota beleid reserves en voorzieningen voor het hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard

Nota beleid reserves en voorzieningen voor het hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard Nota beleid reserves en voorzieningen voor het hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard Inhoudsopgave 1. INLEIDING 4 2. BEGRIPPENKADER 4 3. RESERVES 5 3.1 ALGEMENE RESERVES 5 3.2 BESTEMMINGSRESERVES

Nadere informatie

JAARREKENING 2014 STICHTING OPENBARE BIBLIOTHEEK RAALTE

JAARREKENING 2014 STICHTING OPENBARE BIBLIOTHEEK RAALTE JAARREKENING 2014 STICHTING OPENBARE BIBLIOTHEEK RAALTE Balans per 31 december (na resultaatbestemming) ACTIVA 2014 2013 1. Vaste activa 1.1 terreinen 13.317 13.317 1.2 inventaris 153.507 157.886 1.3 automatisering

Nadere informatie

Financiële Verordening 2015 gemeente Papendrecht

Financiële Verordening 2015 gemeente Papendrecht Financiële Verordening 2015 gemeente Papendrecht Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, alsmede voor het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van

Nadere informatie

HoogheemTaadschap van Delfland

HoogheemTaadschap van Delfland HoogheemTaadschap van Delfland Beleidsveld: Aard voorstel: Ondersteunend organisatie Besluitvormend Vergaderdatum: Agendapunt: Kenmerk VV: Aantal bijlagen: 4 juni 2009 B.02 749936 4 Aan de verenigde vergadering

Nadere informatie

Vaste activa Materiële vaste activa 4 Inventaris 585.400 Transportmiddelen 4 99.600 3 Apparatuur 4 342.500 4 1.027.500 7

Vaste activa Materiële vaste activa 4 Inventaris 585.400 Transportmiddelen 4 99.600 3 Apparatuur 4 342.500 4 1.027.500 7 Balans per 31 december 2012 (na voorgestelde resultaatbestemming) Activa 31 december 2012 31 december 2011 Ref Vaste activa Materiële vaste activa 4 Inventaris 585.400 Transportmiddelen 4 99.600 3 Apparatuur

Nadere informatie

Financieel verslag 2013. Stichting Tuin Laag Oorsprong. Oosterbeek

Financieel verslag 2013. Stichting Tuin Laag Oorsprong. Oosterbeek Financieel verslag 2013 Stichting Tuin Laag Oorsprong Oosterbeek Inhoud Jaarrekening Balans per 31 december 2013 3 Staat van baten en lasten over 2013 5 Toelichting op de balans en staat van baten en lasten

Nadere informatie

Nota. reserves en voorzieningen 2014. gemeente Hellendoorn

Nota. reserves en voorzieningen 2014. gemeente Hellendoorn Nota reserves en voorzieningen 2014 gemeente Hellendoorn 14INT04380 Inhoudsopgave 1 Samenvatting 2 2 Inleiding 3 2.1 Leeswijzer 3 2.2 Doelstelling 3 2.3 Uitgangspunten 3 3 Wettelijk kader en begrippen

Nadere informatie

Raadsvergadering : 12 april 2016 agendapunt : Commissie : Bestuur en Ruimte

Raadsvergadering : 12 april 2016 agendapunt : Commissie : Bestuur en Ruimte Zaaknummer : Raadsvergadering : 12 april 2016 agendapunt : Commissie : Bestuur en Ruimte Onderwerp : Beleid overschotten Collegevergadering : 15 maart 2016 agendapunt : 10 Portefeuillehouder : J.B. Boer

Nadere informatie

b e s l u i t : 1 Inleidende bepaling 2 Begroting en verantwoording Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld;

b e s l u i t : 1 Inleidende bepaling 2 Begroting en verantwoording Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld; Nr: 07-104a De raad van de gemeente Barneveld; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders, nr. 07-104; gelet op artikel 212 van de Gemeentewet; overwegende dat de verordening op de uitgangspunten

Nadere informatie

Bijlage 4. WORDT WAS Verschillen. Financiële verordening Gemeente Ridderkerk 2014 Ridderkerk 2012. Financiële verordening

Bijlage 4. WORDT WAS Verschillen. Financiële verordening Gemeente Ridderkerk 2014 Ridderkerk 2012. Financiële verordening Hoofdstuk 1 inleidende bepalingen Artikel 1. Definities art. 1 Niet meer opgenomen: - afdeling - Administratieve organisatie - Financieel beheer Deze definities hebben betrekking op de GR-BAR en zijn daarom

Nadere informatie

GEMEENTE ROERMOND. Agendapuntno.: Portefeuille: Raadsvoorstelno. 2013/032/1 Datum 14 mei 2013. Onderwerp: Jaarverantwoording 2012. Aan de Gemeenteraad

GEMEENTE ROERMOND. Agendapuntno.: Portefeuille: Raadsvoorstelno. 2013/032/1 Datum 14 mei 2013. Onderwerp: Jaarverantwoording 2012. Aan de Gemeenteraad ^ gemeente Roermond GEMEENTE ROERMOND Raadsvoorstelno. 203/032/ Datum 4 mei 203 Agendapuntno.: Portefeuille: BM Onderwerp: Jaarverantwoording 202 Aan de Gemeenteraad SAIVIENVATTING Bij dit raadsvoorstel

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Raadsbijlage Voorstel over de besteding van de opbrengst van de verkoop aandelen Bouwfonds

gemeente Eindhoven Raadsbijlage Voorstel over de besteding van de opbrengst van de verkoop aandelen Bouwfonds r p gemeente Eindhoven Concernstaf Raadsbijlage nummer 135 Inboeknummer OOQ001816 Beslisdatum BBrW 30 mei 2000 Dossiernummer 022.305 Raadsbijlage Voorstel over de besteding van de opbrengst van de verkoop

Nadere informatie

Financiële verordening RUD Zuid-Limburg

Financiële verordening RUD Zuid-Limburg Financiële verordening RUD Zuid-Limburg 1 Inhoud Hoofdstuk 1 Algemene bepalingen... 3 Artikel 1 Begrippenkader... 3 Hoofdstuk 2 Begroting en verantwoording... 4 Artikel 2 Opstellen begroting en verantwoording...

Nadere informatie

Aanbiedingsbrief. Aan de raad.

Aanbiedingsbrief. Aan de raad. Sector: SoZaWe Kerkrade, 30 september 2009 Aanbiedingsbrief Aan de raad. Nr. 09it00308. Hierbij bieden wij u ter overweging en beslissing een ontwerpbesluit, nr. 09Rb045 inzake Tijdelijke regels Wet investeren

Nadere informatie

Wie bewaakt mijn geld? Financiële controle en risicobeheersing binnen de gemeente Nuth

Wie bewaakt mijn geld? Financiële controle en risicobeheersing binnen de gemeente Nuth Wie bewaakt mijn geld? Financiële controle en risicobeheersing binnen de gemeente Nuth De taak van de raad onder het dualisme Kaders stellen (WMO, Jeugdwet, handhaving) Budgetteren (begroting) Lokale wetgeving

Nadere informatie

Onderwerp : Dekking afwikkeling Meerplein

Onderwerp : Dekking afwikkeling Meerplein Raadsvoorstel *Z02CFE5B97C* Aan de raad Documentnummer : INT-16-27003 Afdeling : Bedrijfsvoering Onderwerp : Dekking afwikkeling Meerplein Inleiding Op 17 april 2009 heeft de gemeente met de VoF Meerplein,

Nadere informatie

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE

22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE 22 april 2015 OPENBAAR LICHAAM CREMATORIA TWENTE ONTWERPBEGROTING 2016 Inhoudsopgave Bladz. 1. Aanbieding begroting 2016 1 2. Beleidsbegroting 2016 3 2.1 Programma 2.2 Paragrafen 3. Financiële begroting

Nadere informatie

ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD

ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD ADVIES STUKKEN GEMEENSCHAPPELIJKE REGELINGEN JAARSTUKKEN 2010 GGD Algemeen: Uit bijgevoegde checklist blijkt dat de jaarrekening 2010 GGD, op een detail na, voldoet aan het BBV. Het saldo van baten en

Nadere informatie

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel

documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel *Z01633AB306* documentnr.: INT/C/16/24902 zaaknr.: Z/C/16/27528 Raadsvoorstel Onderwerp : Jaarrekening 2015 en begroting 2017 ODBN Datum college : 21 juni 2016 Portefeuillehouder : G.M.P. Stoffels Afdeling

Nadere informatie

Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok)

Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok) Vergadering: 7 februari 2012 Agendanummer: 3 Status: Informerend Portefeuillehouder: P.E. Broeksma Behandelend ambtenaar Harry Schaaphok, 0595 447721 E mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. Harry Schaaphok)

Nadere informatie

Vervangingsinvesteringen op de lange termijn

Vervangingsinvesteringen op de lange termijn Vervangingsinvesteringen op de lange termijn Presentatie door: René Roovers, gem. Geertruidenberg Huub Oome, gem. Geertruidenberg Ad Fens, gem. Roosendaal Inhoud presentatie Toelichting Besluit Begroting

Nadere informatie

PlusTeam. Hofstraat 4 5664 HT Geldrop KvK: 61974528 Bankrekening: Financiële verordening

PlusTeam. Hofstraat 4 5664 HT Geldrop KvK: 61974528 Bankrekening: Financiële verordening Financiële verordening Het Algemeen Bestuur van gelet op artikel 17 eerste lid van de regeling openbaar lichaam en artikel 212 van de Gemeentewet; zoals luidend vanaf de inwerkingtreding van de Wet dualisering

Nadere informatie

TOELICHTING OP DE FUNCTIES RESERVES EN VOORZIENINGEN

TOELICHTING OP DE FUNCTIES RESERVES EN VOORZIENINGEN TOELICHTING OP DE FUNCTIES RESERVES EN VOORZIENINGEN Toelichting op de functies Reserves en voorzieningen bij een gemeente d.d. 31 december 2010 Bladzijde 1 Toelichting op de functies Reserves en voorzieningen

Nadere informatie

NB beide formulieren invullen (2 tabbladen)

NB beide formulieren invullen (2 tabbladen) Behandelend ambtenaar gemeente Begroting 2015 is Meerjarenbegroting 2016-2018 is Datum vaststelling begroting 2015 Datum ontvangst begroting 2015 Maatstaven Aantal inwoners per 1-1-2015 Aantal woonruimten

Nadere informatie

memo Inleiding Situatieschets : College van Burgemeester en Wethouders : Gemeentesecretaris : Concerncontroller, Irene van t Walderveen

memo Inleiding Situatieschets : College van Burgemeester en Wethouders : Gemeentesecretaris : Concerncontroller, Irene van t Walderveen memo Aan Cc Van : College van Burgemeester en Wethouders : Gemeentesecretaris : Concerncontroller, Irene van t Walderveen Datum : 24 januari 2012 Betreft : onderzoek opbrengst verkoop aandelen NUON Inleiding

Nadere informatie

Financieel verslag 2014. Nederlandse Bowling Federatie Veenendaal

Financieel verslag 2014. Nederlandse Bowling Federatie Veenendaal Financieel verslag 2014 Veenendaal Datum: 26 maart 2015 Inhoud Jaarrekening Pagina: Balans per 31 december 2014 2 Staat van baten en lasten over 2014 3 Algemene toelichting op de balans en staat van baten

Nadere informatie

Stichting Manege voor Gehandicapten Amsterdam, Amsterdam Rapport inzake jaarstukken 2013

Stichting Manege voor Gehandicapten Amsterdam, Amsterdam Rapport inzake jaarstukken 2013 Stichting Manege voor Gehandicapten Amsterdam, Amsterdam Rapport inzake jaarstukken 2013 INHOUDSOPGAVE Pagina Accountantsrapportage 1 1. Opdracht 2 2. Resultaat 3 3. Vermogenspositie Jaarstukken 2013 Jaarrekening

Nadere informatie

Hoogheemraadschap van Delfland

Hoogheemraadschap van Delfland Hoogheemraadschap van Delfland Jaarrekening 2007 Beleidsveld: Aard voorstel: Ondersteunend organisatie Besluitvormend Vergaderdatum: Agendapunt: Kenmerk VV: Aantal bijlagen: 24 april 2008 B.21 686284 2

Nadere informatie

Gemeente[![tr. Geldermalsen. Aldus besloten in de openbare vergadering van 27 oktober 2015, nummer 1 1,

Gemeente[![tr. Geldermalsen. Aldus besloten in de openbare vergadering van 27 oktober 2015, nummer 1 1, 9 Gemeente[![tr Geldermalsen '11. Voor de vervanging van inventarissen in de gymlokalen een krediet van 26.100 beschikbaar te stellen. 12. Voor het bouw- en woonrijp maken van het perceel ten behoeve van

Nadere informatie

Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie

Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie Nr.: 06-50a Diemen, 15 september 2006 Onderwerp: Voorjaarsnota 2006 (aanvullend voorstel) Op 11 september behandeld geweest in de auditcommissie Aan de raad. Inleiding Op 5 juli heeft een eerste bespreking

Nadere informatie

- 8. BIJLAGEN EN OVERZICHTEN

- 8. BIJLAGEN EN OVERZICHTEN - 8. BIJLAGEN EN OVERZICHTEN 8.1 Reserves en voorzieningen 8.1.1 De mutaties in de reserves reserves 31.12.2015 2016 2016 31.12.2016 onttrekking nr. eindbalans dotatie (ram) (ram) eindbalans Algemene Reserves

Nadere informatie

Notitie weerstandsvermogen gemeente Ten Boer

Notitie weerstandsvermogen gemeente Ten Boer Notitie weerstandsvermogen gemeente Ten Boer 1. Inleiding In 2008 heeft Aniek Geerts, student Master of Business Administration met begeleiding vanuit de Rijksuniversiteit Groningen door de heer B.J.W.Pennink

Nadere informatie

Stichting Dagopvang Utrecht te Utrecht

Stichting Dagopvang Utrecht te Utrecht te Utrecht Rapport inzake jaarstukken 2014 SAMENGEVATTE JAARREKENING 2014 1 BALANS PER 31 DECEMBER 2014 (na winstbestemming) 31 december 2014 31 december 2013 ACTIVA VASTE ACTIVA Materiële vaste activa

Nadere informatie

Algemeen Bestuur. De commissie heeft geadviseerd het voorstel door te geleiden voor besluitvorming in het Algemeen Bestuur

Algemeen Bestuur. De commissie heeft geadviseerd het voorstel door te geleiden voor besluitvorming in het Algemeen Bestuur Algemeen Bestuur Onderwerp: Jaarstukken 2014 Portefeuillehouder: B. de Jong Vertrouwelijk: nee Vergaderdatum: 8 juli 2015 Afdeling: MO Medewerker: A Peek Dossiernummer: 927419 versie 7 Behandeld in Datum

Nadere informatie

Toelichting op de artikelen Financiële Verordening gemeente Groningen

Toelichting op de artikelen Financiële Verordening gemeente Groningen Toelichting op de artikelen Financiële Verordening gemeente Groningen Artikel 1 Definities Voor de gehanteerde begrippen in de verordening gelden de definities uit de Gemeentewet, de Wet Fido, het besluit

Nadere informatie

gemeenschappelijke regeling BEGROTING 2016 Schelpenpad 2 4531 PD Terneuzen Telefoon: 0115-647400

gemeenschappelijke regeling BEGROTING 2016 Schelpenpad 2 4531 PD Terneuzen Telefoon: 0115-647400 gemeenschappelijke regeling BEGROTING 2016 Schelpenpad 2 4531 PD Terneuzen Telefoon: 0115-647400 INHOUD Inleiding + Grondslagen waardering en resultaatbepaling 1 Beleidsbegroting 2 Programmaplan 3 3 Financieel

Nadere informatie

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN GEMEENTE DIEMEN 2009

NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN GEMEENTE DIEMEN 2009 NOTA RESERVES EN VOORZIENINGEN GEMEENTE DIEMEN 2009 Inhoudsopgave 1. Inleiding...1 2. Algemene theorie over reserves en voorzieningen...2 3. Rente en reserves...5 4. Wijzigingen in regelgeving...8 5. Huidige

Nadere informatie

Kadernota Risicomanagement provincie Groningen

Kadernota Risicomanagement provincie Groningen Kadernota Risicomanagement provincie Groningen Provincie Groningen December 2014 1. Inleiding Op basis van de Financiële Verordening Provincie Groningen dienen Gedeputeerden Staten (GS) ten minste eenmaal

Nadere informatie

Nota Reserves en Voorzieningen. Gemeente Landsmeer

Nota Reserves en Voorzieningen. Gemeente Landsmeer Nota Reserves en Voorzieningen Gemeente Landsmeer Pagina 1 Pagina 2 Inhoudsopgave Samenvatting 5 1. Inleiding 6 2. Ontwikkeling totale omvang reserves en voorzieningen 7 3. Wettelijk kader 8 3.1. Reserves...

Nadere informatie

Bijlagen 1 Voorjaarsnota

Bijlagen 1 Voorjaarsnota Raadsvoorstel Agendapunt: Onderwerp Voorjaarsnota 2012 Datum voorstel 10 april 2012 Datum raadsvergadering 15 mei 2012 Bijlagen 1 Voorjaarsnota Ter inzage Aan de gemeenteraad, 0. Samenvatting De voorjaarsnota

Nadere informatie

Stichting Voedselbank Nijmegen INHOUDSOPGAVE. blz REKENING EN VERANTWOORDING

Stichting Voedselbank Nijmegen INHOUDSOPGAVE. blz REKENING EN VERANTWOORDING Stichting Voedselbank Nijmegen INHOUDSOPGAVE REKENING EN VERANTWOORDING blz Voorwoord 3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 4 Balans per 31 december 2013 5 Staat van baten en lasten 2013 6

Nadere informatie

Agenda voor de vergadering d.d. 1 juli 2015 van het algemeen bestuur van de stadsregio Rotterdam

Agenda voor de vergadering d.d. 1 juli 2015 van het algemeen bestuur van de stadsregio Rotterdam Algemeen Bestuur vergadering 1 juli 2015 Agenda voor de vergadering d.d. 1 juli 2015 van het algemeen bestuur van de stadsregio Rotterdam NB. Vergadering begint om 16.00 uur Locatie zaal Staal WTC Rotterdam

Nadere informatie

Jaarrekening 2013 Stichting Bibliotheek De Kempen. versie t.b.v. het voldoen aan publicatieplicht ANBI

Jaarrekening 2013 Stichting Bibliotheek De Kempen. versie t.b.v. het voldoen aan publicatieplicht ANBI Jaarrekening 2013 Stichting Bibliotheek De Kempen versie t.b.v. het voldoen aan publicatieplicht ANBI 17 maart 2014 Balans per 31 december 2013 Activa 31-12-2013 31-12-2012 Vaste activa Materiële vaste

Nadere informatie