doen is geen optie De twee regeerakkoorden kunnen gemakkelijk als volgt samengevat worden: meer werk met minder werkingsmiddelen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "doen is geen optie De twee regeerakkoorden kunnen gemakkelijk als volgt samengevat worden: meer werk met minder werkingsmiddelen"

Transcriptie

1 JOS VAN DER HOEVEN EN PETER GREGORIUS Besparingen op federaal niveau: Je zal ook niet kieskeurig mogen zijn in jobs. Onder je studieniveau, ver van huis. Het doet er allemaal niet veel meer toe. De notie passende dienstbetrekking wordt uitgebreid om de mobiliteit te bevorderen. Anciënniteit verwerven in het onderwijs wordt dan nog moeilijker omdat je verplicht zal worden passende betrekkingen buiten het onderwijs aan te nemen. Zo doorkruisen maatregelen in het federaal regeerakniets doen is geen optie Het gemeenschappelijk vakbondsfront ACV-ABVV-ACLVB heeft acties tegen het federaal regeerakkoord aangekondigd. Bij het verschijnen van dit nummer van Brandpunt is de eerste actie al achter de rug: op 6 november organiseerden de vakbonden een grote manifestatie in Brussel. Als de regering het zware onevenwicht niet corrigeert en geen correcte bijdrage vraagt aan de andere inkomensgroepen, dan volgen stakingsacties. Eerst provinciale stakingsacties (24 november in Limburg en Antwerpen, 1 december in Oost- en West-Vlaanderen en 8 december in Vlaams-Brabant en Brussel) en dan een algemene staking op 15 december: het ACV roept al zijn militanten en leden op om massaal deel te nemen aan deze acties. Het ACV wil immers een ander maatschappijproject. De economie moet ten dienste staan van de mensen. En niet omgekeerd. COC ondersteunt al die acties. Wat krijg je op je bord? Wat betekent het federaal regeerakkoord voor jou als werknemer, jongere, werkloze, ambtenaar, bijna gepensioneerde? Op de website Wat krijg je op je bord? kan je het allemaal lezen. In dit artikel focussen we ons even op een aantal maatregelen die van toepassing zullen zijn op de personeelsleden van het onderwijs. Het is overduidelijk dat ook de personeelsleden van het onderwijs zwaar worden aangepakt. Als het van de federale regering afhangt, dan verminderen de kansen voor startende personeelsleden in het onderwijs en worden de lonen niet geïndexeerd. Dan wordt ook de combinatie gezin-arbeid moeilijker doordat de mogelijkheden tot loopbaanonderbreking onaantrekkelijker worden gemaakt. De mogelijkheid om vanaf de leeftijd van 55 jaar een gedeeltelijke loopbaanonderbreking te nemen tot de pensioenleeftijd wordt dan een mogelijkheid vanaf 60 jaar. Als kers op de taart wordt de leeftijd waarop je met pensioen kan gaan, verlaat. En als je dan eindelijk met pensioen kan, zal je een lager pensioen ontvangen. In combinatie met de besparingen van de Vlaamse regering in het onderwijs vormen deze maatregelen een verpletterend pakket voor het onderwijspersoneel. De twee regeerakkoorden kunnen gemakkelijk als volgt samengevat worden: meer werk met minder werkingsmiddelen en minder personeel, met een hogere werkdruk en een lager loon, langer werken en dan de ultieme beloning : een lager pensioen. Jongeren op zoek naar werk Jongeren die geen werk vinden, ontvangen een inschakelingsuitkering. Die uitkering zal sterk worden ingeperkt, zowel in duur als in toegang. Een verlengd verblijf in Hotel Mama zit er dik in. Als je niet snel genoeg werk vindt, wacht de gemeenschapsdienst. Als je niet aan die gemeenschapsdienst deelneemt, wordt je uitkering beperkt. koord de plannen in het Vlaams regeerakkoord om jongeren in het onderwijs meer werkzekerheid te bieden. Je recht op een inschakelingsuitkering wordt beperkt. Voor nieuwe aanvragen vanaf 2015 wordt de maximumleeftijd voor toegang tot het recht op inschakelingsuitkeringen van 30 jaar verschoven naar 25 jaar. Vanaf 1 januari 2015 hebben jongeren onder de 21 jaar nog slechts toegang tot inschakelingsuitkering als ze een minimumkwalificatie hebben. De belastingvermindering op vervangingsinkomens wordt niet langer geïndexeerd, ook voor uitkeringen die al in 2014 werden genoten. Ook de uitkeringen worden, zoals de lonen, volgend jaar niet geïndexeerd. Lagere uitkering bij tijdelijke werkloosheid Vanaf 1 januari 2015 daalt de uitkering bij tijdelijke werkloosheid van 70 % naar 65 % van het loon. Dat is een inlevering van 7,1 %. Dit bovenop een indexsprong van 2 % op de uitkeringen bij tijdelijke werkloosheid. Er zal minder geld beschikbaar zijn voor de welvaartsvastheid van de uitkeringen. Het budget wordt tegen 2018 met circa 23 % verminderd. De werkloosheidsuitkering wordt berekend op het loon van de laatste twaalf maanden in plaats van op het laatste loon en dit voor alle nieuwe aanvragen vanaf 1 januari

2 Indexsprong en loonmatiging Ook in het onderwijs worden de lonen bij de volgende overschrijding van de spilindex niet geïndexeerd. Volgende tabellen geven voor enkele salarisschalen weer wat dit bruto op jaarbasis betekent. Salarisschaal 141 = 148 = 301 Anciënniteit Huidige index 1,6084 Volgende index 1,6406 Wat je dus niet zal krijgen 0 jaar , ,71 558,03 10 jaar , ,91 702,55 20 jaar , ,81 852,17 30 jaar , ,51 971,87 Salarisschaal 501 Anciënniteit Huidige index 1,6084 Volgende index 1, jaar , ,98 698,90 10 jaar , ,62 893,78 20 jaar , , ,44 30 jaar , , ,44 Wat je dus niet zal krijgen Het is duidelijk dat deze niet-indexering de koopkracht niet verhoogt en dus ook de economie niet ten goede zal komen. Daarenboven wordt niet uitgesloten dat de automatische loonindexering toch nog ter discussie zal gesteld worden of dat er nog andere maatregelen komen rond loonmatiging. Loopbaanonderbreking De verschillen tussen het tijdskrediet en loopbaanonderbreking van de privésector, de publieke sector en de non-profitsector zullen in kaart worden gebracht. Er wordt een traject uitgewerkt om de verschillende stelsels tegen 1 januari 2020 volledig met elkaar gelijk te schakelen. Deze gelijkschakeling is in het nadeel van de openbare sector en het onderwijs. De uitkeringen voor de niet-gemotiveerde loopbaanonderbrekingen worden met ingang van 1 januari 2015 voor nieuwe aanvragen geschrapt. Dat betekent dat de mogelijkheden tot loopbaanonderbreking zelf worden geschrapt. Als er geen uitkeringen worden toegekend, kan er immers ook geen sprake zijn van loopbaanonderbreking. De gedeeltelijke loopbaanonderbreking 50+ werd onder de regering Di Rupo gedeeltelijke loopbaanonderbreking 55+. Met ingang van 1 september 2015 wordt de leeftijd van 55 jaar verhoogd naar 60 jaar. De uitzonderlijke landingsbanen tussen 50 en 54 jaar doven uit. Dat betekent dat de mogelijkheid vervalt om vanaf 50 jaar met een viervijfdeopdracht te gaan werken als je een beroepsloopbaan hebt van 28 jaar. De bestaande thematische verloven (ouderschapsverlof, zorgverlof en palliatief verlof) worden behouden, maar de controle op de motieven en de loopbaanvoorwaarden worden versterkt. Inhakken op het pensioen Het regeerakkoord stelt ook tal van nieuwe maatregelen in het vooruitzicht rond pensioenen. Het ultieme doel is iedereen langer aan het werk te houden. Er worden ook een aantal maatregelen in het vooruitzicht gesteld die specifiek inhakken op het overheidspensioen en dus ook op het onderwijspensioen. We zetten enkele maatregelen op een rijtje. 1. De wettelijke pensioenleeftijd die nu 65 jaar is, wordt in jaar en in jaar. Voldoe je niet aan de voorwaarden om vervroegd met pensioen te gaan, dan kan je pas vanaf deze leeftijden met pensioen. 2. De door de vorige regering vastgelegde leeftijds- en loopbaanvoorwaarden om vóór de leeftijd van 65 jaar met pensioen te kunnen gaan (vervroegd pensioen), blijven voor de jaren 2014, 2015 en 2016 behouden. Die kwamen erop neer dat de datum waarop je met vervroegd pensioen kon gaan (60 jaar) geleidelijk verschoof naar 62 jaar mits je 40 loopbaanjaren had (tabel 1). Tabel 1 60 jaar 61,5 jaar Vanaf 62 jaar In 2014, 2015 en 2016 kan je toch ook nog op 60 of 61 jaar met pensioen als je voldoet aan bepaalde loopbaanvoorwaarden (tabel 2). Tabel 2 60 jaar 61 jaar Vanaf 2017 wijzigen zowel de leeftijds- als de loopbaanvoorwaarden. De leeftijdsvoorwaarde wordt opgetrokken tot 62,5 jaar in 2017 en tot 63 jaar in De loopbaanvoorwaarde wordt in 2017 op 41 jaar gebracht en op 42 jaar in 2019 (tabel 3). Tabel 3 62,5 jaar 63 jaar Vanaf In 2017 en 2018 zal je (zoals in 2016) toch nog op 60 jaar met pensioen kunnen gaan als je 42 jaar dienst hebt en op 61 jaar als je 41 jaar dienst hebt, maar vanaf 2019 wordt dat respectievelijk 44 jaar en 43 jaar (tabel 4). Tabel 4 60 jaar 61 jaar Vanaf De regering voorziet wel een aantal overgangsmaatregelen. Zo lezen we dat wie voor eind 2016 aan de voorwaarden voldoet om op vervroegd pensioen te kunnen gaan, deze voorwaarden behoudt ongeacht de latere werkelijke ingangsdatum van zijn pensioen de overgangsmaatregelen van de pensioenhervorming van 2011 blijven gelden. Het is nog onduidelijk wat de draagwijdte is van beide overgangsbepalingen. Heeft men het in de eerste overgangsbepaling over de nieuwe voorwaarden of de huidige voorwaarden? En betekent de tweede overgangsbepaling dat je voor de jaren vanaf 2017 mag blijven rekening houden met de vermeerderingscoëfficiënten voor de voordelige pensioennoemers (1/55 ste ) 5

3 JOS VAN DER HOEVEN EN PETER GREGORIUS omdat het regeerakkoord voorziet dat deze overgangsmaatregelen op gelijkaardige wijze opnieuw worden geïmplementeerd? Deze vermeerderingscoëfficiënten zorgden ervoor dat veel personeelsleden van het onderwijs toch nog vanaf 60 jaar met pensioen konden gaan. 3. De pensioenbonus (een financiële aanmoediging ingevoerd op 1 januari 2014 voor wie ervoor koos te blijven werken op een leeftijd waarop dat niet langer verplicht is) wordt afgeschaft vanaf 1 januari 2015 voor al wie nu nog niet aan de voorwaarden voldoet om rechten op te bouwen. 4. De gelijkschakeling van de gewone loopbaanonderbreking met een gewerkte periode wordt afgeschaft. De thematische vormen van loopbaanonderbreking (ouderschapsverlof, palliatieve zorgen en verzorgen van een ziek familielid) blijven volledig gelijkgesteld. 5. De diplomabonificatie wordt met zes maanden per jaar verminderd vanaf 1 januari Dit is zeker het geval voor de opbouw van het aantal jaren dat nodig is om op vervroegd pensioen te gaan, de zogenaamde loopbaanjaren. In een latere fase zou de diplomabonificatie ook afgeschaft kunnen worden voor de berekening van het pensioenbedrag zelf. In het regeerakkoord lezen we dat deze maatregelen voorwerp zullen uitmaken van onderhandelingen met de sociale partners. Toch blokkeert de Pensioendienst van de Openbare Sector nu al pensioendossiers omdat deze dienst ervan uitgaat dat deze maatregel in werking treedt op 1 januari Deze maatregel valt ook niet te rijmen met een andere bepaling van het regeerakkoord die stelt dat wie vóór eind 2016 aan de voorwaarden voldoet om vervroegd pensioen te nemen, deze voorwaarden behoudt. Wat betekent de afschaffing van de diplomabonificatie voor jou concreet? Je moet op termijn als bachelor of gelijkgestelde drie jaar langer werken voor hetzelfde pensioenbedrag. Als master of gelijkgestelde zelfs vier jaar. Of ook nog: als je hetzelfde aantal jaar zal werken, dan lever je als bachelor met salarisschaal 141, 148 of 301 iets meer dan 200 euro bruto pensioen per maand in. Als master met salarisschaal 501 loopt dat op tot 370 euro bruto per maand. 6. Pensioenen zullen in de toekomst berekend worden met pensioennoemer 60, met uitzondering van de zware beroepen. Onderwijspersoneelsleden, met uitzondering van de CLB-medewerkers en het vastbenoemd MVD-personeel van het GO!, hebben nu de pensioennoemer 55. Een berekeningswijze via pensioennoemer 60 betekent dat je op basis van dezelfde loopbaan en dezelfde pensioengrondslag zal moeten inleveren in vergelijking met de huidige regeling. Voor een bachelor (salarisschaal 141, 148 of 301) betekent een pensioenberekening in 60sten (in plaats van in 55sten) na een loopbaan van 41 jaar een inlevering van 250 euro bruto per maand. Voor de master met salarisschaal 501 betekent dat al een inlevering van 320 euro bruto per maand. Combineren we nu de afschaffing van de diplomabonificatie met de berekeningswijze van het onderwijspensioen in 60sten, dan wordt dat een drastische vermindering van het maandelijks pensioenbedrag. Voor de bachelor komt dit dan neer op 450 euro bruto pensioen per maand minder! Voor de master 660 euro bruto pensioen per maand! 7. In het regeerakkoord lezen we De regering zal in nauw overleg met de sociale partners van de publieke sector pensioenhervormingen tot stand brengen die een harmonisering met de wetgeving van de stelsels van de privésector beogen. In mensentaal wil dit zeggen dat ook de berekening van het overheidspensioen moet gebaseerd zijn op het arbeidsinkomen van de hele loopbaan en dus niet op basis van de laatste 5 jaar (of 10 jaar voor wie nog geen 50 was op 1 januari 2012) zoals nu geldt. Als we deze maatregel toepassen op de onderwijspensioenen, dan zal het maximumpensioen van een bachelor (salarisschaal 141, 148, 301) dalen van euro bruto per maand naar euro bruto per maand. Een master met salarisschaal 501 ziet zijn maximumpensioen dalen van euro bruto per maand naar euro bruto per maand. Concreet betekent deze maatregel voor de bachelor dus een inlevering van 370 euro bruto per maand en voor de master een inlevering van 450 euro bruto per maand. Combinatie van alle pensioenmaatregelen De ingrepen in de pensioenen die de regering voorstelt, zijn hallucinant. Combineren we de afschaffing van de diplomabonificatie met de berekeningswijze van het onderwijspensioen in 60sten met de berekeningswijze van de pensioengrondslag op basis van het loon over de volledige loopbaan, dan kan de bachelor per maand tot bruto 770 euro pensioen minder ontvangen. Op jaarbasis is dat een inlevering van euro! Voor de master zorgt de combinatie van deze maatregelen voor een vermindering van het maandelijks pensioenbedrag met euro bruto. Per jaar komt dat neer op een inlevering van euro! Uiteraard zal je de inlevering van je pensioenbedrag door de afschaffing van de diplomabonificatie kunnen beperken of zelfs vermijden, maar dan moet je wel het aantal jaar van je diplomabonificatie langer werken. De inlevering via de berekeningswijze in 60sten en de berekeningswijze van de pensioengrondslag op basis van het loon gedurende de volledige loopbaan zal je niet kunnen compenseren. Samenvattend Het is meer dan duidelijk dat het regeerakkoord van deze federale regering heel sterk ingrijpt in het leven van de werknemers. De ambtenaren en het onderwijspersoneel worden niet ontzien. De grote vraag is uiteraard in hoeverre de maatregelen in het regeerakkoord al beslist zijn. Sommige zeker wel, maar bij een aantal andere maatregelen staat duidelijk vermeld dat er nog onderhandeld zal worden met de sociale partners. We hopen dat de regering het sociaal overleg en de onderhandelingen respecteert. Doet ze dat niet, dan doet ze aan volksverlakkerij en bedriegerij van de bovenste plank. De federale regering moet nu een schot voor de boeg krijgen. Er moet niet alleen onderhandeld worden, maar deze onderhandelingen moeten ook kunnen leiden tot bijsturingen van het regeerakkoord. Reageren wij nu niet, dan moeten wij nooit meer reageren! 6

4 JOS VAN DER HOEVEN Besparingen op Vlaams niveau: Centra voor leerlingenbegeleiding Het startbudget voor het berekenen van de werkingsmiddelen van de CLB s wordt verminderd. (besparing Vermits de CLB s werken met een gesloten enveloppe is het overduidelijk dat bepaalde opdrachten niet meer zullen uitgevoerd worden. De Vlaamse Regering voorziet de mogelijkheid om een aanwendingspercentage toe te passen op de omkadering. Als dat percentage wordt toegepast, kunnen de centra maar over een deel van hun personeelsomkadering beschikken. Vanaf 1 januari 2015 moet 2 % op de loonsnoeien om te bloeien? Het federaal regeerakkoord zou ons haast doen vergeten dat er ook nog een Vlaamse Regering bestaat die drastisch zal besparen, ook in het onderwijs. Het programmadecreet dat deze besparingen al voor een deel concretiseert, is ondertussen ingediend in het Vlaams Parlement. Vooraleer dieper in te gaan op het onderwijsluik, brengen we een aantal andere besparingen opnieuw onder de aandacht. Algemene besparingen De zorgbijdrage die je moet betalen vanaf het jaar waarin je 26 jaar wordt, verdubbelt tot 50 euro. Personen die in aanmerking komen voor een verhoogde tegemoetkoming in de ziekteverzekering, zullen 25 euro betalen in plaats van 10 euro. Gratis water behoort tot het verleden. Dat betekent toch al gauw 125 euro voor gezinnen met twee kleine kinderen en 180 euro voor gezinnen met drie studenten. De kinderbijslag wordt verminderd, want deze wordt niet geïndexeerd in 2015 en Voor een gezin met twee kleine kinderen gaat het om 62 euro per jaar. Een gezin met twee tieners van 13 en 16 jaar en een universiteitsstudent verliest 150 euro per jaar. Bovendien dreig je als groot gezin extra te verliezen doordat men in de toekomst per kind een forfaitair bedrag van (maar) 150 euro wil toekennen. Voor ons laatste gezin zou dit een verlies van maar liefst euro per jaar betekenen. Er komt een duurdere schoolfactuur als je kind(eren) aan de universiteit of hogeschool studeert/studeren. De inschrijvingsgelden worden opgetrokken: van 620 euro naar 890 euro. Maar er komt ook een duurdere factuur als je kind(eren) in de kleuter- of lagere school zitten. De maximumbedragen die scholen mogen vragen aan ouders zullen immers stijgen: 40 euro voor het kleuteronderwijs en 80 euro voor het lager onderwijs. De fiscale aftrek wanneer je een huis of appartement wil kopen, zal verlagen. De zogenaamde woonbonus wordt namelijk ingeperkt. Volgens fiscalisten betekent dit dat gezinnen die volgend jaar een huis kopen tot euro per jaar kunnen verliezen. Bij een lening die loopt over 20 jaar komt dat neer op een bedrag van euro. Door besparingen op cultuur, sport zal je ook mogelijk ook meer moeten betalen voor een avondje uit of voor je lidmaatschap in een vereniging. De crèches worden duurder. Het minimumtarief stijgt naar vijf euro per dag. Ook de andere tarieven stijgen. Rijden met het openbaar vervoer wordt duurder en het aanbod vermindert. Door nog maar eens te snijden in het overheidsapparaat zullen er weer minder ambtenaren zijn tegen Wie zegt dat dit niet zal leiden tot minder openbare dienstverlening, maakt zichzelf maar vooral ook anderen iets wijs. Onderwijsbesparingen De tot nu toe gekende onderwijsbesparingen hebben vooral betrekking op het nietindexeren van werkingsmiddelen en de vermindering van deze middelen. Maar afhankelijk van het onderwijsniveau komen er ook nog andere besparingen. Welke dat zullen zijn, is vooralsnog onduidelijk. Gewoon en buitengewoon basisonderwijs De werkingsmiddelen worden het vierde jaar op rij onvolledig geïndexeerd. Besparing: euro. De werkingsmiddelen worden verminderd met euro. Het percentage van de werkingsmiddelen dat in het gewoon basisonderwijs wordt gereserveerd voor scholen met leerlingen met SES-kenmerken wordt voor één jaar bevroren. Gewoon en buitengewoon secundair onderwijs De werkingsmiddelen worden voor het vierde jaar op rij onvolledig geïndexeerd. Besparing: euro. De werkingsmiddelen worden verminderd met euro. Het percentage van de werkingsmiddelen dat in het voltijds gewoon secundair onderwijs en het DBSO wordt gereserveerd voor scholen met leerlingen met SES-kenmerken wordt voor één jaar bevroren. Vanaf september 2015 zal er 20 miljoen euro moeten bespaard worden op de loonmassa. Hoe deze besparing moet gerealiseerd worden, is nog niet bekend. Maar voor de onderwijsvakbonden is de piste om dit te doen via een gelijkschakeling van de opdrachtennoemers in het secundair onderwijs om verschillende redenen onbespreekbaar. Degenen die deze gelijkschakeling bepleiten, hebben het trouwens ook niet over een gelijkschakeling, maar over een verhoging van de noemers 20 en 21 tot 22 en vergeten dat er ook een noemer 29 bestaat. 7

5 JOS VAN DER HOEVEN Vlaanderen heeft nood aan heel goed opgeleide mensen. Als Vlaanderen op onderwijs beknibbelt, zal dat effect hebben op langere termijn. niet geheel doorgevoerd, maar werden de gekleurde nascholingsmiddelen afgevoerd (het vormingsfonds voor directeurs en het project opleiding evaluatoren) of verminderd (de prioritaire nascholingsprojecten op initiatief van de Vlaamse regering). ). Het globale bedrag voor nascholing wordt verminderd met ruim euro. massa bespaard worden ( Hoe dit zal gebeuren, is onduidelijk. Men overwoog om geen vervangingen meer toe te staan voor afwezigheden wegens ziekte, bevallingsverlof als die afwezigheden een bepaalde duur zouden overschrijden. Ook dat voornemen betekent dat bepaalde taken niet meer kunnen uitgeoefend worden. Deeltijds kunstonderwijs De werkingsmiddelen van het deeltijds kunstonderwijs dalen met 10 % ( De inschrijvingsgelden stijgen voor de volwassenen met 50 % (van 200 euro naar 300 Op de loonmassa zal vanaf september % bespaard worden ( Volwassenenonderwijs De inschrijvingsgelden stijgen flink. De prijs per lestijd stijgt van 1,15 euro naar 1,5 euro en de maxima worden opgetrokken naar 600 euro. Op de loonmassa zal vanaf september % bespaard worden ( de consortia worden geleidelijk afgeschaft (uiteindelijke besparing Hoger onderwijs Het budget wordt niet aangepast aan het stijgend aantal studenten, maar daalt met 56 miljoen euro Het aanmoedigingsfonds wordt afgeschaft De inschrijvingsgelden stijgen van 620 naar 890 euro 1 Basiseducatie Besparing van 2,7 % op de omkadering. Dus minder begeleiding voor de huidige cursisten en meer werkdruk voor het personeel. Inspectie Het werkingsbudget wordt met 10 % verminderd ( Op de loonmassa zal euro bespaard worden Pedagogische begeleidingsdiensten Het Samenwerkingsverband Netgebonden Pedagogische Begeleidingsdiensten (SNPB) wordt afgeschaft. Besparing: euro. De pedagogische begeleidingsdiensten moeten zelf euro besparen. Besparing op projecten Op de zogenaamde projecten wordt 8,5 miljoen euro bespaard (de regionale technologische centra, de expertisenetwerken van lerarenopleidingen, Stichting Vlaamse Schoolsport, de lokale overlegplatforms enz.) Nascholingsmiddelen Hier wou de overheid 10 % op besparen. Omdat deze maatregel onverenigbaar was met de behoeften aan professionalisering van het onderwijspersoneel, werd deze besparing 1 Zie pagina 20 Niet-akkoord van de onderwijsvakbonden De onderwijsvakbonden zijn niet akkoord met het voorontwerp van decreet houdende bepalingen tot begeleiding van de begroting 2015 omwille van volgende redenen: 1. De keuze van de Vlaamse Regering om mordicus in 2015 een begroting in evenwicht te willen hebben, is volgens de onderwijsvakbonden fout. Vlaanderen zou beter geluisterd hebben naar Paul De Grauwe. Een begrotingsevenwicht is volgens hem een fetisjisme van jewelste. Er zijn momenten waarop je beter investeert: in onderwijs, in een beter openbaar vervoer, in alternatieve energiebronnen om stroomstoringen te voorkomen, in goede wegen Hij verwijst naar bedrijven: Als bedrijven investeringen zouden doen zonder schulden te maken, zaten we nu nog in de middeleeuwen. Bovendien, zo stelt hij, is het waanzinnig om nu niet te investeren gelet op de extreem lage rente. De keuzes die de Vlaamse Regering gemaakt heeft, hebben bovendien tot gevolg dat de gezinnen zullen betalen. De bedrijven en de hoge vermogens worden ontzien. 2. De onderwijsvakbonden kunnen alleen akte nemen van de verdeelsleutel die de Vlaamse Regering heeft gehanteerd om de besparingen op het onderwijs te spreiden over de verschillende onderwijsniveaus. De Vlaamse Regering is er tijdens de onderhandelingen niet in geslaagd ernstige argumenten te geven 8

6 voor deze verdeelsleutel, behalve dan dat ze het basisonderwijs wilde ontzien op basis van de geobjectiveerde onderfinanciering zoals aangetoond door het rapport van het Rekenhof en wetenschappelijke onderzoeken. Bij haar besparingsdrift heeft de Vlaamse Regering zich in grote mate gedragen als een boekhouder die alleen nog maar cijfers ziet. De Vlaamse Regering zal bovendien rekening moeten houden met de plannen van de federale regering die sterk ingrijpen op de arbeidsvoorwaarden en de loopbaan van het onderwijzend personeel. 3. Dit ontwerp van decreet maakt pijnlijk duidelijk, maar dan alleen nog maar gedeeltelijk, hoe Vlaanderen bespaart op onderwijs: door dit decreet vooral op werkingsmiddelen, door later nog te nemen maatregelen ook op personeel. Als de verdere plannen van de regering doorgang vinden, staan in het secundair onderwijs, het hoger onderwijs, het deeltijds kunstonderwijs, het volwassenenonderwijs en de centra voor leerlingenbegeleiding meer dan betrekkingen op de helling. In andere beleidsdomeinen kan men misschien de tering naar de nering zetten, taken afstoten of sponsors zoeken. In het onderwijs is de boodschap: meer werk met minder middelen en met minder personeel. Is dat de vertaling van volgende zin in het regeerakkoord: We kiezen uitdrukkelijk voor mensen. We zetten leraren opnieuw centraal. In hen willen we investeren.? De onderwijsvakbonden vragen dat er in het onderwijs een kerntakendebat wordt georganiseerd. Welke taken hebben scholen en centra en welke taken niet? Werkingsmiddelen van scholen en centra verminderen en het personeelskorps uitdunnen, kan niet zonder ook de kerntaken duidelijk af te bakenen of minstens te zeggen welke taken niet meer moeten uitgeoefend worden. 4. Minister Crevits verklaarde in De Standaard op 30 augustus: Deze besparingen moeten we doen, zoniet kunnen we niet investeren. En investeringen zijn hard nodig, om het onderwijs te verbeteren. Maar vooral in de scholenbouw. Dat is onze eerste prioriteit. Deze regering trekt er een half miljard euro extra voor uit. De uitspraak van minister Crevits is duidelijk. Deze besparingsronde in het onderwijs is niet nodig omdat onderwijs boven zijn stand leeft, maar om te kunnen investeren: in de scholenbouw, in de sector welzijn en in de economie. Investeringen in de scholenbouw zijn nodig, maar alleen daarin investeren is erg kortzichtig. Minder werkingsmiddelen kunnen een effect hebben op het pedagogisch comfort van de leraren. Minder personeel heeft een impact op de werk-omstandigheden van de overblijvende personeelsleden. De Vlaamse Regering zal bovendien rekening moeten houden met de plannen van de federale regering die sterk ingrijpen op de arbeidsvoorwaarden en de loopbaan van het onderwijzend personeel. Ook de niet-aanpassing van de financiering van het hoger onderwijs aan het stijgend aantal studenten zal de kwaliteit van het hoger onderwijs in het gedrang brengen. 5. Structurele besparingen bieden geen oplossing voor structurele problemen: de onderfinanciering van de hogescholen, het gebrek aan aanvangsbegeleiding, de opleiding en de professionalisering van leraren, het bestaande gebrek aan voldoende omkadering Deze besparingen bieden alleen maar een gedeeltelijke oplossing voor het lerarentekort. 6. Vlaanderen heeft nood aan heel goed opgeleide mensen. Als Vlaanderen op onderwijs beknibbelt, zal dat effect hebben op langere termijn. Men moet trouwens niet goed zien om dat nu al op te merken. Maar zoals altijd zal het weer de schuld zijn van het onderwijs als een of ander gesubsidieerd rapport binnenkort die dalende kwaliteit nogmaals zichtbaar maakt. Deze besparingen zullen op langere termijn meer kosten dan ze opbrengen. 7. In de Septemberverklaring verklaarde de minister-president dat we de totale besparingsinspanning moeten leveren omwille van drie redenen: de saneringsbijdrage van de zesde staatshervorming, het bijstellen naar beneden van de groeiverwachtingen en de gewijzigde houding van Eurostat ten opzichte van een aantal alternatief gefinancierde initiatieven (zoals bijvoorbeeld de Scholen van Morgen). Ze veronderstellen dat deze verklaring gedragen is door de voltallige Vlaamse Regering. Maar dat betekent dan ook dat Vlaanderen - en dus ook onderwijs - minstens ten dele besparingen moet ondergaan omwille van verkeerde inschattingen van de politieke overheid in het verleden. Bovendien zegt Eurostat niet dat Vlaanderen verplicht wordt om een begroting in evenwicht in te dienen. 9

Verpletterende maatregelen

Verpletterende maatregelen FEDERAAL REGEERAKKOORD Verpletterende maatregelen Startende personeelsleden In je portefeuille! Loopbaanonderbreking En daar boven op Startende personeelsleden Sterke vermindering van de werkloosheidsuitkeringen

Nadere informatie

Pensioenhervorming treft onderwijspersoneel zeer hard 22/10/2014

Pensioenhervorming treft onderwijspersoneel zeer hard 22/10/2014 Pensioenhervorming treft onderwijspersoneel zeer hard 22/10/2014 De federale regering heeft allerlei besparingsmaatregelen voor ons in petto. De maatregelen die ons het hardst zullen treffen, hebben te

Nadere informatie

Presentatie 20-05-2016 - GVF Onderwijs

Presentatie 20-05-2016 - GVF Onderwijs #GENOEG 20 mei 2016 Gemeenschappelijk vakbondsfront onderwijs Langer werken voor minder pensioen. * Druk op onze ziekteregeling. ** Loopbaanonderbreking wordt afgeschaft terwijl er net maatregelen nodig

Nadere informatie

#GENOEG 20 mei 2016 Gemeenschappelijk vakbondsfront onderwijs

#GENOEG 20 mei 2016 Gemeenschappelijk vakbondsfront onderwijs #GENOEG 20 mei 2016 Gemeenschappelijk vakbondsfront onderwijs Presentatie 20 05 2016 GVF Onderwijs 1 Langer werken voor minder pensioen. * Druk op onze ziekteregeling. ** Loopbaanonderbreking wordt afgeschaft

Nadere informatie

Wie jong is, wordt getroffen. Wie kinderen heeft, wordt getroffen

Wie jong is, wordt getroffen. Wie kinderen heeft, wordt getroffen Naast de federale besparingen mogen we natuurlijk niet vergeten wat er op Vlaams niveau op ons af komt. Wie verwacht dat de Vlaamse regering Bourgeois I de wonden van de federale besparingen zalft, komt

Nadere informatie

Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector. 2. De verhoging van de leeftijd en loopbaanvoorwaarde voor vervroegd

Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector. 2. De verhoging van de leeftijd en loopbaanvoorwaarde voor vervroegd Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector 1. 0verzicht Een eerste maatregel verhoogt de minimum leeftijd en loopbaanvoorwaarde om een vervroegd rustpensioen te kunnen genieten.

Nadere informatie

Wat zijn de gevolgen van de pensioenhervormingen voor de personeelsleden van de UGent?

Wat zijn de gevolgen van de pensioenhervormingen voor de personeelsleden van de UGent? Wat zijn de gevolgen van de pensioenhervormingen voor de personeelsleden van de UGent? DEZE TEKST IS GEBASEERD OP DE RECENTSTE REGELGEVING TOT 15 JANUARI 2012. ER ZIJN VERDER NOG EEN AANTAL MAATREGELEN

Nadere informatie

PERSONEELSVERGADERING ACOD UNIVERSITEIT GENT

PERSONEELSVERGADERING ACOD UNIVERSITEIT GENT PERSONEELSVERGADERING ACOD UNIVERSITEIT GENT De maatregelen in deze presentatie zijn gebaseerd op de informatie zoals ze beschikbaar was op 25 NOVEMBER 2014 Vooraf: wat is ACOD? ABVV Socialistische vakbond

Nadere informatie

DRASTISCHE AFBOUW VAN UW PENSIOEN

DRASTISCHE AFBOUW VAN UW PENSIOEN DRASTISCHE AFBOUW VAN UW PENSIOEN De federale regering wil de berekeningswijze voor het pensioen van de ambtenaren hervormen. Dit houdt een drastische afbouw van het ambtenarenpensioen in. En de regering

Nadere informatie

In de week van 6 oktober vernamen we samen met jou én met

In de week van 6 oktober vernamen we samen met jou én met HOOFDARTIKEL MARIANNE COOPMAN ALGEMEEN SECRETARIS In de week van 6 oktober vernamen we samen met jou én met stijgende verontwaardiging de maatregelen van de nieuwe federale regering. In combinatie met

Nadere informatie

NIEUWIGHEDEN OP VLAK VAN HET PENSIOEN Januari 2013

NIEUWIGHEDEN OP VLAK VAN HET PENSIOEN Januari 2013 NIEUWIGHEDEN OP VLAK VAN HET PENSIOEN Januari 2013 1. Inleiding Eén van de eerste beslissingen van de regering Di Rupo I, had betrekking op de hervorming van de pensioenen. Intussen werden al heel wat

Nadere informatie

Regeerakkoord: wat is de impact op de pensioenen en de verzekeringsproducten?

Regeerakkoord: wat is de impact op de pensioenen en de verzekeringsproducten? Regeerakkoord: wat is de impact op de pensioenen en de verzekeringsproducten? DECAVI 25 februari 2015 Florence DELOGNE Adjunct-directeur Minister van Pensioenen 1 De huidige toestand van de 1 e pijlerpensioenen

Nadere informatie

Horeca in het federaal regeerakkoord Enkele druppels op een hete plaat? Horeca Expo Gent 2014 Geert Vermeir

Horeca in het federaal regeerakkoord Enkele druppels op een hete plaat? Horeca Expo Gent 2014 Geert Vermeir Horeca in het federaal regeerakkoord Enkele druppels op een hete plaat? Horeca Expo Gent 2014 Geert Vermeir Blackbox komt eraan Een geregistreerde kassa voor de horeca 2015 2016 Horeca Expo Gent 2014 Geert

Nadere informatie

Lange loopbaan : 35 jaar vanaf 2012, 38 jaar vanaf 2014, 39 jaar vanaf 2016 en 40 jaar vanaf 2017 ;

Lange loopbaan : 35 jaar vanaf 2012, 38 jaar vanaf 2014, 39 jaar vanaf 2016 en 40 jaar vanaf 2017 ; INHOUD EN UITVOERING VAN HET REGEERAKKOORD OP SOCIAALRECHTELIJK VLAK Onder het motto beter laat dan nooit, ligt er na 541 dagen onderhandelen eindelijk een regeerakkoord op tafel. Naast het feit dat het

Nadere informatie

Kleine aanpassingen en overgangsmaatregelen

Kleine aanpassingen en overgangsmaatregelen Federaal regeerakkoord Kleine aanpassingen en overgangsmaatregelen De federale regering kwam vorige week met een reeks kleine aanpassingen aan de regeringsmaatregelen die moeten worden uitgevoerd door

Nadere informatie

BASISONDERWIJS Leerlingen. ALGEMEEN Schoolbevolking. 1 Schoolbevolking in het Vlaams onderwijs. 2 Evolutie schoolbevolking per onderwijsniveau

BASISONDERWIJS Leerlingen. ALGEMEEN Schoolbevolking. 1 Schoolbevolking in het Vlaams onderwijs. 2 Evolutie schoolbevolking per onderwijsniveau ALGEMEEN Schoolbevolking 1 Schoolbevolking in het Vlaams onderwijs basisonderwijs (1) Voltijds onderwijs Kleuteronderwijs 271.239 Lager onderwijs 428.036 Totaal 699.275 Secundair onderwijs (1) Voltijds

Nadere informatie

Woensdag. 7 oktober. Brussel

Woensdag. 7 oktober. Brussel Woensdag 7 oktober Brussel KRUIMELS VOOR DE WERKNEMERS KRUIMELS VOOR DIEGENEN DIE VAN EEN UITKERING MOETEN LEVEN KRUIMELS VOOR DIEGENEN DIE DE TOEKOMST VAN HET LAND ZIJN ABVV, ACV en ACLVB zetten het verzet

Nadere informatie

Wat is de weerslag van tijdskrediet op mijn pensioen? Welke regels gelden voor tijdskrediet? Bijvoorbeeld: Je zit in halftijds tijdskrediet vanaf je

Wat is de weerslag van tijdskrediet op mijn pensioen? Welke regels gelden voor tijdskrediet? Bijvoorbeeld: Je zit in halftijds tijdskrediet vanaf je je rechten op zak Tijdskrediet Tijdskrediet is een individueel recht om je loopbaan te onderbreken, je prestaties gedurende je loopbaan te verminderen. Dit recht garandeert je dat je achteraf terug aan

Nadere informatie

Pensioenen Stand van zaken op 20 januari 2012

Pensioenen Stand van zaken op 20 januari 2012 Pensioenen Stand van zaken op 20 januari 2012 Enkele zaken rond de pensioenregeling voor werknemers werden onlangs aangepast. We geven hier een beknopt overzicht van de nieuwe regeling zoals ze in de Wet

Nadere informatie

Wijziging van de reglementering van het tijdskrediet

Wijziging van de reglementering van het tijdskrediet Directie reglementering Tijdskrediet en Loopbaanonderbreking Communicatie Datum 29.12.2014 Wijziging van de reglementering van het tijdskrediet In toepassing van het federaal regeerakkoord van 09.10.2014

Nadere informatie

Hoeveel bedraagt de bonus?... 5. Welke diensten geven recht op een bonus?... 5. Telt de pensioenbonus mee voor het pensioen?... 6

Hoeveel bedraagt de bonus?... 5. Welke diensten geven recht op een bonus?... 5. Telt de pensioenbonus mee voor het pensioen?... 6 De pensioenbonus 2 Inhoud Inleiding... 3 Wanneer start en eindigt de opbouw van een bonus?... 4 Hoeveel bedraagt de bonus?... 5 Welke diensten geven recht op een bonus?... 5 Telt de pensioenbonus mee voor

Nadere informatie

Loopbaanvoorwaarde. Minimunleeftijd. Uitzonderingen lange loopbanen

Loopbaanvoorwaarde. Minimunleeftijd. Uitzonderingen lange loopbanen je rechten op zak Wettelijk pensioen Voor de meeste Belgen op pensioenleeftijd is en blijft het wettelijk pensioen de enige bron van inkomsten. Dit is gebaseerd op de solidariteit tussen de generaties:

Nadere informatie

Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalig onderwijs

Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalig onderwijs Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalig onderwijs 2 Het is vaak niet eenvoudig om een goed evenwicht te vinden tussen

Nadere informatie

Wijzigingen in de pensioenwetgeving

Wijzigingen in de pensioenwetgeving 1. Wijzigingen in de pensioenleeftijd en berekening van het pensioen 1.1. Wettelijk pensioen 1.1.1. Leeftijd In België is de wettelijke pensioenleeftijd voorlopig nog steeds 65 jaar. De startdatum van

Nadere informatie

Bijlagen: Berekeningen, tabellen en verklaring

Bijlagen: Berekeningen, tabellen en verklaring Bijlagen: Berekeningen, tabellen en verklaring Effect van de federale en Vlaamse beleidsmaatregelen op gezinnen met een laag inkomen Uitgangspunten bij het berekenen van de effecten - Inkomens zijn verworven

Nadere informatie

Bourgeois I. De impact van de Vlaamse besparingsmaatregelen op het gezinsbudget

Bourgeois I. De impact van de Vlaamse besparingsmaatregelen op het gezinsbudget De factuur van Bourgeois I De impact van de Vlaamse besparingsmaatregelen op het gezinsbudget INHOUD Inleiding Beleidsdomein 1: Welzijn, gezondheid, gezin Beleidsdomein 2: Onderwijs Beleidsdomein 3: Nutsvoorzieningen

Nadere informatie

Zekerheid over inleveringen, onzekerheid over sociale correcties

Zekerheid over inleveringen, onzekerheid over sociale correcties Zekerheid over inleveringen, onzekerheid over sociale correcties De effecten van de federale en Vlaamse beleidsmaatregelen op gezinnen met een laag inkomen 1. Inleiding Verschillende organisaties en de

Nadere informatie

Inhoudstafel. Inleiding 1. Deel I Tijdskrediet

Inhoudstafel. Inleiding 1. Deel I Tijdskrediet Inleiding 1 Deel I Tijdskrediet Hoofdstuk I Toepassingsgebied 5 Hoofdstuk II Soorten tijdskrediet 7 Hoofdstuk III Tijdskrediet zonder motief 9 1. Soorten tijdskrediet zonder motief? 9 2. Voorwaarden 10

Nadere informatie

Twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand

Twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand Twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand Kim De Witte Studiedienst PVDA 1 Allemaal twee tot vijf jaar langer werken... 2 1.1 Verhoging van de wettelijke pensioenleeftijd

Nadere informatie

Allemaal twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand

Allemaal twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand Allemaal twee tot vijf jaar langer werken voor 83,2 tot 298,4 euro minder pensioen per maand Studiedienst PVDA Kim De Witte 1 Allemaal twee tot vijf jaar langer werken... 2 1.1 Verhoging van de wettelijke

Nadere informatie

Werkgeversbijdragen - 25% (schokeffect economie) -6,3. Werknemersbijdragen - 25% (gespreid in de tijd) -3,0

Werkgeversbijdragen - 25% (schokeffect economie) -6,3. Werknemersbijdragen - 25% (gespreid in de tijd) -3,0 [#VK2014] Verlagen sociale lasten Venn.B : lager tarief ipv NIA -6,3-3,0 Werkgeversbijdragen - 25% (schokeffect economie) -6,3 Werknemersbijdragen - 25% (gespreid in de tijd) -3,0-3,0 +6,0 Verlaging nominaal

Nadere informatie

De pensioenhervorming uitgeklaard

De pensioenhervorming uitgeklaard De pensioenhervorming uitgeklaard INHOUDSTAFEL 1. HET VERVROEGD PENSIOEN... 2 1.1. SITUATIE VOOR DE HERVORMING... 2 1.2. SITUATIE VANAF 1 JANUARI 2013... 2 1.3. DE OVERGANGSMAATREGELEN... 3 1.3.1.Voor

Nadere informatie

EISENCAHIER VOOR EEN TIENDE VLAAMSE ONDERWIJS-CAO (2012-2014)

EISENCAHIER VOOR EEN TIENDE VLAAMSE ONDERWIJS-CAO (2012-2014) EISENCAHIER VOOR EEN TIENDE VLAAMSE ONDERWIJS-CAO (2012-2014) 21 december 2011 Situering van het eisencahier CAO IX was een cao die als louter kwalitatief werd aanzien omdat hij zeer beperkte financiële

Nadere informatie

WELKOM ACTUALITEIT vormingsdagen maart 2015 COV Antwerpen

WELKOM ACTUALITEIT vormingsdagen maart 2015 COV Antwerpen WELKOM ACTUALITEIT vormingsdagen maart 2015 COV Antwerpen 1 VERLOOP Terugblik acties... en nu Het beleidsplan in relatie tot realiteit M-decreet Werkdruk en planlast Bestuurlijke optimalisatie 2 Terugblik

Nadere informatie

Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalige onderwijs

Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalige onderwijs Vlaamse aanmoedigingspremie voor loopbaanonderbreking voor personeelsleden van de Vlaamse openbare sector en het Nederlandstalige onderwijs De aanmoedigingspremie wordt toegekend door de Vlaamse overheid.

Nadere informatie

ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD

ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD ONS ENGAGEMENT VOOR UW TOEKOMST ONTCIJFERD UW TOEKOMST ONTCIJFERD we creëren sociale welvaart met vier bouwstenen 1 meer jobs 2 stijgende koopkracht 3 sociale zekerheid voor iedereen 4 een toekomst voor

Nadere informatie

De hieronder behandelde wijzigingen hebben betrekking op de rustpensioenen in de privésector.

De hieronder behandelde wijzigingen hebben betrekking op de rustpensioenen in de privésector. Bij het uitvoeren van het regeerakkoord heeft de federale regering onder druk van budgettaire beperkingen heel wat maatregelen genomen die impact hebben op de arbeidsmarkt. Zowel de snelheid en hoeveelheid

Nadere informatie

V1-15/11/2012. Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen. voor de lokale mandatarissen HERVORMING

V1-15/11/2012. Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen. voor de lokale mandatarissen HERVORMING V1-15/11/2012 Overzicht van de nieuwe pensioenmaatregelen voor de lokale mandatarissen HERVORMING De verhoging van de minimum leeftijds- en loopbaanvoorwaarde voor vervroegd rustpensioen Als lokale mandataris

Nadere informatie

Nota Vlaamse Regionale Analyse: De Vlaamse regering bereikt een akkoord over de hervorming van de kinderbijslag

Nota Vlaamse Regionale Analyse: De Vlaamse regering bereikt een akkoord over de hervorming van de kinderbijslag Nota Vlaamse Regionale Analyse: De Vlaamse regering bereikt een akkoord over de hervorming van de kinderbijslag De Vlaamse regering hakte uiteindelijk de knoop door over de hervorming van de Vlaamse kinderbijslag.

Nadere informatie

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Studiedienst PVDA Kim De Witte 1 Meer actieven in verhouding tot niet-actieven tot 2040... 2 1.1 Demografische versus economische afhankelijkheidsratio...

Nadere informatie

Nieuwe Regering, wat nu

Nieuwe Regering, wat nu 2014-11-12 Nieuwe Regering, wat nu De regeerverklaring van Michel I in een notedop Vooreerst willen we stellen dat we enkel grote lijnen weergeven. Veel is ook nog niet duidelijk welk de concrete impact

Nadere informatie

Ontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende de vervangingen van korte afwezigheden DE VLAAMSE REGERING,

Ontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende de vervangingen van korte afwezigheden DE VLAAMSE REGERING, Ontwerp van besluit van de Vlaamse Regering betreffende de vervangingen van korte afwezigheden DE VLAAMSE REGERING, Gelet op het decreet van 27 maart 1991 betreffende de rechtspositie van bepaalde personeelsleden

Nadere informatie

R A P P O R T Nr. 67 ------------------------------- RAPPORT BETREFFENDE HET TIJDSKREDIET - JAARLIJKSE EVALUATIE

R A P P O R T Nr. 67 ------------------------------- RAPPORT BETREFFENDE HET TIJDSKREDIET - JAARLIJKSE EVALUATIE R A P P O R T Nr. 67 ------------------------------- RAPPORT BETREFFENDE HET TIJDSKREDIET - JAARLIJKSE EVALUATIE ---------------- 9 november 2005 1.984-1 Blijde Inkomstlaan, 17-21 - 1040 Brussel Tel: 02

Nadere informatie

Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC)

Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC) ALGEMENE RAAD 25 november 2010 AR-AR-KST-ADV-005 Advies over de decreetwijziging betreffende de Regionale Technologische Centra (RTC) Vlaamse Onderwijsraad Kunstlaan 6 bus 6 BE-1210 Brussel T +32 2 219

Nadere informatie

Afschaffing van de pensioenbonus: tot twee keer meer pensioenen onder de armoedegrens

Afschaffing van de pensioenbonus: tot twee keer meer pensioenen onder de armoedegrens Afschaffing van de pensioenbonus: tot twee keer meer pensioenen onder de armoedegrens Studiedienst PVDA Kim De Witte 1 Afschaffing pensioenbonus: tot 187,2 minder pensioen per maand... 2 1.1 De vroegere

Nadere informatie

Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen?

Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen? Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen? 540 dagen na de verkiezingen heeft België een nieuwe federale regering. Vincent Van Quickenborne (Open VLD) wordt de nieuwe minister van pensioenen. Hieronder

Nadere informatie

Uw pensioen Onze zorg Over de toekomst van uw pensioen. Een initiatief van sp.a Zandhoven 7 mei 2014 Greet van Gool

Uw pensioen Onze zorg Over de toekomst van uw pensioen. Een initiatief van sp.a Zandhoven 7 mei 2014 Greet van Gool Uw pensioen Onze zorg Over de toekomst van uw pensioen Een initiatief van sp.a Zandhoven 7 mei 2014 Greet van Gool Schema Pensioen Stand van zaken en Uitdagingen Soorten pensioenen Toekenningsvoorwaarden

Nadere informatie

Model 74(93) - Verklaring over de beroepsactiviteit en de sociale uitkeringen

Model 74(93) - Verklaring over de beroepsactiviteit en de sociale uitkeringen 1 / 3 1.1.1 Rijksdienst voor Pensioenen Controle ~ P132 Zuidertoren 1060 BRUSSEL BELGIE Model 74(93) - Verklaring over de beroepsactiviteit en de sociale uitkeringen Nationaal nummer:.. -. 1 In te vullen

Nadere informatie

ONDERFINANCIERING HOGER ONDERWIJS IN KAART

ONDERFINANCIERING HOGER ONDERWIJS IN KAART 2016-04-13 ONDERFINANCIERING HOGER ONDERWIJS IN KAART Inleiding In wat volgt wordt een overzicht gegeven van de besparingsmaatregelen tijdens deze legislatuur op de werkingstoelagen en op de sociale toelagen,

Nadere informatie

Besluit van de Vlaamse Regering houdende uitvoering van het decreet van 10 juni 2016 tot regeling van bepaalde aspecten van alternerende opleidingen

Besluit van de Vlaamse Regering houdende uitvoering van het decreet van 10 juni 2016 tot regeling van bepaalde aspecten van alternerende opleidingen Besluit van de Vlaamse Regering houdende uitvoering van het decreet van 10 juni 2016 tot regeling van bepaalde aspecten van alternerende opleidingen DE VLAAMSE REGERING, Gelet op de bijzondere wet van

Nadere informatie

Pensioenen lokale besturen: gisteren, vandaag en morgen. www.uantwerpen.be/nl/personeel/ria-janvier/

Pensioenen lokale besturen: gisteren, vandaag en morgen. www.uantwerpen.be/nl/personeel/ria-janvier/ Pensioenen lokale besturen: gisteren, vandaag en morgen www.uantwerpen.be/nl/personeel/ria-janvier/ 0 DE AANBEVELINGEN VAN DE Commissie Pensioenhervorming 2020-2040 www.pensioen2040.belgië.be 1 Wettelijke

Nadere informatie

Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan?

Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan? Hoe heeft de sociale zekerheid de crisis doorstaan? Hoe heeft de sociale zekerheid de economische crisis van 2009 en 2012 doorstaan? Die twee jaar bedraagt de economische groei respectievelijk -2,8% en

Nadere informatie

Loopbaanonderbreking in de openbare sector. ACV-Openbare Diensten mei 2014

Loopbaanonderbreking in de openbare sector. ACV-Openbare Diensten mei 2014 Loopbaanonderbreking in de openbare sector ACV-Openbare Diensten mei 2014 Loopbaanonderbreking Veel personeelsleden in de openbare sector hebben mogelijkheden om hun loopbaan tijdelijk te onderbreken of

Nadere informatie

Nieuwsbrief Arbeidsrecht APRIL 2012 DE SOCIALE VERKIEZINGEN KOMEN DICHTERBIJ

Nieuwsbrief Arbeidsrecht APRIL 2012 DE SOCIALE VERKIEZINGEN KOMEN DICHTERBIJ Nieuwsbrief Arbeidsrecht APRIL 2012 DE SOCIALE VERKIEZINGEN KOMEN DICHTERBIJ Terwijl de sociale verkiezingen dichterbij komen en de meeste procedurestappen die de sociale verkiezingen voorafgaan reeds

Nadere informatie

DPP Workshop Pensioen

DPP Workshop Pensioen 70? Nee dat is de capaciteit van de zaal, niet uw pensioenleeftijd! DPP Workshop Pensioen Jurryt Prims 3 oktober 2013 1 Vraag 1 Wat is de wettelijke pensioenleeftijd in België? a) 62 b) 65 c) 67 2 VOORWAARDE

Nadere informatie

Meer weten over kinderbijslagen

Meer weten over kinderbijslagen Troonstraat 125-1050 Brussel Tel. 02 507 89 37 - studiedienst@gezinsbond.be Meer weten over kinderbijslagen 1. Waarvoor dient de kinderbijslag? De kinderbijslag is een tussenkomst van de overheid om deels

Nadere informatie

A D V I E S Nr. 1.674 ------------------------------ Zitting van vrijdag 20 februari 2009 ------------------------------------------------

A D V I E S Nr. 1.674 ------------------------------ Zitting van vrijdag 20 februari 2009 ------------------------------------------------ A D V I E S Nr. 1.674 ------------------------------ Zitting van vrijdag 20 februari 2009 ------------------------------------------------ Maatregelen inzake tijdskrediet - Cao nr. 77 bis - Uitvoering

Nadere informatie

Overzicht nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector

Overzicht nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector Overzicht nieuwe pensioenmaatregelen in de overheidssector 1. Overzicht van de belangrijkste wijzigingen De minimumleeftijd en loopbaanvoorwaarde om van een vervroegd rustpensioen te kunnen genieten worden

Nadere informatie

Aanbevelingen die volledig ingewilligd zijn

Aanbevelingen die volledig ingewilligd zijn 1/07/2015 1 Aanbevelingen die volledig ingewilligd zijn 1. Aanbeveling 1999/1 Aanpassing van de reglementering betreffende de betaling per overschrijving van de uitkeringen betaald door de Rijksdienst

Nadere informatie

Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen?

Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen? Regeerakkoord DI RUPO I:Wat met de pensioenen? 540 dagen na de verkiezingen heeft België een nieuwe federale regering. Vincent Van Quickenborne (Open VLD) wordt de nieuwe minister van pensioenen. Hieronder

Nadere informatie

'Pensioenhervorming onderwijs: 'Met langer werken kan je alleen inhalen wat

'Pensioenhervorming onderwijs: 'Met langer werken kan je alleen inhalen wat Vrije Tribune Knack.be geeft hier een forum aan columnisten en gastbloggers OPINIE 'Pensioenhervorming onderwijs: 'Met langer werken kan je alleen inhalen wat eerst werd afgenomen'' 'Ik daag Peter De Roover

Nadere informatie

Aanmoedigingspremies Tijdskrediet

Aanmoedigingspremies Tijdskrediet Aanmoedigingspremies Tijdskrediet Zoals reeds eerder werd aangekondigd wil de Vlaamse Gemeenschap het stelsel van de aanmoedigingspremies in de privé-sector hervormen. Het besluit van 14 december 2001

Nadere informatie

Eindeloopbaan: je rechten

Eindeloopbaan: je rechten Eindeloopbaan: je rechten Eindeloopbaan: je rechten Eindeloopbaan: je rechten Bedragen Alle bedragen zijn van toepassing op moment van publicatie (april 2016) en uitgedrukt in euro. Vrouwen-Mannen Alle

Nadere informatie

Update@Work December 2011 - Nummer 8 - Jaargang 7

Update@Work December 2011 - Nummer 8 - Jaargang 7 Update@Work December 2011 - Nummer 8 - Jaargang 7 Overzicht van de maatregelen inzake pensioen en brugpensioen in het regeerakkoord Tijdens de regeringsverklaring van 7 december ll. noemde premier Di Rupo

Nadere informatie

De sociale hervormingen van Di Rupo I. Nahima Lanjri Volksvertegenwoordiger Zwijndrecht 19 maart 2012

De sociale hervormingen van Di Rupo I. Nahima Lanjri Volksvertegenwoordiger Zwijndrecht 19 maart 2012 De sociale hervormingen van Di Rupo I Nahima Lanjri Volksvertegenwoordiger Zwijndrecht 19 maart 2012 1. PENSIOENHERVORMING 2. WERKZAAMHEIDSGRAAD VERHOGEN 4. OVERIGE AANDACHTSPUNTEN 3. COMBINATIE GEZIN

Nadere informatie

Ontwerp van decreet. betreffende maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften. Amendementen

Ontwerp van decreet. betreffende maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften. Amendementen stuk ingediend op 2290 (2013-2014) Nr. 4 6 februari 2014 (2013-2014) Ontwerp van decreet betreffende maatregelen voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften Amendementen Stukken in het dossier: 2290

Nadere informatie

Titel. Subtitel + auteur. Regeerakkoord 12/2014 1

Titel. Subtitel + auteur. Regeerakkoord 12/2014 1 Titel Subtitel + auteur 1 Regeerakkoord 2 12/2014 1 Indexsprong Loonmatiging Vermindering van de sociale lasten Fiscale maatregelen Tijdskrediet SWT Pensioen Aanvullende pensioenen Modernisering van de

Nadere informatie

1. Verhoging toegangsleeftijd en minimale loopbaan voor vervroegd pensioen: afzwakking 1.1. Context

1. Verhoging toegangsleeftijd en minimale loopbaan voor vervroegd pensioen: afzwakking 1.1. Context Nieuwe definitieve overgangsmaatregelen rond de pensioenhervorming 1. Verhoging toegangsleeftijd en minimale loopbaan voor vervroegd pensioen: afzwakking 1.1. Context Vanaf 2013 verhoogt de toegangsleeftijd

Nadere informatie

LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN

LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN MONITEUR BELGE 08.09.2009 BELGISCH STAATSBLAD 61107 LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN GOUVERNEMENTS DE COMMUNAUTE ET DE REGION GEMEENSCHAPS- EN GEWESTREGERINGEN

Nadere informatie

Ouderschapsverlof. 13.04.2006 Rev. 04.06.2012 Juridische dienst info@salar.be

Ouderschapsverlof. 13.04.2006 Rev. 04.06.2012 Juridische dienst info@salar.be 13.04.2006 Rev. 04.06.2012 Juridische dienst info@salar.be Ouderschapsverlof De redactie en uitgever streven naar optimale betrouwbaarheid en volledigheid van de verstrekte informatie, waarvoor ze echter

Nadere informatie

Leerkracht en verantwoordelijkheden

Leerkracht en verantwoordelijkheden Nonnemeersstraat 15 9000 Gent 09 267 12 99 info@hetperspectief.net www.hetperspectief.net LEV ~ Groep SO en HO Leerkracht en verantwoordelijkheden Schooljaar 2010-2011 Auteur: Griet Mathieu ~ Martine Baeyens

Nadere informatie

4. Kan ik een overlevingspensioen samen met een rustpensioen ontvangen?

4. Kan ik een overlevingspensioen samen met een rustpensioen ontvangen? BIJLAGEN JE PENSIOEN GOED GEREGELD 1. De wettelijke grensbedragen van je pensioen 2. De herwaarderingscoëfficiënten voor de berekening van je pensioen 3. Hoe kan ik mijn pensioen verhogen met een pensioenbonus?

Nadere informatie

Macro-economische uitdagingen ten gevolge van de vergrijzing

Macro-economische uitdagingen ten gevolge van de vergrijzing Macro-economische uitdagingen ten gevolge van de vergrijzing Gert Peersman Universiteit Gent Seminarie VGD Accountants 3 november 2014 Dé grootste uitdaging voor de regering Alsmaar stijgende Noordzeespiegel

Nadere informatie

e-doc A B ABVV M E T A A M E M E T A A L ALLE SOCIALE UITKERINGEN M E M E M E OP EEN RIJ februari 2015

e-doc A B ABVV M E T A A M E M E T A A L ALLE SOCIALE UITKERINGEN M E M E M E OP EEN RIJ februari 2015 e-doc A BVV A B L T A A ALL SOCIAL UITKRINGN OP N RIJ A BVV L T A A ABVV T A A L L T A A ABVV T A A februari 2015 2 Ontdek alles over de sociale uitkeringen! BVV-etaal november 2014 e-doc 3 Sociale uitkeringen

Nadere informatie

!ALGEMEEN ~EHEERS~OMITE VOOR HET SOCIAAL STATU UT DER ZELFSTANDIGEN

!ALGEMEEN ~EHEERS~OMITE VOOR HET SOCIAAL STATU UT DER ZELFSTANDIGEN !ALGEMEEN ~EHEERS~OMITE VOOR HET SOCIAAL STATU UT DER ZELFSTANDIGEN Opgericht bij de wet van 30 december 1992 Jan Jacobsplein, 6 1 000 Brussel Tel.: 02 546 45 96 Fax : 02 546 47 34 Brussel, 24 januari

Nadere informatie

Belg wil stoppen met werken op 62 jaar

Belg wil stoppen met werken op 62 jaar ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 4 februari 2008 Belg wil stoppen met werken op 62 jaar - Resultaten unieke bevraging overgang van werk naar pensionering - Werkende 50-plussers

Nadere informatie

NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING

NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN NOTA AAN DE VLAAMSE REGERING Betreft: - Besluit van de Vlaamse Regering tot wijziging van het besluit van de Vlaamse Regering van 5 februari 2010

Nadere informatie

Kinderarmoedebestrijding. Senaat, 22 juni 2015. Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator Netwerk tegen Armoede

Kinderarmoedebestrijding. Senaat, 22 juni 2015. Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator Netwerk tegen Armoede Kinderarmoedebestrijding Senaat, 22 juni 2015 Frederic Vanhauwaert, algemeen coördinator Netwerk tegen Armoede Kinderarmoedebestrijding 1. Voorstelling 2. Algemeen 3. Welke maatregelen zijn er nodig? 4.

Nadere informatie

A D V I E S Nr. 1.938 ------------------------------- Zitting van maandag 27 april 2015 ------------------------------------------------

A D V I E S Nr. 1.938 ------------------------------- Zitting van maandag 27 april 2015 ------------------------------------------------ A D V I E S Nr. 1.938 ------------------------------- Zitting van maandag 27 april 2015 ------------------------------------------------ Collectieve arbeidsovereenkomst nr. 118 van 27 april 2015 tot vaststelling

Nadere informatie

Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011

Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011 Nieuwe uitkeringen vanaf 1 mei 2011 Door de overschrijding van de index worden de bedragen van de sociale uitkeringen opnieuw aangepast. De bedragen zijn geldig vanaf 1 mei 2011. 1. KINDERBIJSLAGEN Gewone

Nadere informatie

ONDERWERP : PENSIOENHERVORMING VOOR DE MANDATARISSEN

ONDERWERP : PENSIOENHERVORMING VOOR DE MANDATARISSEN p. 1 INHOUDSTAFEL 1. LOKALE MANDATARISSEN Gelden de nieuwe loopbaan- en leeftijdsvoorwaarden inzake pensioenen ook voor de lokale mandatarissen?... 2 Waarom werd de wet van 8 december 1976 tot regeling

Nadere informatie

28 DECEMBER 2011. - Wet houdende diverse bepalingen (1)

28 DECEMBER 2011. - Wet houdende diverse bepalingen (1) 28 DECEMBER 2011. - Wet houdende diverse bepalingen (1) TITEL 8. Pensioenen HOOFDSTUK 1. - Pensioenen van de overheidssector Afdeling 1. - Verhoging van de pensioenleeftijd Art. 85. Artikel 46 van de wet

Nadere informatie

Sociaal-juridische actualiteit Algemene Vergadering VVOS Oost-Vlaanderen Wichelen, 20 maart 2015

Sociaal-juridische actualiteit Algemene Vergadering VVOS Oost-Vlaanderen Wichelen, 20 maart 2015 Sociaal-juridische actualiteit Algemene Vergadering VVOS Oost-Vlaanderen Wichelen, 20 maart 2015 Katleen Janssens Stafmedewerker personeel OCMW s Lees je even mee 1. Regularisatie contingentgesco s vanaf

Nadere informatie

Verklarende nota Brussel, 10 december 2010. Toelichting: krachtlijnen van de drie ontwerpen van cao: cao IX cao II cao III

Verklarende nota Brussel, 10 december 2010. Toelichting: krachtlijnen van de drie ontwerpen van cao: cao IX cao II cao III Verklarende nota Brussel, 10 december 2010 Betreft: - akkoord van sectorale sociale programmatie voor de jaren 2010-2011 voor de sector Onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap tussen de Vlaamse Regering en

Nadere informatie

Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet

Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet Heeft u leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften door de invoering van het M-decreet in uw klas of school? Is uw rol als ondersteuner gewijzigd omwille van de invoering

Nadere informatie

PENSIOENREGELING voor ZELFSTANDIGEN. 65, en wat nu? Studiedienst Zenito sociaal verzekeringsfonds

PENSIOENREGELING voor ZELFSTANDIGEN. 65, en wat nu? Studiedienst Zenito sociaal verzekeringsfonds PENSIOENREGELING voor ZELFSTANDIGEN 65, en wat nu? Studiedienst Zenito sociaal verzekeringsfonds Inhoud Aanvraag Berekening Toegelaten activiteit I. De aanvraag Aanvraag Wie? - in België - in het buitenland

Nadere informatie

Vlaamse Regering ~~. =

Vlaamse Regering ~~. = VR 2012 0911 DOC.1119/2 Vlaamse Regering ~~. = >>J - n= Ontwerp van besluit van de Vlaamse Regering houdende bepaling van de Vlaamse beleidsprioriteiten voor het gemeentelijk jeugdbeleid DE VLAAMSE REGERING,

Nadere informatie

DEEL 1. STELSEL VAN WERKLOOSHEID MET BEDRIJFSTOESLAG (SWT) 1

DEEL 1. STELSEL VAN WERKLOOSHEID MET BEDRIJFSTOESLAG (SWT) 1 DEEL 1. STELSEL VAN WERKLOOSHEID MET BEDRIJFSTOESLAG (SWT) 1 Hoofdstuk 1. Situering 7 Hoofdstuk 2. Strategie/Beleidsluik 7 Hoofdstuk 3. Wettelijk kader 9 Afdeling 1. Basiswetgeving 9 Afdeling 2. Afwijkingen

Nadere informatie

Vlaams Onderwijs in Cijfers

Vlaams Onderwijs in Cijfers Vlaams Onderwijs in Cijfers 2010-2011 Beleidsdomein Onderwijs en Vorming.66,9 Inhoudsopgave 1 ALGEMEEN OVERZICHT Definities 2 Afkortingen Onderwijsstructuur 6 Schoolbevolking 8 Onderwijsinstellingen 11

Nadere informatie

Symposium VLVO / ODVB De nieuwe pensioenregeling

Symposium VLVO / ODVB De nieuwe pensioenregeling Symposium VLVO / ODVB De nieuwe pensioenregeling Johan Janssens Adjunct-administrateur-generaal Lier, 25 april 2016 Federale Pensioendienst 15 april 2016 Agenda Vooraf: De pensioenhervorming Di Rupo Commissie

Nadere informatie

ADVIES 133 PROGRAMMADECRETEN 2009 2010

ADVIES 133 PROGRAMMADECRETEN 2009 2010 ADVIES 133 PROGRAMMADECRETEN 2009 2010 12 november 2009 ADVIES 133 PROGRAMMADECRETEN 2009 2010 12 november 2009 Inhoud SITUERING... 3 OVERZICHT VAN DE VOOR DE VRWB RELEVANTE ARTIKELS... 3 Derde aanpassing

Nadere informatie

2. Kan de minister voor de afgelopen drie schooljaren en referteperiodes de volgende gegevens verschaffen?

2. Kan de minister voor de afgelopen drie schooljaren en referteperiodes de volgende gegevens verschaffen? SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 556 van JORIS POSCHET datum: 8 september 2015 aan HILDE CREVITS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS Hoger beroepsonderwijs - Gegevens,

Nadere informatie

Welk stelsel? Wanneer met pensioen gaan?

Welk stelsel? Wanneer met pensioen gaan? 1 Pensioen pensioen 1 Uw eerste bekommernis op pensioengerechtigde leeftijd is er vaak één van financiële aard. Aan de hand van een paar vragen proberen we u op de juiste weg te zetten voor het bekomen

Nadere informatie

Verlofstelsels R E G E L I N G B I N N E N S C H O L E N G E M E E N S C H A P SAEFTINGHE V A N A F 2 0 1 1

Verlofstelsels R E G E L I N G B I N N E N S C H O L E N G E M E E N S C H A P SAEFTINGHE V A N A F 2 0 1 1 Welkom Verlofstelsels R E G E L I N G B I N N E N S C H O L E N G E M E E N S C H A P SAEFTINGHE V A N A F 2 0 1 1 inhoud WAT MAG JE VERWACHTEN Soorten verlofstelsels Aanmoedigingspremie Procedure in de

Nadere informatie

STATISTISCHE STUDIES

STATISTISCHE STUDIES STATISTISCHE STUDIES April 2005 Inhoudstafel I. DE LOOPBAAN VAN WERKNEMERS a. De beginleeftijd van de loopbaan b. Het loopbaantype (voltijdse of deeltijdse tewerkstelling) c. De activiteitsgraad d. Einde

Nadere informatie