Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers"

Transcriptie

1 Wmo-werkplaats Twente Scholingshandleiding voor cursist en trainer Samenwerken met vrijwilligers De vrijwilliger als vanzelfsprekende partner in zorg en welzijnswerk juli 2011 Saxion. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën, opnamen of op enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.

2 Training Samenwerken met vrijwilligers Inleiding Deze trainingsmap hoort bij de training Samenwerken met Vrijwilligers en is gericht op zorg- en welzijnswerkers die direct met cliënten werken maar ook een beroep (moeten) doen op de inzet van vrijwilligers. De training wordt ingezet om medewerkers kennis te laten maken met de rol die vrijwilligers hebben in de Wmo en heeft als doel medewerkers aan te zetten volop met vrijwilligers samen te werken. Algemeen In de sector zorg en welzijn zal de komende jaren veel veranderen. De verzorgingsstaat die Nederland was, wordt een participatiemaatschappij. Van iedere Nederlandse burger wordt een bijdrage verwacht aan de maatschappij. Dit kan in de vorm van betaald werk, maar ook in de vorm van vrijwilligerswerk. Daarnaast wordt van deze burger verwacht dat hij of zij een sociaal netwerk heeft waarop teruggevallen kan worden in tijden van moeilijkheden. Het doel is om de burger niet meer vanzelfsprekend op de overheid terug te laten vallen, maar eerst meer zelf op te laten lossen. Ook voor zorg- en welzijnswerkers heeft de verandering van verzorgingsstaat naar participatiemaatschappij grote gevolgen. In de eerste plaats in de houding van de professional naar de cliënt toe. Zo moet de professional meer uitgaan van wat een cliënt nog zelf kan doen. Daarnaast zullen de taken die een professional tot nu toe had worden beperkt; voor een behoorlijk aantal taken hebben zij geen tijd meer en ook is er geen geld meer voor. Dit maakt het noodzakelijk om de werkzaamheden anders vorm te geven. In de WMO werkplaats Twente richten we ons erop professionals te informeren over en trainen in competenties die nodig zijn binnen Welzijn Nieuwe Stijl. In dit specifieke onderdeel is het doel professionals zich bewust te laten worden van de rol die vrijwilligers kunnen spelen in zorg- en welzijnswerk. Niet alleen zal het noodzakelijk worden om meer met vrijwilligers samen te werken, ook biedt het werken met vrijwilligers volop kansen. Vrijwilligers hebben een cliënt veel te bieden, vooral als het gaat om de hoeveelheid en aard van de tijd die ze met een cliënt doorbrengen. Daarnaast is het voor een cliënt belangrijk dat er een sociaal netwerk ontstaat, ook hierbij kan een vrijwilliger een grote rol spelen. 2

3 Doel Deelnemers van deze cursus maken kennis met en oefenen met hun nieuwe rol als het gaat om het werken met vrijwilligers zoals bedoeld in de Wmo. Het doel is om ze startklaar te maken om met vrijwilligers samen te werken. Doelgroep: De scholing is bedoeld voor zorg- en welzijnprofessionals die in hun werk direct met cliënten werken, zowel op MBO- als op Hbo-niveau. Denk bijvoorbeeld aan een maatschappelijk werker, een zorgloket-medewerker, een ouderenwerker of een welzijnswerker. Voorwaarden voor het behalen van een bewijs van deelname De deelnemer is beide dagdelen aanwezig, levert een actieve bijdrage en geeft een presentatie van zijn of haar bevindingen wat betreft de thuisopdrachten. In deze map zijn de inhoud van de bijeenkomsten en de daarbij behorende opdrachten en bijlagen te vinden. Wij wensen u een plezierige training! Enschede juli

4 Bijeenkomst 1 Duur: 3 uur Thema: De Wmo en vrijwilligers Voorbereiding 1. Lees het boekje: Welzijn Nieuwe Stijl (Movisie, 2011). Deze is te vinden op de website: 2. Lees de Handreiking Professioneel Ondersteunen Versie 2.0 (Ministerie VWS, 2010). Deze is te vinden op de website van Movisie. 1.0 Welkom Voorstellen van de trainer, mededelingen van praktische en huishoudelijke aard. Deelnemers stellen zich voor en beantwoorden de volgende vragen: - Hoe worden er op dit moment vrijwilligers ingezet in de organisatie? - Hoe werk je in je dagelijkse praktijk zelf samen met vrijwilligers? 1.1 Wmo in relatie tot vrijwilligers De trainer geeft een introductie over de context en de achtergronden van de nieuwe Wet Maatschappelijke Ondersteuning. Er is aandacht voor Welzijn Nieuwe Stijl, de Kanteling, 8 bakens van de WMO en de professionele kwaliteit van ondersteunen en de rol die vrijwilligers hierbij spelen. Zie bijlage 1 voor de PowerPoint presentatie die bij dit gedeelte hoort. 1.2 Gemeentelijk beleid Een beleidsmedewerker van de gemeente (waar de scholing wordt gegeven) komt vertellen hoe de betreffende gemeente het Wmo beleid vorm geeft. Wat zijn concreet de consequenties voor de professionals? Hoe worden financiële middelen verdeeld? Pauze 1.3 Best practice Hier wordt een presentatie gegeven door een organisatie die door de invoering van de Wmo volop met vrijwilligers is gaan samenwerken. Tijdens deze presentatie wordt duidelijk hoe vrijwilligers kunnen worden ingezet en welke taken je allemaal door vrijwilligers kunt laten doen. Zie bijlage 2 voor een voorbeeld hiervan. 1.4 Plan van aanpak samenwerken met vrijwilligers De deelnemers gaan in groepjes van 3 of 4 uiteen om te werken aan een plan van aanpak om zelf actief met vrijwilligers te gaan werken. Hierbij staan vijf vragen centraal. 1. Wat kan er in jouw dagelijkse praktijk door een vrijwilliger worden gedaan? 2. Aan welke eisen moet een vrijwilliger voldoen zodat jij er mee kunt samenwerken? 4

5 3. Hoe zit de samenwerking er dan uit tussen jou als professional en de vrijwilliger? 4. Maak een sociale kaart met voor jouw dagelijkse praktijk relevante vrijwilligersorganisaties. 5. Zet een vrijwilligers in bij een cliënt en activeer een cliënt tot het doen van vrijwilligerswerk. Zie bijlage 3 voor de PowerPoint presentatie die hierbij hoort. 1.5 Opdrachten na bijeenkomst 1 1. Werk verder aan de sociale kaart met vrijwilligersorganisaties die voor jouw dagelijkse praktijk van belang zijn. Dit zijn organisaties waar je vrijwilligers kunt vinden om mee samen te werken, maar ook organisaties waar je een cliënt naar kunt verwijzen om als vrijwilliger actief te worden. 2. Ga aan de slag met je plan van aanpak om met vrijwilligers te gaan samenwerken. Breng het plan in de praktijk. 3. Maak een presentatie van je bevindingen wat betreft het uitvoeren van het plan van aanpak. Bijlagen bijeenkomst 1 Bijlage 1: Hand-out PP Wmo en vrijwilligers Bijlage 2: Hand-out PP Hulpdienst Hengelo Bijlage 3: Hand-out PP Plan van aanpak Bijlage 4: Overzicht stappenplan samenwerken met vrijwilligers 5

6 - Bijeenkomst 2 Thema: Samenwerken in de praktijk Duur: 3 uur 2.1: Presentaties deelnemers Alle deelnemers geven een presentatie van hun bevindingen. De presentatie moet bestaan uit de volgende onderdelen. - Hoe zag het plan eruit - Welke organisaties van de gemaakte sociale kaart zijn ook daadwerkelijk benaderd - Hoe is de uitwerking van het plan geweest - Wat moet er in de toekomst anders gebeuren om succesvol met vrijwilligers samen te blijven werken 2.2: Plenair gesprek Naar aanleiding van de presentaties kunnen ervaringen verder worden uitgewisseld. Wat moet er nog veranderen op organisatieniveau? Waar liggen nog meer kansen op vrijwilligers in te zetten? Waar ligt de grens tussen wat een professional zelf moet doen en wat aan een vrijwilliger kan worden overgelaten? 2.3: Afsluiting De cursus wordt afgesloten en geëvalueerd. Gebruik hiervoor het evaluatieformulier uit de bijlage 5. 6

7 Trainershandleiding Bijeenkomst 1 Ad 1.0 Welkom De trainer stelt zichzelf kort voor. De deelnemers noemen naam+ functie en vertellen over de manier waarop zij met vrijwilligers samenwerken in hun dagelijkse praktijk. Ook is het goed te bespreken wat de aanleiding is van deelname aan de cursus. Ad 1.1 Wmo in relatie tot vrijwilligers De trainer ligt aan de hand van een PowerPoint presentatie of een introductie filmpje de kernprincipes van de WMO toe. De nadruk ligt daarin niet op de wetgeving maar om de context van de werkingssfeer van de WMO, het gedachte goed, de omkering van een voorzieningen wet naar een compensatie wet e.d. Hierbij ligt de focus op de rol van vrijwilligers. Steeds moet er de koppeling worden gemaakt naar het belang van een goede balans tussen formele en informele zorg. Als voorbeeld: Om te werken volgens de Wmo zijn er 5 kwaliteitsstandaarden geformuleerd (Movisie, 2010). Die hebben betrekking op de kwetsbare burger, de professional, de organisatie waar die professionals werkt maar ook op de vrijwilliger. De kwaliteitsstandaarden zijn: 1. Respectvol bejegenen 2. Eigen regie versterken 3. Integraal benaderen 4. Ontwikkelingsgericht ondersteunen 5. Resultaatgericht ondersteunen Voor de vrijwilligers betekent dit bijvoorbeeld dat ze zich gewaardeerd moeten voelen (1), dat ze invloed en zeggenschap krijgen en hun eigen mogelijkheden mogen benutten (2), dat ze inzicht hebben in hun rol in het geheel (3), dat ze ervaren dat hun inbreng ertoe doet (4), en dat ze helderheid hebben over individuele en gezamenlijke doelen (5). De kwaliteitskenmerken kunnen verderop in de training steeds als terugkoppeling fungeren. Ad 1.2 Gemeentelijk beleid Een beleidsmedewerker van de gemeente gaat specifieker in op hoe er in de gemeente waar de scholing wordt gegeven om wordt gegaan met de Wmo. Hierdoor krijgen de cursisten een duidelijk beeld van de randvoorwaarden waarin zij moeten werken. Het is niet de bedoeling dat de Wmo in zijn volledigheid wordt uiteengezet. Nadruk ligt op de gevolgen voor de dagelijkse praktijk van de professional. 7

8 Ad 1.3 Best practice In de bijlage is een voorbeeld te vinden van een organisatie die juist door de invoering van de Wmo met vrijwilligers is gaan werken. Het is aan te bevelen op lokaal gebied een dergelijk voorbeeld te zoeken en een presentatie te laten verzorgen. Ad 1.4 Plan van aanpak samenwerken met vrijwilligers De deelnemers gaan hun eigen plan schrijven op basis van de vijf stappen in de ppt. Hierbij moeten ze hun dagelijkse praktijk in gedachten houden en een plan maken voor concrete casussen. Het plan moet uitgevoerd worden voor de volgende keer. Het is dus niet een theoretische oefening, maar de voorbereiding voor toepassing in de praktijk. Ad 1.5 Opdrachten na bijeenkomst 1 De presentatie moet bestaan uit drie onderdelen: - Hoe zag het plan eruit - Welke organisaties van de gemaakte sociale kaart zijn ook daadwerkelijk benaderd - Hoe is de uitwerking van het plan geweest - Wat moet er in de toekomst anders gebeuren (op persoonlijk en op organisatie niveau) om succesvol met vrijwilligers samen te blijven werken 8

9 Trainershandleiding Bijeenkomst 2 Ad 1. Presentaties deelnemers Tijdens de presentaties zullen successen en moeilijkheden aan bod komen. Deze kunnen worden geïnventariseerd en in het plenaire gesprek nog eens worden benoemd. Ad 2. Plenair gesprek Hoe ervaren de deelnemers hun eigen houding als het aankomt op samenwerken met vrijwilligers? Waren er meer of minder kansen dan ze van te voren hadden verwacht? Welke rol hebben de kwaliteitskenmerken (Movisie, 2010) in het samenwerken met vrijwilligers? Ad 3. Afsluiting Gebruik hiervoor het evaluatieformulier uit de map. Start daarnaast een groepsgesprek over hoe de deelnemers de cursus hebben beleefd. 9

10 Bijlage 1 Presentatie Samenwerken met vrijwilligers 10

11 11

12 12

13 13

14 14

15 Bijlage 2 Presentatie Hulpdienst Hengelo 15

16 16

17 Bijlage 3 Presentatie Stappenplan 17

18 18

19 Bijlage 4 Presentatie Stappenplan Stappenplan Samenwerken met Vrijwilligers Stap 1. Denk eens kritisch na over je eigen werk. Wat kan er gedaan worden door een vrijwilliger? Stap 2. Niet iedereen kan elk type vrijwilligerswerk verrichten. Aan welke eisen moet een vrijwilliger voldoen zodat jij er mee kunt samenwerken? Stap 3. Denk eens na over hoe het zou zijn om een vrijwilliger in te zetten. Is er sprake van samenwerking tussen jou als professional en de vrijwilliger? Hoe ziet die samenwerking eruit? Stap 4. Het is belangrijk goed te weten welke vrijwilligersorganisaties er zijn en welke projecten er lopen. Niet alleen zodat je weet waar je een vrijwilliger zou kunnen vinden, maar ook om cliënten te kunnen wijzen op projecten waar ze zelf aan mee zouden kunnen werken. Maak een voor jouw dagelijkse praktijk relevante sociale kaart met vrijwilligersorganisaties. Stap 5. Aan de slag. Zet een vrijwilliger in bij een cliënt of activeer een cliënt tot het doen van vrijwilligerswerk. Presentatie. Bereid een presentatie voor waarin de vijf stappen aan bod komen en waarbij je aangeeft hoe het stappenplan voor jou heeft gewerkt. 19

20 Bijlage 5 Evaluatieformulier 20

21 21

Gezondheid, Welzijn & Technologie Wmo-werkplaats Twente

Gezondheid, Welzijn & Technologie Wmo-werkplaats Twente Kenniscentrum Gezondheid, Welzijn & Technologie Wmo-werkplaats Twente Praktijk 1: Samenwerken met vrijwilligers Rapportage van de tweede projectfase Inclusief evaluatie scholing september 2010 juli 2011

Nadere informatie

Gezondheid, Welzijn & Technologie

Gezondheid, Welzijn & Technologie Kenniscentrum Gezondheid, Welzijn & Technologie Wmo-werkplaats Twente Praktijk 5 Wmo-professional: nieuwe competenties Inspiratietraject voor HBO-docenten en leidinggevenden en professionals uit de praktijk

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Signaleren in een wijknetwerk. Voorlichting. Horen, zien en zeggen

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Signaleren in een wijknetwerk. Voorlichting. Horen, zien en zeggen Wmo-werkplaats Twente Scholingshandleiding voor cursist en trainer Signaleren in een wijknetwerk Multidisciplinair werken met signalen uit de wijk. Voorlichting Horen, zien en zeggen Over signaleren en

Nadere informatie

Module Samen met jongeren nadenken over werken en leren voor Sociale Wijkteams

Module Samen met jongeren nadenken over werken en leren voor Sociale Wijkteams Module Samen met jongeren nadenken over werken en leren voor Sociale Wijkteams Tijd: 2 ½ uur Sociale Wijkteam leden Een collectieve leerbijeenkomst staat in het teken van participatie van jongeren die

Nadere informatie

Rekenen Groep 7-2e helft schooljaar.

Rekenen Groep 7-2e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag 2016 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm

Nadere informatie

Workshop samen talenten benutten

Workshop samen talenten benutten Workshop samen talenten benutten Doelgroep: organisaties die met vrijwilligers met een beperking willen werken Doel: kennis en vaardigheden overdracht voor het werken met mensen met een beperking Bijeenkomst

Nadere informatie

Rekenen Groep 6-2e helft schooljaar.

Rekenen Groep 6-2e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze,

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012. Overzicht. Aanleiding Wmo-werkplaatsen. Opzet, bevindingen en resultaten. Aanleiding Wmo-werkplaatsen

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012. Overzicht. Aanleiding Wmo-werkplaatsen. Opzet, bevindingen en resultaten. Aanleiding Wmo-werkplaatsen Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 2009-2012 Opzet, bevindingen en resultaten Lies Korevaar, lector Rehabilitatie Overzicht Aanleiding Wmo-werkplaatsen Opzet Wmo-werkplaats Groningen- Drenthe Activiteiten

Nadere informatie

Workshop Introductie Wmo. Lesprogramma. Ontwikkelingen

Workshop Introductie Wmo. Lesprogramma. Ontwikkelingen Workshop Introductie Wmo Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe 28 juni 2012 Lies Korevaar Lesprogramma Kennismaking en uitleg programma Wat is de Wmo? Doelen en uitgangspunten van de Wmo Uitwerking Wmo in de

Nadere informatie

Rekenen Groep 6-1e helft schooljaar.

Rekenen Groep 6-1e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of

Nadere informatie

De b-learning is bedoeld voor verzorgenden werkzaam in de thuiszorg of in het verpleeg- of verzorgingshuis.

De b-learning is bedoeld voor verzorgenden werkzaam in de thuiszorg of in het verpleeg- of verzorgingshuis. Blended learning mantelzorg, Doelgroep verzorgenden Docentenhandleiding fysieke bijeenkomst Inleiding Zorgen voor een naaste is een liefdevolle en dankbare taak. Mantelzorg, ook wel informele zorg genoemd,

Nadere informatie

Rekenen Groep 4-2e helft schooljaar.

Rekenen Groep 4-2e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag 2013 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm

Nadere informatie

Rekenen Groep 4-2e helft schooljaar.

Rekenen Groep 4-2e helft schooljaar. Sweelinck & De Boer B.V., Den Haag 2016 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm

Nadere informatie

Brunelleschi. De Dom van Florence

Brunelleschi. De Dom van Florence Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv, Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens

Geen fabriekswerk. Roeien met de wind mee en de stroom tegen. Jac Willekens Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

De Wmo Ontwikkelingen en uitdagingen voor de Wmo-raad

De Wmo Ontwikkelingen en uitdagingen voor de Wmo-raad De Wmo Ontwikkelingen en uitdagingen voor de Wmo-raad September 2010 Doel van de Wmo: Participatie Iedereen moet op eigen wijze mee kunnen doen aan de samenleving 2 Kenmerken van de Wmo - De Wmo is gericht

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Gezondheid, Welzijn & Technologie

Gezondheid, Welzijn & Technologie Kenniscentrum Gezondheid, Welzijn & Technologie Wmo werkplaats Twente, fase 2 Praktijk 2: Bundeling van diensten op het gebied van welzijn, informele zorg en formele zorg Toegang tot de Wmo Evaluatierapport

Nadere informatie

Cursus. Oriëntatie op het werkveld

Cursus. Oriëntatie op het werkveld Cursus Oriëntatie op het werkveld Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Irma Derksen Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Oriëntatie op

Nadere informatie

Regionale visie op welzijn. Brabant Noordoost-oost

Regionale visie op welzijn. Brabant Noordoost-oost Regionale visie op welzijn Brabant Noordoost-oost Inleiding Als gemeenten willen we samen met burgers, organisaties en instellingen inspelen op de wensen en behoeften van de steeds veranderende samenleving.

Nadere informatie

PeerEducatie Handboek voor Peers

PeerEducatie Handboek voor Peers PeerEducatie Handboek voor Peers Handboek voor Peers 1 Colofon PeerEducatie Handboek voor Peers december 2007 Work-Wise Dit is een uitgave van: Work-Wise info@work-wise.nl www.work-wise.nl Contactpersoon:

Nadere informatie

Welzijn nieuwe stijl. Thema-avond gemeenteraad Geldermalsen. 19 oktober 2010 Marjon Breed

Welzijn nieuwe stijl. Thema-avond gemeenteraad Geldermalsen. 19 oktober 2010 Marjon Breed Welzijn nieuwe stijl Thema-avond gemeenteraad Geldermalsen 19 oktober 2010 Marjon Breed Presentatie Welzijn nieuwe stijl Welzijn in Geldermalsen De Wmo Welzijn Actuele ontwikkelingen Welzijn nieuwe stijl

Nadere informatie

Social Work under construction: transformeren in onderwijs

Social Work under construction: transformeren in onderwijs Social Work under construction: transformeren in onderwijs Saxion, Lectoraat Community, Care & Youth, Ingrid Verbeek, Med Zuyd Hogeschool, Lectoraat Sociale Integratie, Drs. Peggy Duckers WELKOM Voorstellen

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen

Raadsvoorstel. Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen Raadsvoorstel Onderwerp: Vrijwillige inzet in Velsen 2014-2017 Datum raadsvergadering 06-02-2014 Portefeuillehouder(s) R.G. te Beest W.E. Westerman Registratienummer Rs13.00783 Ambtenaar K. Bruijns Datum

Nadere informatie

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen Redactie: Marieke Haitsma en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie

Nadere informatie

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET KINDEREN

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET KINDEREN TEAMNASCHOLING OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET KINDEREN KIDS SKILLS DE KIDS SKILLS METHODE Iedereen die met kinderen werkt mist wel enkele vaardigheden, of zou ergens beter in willen worden. Met behulp van

Nadere informatie

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE OPEN INSCHRIJVING IN UTRECHT WAT IS MISSION POSSIBLE? Bent u geïnteresseerd te ontdekken waar de motivatie van jongeren ligt om hun problemen zelf

Nadere informatie

Korte schets over wat de Kanteling inhoudt, samenhang met Welzijn Nieuwe Stijl Kanteling in beleid en verordening Kanteling in de uitvoering

Korte schets over wat de Kanteling inhoudt, samenhang met Welzijn Nieuwe Stijl Kanteling in beleid en verordening Kanteling in de uitvoering Checklist Kanteling binnen gemeenten Korte schets over wat de Kanteling inhoudt, samenhang met Welzijn Nieuwe Stijl Kanteling in beleid en verordening Kanteling in de uitvoering Kanteling in beleid Ja

Nadere informatie

TEAMNASCHOLINGEN EIGEN KRACHT GENERALISTISCH WERKEN IN GEZINNEN EN SOCIALE WIJKTEAMS

TEAMNASCHOLINGEN EIGEN KRACHT GENERALISTISCH WERKEN IN GEZINNEN EN SOCIALE WIJKTEAMS TEAMNASCHOLINGEN EIGEN KRACHT GENERALISTISCH WERKEN IN GEZINNEN EN SOCIALE WIJKTEAMS MODULES: EIGEN KRACHT VAN DE CLIËNT EN ZIJN SYSTEEM INTEGRAAL WERKEN MET MULTI PROBLEEMGEZINNEN COMBINEREN VAN FORMELE

Nadere informatie

Cursus. Oriëntatie op het werkveld voor SMD en SCW

Cursus. Oriëntatie op het werkveld voor SMD en SCW Cursus Oriëntatie op het werkveld voor SMD en SCW Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Esmeralda de Leeuw en Floortje Vissers Titel: Oriëntatie op

Nadere informatie

Cursus. Leren kun je leren

Cursus. Leren kun je leren Cursus Leren kun je leren Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Nienke Koopman Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Factor-E Welzijn Leren

Nadere informatie

Factsheet. Uitleg over cliëntondersteuning De cliëntenraad aan zet

Factsheet. Uitleg over cliëntondersteuning De cliëntenraad aan zet Factsheet Uitleg over cliëntondersteuning De cliëntenraad aan zet Colofon Uitgave Landelijke Cliëntenraad Postbus 95966 2509 CZ Den Haag T (070) 3499790 www.landelijkeclientenraad.nl info@lcr-suwi.nl Auteurs

Nadere informatie

Training Resultaatgericht Coachen

Training Resultaatgericht Coachen Training Resultaatgericht Coachen met aandacht voor zingeving Herken je dit? Je bent verantwoordelijk voor de gang van zaken op je werk. Je hebt alle verantwoordelijkheid, maar niet de bijbehorende bevoegdheden.

Nadere informatie

academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Najaar 2012 www.zorgbelang-brabant.nl

academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Najaar 2012 www.zorgbelang-brabant.nl academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Najaar 2012 www.zorgbelang-brabant.nl Academie Zorgbelang Trainingen Welkom! Graag presenteren we u het aanbod van de Academie Zorgbelang Brabant voor

Nadere informatie

Sociale wijkteams de sleutel in de participatiesamenleving?

Sociale wijkteams de sleutel in de participatiesamenleving? Leer- en ontwikkeltraject Sociale wijkteams de sleutel in de participatiesamenleving? Centrum voor Samenlevingsvraagstukken Marja Jager-Vreugdenhil & Eelke Pruim @SamenViaa Deze workshop: - Over Wmo-werkplaats

Nadere informatie

Deelnemers welkom heten Stel medewerkers op hun gemak, maak contact.

Deelnemers welkom heten Stel medewerkers op hun gemak, maak contact. Deelnemers welkom heten Dag 1: Deelnemers welkom heten Introductie trainers Energizer: De deelnemers lopen kriskras door de ruimte. Zij geven elkaar een krachtige hand en zeggen hoe zij heten in verstaanbaar

Nadere informatie

studiegids mindfulness BASIS opleiding

studiegids mindfulness BASIS opleiding studiegids mindfulness BASIS opleiding Inhoudsopgave Werkplaats Aandachtig Leven Welkom bij Werkplaats Aandachtig Leven 2 2 De opleiding 3 De praktijk 4 De retraite 4 Het vervolgtraject 4 Algemene informatie

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe

Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe Wmo-werkplaats Groningen-Drenthe Afsluitende conferentie 28 juni 2012 Hanzehogeschool Groningen Introductie Wmo Met de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) vindt in de sector Zorg en Welzijn een ommekeer

Nadere informatie

Bijlage 3: Overzicht ontwikkelingen

Bijlage 3: Overzicht ontwikkelingen Bijlage 3: Overzicht ontwikkelingen De Wmo heeft de afgelopen jaren een flinke ontwikkeling doorgemaakt. De eerste jaren bestonden uit het neerzetten van goede structuren voor hulp en ondersteuning. De

Nadere informatie

Betekenis voor beroepsonderwijs

Betekenis voor beroepsonderwijs Betekenis voor beroepsonderwijs Paul Vlaar Landelijk overleg Wmo-werkplaatsen Opbouw inleiding Transities sociale domein Wat zijn Wmo-werkplaatsen? Waar zitten werkplaatsen en wat doen zij? Urgentie van

Nadere informatie

Werken aan je zelfbeeld

Werken aan je zelfbeeld Werken aan je zelfbeeld Kind en Adolescent Praktijkreeks Dit werkboek Werken aan je zelfbeeld, COMET voor kinderen en jongeren (individuele training) hoort bij de handleiding Zelfbeeldtraining voor kinderen

Nadere informatie

studiegids mindfulnesstrainer opleiding

studiegids mindfulnesstrainer opleiding studiegids mindfulnesstrainer opleiding Inhoudsopgave Werkplaats Aandachtig Leven Welkom bij Werkplaats Aandachtig Leven 2 2 De opleiding 3 Module MindfulnessBASIS 4 Module MindfulnessVERBREDING 5 Module

Nadere informatie

t Marheem is een brede welzijnsinstelling die gemeentelijk beleid op het gebied van maatschappelijke ondersteuning uitvoert.

t Marheem is een brede welzijnsinstelling die gemeentelijk beleid op het gebied van maatschappelijke ondersteuning uitvoert. Werkplan 2014 Werkplan 2014 Woord vooraf t Marheem is een brede welzijnsinstelling die gemeentelijk beleid op het gebied van maatschappelijke ondersteuning uitvoert. Het werkveld maatschappelijke ondersteuning

Nadere informatie

Werken aan de nieuwe sociaal werker

Werken aan de nieuwe sociaal werker Werken aan de nieuwe sociaal werker Bijeenkomst OPOF, 17 november 2011, Utrecht Margot Scholte, lector maatschappelijk werk INHolland / senior medewerker beroepsontwikkeling MOVISIE De kracht van Maatschappelijk

Nadere informatie

Werkplan. Versie 30 september 2015

Werkplan. Versie 30 september 2015 Werkplan 2016 Versie 30 september 2015 Werkplan 2016 mfc t Marheem Woord vooraf t Marheem is een brede welzijnsinstelling die gemeentelijk beleid op het gebied van maatschappelijke ondersteuning uitvoert.

Nadere informatie

Gerry Broersma Opbouwwerker Miks Welzijn, Joure www.miks-welzijn.nl

Gerry Broersma Opbouwwerker Miks Welzijn, Joure www.miks-welzijn.nl Assen, 19 april 2011 Gerry Broersma Opbouwwerker Miks Welzijn, Joure www.miks-welzijn.nl en Sjoerd IJdema Adviseur Partoer Centrum Maatschappelijke ontwikkelingen Fryslân. www.partoer.nl Inhoud Welzijn

Nadere informatie

Introductie voor Trainers

Introductie voor Trainers Introductie voor Trainers Inleiding Sinds de implementatie van het competentiegerichte onderwijs staat het leren in de praktijk in de spotlights. Er worden bijvoorbeeld steeds meer initiatieven genomen

Nadere informatie

Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland

Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland Wmo Wie of wat is de Wmo? Wet maatschappelijke ondersteuning. Deze wet is op 1 januari 2007 ingevoerd. - Zorgt ervoor dat iedereen zo lang mogelijk

Nadere informatie

(Foto)verslag 3 december Workshop zelfregie: vrijwilligers Vrijwilligerscentrale Nijmegen

(Foto)verslag 3 december Workshop zelfregie: vrijwilligers Vrijwilligerscentrale Nijmegen (Foto)verslag 3 december Workshop zelfregie: vrijwilligers Vrijwilligerscentrale Nijmegen Welkom Uitleg workshop Zelfregieversterkend werken, met de eigen kracht van mensen als uitgangspunt, is niet alleen

Nadere informatie

Opleidingsprogramma De Wmo-professional

Opleidingsprogramma De Wmo-professional Kennis van de Overheid Opleidingsprogramma De Wmo-professional Gekanteld werken Leren gekanteld werken Het werk van de professional in de frontlinie van zorg en welzijn verandert ingrijpend. Niet helpen

Nadere informatie

studiegids mindfulnesscoach opleiding

studiegids mindfulnesscoach opleiding studiegids mindfulnesscoach opleiding Inhoudsopgave Werkplaats Aandachtig Leven Welkom bij Werkplaats Aandachtig Leven 2 Mindfulness COACH Opleiding 2 Mindfulness COACH Opleiding De opleiding 3 De opbouw

Nadere informatie

Zorg, welzijn, preventie en werk verbinden: hoe pakken jullie dat op? Projectenparade, 21 maart 2013

Zorg, welzijn, preventie en werk verbinden: hoe pakken jullie dat op? Projectenparade, 21 maart 2013 Zorg, welzijn, preventie en werk verbinden: hoe pakken jullie dat op? Projectenparade, 21 maart 2013 Aletta Winsemius, senior onderzoeker MOVISIE Jan Bouwens programmacoördinator preventie, ZonMw Centrale

Nadere informatie

GENERALISTISCH WERKER VAN DE TOEKOMST

GENERALISTISCH WERKER VAN DE TOEKOMST GENERALISTISCH WERKER VAN DE TOEKOMST HD4 VOORSTELLEN Saskia Mudde Docent/trainer Hogeschool Windesheim te Zwolle Domein Gezondheid en Welzijn Sociaal Pedagoog en voorheen 16 jaar werkzaam geweest binnen

Nadere informatie

er schilders katholiek en vervaardigen ze religieuze stukken. Ook is de rol van het hof niet te vergelijken met die van Frankrijk of Engeland.

er schilders katholiek en vervaardigen ze religieuze stukken. Ook is de rol van het hof niet te vergelijken met die van Frankrijk of Engeland. Copyright 2011 Uitgeverij Lambo bv Arnhem Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een automatisch gegevensbestand of openbaar gemaakt in enige vorm of

Nadere informatie

Van Training naar Transitie. Kennismarkt, 18 november 2013

Van Training naar Transitie. Kennismarkt, 18 november 2013 Van Training naar Transitie Kennismarkt, 18 november 2013 Programma Over Estinea Wmo-programma Trainingsprogramma Estinea Achterhoek en Twente 900 cliënten 800 medewerkers 300 vrijwilligers 70 locaties

Nadere informatie

Workshop Krimpcafe XL Maatwerk op lokaal niveau. Jaap Ikink. 12 juni 2014

Workshop Krimpcafe XL Maatwerk op lokaal niveau. Jaap Ikink. 12 juni 2014 Workshop Krimpcafe XL Maatwerk op lokaal niveau Jaap Ikink 12 juni 2014 Maatwerk voor Sociale Wijkteams Waarom sociale wijkteams? Uitdaging op lokaal niveau! Adviezen voor beleid?! Maatwerk voor Sociale

Nadere informatie

Inclusief IEDEREEN! Hoe het vertrouwen van de burger in de overheid te herstellen.

Inclusief IEDEREEN! Hoe het vertrouwen van de burger in de overheid te herstellen. Inclusief IEDEREEN! Hoe het vertrouwen van de burger in de overheid te herstellen. Anita Hütten / T ik BV, Veghel 2012 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen?

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Mark van den Einde ministerie van VWS PIANOo-bijeenkomst Hoorn (8 februari 2012) Transitie: wat verandert er? Regeer-

Nadere informatie

Informele Zorg. Beleidsnota. Definitief. Manon Aarninkhof, MichelleNijdam, Corina Bosma Jos Olde Engberink. datum Juli 2015

Informele Zorg. Beleidsnota. Definitief. Manon Aarninkhof, MichelleNijdam, Corina Bosma Jos Olde Engberink. datum Juli 2015 Informele Zorg Beleidsnota datum Juli 2015 status versie 1.1 auteur(s) Eigenaar Definitief Manon Aarninkhof, MichelleNijdam, Corina Bosma Jos Olde Engberink Inhoud 1. Inleiding... 3 1.1. Aanleiding...

Nadere informatie

Nicolien van Halem Inge Müller. Handboek studievaardigheden voor het hbo

Nicolien van Halem Inge Müller. Handboek studievaardigheden voor het hbo Nicolien van Halem Inge Müller Handboek studievaardigheden voor het hbo Toegang tot de website Op deze website vindt u het ondersteunend materiaal behorende bij Handboek studievaardigheden voor het hbo.

Nadere informatie

Competent talent in de praktijk

Competent talent in de praktijk Competent talent in de praktijk Competent talent in DE PRAKTIJK CURSISTENBOEK Talent ontdekken, ontwikkelen & inzetten Competent talent in de praktijk Cursistenboek Talent ontdekken, ontwikkelen & inzetten

Nadere informatie

Presentatie Natuurlijk, een netwerkcoach! Platform sociale netwerken 4 april 2014 Jeanet Moerings, Mezzo

Presentatie Natuurlijk, een netwerkcoach! Platform sociale netwerken 4 april 2014 Jeanet Moerings, Mezzo Presentatie Natuurlijk, een netwerkcoach! Platform sociale netwerken 4 april 2014 Jeanet Moerings, Mezzo 1 Programma Informatie over Mezzo. Wat is Natuurlijk, een netwerkcoach!? Onderzoek Hogeschool van

Nadere informatie

Cursus Onderwijs en ICT. Remediëren met ICT

Cursus Onderwijs en ICT. Remediëren met ICT Cursus Onderwijs en ICT Jaargang 2, deel 19 (versie 1.0 NL 25-02-2011) Remediëren met ICT door Serge de Beer Inleiding Niet voor elke leerling is het makkelijk leren even vanzelfsprekend. Een klein beetje

Nadere informatie

Training. Professioneel samenwerken

Training. Professioneel samenwerken Training Professioneel samenwerken Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Angela van der Haar Inhoudelijke redactie: Napona Smid Titel: Professioneel

Nadere informatie

Training. Zakelijk communiceren

Training. Zakelijk communiceren Training Zakelijk communiceren Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Nienke Koopman Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Factor-E Welzijn

Nadere informatie

Training. Talentherkenning

Training. Talentherkenning Training Talentherkenning Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur(s): Nienke Koopman Inhoudelijke redactie: Ariëlle Potter Titel: Talentherkenning ISBN:

Nadere informatie

Veelkleurige kijk op zorg

Veelkleurige kijk op zorg s Heeren Loo Zorggroep Berkenweg 11 3818 LA Amersfoort T. 0800 3 55 55 55 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand en/of openbaar gemaakt in enige

Nadere informatie

Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS

Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS Gewoon meedoen in je eigen wijk! TOOLKIT VOOR WERKERS December 2012 1 Draaiboek Gewoon meedoen in je wijk! Aanleiding van dit draaiboek Gewoon Meedoen in je wijk is een pilotproject dat in 2010 en 2011

Nadere informatie

Samenwerking formele en informele opvoedondersteuning. Een vruchtbare bodem voor samenwerking

Samenwerking formele en informele opvoedondersteuning. Een vruchtbare bodem voor samenwerking Toolkit voor groepsbijeenkomst(en) Samenwerking formele en informele opvoedondersteuning. Een vruchtbare bodem voor samenwerking Marjolijn Distelbrink en Elena Ponzoni, 2017 mdistelbrink@verwey-jonker.nl

Nadere informatie

Cursus. Onderwijs VVE 2 activerende leeromgeving

Cursus. Onderwijs VVE 2 activerende leeromgeving Cursus Onderwijs VVE 2 activerende leeromgeving Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Geerte Binnema Inhoudelijke redactie: Napona Smid Titel: Onderwijs/VVE2

Nadere informatie

De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen?

De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen? De gereedschapskist van de welzijnswerker nieuwe stijl : welke competenties zijn nodig om burgerparticipatie en eigen kracht te ondersteunen? Sandra Vos Arne van den Bos Lectoraat Rehabilitatie, Hanzehogeschool

Nadere informatie

Betekenis voor praktijk en onderwijs. Theo Roes

Betekenis voor praktijk en onderwijs. Theo Roes Betekenis voor praktijk en onderwijs Theo Roes Voorgeschiedenis 2005-2009 Lectoraten op stoom met praktijkonderzoek Beroepsgroepen (NVMW): meer onderzoek voor evidence/practisebased werken Onderwijs: meer

Nadere informatie

Geef inhoud aan gemeentelijk beleid

Geef inhoud aan gemeentelijk beleid Geef inhoud aan gemeentelijk beleid met kennis, advies en trainingen van MOVISIE Decentralisatie van de jeugdzorg, de overheveling van de functie- begeleiding uit de AWBZ, de komst van de Wet Werken naar

Nadere informatie

Wonen Leerboek voor de Opleiding Assistent Vrijetijdsbegeleider / Jongerenwerker

Wonen Leerboek voor de Opleiding Assistent Vrijetijdsbegeleider / Jongerenwerker Wonen Leerboek voor de Opleiding Assistent Vrijetijdsbegeleider / Jongerenwerker Copyright: Uitgeverij Eigen Wijs, Bussum 2003 ISBN-10:90-77495-13-4 ISBN-13: 978-90-77495-13-1 1e druk februari 2006 Schrijvers:

Nadere informatie

Training. Presenteren en instrueren

Training. Presenteren en instrueren Training Presenteren en instrueren Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Erica Huppelschoten Inhoudelijke redactie: Floortje Vissers Titel: Presenteren

Nadere informatie

Eenzaam ben je niet alleen

Eenzaam ben je niet alleen 8-12-2015 Kennismaking Eenzaam ben je niet alleen Samen werken aan een nieuwe blik op eenzaamheid en sociaal isolement Eigen ervaring eenzaamheid, sociaal isolement? persoonlijk en/of professioneel. Waarom

Nadere informatie

Vrijwilligerscollege Roosendaal

Vrijwilligerscollege Roosendaal Vrijwilligerscollege Roosendaal Wie zijn wij? Wat doen wij? Wat kunnen wij voor jou betekenen? Wat is het vrijwilligerscollege? Onze missie en visie Het motto is leren van elkaar. Het vrijwilligerscollege

Nadere informatie

TRAINING 1. Tijd: Onderwerp: Waarom Resultaat Werkvorm Materiaal

TRAINING 1. Tijd: Onderwerp: Waarom Resultaat Werkvorm Materiaal DRAAIBOEK TRAINING 1, 2,3,4,5 REALISTEN ROADMOVIE De prezi presentatie voor de trainingsbijeenkomsten vindt u via de onderstaande link. https://prezi.com/0txqqdqmauta/training-realisten-roadmovie-5-bijeenkomsten/

Nadere informatie

Bedrijfsverbetering TRAININGSMODEL

Bedrijfsverbetering TRAININGSMODEL Bedrijfsverbetering TRAININGSMODEL 1. TEN GELEIDE Het trainingsmodel beschrijft de training in zijn geheel en uitgesplitst naar onderdelen en werkvormen. Per onderdeel zijn leerdoelen geformuleerd. De

Nadere informatie

Training. Coachend begeleiden

Training. Coachend begeleiden Training Coachend begeleiden Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteurs: Bertine Pruim Inhoudelijke redactie: Napona Smid Titel: Factor-E Coachend begeleiden

Nadere informatie

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Meedoen& Meetellen Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Samenstelling trainingsmodule Eline Roelofsen Roel Schulte www.verwondering.nu Illustratie

Nadere informatie

Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht)

Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht) Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht) De vier cursisten, die aanwezig waren, begonnen zich aan elkaar voor te stellen onder leiding van de cursusleidster. Van de vier cursisten waren

Nadere informatie

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager DR-QHSE-x Deelreglement QHSE-manager Uitgave: augustus 2014 DR-QHSE-X 2 1 Algemeen Naam : Reed Business Opleidingen Adres : H.A. Lorentzstraat la, Zwijndrecht Aard : mondeling onderwijs Naast dit reglement

Nadere informatie

Cursusgids - Gevorderden lessen

Cursusgids - Gevorderden lessen Titel Cursusgids - Gevorderden lessen Eerste druk November 2015 Auteur Fred Beumer Digitaal Leerplein Website: www.digitaalleerplein.nl E-mail: info@digitaalleerplein.nl Alle rechten voorbehouden. Niets

Nadere informatie

Het Participatiebudget

Het Participatiebudget Het Participatiebudget Communicatieplan Het Participatiebudget: communiceren doen we zo! Gemeente Leeuwarden April 2009 Annette Geurden, invoering budget 1 INHOUDSOPGAVE 1. Aanleiding 3 2. Waarom een communicatieplan?

Nadere informatie

Voorbereidende workshop voor maatschappelijke organisaties

Voorbereidende workshop voor maatschappelijke organisaties Voorbereidende workshop voor maatschappelijke organisaties Voorbereiding Doel: De deelnemende maatschappelijke organisaties helpen bij hun voorbereiding op de Beursvloer; zoals bij het formuleren van een

Nadere informatie

Training. Werken in een team: vergaderen en evalueren voor SMD en SCW

Training. Werken in een team: vergaderen en evalueren voor SMD en SCW Training Werken in een team: vergaderen en evalueren voor SMD en SCW Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Joke Kraakman Inhoudelijke redactie: Floortje

Nadere informatie

Brochure Het Grote Interactiespel voor Kinderdagverblijven 2014

Brochure Het Grote Interactiespel voor Kinderdagverblijven 2014 Brochure Het Grote Interactiespel voor Kinderdagverblijven 2014 Hét spel om kinderopvangteams met plezier de belangrijkste pedagogische vaardigheden te laten inoefenen www.bewustekinderopvang.nl & www.interactiespel.nl

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst De Liemers Helpt van 20 juni De Liemers op eigen kracht

Verslag bijeenkomst De Liemers Helpt van 20 juni De Liemers op eigen kracht Verslag bijeenkomst De Liemers Helpt van 20 juni 2013. De Liemers op eigen kracht Dat op eigen kracht begint al bij binnenkomst. Alles qua koffie, thee en cake staat klaar, maar je moet het zelf of samen

Nadere informatie

Dilemmics. Programma Train de Trainer. voor medewerkers van het. Ministerie van Defensie. Maart 2014

Dilemmics. Programma Train de Trainer. voor medewerkers van het. Ministerie van Defensie. Maart 2014 Dilemmics Programma Train de Trainer 1 voor medewerkers van het Ministerie van Defensie Maart 2014 Programma Train-de-Trainer 2 2014. Dilemmics/Conclusion Talent Development Alle rechten van deze uitgave

Nadere informatie

Samenvatting, informatie en verwijzingen

Samenvatting, informatie en verwijzingen HAND-OUT Samenvatting, informatie en verwijzingen In deze handout vatten we de belangrijkste informatie uit de bijeenkomst over veilig jeugdwerk samen. Deze handout is niet uitputtend en in veel gevallen

Nadere informatie

De training is in te zetten voor verschillende doelgroepen.

De training is in te zetten voor verschillende doelgroepen. De training is in te zetten voor verschillende doelgroepen. - Voor buschauffeurs en conducteurs, waar verbale, mentale en fysieke agressie stelselmatig voor komt. - Voor de controleurs in het openbaar

Nadere informatie

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Inleiding Dit document beschrijft de basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode van trainingsbureau Moetd. Doelgroep

Nadere informatie

College van Burgemeester en wethouders van de gemeente Helmond

College van Burgemeester en wethouders van de gemeente Helmond College van Burgemeester en wethouders van de gemeente Helmond Postbus 232 5700 AE HELMOND Helmond, 20 januari 2012 Onderwerp: Advies betreffende evaluatie Seniorenraad 2009-2011 nota Seniorenbeleid 2012

Nadere informatie

Evaluatie SamenOud training Anders denken, anders doen Casemanagement

Evaluatie SamenOud training Anders denken, anders doen Casemanagement Evaluatie SamenOud training Anders denken, anders doen Casemanagement Deelprogramma voor wijkverpleegkundigen en ouderenadviseurs die opgeleid worden tot casemanager SamenOud R. Brans April 2013 Inhoud

Nadere informatie

Post-hbo cursus Jobcoach

Post-hbo cursus Jobcoach Post-hbo cursus Jobcoach Voor veel mensen met een arbeidshandicap is terugkeer naar betaald werk geen optie. Aan de zijlijn van de samenleving staan echter ook niet. Een jobcoach helpt om een passende

Nadere informatie

Dit boek is voor: Dit boek is van:

Dit boek is voor: Dit boek is van: Dit boek is voor: Dit boek is van: Ik wil een coach! Ontdek wat coaching jou te bieden heeft Caroline Kuijper en Mark Dierkes 2017 Opmaak en illustraties: Nina Knaap Uitgegeven door Camani Druk: Pumbo.nl

Nadere informatie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man Actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Perihan Utlu en Wil Verschoor

Nadere informatie

Pensioen in 5 stappen! Regel het zelf

Pensioen in 5 stappen! Regel het zelf Pensioen in 5 stappen! Regel het zelf 1 Auteur boek: Greetje Remmerde Titel boek: Pensioen in vijf stappen! Regel het zelf ISBN nummer: 9789402126976 2015, G.M. Remmerde Uitgegeven in eigen beheer (info@pensioendoehetzelf.nl)

Nadere informatie

Strategisch Communicatieplan Meedoen in Alblasserdam Augustus 2013

Strategisch Communicatieplan Meedoen in Alblasserdam Augustus 2013 Strategisch Communicatieplan Meedoen in Alblasserdam Augustus 2013 Wendy Hermans Monique Speelman Karin Stevens Inhoudsopgave 1 Meedoen in Alblasserdam... 3 1.1 Inleiding... 3 1.2 Ontwikkelingen... 3 1.3

Nadere informatie