NOODPLAN. Versie februari

Transcriptie

1 NOODPLAN Versie februari

2 ONDERSTEUNING VOOR JEUGD RODE KRUISKERNEN BIJ NOODSITUATIES Een Jeugd Rode Kruiskern is geen onderwerp voor een stilleven. Kinderen, jongeren en jeugdleiders blijven niet staan schilderen, maar ondernemen actie, altijd en overal. We zijn ons bewust van de gevaren en de risico s, maar ongeacht de preventieve maatregelen slaat het noodlot soms toe. Tijdens activiteiten of op kamp kan je wel eens met een noodsituatie geconfronteerd worden: ernstige verkeersongevallen, brand, zedenfeiten, In dergelijke gevallen is het belangrijk om de situatie onder controle te krijgen en de negatieve gevolgen te beperken. In dit document vind je alvast een aantal tips die je in dergelijke situaties kan aanwenden. 1. Hoe reageren in een noodsituatie? Geen enkele noodsituatie is gelijk, maar toch zijn er een aantal punten waar je in een noodsituatie rekening moet mee houden: - Probeer rustig te blijven. Als je zelf in paniek geraakt of te verward bent, laat dan iemand anders de verantwoordelijkheid over de situatie nemen. - Zorg er onmiddellijk voor dat iedereen in veiligheid is (jezelf, slachtoffer en omstanders). - Verwittig bij fysieke of materiële schade onmiddellijk de hulpdiensten. - Verleen eerste hulp waar nodig. - Scheid slachtoffers van omstanders. Het verlenen van eerste hulp aan de slachtoffers is prioritair. Laat echter niemand aan zijn lot over. Voorzie eventueel psychosociale opvang. Zorg er bijvoorbeeld ook voor dat iemand zich bekommert over de rest van de groep. - Verlies eventuele getuigen niet uit het oog. Vraag hen te blijven tot de hulpdiensten er zijn of noteer hun contactgegevens. - Als er ernstige gewonden of doden zijn, is het belangrijk om familieleden snel en duidelijk te informeren. Probeer te vermijden dat ze informatie van derden moeten vernemen. Een overzichtje van wie er allemaal gecontacteerd moet worden, vind je onder het deel Communicatie. - Ga na waar eventuele slachtoffers heen worden gebracht. Indien er voldoende jeugdleiders aanwezig zijn, kan er iemand de gekwetste deelnemers mee begeleiden naar het ziekenhuis. Versie februari

3 2. Communicatie In geval van een noodsituatie moeten een heleboel mensen worden gecontacteerd en geïnformeerd. Misschien komt er zelfs pers opdagen. Hieronder even een overzicht van wie je zeker op de hoogte moet houden en enkele tips om met de pers om te gaan. Wie informeren? Om de betrokkenen te kunnen informeren, is het van belang dat je hen ook effectief kan contacteren. Een uitgebreide telefoonlijst van onderstaande personen is hier onontbeerlijk. Onderstaande lijst van personen hoeven niet steeds te worden gecontacteerd. Dit moet je van situatie tot situatie bekijken. Wat de contactgegevens van de ouders van de deelnemers betreft, vraag hier ook steeds de contactgegevens van een persoon die je kan contacteren bij afwezigheid van de ouders. Ouders In de eerste plaats moet je de ouders van het slachtoffer op de hoogte brengen van de situatie. In geval van ernstige gewonden of dodelijke slachtoffers kan deze taak ook worden overgenomen door de betrokken hulpdiensten (politie, ziekenhuis). Dit is immers een zware taak en zij beschikken hier over meer expertise. Afhankelijk van de situatie zal je ook moeten afwegen of je ook de ouders van de andere deelnemers op hoogte brengt. Vaak hebben deelnemers een eigen GSM, zodat zij op die manier hun ouders kunnen inlichten. Op die manier kan er paniek ontstaan bij de andere ouders. Je kan de ouders dan best zelf inlichten, zodat zij het correcte nieuws uit een vertrouwde bron vernemen. Broers of zussen van slachtoffer Soms zijn er ook broers of zussen van de slachtoffers aanwezig op de Jeugd Rode Kruisactiviteiten of op kamp. Breng hen persoonlijk op de hoogte. Jeugdleiders Indien niet alle jeugdleiders aanwezig zijn bij de activiteit, breng je hen ook op de hoogte. Indien zij bijvoorbeeld op pad zijn met een andere groep, kunnen zij die groep uit de buurt houden en opvangen. Of je kan hen vragen om te helpen met een aantal taken. Om de afhandeling van een noodsituatie zo vlot mogelijk te laten verlopen, is het handig om een taakverdeling te maken. Mogelijke taken: opvangen andere deelnemers, informeren van de ouders, begeleiden van slachtoffers naar ziekenhuis, Versie februari

4 Eigen deelnemers Naast de slachtoffers behoeven ook de andere deelnemers aandacht. Hou hen zeker uit de buurt van het ongeval. Misschien was één van hun vrienden wel het slachtoffer. Ze zullen hier veel vragen over hebben. Wees eerlijk en open naar de groep toe. Luister naar hun verhalen en praat erover. De eigen afdeling Contacteer de afdelingsvoorzitter of een andere contactpersoon uit de afdeling. Zij kunnen mee ondersteuning bieden. Misschien komen er wel vragen binnen van ongeruste ouders en dan kan de afdeling ook correcte informatie verstrekken. Perscommunicatie Van een ernstig ongeval is de buitenwereld snel op de hoogte. Zeker als de hulpdiensten aanwezig zijn, krijg je al snel de pers over de vloer. In verband met perscommunicatie bestaan er binnen Rode Kruis-Vlaanderen een aantal richtlijnen. In het geval van crisiscommunicatie moet je beroep doen op persverantwoordelijke van de hoofdzetel. Je kan de richtlijnen hieromtrent doorlezen achteraan het noodplan. Nog een paar bijkomende tips: - Zorg ervoor dat mensen rondom de groep het nieuws niet via de pers moeten vernemen. Verwittig dus zelf op tijd de betrokkenen, leden, leiding, ouders - Uit geen beschuldigingen naar iemand van de leiding of de buitenstaanders. - Geef nooit je GSMnummer door aan de pers. Zo word je niet overstelpt met vragen. - Niet elke crisis haalt de media. Het is niet de bedoeling om zelf naar de pers te stappen, omdat deze een crisis uitvergroot en de situatie vaak moeilijker maakt dan nodig is. Bij ernstige noodsituaties zal de pers waarschijnlijk zelf naar je toe komen. Versie februari

5 3. Situatie onder controle? Wat nu? Nadat de situatie onder controle is en de persaandacht is verdwenen, moet je nog een aantal zaken in het oog houden: - Breng het Jeugd Rode Kruissecretariaat op de hoogte van de gebeurtenissen via het nummer Indien je nog vragen hebt over de verdere afhandeling, over verzekeringen dan kan je die meteen stellen. - Misschien is er nog enige administratie te vervullen. De verzekeringspapieren moeten in orde worden gebracht. Meer uitleg over de verzekeringen vind je ook terug in de infofiches. - Afhankelijk van de situatie zal je ook moeten beslissen of de activiteit / kamp nog kan doorgaan. Dit is geen makkelijke beslissing en hangt van situatie tot situatie af. Betrek alle betrokkenen in deze beslissing. - De betrokkenen, de jeugdleiders, de ouders, kunnen misschien nog begeleiding nodig hebben. Probeer hen te helpen met hun vragen. Professionele begeleiding kan misschien noodzakelijk zijn. 4. Achtergrondinformatie Verzekeringen.. Infofiches, reglementen/3a Veilig op stap Infofiches, organiseren/4a Checklist op kamp Infofiches, organiseren/2a Geneeskundige schifting. Infofiches, reglementen/17 Vanaf april zal je al deze informatie terugvinden op achter het extranet. Je zal daar steeds de meest recente info vinden. Versie februari

6 NUTTIGE TELEFOONNUMMERS 1. HULPDIENSTEN Medische spoeddienst Europees noodoproepnummer Politie..101 Brandweer Rode Kruis Antigifcentrum ONDERSTEUNING BIJ CRISIS EN CRISISCOMMUNICATIE Jeugd Rode Kruissecretariaat ANDERE CONTACTEN Contact in de plaatselijke Rode Kruisafdeling Contactgegevens ouders Zelf toevoegen in bijlage Contactgegevens jeugdleiders OPGELET! WAT TE DOEN BIJ NIET DRINGENDE SITUATIES? Wanneer jouw afdeling met een probleem of vraag zit die minder dringend is dan een echte noodsituatie kan je steeds terecht bij je provinciaal team. Contactgegevens vind je achteraan in je zakagenda of op Versie februari

7 CHECKLIST HANDELINGEN BIJ NOODSITUATIES TIJDENS NOODSITUATIE BLIJF RUSTIG IEDEREEN IN VEILIGHEID? VERWITTIG DE HULPDIENSTEN 112 VERLEEN EERSTE HULP ZIJN ER GETUIGEN? CONTACTGEGEVENS! 1. NAAM: ADRES: TELEFOON: 2. NAAM: ADRES: TELEFOON: BEGELEID SLACHTOFFERS NAAR ZIEKENHUIS 1. TELEFOONNUMMER: 2. TELEFOONNUMMER: VANG ANDERE DEELNEMERS / GROEPEN OP 1. TELEFOONNUMMER: 2. TELEFOONNUMMER: AANTEKENINGEN Versie februari

8 CHECKLIST HANDELINGEN BIJ NOODSITUATIES COMMUNICATIE BIJ NOODSITUATIES NOTEER PER CATEGORIE TELKENS EEN VERANTWOORDELIJKE DIE DE TAAK OP ZICH NEEMT OM DEZE PERSONEN TE CONTACTEREN OUDERS SLACHTOFFER OUDERS ANDERE DEELNEMERS BROERS/ZUSSEN VAN SLACHTOFFER JEUGDLEIDERS OVERIGE DEELNEMERS EIGEN RODE KRUISAFDELING JEUGD RODE KRUISSECRETARIAAT PERSCOMMUNICATIE BIJ NOODSITUATIES CONTACTEER DE PERSVERANTWOORDELIJKE VAN DE HOOFDZETEL Tijdens de kantooruren: Buiten de kantooruren: ZORG DAT JE DE MENSEN RONDOM DE GROEP ZELF INFORMEERT UIT GEEN BESCHULDIGINGEN GEEF JE GSMNUMMER NIET DOOR AAN DE PERS Versie februari

9 Bijlage: Noodplan op bankkaartformaat Knip onderstaand kaartje uit en steek het in je portefeuille. Zo heb je steeds alle richtlijnen en nuttige telefoonnummers bij de hand. Handelingen -Blijf rustig -Iedereen in veiligheid? -Verwittig hulpdiensten: 112 -Verleen eerste hulp -Scheid slachtoffers van omstanders zorg voor opvang voor de groep -Zijn er getuigen? Noteer contactgegevens -Zijn er begeleiders mee met de slachtoffers? -Is er een taakverdeling onder de leiding? Nuttige nummers Ziekenwagen: 112 Brandweer: 112 Politie: 101 Rode Kruis: 105 Antigifcentrum: Pers: Voorzitter: Andere:. Versie februari

10 De dienst Pers & Mediarelaties van Rode Kruis-Vlaanderen heeft alle bestaande mediaprocedures binnen onze organisatie gebundeld en herleid tot enkele concrete richtlijnen. Vanzelfsprekend zijn deze procedures nuttig om weten voor de PRverantwoordelijken, maar ze gelden natuurlijk voor alle vrijwilligers van alle diensten. Neem ze zeker even door, want ook jij kunt toevallig in contact komen met (regionale) pers tijdens het uitoefenen van je vrijwilligerstaak. Voor de bijlagen bij deze procedures met een overzicht van nationale en regionale media kun je terecht op Alle initiële contacten met de nationale pers worden gecoördineerd via de dienst Pers- & Mediarelaties In de praktijk betekent dit: Bijlage: Richtlijnen pers- en mediarelaties dat alle binnenkomende vragen (voor informatie, interviews, medewerking aan programma s) van de nationale media bij een andere persoon of dienst of echelon binnen Rode Kruis-Vlaanderen wél worden genoteerd met het antwoord dat er wordt teruggebeld; dat er vervolgens onmiddellijk contact wordt genomen met de dienst Pers & Mediarelaties die verder bepaalt hoe de betreffende vraag wordt afgehandeld; dat ook alle eigen initiatieven vanuit alle diensten van Rode Krus-Vlaanderen naar de nationale pers toe, worden gecoördineerd en bepaald via Pers & Mediarelaties. 'Dringende communicatie en crisiscommunicatie In bepaalde gevallen is er dringende communicatie nodig, bijvoorbeeld naar aanleiding van plotse negatieve berichtgeving in de media op nationaal of op plaatselijk vlak, een noodhulpsituatie (nationaal of internationaal), een onverwacht voorval of probleem in de organisatie dat zo ernstig is of van die omvang dat er waarschijnlijk nationale persbelangstelling zal zijn. Elke situatie is anders en vereist een eigen aanpak. De afspraken zijn dan: Neem onmiddellijk contact op met de dienst Pers & Mediarelaties. Binnen de kantooruren: Buiten de kantooruren: De dienst Pers & Mediarelaties stelt, na evaluatie van de situatie en in overleg met de leiding van Rode Kruis-Vlaanderen, een ad-hoccommunicatiegroep samen die zorgt voor: - de voorbereiding van de dringende interne en externe communicatie (kernboodschappen + vragen/antwoorden); - de organisatie van het woordvoerderschap; - de organisatie van de contacten met de pers en de media. Versie februari