Een van de belangrijkste doelstellingen van het onderwijs is leerlingen, leerkrachten en schoolteams continu te laten evolueren. En daarbij maximaal rekening te houden met de vele onderwijs- en zorgbehoeften. Zo n 80% van de leerlingen in het secundair onderwijs loopt dan wel weinig risico om probleemgedrag te ontwikkelen - zij voelen zich genoeg gesteund door de brede basiszorg die scholen bieden - maar niet elke leerling staat even stevig in de schoenen. SCHOOL PRO - INLEIDING Wat als...... een leerling niet gebaat is bij de klasaanpak?... het niet duidelijk is welke onderwijs- of zorgbehoefte een leerling heeft?... er niet begrepen wordt waarom een leerling zich anders gedraagt dan verwacht?... leerkrachten behoefte hebben aan meer feedback en ondersteuning?... er geen realistische doelen zijn voor een leerling?... er een vermoeden is van een ernstige of een complexe problematiek?...dan willen wij met onze trajecten bijdragen aan zorg op school. Via onze Naadloos Flexibele Trajecten (NAFT) ondersteunen we leerkrachten en scholen. En bieden we trajecten voor leerlingen met risicogedrag op vlak van schooluitval, problematische afwezigheden en ongekwalificeerde uitstroom. Via Samen Werken Aan Toekomst (SWAT) ondersteunen we specifiek leerlingen met hoog risicogedrag. Aan de hand van individueel aangepaste trajecten werken we aan hun zorg- en onderwijsbehoeften. Uiteraard kunnen ook de scholen rekenen op onze intensieve ondersteuning.
NAFT - NAADLOOS FLEXIBELE TRAJECTEN NAFT NAADLOOS FLEXIBELE TRAJECTEN
Wat is NAFT? Hoe wordt een NAFT-traject opgebouwd? NAFT - NAADLOOS FLEXIBELE TRAJECTEN NAFT staat voor Naadloos Flexibele Trajecten. Dit zijn trajecten voor leerlingen, in samenwerking met leerkrachten, school en netwerk. NAFT geeft ook ondersteuning aan leerkrachten en scholen. Wat zijn de doelstellingen van NAFT? Preventie van schooluitval Verminderen van ongekwalificeerde uitstroom Tegengaan van schoolse vertraging Tegengaan van het watervalsysteem Verminderen van problematische afwezigheden. In overleg met alle betrokkenen wordt er een traject uitgestippeld. Eerst bepalen we de inhoud. Hierbij bestaat de keuze uit 4 thema s: Toekomst, Conflict, Break en Actie. Daarna bepalen we de zorgmaat. Die varieert van 5 contactmomenten tot een traject van 3 weken.
De thema s van NAFT NAFT - OVERZICHT
Thema Toekomst NAFT - THEMA TOEKOMST Leerlingen Doelgericht (voor welk doel wil ik gaan?) Positief denken Paspoort van wat je goed kan (competentiepaspoort) Een stap in de samenleving Terug naar school (stoppen met spijbelen) Aan de slag met praktijk Je beter concentreren/focussen Studiecoaching Denk-Reflex Welke richting wil ik uit: probeer eens met een stage! Leerkrachten/schoolteam Leer-krachtig voor de klas: leerkrachtenvorming met tips & tricks voor een toekomstgericht schoolklimaat. Uitwisseling van expertise op het vlak van schools succes: wat kan ik & wat kan mijn collega? Bouwen aan een positieve schoolcultuur. Een coach voor de leerkracht. Leerling & netwerk/schoolteam Iedereen rond de tafel Jong & ouder: generaties XYZ als diagloog met elkaar. Kijk naar mij! (toonmoment) Actief op stap (staptocht, fietstocht, zeiltocht,...) Supportersgroep: wie supportert voor mijn schooljaar? Klasworkshop Buddy op school
Thema Conflict Leerlingen Leerkrachten/schoolteam Leerling & netwerk/schoolteam NAFT - INHOUD CONFLICT Sociale vaardigheidstraining Omgaan met conflicten - training Bang/blij/boos/bedroefd: omgaan met emoties. Agressiebeheersing Rustig worden Impulsen beheersen Rots & Water Waarom doe ik wat ik doe? Herstelcirkel/HERGO/... Doelgericht (Voor welk doel wil ik gaan?) Denk - Reflex Leer-krachtig voor de klas: leerkrachtenvorming met tips & tricks voor het omgaan met conflicten op school. Leerkrachten als team: niet alleen met je probleem. Een coach voor de leerkracht. Positieve leerkracht-leerling relaties uitbouwen Op weg naar een goed evenwicht tussen autonomie en grenzen. Leerkrachtenstijlen afstemmen op elkaar. Klasworkshops rond conflict: een duwtje in de rug Iedereen rond de tafel Op stap naar herstel/binding met mijn leerkracht. Supportersgroep: wie supportert voor mijn schooljaar? Klasworkshop Buddy op school Hergo
Thema Break Leerlingen Waar sta ik nu? Bang / blij / boos / bedroefd: gevoelens herkennen Rots & Water: rust vinden Jezelf ontdekken Werken aan veerkracht Leerkrachten/schoolteam Even stilstaan bij de school: inzicht & bewustzijn op het vlak van zorgprocessen Observaties in de klas De fictieve klassenraad Sterkte/valkuil-analyse Leerling & netwerk/schoolteam Iedereen rond de tafel Bouwen aan vertrouwen: op zoek naar vertrouwensfiguren Huisbezoek Supportersgroep: wie supportert voor mijn schooljaar? NAFT - THEMA BREAK Creatief aan de slag Positief kijken naar mezelf Denk-Reflex Er even tussenuit -stage Er even tussenuit -tocht Klasworkshop Buddy op school
Thema Actie Leerlingen Doelgericht (Voor welk doel wil ik gaan?) Van denken naar doen Actief op stap (staptocht, fietstocht, zeiltocht,...) Leerkrachten/schoolteam Trajecten bouwen in het onderwijs: intervisie met een zorgpartner Samen een doel bereiken Een coach voor de leerkracht Leerling & netwerk/schoolteam Iedereen rond de tafel Supportersgroep: wie supportert voor mijn schooljaar? Klasworkshop NAFT - THEMA ACTIE Wat kan ik goed? (competentiepaspoort) Mijn krachten en valkuilen Werken aan weerbaarheid (Zeg eens nee) Creatief aan de slag Positief denken Een stap in de samenleving Aan de slag met nieuwe methodieken voor klasmanagement Buddy op school Kijk naar mij! (toonmoment)
Hoe lang duurt zorgmaat A? Zorgmaat A bestaat uit opstartgesprekken, 5 trajectmomenten, een bruggesprek en opvolging in nazorg gedurende minstens 1 maand. Wat is de doelstelling van zorgmaat A? Onze bedoeling is een positieve dynamiek te versterken of een negatieve gebeurtenis om te buigen naar iets meer constructief. Zorgmaat A is ter ondersteuning van leerlingen, leerkrachten en/of het schoolteam. NAFT - ZORGMAAT A Wat zijn de criteria voor zorgmaat A? Zorgmaat A richt zich tot leerlingen die botsen op 1 gebeurtenis of 1 problematiek. Het traject is niet alleen gericht op de leerling zelf, maar speelt zich af in en met de school. Alle betrokkenen moeten van mening zijn dat er geen nood is aan een schoolextern traject. Er mag ook geen concreet risico bestaan op uitval van 1 of meerdere leerlingen. Zorgmaat A richt zich eveneens op leerkrachten en schoolteams, wanneer deze een dynamiek op school wensen te ondersteunen of versterken.
NAFT - ZORGMAAT B Hoe lang duurt zorgmaat B? Zorgmaat B bestaat uit opstartgesprekken, een schoolextern traject van 1 week, een bruggesprek en nazorg gedurende minstens 1 maand. We organiseren onder meer een klasworkshop of volgen een buddysysteem of supportersgroep op. Wat is de doelstelling van zorgmaat B? Zorgmaat B ondersteunt leerlingen. We focussen ons op 1 duidelijk afgebakende doelstelling op vlak van schooluitval, studiekeuze, schoolresultaten of afwezigheden. Wat zijn de criteria voor zorgmaat B? Zorgmaat B richt zich tot leerlingen die moeilijkheden ervaren op 1 domein (geen multiproblem). De jongere wil zijn gedrag veranderen. Hij kan zichzelf tegen het licht houden via zelfreflectie. De jongere heeft een traject in groep nodig om te leren van anderen, andere te observeren of om te experimenteren met nieuw gedrag.
Hoe lang duurt zorgmaat C? Zorgmaat C bestaat uit opstartgesprekken, een schoolextern traject van 2 weken, een bruggesprek en nazorg gedurende minstens 2 maanden. We organiseren onder meer een klasworkshop of volgen een buddysysteem of supportersgroep op. Wat is de doelstelling van zorgmaat C? Zorgmaat C is ter ondersteuning van leerlingen. In groep trainen we vaardigheden. Bedoeling is 2 concrete doelstellingen te behalen op vlak van schooluitval, studiekeuze, schoolresultaten of afwezigheden. NAFT - ZORGMAAT C Wat zijn de criteria voor zorgmaat C? Zorgmaat C richt zich tot jongeren die vanuit een beginnende problematiek ondersteuning nodig hebben. De jongere wil zijn gedrag veranderen. Hij kan zichzelf tegen het licht houden via zelfreflectie. De jongere heeft een traject in groep nodig om te leren van anderen, anderen te observeren of om te experimenteren met nieuw gedrag. De school heeft nog voldoende draagkracht om de rest van het schooljaar met de jongere aan de slag te gaan.
NAFT - ZORGMAAT D Hoe lang duurt zorgmaat D? Zorgmaat D bestaat uit opstartgesprekken, een schoolextern traject van 3 weken, een bruggesprek en nazorg gedurende minstens 3 maanden. We organiseren onder meer een klasworkshop of volgen een buddysysteem of supportersgroep op. Wat is de doelstelling van zorgmaat D? Zorgmaat D is ter ondersteuning van leerlingen. We werken aan 3 concrete doelstellingen op vlak van schoolresultaten, studiekeuze of afwezigheden. Door experimenteerruimte op maat aan te bieden zorgen we voor een doorstart in een problematische schoolcarrière. Wat zijn de criteria voor zorgmaat D? Zorgmaat D is voor jongeren die problemen kennen op 1 van volgende domeinen: - schoolresultaten - studiekeuze - problematische afwezigheden De jongere heeft een traject in groep nodig om te leren van anderen, anderen te observeren of om te experimenteren met nieuw gedrag. Wanneer het traject begint, mag er geen concreet risico zijn op schoolse verwijdering of sprake van een agressieproblematiek.
NAFT - EEN INVESTERING VAN EN VOOR DE SCHOOL NAFT - Een investering van en voor de school NAFT investeert in leerlingen, leerkrachten en scholen. We werken aan onderwijs- en zorgbehoeften. Zowel schoolbrede interventies als interventies voor risicogroepen behoren tot de mogelijkheden. NAFT werkt doelgericht. Nieuwe inzichten en vaardigheden worden aangereikt, getraind en/of toegepast. Voor elk wat wils: u vindt bij ons cognitieve, psychofysieke, ervaringsgerichte, emotieregulerende en oplossingsgerichte werkwijzen. NAFT bezorgt steeds adviezen op maat. Elk traject sluiten we af met nazorg op maat van de behoeften en wensen van de leerling en/of de school. Vanaf zorgmaat B bieden wij u een klasworkshop OF(opvolging) van een buddysysteem OF (opvolging) van een supportersgroep bij afronding van een schoolextern traject Wat vragen wij van de school? Bij aanvang vragen we observaties van minimum 3 leerkrachten (inclusief de klastitularis). Bij afronding doen school en NAFT samen een intervisie: minimum de klastitularis en 1 andere leerkracht worden hierop verwacht. Bij elk traject verwachten we van de school een terugkoppeling van gemaakte afspraken en adviezen.
SWAT - SAMEN WERKEN AAN TOEKOMST SWAT SAMEN WERKEN AAN TOEKOMST
Wat is SWAT? SWAT (Samen Werken Aan Toekomst) is een intensief begeleidingsproject voor jongeren die dreigen uit te vallen in het secundair onderwijs. In samenspraak met alle betrokkenen tekenen we een op maat gemaakt traject uit, waarbij we ook het netwerk van de jongere actief betrekken. Ook na de instroom in een school kunnen de jongere, school en netwerk blijven rekenen op onze intensieve ondersteuning. INHOUD Hoe wordt een SWAT-traject opgebouwd? Wanneer een SWAT-traject uit de startblokken schiet, maken we in onderling overleg een eerste inhoudelijke keuze uit 3 verschillende modules met telkens een heel eigen klemtoon: Inzicht in ik, Omgaan met anderen, Mijn plek op school/in de samenleving. Nadien kiezen we uit hoeveel modules het SWATtraject zal bestaan, op basis van de problematiek en hulpvraag.
Hoe lang duurt de module inzicht in ik? Inzicht in ik duurt 8 weken tot één trimester. Wat zijn de criteria voor inzicht in ik? De jongere moet bereid zijn om te evolueren en te werken aan verandering. SWAT - MODULE 1 - INZICHT IN IK Wat is de doelstelling van inzicht in ik? Samen met de jongere leggen we ons toe op 3 afgebakende doelstellingen die zelfreflectie en inzicht moeten vergroten. De jongere wil werken rond zelfreflectie. De jongere heeft een traject in groep nodig om te leren van anderen, anderen te observeren of om te experimenteren met nieuw gedrag. Inzicht in ik richt zich tot leerlingen die moeilijkheden ervaren op diverse probleemdomeinen. Er is sprake van een problematische schoolloopbaan, bijvoorbeeld: groot schoolverloop, spijbelgedrag, uitsluitingen en verwijderingen.
Hoe verloopt de start van de module inzicht in ik? De opstartfase bestaat uit een rondetafelgesprek met alle betrokkenen en 4 individuele gesprekken met de jongere. SWAT - MODULE 1 - INZICHT IN IK Hierna gaat de jongere samen met zijn begeleider op een individuele tocht van 3 dagen. Tijdens deze tocht worden de doelstellingen voor het traject opgesteld. Rond welke thema s en vaardigheden wordt er gewerkt binnen de module inzicht in ik? In groep trainen we vaardigheden. Bedoeling is om 3 concrete doelstellingen te behalen op het vlak van: - Zelfbeeld - Motivatie - Grenzen - Rust - Krachten & valkuilen - Verantwoordelijkheid Tijdens het traject blijven we werken aan slaagkansen, door het bieden van studiebegeleiding op maat. Er is frequent contact met de school en het netwerk. Hoe wordt de module inzicht in ik afgerond? Op het einde van het traject organiseren we een bruggesprek met alle betrokkenen. We brengen verslag uit over de doelstellingen van het traject en formuleren adviezen voor opvolging. Na dat gesprek bieden we minstens 1 maand nazorg. We organiseren onder meer een klasworkshop of volgen een buddysysteem of supportersgroep op.
SWAT - MODULE 2 - OMGAAN MET ANDEREN Hoe lang duurt de module omgaan met anderen? Omgaan met anderen duurt 8 weken tot één trimester. Wat is de doelstelling van omgaan met anderen? Samen met de jongere leggen we ons toe op 3 afgebakende doelstellingen die sociale interactie vergemakkelijken. Wat zijn de criteria voor omgaan met anderen? De jongere moet bereid zijn om te evolueren en te werken aan verandering. De jongere wil werken rond interactie met leeftijdsgenoten en leerkrachten. Hij kan zichzelf tegen het licht houden via zelfreflectie. De jongere heeft een traject in groep nodig om te leren van anderen, anderen te observeren of om te experimenteren met nieuw gedrag. Omgaan met anderen richt zich tot leerlingen die moeilijkheden ervaren op diverse probleemdomeinen. Er is sprake van een problematische schoolloopbaan, bijvoorbeeld: groot schoolverloop, spijbelgedrag, uitsluitingen en verwijderingen.
SWAT - MODULE 2 - OMGAAN MET ANDEREN Hoe verloopt de start van de module omgaan met anderen? De opstartfase bestaat uit een rondetafelgesprek met alle betrokkenen en 4 individuele gesprekken met de jongere. We gaan na of de jongere in staat is tot zelfreflectie. Hierna gaat de jongere op een groepstocht van 3 dagen. Tijdens deze tocht worden de doelstellingen voor het traject opgesteld. Rond welke thema s en vaardigheden wordt er gewerkt binnen de module omgaan met anderen? In groep trainen we vaardigheden. Bedoeling is om 3 concrete doelstellingen te behalen op vlak van: - Positieve communicatie - Conflicthantering - Respect tonen - Vertrouwen - Feedback geven & ontvangen - Samenwerken Tijdens het traject blijven we werken aan slaagkansen, door het bieden van studiebegeleiding op maat. Er is frequent contact met de school en het netwerk. Hoe wordt de module omgaan met anderen afgerond? Op het einde van het traject organiseren we een bruggesprek met alle betrokkenen. We brengen verslag uit over de doelstellingen van het traject en formuleren adviezen voor opvolging. Na dat gesprek bieden we minstens 1 maand nazorg. We organiseren onder meer een klasworkshop of volgen een buddysysteem of supportersgroep op.
SWAT - MODULE 3 - MIJN PLEK OP SCHOOL/IN DE SAMENLEVING Hoelang duurt de module mijn plek op school/in de samenleving? Mijn plek op school/in de samenleving duurt 8 weken tot één trimester. Wat is de doelstelling van mijn plek op school/in de samenleving? Samen met de jongere leggen we ons toe op 3 afgebakende doelstellingen die oriëntatie en competenties verhogen. Wat zijn de criteria voor mijn plek op school/in de samenleving? De jongere moet bereid zijn om te evolueren en te werken aan verandering. De jongere wil werken rond oriëntatie in school of werk. De jongere kan op een gepaste manier contact leggen met volwassenen. De module mijn plek op school/in de samenleving is er voor leerlingen die moeilijkheden ervaren op verschillende probleemdomeinen. Er is sprake van een problematische schoolloopbaan, bijvoorbeeld: groot schoolverloop, spijbelgedrag, uitsluitingen en verwijderingen
SWAT - MODULE 3 - MIJN PLEK OP SCHOOL/IN DE SAMENLEVING Hoe verloopt de start van de module mijn plek op school/in de samenleving? De opstartfase bestaat uit een rondetafelgesprek met alle betrokkenen en 4 individuele gesprekken met de jongeren. Hierna gaat de jongere samen met zijn begeleider op een individuele tocht van 3 dagen. Tijdens deze tocht worden de doelstellingen voor het traject opgesteld. Rond welke thema s en vaardigheden wordt er gewerkt binnen de module mijn plek op school/in de samenleving? Via stages of individuele begeleiding werken we aan een betere school-, studie-, of werkoriëntatie. Jongeren werken bovendien aan volgende vaardigheden: - Doorzetten - Verantwoordelijkheidszin - Zelfreflectie - Inlevingsvermogen - Omgaan met feedback - Samenwerken Tijdens het traject blijven we werken aan slaagkansen, door het bieden van studiebegeleiding op maat. Er is frequent contact met de school en het netwerk. Hoe wordt de module mijn plek op school/ in de samenleving afgerond? Op het einde van het traject organiseren we een bruggesprek met alle betrokkenen. We brengen verslag uit over de doelstellingen van het traject en formuleren adviezen voor opvolging. Na dat gesprek bieden we minstens 1 maand nazorg.
SWAT - EEN INVESTERING VAN EN VOOR DE SCHOOL SWAT - Een investering van en voor de school SWAT investeert in leerlingen met een problematische schoolloopbaan. We bieden individueel aangepaste trajecten en geven prioritair aandacht aan zorgbehoeften. Ook blijven we werken aan slaagkansen. SWAT biedt de mogelijkheid om, in samenspraak met de school, te kiezen voor een schoolextern traject of een combinatie met schoollopen. Een traject kan ook gespreid worden over meerdere schooljaren. SWAT werkt doelgericht en gaat tot het uiterste om de (school)loopbaan van de jongere een positieve boost te geven. Omdat elke jongere noden en wensen heeft, voorzien wij een mix van cognitieve, psychofysieke, ervaringsgerichte, emotieregulerende en oplossingsgerichte werkwijzen. We werken stap voor stap en voorzien hierbij heel wat ondersteuning. SWAT betrekt het netwerk van de leerlingen actief bij het traject. Scholen worden intensief ondersteund. Elk traject sluiten we af met nazorg op maat. We bieden ook telkens een klasworkshop OF(opvolging) van een buddysysteem OF (opvolging) van een supportersgroep aan. Wat vragen wij van de school? Bij aanvang vragen we een afstemming rond het werken aan slaagkansen. We verwachten van de school dat een brugfiguur wordt aangeduid voor de communicatie met SWAT. Bij afronding van een module doen school en SWAT samen een intervisie: minimum de klastitularis de brugfiguur worden hierop verwacht. Per module is er een kostprijs van 1 leerkrachtuur.
Hoe jongeren aanmelden bij onze dienst? Online via http://onderwijs.csjdatabank.be Centraal Meldpunt voor Risicojongeren (CMP) Den Bell Francis Wellesplein 1 2018 Antwerpen Tel. 03 338 32 66 centraalmeldpunt@stad.antwerpen.be Komt u of één van uw jongeren naar onze dienst met het openbaar vervoer? Tram 11: halte Lente Bus 20, 21, 244: halte Van Den Nestlei Premetro/tram 2, 6, 9, 15: halte Plantin Wilt u contact opnemen met onze dienst? Elegast vzw School PRO Borgerhoutsestraat 30-32 2018 ANTWERPEN Tel. 0474 88 32 00 Fax 03 235 91 87 schoolpro@elegast.be