Hoofdpijn en de nek OLD SCHOOL - NEW TREATMENTS Vereniging Nederlandse Hoofdpijncentra Woerden Dr. René Castien FT,MT, onderzoeker VUmc/EMGO
Old school versus new treatments
Hoofdpijn en fysiotherapie: evidence? Studies m.b.t. hoofdpijn en fysiotherapie Periode: < 2000: 56 hits in Pubmed 2000-2010: 160 2010- heden: >300
Hoofdpijn en fysiotherapie 1. De combinatie hoofdpijn en nekpijn komt vaak voor 2. Relatie tussen bewegingsfunctie en gevoeligheid van musculatuur met hoofdpijn 3. Innovatie van fysiotherapeutisch onderzoek en behandeling op basis van nieuwe inzichten 4. Actieve en multi-modale fysiotherapeutische behandeling is effectiever.
Hoofdpijn en nekpijn 1. Combinatie hoofdpijn en nekpijn komt vaak voor Relatie tussen nekklachten en hoofdpijn Prevalence is highest in coexistent M + TTH (89.3%), followed by pure TTH (88.4%) and migraine (76.2%) (Ashina 2014)
Hoofdpijn en de nek 2. Relatie tussen bewegingsfunctie en gevoeligheid van musculatuur met hoofdpijn Neuro-anatomische relatie tussen de cervicale wervelkolom met n. trigeminus via n.caudalus nervus trigeminus. Relatie hoog-cervicale afferentie (n occipitalis major) met n. opthalmicus in dorsale hoorn n. caudalus n. trigeminus (Bartsch 2005, Goadsby&Bartsch 2007, Bogduk 2009)
Hoofdpijn en de nek 2. Relatie tussen bewegingsfunctie en gevoeligheid van musculatuur met hoofdpijn Design: case-control studies 1. Relatie mobiliteit cervicale wervelkolom en hoofdpijn. 2. Relatie spierkracht nekflexoren en hoofdpijn. 3. Relatie pijnpunten cervicale musculatuur en hoofdpijn. 4. Relatie hoofdpositie t.o.v.romp en hoofdpijn. 5. Relatie Pressure Pain Thresholds en hoofdpijn
Relatie tussen range of motion, pressure pain thresholds, positie hoofd en spierkracht met TTH. Belang van fysiotherapeutisch onderzoek bij TTH
Hoofdpijn en de nek 3. Innovatie van fysiotherapeutisch onderzoek en behandeling op basis van nieuwe inzichten Beïnvloeding van perifere en/of centrale sensitisatie door interventies gericht op cervicale musculoskeletale functies: accent op activering spieractiviteit nekflexoren en bewegingsfunctie cervicale wervelkolom Toename van spierkracht korte nekflexoren gerelateerd aan afname PPT in de cephale regio (Castien 2015, Lluch 2014, Naugle 2012, Yilinen 2007, O Leary 2007)
Hoofdpijn en nekpijn 4. Actieve en multimodale fysiotherapeutische behandeling is effectiever. Physiotherapy is the treatment of choice for musculoskeletal symptoms accompanying frequent episodic or chronic tensiontype headache.
Nieuwe inzichten Innovatie in fysiotherapeutisch onderzoek en behandeling Shift van uni- naar multi-modale interventie bij hoofdpijn Meer aandacht voor bewegingsfunctie van de cervicale wervelkolom in relatie tot hoofdpijn Meer aandacht voor klinisch redeneren en werkingsmechanisme van behandeling.
New Treatment: Fysiotherapie en hoofdpijn Anamnese: Classificatie van hoofdpijn Relatie nekpijn en hoofdpijn Functie onderzoek: Relatie bewegingsfunctie CWK met hoofdpijn Behandeling: Herstel bewegingsfunctie CWK = mobilisatie en actief oefenen
Implementatie van onderzoek en behandeling. 2016: Start Netwerk Fysiotherapie bij Hoofdpijn fysiotherapeuten aangesloten bij Hoofdpijncentra Doel: * samenwerking bevorderen tussen fysiotherapeuten werkzaam in hoofdpijn-centra * consensus over fysiotherapeutisch onderzoek en behandeling
Richtlijn onderzoek Functie onderzoek: Relatie bewegingsfunctie CWK met hoofdpijn Vragenlijsten
Delphi study 11 testen
Consensus over fysieke testen * * * * * * * * Inter- intra beoordelaarsbetrouwbaarheid: redelijk - goed
Testen hoofdpijn Testen: Cervicogene hoofdpijn (Chronische) tension type headache Migraine Flexie rotatie test x Provocatietest x x x Trigger points x x x Pressure Pain Thresholds Spierkracht x x x x Forward head position x
Richtlijn voor fysiotherapeutisch onderzoek bij hoofdpijn Voor het onderzoek bij hoofdpijn worden de volgende bewegingsfunctietesten geadviseerd: 1. actieve ROM van de cervicale wervelkolom 2. de cervicale flexie-rotatie test 3. Gecombineerde bewegingstesten van de cervicale en thoracale wervelkom Verder worden de volgende spierfunctietesten geadviseerd: 4. spierkrachttest korte nekflexoren 5. trigger point onderzoek musculatuur Het fysiek onderzoek bestaat verder uit de provocatietesten voor de hoofdpijn 6. provocatietesten hoofdpijn
Chronische spierspanningshoofdpijn Case - control studies 1. afname mobiliteit cervicale wervelkolom 2. verminderde isometrische spierkracht nekflexoren 3. toename trigger points cervicale musculatuur 4. toename van anteropositie hoofd t.o.v. romp 5. Toename van Pressure pain Thresholds in cervicocephale regio
Relatie spierkracht cervicale flexoren en CSSH. (Watson 1992, Fernandez de las Penas 2007,Grimmer 1998, Harris 2005,Edmundson 2008, Juul 2013) Meting: isometrische spierkracht korte nekflexoren in seconden Beoordeling: Test in ruglig met optillen hoofd in aantal seconden
OLD SCHOOL - NEW TREATMENTS Accent op actieve benadering Multi-modale behandeling Ontwikkeling van Richtlijn voor fysiotherapeutisch onderzoek en behandeling voor hoofdpijn
Dank voor uw aandacht!