MINDFULNESS. Workshop NVN, Lunteren, 26 september 2015

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "MINDFULNESS. Workshop NVN, Lunteren, 26 september 2015"

Transcriptie

1 MINDFULNESS Workshop NVN, Lunteren, 26 september 2015 Erik van den Brink, psychiater, Definities Mindfulness Aandacht geven op een speciale manier: doelbewust, op het moment zelf en nietoordelend (Jon Kabat-Zinn) Milde open aandacht (Edel Maex) Kreeg in het Westen een ruimere betekenis dan het oorspronkelijke boeddhistische begrip. SECULIERE MINDFULNESS TRAININGEN Mindfulness-Based Stress Reductie (MBSR) Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) 1

2 Mindfulness-Based programma s MB Stress Reductie allerlei fysieke & stressgerelateerde aandoeningen; chronische pijn; kanker; psoriasis; angststoornissen; ook preventief: studenten, hulpverleners, werknemers MB Cognitieve Therapie depressie; kanker; medisch onverklaarbare klachten MB Pain Management / Breathworks chronische pijn / fysieke beperkingen MB Relapse Prevention verslaving MB Eating Awareness Training eetstoornissen Aangepaste programma s specifieke aandoeningen adhd, autisme, psychosen, persoonlijkheidsstoornissen specifieke levensfasen partnerrelaties, zwangerschap, ouders, kinderen, adolescenten, ouderen Vervolgtrainingen: compassietraining, interpersoonlijke MF 2

3 Mindfulness-Based Stressreductie Jon Kabat-Zinn v.a.1979 Stressreductie kliniek Aanvankelijk vooral chronische en/of uitbehandelde patiënten Center for Mindfulness, University Massachusetts Stressreductie of Stressproductie? 3

4 De interne stressgenerator Trouble stress Primair lijden: ongemak / gemis Double Trouble stress Automatische reactie: afkeer / begeerte Niet willen wat er wel is. Wel willen wat er niet is. Triple Trouble stress Negatief innerlijk commentaar: Stom van je. Dat moet beter. Ze zullen je uitlachen. Piekeren: Wat ging er mis? Hoe zal dit eindigen? 4

5 Lijden aan de doe-modus Ongewenste ervaringen nemen toe naarmate we ze krampachtiger vermijden en afhouden Gewenste ervaringen nemen af naarmate we ze krampachtiger najagen en vasthouden In stand gehouden door onwetendheid (mindlessness) Mindfulness oefent de zijns-modus Van automatische reactie naar bewuste respons Van bezig zijn naar aanwezig zijn Erkennen wat er is, hoe het verandert, komt en gaat Zintuiglijk, fysiek, emotioneel, mentaal Benoemen: horen, voelen, denken Reacties en oordelen erkennend opmerken Bewust erbij blijven, niet-oordelend, nietidentificerend Met mildheid, vriendelijkheid, mededogen Niet meegaan in wat schadelijk effect geeft Bewust kiezen voor wat heilzaam effect geeft Zo krijgt de interne stressgenerator minder brandstof en groeit keuzevrijheid en flexibiliteit 5

6 Onderzoek MBCT MBSR Black, 2011 Biologische effecten Stresshormonen Bloeddruk Adem-/hartcoherentie Immuniteit Ontsteking Slaapkwaliteit Energie Veroudering cellen Brein langzame golven grijze stof 6

7 Veranderingen in het brein gerelateerd aan Aandachtregulatie aandacht focussen, verschuiven, verdelen Lichaamsbewustwording Emotieregulatie emoties erkennen, benoemen, begrijpen, verdragen, uiten, verwerken Perspectiefverschuiving soepeler relatie met bewustzijnsinhoud en met het zelf Psychologische effecten Minder angst en depressie Betere aandacht- en geheugenfunctie Meer veerkracht bij tegenslag Meer genieten van het moment Meer acceptatie pijnlijke gevoelens en gedachten Minder piekeren en oordelen Meer zinbeleving en minder ego-gericht Meer (zelf)compassie Meer verbondenheid 7

8 Positieve effecten aangetoond bij Vele psychische klachten Kanker Chronische pijn Fibromyalgie Rheumatoïde arthritis Hart- en vaatziekten Diabetes HIV/aids Prikkelbare darmsyndroom Orgaantransplantatie (o.a. nier) Geen wondermiddel Niet altijd verbetering op symptoomniveau Vaak wel verbetering op stressniveau, stemming en levenskwaliteit, zinbeleving en verbondenheid Bij voldoende motivatie vaak een waardevolle aanvulling op specifieke behandelingen Meer gericht op care dan op cure Leent zich goed voor gemengde ( transdiagnostische ) groepen 8

9 Ik merk nog niets Een doorsnee mindfulness training deelnemers 8 sessies van 2,5 uur/week; 1 stiltesessie 1 uur/dag thuis oefenen m.b.v. werkboek en cd s Formele oefeningen: bodyscan, mindful bewegen, zitmeditatie Informele oefeningen: ademruimtes, aandacht bij dagelijkse bezigheden (b.v. eten, routinehandelingen, prettige/onprettige gebeurtenissen) Ongedwongen nabespreken oefeningen en huiswerk Psycho-educatie: stressregulatie, emoties en gedachten, communicatie, zelfzorg Eigen ervaring is de beste leermeester! 9

10 Mindfulness = Heartfulness M I L D H E I D Niet-streven Niet-oordelen Acceptatie Loslaten Geduld Ontvankelijkheid Vertrouwen H I E R en N U DANK VOOR UW AANDACHT Informatiesites: Trainer zoeken: 10

Mindfulness en aandachttraining

Mindfulness en aandachttraining Mindfulness en aandachttraining Wat verstaan we onder mindfulness? Mindfulness laat zich niet eenvoudig uit het Engels vertalen. Aandachtgerichtheid of opmerkzaamheid worden wel als synoniemen gebruikt.

Nadere informatie

WELKOM! LEZING MINDFULNESS

WELKOM! LEZING MINDFULNESS WELKOM! LEZING MINDFULNESS Confidanza, Praktijk voor danstherapie en mindfulness www.confidanza.nl 1 WELKOM danstherapie en mindfulness 2 HOEZO STRESS? danstherapie en mindfulness 3 WAT IS MINDFULNESS

Nadere informatie

Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café

Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café Mindfulness omgaan met wat er is workshop Parkinson café Yvonne Kuijsters Kennismaken met mindfulness Wat is mindfulness Wat brengt het mij, wat heb ik eraan? Aandacht Aandacht is een vorm van oplettendheid.

Nadere informatie

Mindfulness voor kinderen en ouders

Mindfulness voor kinderen en ouders Mindfulness voor kinderen en ouders Anne Formsma, MSc. UvA minds/uva minds You Inhoud Wat is Mindfulness? Waarom Mindfulness voor kinderen en ouders? De training Oefeningen Video Oefening Wat is Mindfulness?

Nadere informatie

Mindfulness en ggz-verpleegkunde

Mindfulness en ggz-verpleegkunde Marianne Bloemendal 1 Mindfulness en ggz-verpleegkunde Aandacht voor het hier en nu in het omgaan met ziekte Opinie Mindfulness is niet meer weg te denken uit de geestelijke gezondheidszorg. Uit onderzoek

Nadere informatie

10 e Post O.N.S. Meeting

10 e Post O.N.S. Meeting 10 e Post O.N.S. Meeting Jeroen-Martijn Plette oncologie verpleegkundige Gelre Apeldoorn Mindfulness en stressreductie in de oncologische zorg 10 e Post O.N.S. meeting Mindfulness Based Stress reduction

Nadere informatie

Mindfulness en kanker

Mindfulness en kanker Mindfulness en kanker Else Bisseling 3 oktober 2015 augustus 2014 00 maand 0000 Mindfulness (Kabat-Zinn, 1990; Teasdale, Segal & Williams, 1995) Aandacht geven aan wat we van moment tot moment doen en

Nadere informatie

Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining

Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining Mindfulness-Based Cognitieve Therapie (MBCT) Aandachttraining/Mindfulnesstraining 2 Deze folder geeft u informatie over Mindfulness-Based Cognitieve Therapie. Deze mindfulnesstraining wordt op de afdeling

Nadere informatie

Workshop. Compassietraining. Erik van den Brink, psychiater. Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen Het Behouden Huys, Haren MBCL Trainingen

Workshop. Compassietraining. Erik van den Brink, psychiater. Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen Het Behouden Huys, Haren MBCL Trainingen Transdiagnostisch behandelen, GGNet 24 april 2015 Workshop Compassietraining Erik van den Brink, psychiater Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen Het Behouden Huys, Haren MBCL Trainingen Met

Nadere informatie

UMC St Radboud. Mindfulness voor mensen met MS

UMC St Radboud. Mindfulness voor mensen met MS UMC St Radboud Mindfulness voor mensen met MS Patiënteninformatie De diagnose MS is ingrijpend voor u en uw omgeving. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat bij ziekte angst, depressie en andere psychologische

Nadere informatie

Mindfulness : een meerwaarde in diabeteszorg

Mindfulness : een meerwaarde in diabeteszorg 1 Mindfulness : een meerwaarde in diabeteszorg Els Heyde Verpleegkundig diabeteseducator Hoofdverpleegkundige diabeteszorg Trainer in Mindfulness en Mindful eating 2 Wat staat er op het menu? Hoe gekomen

Nadere informatie

Mindfulness in modern times. Florence Pérès Instituut voor Aandacht en Mindfulness

Mindfulness in modern times. Florence Pérès Instituut voor Aandacht en Mindfulness Mindfulness in modern times Florence Pérès Instituut voor Aandacht en Mindfulness Werken en leven vandaag D A ruk tijd online A fgeleid I nformatie overload Werken en leven vandaag D A ruk tijd online

Nadere informatie

Mindfulness, de stand van zaken & Hoe verder?

Mindfulness, de stand van zaken & Hoe verder? Mindfulness, de stand van zaken & Hoe verder? Mindfulness = Aandachttraining en emotieregulatie-training MBSR & MBCT cursus Meditaties: adem, bodyscan, geluiden, keuzeloze aandacht, 3 min ademruimte, bewegen,

Nadere informatie

UMC St Radboud. Mindfulness voor vrouwen met borstkanker

UMC St Radboud. Mindfulness voor vrouwen met borstkanker UMC St Radboud Mindfulness voor vrouwen met borstkanker Patiënteninformatie De diagnose borstkanker is ingrijpend en roept vaak veel emoties en reacties op, niet alleen bij uzelf maar ook bij uw naasten.

Nadere informatie

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Flip Kolthoff, psychiater Radboud Universitair Centrum voor Mindfulness, GGZ Noord-Holland-Noord Flip Kolthoff, VUmc, 20-01-2012 1 Inleiding Flip Kolthoff,

Nadere informatie

Mindfulness voor mensen met longkanker en naasten

Mindfulness voor mensen met longkanker en naasten Mindfulness voor mensen met longkanker en naasten De diagnose longkanker is ingrijpend en roept vaak veel emoties en reacties op. Niet alleen bij uzelf maar ook bij uw naasten. Uit wetenschappelijk onderzoek

Nadere informatie

Stressreductie Informatie over stresshantering en stressreductie door middel van een training

Stressreductie Informatie over stresshantering en stressreductie door middel van een training Patiënteninformatie Stressreductie door aandachttraining/ mindfulness Informatie over stresshantering en stressreductie door middel van een training Stressreductie door aandachttraining/ mindfulness Informatie

Nadere informatie

Mindful Kids Introductie voor ouders

Mindful Kids Introductie voor ouders Mindful Kids Introductie voor ouders Mindful Kids Introductie voor ouders Mindfulness algemeen Wat? Waarom? Hoe? Mindfulness kinderen Mindfulness voor kinderen Mindful Kids training Mindfulness algemeen

Nadere informatie

CONGRES POSITIEVE PSYCHOLOGIE 11 november 2013 COMPASSIETRAINING. Meer vermogen met mededogen. Erik van den Brink & Frits Koster

CONGRES POSITIEVE PSYCHOLOGIE 11 november 2013 COMPASSIETRAINING. Meer vermogen met mededogen. Erik van den Brink & Frits Koster CONGRES POSITIEVE PSYCHOLOGIE 11 november 2013 COMPASSIETRAINING Meer vermogen met mededogen Erik van den Brink & Frits Koster INHOUD Relatie mindfulness (zelf)compassie? Wat weten we uit onderzoek? Waarom

Nadere informatie

Omgaan met stress Rust brengen bij uw kind. www.kiddyminds.be

Omgaan met stress Rust brengen bij uw kind. www.kiddyminds.be Omgaan met stress Rust brengen bij uw kind Oprichters vzw. Veronique Benoit Kinesitherapeute, relaxatietherapeute, sofrologe, psychotherapeute, mindfulnesstrainer Auteur: Ontspanningskalender, mindful

Nadere informatie

Compassietraining. 10 november 2012 Erik van den Brink, psychiater Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen

Compassietraining. 10 november 2012 Erik van den Brink, psychiater Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen Compassietraining 10 november 2012 Erik van den Brink, psychiater Centrum Integrale Psychiatrie, Lentis, Groningen 1 Mindfulnesstraining Motivatie Waarom? Stressreductie, gezondheid, persoonlijke of spirituele

Nadere informatie

Cognitieve Gedragstherapie en Mindfulness Based Stress Reduction Therapie voor Angst en Depressie klachten bij volwassenen met

Cognitieve Gedragstherapie en Mindfulness Based Stress Reduction Therapie voor Angst en Depressie klachten bij volwassenen met Cognitieve Gedragstherapie en Mindfulness Based Stress Reduction Therapie voor Angst en Depressie klachten bij volwassenen met Autismespectrumstoornissen: ADASS Achtergrond ADASS Veelvuldig voorkomen van

Nadere informatie

Informatiepakket. Opleiding tot Trainer in MBSR/MBCT, IvM 12

Informatiepakket. Opleiding tot Trainer in MBSR/MBCT, IvM 12 Informatiepakket Opleiding tot Trainer in MBSR/MBCT, IvM 12 Op 21 februari 2014 start de volgende en alweer de 12e opleiding tot trainer in Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR) en Mindfulness-Based

Nadere informatie

Alle hier vermelde trainingen worden gegeven door erkende Mindfulnesstrainers.

Alle hier vermelde trainingen worden gegeven door erkende Mindfulnesstrainers. TRAININGEN MINDFULNESS Alle hier vermelde trainingen worden gegeven door erkende Mindfulnesstrainers. VORMINGPLUS-Vlaamse Ardennen - Dender Herbronnen met mindfulness 3 dagen Waarbeke Nog 4 plaatsen beschikbaar

Nadere informatie

Mindfulness. Aandacht voor de waarde van mindfulness binnen de c.g.t. en positieve psychologie

Mindfulness. Aandacht voor de waarde van mindfulness binnen de c.g.t. en positieve psychologie Mindfulness Aandacht voor de waarde van mindfulness binnen de c.g.t. en positieve psychologie Jos de Munnink. Preventiefunctionaris, praktijkondersteuner huisartsen in de GGZ, mindfulnesstrainer en gespreksleider

Nadere informatie

Makkelijk mensen motiveren deel 5

Makkelijk mensen motiveren deel 5 Makkelijk mensen motiveren deel 5 De kracht van niet-oordelen. Makkelijk mensen motiveren, deel 5 Hoe gaat het met U? Stelt u zich eens voor dat iemand u deze vraag stelt en vervolgens met oprechte aandacht

Nadere informatie

WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN

WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN WORKSHOP MINDFULNESS & ETEN Door Esther Mostert van MIND-FOOD: www.mindfuldieet.nl Je kunt niet goed denken, liefhebben en slapen als je niet goed gegeten hebt Mindful eten, wat is dat? Bijna iedereen

Nadere informatie

Mindfulness voor volwassenen met ADHD

Mindfulness voor volwassenen met ADHD Mindfulness voor volwassenen met ADHD Lotte Janssen Psycholoog en Junior onderzoeker Dit project wordt mogelijk gemaakt door: Mindfulness Mindfulness houdt in dat je aandacht geeft op een speciale manier:

Nadere informatie

Tara Brach, PhD, klinisch psycholoog, meditatiebegeleider en auteur van Radical Acceptance (Bantam, 2004).

Tara Brach, PhD, klinisch psycholoog, meditatiebegeleider en auteur van Radical Acceptance (Bantam, 2004). Zonder zelfcompassie kunnen we onszelf niet werkelijk helen en bevrijden. Compassievol leven is een heldere, praktische gids om een bewuste en vriendelijke relatie te ontwikkelen met ons innerlijke leven.

Nadere informatie

Inhoud. mindfulness. Opleidingen, cursussen, workshops

Inhoud. mindfulness. Opleidingen, cursussen, workshops Inhoud mindfulness Opleidingen, cursussen, workshops LES 1 WAT IS MINDFULNESS? Inleiding Uitleg bij de meegeleverde cd s Wat is mindfulness? Geschiedenis van mindfulness Segal, Williams en Teasdale Een

Nadere informatie

Psychologische ondersteuning en behandeling bij interstitiële longaandoeningen

Psychologische ondersteuning en behandeling bij interstitiële longaandoeningen Psychologische ondersteuning en behandeling bij interstitiële longaandoeningen 1 oktober 2014 Marielle van den Heuvel, Gezondheidszorgpsycholoog Afdeling Medische Psychologie Orbis Medisch Centrum Inhoud

Nadere informatie

Mindful opvoeden Hoe doe je dat?

Mindful opvoeden Hoe doe je dat? Mindful opvoeden Hoe doe je dat? 1. Opvoeden als uitdaging Opvoeden? een hels avontuur een lange reis een zoektocht een roeping een topsport De innerlijke ervaring van opvoeden = eigen beleving De innerlijke

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij autisme

Cognitieve gedragstherapie bij autisme Cognitieve gedragstherapie bij autisme Caroline Schuurman, gz-psycholoog Centrum Autisme Rivierduinen Nieuwe ontwikkelingen in de behandeling van autisme bij volwassenen Utrecht, 14 juni 2011 CGT bij autisme

Nadere informatie

Informatiepakket. Mindfulness Training. Psychosociale Therapie, Mindfulness & Coaching

Informatiepakket. Mindfulness Training. Psychosociale Therapie, Mindfulness & Coaching Informatiepakket Mindfulness Training CONTACTGEGEVENS Carucha Schwencke Praktijk voor Mediteren-in-eenvoud Marnixstraat 61 2518 PW Den Haag (070) 887 41 74 info@caruchaschwencke.nl www.caruchaschwencke.nl

Nadere informatie

MINDFUL LEIDERSCHAP: WERKSTRESS MANAGEN? Regie op werkstress! RUG-Symposium 10 maart 2015, Groningen

MINDFUL LEIDERSCHAP: WERKSTRESS MANAGEN? Regie op werkstress! RUG-Symposium 10 maart 2015, Groningen MINDFUL LEIDERSCHAP: WERKSTRESS MANAGEN? Regie op werkstress! RUG-Symposium 10 maart 2015, Groningen Werkstress managen met mindfulness? AGENDA Centrum voor Mindfulness Onze missie: Bijdragen aan de kwaliteit

Nadere informatie

Mindfulness voor jongeren

Mindfulness voor jongeren Mindfulness voor jongeren Mindfulness voor jongeren David Dewulf www.aandacht.be Ontvang de nieuwsbrief van i am met maandelijks nieuwe tips. Meld u aan via www.aandacht.be of mail naar tip@aandacht.be.

Nadere informatie

Mindfulness bij somatoforme stoornissen. Hiske van Ravesteijn psychiater i.o.

Mindfulness bij somatoforme stoornissen. Hiske van Ravesteijn psychiater i.o. Mindfulness bij somatoforme stoornissen Hiske van Ravesteijn psychiater i.o. Mindfulness-based cognitieve therapie (MBCT) bij somatoforme stoornissen Onverklaarde lichamelijke klachten 20% Persisterende

Nadere informatie

Flevokans Mindfulness Almere

Flevokans Mindfulness Almere Flevokans Mindfulness Almere Trainer: Maureen Joyce ( extern trainer Mindfulness) Titel: Mindfulness training voor VO docenten Flevoland Dag/dagen: Almere - Mindfulnesscursus op de woensdagen Locatie Stadsboerderij,

Nadere informatie

Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren.

Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren. Relatie tussen Mindfulness, veranderen en leren. Inez Dirkzwager I.Dirkzwager@vumc.nl VUmc Amstel Academie http://www.vumc.nl/afdelingen/amstelacademie/ http://www.vumc.nl/afdelingen/amstelacademie/expertisecentrum/

Nadere informatie

2013-2014. Opleiding tot mindfulnesstrainer

2013-2014. Opleiding tot mindfulnesstrainer 2013-2014 Opleiding tot mindfulnesstrainer 1 Opleiding tot mindfulness trainer Inleiding Mindfulness wordt in toenemende mate onderdeel van behandelingen in de algemene en geestelijke gezondheidszorg.

Nadere informatie

Van de hak op de tak

Van de hak op de tak Van de hak op de tak MINDFULNESS IN GEZINNEN Joke Hellemans Amsterdam 31 maart 2010 1 mindful parenting- bewust opvoeden Doelbewust, Aandacht geven aan je kind en je eigen houding t.o.v. je kind van moment

Nadere informatie

Mindfulness & Compassie

Mindfulness & Compassie Mindfulness & Compassie Mindfulness Based Compassievol Leven (MBCL) bij terugkerende depressie Rhoda Schuling / Radboud University Medical Centre for Mindfulness August 2014 vandaag o hoe compassie op

Nadere informatie

Mindfulness, compassie en motivatie Dr. David Dewulf

Mindfulness, compassie en motivatie Dr. David Dewulf Welkom Mindfulness, compassie en motivatie Dr. David Dewulf Wetenschappelijke feiten & studie MBCT toonde aan in RCT s efficiënt te zijn voor preventie van depressie 50 % minder kans tot herval na 3 of

Nadere informatie

Meer informatie MRS 0610-2

Meer informatie MRS 0610-2 Meer informatie Bij de VGCt zijn meer brochures verkrijgbaar, voor volwassenen bijvoorbeeld over depressie en angststoornissen. Speciaal voor kinderen zijn er brochures over veel piekeren, verlatingsangst,

Nadere informatie

Mindfulness en positief denken Laatst geupdate op maandag 01 februari 2016

Mindfulness en positief denken Laatst geupdate op maandag 01 februari 2016 Mindfulness en positief denken Laatst geupdate op maandag 01 februari 2016 Wat is het? Mindfulness Based Cognitive Therapy (MBCT) is een wetenschappelijk onderbouwde training om je levenskwaliteit te beschermen

Nadere informatie

inhoud Voorwoord 7 3 Mindfulness-oefeningen 58 De basisinstructies voor alle mindfulness-oefeningen 61

inhoud Voorwoord 7 3 Mindfulness-oefeningen 58 De basisinstructies voor alle mindfulness-oefeningen 61 inhoud Voorwoord 7 Inleiding: gevoelens, gewoonten en mindfulness 7 Wat is mindfulness? 9 Mindfulness-oefeningen 14 Mindfulness-toepassingen 16 Waarbij kun je mindfulness gebruiken? 19 Waarom werkt mindfulness?

Nadere informatie

2013-2014. Opleiding tot mindfulnesstrainer

2013-2014. Opleiding tot mindfulnesstrainer 2013-2014 Opleiding tot mindfulnesstrainer 1 Als een gewoon mens tot kennis komt wordt hij een wijze, als een wijze tot kennis komt wordt hij een gewoon mens 2 foto voorkant: Digidaan en Hans Opleiding

Nadere informatie

Mindfulness bij ASS en arbeidsparticipatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven

Mindfulness bij ASS en arbeidsparticipatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven Mindfulness bij ASS en arbeidsparticipatie Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven Volgorde lezing Overbelasting bij mensen met autisme Werk en overbelasting Begeleiding Mindfulness

Nadere informatie

B R O C H U R E O N T S T R E S S E N

B R O C H U R E O N T S T R E S S E N HighCoaching Coaching op een hoger niveau B R O C H U R E O N T S T R E S S E N Verminderen van stress en verhoging van gezondheid 1 HighCoaching KvK nr. 51529904 Stress Management System Wat is stress?

Nadere informatie

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij preventie ZORG BIEDEN DIRECT EN DICHTBIJ. DAAR STAAT INDIGO VOOR. HET LIEFST IN DE WIJK, LAAGDREMPELIG EN TOEGANKELIJK. VOOR IEDEREEN. mentale ondersteuning direct en dichtbij Indigo biedt niet alleen

Nadere informatie

Huiswerk week 5. Formele oefeningen

Huiswerk week 5. Formele oefeningen Huiswerk week 5 Formele oefeningen 1. Dagelijks ca. 45 minuten oefenen. De ene dag de zit- of loopmeditatie en de andere dag de staande yoga-oefeningen. Meditatie betekent oefenen met de zijnmodus. Toelaten

Nadere informatie

DE KRACHT VAN AANDACHT

DE KRACHT VAN AANDACHT DE KRACHT VAN AANDACHT MINDFULNESSTRAINING ALS EFFECTIEVE INTERVENTIE VOOR WERKDRUK, STRESS EN LEIDERSCHAPSONTWIKKELING VERSLAG VAN EEN ONDERZOEK ONDER MANAGERS Centrum voor Mindfulness Amsterdam, 11 november

Nadere informatie

BeMind studie: Mindfulness bij kanker

BeMind studie: Mindfulness bij kanker BeMind studie: Mindfulness bij kanker Een vergelijking tussen online en face to face mindfulness versus standaardzorg Prof. Dr. A.E.M. Speckens, Radboud UMC en Dr. M. van der Lee, Helen Dowling Instituut

Nadere informatie

PREVENTIE VOOR POH-GGZ

PREVENTIE VOOR POH-GGZ PREVENTIE VOOR POH-GGZ ZORG BIEDEN DIRECT EN DICHTBIJ. DAAR STAAT INDIGO VOOR. HET LIEFST IN DE WIJK, LAAGDREMPELIG EN TOEGANKELIJK. VOOR IEDEREEN. MENTALE ONDERSTEUNING DIRECT EN DICHTBIJ INDIGO BIEDT

Nadere informatie

DE KERN VAN MINDFULNESS

DE KERN VAN MINDFULNESS DE KERN VAN MINDFULNESS Een uitnodiging tot bewegen naar meer balans, controle, zorgzaamheid en plezier in je leven* Bettina Heddes, Klinisch psycholoog www.dokterbosman.nl bheddes@dokterbosman.nl * deze

Nadere informatie

Mindfulness aandachtsgerichte cognitieve therapie door Kees Aaldijk

Mindfulness aandachtsgerichte cognitieve therapie door Kees Aaldijk Mindfulness aandachtsgerichte cognitieve therapie door Kees Aaldijk transpersoonlijk coach en therapeut 06-142 742 93 www.transpersoonlijk.nl gepubliceerd in Panta nr 43 najaar 2006 Aandachtsgerichte cognitieve

Nadere informatie

Executieve functies en emotieregulatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven

Executieve functies en emotieregulatie. Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven Executieve functies en emotieregulatie Annelies Spek Klinisch psycholoog/senior onderzoeker Centrum autisme volwassenen, GGZ Eindhoven Inhoud 1. Executieve functies en emotieregulatie 2. Rol van opvoeding

Nadere informatie

MINDFULNESS EN AANVAARDING HELPEN BIJ CHRONISCHE PIJN

MINDFULNESS EN AANVAARDING HELPEN BIJ CHRONISCHE PIJN MINDFULNESS EN AANVAARDING HELPEN BIJ CHRONISCHE PIJN Karlein Schreurs 16 mei 2014 Het gaat redelijk goed. Ik doe weer wat in de tuin en ik help mijn zoon op de boerderij. Maar die pijn, die pijn is niet

Nadere informatie

MINDFULNESS KENNISMAKING. MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE - Donderdagvoormiddag 8 maart 2012 -

MINDFULNESS KENNISMAKING. MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE - Donderdagvoormiddag 8 maart 2012 - MINDFULNESS KENNISMAKING MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE - Donderdagvoormiddag 8 maart 2012 - Compassie of mededogen is het vermogen om ons betrokken te voelen bij emotionele pijn, zowel die van onszelf als

Nadere informatie

De kracht van aandacht: mindfulness trainingen op HvA

De kracht van aandacht: mindfulness trainingen op HvA De kracht van aandacht: mindfulness trainingen op HvA Annick Nevejan (www.nevejan.net) Inleiding Mindfulness training helpt docenten om beter met werkdruk om te gaan. In de afgelopen jaren hebben meer

Nadere informatie

MINDFULNESS OPVOLGTRAINING. MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE -Maandagavond 5, 12, 19, 26 november en 3 december 2012 -

MINDFULNESS OPVOLGTRAINING. MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE -Maandagavond 5, 12, 19, 26 november en 3 december 2012 - MINDFULNESS OPVOLGTRAINING MILDHEID & (ZELF)COMPASSIE -Maandagavond 5, 12, 19, 26 november en 3 december 2012 - Compassie of mededogen is het vermogen om ons betrokken te voelen bij emotionele pijn, zowel

Nadere informatie

NAH-poli Heliomare en E-mental health. Mechteld Dijkman, klinisch psycholoog coördinator NAH-poli

NAH-poli Heliomare en E-mental health. Mechteld Dijkman, klinisch psycholoog coördinator NAH-poli NAH-poli Heliomare en E-mental health Mechteld Dijkman, klinisch psycholoog coördinator NAH-poli Opzet workshop Wat doet de NAH-poli Heliomare? E-mental health: waarom en hoe? Ervaringen patiënten Ervaringen

Nadere informatie

Jaartraining Mindful eten, Mindful afvallen

Jaartraining Mindful eten, Mindful afvallen 1 "Eet niet alles wat je ziet, maar zie alles wat je eet." Jaartraining Mindful eten, Mindful afvallen Leer hoe je mindfulness en compassie kunt inzetten om je strijd rond overgewicht los te laten. Informatiebijeenkomst

Nadere informatie

OPLEIDING MINDFULNESS Utrecht. 22 en 28 maart; 12, 19 en 26 april; 24, 31 mei en 7 juni 2013 MAXIMAAL 12 DEELNEMERS

OPLEIDING MINDFULNESS Utrecht. 22 en 28 maart; 12, 19 en 26 april; 24, 31 mei en 7 juni 2013 MAXIMAAL 12 DEELNEMERS OPLEIDING MINDFULNESS Utrecht 22 en 28 maart; 12, 19 en 26 april; 24, 31 mei en 7 juni 2013 MAXIMAAL 12 DEELNEMERS MINDFULNESS Opleiding inclusief profiel op website INLEIDING Mindfulness: de trend voorbij.

Nadere informatie

mindfulness workshop

mindfulness workshop mindfulness workshop 1 mindfulness workshop Deze workshop wordt gegeven om een indruk te krijgen wat mindfulness inhoudt. Ook kan worden gekeken in welke training de workshop als onderdeel kan worden ingezet,

Nadere informatie

Mindfulness op het Werk

Mindfulness op het Werk Mindfulness op het Werk CONTACTGEGEVENS Carucha Schwencke Praktijk voor Mediteren-in-eenvoud Marnixstraat 61 2518 PW Den Haag (070) 887 41 74 info@caruchaschwencke.nl www.caruchaschwencke.nl www.mediteren-in-eenvoud.org

Nadere informatie

Mindfulness bij volwassenen met een autismespectrumstoornis. Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven

Mindfulness bij volwassenen met een autismespectrumstoornis. Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven Mindfulness bij volwassenen met een autismespectrumstoornis Annelies Spek Klinisch psycholoog / Senior onderzoeker GGZ Eindhoven Volgorde Overbelasting Mindfulness Theorie Praktijk (aanpassingen) Onderzoeksresultaten

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie

Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie Informatie voor mensen die hun probleem willen aanpakken 2 3 Cognitieve gedragstherapie Een effectieve psychotherapie In deze brochure kunt u lezen

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie

Cognitieve gedragstherapie Cognitieve gedragstherapie Een succesvolle psychotherapie voor diverse emotionele stoornissen en problemen Afdeling Psychiatrie en Medische Psychologie Wat is Cognitieve Gedragstherapie? Cognitieve gedragstherapie

Nadere informatie

40.1 Mindfulness en psychotherapie

40.1 Mindfulness en psychotherapie 40.1 Joke Hellemans 1 Inleiding theoretische achtergrond 2 Kernconcepten 3 Evidentie 4 Universele therapiefactoren 5 Centrale interventies 6 Tijdsperspectief 7 De 3 minuten ademruimte -oefening Literatuur

Nadere informatie

Vermoeidheid na kanker. Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht

Vermoeidheid na kanker. Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht Helen Dowling Instituut: Begeleiding bij kanker voor (ex-) kankerpatienten en hun naasten: Onder andere: Individuele begeleiding Lotgenotengroepen

Nadere informatie

Stressmanagement-training: Vaardig door ontspanning

Stressmanagement-training: Vaardig door ontspanning Stressmanagement-training: Vaardig door ontspanning Veel mensen met een hart- of vaatziekte (HVZ) en hun partners ervaren ook nog stress als ze thuis hun leven weer proberen op te bouwen. Dit is dus ná

Nadere informatie

Zorgpad Intake. Aanmelding. Eerste gesprek door behandelaar. Bespreking in team. Psychodiagnostische screening (tweede intake)

Zorgpad Intake. Aanmelding. Eerste gesprek door behandelaar. Bespreking in team. Psychodiagnostische screening (tweede intake) Zorgpad Intake Aanmelding Verwijzing via huisarts, school of jeugdinstelling Aanmelding Bespreking Team Er vindt wekelijks multidisciplinair overleg plaats, waarbij nieuwe aanmeldingen en lopende trajecten

Nadere informatie

Mindfulness. Voor wie? Mindfulness helpt je hierbij!

Mindfulness. Voor wie? Mindfulness helpt je hierbij! Mindfulness Mindfulness is het trainen van je aandacht en je geest, je krijgt inzicht hoe je geest werkt. Gedachten, oordelen en emoties zijn vaak oorzaak van emotionele, lichamelijke en geestelijke pijn.

Nadere informatie

Workshop Mindfulness Gemeente Halderberge Betsie Wagemakers. Het enige moment wat telt is:

Workshop Mindfulness Gemeente Halderberge Betsie Wagemakers. Het enige moment wat telt is: Workshop Mindfulness Gemeente Halderberge Betsie Wagemakers Het enige moment wat telt is: NU Programma 1. Wat is mindfulness? 2. Wat levert mindfulness op? 3. Evaluatie van de ingevulde enquête. 4. De

Nadere informatie

Bettina Heddes, Mindfulness (Heddes is klinisch psycholoog) I Aandachttraining

Bettina Heddes, Mindfulness (Heddes is klinisch psycholoog) I Aandachttraining - Heddes, Mindfulness, p.1 Bettina Heddes, Mindfulness (Heddes is klinisch psycholoog) I Aandachttraining 1 Oorsprong van de training De training is ontwikkeld door Jon Kabat-Zinn, medisch specialist in

Nadere informatie

Mindfulness binnen de (psycho) oncologie. Else Bisseling, 16 mei 2014

Mindfulness binnen de (psycho) oncologie. Else Bisseling, 16 mei 2014 Mindfulness binnen de (psycho) oncologie Else Bisseling, 16 mei 2014 (Online) Mindfulness-Based Cognitieve Therapie voor kankerpatiënten. (Cost)effectiveness of Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT)

Nadere informatie

NAAR EEN VITALE ORGANISATIE MET MINDFULNESSTRAINING

NAAR EEN VITALE ORGANISATIE MET MINDFULNESSTRAINING NAAR EEN VITALE ORGANISATIE MET MINDFULNESSTRAINING Symposium In dialoog over vitaliteit Ziekenhuis Bernhoven Wibo Koole directeur CvM WAAROVER GAAT HET VANMIDDAG? Wat gaan we doen? Waarom vitaliteit/bevlogenheid

Nadere informatie

Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities

Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities Terugvalpreventie in MBCT Onderwijsnotities Sessie 6: Helder zien - De eerste signalen van depressie opmerken gewaarzijn van vroege waarschuwingssignalen, terugvalsignalen onder de microscoop leggen. Het

Nadere informatie

KENT U PSYCHOSOMATISCHE FYSIOTHERAPIE? Psychosomatische Fysiotherapie (PSF) is een 3-jarige specialisatie binnen de reguliere fysiotherapie.

KENT U PSYCHOSOMATISCHE FYSIOTHERAPIE? Psychosomatische Fysiotherapie (PSF) is een 3-jarige specialisatie binnen de reguliere fysiotherapie. KENT U PSYCHOSOMATISCHE FYSIOTHERAPIE? Psychosomatische Fysiotherapie (PSF) is een 3-jarige specialisatie binnen de reguliere fysiotherapie. De Psychosomatisch Fysiotherapeut heeft zich gespecialiseerd

Nadere informatie

DE MINDFUL BOX: 7 MINDFULNESS PRINCIPES VOOR OP HET WERK

DE MINDFUL BOX: 7 MINDFULNESS PRINCIPES VOOR OP HET WERK MINDFULNESS STUDIEDAG DE MINDFUL BOX: 7 MINDFULNESS PRINCIPES VOOR OP HET WERK THINKING AND ACTING OUT OF THE BOX - Donderdag 22 december 2011 - MINDFOCUS, Mindfulness en focus op het werk. 1 MINDFOCUS

Nadere informatie

Mindfulness. Ger Schurink. Een praktische training in het omgaan met gevoelens en gewoonten. Thema, uitgeverij van Schouten & Nelissen

Mindfulness. Ger Schurink. Een praktische training in het omgaan met gevoelens en gewoonten. Thema, uitgeverij van Schouten & Nelissen Mindfulness Een praktische training in het omgaan met gevoelens en gewoonten Ger Schurink Thema, uitgeverij van Schouten & Nelissen inleiding: gevoelens, gewoonten en mindfulness Wat is mindfulness? De

Nadere informatie

Training MBSR en MBCT

Training MBSR en MBCT Training MBSR en MBCT Mindfulness Based Stress Reduction (MBSR) en Mindfulness Based Cognitive Therapy (MBCT) Introductie De 8-weekse MBSR-training werd ruim 30 jaar geleden ontwikkeld in de algemene gezondheidszorg

Nadere informatie

Mindfulness en hoogsensitieve kinderen

Mindfulness en hoogsensitieve kinderen Mindfulness en hoogsensitieve kinderen ELS DIEPENDAELE VIA PROMESSA Mijn kind is hooggevoelig Kenmerken: Vragenlijst HSC Scale van M. Pluess, S. Walda, A. Bosman, E. Aron & A. Aron in nederlandstalige

Nadere informatie

Zelfmanagement bij kanker

Zelfmanagement bij kanker Zelfmanagement bij kanker Presentatie voor de Werkgroep Fysiotherapie & Oncologie Midden- Nederland 6 november 2012 Dr. Marije van der Lee Programma Wat doet het Helen Dowling Instituut (HDI)? Wat biedt

Nadere informatie

Disclosure belangen. (potentiële) belangenverstrengeling

Disclosure belangen. (potentiële) belangenverstrengeling Disclosure belangen (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

Grensoverschrijdend gedrag. Les 2: inleiding in de psychopathologie

Grensoverschrijdend gedrag. Les 2: inleiding in de psychopathologie Grensoverschrijdend gedrag Les 2: inleiding in de psychopathologie Programma Psychopathologie; wat is het? Algemene functionele psychopathologie DSM Psychopathologie = Een onderdeel van de psychiatrie

Nadere informatie

Compassie in je leven

Compassie in je leven FRITS KOSTER & ERIK VAN DEN BRINK Compassie in je leven Mindfulness verdiepen met heartfulness Boom Hulpboek Amsterdam MMXV 0 H. van den Brink en F. Koster 0 Uitgeverij Boom, Amsterdam Behoudens de in

Nadere informatie

Mindfulness en Samenleving

Mindfulness en Samenleving Mindfulness en Samenleving Joke Hellemans, Andragoloog, psychotherapeut Mindfulnesstrainer UvA-Virenze, Academisch behandelcentrum voor ouder en kind, Amsterdam 13 maart 2010 ALUMNI Dag Andragologie 1

Nadere informatie

MINDFUL EXPOSURE EN VERWERKING

MINDFUL EXPOSURE EN VERWERKING MINDFUL EXPOSURE EN VERWERKING (Handout in cursussen MBCT, Ger Schurink, 2009) Inleiding Bij veel emotionele problemen speelt het verleden een grote rol. De actuele situatie doet, automatisch en vaak onbewust,

Nadere informatie

Met meer veerkracht door de nacht

Met meer veerkracht door de nacht Met meer veerkracht door de nacht NVKVV Oostende 2009 Prof.Dr.C.De Valck Uhasselt & Worklifebalance www.worklifebalance.be christel.devalck@skynet.be Overzicht Wat is stress? Wat is burn-out? Hoe kan ik

Nadere informatie

Het aanpassingsproces na confrontatie met een hart- of vaataandoening

Het aanpassingsproces na confrontatie met een hart- of vaataandoening Auteur: Jos van Erp j.v.erp@hartstichting.nl Het aanpassingsproces na confrontatie met een hart- of vaataandoening Maakbaarheid en kwetsbaarheid Dood gaan we allemaal. Deze realiteit komt soms sterk naar

Nadere informatie

Mindfulness op het werk

Mindfulness op het werk Mindfulness op het werk Mindfulness op het werk Werken vanuit rust en aandacht Veel mensen ervaren hun werk als een plek waar nooit rust is, met een doorlopende activiteit aan lijstjes die af moeten, mensen

Nadere informatie

Congres. Mindfulness bij ouders, kinderen en jongeren. Inschrijven via: www. lannoocampus-academie.nl

Congres. Mindfulness bij ouders, kinderen en jongeren. Inschrijven via: www. lannoocampus-academie.nl Congres Met het nieuwe evidence based behandelprogramma Mindful parenting Mindfulness bij ouders, kinderen en jongeren In de GGZ, opvoedingsondersteuning, zwangerschapsbegeleiding en op school Mindfulness

Nadere informatie

MIDDELENMISBRUIK + angststoornissen depressie

MIDDELENMISBRUIK + angststoornissen depressie MIDDELENMISBRUIK + angststoornissen depressie Enkele cijfers 17,9 % van de patiënten met een angststoornis lijdt aan een alcoholverslaving 19,4% van de alcoholverslaafden heeft een angststoornis (Addiction

Nadere informatie

Interpersoonlijke psychotherapie

Interpersoonlijke psychotherapie Interpersoonlijke psychotherapie in een groep een behandelprotocol voor depressie Dina Snippe, Opleider-supervisor IPT en groepspsychotherapie Cora Versteeg, supervisor IPT en groepspsychotherapeut i.o.

Nadere informatie

Topsporters werken onder grote druk. In veel beroepen werken mensen onder grote druk, bijvoorbeeld docenten, advocaten, artsen en piloten.

Topsporters werken onder grote druk. In veel beroepen werken mensen onder grote druk, bijvoorbeeld docenten, advocaten, artsen en piloten. We lopen allemaal het risico er last van te krijgen: chronische stress, langdurige blootstelling aan een omgeving die meer van je vraagt dan je aan kunt. Wanneer de draaglast groter is dan de draagkracht.

Nadere informatie

Vermoeidheid bij MPD

Vermoeidheid bij MPD Vermoeidheid bij MPD Landelijke contactmiddag MPD Stichting, 10-10-2009 -van Wijlen Psycho-oncologisch therapeut Centrum Amarant Toon Hermans Huis Amersfoort Welke verschijnselen? Gevoelens van totale

Nadere informatie

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Omgaan met een sexprobleem.qxd 20-03-07 11:54 Pagina 5 Inhoud Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Waar hebben seksuele problemen mee te maken?

Nadere informatie

Borderline in het gezin. Koos Krook, sr. preventiefunctionaris GGZ Midden Brabant

Borderline in het gezin. Koos Krook, sr. preventiefunctionaris GGZ Midden Brabant Borderline in het gezin. Koos Krook, sr. preventiefunctionaris GGZ Midden Brabant Inleiding - Stellingen. - Ontstaan psychiatrische aandoeningen. - Wat zien naastbetrokkenen. - Invloed van borderline op

Nadere informatie