ONTWERPKADER INLEIDING

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ONTWERPKADER INLEIDING"

Transcriptie

1 INLEIDING Het School of Education- project P- REVIEW. Vakdidactische praktijkgerichte reviews van onderzoek ( ) zoekt aansluiting bij de nieuwe invulling van de lerarenopleiding waarbij de inhoud en de vormgeving verankerd is in wetenschappelijke evidentie. Er wordt een blijvende probleem gesignaleerd inzake de doorstroming van onderzoeksresultaten naar het onderwijs. Gefragmenteerde, theoretisch georiënteerde en academisch geformuleerde onderzoeksrapportage lijkt hieraan bij te dragen. Het kernproject P- REVIEW wil bijdragen aan een grotere toegankelijkheid van wetenschappelijk onderzoek op twee manieren: enerzijds door strategieën om reviews te ontwikkelen en te verspreiden via het opstellen van een ontwerpkader anderzijds door exemplarisch 6 reviews te schrijven die gericht zijn op zowel het basisonderwijs als op het secundair onderwijs Ontwerpkader Het voorliggende document vormt het ontwerpkader voor de reviews. Het ontwerpkader bestaat uit twee delen: Algemene strategie (deel A): Door het expliciteren van de definitie van een vakdidactische praktijkgerichte review, de praktijkgerichte aanpak, de evaluatie- procedure en de disseminatie en valorisatie- strategie wordt de algemene opzet en strategie van P- REVIEW verhelderd. Handleiding voor het schrijven van een review (deel B): De handleiding is opgesteld als een werk- en begeleidingsinstrument voor de review- auteurs. Het voorliggende ontwerpkader is opgesteld door de leden van de interne review- board van het SoE- project P- REVIEW. De leden van de interne review- board zijn: prof.dr. Bieke De Fraine (K.U.Leuven), Job De Meyere (KHK), Renaat Frans (KHLim) en Kristof Van De Keere (KATHO Tielt). 1

2 INHOUDSTAFEL INLEIDING... 1 INHOUDSTAFEL... 2 DEEL A. ALGEMENE STRATEGIE DEFINIËRING VAN VAKDIDACTISCHE PRAKTIJKGERICHTE REVIEWS PRAKTIJKGERICHTHEID EVALUATIE- PROCEDURE FUNCTIE VAN DE INTERNE REVIEW- BOARD FUNCTIE VAN DE EXTERNE REVIEW- BOARDS EVALUATIE- INSTRUMENT VOOR DE REVIEWS DISSEMINATIE & VALORISATIE- STRATEGIE ALGEMENE DOELSTELLINGEN VAN P- REVIEW DISSEMINATIE & VALORISATIE- ACTIVITEITEN Overkoepelende disseminatie & valorisatie- activiteiten Specifieke disseminatie- activiteiten per individuele review DEEL B. HANDLEIDING VOOR HET SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW PROTOCOL VOOR SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW FORMULEREN VAN DE ONDERZOEKSVRAAG (PICO) TITEL FORMULEREN: ZOEKTOCHT NAAR STUDIES LIJST VAN GEBRUIKTE ZOEKTERMEN CRITERIA VOOR DE ZOEKTOCHT NAAR STUDIES GERAADPLEEGDE ZOEKKANALEN HIERARCHIE VAN DE EVIDENTIE SELECTIE VAN DE STUDIES DEFINITIEVE SELECTIE VAN DE STUDIES BEPALING VAN DE SELECTIECRITERIA UITVOEREN VAN DE ANALYSE EVALUATIEFORMULIER VOOR DE STUDIES SCHRIJFPROCES VAN DE REVIEWS HOE BEGINNEN MET SCHRIJVEN AFSPRAKEN OMTRENT HET UITSCHRIJVEN EN REDIGEREN VAN DE REVIEWS BRONNEN

3 DEEL A. ALGEMENE STRATEGIE 1. DEFINIËRING VAN VAKDIDACTISCHE PRAKTIJKGERICHTE REVIEWS Vakdidactische praktijkgericht reviews bieden: - op een systematische en verantwoorde wijze een samenvattend overzicht van relevante wetenschappelijke bronnen - betreffende klaspraktijk of een praktijkgerichte problematiek/casus - van vakdidactische oorsprong - op een vlot leesbare, relevante en hanteerbare wijze voor het praktijkveld Opties: - Methodepluralisme (kwantitatief en/of kwalitatief) - verschillende onderwijsdomeinen - verschillende onderwijsniveaus - gericht op de concrete klaspraktijk - aantoonbare relevantie voor de Vlaamse onderwijscontext Balanceren tussen het ideale en het haalbare: Het schrijven van een systematische review is een stevige onderneming die veel tijd en energie vraagt (Aveyard, 2010). In het ideale scenario worden de richtlijnen van een Campbell- review gevolgd. Maar voor de meeste onderzoekers vraagt dat een té grote tijdsinvestering. Een systematische literatuurstudie is meer haalbaar (Aveyard, 2010). 2. PRAKTIJKGERICHTHEID Het streefdoel van het project is om het volgende doelpubliek te bereiken: Docenten en studenten van de lerarenopleidingen Leraren BaO en SO Intermediairen In de opzet en de uitwerking van de reviews wordt getracht om zowel het ontwerpkader als de uitgeschreven reviews toegankelijk te maken voor dit brede en praktijkgerichte publiek. Het ontwerpkader wil een duidelijke en transparante strategie beschrijven voor het ontwerpen, dissemineren en beoordelen van de reviews. Om deze praktijkgerichtheid vorm te geven zijn binnen het project P- REVIEW een aantal opties genomen. Opties 1: Themazetting De keuze voor de onderwerpen van de reviews is primair verbonden aan de expertise van de review- schrijvers. Het is niet echt haalbaar om de onderwerpen volledig te selecteren vanuit de praktijk omdat dit een te grote diversiteit aan onderwerpen oplevert. Een belangrijk uitgangspunt voor het schrijven van een review kunnen de uitgevoerde peilingsonderzoeken 3

4 zijn. De geselecteerde onderwerpen en de themazetting worden voorgelegd aan focusgroepen (cf. Optie 5). Optie 2: Gericht op de klaspraktijk De thematiek van de reviews dient een problematiek te behandelen die relevant is voor de concrete vakdidactische klaspraktijk. Optie 3: Differentiatie naar onderwijsdomein De 6 reviews situeren zich in verschillende onderwijsdomeinen: Geschiedenis Taal Natuurwetenschappen Bewegingsopvoeding Wereldoriëntatie Biologie Optie 4: Differentiatie naar onderwijsniveau Er worden reviews geschreven voor volgende onderwijsniveaus: 3 reviews voor het basisonderwijs 3 reviews voor het secundair onderwijs Optie 5: Consultatie van focusgroepen De praktijkgerichtheid van het ontwerpkader wordt afgetoetst bij 4 focusgroepen. Centraal hierbij staat de vraag hoe de reviews tegemoet kunnen komen aan de kennisbehoeften en de kennispraktijk van de verschillende focusgroepen. De verschillende samenstelling (leraren basisonderwijs en secundair onderwijs, intermediairen, docenten lerarenopleiding) van de focusgroepen komt op deze manier de praktijkrelevantie van het ontwerpkader ten goede. Tevens gaan de focusgroepen vanuit hun specifieke invalshoek na aan welke criteria de reviews moeten voldoen. Op deze manier spelen de focusgroepen ook hun rol bij het vastleggen van de evaluatie- criteria. De verslagen van de focusgroepen worden gebundeld en als bijlage bij de eindrapportering gevoegd. Optie 6: Evaluatie door praktijkexperten De afzonderlijke reviews worden geëvalueerd door een leescomité van praktijkexperten. Er wordt hiervoor één leescomité voor de reviews voor het basisonderwijs en één leescomité voor de reviews van het secundair onderwijs aangesteld door de interne review- board. Elk leescomité bestaat uit 5 praktijkexperten per geschreven review (leraren, lerarenopleiders, zorg- coördinatoren, pedagogisch begeleiders) die de praktijkgerichtheid bewaken. Zij worden geselecteerd op basis van de vertrouwdheid met het thema in het specifieke werkveld. 4

5 3. EVALUATIE- PROCEDURE Het voorwerp van de evaluatie- procedure is tweeledig: Enerzijds wordt het ontwerpkader van P- REVIEW geëvalueerd en bijgestuurd tijdens de looptijd van het project. Anderzijds worden de zes individuele reviews afzonderlijk geëvalueerd op basis van de richtlijnen van het ontwerpkader. De evaluatie- procedure wordt uitgevoerd door verschillende actoren: Interne review- board Externe review- boards 3.1. FUNCTIE VAN DE INTERNE REVIEW- BOARD De centrale functie van de interne review- board van is de procesbegeleiding en de procesevaluatie van het schrijven van de reviews. Taak Voor de procesbegeleiding wordt er enerzijds een ontwerpkader opgesteld en anderzijds coaching voor de auteurs voorzien. a. Ontwerpkader Om de auteurs te ondersteunen ontwerpt de interne review- board het concreet- operationeel ontwerpkader voor de reviews dat bestaat uit: Een definiëring van de praktijkgerichte reviews Een handleiding voor het uitschrijven van de reviews + tijdspad Een explicitering van de evaluatie- procedure & het evaluatie- instrument Een disseminatie en valorisatie- strategie Op basis van de feedback van de auteurs, de externe review- board en de implementatie van het ontwerpkader tijdens het schrijfproces en de coaching- sessies wordt het ontwerpkader bijgestuurd nadat de eerste drie pilot- reviews zijn geschreven (augustus 2012) en nadat de laatste 3 reviews zijn geschreven (maart 2013). b. Coaching- sessies Vanuit de interne review- board naar de auteurs Tijdens de coaching- sessies worden de auteurs begeleid en ondersteund door de leden van de interne review- board tijdens hun schrijfproces. De thema s van de coaching- sessies sluiten aan bij de stappen voor de opbouw van een review uit het ontwerpkader (cf Tijdspad voor het uitschrijven van de reviews). Vanuit de auteurs naar de interne review- board 5

6 Naast de begeleidende en ondersteunende functie wordt er tijdens de coaching- sessies ook tijd voorzien om in te gaan op de specifieke vragen en noden van de auteurs. Op basis van de feedback van de auteurs kan de interne review- board specifieke en extra ondersteuning voorzien. Samenstelling De interne review- board bestaat uit de kernpartners van het project (KHK, K.U.Leuven, KHLIM, KATHO Tielt) FUNCTIE VAN DE EXTERNE REVIEW- BOARDS De externe review- boards staan in voor de proces- en productevaluatie van het project P- REVIEW. Er wordt gekozen om twee afzonderlijke review- boards in het leven te roepen met elk een eigen finaliteit en taak: Vaste overkoepelende externe review- board Taak De taak van de vaste overkoepelende externe review- board richt zich primair op het ontwerpkader voor de reviews. Deze review- board wordt betrokken bij het opstellen en het bijsturen van het ontwerpkader tijdens de looptijd van het project. In tweede instantie evalueert de vaste externe review- board tevens de implementatie van het ontwerpkader en de output van het project door overkoepelende feedback te geven op de geschreven reviews en de gevolgde coaching- procedure. Samenstelling Bij de samenstelling van deze externe review- board wordt rekening gehouden met een evenwichtige verdeling tussen praktijkgerichte en wetenschappelijke expertise. leden van de vaste en overkoepelende externe review- board: Ballet Katrijn Departement Onderwijs Beckers Gerd Coördinerend directeur scholengemeenschap De Speling (Genk) Bonne Jan Pedagogisch begeleider Brugge Callewaert Bjorn Opleidingscoördinator lager onderwijs KHLeuven Clarebout Geraldine Lid werkgroep EBE, K.U.Leuven faculteit PPW De Laet Steven Pedagogisch begeleider OVSG basisonderwijs De Ruytter Geertrui VLOR Devos Pieter Directeur basisonderwijs KBO Tielt Foulon Martine Pedagogisch directeur vrije basisschool de Ark (Leuven) Hannes Karin Faculteit PPW K.U.Leuven Maes Frederik School of Education 6

7 Op t Eynde Peter Peeters Wim Simons Joke Smits Dirk Van Braak Johan Vanderhoeven Johan Vanderlinde Ruben pedagogisch directeur Regina Caelilyceum Dilbeek Pedagogisch begeleider SO, DSKO Antwerpen Onderzoekscoördinator Lessius Mechelen Onderzoekscoördinator H.U.Brussel, lid EBE UGent Departementshoofd lerarenopleiding KHBO UGent Rapportering De verslagen van de vergaderingen van de externe review- board vormen samen het evaluatierapport dat zal toegevoegd worden aan het eindrapport van het project P- REVIEWS. De verslaggeving gebeurt door de interne review- board. Aanvullende wisselende externe review- board Taak De taak van de aanvullende wisselende externe review- board is exclusief gericht op de specifieke reviews als output van het project. De leden evalueren de geschreven reviews op basis van het evaluatie- instrument (cf. 3.3). Samenstelling Deze aanvullende externe review- board bestaat uit afzonderlijke leden en/of leescomités die worden aangesteld door de interne review- board voor de evaluatie van een specifieke review: o Voor elke afzonderlijke review worden 2 domein- experten gezocht die de wetenschappelijke validiteit bewaken. Zij worden geselecteerd op basis van aantoonbare wetenschappelijke expertise op het vlak van de thematiek van de review. o Eén leescomité voor de reviews voor het basisonderwijs en één leescomité voor de reviews van het secundair onderwijs worden aangesteld. Elk leescomité bestaat uit 5 praktijkexperten per geschreven review (leraren, lerarenopleiders, zorgcoördinatoren, pedagogisch begeleiders, lerarenopleiders) die de praktijkgerichtheid bewaken. Zij worden geselecteerd op basis van de vertrouwdheid met het thema in het specifieke werkveld. Rapportering De ingevulde evaluatie- instrumenten (cf. 3.3.) worden gebundeld en opgenomen in het finale eindrapport van het project P- REVIEW. 7

8 3.3. EVALUATIE- INSTRUMENT VOOR DE REVIEWS Het evaluatie- instrument voor de reviews wordt gebruikt door de leden van de externe review- board om feedback te geven op de geschreven reviews. Er zijn 5 hoofdcriteria die telkens vertaald worden naar concrete indicatoren. Elke indicator kan gescoord worden op een 3- punts- schaal (O - onvoldoende, V: voldoende, G: goed). Bij elk hoofdcriterium wordt ook een open ruimte voorzien waar de evaluator een woordelijke motivering kan geven van zijn besluit en/of suggesties. a. Taalgebruik en structuur TAALGEBRUIK & STRUCTUUR: De review is geschreven in een vlotte en begrijpelijke taal die leesbaar is voor leraren. gebruikt geen overdreven lange zinnen. heeft een duidelijke structuur. vermijdt overbodige specifieke terminologie. legt nieuwe begrippen (inclusief vakjargon) uit door middel van concrete en bekende termen. biedt een aansprekende inleidingstekst. is beschikbaar in twee versies: een lineaire tekstversie en een niet- lineaire tekstversie (website). Schriftelijke motivering & suggesties: b. wetenschappelijke validiteit & verantwoording WETENSCHAPPELIJKE VALIDITEIT & VERANTWOORDING: De review verwijst via eindnoten consequent naar de geraadpleegde bronnen. wordt voldoende ondersteund door wetenschappelijke studies. expliciteert de centrale onderzoeksvraag. geeft een duidelijk omschrijving van de probleemstelling. expliciteert helder de afbakening van het onderzoek en de draagwijdte van het onderzoek. expliciteert de gevolgde onderzoeksmethode. geeft de selectiecriteria aan voor het insluiten en uitsluiten van studies. geeft aan hoe de verwerking van de studies is gebeurd. formuleert heldere conclusies die voldoende wetenschappelijk verantwoord worden. Schriftelijke motivering & suggesties: 8

9 c. Praktijkrelevantie PRAKTIJKRELEVANTIE: De review is in de eerste plaats gericht op de klaspraktijk (micro- niveau). verwijst naar voldoende concrete voorbeelden uit de klaspraktijk. geeft aan waarom de thematiek belangrijk is. houdt rekening met de specifieke Vlaamse onderwijscontext. is voldoende specifiek gericht op het aangeduide onderwijsniveau (BaO of SO). voorziet links naar goede praktijkvoorbeelden en/of beeldmateriaal. beschrijft getuigenissen van leraren en praktijkverantwoordelijken omtrent de thematiek. Schriftelijke motivering & suggesties: d. Toepasbaarheid van de review (gebruikswijzer) TOEPASBAARHEID: De review geeft aan hoe een leraar aan de slag kan gaan in de klas met de verworven inzichten. expliciteert welke de kansen zijn voor verdere professionalisering van leraren. stimuleert de onderzoekende houding van de leraren (vb. door zelf op kleine schaal een klas- experiment uit te voeren omtrent de thematiek, door suggesties te geven voor verdere literatuur, door filmische voorbeelden). stimuleert een brede communicatie omtrent de thematiek (vb. Door middel van stellingen waarop kan gereageerd worden). Schriftelijke motivering & suggesties: 9

10 e. Disseminatie van de review Opmerking: De disseminatie van een review reikt verder dan de eigenlijke looptijd van het project. Dit maakt het moeilijker om de disseminatie finaal te evalueren. In het disseminatieplan van de auteur zal u alvast enkele disseminatie- acties vinden. Als evaluator wordt u uitgenodigd om extra suggesties te geven voor een verdere brede verspreiding van de review. Het zou ook een hulp zijn, mocht u extra kanalen en/of contactpersonen kunnen vermelden. DISSEMINATIE: De review wordt ondersteund door een disseminatieplan waarin concreet aangegeven wordt welke acties ondernomen worden ter verspreiding. Schriftelijke motivering & extra suggesties (eventueel extra contactpersonen en/of kanalen): 10

11 4. DISSEMINATIE & VALORISATIE- STRATEGIE 4.1. ALGEMENE DOELSTELLINGEN VAN P- REVIEW Het is een algemene doelstelling van het project P- REVIEW om de review breed te verspreiden en de vertaalslag van onderzoek naar onderwijs positief te stimuleren. Kenmerkend voor dit SoE- project is dat de disseminatie en valorisatie- activiteiten dienen te landen bij het uiteindelijke doelpubliek, namelijk leerkrachten basisonderwijs en secundair onderwijs. In functie van dit doelpubliek worden ook intermediairen betrokken in de disseminatie, die op hun beurt als doorgeefluik naar het praktijkveld kunnen functioneren. De vakdidactische insteek van het project garandeert de aansluiting bij de concrete lespraktijk waarbij leerkrachten zoeken naar een vernieuwende invulling van een vakdidactisch probleem. Er wordt binnen het kader van de voorhanden financiering ook gepoogd om een brede waaier aan vakdidactische onderwijsdomeinen te presenteren DISSEMINATIE & VALORISATIE- ACTIVITEITEN Het opstellen van de disseminatie & valorisatie- activiteiten gebeurt op een tweeledige manier: enerzijds zijn er een aantal overkoepelende activiteiten gepland op niveau van het gehele project P- REVIEW (cf ). anderzijds wordt er tevens voor de individuele reviews gezocht naar meer specifieke activiteiten (cf ) Overkoepelende disseminatie & valorisatie- activiteiten Het projectteam voorziet alvast in volgende activiteiten: - 2 vakdidactische studiedagen die regionaal worden georganiseerd (regio 1: West- Vlaanderen, regio 2: Kempen- Limburg) - Een dynamische website met interactieve mogelijkheden om de projectresultaten te verspreiden en feedback te geven op de review- onderwerpen, alsook om conclusies hieromtrent te formuleren (via wikiapplicatie). - Publiek maken van de reviews met bijhorende disseminatiestrategie (bijvoorbeeld publiceren als boek en/of als artikel in een (vak)didactisch tijdschrift). - Valorisatie- kansen aangeven voor het werken met de reviews binnen de lerarenopleiding via een gebruikswijzer en via implementatie in opleidingsonderdelen (bv. bachelorproef) Specifieke disseminatie- activiteiten per individuele review Naast de overkoepelende disseminatie en valorisatie- activiteiten stellen de auteurs voor hun review een disseminatie- plan op waarin verdere specifieke acties kunnen worden vermeld. 11

12 DISSEMINATIE- PLAN Aard van de actie: - P: publicatie - C: communicatie (mailing & linken) - V: voorstelling van de review aan een publiek (inclusief workshops) Nadere omschrijving van de disseminatie- acties 12

13 DEEL B. HANDLEIDING VOOR HET SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW 5. PROTOCOL VOOR SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW Bij een systematische aanpak van het schrijven van een review is het wenselijk om voor het uitvoeren van de onderzoeksactiviteiten een helder protocol aan te geven. Via het protocol wordt de schrijver gestimuleerd om te expliciteren: - wat de precieze onderzoeksvraag is van de review. - op welke manier de studies en bronnen worden gevonden. - op basis van welke criteria de studies en bronnen worden geselecteerd of uitgesloten. - hoe de uiteindelijke analyse wordt uitgevoerd. - op welke manier de gegevens uiteindelijk samengebracht worden in de review. Het uitschrijven van een protocol is zinvol om duidelijk aan te geven waar je precies naar toe wil en wat het bereik is van de review. Het is immers vanuit wetenschappelijk oogpunt uiterst belangrijk om enerzijds een duidelijke afbakening te maken en anderzijds om de relevante studies en bronnen in te sluiten in het onderzoek. Tevens is het protocol een manier om anderen te laten delen in de opzet van het onderzoek. Het dient als basis om feedback te krijgen van de review- board FORMULEREN VAN DE ONDERZOEKSVRAAG (PICO) Voorafgaand aan het formuleren van de onderzoeksvraag, kan je best een gericht antwoord formuleren op onderstaande deelvragen. P=populatie Wie is het doelpubliek? Over welke leerlingen gaat het? (Basisonderwijs? Secundair onderwijs? Buitengewoon onderwijs? Welke leerjaren? Welke studierichtingen? Leerlingen met specifieke (achtergrond)kenmerken? Jongens? Meisjes? I = interventie of vakdidactische aanpak Naar welke educatieve interventies ben je op zoek? 13

14 C= vergelijking (Eng.: comparison of interest) Wordt er een vergelijking gemaakt ten opzichte van de interventie of de vakdidactische aanpak? O= Uitkomst (Eng.: outcome) Wat is de gewenste uitkomst? (bijvoorbeeld: motivatie, prestaties, probleemoplossingsvaardigheden.) Zal het doelpubliek beïnvloed worden of niet? De verschillende onderdelen van PICO worden samengebracht in de uiteindelijke onderzoeksvraag: ONDERZOEKSVRAAG: 5.2. TITEL FORMULEREN: De titel van de review is belangrijk. De titel moet helder zijn en faciliteren dat iemand via gerichte zoekopdrachten bij de review uitkomt. Probeer dan ook geen overbodige woorden te gebruiken die enkel kunnen afleiden van de thematiek. Een standaardvoorbeeld van de titel: [interventie] voor {probleem] in [onderwijsdomein] [onderwijsniveau] [evidentie] 14

15 VOORLOPIGE WERKTITEL 6. ZOEKTOCHT NAAR STUDIES In een volgende stap is het noodzakelijk om te onderzoeken of er voldoende relevante studies voorhanden zijn voor de onderzoeksvraag. Er moet ook een verantwoord evenwicht gevonden worden tussen een onhaalbaar aantal studies om te verwerken en een té kleine en onvolledige selectie van studies. Voor de vakdidactische reviews binnen P- REVIEW lijkt het opnemen van 6 tot 15 studies een haalbaar aantal (Aveyard, p. 36). Uiteraard hangt het aantal gevonden studies zeer sterk af van de breedte van de onderzoeksvraag en de hoeveelheid studies die over het thema beschikbaar zijn. Bovenstaand aantal moet dus enkel beschouwd worden als richtinggevend. Volg een systematische wijze om studies op te sporen door: - op te lijsten welke zoektermen je gebruikt en in welke combinatie (zie 6.1) - aan te geven via welke kanalen je de studies op het spoor ben gekomen (database, tijdschriften, bronnenvermelding in literatuur, consultatie van domeinexperten, ) (zie 6.3) - criteria te bepalen voor studies die je wil opnemen (zie 6.2) o periode (vb. enkel studies na 2000) o taal (vb. enkel studies in het Engels of het Nederlands) o gebied (vb. Europees, focus op specifieke landen) o gebruikte onderzoeksmethodiek (vb. enkel kwantitatieve studies en bestaande reviewstudies) o Deze systematische aanpak is belangrijk om er voor te zorgen dat je een correct, gefundeerd antwoord biedt op de onderzoeksvraag (Aveyard, 2010). Als je je enkel baseert op studies die je kent of die je toevallig op het spoor bent gekomen, dan riskeer je een foutief en vertekend antwoord te bieden op de onderzoeksvraag. TIP! Consulteer het document PREV_AUTEURS_INFO_Toegang tot ebronnen associatie_katho op DROPBOX SoE. 15

16 6.1. LIJST VAN GEBRUIKTE ZOEKTERMEN Zoekterm Bredere term (optie) Smallere term (optie) 6.2. CRITERIA VOOR DE ZOEKTOCHT NAAR STUDIES Criterium voor de zoektocht (vb. periode) Invulling van het criterium (vb ) 6.3. GERAADPLEEGDE ZOEKKANALEN Om dubbel werk te vermijden, kunnen de zoekacties best bijgehouden worden op een consequente manier. Het onderstaande schema kan hierbij hulp beiden. Probeer ook de referenties vanaf het begin zou nauwkeurig mogelijk bij te houden. Zoekkanaal (vb. Limo (http://limo.libis.be), ERIC, Web of Science, Psychinfo, Google scholar, experten, ) Gebruikte zoekterm Referentie van gevonden studies 16

17 6.4 HIERARCHIE VAN DE EVIDENTIE Als de onderzoeksvraag van de review gericht is op de effectiviteit (matter of fact) van een interventie of een didactische aanpak is het fundamenteel om de hiërarchie van de evidentie te respecteren. Vanuit het perspectief van het evidentie- gehalte van studies, is het immers belangrijk om te beseffen dat niet elke onderzoeksmethodologie evenveel harde bewijskracht heeft voor de effectiviteit van een interventie of didactische aanpak. De onderstaande rangorde (Aveyard, p. 62) betekent dat een methode die hoger staat (bv. 1 > 3, 4>5) ook meer evidentie oplevert. 1. Systematische reviews en meta- analyse MEER EVIDENTIE 2. Gerandomiseerd onderzoek met controle groep (Eng.: RCT) 3. Correlationeel onderzoek 4. Bevragingen 5. Casus rapporten 6. Kwalitatieve studies 7. Opinies van experten 8. Anekdotische opinies MINDER EVIDENTIE Indien de onderzoeksvraag van de review minder gericht is op de effectiviteit van een interventie, dan is nog steeds van belang om bij het rapporteren over de studies de hiërarchie van de evidentie te respecteren en geen overschattende conclusies te trekken uit de studies. Dit betekent echter niet dat er geen zinvolle uitspraken kunnen gedaan worden over een thematiek die gebaseerd zijn op bijvoorbeeld kwalitatieve studies of opinies van experten. De uitspraken kunnen dan getuigen van een sterke relevantie (matter of concern) voor een doelgroep omtrent een thematiek. Er kunnen zo bijvoorbeeld een aantal randvoorwaarden en/of goede praktijkvoorbeelden aangeven worden voor een bepaalde didactische aanpak zonder dat er daarmee hard bewijs geleverd wordt. 17

18 7. SELECTIE VAN DE STUDIES 7.1. DEFINITIEVE SELECTIE VAN DE STUDIES Een volgende stap in de totstandkoming van de review is een nauwkeurige en verantwoorde selectie van de studies. Na de eerste zoektocht naar studies en bronnen (cf. 6) moet worden beslist welke studies uiteindelijk wel of niet opgenomen zullen worden in de review. Op die manier wordt de definitieve selectie van studies verkregen waar je verder mee aan de slag gaat BEPALING VAN DE SELECTIECRITERIA Bij een systematische review is het noodzakelijk dat men op voorhand bepaalt welke de selectiecriteria zijn voor het al dan niet insluiten van studies. Op die manier kan gerechtvaardigd worden op welke manier de studies worden afgewogen naar relevantie, kwaliteit, uitkomst van het onderzoek Voorbeelden van mogelijke selectiecriteria (= criteria voor inclusie en exclusie): - Enkel studies met double blind - Enkel studies over het basisonderwijs - Enkel kwantitatieve studies of bestaande reviews - Studies waarin enkel peer- assessment gebruikt wordt en géén self- assessment - Enkel studies waarin de klasgrootte minstens 15 leerlingen is - Enkel studies waarin er één klasleerkracht is die de klas begeleidt (niet bijgestaan door een teaching assistant of door een onderzoeker) - Enkel studies waarin de interventie wordt uitgevoerd door een leerkracht (en dus niet door een externe persoon zoals een onderzoeker - De klassen mogen geen graadklassen zijn - Er mogen geen kinderen met bijzondere educatieve maatregelen opgenomen zijn - Enkel studies uit peer- reviewed tijdschriften - De assessment van de uitkomsten van het onderzoek werden op een geblindeerde wijze uitgevoerd - Selectie- criterium Korte omschrijving van het selectie- criterium (Zie hierboven voor voorbeelden) 18

19 8. UITVOEREN VAN DE ANALYSE Je houdt nu een aantal studies over die kunnen geïncludeerd worden in de review. De volgende belangrijke stap is het uitvoeren van de analyse. Bij deze analyse moet je bepalen welk gewicht de studies uiteindelijk zullen krijgen. Concreet: aan welke studie ga je veel belang hechten en op grond waarvan? Om dit te doen, zal je de geïncludeerde studies grondig moeten (her)lezen. Het is tevens mogelijk dat er na het grondig herlezen toch nog beslist wordt om een bepaalde studie niet op te nemen omdat ze toch niet voldoet aan de inclusiecriteria EVALUATIEFORMULIER VOOR DE STUDIES Om de analyse te maken kan je best een evaluatieformulier opstellen als hulpmiddel. Het evaluatieformulier zal je naderhand helpen om te bepalen aan welke studies in de uiteindelijke review een groot gewicht zal gegeven worden en aan welke een minder groot gewicht zal gegeven worden. Er bestaat waarschijnlijk geen perfect voorbeeld van hoe het evaluatieformulier er moet uitzien. Veel zal afhangen van de precieze eigenheid van je review en van de aard van de studies die je opneemt (vb. kwantitatieve, kwalitatieve of literatuurstudies). Je moet het formulier dan ook zelf aanvullen. Het belangrijkste is dat je gepaste informatie over de studies verzamelt die jou in staat stellen om achteraf het belang van de studie voor het onderzoek te bepalen. Hieronder vind je echter een voorbeeld van een evaluatieformulier. Per studie wordt een afzonderlijk evaluatieformulier ingevuld. Het evaluatieformulier voor de studies biedt: - Een omschrijving van de evaluatiecriteria - Info: samenvattende en meer getailleerde informatie over hoe het evaluatiecriterium invulling krijgt in de studie - Conclusie: een woordelijke motivering van de evaluatie van het evaluatiecriterium Tip! Lees hoofdstuk 5 How do I critically appraise the literature? (Aveyard, p ) vanuit het perspectief van de specifieke soort van review die je wil uitschrijven. Evaluatiecriteria Info/opmerking 1. Referentie van de studie: Info: 1.1. Gewicht van de publicatie: Vb. Is de studie gepubliceerd in een vooraanstaand tijdschrift? Vb. Werd relevant vooronderzoek opgenomen in het artikel? 0 Internationaal peer- reviewed tijdschrift 0 Internationaal tijdschrift 0 Nationaal peer- reviewed tijdschrift 0 Praktijkgericht tijdschrift Info: Conclusie: 19

20 2. Steekproef / onderzoeksgroep Vb. Is duidelijk aangegeven wie deelgenomen heeft het onderzoek? Vb. De specifieke doelgroep die ik nodig heb is opgenomen? Vb. Is aangegeven hoe de selectie gebeurde? 3. Onderzoeksvraag Vb. Is de onderzoeksvraag helder geëxpliciteerd? Vb. Sluit de onderzoeksvraag voldoende aan bij de opzet van mijn review? 4. Interventie of didactische aanpak Vb. Is de interventie of didactische aanpak op een geblindeerde wijze uitgevoerd? Vb. Is de didactische aanpak breed uitgetest? Vb. Is de didactische aanpak voorgelegd aan een team van experten? 5. Vergelijking Vb. Is de didactische aanpak consequent vergeleken met een alternatieve aanpak? 6. Methode Vb. Is de gebruikte (kwantitatieve of kwalitatieve) methode duidelijk omschreven? Vb. Is de gebruikte methode geschikt voor het beantwoorden van de onderzoeksvraag? Vb. Levert de gebruikte methode voldoende evidentie op (cf. hiërarchie van evidentie) Info: Conclusie: Info: Conclusie: Info: Conclusie: Info: Conclusie: Info: Conclusie: 20

HOE SCHRIJF JE EEN P- REVIEW? Stap 1. PROTOCOL VOOR SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW

HOE SCHRIJF JE EEN P- REVIEW? Stap 1. PROTOCOL VOOR SCHRIJVEN VAN EEN REVIEW Handleiding Hoe schrijf je een Preview? HOE SCHRIJF JE EEN PREVIEW? In deze rubriek doorloop je de verschillende stappen voor het schrijven van een Preview. Kenmerkend aan de Previews is de systematische

Nadere informatie

2. In functie van implementatie van onderzoekscompetenties in de lerarenopleiding

2. In functie van implementatie van onderzoekscompetenties in de lerarenopleiding Gebruikswijzer P- Reviews: Hoe kunnen de Reviews op een nuttige manier geïntegreerd worden in de lerarenopleiding? In deze gebruikswijzer bekijken we eerst een aantal mogelijkheden tot implementatie van

Nadere informatie

P- REVIEW. Vakdidac'sche prak'jkgerichte reviews van onderzoek

P- REVIEW. Vakdidac'sche prak'jkgerichte reviews van onderzoek P- REVIEW Vakdidac'sche prak'jkgerichte reviews van onderzoek PREVIEW- team Partners met zowel prak6jk- gerichte als wetenschappelijke exper6se Engagement van verschillende onderzoeksgroepen Partners:

Nadere informatie

Uitbouw van een digitaal platform ter ontsluiting van onderzoek voor lerarenopleiders

Uitbouw van een digitaal platform ter ontsluiting van onderzoek voor lerarenopleiders Uitbouw van een digitaal platform ter ontsluiting van onderzoek voor lerarenopleiders Kristof Van De Keere, Stephanie Vervaet, Thomas Smets, Katrine Patteet, Renaat Frans en Job De Meyere Waarom Edurama?

Nadere informatie

Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren. Katrien Struyven

Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren. Katrien Struyven Disseminatie: artikels schrijven, presenteren en publiceren Katrien Struyven Ervaringen Wie heeft pogingen ondernomen of reeds een artikel geschreven? Hoe heb je dit ervaren? Wie heeft er reeds deelgenomen

Nadere informatie

Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die

Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die Hoofdstuk 2: Kritisch reflecteren 2.1. Kritisch reflecteren: definitie Definitie: Kritisch reflecteren verwijst naar een geheel van activiteiten die worden uitgevoerd om uit het gevonden bronnenmateriaal

Nadere informatie

Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U.

Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U. NVFO 2009 Een conceptueel kader voor de implementatie van praktijkgericht onderzoek in de opleiding van studenten farmaceutische wetenschappen aan de K.U.Leuven V. Foulon, S. Simoens, G. Laekeman en P.

Nadere informatie

Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking

Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking Nederlandse Associatie voor Examinering 1 Beoordelingscriteria scriptie CBC: instructie en uitwerking Met de scriptie voor Compensation & Benefits Consultant (CBC) toont de kandidaat een onderbouwd advies

Nadere informatie

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review. Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review. Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2 Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een systematische review Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 2 Toelichting bij de criteria voor het beoordelen van de kwaliteit van een

Nadere informatie

Het profielwerkstuk. 2. Eisen en voorwaarden Het profielwerkstuk moet aan een aantal eisen en voorwaarden voldoen:

Het profielwerkstuk. 2. Eisen en voorwaarden Het profielwerkstuk moet aan een aantal eisen en voorwaarden voldoen: -1- Het profielwerkstuk 1. Inleiding Hier staat hoe u te werk gaat bij het maken van het profielwerkstuk. Ook de eisen waaraan het moet voldoen zijn opgesomd. Verder geeft het u een voorbeeld van een plan

Nadere informatie

Een academische omgeving voor het basisonderwijs NRO-Congres 4 november 2015

Een academische omgeving voor het basisonderwijs NRO-Congres 4 november 2015 Een academische omgeving voor het basisonderwijs NRO-Congres 4 november 2015 Bernard Teunis & Nienke van der Steeg b.teunis@poraad.nl n.vandersteeg@poraad.nl Opzet workshop 1. Voorstellen 2. Answergarden

Nadere informatie

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015

Reglement Bachelorscriptie Geschiedenis Vastgesteld op 1-9-2015, verbeterd en goedgekeurd door de examencommissie op 10-9- 2015 Faculteit der Geesteswetenschappen Afdeling Geschiedenis, Europese studies en Religiewetenschappen Spuistraat 134 1012 VB Amsterdam Datum 10-9-2015 Contactpersoon J.J.B.Turpijn@uva.nl Bijlagen Beoordelingsformulier

Nadere informatie

NT2-docent, man/vrouw met missie

NT2-docent, man/vrouw met missie NT2docent, man/vrouw met missie Resultaten van de bevraging bij NT2docenten Door Lies Houben, CTOmedewerker Brede evaluatie, differentiatie, behoeftegericht werken, De NT2docent wordt geconfronteerd met

Nadere informatie

Onderwijsonderzoek: Vlaamse beleidsontwikkelingen voor de toekomst. Dirk Van Damme Kabinetschef onderwijs

Onderwijsonderzoek: Vlaamse beleidsontwikkelingen voor de toekomst. Dirk Van Damme Kabinetschef onderwijs Onderwijsonderzoek: Vlaamse beleidsontwikkelingen voor de toekomst Dirk Van Damme Kabinetschef onderwijs Aanzetten tot debat VIWTA-onderzoek over onderwijsonderzoek in Vlaanderen VLOR-advies OESO en Europese

Nadere informatie

Vragen pas gepromoveerde

Vragen pas gepromoveerde Vragen pas gepromoveerde dr. Maaike Vervoort Titel proefschrift: Kijk op de praktijk: rich media-cases in de lerarenopleiding Datum verdediging: 6 september 2013 Universiteit: Universiteit Twente * Kun

Nadere informatie

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen

Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen AFSTANDSLEREN EN ICT GECOMBINEERD ONDERWIJS 4 1 Toll-net: samenwerken aan e-leren en gecombineerd leren voor volwassenen Steven De Pauw Coördinator Toll-net Steven Verjans Universitair docent Open Universiteit

Nadere informatie

BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3

BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3 Faculteit Geesteswetenschappen BEOORDELINGSFORMULIER STAGES BACHELOR NIVEAU 3 Onderstaand formulier betreft de beoordeling van het stageverslag en het onderzoeksverslag. Deze wordt door de begeleidende

Nadere informatie

Van Google tot paper!

Van Google tot paper! Van Google tot paper! Een zoektocht naar informatie Dirk Smits Diensthoofd PRAGODI K.A. Leuven, 01/02/2008 Onderzoekscompetentie Oriënteren op een onderzoeksprobleem: gericht informatie verzamelen, ordenen

Nadere informatie

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 Bepaling wat en waarom je wilt meten Toetsopzet Materiaal Betrouwbaarheid Beoordeling Interpretatie resultaten TIP 5: SELF-ASSESSMENT: WAT, WAAROM EN HOE? Zoals we in de vorige

Nadere informatie

OOF Toetskoffer. Startbagage voor toetscommissies. HGZO maart 2013 Greet Fastré & Lies Wijnants

OOF Toetskoffer. Startbagage voor toetscommissies. HGZO maart 2013 Greet Fastré & Lies Wijnants OOF Toetskoffer Startbagage voor toetscommissies HGZO maart 2013 Greet Fastré & Lies Wijnants Partners project 3 Kernopleidingen - Lessius: Ba communicatiemanagement - KHLim: Ba orthopedagogie - KHLeuven:

Nadere informatie

Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3

Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3 Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3 Handleiding Voltijd Jaar 3 Studiejaar 2015-2016 Stage-opdrachten Tijdens stage 3 worden 4 stage-opdrachten gemaakt (waarvan opdracht 1 als toets voor de

Nadere informatie

Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek

Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek In deze deelopdracht ga je het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek onderzoeken. Geerts en van Kralingen (2011) definiëren onderwijsconcept

Nadere informatie

Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback. Aanleiding

Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback. Aanleiding Non satis scire WP 4 Pilot opzet peer feedback Aanleiding De lerarenopleiding van de Rijksuniversiteit Groningen werkt mee aan het SURF-project Nonsatis scire. In het kader van dit project wordt een pilot

Nadere informatie

1. HET WEB PLATFORM PLAATST PRAKTIJKRELEVANTE EN ONDERZOEKSGEBASEERDE PUBLICATIES CENTRAAL

1. HET WEB PLATFORM PLAATST PRAKTIJKRELEVANTE EN ONDERZOEKSGEBASEERDE PUBLICATIES CENTRAAL BEOORDELINGS- EN SELECTIECRITERIA PUBLICATIES EDURAMA INLEIDING In wat volgt vindt u het beoordelings- en selectie-instrument dat tot stand kwam na overleg met de wetenschappelijke adviesraad en de externe

Nadere informatie

Wetenschapscommunicatie Informatica: doelstelling, opdrachten, proces, beoordeling en deadlines.

Wetenschapscommunicatie Informatica: doelstelling, opdrachten, proces, beoordeling en deadlines. Wetenschapscommunicatie Informatica: doelstelling, opdrachten, proces, beoordeling en deadlines. Doelstelling. Het OPO Wetenschapscommunicatie Informatica heeft als doelstelling om de communicatievaardigheden,

Nadere informatie

woord vooraf 11 inleiding 13 Hoofdstuk 1 Personeelsevaluatiesysteem in het Vlaamse onderwijs 17

woord vooraf 11 inleiding 13 Hoofdstuk 1 Personeelsevaluatiesysteem in het Vlaamse onderwijs 17 Inhoud woord vooraf 11 inleiding 13 Hoofdstuk 1 Personeelsevaluatiesysteem in het Vlaamse onderwijs 17 1 Omschrijving en begrippenkader 19 1.1 Statuut en rechtspositie van het onderwijspersoneel 19 1.2

Nadere informatie

Action learning als retentiemaatregel voor high potentials (2)

Action learning als retentiemaatregel voor high potentials (2) Action learning als retentiemaatregel voor high potentials (2) In onze vorige nieuwsbrief beschreven wij de waarde van action learning als retentiemaatregel voor high potentials. Meer bepaald verduidelijkten

Nadere informatie

Medewerker onderwijsontwikkeling

Medewerker onderwijsontwikkeling Medewerker onderwijsontwikkeling Doel Ontwikkelen van en adviseren over het onderwijsbeleid en ondersteunen bij de implementatie en toepassing ervan, uitgaande van de geformuleerde strategie van de instelling/faculteit

Nadere informatie

Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk. Definitie EBP 16-4-2015

Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk. Definitie EBP 16-4-2015 Evidence Based Practice in de alledaagse praktijk Lies Braam, verpleegkundig specialist neurologie 26 maart 2015 V &VN neurocongres Definitie EBP Bij EBP gaat het om klinische beslissingen op basis van

Nadere informatie

Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen

Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen Verslag van dataverzameling in functie van het onderzoek van de NTU naar het schrijfleven van leerlingen Data verzameld in de derde graad van de basisschool en verslag opgesteld door Amber Van Geit Opleiding:

Nadere informatie

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs :

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : 2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : Onderzoek in de onderwijspraktijk van Fontys Wat doen we? Hoe gaat het? Wat levert het op? KEY NOTE: ANOUKE BAKX & JOS MONTULET Onderzoek binnen de

Nadere informatie

Scriptie over Personal Branding en Netwerking

Scriptie over Personal Branding en Netwerking Scriptie over Personal Branding en Netwerking 1e versie - 16 november 2012 Jana Vandromme Promotor: Hannelore Van Den Abeele 1. Inhoudstafel 1. Inhoudstafel 2. Onderzoeksvragen 2.1 Onderzoeksvraag 1 2.2

Nadere informatie

Leidraad beoordelingen behandelingen tot verzekerde pakket door Kenniscentrum GGZ van Zorgverzekeraars Nederland

Leidraad beoordelingen behandelingen tot verzekerde pakket door Kenniscentrum GGZ van Zorgverzekeraars Nederland Leidraad beoordelingen behandelingen tot verzekerde pakket door Kenniscentrum GGZ van Zorgverzekeraars Nederland Mei 2014 Aanleiding Het CVZ beschrijft in het Rapport geneeskundige GGZ deel 2 de begrenzing

Nadere informatie

DISCO : Algemene handleiding

DISCO : Algemene handleiding DISCO : Algemene handleiding DISCO het Screeningsinstrument Diversiteit en Onderwijs m.b.t. omgaan met diversiteit biedt enerzijds handvatten om maatregelen en acties die reeds genomen werden in kader

Nadere informatie

INFO - Alternatieve stage - Over de grenzen. 3 BaKO 2015-2016

INFO - Alternatieve stage - Over de grenzen. 3 BaKO 2015-2016 INFO - Alternatieve stage - Over de grenzen 3 BaKO 2015-2016 Overzicht 1. Alternatieve stage/ Over de grenzen Wat is dit? Het competentieprofiel Mogelijkheden alternatieve stage Mogelijkheden over de grenzen

Nadere informatie

Titel interventie. Werkblad beschrijving interventie. Gebruik de HANDLEIDING bij dit werkblad

Titel interventie. Werkblad beschrijving interventie. Gebruik de HANDLEIDING bij dit werkblad Titel interventie Werkblad beschrijving interventie Gebruik de HANDLEIDING bij dit werkblad Colofon Ontwikkelaar / licentiehouder van de interventie Organisatie Contactpersoon Adres Postcode Plaats E-mail

Nadere informatie

REGELING BACHELOR SCRIPTIE (specialisatie Geschiedenis LAS)

REGELING BACHELOR SCRIPTIE (specialisatie Geschiedenis LAS) Latijns-Amerika Studies (LAS) BA programma REGELING BACHELOR SCRIPTIE (specialisatie Geschiedenis LAS) De Bacheloropleiding Latijns-Amerika Studies (specialisatie geschiedenis) wordt in het tweede semester

Nadere informatie

Expertisenetwerk School of Education. Zomerschool Praktijkgericht Onderzoek voor lerarenopleiders. 5-7 september 2012 Leuven

Expertisenetwerk School of Education. Zomerschool Praktijkgericht Onderzoek voor lerarenopleiders. 5-7 september 2012 Leuven Expertisenetwerk School of Education Zomerschool Praktijkgericht Onderzoek voor lerarenopleiders 5-7 september 2012 Leuven Drie stenen in de kikkerpoel Situering, omschrijving en belang van praktijkgericht

Nadere informatie

Doelen. 1. Het onderzoek 2/09/2015. M-decreet: motiveren tot kwaliteitsvolle leertrajecten

Doelen. 1. Het onderzoek 2/09/2015. M-decreet: motiveren tot kwaliteitsvolle leertrajecten M-decreet: motiveren tot kwaliteitsvolle leertrajecten Praktijkgericht Wetenschappelijk Onderzoek 2014-2015 Projectteam: Mieke Meirsschaut, Frank Monsecour, Sarah Verslijcke Cofinanciering: scholengemeenschap

Nadere informatie

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening.

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening. amenvatting Elk jaar krijgen in Nederland zo n 45.000 mensen een beroerte, ook wel CVA (Cerebro Vasculair Accident) genoemd. Ongeveer 60% van hen keert na opname in het ziekenhuis of revalidatiecentrum

Nadere informatie

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid

Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Onderzoek naar de evalueerbaarheid van gemeentelijk beleid Plan van aanpak Rekenkamer Maastricht februari 2007 1 1. Achtergrond en aanleiding 1 De gemeente Maastricht wil maatschappelijke doelen bereiken.

Nadere informatie

OPINIE. Betrokken, voorbeeldig, proactief: ICT-integratie in de lerarenopleiding. Samenvatting. Aanleiding

OPINIE. Betrokken, voorbeeldig, proactief: ICT-integratie in de lerarenopleiding. Samenvatting. Aanleiding Betrokken, voorbeeldig, proactief: ICT-integratie in de lerarenopleiding Jan Elen, KU Leuven, Fac.Psychologie & Pedagogische Wetenschappen Bram Pynoo, Associatie UGent, Expertisenetwerk lerarenopleidingen

Nadere informatie

4. Niet de moedertaal maar wel de gekozen taalcategorie bepaalt de taal die zal gebruikt worden doorheen de wedstrijd.

4. Niet de moedertaal maar wel de gekozen taalcategorie bepaalt de taal die zal gebruikt worden doorheen de wedstrijd. Wedstrijdreglement Eustory Doel EUSTORY is een geschiedeniswedstrijd georganiseerd door BELvue, onder toezicht van de Koning Boudewijnstichting. Het wil jongeren van alle onderwijstypes de hand reiken

Nadere informatie

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen Master Innovation & Leadership in Education Leerdoelen Aan het eind van deze lesdag heb je: Kennis van de dataverzamelingsmethodes vragenlijstonderzoek,

Nadere informatie

Stappen deelcijfer weging 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 totaalcijfer 10,0 Spelregels:

Stappen deelcijfer weging 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 10,0 totaalcijfer 10,0 Spelregels: Stappen deelcijfer weging 1 Onderzoeksvragen 10,0 6% 0,6 2 Hypothese 10,0 4% 0,4 3 Materiaal en methode 10,0 10% 1,0 4 Uitvoeren van het onderzoek en inleiding 10,0 30% 3,0 5 Verslaglegging 10,0 20% 2,0

Nadere informatie

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO

Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Kees Dijkstra (Windesheim), Els de Jong (Hogeschool Utrecht) en Elle van Meurs (Fontys OSO). 31 mei 2012 Box 2: Vaststellen beginsituatie Handelingsgericht werken op PABO s en lerarenopleidingen VO Doel

Nadere informatie

Vademecum bachelorwerkstuk Nederlandse taal en cultuur

Vademecum bachelorwerkstuk Nederlandse taal en cultuur Vademecum bachelorwerkstuk Nederlandse taal en cultuur 1 Inleiding en opzet 1.1 Doelstelling bachelorwerkstuk Het individuele bachelorwerkstuk is de afsluiting van de bacheloropleiding Nederlandse taal

Nadere informatie

Bestek voor het maken van een praktijkgerichte literatuurstudie over de relatie neurowetenschap en onderwijs

Bestek voor het maken van een praktijkgerichte literatuurstudie over de relatie neurowetenschap en onderwijs Bestek voor het maken van een praktijkgerichte literatuurstudie over de relatie neurowetenschap en onderwijs 1 Situering Neurowetenschappen in een stroomversnelling De neurowetenschappen zitten in een

Nadere informatie

3 academische bachelor- en masteropleidingen. 3 instellingen in de Associatie K.U.Leuven. in de Beeldende Kunsten

3 academische bachelor- en masteropleidingen. 3 instellingen in de Associatie K.U.Leuven. in de Beeldende Kunsten studiegebied studiegebied O P L E I D I N G E N I N A S S O C I A T I E K. U. L. 3 instellingen in de Associatie K.U.Leuven 3 academische bachelor- en masteropleidingen Sint-Lucas Beeldende Kunst Gent

Nadere informatie

Leidraad bij het sjabloon onderzoeksvoorstel Masterscriptie Deel I

Leidraad bij het sjabloon onderzoeksvoorstel Masterscriptie Deel I Leidraad bij het sjabloon onderzoeksvoorstel Masterscriptie Deel I Deze leidraad heeft tot doel om studenten uitleg te geven bij het opmaken van hun onderzoeksvoorstel voor de masterscriptie. Er wordt

Nadere informatie

Afdeling VAVO. Praktische opdracht HAVO/VWO. Handleiding

Afdeling VAVO. Praktische opdracht HAVO/VWO. Handleiding Afdeling VAVO Praktische opdracht HAVO/VWO Handleiding Inleiding Voor verschillende vakken dient u een praktische opdracht te maken. In deze handleiding staan instructies voor het maken van een praktische

Nadere informatie

EVALUATIE PLAN. {Voeg naam GB programma in} Gemaakt door: {voeg in namen van auteurs en naam van organisatie} {Datum}

EVALUATIE PLAN. {Voeg naam GB programma in} Gemaakt door: {voeg in namen van auteurs en naam van organisatie} {Datum} EVALUATIE PLAN {Voeg naam GB programma in} Evaluatie plan voor {tijdsperiode in jaren} Gemaakt door: {voeg in namen van auteurs en naam van organisatie} {Datum} 1 Introductie Introduceer hier de onderdelen

Nadere informatie

Module 3. Hoe gebruik ik informatie op een correcte manier? www.thomasmore.be/bibliotheek

Module 3. Hoe gebruik ik informatie op een correcte manier? www.thomasmore.be/bibliotheek www.thomasmore.be/bibliotheek Module 3 Hoe gebruik ik informatie op een correcte manier? Gebaseerd op de tutorials informatievaardigheden van Bibliotheek Letteren - K.U.Leuven Hoe gebruik ik informatie

Nadere informatie

KLANTENTEVREDENHEIDSONDERZOEK FACULTATIEVE OPDRACHT PRIORITEITENBELEID. Resultaten

KLANTENTEVREDENHEIDSONDERZOEK FACULTATIEVE OPDRACHT PRIORITEITENBELEID. Resultaten KLANTENTEVREDENHEIDSONDERZOEK FACULTATIEVE OPDRACHT PRIORITEITENBELEID Resultaten Dienstverlening m.b.t. de facultatieve opdracht prioriteitenbeleid in het kader van het decreet van 13 juli 2001 en het

Nadere informatie

Studiedag Lerarenopleiding GZW Evalueren in de gezondheidswetenschappen

Studiedag Lerarenopleiding GZW Evalueren in de gezondheidswetenschappen Studiedag Lerarenopleiding GZW Evalueren in de gezondheidswetenschappen Workshop 1 Integratief evalueren d.m.v. een casustoets Katrien Staessens Sint-Franciscusinstituut voor verpleegkunde Leuven 29 april

Nadere informatie

Leren is onderzoeken. Aan de slag met wetenschap in de klas.

Leren is onderzoeken. Aan de slag met wetenschap in de klas. Leren is onderzoeken. Aan de slag met wetenschap in de klas. Kristof Van de Keere & Stephanie Vervaet Lerarenopleiding Vives, Campus Tielt VELOV Conferentie, Mechelen 26 maart 2014 Situering = praktijkgerichte

Nadere informatie

1. Soorten wetenschappelijke informatiebronnen

1. Soorten wetenschappelijke informatiebronnen 1. Soorten wetenschappelijke informatiebronnen Wanneer je als student in het hoger onderwijs de opdracht krijgt om te zoeken naar wetenschappelijke informatie heb je de keuze uit verschillende informatiebronnen.

Nadere informatie

Leertaak onderwijskunde Praktijkonderzoek deel B onderzoeksverslag Wat vind ik een goede docent?

Leertaak onderwijskunde Praktijkonderzoek deel B onderzoeksverslag Wat vind ik een goede docent? Leertaak onderwijskunde Praktijkonderzoek deel B onderzoeksverslag Wat vind ik een goede docent? In periode 2 heb je een onderzoeksplan geschreven voor een praktijkonderzoek tijdens je stage. Je hebt inmiddels

Nadere informatie

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen

Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Mogelijkheden tot differentiatie binnen de SLO voor (toekomstige) leraren die (willen) werken met laaggeschoolde volwassenen Voorstelling resultaten ENW SoE 2008/7 Aanleiding/ Algemeen doel Aanleiding/

Nadere informatie

Hoe kijkt de Vlaamse onderwijsinspectie naar evalueren in scholen?

Hoe kijkt de Vlaamse onderwijsinspectie naar evalueren in scholen? Hoe kijkt de Vlaamse onderwijsinspectie naar evalueren in scholen? Mechelen 25 september 2015 Angelsaksische landen Evaluation Assessment Nederlands Assessment als deel van evaluatie Alternatieve evaluatie

Nadere informatie

Project Landelijke Database NBMs in de WEconomy

Project Landelijke Database NBMs in de WEconomy DOCENTENINSTRUCTIE Project Landelijke Database NBMs in de WEconomy V3, 1 september 2015 Hierbij een korte handleiding voor docenten die met hun studenten gaan werken in het kader van het project Landelijke

Nadere informatie

MICTIVO - Monitor ICT-Integratie in het Vlaamse Onderwijs, design en opzet van een follow-up monitor

MICTIVO - Monitor ICT-Integratie in het Vlaamse Onderwijs, design en opzet van een follow-up monitor MICTIVO - Monitor ICT-Integratie in het Vlaamse Onderwijs, design en opzet van een follow-up monitor Auteurs: - dr. Bram Pynoo, Universiteit Gent, vakgroep Onderwijskunde, Bram.Pynoo@ugent.be - Stephanie

Nadere informatie

Het Sectorwerkstuk. Naam leerling

Het Sectorwerkstuk. Naam leerling Het Sectorwerkstuk Nakijkboekje: Naam leerling Naam docent Titel werkstuk Het werkstuk wordt nagekeken met behulp Van de formulieren in dit boekje door de begeleider en eventueel (afspreken!) een andere

Nadere informatie

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Informatievergadering Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Wie zijn we? Besluit Vlaamse Regering Visitatieprotocol Planning ZER en beoordelingskader Visitatieproces Visitatiecommissie 23/04/2014 2

Nadere informatie

HOOFD RUSTHUISSECRETARIAAT

HOOFD RUSTHUISSECRETARIAAT 1 COMPETENTIEFICHE C1-C3 EN C4-C5 LEIDINGGEVEND HOOFD RUSTHUISSECRETARIAAT INTERN FORMULIER WZC IMMACULATA OCMW EDEGEM Leiding geven Op gestructureerde wijze prestaties opvolgen zowel op kwantitatief als

Nadere informatie

Achtergrond:uitgangspunt 11/20/2012. ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs

Achtergrond:uitgangspunt 11/20/2012. ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs 1 ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs Prof. dr. T. Schellens Leen Casier Veerle Lagaert Prof. dr. B. De Wever Prof. dr. M. Valcke 2 ENW-project Professionaliseringspakket

Nadere informatie

Bestuurlijke hantering onderzoeksbeoordelingen aan de UvT 2009-2015

Bestuurlijke hantering onderzoeksbeoordelingen aan de UvT 2009-2015 Bestuurlijke hantering onderzoeksbeoordelingen aan de UvT 2009-2015 In het najaar van 2007 hebben de besturen van VSNU, NWO en KNAW besloten tot aanpassing van het Standard Evaluation Protocol (SEP) 1.

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 Schooljaar 2015-2016 E-mail: ka.wetteren@g-o.be atheneum@campuskompas.be Website: www.campuskompas.be/atheneum Scholengroep Schelde Dender

Nadere informatie

Dossier Mediacoach 2015

Dossier Mediacoach 2015 Dossier Mediacoach 2015 Mediacoach is een opleiding voor professionelen die werken met jongeren en/of volwassenen en die mediawijsheid willen integreren in hun eigen beroepspraktijk. Mediawijsheid is onontbeerlijk

Nadere informatie

Beïnvloedende factoren vanuit EBNN die de implementatie van innovaties op verpleegafdelingen bevorderen

Beïnvloedende factoren vanuit EBNN die de implementatie van innovaties op verpleegafdelingen bevorderen Associatiedag Katrin Gillis, Krista Turnhout Heeren 12 en september Hilde Lahaye 2011 Beïnvloedende factoren vanuit EBNN die de implementatie van innovaties op verpleegafdelingen bevorderen 1 De EBNN bijdragen

Nadere informatie

van onderwijs en onderwijsondersteuning binnen Directeur onderwijsinstituut

van onderwijs en onderwijsondersteuning binnen Directeur onderwijsinstituut Opleidingsmanager Doel Ontwikkelen van programma( s) van wetenschappenlijk onderwijs en (laten) uitvoeren en organiseren van onderwijs en onderwijsondersteuning binnen de faculteit, uitgaande van een faculteitsplan

Nadere informatie

Informatiebrochure. Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano

Informatiebrochure. Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano Informatiebrochure Profielwerkstuk HAVO Colegio Arubano 2011-2012 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Het profielwerkstuk 4 Beoordelingsmomenten 6 Het schriftelijk verslag 7 Eindbeoordeling profielwerkstuk 8 2

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Docenten in het hoger onderwijs zijn experts in wát zij doceren, maar niet noodzakelijk in hóe zij dit zouden moeten doen. Dit komt omdat zij vaak weinig tot geen training hebben gehad in het lesgeven.

Nadere informatie

De Gespecialiseerde Professional

De Gespecialiseerde Professional Top Talent Programma Excellentietraject: Facility Management F-MEX De Gespecialiseerde Professional Academie: HBS Saxion University of Applied Science Auteur: Benedicte de Vries Datum: 13-07-2015 1 Programma:

Nadere informatie

Methodologie & Profielwerkstukken

Methodologie & Profielwerkstukken Methodologie & Profielwerkstukken Erik Heijmans, WUR Arjen Nawijn, STOAS Sander Poort, CLV September 2014 Christelijk Lyceum Veenendaal, 2014 1. Onderzoeksprojecten soorten en doelen Twee soorten onderzoeksprojecten:

Nadere informatie

De Programma-matrix. http://www.programmamatrix.be/ Functie van de Programma-matrix

De Programma-matrix. http://www.programmamatrix.be/ Functie van de Programma-matrix De Programma-matrix Informatie over educatieve programma's kunnen wij terugvinden op de Programma-matrix. De Programma-matrix is een elektronische databank gemaakt in samenwerking met Nederland. De nieuwe

Nadere informatie

ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE

ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE ONDERWIJS EN INNOVATIE OP DE LINDERTE Onderwijs zoals we dat vroeger kenden, bestaat al lang niet meer. Niet dat er toen slecht onderwijs was, maar de huidige maatschappij vraagt meer van de leerlingen

Nadere informatie

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs FEDERAAL WETENSCHAPSBELEID Wetenschapsstraat 8 B-1000 BRUSSEL Tel. 02 238 34 11 Fax 02 230 59 12 www.belspo.be Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs Projectformulier ten behoeve van

Nadere informatie

Beoordeling van het cliëntenperspectief in ondersteuningsplannen (gehandicaptenzorg)

Beoordeling van het cliëntenperspectief in ondersteuningsplannen (gehandicaptenzorg) Beoordeling van het cliëntenperspectief in nen (gehandicaptenzorg) een handreiking voor cliëntenraden februari 2010 Inleiding Voor u ligt de handreiking met criteria voor de beoordeling van het cliëntenperspectief

Nadere informatie

Procesevaluatie Effectief Actief 2013. Drs. L. Ooms Dr. C.Veenhof

Procesevaluatie Effectief Actief 2013. Drs. L. Ooms Dr. C.Veenhof Procesevaluatie Effectief Actief 2013 Drs. L. Ooms Dr. C.Veenhof VOORWOORD Effectief Actief (EA) is een programma geïnitieerd door het Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen (NISB). Het heeft als doel

Nadere informatie

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren Nu beslissen De motieven om te starten met leerlingenparticipatie kunnen zeer uiteenlopend zijn, alsook de wijze waarop je dit in de klas of de school invoert. Ondanks de bereidheid, de openheid en de

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Nederlandse Samenvatting Samenvatting (Summary in Dutch) Achtergrond Het millenniumdoel (2000-2015) Education for All (EFA, onderwijs voor alle kinderen) heeft in ontwikkelingslanden veel losgemaakt. Het

Nadere informatie

RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK

RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Beste leerling, RSC PROFIELWERKSTUK 2015 / 2016 PLAN VAN AANPAK EN LOGBOEK Voor je ligt het Logboek dat je gaat gebruiken bij het maken van je profielwerkstuk. Na de PWS-weken lever je een geschreven werkstuk

Nadere informatie

Betreft: Hulpmiddelen voor studenten met behoefte aan extra ondersteuning in het hoger onderwijs.

Betreft: Hulpmiddelen voor studenten met behoefte aan extra ondersteuning in het hoger onderwijs. Steunpunt Inclusief hoger Onderwijs Sint-Jorisstraat 71 8000 Brugge Betreft: Hulpmiddelen voor studenten met behoefte aan extra ondersteuning in het hoger onderwijs. Het Steunpunt Inclusief Hoger Onderwijs

Nadere informatie

Individueel verslag Timo de Reus klas 4A

Individueel verslag Timo de Reus klas 4A Individueel verslag de Reus klas 4A Overzicht en tijdsbesteding van taken en activiteiten 3.2 Wanneer Planning: hoe zorg je ervoor dat het project binnen de beschikbare tijd wordt afgerond? Wat Wie Van

Nadere informatie

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP)

Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) Handleiding bij het opstellen van een Persoonlijk ontwikkelingsplan (POP) In de voorbereiding op het Pop gesprek stelt de medewerker een persoonlijk ontwikkelingsplan op. Hierbij maakt de medewerker gebruik

Nadere informatie

Onderzoek Passend Onderwijs

Onderzoek Passend Onderwijs Rapportage Onderzoek passend onderwijs In samenwerking met: Algemeen Dagblad Contactpersoon: Ellen van Gaalen Utrecht, augustus 2015 DUO Onderwijsonderzoek drs. Liesbeth van der Woud drs. Tanya Beliaeva

Nadere informatie

Het Dream-project wordt sinds 2002 op ad-hoc basis gesubsidieerd.

Het Dream-project wordt sinds 2002 op ad-hoc basis gesubsidieerd. Naam evaluatie Volledige naam Aanleiding evaluatie DREAM-project Evaluatie DREAM-project De Vlaamse overheid ondersteunt een aantal initiatieven ter bevordering van het ondernemerschap en de ondernemerszin.

Nadere informatie

7.1.3 Jaarplan schooljaar 2014-2015:

7.1.3 Jaarplan schooljaar 2014-2015: 7.1.3 Jaarplan 2014-2015: Beleidsvoornemens Domein 1: Kwaliteitszorg Resultaat (Wanneer zijn we tevreden?) Stappen/ Acties Borging (vindplaats & systeem van bewaken en behouden) Wie is verantwoordelijk

Nadere informatie

Leren van binnenuit 2009-2011. KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college

Leren van binnenuit 2009-2011. KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college Leren van binnenuit Diversiteitsproject SoE 2009-2011 KHLIM, KHLeuven, HuB, Groep T education college Opzet van vandaag 1. Korte voorstelling van het project 2. Verkenning van de begeleidingsmethodiek

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

Een brede kijk op onderwijskwaliteit Samenvatting

Een brede kijk op onderwijskwaliteit Samenvatting Een brede kijk op onderwijskwaliteit E e n o n d e r z o e k n a a r p e r c e p t i e s o p o n d e r w i j s k w a l i t e i t b i n n e n S t i c h t i n g U N 1 E K Samenvatting Hester Hill-Veen, Erasmus

Nadere informatie

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits

OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR. Financiering Minister Gatz & Minister Crevits OPRICHTING 21/12/2012 2013-2014 OPSTART 2015: OVERGANGSJAAR Financiering Minister Gatz & Minister Crevits VIAA: FOCUS EN MODEL DIGITALISEREN INTERACTIE ARCHIVEREN Nog 500.000 uur te digitaliseren in de

Nadere informatie

14:45-15:30 Liesbeth Huybrechts; inleiding performatieve participatieve methoden & korte introductie Saul Albert

14:45-15:30 Liesbeth Huybrechts; inleiding performatieve participatieve methoden & korte introductie Saul Albert Planning les 26 april 13:00-14:30 Laura Braspenning; speeddates ter inspiratie van de vormgeving van de eigen projecten 13:00-13:30 inleiding van de middag & overlopen ECTS Fiche & Projectdossier 13:30-13:45

Nadere informatie

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING Studiedienst en Prospectief Beleid 1 Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Vlaamse Overheid Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030

Nadere informatie

Functieprofiel: Redacteur Functiecode: 0601

Functieprofiel: Redacteur Functiecode: 0601 Functieprofiel: Redacteur Functiecode: 0601 Doel Uitvoeren van redactionele werkzaamheden voor de totstandkoming van diverse in- en/of externe publicaties, alsmede het bewaken van de kwaliteit van de publicaties,

Nadere informatie

ICT- VISIEONTWIKKELING

ICT- VISIEONTWIKKELING ICT- VISIEONTWIKKELING WELKOM EN SITUERING Naar een visie rond ICT School-als-organisatie School-als-actor-van-een-scholengemeenschap School-als-pedagogische-identiteit 2 Een ICT-beleid voeren met (pedagogische)

Nadere informatie