Activerend huisbezoek bij mensen met een psychische of verstandelijke beperking

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Activerend huisbezoek bij mensen met een psychische of verstandelijke beperking"

Transcriptie

1 Activerend huisbezoek bij mensen met een psychische of verstandelijke beperking Evaluatie pilot Arne van den Bos Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe

2 2

3 Vooraf Wmo werkplaats Groningen/Drenthe De Wmo werkplaats Groningen/Drenthe is één van de Wmo werkplaatsen die met financiering van het Ministerie van VWS zijn ingesteld bij zes hogescholen, verspreid over het land. De noordelijke werkplaats is aangehaakt bij het Lectoraat Rehabilitatie van de Hanzehogeschool. Het Lectoraat Rehabilitatie, STAMM CMO, een aantal gemeenten en instellingen werken in de werkplaats samen. De werkplaats is gericht op het uitvoeren van onderzoek, praktijkontwikkeling en opleiding op het terrein van zorg en welzijn en meer specifiek op het terrein van zorg in en door de gemeenschap. De ontwikkeling van praktijkkennis prescriptieve kennis voor het handelen staat centraal in de Wmo werkplaats. De werkplaats ontwikkelt en monitort vijf innovatieve Wmo praktijken, samen met de gemeenten en instellingen die in de werkplaats deelnemen. Lokaal wordt intensief samengewerkt met diverse andere instellingen. Op het snijvlak van AWBZ en Wmo De rode draad in de activiteiten: stimuleren en ondersteunen van mensen met psychische en/of psychosociale problematiek bij hun maatschappelijke participatie. Daarbij ligt de focus op het realiseren van werkwijzen die voortvloeien uit de Wmo doelstelling: eerst de eigen verantwoordelijkheid en kracht van mensen aanboren en versterken, benutten en activeren van het eigen sociale netwerk, betrekken van ervaringsdeskundigheid van de doelgroep, inzetten van collectieve arrangementen en als nodig individuele zorg en hulpverlening. Deze benadering sluit goed aan bij de rehabilitatiebenadering. De Wmo werkplaats beweegt zich met de activiteiten voor bovengenoemde doelgroep op het snijvlak van AWBZ en Wmo. 3

4 4

5 Inhoudsopgave Voorwoord en leeswijzer 7 1. Inleiding 9 2. De Wmo praktijk: Activerend huisbezoek Resultaten Activering en participatie Knelpunten Conclusie en aanbevelingen Literatuurlijst 19 Bijlagen 21 Uitgebreide beschrijving activerend huisbezoek in wijken 21 Corpus den Hoorn en de Wijert Vragenlijst ter ondersteuning huisbezoek 25 Compilatie van topiclists van interviews 29 5

6 6

7 Voorwoord en leeswijzer Voor u ligt het evaluatierapport van het project pilot activerend huisbezoek bij mensen met een psychiatrische achtergrond en mensen met een verstandelijke beperking, dat heeft plaatsgevonden in de wijken Corpus den Hoorn en de Wijert in Groningen. Deze pilot heeft plaatsgevonden door samenwerking tussen de stichting MJD, de gemeente Groningen en de Hanzehogeschool Groningen, lectoraat Rehabilitatie. Hierbij wil ik graag alle betrokken van de Wmowerkplaats, de vrijwilligers, de welzijnsorganisaties en uiteraard de wijkbewoners bedanken voor hun medewerking aan dit rapport. Dit rapport bestaat uit meerdere delen. Het wordt aangeraden om alvorens de resultaten van de evaluatie te lezen, bijlage 1 door te nemen, aangezien deze dieper ingaat op de samenstelling en de verschillende elementen van de interventie. 7

8 8

9 1. Inleiding De Wmo praktijk Activerend huisbezoek bij mensen met een psychiatrische achtergrond of verstandelijke beperking Door middel van het project Activerend huisbezoek wil de Groningse welzijnsorganisatie MJD de hulpvragen achterhalen van mensen met een psychiatrische achtergrond en mensen met een verstandelijke beperking die zelfstandig in de wijk wonen alsmede hun sociale participatie versterken door het stimuleren mee te doen aan activiteiten in de wijk. Onderzoek Vanuit de Wmo-werkplaats is het project Activerend Huisbezoek mee ontwikkeld en onderzocht. Er is meegedacht in de opzet en het trainen van de vrijwilligers. De resultaten zijn gemonitord en geëvalueerd. Doelstelling van het onderzoek: 1. Beschrijving van de interventie: hierbij zijn alle aspecten van de interventie (zie stroomdiagram op pagina 9) in ogenschouw genomen. Deze is in bijlage 1 geplaatst. 2. Evaluatie: in kaart brengen van de resultaten en knelpunten bij het activerend huisbezoek met betrekking tot de Wmo-doelstellingen, uitmondend in een conclusie en aanbevelingen. Onderzoeksaanpak Het onderzoek kan worden gekarakteriseerd als een beschrijvend en kwalitatief onderzoek. Om uitspraken te kunnen doen over de effectiviteit van het huisbezoek, het huisbezoek te evalueren en werkzame bestanddelen en knelpunten te identificeren, is het van belang om alle elementen van het huisbezoek kwalitatief te onderzoeken. Om deze reden zijn zowel vrijwilligers, buurtwerkers, begeleiders van de wijkbewoners en medewerkers van de betrokken instanties geïnterviewd. Hiervoor is het stroomdiagram van Activerend huisbezoek als leidraad genomen. De uitgebreide beschrijving van de gehele interventie is eveneens tot stand gekomen op basis van onderstaande informatiebronnen en bijeenkomsten met afgevaardigden van de Gemeente Groningen en de MJD. Deze is te vinden in Bijlage 1. Onderstaand worden de gebruikte informatiebronnen uiteengezet: Informatieverzameling De informatie is via verschillende wegen verzameld: Observaties huisbezoeken: tweemaal is een activerend huisbezoek bij mensen met een psychiatrische achtergrond en mensen met een verstandelijke beperking bijgewoond, eenmaal een inventariserend huisbezoek bij ouderen. Bij de activerende huisbezoeken is het huisbezoek geobserveerd. Er is gelet op de wijze waarop het huisbezoek is afgelegd; op welke manier de opgedane kennis en technieken van de vrijwilligerstraining werd toegepast en hoe het huisbezoek werd gewaardeerd door de wijkbewoner. Bestudering schriftelijk materiaal: al het schriftelijk materiaal dat voor de ontwikkeling van de pilot interventie nodig is geweest is bestudeerd. Dat wil zeggen materiaal gebruikt voor de vrijwilligerstraining (oa. powerpoints), wervings- en selectieteksten van de vrijwilligers, documentatie van de MJD met betrekking tot de ontwikkeling van de interventie en competentieprofielen van betrokkenen. Tevens is gebruikt gemaakt van teksten met betrekking tot Rehabilitatie, de Wmo-wet en Welzijn nieuwe stijl. Zie ook de literatuurlijst. 9

10 Interviews: diverse interviews hebben plaatsgevonden om een beeld te krijgen van de gehele interventie, de werkzame bestanddelen en knelpunten alsmede de verschillende visies van de betrokken organisaties op de interventie. Met de volgende mensen hebben interview plaatsgevonden: 3 vrijwilligers, 2 cliënt-begeleiders (1 Novo, 1 Lentis), 2 buurtwerkers MJD. 1 sociaal cultureel werker, team Buurtwelzijn Corpus de Hoorn, 1 medewerker MEE Groningen, 2 leidinggevenden betrokken instanties (MEE Groningen, Novo Groningen) Projectgroep: in de periode van eind 2009 tot begin 2011 is de projectgroep, bestaande uit ondergetekende, diverse werknemers van de MJD (Iris Engelsman, Sabine Snellen van Vollenhoven, Kees Dijkstra, en Rene Paulissen) een afgevaardigde van de Gemeente Groningen (Jelly Bruining) regelmatig bijeengekomen om de voortgang van het project te bespreken en uit te lijnen. Ook is er informatie gehaald uit de workshop Burgers met verstandelijke beperking of psychiatrische achtergrond: hoe communiceer je met hen? die vanuit het lectoraat Rehabilitatie was georganiseerd en feedback van vele betrokkenen en specialisten uit het veld heeft opgeleverd. Verder heeft er ook regelmatig overleg (WOK-bijeenkomsten) plaatsgevonden tussen de onderzoekers van de Wmo-praktijken, onder leiding van een adviseur van STAMM CMO Drenthe (Ferry Wester) en de lector van het lectoraat Rehabilitatie (Lies Korevaar). 10

11 2. De Wmo praktijk: Activerend huisbezoek De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) heeft ten doel de sociale participatie van de burgers in de samenleving en de zelfredzaamheid te bevorderen. Onder sociale participatie wordt het deelhebben en bijdragen aan de samenleving verstaan (Kwekkeboom & Jager-Vreugdehil, 2009). Sociale cohesie en een bijdrage leveren aan de samenleving staan dan ook centraal in deze wet. Voor mensen met een psychiatrische achtergrond en mensen met een verstandelijke beperking is het vaak lastig om volwaardig te participeren in de samenleving en het gevoel te hebben als gelijkwaardige medeburger te worden gezien. Verschillende redenen liggen hieraan ten grondslag, waaronder verwaterde sociale contacten door externe opname, stigma s, laag zelfvertrouwen en betutteling vanuit de hulpverlening (Plooy & van Weeghel, 2008; Droës, van Wel, & Korevaar, 2008). Als gevolg daarvan is men dikwijls minder op de hoogte van de activiteiten en mogelijkheden tot participatie in de wijk. De MJD heeft er, samen met de gemeente Groningen en de Hanzehogeschool Groningen, op ingezet om de sociale participatie van de bovengenoemde doelgroep te vergroten. Hiervoor is een bestaande methode, het activerend huisbezoek van ouderen als handvat gebruikt. Doel van Activerend huisbezoek Inzicht krijgen in de vragen en behoeften van mensen met een psychiatrische achtergrond of verstandelijke handicap die in de wijk wonen. Inzicht verkrijgen in mogelijkheden en talenten van doelgroep en op basis daarvan hen activeren tot meer participatie in eigen woon-leefomgeving. Het huisbezoek Het huisbezoek wordt uitgevoerd door vrijwilligers. Zie daarover hieronder. De interventie behelst een eenmalig huisbezoek van een vrijwilliger aan een wijkbewoner. De vrijwilliger gaat met tweeërlei focus bij de wijkbewoner met psychiatrische of verstandelijke beperking op bezoek: ten eerste om zo hun vragen te signaleren, inventariseren en zo nodig te verbinden aan mogelijkheden voor ondersteuning. Ten tweede om hen bewust te maken van de mogelijkheden tot participatie en hen daartoe te stimuleren. De vrijwilliger stelt de wijkbewoner op de hoogte van de activiteiten die er in de wijk zijn en overhandigt hem de activiteitenkalender. De wijkbewoners worden daarbij bewust als bewoner van de wijk 1 benaderd en niét als cliënt. De methodiek van het huisbezoek is meer gericht op de kenmerken van de nieuwe doelgroep en op de sociale participatie van de doelgroep in hun woonomgeving. Huisbezoeken moesten meer het doel krijgen om de wijkbewoners uit te nodigen hun talenten in eigen woon- en leefomgeving in te zetten en ze te leiden naar voorzieningen, organisaties en activiteiten in de wijk. Stapsgewijze beschrijving van de aanpak stap 1 Werving vrijwilligers. Dit gebeurt via een advertentie in regionale en lokale bladen en de digitale vrijwilligersvacaturebank. Op een informatiebijeenkomst konden geïnteresseerde vrijwilligers meer informatie krijgen. stap 2 Training vrijwilligers. De training behelst vijf bijeenkomsten (door MJD, Lentis (ggz) en Novo (ghz) en het Lectoraat Rehabilitatie 1 Individuele leden van de doelgroep zullen om deze reden waar mogelijk met de term wijkbewoner worden aangeduid. 11

12 stap 3 stap 4 Afleggen huisbezoek. Tijdens het huisbezoek worden de behoeften en wensen van de wijkbewoner geïnventariseerd met behulp van een topiclijst. Daarbij gaat het om eenmalig, signalerend huisbezoek. De vrijwilliger signaleert en zorgt voor het doorsluizen van informatie naar de buurtwerker en onderneemt zelf geen actie met de wijkbewoner. De adressen van de wijkbewoners zijn verkregen van MEE Groningen (een onafhankelijke organisatie die informatie, advies en ondersteuning biedt aan mensen met een beperking in de provincie Groningen), Lentis (voorheen GGz Groningen) en Novo (stichting die in Groningen en Drenthe ondersteuning biedt aan mensen met een verstandelijke beperking op het gebied van wonen, werk en dagbesteding). De wijkbewoners zijn hier van tevoren op de hoogte gesteld in samenwerking met de drie instanties waar de wijkbewoners mee in contact zijn of waren. Terugkoppeling aan buurtwerker. Na het huisbezoek maakt de huisbezoeker een verslag dat wordt verwerkt door de buurtwerker werkzaam voor Buurtwelzijn, die verantwoordelijk is voor de specifieke wijk. Relevante informatie wordt vervolgens door de buurtwerker gefilterd en vervolgens gekoppeld aan relevante welzijnsorganisaties in de wijk, die samen team Buurtwelzijn 2 vormen. Hieronder wordt het proces weergegeven middels een stroomdiagram. Zie het diagram hieronder voor een schematische weergave. In bijlage 1 is de aanpak uitgebreid beschreven. Diagram 1: proces activerend huisbezoek Vrijwilligers Werven en selecteren Trainen vrijwilligers Afleggen huisbezoek Terugkoppelen aan buurtwerker Doorverwijzen binnen Buurtwelzijn Borgen informatie in registratiesysteem 2 In de Groningse wijk Corpus den Hoorn bestaat het team Buurtwelzijn uit vertegenwoordigers van verschillende welzijnsorganisaties (Humanitas, Stiel, MJD), met diverse functies (oa. buurt maatschappelijk werker, zorgondersteuner, opbouwwerker, mantelzorgondersteuner). Idem in Wijk de Wijert. 12

13 3. Resultaten 3.1 Activering en participatie In de periode van medio 2010 tot juni 2011 zijn er 80 cliënten van MEE, 8 cliënten van NOVO en 3 cliënten van Lentis aangedragen voor een huisbezoek. In het totaal zijn er 47 huisbezoeken afgelegd. Daarbij ging het om 3 cliënten van Lentis, 8 cliënten van Novo en 36 cliënten van MEE. Uit deze 47 huisbezoeken kwamen de volgende 28 zorgsignalen naar voren: Drie bewoners gaven aan behoefte te hebben aan mantelondersteuning. De Projectcoördinator Mantelondersteuning en Vrijwillige Thuishulp heeft snel contact opgenomen en geregeld dat de mensen hulp kregen van de mantelondersteuning van Humanitas. Twee bewoners gaven zorgsignalen af over buurtbewoners. Drie bewoners gaven aan vrijwilliger te willen worden en zijn inmiddels vrijwilliger. Acht bewoners gaven aan mee te willen helpen bij buurt/straatactiviteiten. De Buurtwerker Ontmoeting heeft contact met hen opgenomen. Drie bewoners gaven aan behoefte te hebben aan een rommelmarkt en boden aan mee te helpen bij de organisatie ervan. De Buurtwerker Ontmoeting heeft dit opgepakt. Zes bewoners gaven aan mee te willen doen aan buurtactiviteiten, maar moeite te hebben over de drempel te stappen. De Buurtwerker Ontmoeting zorgt voor warme toeleiding naar de activiteiten en onderhoudt contact om te kijken of het goed gaat. Drie bewoners gaven aan dat de activiteiten waaraan ze mee willen doen te duur zijn, zoals zwemmen en aquarobics. Zij hebben informatie ontvangen over de Stadjerspas en andere inkomstenondersteunende regelingen. Naast deze bevindingen is ook gebleken dat een aantal bewoners niet goed op de hoogte van de activiteiten van de wijk bleek te zijn en dat er behoefte bleek te zijn aan specifieke activiteiten, zoals computerles, bingo, sporten en fotografie. De behoeften zijn geïnventariseerd door het team Buurtwelzijn en worden meegenomen in de optimalisering van de afstemming tussen vraag en aanbod in de wijk. Het activiteitenaanbod wordt middels activiteitenkalenders, die de vrijwilligers meenemen op het huisbezoek gepresenteerd aan de bewoners. Tevens blijkt het huisbezoek soms ook indirect meer participatie in de wijk kan stimuleren. Zo merkte de Buurtwerker Ontmoeting op dat een bewoner na begeleid te zijn naar een koffieochtend als gevolg van een huisbezoek, later ook meer is gaan deelnemen aan andere wijkactiviteiten (zoals met de Groninger Plusbus naar Beverwijk). Ook een begeleider van NOVO merkte op dat een wijkbewoner middels het huisbezoek enthousiast is geworden over het volgen van een computercursus in de wijk. Door het promoten van computervaardigheden kon deze wijkbewoner vervolgens meer taken zelfstandig uitvoeren en meer zelfredzaam zijn in de wijk. 3.2 Knelpunten Relatief veel afvallers onder de vrijwilligers en wisselend niveau Aan het begin van de pilot waren er 15 vrijwilligers, hiervan zijn er 5 overgebleven. Het uitdunnen van de groep vrijwilligers is niet per definitie onwenselijk, omdat vrijwilligers gaandeweg de training 13

14 erachter kunnen komen dat dit type vrijwilligerswerk toch niet helemaal aansluit aan hun wensen, of een baan hebben gevonden. Ook zijn opstartproblemen inherent aan een pilot. Doordat de groep echter dermate is uitgedund, is de flexibiliteit met betrekking tot samenwerking met Lentis en NOVO en het maken van afspraken met begeleiders en wijkbewoners in het geding. Ook is gebleken dat het niveau van de vrijwilligers met betrekking tot gesprekstechnieken (oa. doorvragen) en rapporteren aan de buurtmedewerker wisselend is. Hierdoor blijven er kansen liggen tot activering, omdat informatie niet wordt opgepikt door de vrijwilliger, of niet wordt doorgegeven aan de buurtmedewerker. Missende onderdelen in de training De training is over het algemeen als positief en behulpzaam ervaren. Uit de interviews met de vrijwilligers kwam naar voren dat er nog meer interactief kan worden getraind. Met name vanuit NOVO en Lentis is er hoofdzakelijk frontaal gedoceerd, waardoor informatie minder beklijft. Ook kan er meer worden geoefend met het telefonisch contact opnemen met wijkbewoners, aangezien een groot aantal wijkbewoners op deze wijze worden benaderd. Verder merkte een vrijwilliger op dat er meer handvatten gegeven kunnen worden over de wijze waarop men het gesprek weer richting de kernthema s kan sturen, wanneer de wijkbewoner veel uitweidt over andere zaken. Continuering training met betrekking tot terugkomdagen Een belangrijk onderdeel van de training waren de terugkomdagen. Op deze bijeenkomsten konden er ervaringen worden uitgewisseld en feedback worden gegeven. Het is moeilijk gebleken om deze te plannen, waardoor de opkomst laag was. Naast het missen van feedback en tips en het verbeteren van de onderlinge band tussen de vrijwilligers, zijn hierdoor kansen blijven liggen om de vrijwilligers te kunnen laten zien wat er is gebeurt met de informatie die uit de huisbezoeken is gekomen. Problemen bij benaderen wijkbewoners Bij het benaderen van wijkbewoners kwamen verschillende knelpunten naar boven. Door miscommunicatie en te snel overgaan tot het gebruiken van het Mee-cliëntenbestand vanuit de MJD, hebben enkele (ex-)cliënten van MEE klachten ingediend over de telefonische benadering van de vrijwilligers. Zij voelden zich aangetast in hun privacy, aangezien hun persoonsgegevens in het bezit waren van de MJD, zonder dat zij daar expliciet toestemming voor hadden gegeven. In het algemeen was meer communicatie met MEE Groningen wenselijk geweest; MEE had ook meer betrokken kunnen worden bij het meedenken en opstellen van de vragenlijst en de vrijwilligerstraining en meer op de hoogte gehouden kunnen worden omtrent de ontwikkelingen van het huisbezoek. Terugkoppeling en borging van de informatie uit de huisbezoeken Voor de effectiviteit van het activerend huisbezoek is de buurtmedewerker van vitaal belang. Door verschillen in gedetailleerdheid van terugkoppeling door de vrijwilligers, blijft er mogelijk informatie liggen. Verder is er op dit moment van schrijven nog geen duurzaam cliënt-registratiesysteem ontwikkeld en zit veel informatie in het hoofd van de buurtwerker. Hierdoor is de informatie niet vrij toegankelijk voor de rest van het team Buurtwelzijn en kan er informatie verloren gaan bij afwezigheid van de buurtwerker. Toegankelijkheid activiteiten Door de persoonlijke problematiek van een gedeelte van de doelgroep, wordt het ondernemen van nieuwe initiatieven en contact leggen met nieuwe mensen bemoeilijkt. De stap van door Lentis of Novo georganiseerde activiteiten naar het participeren in activiteiten in de wijk / buurtcentra met (in eerste instantie) vreemden is dikwijls best groot. Doordat de cultuur in sommige buurthuizen dikwijls al is uitgekristalliseerd, is het moeilijk om hier tussen te komen als nieuwe wijkbewoner en kunnen kwetsbare mensen zich snel onwelkom en afgewezen voelen. 14

15 4. Conclusie en aanbevelingen Conclusie Concluderend blijkt dat het huisbezoek van de vrijwilliger stimulerend werkt om de participatie van mensen met een psychiatrische achtergrond of verstandelijke beperking in de wijk te verhogen. Er zijn geen knelpunten naar boven gekomen met betrekking tot de specifieke doelgroep. Hiernaast heeft het huisbezoek ook een inventariserende functie met betrekking tot vraag naar - en aanbod van activiteiten in de wijk. Op basis van de bevindingen uit het onderzoek zijn onderstaande aanbevelingen opgesteld. Aanbevelingen Werving en selectie vrijwilligers Van belang is dat het activerende karakter van het huisbezoek duidelijk naar voren wordt gebracht. Het verdient ook aanbeveling om een overkoepelende databank van vrijwilligers te creëren binnen team Buurtwelzijn, om zo een betere afstemming te kunnen maken tussen de wensen en capaciteiten van de vrijwilliger en het project waarbinnen deze vrijwilliger functioneert. Vanuit het Lectoraat Rehabilitatie (Hanzehogeschool Groningen) worden bevindingen vanuit de Wmo-werkplaats geïntegreerd in het curriculum van Sociale Studies (SPH, MWD, TP). Dit maakt studenten van Sociale Studies uitermate geschikt als vrijwilliger: ze zijn ten slotte de toekomstige zorg- en welzijnswerker en zijn op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen op dit gebied. Training vrijwilligers Het is van belang om stichting MEE te betrekken bij de training. Qua inhoudt kunnen beltechnieken worden toegevoegd aan de training en kunnen er meer rollenspellen worden gedaan om zo te oefenen met diverse probleemsituaties en gesprekstechnieken. De benadering van de wijkbewoners is van cruciaal belang voor het gevoel dat de wijkbewoner heeft over het huisbezoek. Wellicht kan er bij de introductie van de doelgroep ook worden ingegaan op de effecten van beeldvorming en stigma s op het benaderen van en omgaan met - de wijkbewoners. Er dient voor gewaakt te worden dat de focus ligt op het benaderen van de wijkbewoners als zodanig en niet als patiënten of cliënten waarbij de problematiek centraal staat. Dit is een natuurlijke neiging van hulpverleners en kan door gerichte trainen worden ondervangen (zie ook Droës, van Wel, & Korevaar, 2008). Dit geldt waarschijnlijk ook voor vrijwilligers. Met betrekking tot het huisbezoekverslag dient dieper te worden ingegaan op de kenmerken van een goed terugkoppelverslag. In plaats van te noteren dat Meneer X geen behoefte heeft aan contact, is het bijvoorbeeld veel waardevoller wanneer er is doorgevraagd en er bijvoorbeeld..geen behoefte aan contact, omdat hij niet alleen het huis uit durft is opgetekend over een wijkbewoner. Op deze wijze kan de buurtwerker gerichter de wensen en behoeften koppelen aan de voorzieningen en juiste personen binnen team Buurtwelzijn. Met betrekking tot de planning van de training en het maken van afspraken over terugkomdagen, verdient het aanbeveling om in de eerste bijeenkomst direct een planning te maken hieromtrent en dit vast te leggen. Dit is ook van belang omdat goed bezochte terugkomdagen de sfeer tussen de vrijwilligers zal verbeteren en men kan zien wat er is gebeurt na de huisbezoeken, wat het gevoel van nut van het huisbezoek bij de vrijwilliger zal verhogen, leidend tot meer motivatie. Takenpakket vrijwilligers uitbreiden Het huisbezoek in huidige vorm heeft een eenmalig karakter, waardoor het contact tussen de vrijwilliger en de wijkbewoner ook eenmalig is. Zoals eerder genoemd vinden vrijwilligers dit dikwijls 15

16 jammer en zijn nieuwsgierig hoe het de bewoner verder vergaat. Er zou mogelijk een constructie gecreëerd kunnen worden, waarbij de vrijwilliger ook een rol kan vervullen in de verdere koppeling van de bewoner naar de activiteiten. Dit kan mogelijk een assisterende rol van een Buurtwerker inhouden. Methode benaderen wijkbewoners heroverwegen In deze pilot zijn de meeste huisbezoeken tot stand gekomen via het cliëntenbestand van MEE. Dit bestand is waardevol, omdat het dikwijls kwetsbare burgers betreft. De benadering van de cliënten en communicatie naar MEE is niet optimaal verlopen. Hierom verdient het aanbeveling om samen met MEE te evalueren wat de beste methode is om de wijkbewoners in kwestie te benaderen en daarbij privacy hoog in het vaandel te houden. Een optie hierbij is om analoog aan de manier waarop Lentis en NOVO wijkbewoners benaderen een gezamenlijke brief te schrijven of dit uit te besteden aan MEE. Informatieoverdracht tussen vrijwilliger, buurtwerker en organisaties verbeteren Er kan meer aandacht worden besteedt aan de wijze waarop de vrijwilliger het huisbezoek terugkoppelt aan de buurtwerker. Idealiter komt er een vast format van terugkoppeling dat wordt geïntroduceerd en toegelicht tijdens de vrijwilligerstraining. Ook kan de terugkoppeling gecommuniceerd naar de begeleider van de wijkbewoner (van Lentis of NOVO); zo kan het gecheckt worden op onjuistheden en wordt de transparantie tevens vergroot richting de begeleiders. Het verdient ook aanbeveling dat naast de vrijwilligers, ook de begeleiders en betrokken instanties op de hoogte gehouden worden van de concrete activiteiten en acties die zijn ondernomen op basis van de huisbezoeken. Dit zal idealiter ook de samenwerking tussen Lentis, NOVO en de MJD vergroten. Aangezien dagbesteding gefaseerd uit de AWBZ zal verdwijnen en vanuit de Wmo zal worden georganiseerd, kunnen cliënt-begeleiders van Lentis en NOVO zo in de toekomst gerichter wensen qua dagbesteding koppelen aan activiteiten die in de wijk plaatsvinden. Cliëntregistratiesysteem verder ontwikkelen Om efficiënt informatie uit huisbezoeken en collectieve signalen uit de wijk te kunnen borgen, is een cliënt-registratiesysteem van belang. Het verdient ook aanbeveling om de opgedane en opgeslagen informatie transparant te maken voor alle leden van team Buurtwelzijn. Om wijkbewoners met een initiële angst om activiteiten bij te wonen of andere acties te ondernemen een extra steun in de rug te geven, is het ook van belang om hen te koppelen aan een vrijwilliger of sociaal cultureel werker, die hun - in ieder geval - de eerste keer fysiek te begeleiden, en dit op te nemen in het registratiesysteem. Een bijkomend voordeel is dat de cultuur in de buurthuizen en bij de activiteiten geïnventariseerd (mogelijk in samenwerking met de opbouwwerker en sociaal cultureel werker) kan worden, zodat deze zo open mogelijk wordt. Samenstelling projectgroep Bij een mogelijke continuering van dit project de groep op twee punten kan veranderen. Ten eerste kunnen er afgevaardigden van MEE en NOVO en misschien Lentis bij. Ten tweede kan het aantal afgevaardigden van de MJD binnen de groep verminderd worden. Zo zal de communicatie over minder schijven gaan en is de projectgroep een evenwichtiger afspiegeling van de deelnemende partijen. Profielen betrokkenen aanscherpen Gedurende de invoering van de Wmo, wordt er voortdurend gewerkt aan de vraag: aan welke kwaliteitskenmerken dient een professional te voldoen, gelet op de Wmo en de negen prestatievelden? Volgens van Dam en Vlaar (2010) zijn deze kwaliteitskenmerken: respectvol bejegenen, eigen regie versterken, integraal benaderen, ontwikkelingsgericht ondersteunen en resultaatgericht ondersteunen. Deze kenmerken klinken door in alle Wmo-interventies en in alle 16

17 betrokken beroepsprofielen. Het is aan te bevelen om deze kwaliteitskenmerken te verwerken in de beroepsprofielen van Buurtwerkers en vrijwilligers, alsmede de ondersteuning daarvan. Generalisatie huisbezoek en toekomstig onderzoek Op basis van de resultaten van het activerende huisbezoek en de geïnvesteerde energie, is het een logisch gevolg om de pilot uit te breiden over de gehele stad Groningen. Hierdoor kunnen ook andere wijken worden bereikt, kan de vrijwilligerspool worden uitgebreid en kan wellicht in een later stadium een uitgebreide evaluatie van het project plaatsvinden. Om deze uitbreiding een succes te maken, is het van belang oog te hebben voor de verschillende structuren en voorzieningen in wijken. Wellicht kan het team Buurtwelzijn in Corpus den Hoorn input leveren hiervoor op basis van deze pilot en een blauwdruk zijn voor de overige teams. Om de communicatie te vergemakkelijken is het ook aan te bevelen de functiebeschrijvingen binnen de teams te uniformiseren. Uit de resultaten is naar voren gekomen de informatiestroom tussen vrijwilliger, buurtwerker en team Buurtwelzijn een centrale rol speelt in het huisbezoek. Vragen als hoe staat het met de totstandkoming van het cliëntregistratiesysteem?, hoe verloopt het vrijwilligersbeleid in vergelijking met het pre-pilot tijdperk?, wat gebeurt er binnen de NOVO waardoor hun cliënten al relatief veel in de wijk participeren en daar content mee zijn? en is de vrijwilliger genoeg voorbereid en opgeleid om de activerende huisbezoeken af te kunnen leggen? vormen belangrijke pijlers voor toekomstig onderzoek. 17

18 18

19 5. Literatuurlijst J. Droës, T.van Wel, & E.L. Korevaar (2008). Rehabilitatie en herstel. In E.L. Korevaar & J. Droës (red.), Handboek rehabilitatie voor zorg en welzijn (pp ). Amsterdam: Coutinho. Kwekkeboom, R.,& M., Jager-Vreugdehil (2009). De Wet maatschappelijke ondersteuning reikweidte, inhoud en betekenis. In R. Kwekkeboom & M. Jager-Vreugenhil (eds.), De praktijk van de WMO. Onderzoeksresultaten lectoraten social work (pp ). Amsterdam: SWP. A. Plooy & J. van Weeghel (2008). Hallo medemens! Over het stigma van mensen met psychische aandoeningen en hoe dat tegen te gaan. In L. Korevaar & J. Droës (red.), Handboek rehabilitatie voor zorg en welzijn (pp ). Amsterdam: Coutinho. Rijksoverheid (2011). Prestatievelden WMO. Opgevraagd 19 september 2011 van Van Dam, C. & Vlaar, P. (2010). Handreiking professioneel ondersteunen, kwaliteitskenmerken van dienstverlening in de WMO. Utrecht: MOVISIE. Van der Lans, J. (2010). Erop af! De nieuwe start van het sociaal werk. Uitgeverij Augustus. 19

20 20

21 Bijlage 1: Beschrijving van activerend huisbezoek (aan de hand van stroomdiagram 1) Werven en selectie vrijwilligers De vrijwilligers zijn geworven middels een vacaturetekst die in verschillende (regionale) kranten alsmede een digitale vrijwilligersvacaturebank was opgenomen. In deze vacaturetekst stond beschreven wat het project inhielden wat de gewenste competenties hiervoor waren. Ook was er een centrale informatiebijeenkomst, waar kandidaat vrijwilligers die gereageerd hadden op de advertentie meer informatie konden krijgen: Algemene informatie MJD Toelichting WMO, doelstelling project Toelichting doelgroepen Wat verwachten we van de vrijwilligers Beperkte info sociale kaart Op die avond is ook al iets verteld over de opzet van de training (zodat de kandidaat vrijwilligers een indruk hebben gekregen): Realiseren huisbezoeken Bevorderen participatie, inhoudend meepraten, meedoen, meehelpen Verzamelen en analyseren van informatie Bijdrage aan buurt- en wijkgerichte netwerken Informatie en advies Wanneer men zich wou opgeven, kon er een intakeformulier worden ingevuld, waarna er vanuit de MJD contact werd gezocht met de kandidaat-vrijwilliger. Vervolgens vond er een intakegesprek plaats waar dieper werd ingegaan op de kwaliteiten, motivatie en persoonlijkheid van de kandidaatvrijwilliger. De vereiste competenties van de vrijwilligers waar op gelet is, zijn: Affiniteit met de doelgroep Creativiteit Makkelijk contact kunnen leggen Goed kunnen luisteren Goed kunnen samenwerken Enthousiasme Sterk in de schoenen staan Na het intakegesprek met de buurtwerkers werd er vanuit de MJD een beslissing gemaakt met betrekking tot het aannemen van de sollicitant. Trainen vrijwilligers Nadat de vrijwilligers het intakegesprek hebben gehad en zijn aangenomen, worden zij uitgenodigd voor het trainingsprogramma. De training bestaat uit vijf bijeenkomsten. Bijeenkomst 1: De eerste bijeenkomst stond in het kader van uitgebreide kennismaking, bespreking doelen en kennismaking met de wijk. Bij de introductie is er tevens informatie gegeven over de begrenzing van het vrijwilligerswerk (oa. dat de vrijwilliger niet zelf moet gaan organiseren, maar voornamelijk moet inventariseren en informatie terugkoppelen aan de buurtwerker) en dat het huisbezoek een eenmalige actie is. Bij de kennismaking met de wijk is heeft de hele groep en begeleiding een fietstocht gemaakt en zijn de voorzieningen bezocht ( Multifunctioneel Centrum en Confiance). 21

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe Afsluitende conferentie 28 juni 2012 Hanzehogeschool Groningen Introductie Wmo Met de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) vindt in de sector Zorg en Welzijn een ommekeer

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012. Overzicht. Aanleiding Wmo-werkplaatsen. Opzet, bevindingen en resultaten. Aanleiding Wmo-werkplaatsen

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012. Overzicht. Aanleiding Wmo-werkplaatsen. Opzet, bevindingen en resultaten. Aanleiding Wmo-werkplaatsen Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012 Opzet, bevindingen en resultaten Lies Korevaar, lector Rehabilitatie Overzicht Aanleiding Wmo-werkplaatsen Opzet Wmo-werkplaats Groningen- Drenthe Activiteiten

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers Wmo-werkplaats Twente Scholingshandleiding voor cursist en trainer Samenwerken met vrijwilligers De vrijwilliger als vanzelfsprekende partner in zorg en welzijnswerk juli 2011 Saxion. Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Workshop Introductie Wmo. Lesprogramma. Ontwikkelingen

Workshop Introductie Wmo. Lesprogramma. Ontwikkelingen Workshop Introductie Wmo Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 28 juni 2012 Lies Korevaar Lesprogramma Kennismaking en uitleg programma Wat is de Wmo? Doelen en uitgangspunten van de Wmo Uitwerking Wmo in de

Nadere informatie

Collectief en preventief werken in sociale teams vanuit samenlevingsopbouw

Collectief en preventief werken in sociale teams vanuit samenlevingsopbouw Collectief en preventief werken in sociale teams vanuit samenlevingsopbouw Hanzehogeschool Groningen, 2016 Lectoraat Rehabilitatie, Wmo-werkplaats Noord Lies Korevaar, lector rehabilitatie & Ria Barenkamp,

Nadere informatie

Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS

Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS December 2012 1 Draaiboek Gewoon meedoen in je wijk! Aanleiding van dit draaiboek Gewoon Meedoen in je wijk is een pilotproject dat in 2010 en 2011

Nadere informatie

Ook de wensen en eisen aan de professionele organisaties veranderen door de kanteling.

Ook de wensen en eisen aan de professionele organisaties veranderen door de kanteling. Welzijn nieuwe stijl in gemeente Apeldoorn. Maatschappelijk agenderen gericht op de kanteling van formele naar informele zorg en het versterken van de zelfredzaamheid bewoners. Wat is interessant aan deze

Nadere informatie

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker

Competentieprofiel. Maatschappelijk werker Competentieprofiel maatschappelijk werker OCMW 1. Functie Functienaam Afdeling Dienst Functionele loopbaan Maatschappelijk werker Sociale zaken Sociale dienst B1-B3 2. Context Het OCMW garandeert aan elke

Nadere informatie

Onderzoeksvoorstel wijkzorgteam gemeente Oldambt. WMO-werkplaats door Ronald Schurer

Onderzoeksvoorstel wijkzorgteam gemeente Oldambt. WMO-werkplaats door Ronald Schurer Onderzoeksvoorstel wijkzorgteam gemeente Oldambt WMO-werkplaats door Ronald Schurer Inleiding WMO-werkplaats Noord De WMO-werkplaats Noord wil samen met gemeenten en betrokken instellingen een aantal innovatieve

Nadere informatie

BUUR& CO WAT GAAN WE DOEN IN DIT 1. INTRODUCTIE: KEYRING 1. INTRODUCTIE: KEYRING NETWORK? UURTJE?

BUUR& CO WAT GAAN WE DOEN IN DIT 1. INTRODUCTIE: KEYRING 1. INTRODUCTIE: KEYRING NETWORK? UURTJE? BUUR& CO EEN INTERVENTIE TER BEVORDERING VAN WIJKPARTICIPATIE& SAMENREDZAAMHEID IN GEMEENTE OPSTERLAND Dr. Arne van den Bos, onderzoeker lectoraat Rehabilitatie, Hanzehogeschool & Otto Veenstra, opbouwwerker

Nadere informatie

De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen?

De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen? De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen? Sandra Vos Arne van den Bos Lectoraat Rehabilitatie, Hanzehogeschool

Nadere informatie

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Inleiding De Adviesraad Sociaal Domein is in de huidige opzet gestart sinds eind 2013. De wijze waarop voorheen de WMO raad was ingericht voldeed voor

Nadere informatie

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Traject Tilburg Aanvragers: Gemeente Tilburg Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Opgave: Beantwoorde ondersteuningsvraag In Tilburg is het traject Welzijn Nieuwe Stijl onderdeel van een groter programma

Nadere informatie

Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière

Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière Projectplan Eigen Kracht - Van barrière naar carrière LEVgroep Penningstraat 55 5701 MZ Helmond Projectperiode 2013 2014 1 1 Inleiding Eigen Kracht is

Nadere informatie

Werving bij Zephyr en Castrovalva (Zorggroep Almere)

Werving bij Zephyr en Castrovalva (Zorggroep Almere) Werving bij Zephyr en Castrovalva (Zorggroep Almere) Zorggroep Almere heeft in haar beleid bij het implementeren van Planetree in de gehele organisatie opgenomen, dat alle nieuw te openen locaties vanaf

Nadere informatie

Participatiewiel: een andere manier van kijken

Participatiewiel: een andere manier van kijken Participatiewiel: een andere manier van kijken Ideeën voor gebruik door activeerders en hun cliënten Participatiewiel: samenhang in beeld WWB Schuldhulpverlening Wajong / WIA / WW / WIJ AWBZ en zorgverzekeringswet

Nadere informatie

Opleidingsprogramma De Wmo-professional

Opleidingsprogramma De Wmo-professional Kennis van de Overheid Opleidingsprogramma De Wmo-professional Gekanteld werken Leren gekanteld werken Het werk van de professional in de frontlinie van zorg en welzijn verandert ingrijpend. Niet helpen

Nadere informatie

groepswerker/ begeleider (m/v) 24-30 uur. Voor onze locatie de Schuilplaats, 24-uurs zorg, zijn wij op zoek naar een:

groepswerker/ begeleider (m/v) 24-30 uur. Voor onze locatie de Schuilplaats, 24-uurs zorg, zijn wij op zoek naar een: Breng jij ons team op sterkte met je ervaring in de psychiatrie? (of: Werk je als professional in de psychiatrie en zou je wel meer met je geloof willen?) Voor onze locatie de Schuilplaats, 24-uurs zorg,

Nadere informatie

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen Redactie: Marieke Haitsma en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie

Nadere informatie

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Meer dan 15.000 mensen zijn vrijwilliger bij een Waarom dit manifest? organisatie voor Vrijwillige Thuishulp,

Nadere informatie

Het zou het beste zijn als maatschappelijke steunsystemen georganiseerd werden door de gemeente.

Het zou het beste zijn als maatschappelijke steunsystemen georganiseerd werden door de gemeente. 1. Het zou het beste zijn als maatschappelijke steunsystemen georganiseerd werden door de gemeente. 2. De overheid moet niet achter de voordeur van mensen willen treden. Dat is privégebied en de eigen

Nadere informatie

Eenzaam ben je niet alleen

Eenzaam ben je niet alleen 8-12-2015 Kennismaking Eenzaam ben je niet alleen Samen werken aan een nieuwe blik op eenzaamheid en sociaal isolement Eigen ervaring eenzaamheid, sociaal isolement? persoonlijk en/of professioneel. Waarom

Nadere informatie

Globaal project- en stappenplan WMO Werkplaats Noord

Globaal project- en stappenplan WMO Werkplaats Noord Globaal project- en stappenplan WMO Werkplaats Noord In dit stappenplan wordt het projectplan dat bij VWS is ingediend uitgewerkt in een stappenplan. Allerlei inhoudelijk beschrijvingen worden hier weggelaten.

Nadere informatie

OVERZICHT VAN STUDIES GEDAAN NAAR DE EFFECTIVITEIT VAN DE METHODE COMMUNITY SUPPORT

OVERZICHT VAN STUDIES GEDAAN NAAR DE EFFECTIVITEIT VAN DE METHODE COMMUNITY SUPPORT OVERZICHT VAN STUDIES GEDAAN NAAR DE EFFECTIVITEIT VAN DE METHODE COMMUNITY SUPPORT De directie van probeert waar mogelijk de resultaten die geboekt worden door middel van onderzoek te objectiveren. Er

Nadere informatie

Eenzaamheid onder ouderen

Eenzaamheid onder ouderen Eenzaamheid onder ouderen Een inventarisatie van de stand van zaken en van een mogelijke aanpak in Ede (versie 31 oktober 2011) Op 3 februari 2011 heeft de gemeenteraad een motie aangenomen over eenzaamheid

Nadere informatie

Ontwikkelingen. Cliënten van de AWBZ naar de Wmo. Mensen met beperkingen participeren in de wijk (en daar buiten)

Ontwikkelingen. Cliënten van de AWBZ naar de Wmo. Mensen met beperkingen participeren in de wijk (en daar buiten) Interdisciplinaire samenwerking: de T-shaped professional in relatie tot de participatie van burgers met ernstige en langdurige beperkingen Welzijn nieuwe stijl vraagt om onderwijs nieuwe stijl Ontwikkelingen

Nadere informatie

De krachtgerichte methodiek

De krachtgerichte methodiek Het Centrum Voor Dienstverlening is u graag van dienst met: De krachtgerichte methodiek Informatie voor samenwerkingspartners van het CVD Waar kunnen we u mee van dienst zijn? Centrum Voor Dienstverlening

Nadere informatie

Enquête onder de vrijwilligers van de Gemiva-SVG Groep 2010

Enquête onder de vrijwilligers van de Gemiva-SVG Groep 2010 Enquête onder de vrijwilligers van de Gemiva-SVG Groep 2010 De Gemiva-SVG Groep heeft ruim 900 vrijwilligers die op zeer uiteenlopende momenten hun diensten verlenen bij activiteiten voor mensen met een

Nadere informatie

Handleiding Activiteitenmethodiek Maatschappelijke Zorg Periode 2, 2015-2016

Handleiding Activiteitenmethodiek Maatschappelijke Zorg Periode 2, 2015-2016 Handleiding Activiteitenmethodiek Maatschappelijke Zorg Periode 2, 2015-2016 KD Maatschappelijke Zorg Werkproces 2.3: Ondersteunt de cliënt bij dagbesteding. Je ondersteunt de cliënt bij het realiseren

Nadere informatie

Schudden, delen, geven

Schudden, delen, geven Schudden, delen, geven Flexibilisering is een belangrijk begrip geworden. Niet alleen de tijdsindeling van mensen is flexibeler, ook de binding van mensen met organisaties is aan verandering onderhevig.

Nadere informatie

Thema Huisbezoek helpt

Thema Huisbezoek helpt Thema Huisbezoek helpt Project Eenzaamheid Barneveld 5 April 2011 Adrie ten Brinke (voorzitter Seniorenraad Barneveld) Els van Beurden (Wmo-adviseur gemeente Barneveld) 1 Inhoud presentatie Aanleiding

Nadere informatie

Theorie & Praktijk Sociale wijkteams

Theorie & Praktijk Sociale wijkteams Wmo-werkplaats Zwolle startevenement Theorie & Praktijk Sociale wijkteams 2 april 2014 Opbouw Rondje voorstellen Theorie Sociale wijkteams (Eelke) Theorie Sociale wijkteams (Albert) Praktijk Sociale wijkteams

Nadere informatie

Beleid mantelzorg en vrijwilligers Fener Zorg

Beleid mantelzorg en vrijwilligers Fener Zorg P a g i n a 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 1 2. Begrippen 1-2 3. Verschillen tussen mantelzorg en vrijwilligerswerk 2 4. Mantelzorg in Rotterdam 2-3 5. Visie van Fener Zorg op mantelzorg en vrijwilligers

Nadere informatie

Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling.

Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling. Beleid en implementatie aanpak ouderenmishandeling. 1. Sociaal beleid in breder verband Ontwikkelen beleid: een complex proces Het ontwikkelen en implementeren van beleid voor preventie en aanpak van grensoverschrijdend

Nadere informatie

Nieuwe arrangementen. Workshop 5

Nieuwe arrangementen. Workshop 5 Nieuwe arrangementen Workshop 5 De kaders (1) De 3 transities met minder middelen Geven mogelijkheden tot betere afstemming Meer preventie minder hulpverleners Meer lichter vormen van ondersteuning minder

Nadere informatie

Methodiekbeschrijving Januari 2008. Laat Zien Wat Je Kunt

Methodiekbeschrijving Januari 2008. Laat Zien Wat Je Kunt Methodiekbeschrijving Januari 2008 Laat Zien Wat Je Kunt Deel 1: Methodiekbeschrijving Het is bij de juiste methodiekvaststelling bepalend uit welke personen de doelgroep bestaat. De methodiek is vooral

Nadere informatie

Workshop Privacy en Triage

Workshop Privacy en Triage Workshop Privacy en Triage Programma 1. Over de streep 2. Introductie Privacy & Triage 3. Triage in casus Privacy staat integraal werken in sociaal domein in de weg Gemeenten krijgen een grotere verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk

Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk Nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk September 2015 Nieuwsbrief De eerste interne nieuwsbrief Samen Sterk in de Wijk Vught. Deze brief verschijnt periodiek. Samenwerkende organisaties Samen Sterk in de Wijk

Nadere informatie

Ik sta er niet meer alleen voor!

Ik sta er niet meer alleen voor! Ik sta er niet meer alleen voor! Zelfredzaamheid en eigen kracht zijn centrale begrippen in onze participatiesamenleving. Eén gezin, één plan, één hulpverlener is al uitgangspunt van beleid. Daaraan wordt

Nadere informatie

Kwetsbare mensen doen mee in wijken en buurten

Kwetsbare mensen doen mee in wijken en buurten Kwetsbare mensen doen mee in wijken en buurten Leerervaringen uit het ontwikkel- en onderzoeksproject 14 maart 2011 Jolanda Habraken Inhoud presentatie Aanleiding project Structuur Activiteiten Resultaten

Nadere informatie

Onafhankelijke cliëntondersteuning vanuit cliëntenperspectief. De stand van zaken medio 2015

Onafhankelijke cliëntondersteuning vanuit cliëntenperspectief. De stand van zaken medio 2015 Onafhankelijke cliëntondersteuning vanuit cliëntenperspectief De stand van zaken medio 2015 AVI-toolkit 22 April 2015 Inhoudsopgave Onafhankelijke cliëntondersteuning... 3 1. Het belang van onafhankelijke

Nadere informatie

Ambtenaren / managers Ambtenaren die werken met moeilijk bereikbare groepen

Ambtenaren / managers Ambtenaren die werken met moeilijk bereikbare groepen Bijlage Overzicht Doelgroepen Overzicht Doelgroepen participerend in Wmo-werkplaatsen Wmo werkplaats Participerende doelgroepen praktijken Actieve burgers Actieve burgers Actieve buurtbewoners / managers

Nadere informatie

Meer info over Prisma en WMO?

Meer info over Prisma en WMO? Meer info over Prisma en WMO? wmo@prismanet.nl www.prismanet.nl Plan een bezoekje! U kunt het Prisma-aanbod pas echt ervaren als u het ook met eigen ogen gezien heeft. Prisma heet u van harte welkom voor

Nadere informatie

PROF OF NIET, WE DELEN DEZELFDE PASSIE! Vrijwilligersbeleid Stappenplan

PROF OF NIET, WE DELEN DEZELFDE PASSIE! Vrijwilligersbeleid Stappenplan PROF OF NIET, WE DELEN DEZELFDE PASSIE! Vrijwilligersbeleid Stappenplan Inhoud Inleiding... 3 Waarom een vrijwilligersbeleid?... 3 De visie... 4 Voorwaarden... 4 Verbintenis... 5 Werving... 5 Vrijwilligersbeleid

Nadere informatie

Stichting Dichterbij unit Sterk voor Werk

Stichting Dichterbij unit Sterk voor Werk RAPPORT CLIËNTAUDIT 2012 / 2013 BLIK op WERK KEURMERK 1 Inhoudsopgave 2 Bevindingen 2.1 Algemeen 2.2 Voortraject inzicht in aanpak 2.3 Uitvoering 2.4 Begeleiding 2.5 Afronding 2.6 Communicatie en bereikbaarheid

Nadere informatie

Werken, leren en activiteiten

Werken, leren en activiteiten Werken, leren en activiteiten Het beste uit het leven halen Meedoen in de samenleving. Voor sommige mensen is dat niet vanzelfsprekend. Ze hebben door psychische of psychosociale problematiek bijvoorbeeld

Nadere informatie

SAMEN STA JE STERK S U P P O R T F R Y S L Â N B E L E I D S P L A N 2 0 1 5-2 0 1 7

SAMEN STA JE STERK S U P P O R T F R Y S L Â N B E L E I D S P L A N 2 0 1 5-2 0 1 7 SAMEN STA JE STERK SUPPORT FRYSLÂN BELEIDSPLAN 2015-2017 INLEIDING Maatjesproject Support Fryslân startte in 2001 als onderdeel van Solidair Fryslân. Per 1 januari 2014 is Support Fryslân een zelfstandige

Nadere informatie

Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan

Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan Zorgleefplan, ondersteuningsplan en begeleidingsplan Methodisch werken met zorgleefplan, ondersteuningsplan of begeleidingsplan Om goede zorg en/of ondersteuning te kunnen geven aan een cliënt is het werken

Nadere informatie

Overzicht. Decentralisaties. Per 1 januari 2015 gaan cliënten van de AWBZ naar de Wmo. Inleiding

Overzicht. Decentralisaties. Per 1 januari 2015 gaan cliënten van de AWBZ naar de Wmo. Inleiding Interdisciplinaire samenwerking in wijkteam: de T-shaped professional Inleiding Overzicht Congres Sociaal werk, het hart van het sociale domein De positie van sociale professionals en de drie decentralisaties

Nadere informatie

Gemeente Zoetermeer Vraag en antwoord naar aanleiding van fysieke overlegtafel vrij inzetbare voorzieningen op 25 juni 2015

Gemeente Zoetermeer Vraag en antwoord naar aanleiding van fysieke overlegtafel vrij inzetbare voorzieningen op 25 juni 2015 Gemeente Zoetermeer Vraag en antwoord naar aanleiding van fysieke overlegtafel vrij inzetbare voorzieningen op 25 juni 2015 Tabel Overzicht met vraag en antwoord Nr. Vraag Antwoord 1. Wat is het doel en

Nadere informatie

MEE DOEN /26012012 Pagina 1

MEE DOEN /26012012 Pagina 1 MEE DOEN Buytenwegh Inleiding De gemeente Zoetermeer streeft er naar om op het niveau van de wijken, in samenspraak met maatschappelijke organisaties en inwoners, een op maat gesneden aanpak voor de betreffende

Nadere informatie

Wegwijzer Stigmabestrijding in de ggz. Gids naar praktijken die werken. Lessen, praktijken en voorbeelden

Wegwijzer Stigmabestrijding in de ggz. Gids naar praktijken die werken. Lessen, praktijken en voorbeelden Wegwijzer Stigmabestrijding in de ggz Gids naar praktijken die werken. Lessen, praktijken en voorbeelden Colofon Opdrachtgevers Stuurgroep Toolkit Antistigma-interventies: Kenniscentrum Phrenos, Stichting

Nadere informatie

Opleidingsprogramma het keukentafelgesprek

Opleidingsprogramma het keukentafelgesprek Kennis van de Overheid Opleidingsprogramma het keukentafelgesprek Zorg voor Zorgen dat! Leren gekanteld werken Het werk van de professional in de frontlinie van zorg en welzijn verandert ingrijpend. Niet

Nadere informatie

Stimuleren van eigen kracht en sociale netwerken. Ervaringen uit het veld

Stimuleren van eigen kracht en sociale netwerken. Ervaringen uit het veld Stimuleren van eigen kracht en sociale netwerken Ervaringen uit het veld Overzicht programma Wie ben ik: - Philip Stein - masterstudent sociologie - afgerond A&O-psycholoog Programma: - half uur presentatie,

Nadere informatie

Spiegelgesprek Wie en wat? Hoe? Resultaat?

Spiegelgesprek Wie en wat? Hoe? Resultaat? Spiegelgesprek Wie en wat? Luisteren naar ervaringen van cliënten kan de kwaliteit van de zorg en het aanbod sterk verbeteren. Jongeren en ouders vertellen tijdens het spiegelgesprek aan de hand van een

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

Zoektocht. Directeur/bestuurder Socius

Zoektocht. Directeur/bestuurder Socius Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar, klik dan hier voor de webversie. Klik hier voor een PDF van de nieuwsbrief. Socius januari 2014 Zoektocht Op de drempel van 2014 kijk ik nog eens naar wat ons het

Nadere informatie

IPS en Begeleid Leren

IPS en Begeleid Leren IPS en Begeleid Leren Symposium IPS Arbeidsreïntegratie met de beste papieren? Amersfoort, 30 maart 2006 Lies Korevaar Programma Workshop Welkom Doelstelling workshop Inleiding Doelgroep Begeleid Leren-programma

Nadere informatie

Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan. Aan de Waterkant 2008-2011

Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan. Aan de Waterkant 2008-2011 Evaluatie nota vrijwilligerswerkbeleid Oostzaan Aan de Waterkant 2008-2011 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1 Evaluatiekader 3 1.2 Leeswijzer 3 2 Vrijwilligerswerk Oostzaan 4 2.1 De situatie toen 4 2.2 De

Nadere informatie

Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf

Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf Rapport evaluatie speeddaten met uitzendbureaus op de vestigingen van het WERKbedrijf December 2011 Auteurs: Leonie Oosterwaal, beleidsmedewerker ABU Judith Huitenga en Marit Hoffer, medewerkers Servicepunt

Nadere informatie

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG SAMENVATTING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG INLEIDING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG In samenwerking met de deelnemers van het De Bouwstenen zijn opgebouwd uit thema s die Bestuurlijk Akkoord GGZ zijn

Nadere informatie

Appeltje van Oranje 17 januari 2014. MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen

Appeltje van Oranje 17 januari 2014. MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen Appeltje van Oranje 17 januari 2014 MeeleefGezin: Samen meer! Voor 0 t/m 4 jarigen Achtergrond / aanleiding van het inibabef GGz prakbjk en onderzoek (P.van der Ende, 2011-2013): Kind groeit liefst op

Nadere informatie

Hand-out Maatschappelijke Stage in de sport

Hand-out Maatschappelijke Stage in de sport Hand-out Maatschappelijke Stage in de sport Inleiding Jongeren hebben de toekomst. Met de Maatschappelijke Stage (MaS) wordt een hoop jonge energie aan het vrijwilligerscollectief toegevoegd. In Zwolle

Nadere informatie

Startnotitie. Vrijwilligerswerk Vrijwilligers maken het verschil! 2011 2014. Versie: 21 april 2011 1

Startnotitie. Vrijwilligerswerk Vrijwilligers maken het verschil! 2011 2014. Versie: 21 april 2011 1 Startnotitie Vrijwilligerswerk Vrijwilligers maken het verschil! 2011 2014 Versie: 21 april 2011 1 1. Aanleiding 1.1. Voor u ligt de startnotitie vrijwilligersbeleid, directe aanleiding voor deze startnotitie

Nadere informatie

Enquête Telefonische dienstverlening

Enquête Telefonische dienstverlening Enquête Telefonische dienstverlening Enquête Telefonische dienstverlening Colofon Titel:Enquête Enquete Telefonische dienstverlening Opdrachtgever: Gemeente Velsen Opdrachtnemer: Marieke Galesloot Datum:

Nadere informatie

WMO-WERKPLAATS TWENTE

WMO-WERKPLAATS TWENTE WMO-WERKPLAATS TWENTE nieuwe werkvormen voor zorg en welzijn d e juni 2010 Dit is de tweede nieuwsbrief in een serie van vier over het programma Wmo-werkplaats Netwerkregio Twente. De nieuwsbrieven geven

Nadere informatie

Onderwerp: Subgroep 1: Datum: Contact: Onderwerp Kwaliteit van leven

Onderwerp: Subgroep 1: Datum: Contact: Onderwerp Kwaliteit van leven Onderwerp: Kwaliteit van leven van burgers die veel zorg en ondersteuning nodig hebben Subgroep 1: Wim Gort (Synthese), Jan Joore (Unik), Ellen van Gennip (Leger des Heils), Ron Genders (gemeente Peel

Nadere informatie

Toolkit Cliëntenparticipatie Zorg en Welzijn

Toolkit Cliëntenparticipatie Zorg en Welzijn Toolkit Cliëntenparticipatie Zorg en Welzijn De toolkit Cliëntenparticipatie Zorg en Welzijn bevat vier praktische instrumenten om samen met cliënten te werken aan verbetering of vernieuwing van diensten

Nadere informatie

Communicatieparagraaf project vrijwilligers in de bibliotheek - Breda

Communicatieparagraaf project vrijwilligers in de bibliotheek - Breda Communicatieparagraaf project vrijwilligers in de bibliotheek - Breda Naast de reguliere projectcommunicatie (informeren over project, voortgang en resultaten) en de communicatie gericht op het werven

Nadere informatie

De Leeuwarder privacyaanpak: doen wat nodig is. Tea Bouma

De Leeuwarder privacyaanpak: doen wat nodig is. Tea Bouma De Leeuwarder privacyaanpak: doen wat nodig is Tea Bouma Wijkaanpak Leeuwarden Eerste frontlijnteam in 2008 In 2014 naar 7 wijkteams, 2 pilots jeugd- en gezinsteam, 1 scholenteam en 1 dorpenteam Doorontwikkeling

Nadere informatie

Wmo prestatieveld 4? Goed voor Elkaar!

Wmo prestatieveld 4? Goed voor Elkaar! Wmo prestatieveld 4? Goed voor Elkaar! Waarom Goed voor Elkaar? In de Wmo (Wet Maatschappelijke Ontwikkeling) is in prestatieveld 4 vastgelegd dat u als gemeente verantwoordelijk bent voor de ondersteuning

Nadere informatie

Programma. Prestatievelden Wmo. Inventarisatie ism Movisie. Stichting VraagWijzer Nederland (II) Stichting VraagWijzer Nederland (I)

Programma. Prestatievelden Wmo. Inventarisatie ism Movisie. Stichting VraagWijzer Nederland (II) Stichting VraagWijzer Nederland (I) Programma 1. Kennismaking 2. Stichting VraagWijzer Nederland 3. Inventarisatie ism met Movisie 4. Wmo en het compensatiebeginsel 5. De Kanteling 6. Het vraaggestuurde gesprek: wie, wat, waar en hoe? 7.

Nadere informatie

Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE

Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE Trainingsopzet Ondersteuning HARRIE Stappenplan HARRIE training 1 Inleiding Deze trainingsopzet voor de ondersteuning van HARRIE maakt onderdeel uit van de toolbox Autiproof werkt!. Het is opgesteld om

Nadere informatie

RAPPORT CLIËNTAUDIT 2013 / 2014. BLIK op WERK KEURMERK. CV Match VOF. 1 Inhoudsopgave

RAPPORT CLIËNTAUDIT 2013 / 2014. BLIK op WERK KEURMERK. CV Match VOF. 1 Inhoudsopgave Casenummer BOW RAPPORT CLIËNTAUDIT 2013 / 2014. BLIK op WERK KEURMERK 1 Inhoudsopgave 2 Bevindingen 2.1 Algemeen 2.2 Voortraject inzicht in aanpak 2.3 Uitvoering 2.4 Begeleiding 2.5 Afronding 2.6 Communicatie

Nadere informatie

Interdisciplinaire samenwerking in de wijk: de T-shaped professional

Interdisciplinaire samenwerking in de wijk: de T-shaped professional Interdisciplinaire samenwerking in de wijk: de T-shaped professional Groningen, 11 november 2013 Lies Korevaar, lector Rehabilitatie e.l.korevaar@pl.hanze.nl Overzicht Inleiding Interdisciplinaire samenwerking

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF WMO- WERKPLAATS NOORD november 2013

NIEUWSBRIEF WMO- WERKPLAATS NOORD november 2013 Ve5ver NIEUWSBRIEF WMO- WERKPLAATS NOORD november 2013 In de Wmo-werkplaats Noord werken de volgende organisaties met elkaar samen: lectoraat Rehabilitatie van de Hanzehogeschool Groningen, de gemeenten

Nadere informatie

Samenvatting. Aanleiding en adviesvraag

Samenvatting. Aanleiding en adviesvraag Samenvatting Aanleiding en adviesvraag In de afgelopen jaren is een begin gemaakt met de overheveling van overheidstaken in het sociale domein van het rijk naar de gemeenten. Met ingang van 2015 zullen

Nadere informatie

Stappenplan Taalcoach. Uitgangspunt: Hoe zet je een taalcoachproject op?

Stappenplan Taalcoach. Uitgangspunt: Hoe zet je een taalcoachproject op? Stappenplan Taalcoach Uitgangspunt: Hoe zet je een taalcoachproject op? I nleiding Eind juni is het project Taalcoach van start gegaan. Het doel van het project is het realiseren van een taalkoppel, bestaande

Nadere informatie

WERVINGSPLAN EN MIDDELEN

WERVINGSPLAN EN MIDDELEN WERVINGSPLAN EN MIDDELEN De wervingscirkel: doel doelgroep boodschap middelen organisatie Als je aan werving wilt doen, wil je mensen overtuigen dat jouw organisatie hen graag als vrijwilliger zou willen.

Nadere informatie

Communicatie onderzoek Team haarverzorging

Communicatie onderzoek Team haarverzorging Communicatie onderzoek Team haarverzorging Introductiebrief behorende bij de enquête over de interne communicatie Beste collega s, Gedurende het schooljaar doen wij ons uiterste best om de taken te vervullen

Nadere informatie

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod Hulp bij ADHD Dit heeft mijn beeld van ADHD enorm verrijkt. Ik zie nu veel mogelijkheden om kinderen met ADHD goede begeleiding te bieden deelnemer workshop bij Fontys Hogescholen Copyright 2010 Hulp bij

Nadere informatie

Alternatief voor Regeerakkoord Regie in eigen hand door persoonsgebonden en persoonsvolgende bekostiging

Alternatief voor Regeerakkoord Regie in eigen hand door persoonsgebonden en persoonsvolgende bekostiging 13-0010/mh/rs/ph Alternatief voor Regeerakkoord Regie in eigen hand door persoonsgebonden en persoonsvolgende bekostiging Gevraagde actie: - Deelt u de filosofie van Regie in eigen hand? - Bent u bereid

Nadere informatie

Workshops en Praktijkopdrachten Periode 1 Schooljaar 2015-2016 Opleiding: Maatschappelijke Zorg Groep: HWEMZO3V, niveau 4

Workshops en Praktijkopdrachten Periode 1 Schooljaar 2015-2016 Opleiding: Maatschappelijke Zorg Groep: HWEMZO3V, niveau 4 Workshops en Praktijkopdrachten Periode 1 Schooljaar 2015-2016 Opleiding: Maatschappelijke Zorg Groep: HWEMZO3V, niveau 4 Workshop 1: Ouderenzorg Werkproces: 1.1, 1.2, 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.6, 3.1, 3.6

Nadere informatie

Rehabilitatie & Herstel

Rehabilitatie & Herstel Symposium Rehabilitatie & Herstel Welkom Groningen 27 juni 2011 Betoging in Den Haag tegen de bezuinigingen in de GGz Teken de petitie!! http://www.ggznederland.nl/actueel/nieuwslijsten/petitie.html Lectoraat

Nadere informatie

Thuis zijn in Julianadorp Projectplan conceptversie november 2006 Willem Stam

Thuis zijn in Julianadorp Projectplan conceptversie november 2006 Willem Stam Thuis zijn in Julianadorp Projectplan conceptversie november 2006 Willem Stam Opdracht Doel is dat mensen langer zelfstandig in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen. Vanuit het aanbod bezien zijn we

Nadere informatie

ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN. De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa

ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN. De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa WIJ ZIJN IXTA NOA IXTA NOA. OFTEWEL IK STA NIEUW. IXTA NOA IS EEN EIGENZINNIGE VERZAMELING VAN MENSEN DIE ZELFBEWUST EN

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie

Tevredenheidsmeting Klanten en partners opbouwwerk Tandem Welzijn 2011

Tevredenheidsmeting Klanten en partners opbouwwerk Tandem Welzijn 2011 Tevredenheidsmeting Klanten en partners opbouwwerk Tandem Welzijn 2011 E. Visser December 2011 Rapport 11-3022-EVI-mlv 4. Samenvatting en conclusies In dit afsluitende hoofdstuk vatten we de belangrijkste

Nadere informatie

Familie Huismans Boerderijnummer: 1983

Familie Huismans Boerderijnummer: 1983 arverslag nuari 2014 - december 2014 Familie Huismans Boerderijnummer: 1983 Kwaliteitssysteem Zorgboerderijen Versie 4.1, maart 2011. Federatie Landbouw en Zorg Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Advies WMO raad Haarlem op nota. Welzijnswerk klaar voor toekomst.

Advies WMO raad Haarlem op nota. Welzijnswerk klaar voor toekomst. WMO raad Haarlem op nota Welzijnswerk klaar voor toekomst. Inleiding De Wmo-raad Haarlem heeft met belangstelling kennis genomen van de nota Welzijnswerk klaar voor de toekomst. De Wmo-raad adviseert positief

Nadere informatie

Werving en contractering van kandidaten. Administratie, subsidies en voorzieningen

Werving en contractering van kandidaten. Administratie, subsidies en voorzieningen Introductie Business case en visie op inclusief ondernemen Communicatie en interne organisatie Analyse van processen, rollen en taken voor plaatsing Werving en contractering van kandidaten Administratie,

Nadere informatie

werken aan Zelfmanagement en passende zorg

werken aan Zelfmanagement en passende zorg werken aan Zelfmanagement en passende zorg Inleiding De ggz is steeds meer gericht op herstel, het vergroten van de zelfredzaamheid en zo veel mogelijk deelnemen aan de maatschappij van cliënten. Wilt

Nadere informatie

Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen

Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen ZIO, Zorg in Ontwikkeling Versie 1 INLEIDING Het Multidisciplinair Overleg (MDO) krijgt een steeds grotere rol binnen Ketenzorg, redenen hiervoor zijn:

Nadere informatie

Rondleiding door de digitale omgeving op www.tumult.nl en alle mogelijkheden om er een activerende les mee te geven

Rondleiding door de digitale omgeving op www.tumult.nl en alle mogelijkheden om er een activerende les mee te geven Tumult Kick-off Voor wie: Docenten die (voor het eerst) aan de slag gaan met het lesmateriaal van Tumult. NB Ook andere docenten van de school zijn van harte welkom! Samen een goede start van het schooljaar

Nadere informatie

Bouwstenen voor Burgerkracht. Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg

Bouwstenen voor Burgerkracht. Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg Bouwstenen voor Burgerkracht Dag van de transities, 19 november 2014 Helga Koper en Lydia Sterrenberg Even voorstellen: Platform 31 Wie zijn we? Een kennis- en netwerkorganisatie voor stedelijke en regionale

Nadere informatie

Evaluatie Jaarplan 2014

Evaluatie Jaarplan 2014 Evaluatie Jaarplan 2014 1. Inleiding Aan het jaarplan 2014 is dankzij de inzet van velen; mentoren, coördinatoren op een goede manier invulling gegeven. Hieronder de bereikte resultaten. 2. Doelen De volgende

Nadere informatie

Draaiboek Maatschappelijke stages voor stagebieders De Vrijwilligerscentrale Deventer, oktober 2009. Inhoud

Draaiboek Maatschappelijke stages voor stagebieders De Vrijwilligerscentrale Deventer, oktober 2009. Inhoud Draaiboek Maatschappelijke stages voor stagebieders De Vrijwilligerscentrale Deventer, oktober 2009 Inhoud 1. Oriëntatie op de maatschappelijke stage 2. Eigen visie ontwikkelen 3. Afstemming zoeken 4.

Nadere informatie

Vrijwilligersbeleid MVV 29 per januari 2013

Vrijwilligersbeleid MVV 29 per januari 2013 Vrijwilligersbeleid MVV 29 per januari 2013 1. Inleiding Voetbalvereniging MVV 29 bestaat dankzij vrijwilligers. De ene vrijwilliger besteedt meer tijd aan MVV 29 dan een ander, maar dat geeft niet. Iedere

Nadere informatie