JAARGANG 21 NUMMER 3 JUNI 2014 MAGAZINE. Thema. Interactie. Big Data, Big City, Big Money Een pleidooi voor contacten Kleur bekennen in de zorg

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "JAARGANG 21 NUMMER 3 JUNI 2014 MAGAZINE. Thema. Interactie. Big Data, Big City, Big Money Een pleidooi voor contacten Kleur bekennen in de zorg"

Transcriptie

1 JAARGANG 21 NUMMER 3 JUNI 2014 MAGAZINE Thema Interactie Big Data, Big City, Big Money Een pleidooi voor contacten Kleur bekennen in de zorg

2 Inhoud 4 4 Lectori Salutem - De toegevoegde waarde van het fysieke kantoor 6 Column - Big Data, Big City, Big Money 8 De toekomst van het verleden 12 Kleur bekennen in de zorg Thema 16 Introductie thema - Interactie 18 Thema column - Vriendjespolitiek in het vastgoed 20 Biomimicry: Wetmatigheden binnen de ruimtelijke ordening 8 24 Pleidooi voor wisselende contacten 27 Huidige huurdersmarkt: huurders leiden, verhuurders lijden 32 Dé klant bestaat niet Where innovation starts - Hoe vernieuwend en denkend bent u? Hulp staat voor u klaar! 38 Crowdfunding en vastgoedontwikkeling 42 Kansrijk partnership tussen zorg en belegger 46 Het optimum uit de huisvesting halen of uit het potentieel van de medewerkers? 50 Eén jaar in de praktijk 52 Afstudeerder TU/e - De rol van sense of place bij winkel locatiekeuzes 56 SERVICE Actief 58 Afstudeerverslagen TU/e - REMD 60 Contact SERVICE Magazine

3 Kansrijk partnership tussen zorg en belegger De zorgsector bevindt zich qua vastgoed in een transitiefase. De (zorg) consumentenvraag verandert, risico s verschuiven, bondgenoten zijn verleden tijd en nieuwe spelers - in het bijzonder beleggers - doen hun intrede. Het vastgoedvraagstuk is voor veel bestuurders en toezichthouders in de zorg complex en onoverzichtelijk. De samenwerking tussen zorginstellingen en beleggers komt schoorvoetend op gang, ondanks de kansen voor beide partijen. Een nadere verkenning van dit kansrijke partnership is gewenst. ir. ing. Ron van Bloois Ron van Bloois werkt als projectmanager/adviseur bij HEVO binnen de zorgsector. Hij is bij HEVO tevens marktsegmentleider Financiers & Beleggers. Van Bloois doceert daarnaast ook aan de Amsterdam School of Real Estate over het onderwerp zorgvastgoedfondsen. De invoering van scheiden van wonen en zorg speelt in op de behoefte van consumenten om langer thuis te wonen, met zorg op afroep. Indien er behoefte is om meer beschermd en geclusterd te wonen, zullen kleinschalige woonvoorzieningen de voorkeur hebben van de consument. Indien de zorgbehoefte te zwaar is om zelfstandig te blijven wonen, zal er alsnog sprake zijn van een intramurale setting. Zorginstellingen bezitten over het algemeen veelal technisch en functioneel verouderd vastgoed - met een forse, resterende boekwaarde - dat moet worden aangepast aan de veranderende vraag. De vraag vanuit de zorg bestaat daarom uit herfinanciering van lopende contracten op bestaand vastgoed tot en met nieuwe arrangementen voor (sloop-) nieuwbouwprojecten. De huidige ontwikkelingen in de financiële wereld draaien de geldkraan alleen dichter. Zorginstellingen bezitten over het algemeen veelal technisch en functioneel verouderd vastgoed met een forse, resterende boekwaarde, dat moet worden aangepast aan de veranderende vraag." Marktcontext Richting 2040 zal de zorgsector qua omvang flink toenemen door de dubbele vergrijzing, verdubbeling van het aantal dementerenden en medisch-technologische ontwikkelingen. Ondanks deze groei kennen alle subsectoren in de zorg hun eigen uitdagingen, stellen Janssen & Van Bloois (2013). Binnen de curatieve markt (grofweg de eerstelijnsvoorzieningen, zelfstandige behandelcentra, kortdurende geestelijke gezondheidszorg en ziekenhuizen) dienen respectievelijk vooral kleinschalige voorzieningen dicht bij de consument te worden gerealiseerd en grootschalige renovaties te worden gepleegd. De care-instellingen (langdurige ouderenzorg, gehandicaptenzorg en geestelijke gezondheidszorg) staan als gevolg van de extramuralisering in de eerste plaats voor de uitdaging om hun bestaande portefeuille toekomstbestendig te maken, via transformatie en sloopnieuwbouw. De forse groei van het aantal 65-plussers leidt tot een extra behoefte aan geschikte woon(zorg)voorzieningen. Deze voorzieningen zien er alleen qua typologie anders uit dan de grootschalige verzorgings- en verpleeghuizen uit het verleden. Banken en corporaties De kapitaallasten (rente en afschrijvingskosten van investeringen in gebouwen en grond) werden in de tijd van het Bouwcollege en het bouwregime voor zorginstellingen gegarandeerd vergoed via nacalculatie, ongeacht de geleverde zorg. Zorginstellingen gingen automatisch naar de banken voor financieringsaanvragen. Het risicoprofiel was nihil om vastgoed op de balans te hebben. Er waren ook zorginstellingen die wooneenheden van corporaties huurden op basis van langjarige huurcontracten. De mogelijkheden voor aanvullende vastgoedfinanciering door banken is beperkt als gevolg van wetgeving (Basel III), de huidige leningenportefeuille en het toegenomen risicoprofiel van zorginstellingen. Daarnaast zijn de voorwaarden voor financiering minder aantrekkelijk geworden gezien de inbreng van meer eigen vermogen, kortere leningen en hogere rentepercentages. 42

4 De verhuurders heffing die aan corporaties is opgelegd, zorgt er voor dat corporaties de financiering van zorgvastgoed ook niet vanzelfsprekend op zich zullen nemen. Vastgoed; een netelige kwestie Zorgbestuurders en toezichthouders worden geconfronteerd met bovenstaande marktontwikkelingen en proberen hun organisatie richting te geven in dit veranderingsproces. Op dit moment is de zorg voor adequaat vastgoed een netelige kwestie. Vastgoed is een onderscheidende asset geworden in een concurrerende markt waarbij de cliënt keuzevrijheid heeft. Hiermee is vastgoed een kernactiviteit geworden van de zorg- en dienstverlener. Echter, het bekostigen, realiseren en exploiteren van huisvesting kan anno 2014 alleen in samenwerking met derden worden gedaan (Janssen & Van Bloois, 2013). De risico s die kleven aan zelf vastgoed in eigendom hebben, zijn veel groter geworden door de prestatiebekostiging, het bijbehorende leegstandvraagstuk en de wensen van een veranderende doelgroep. Toezicht houders stellen zich steeds vaker de vraag of de zorg instelling zelf de verantwoordelijkheid kan dragen voor haar vastgoed, zowel vanuit organisatorisch, bestuurlijk als strategisch oogpunt. Bestuurders hebben te maken met bestaand, verouderd vastgoed en verkennen de mogelijk heden van nieuwbouwtrajecten, maar merken dat banken en corporaties voorzichtiger zijn geworden. Dit betekent dat er nieuwe financiële aanbieders nodig zijn om voldoende geld beschikbaar te stellen voor de vastgoedopgave in de zorg. Zorgvastgoedfonds als volwaardig alternatief Als alternatief voor de traditionele bancaire financiering hebben Diepstraten & Schweitzer (2012) drie alternatieve financieringsvormen beschreven. Het eerste alternatief zijn de social impact bonds. Dit is een vorm van vreemd vermogen waarbij het rendement afhankelijk is van de realisatie van een vooraf gesteld maatschappelijk doel. Als tweede alternatief hebben zorginstelling de mogelijkheid om via Alternext over te gaan tot uitgifte van obligaties of aandelen. Beide alternatieven zijn slechts aanvullend op bancair krediet. Daarbij kunnen in het huurcontract passende afspraken worden gemaakt over de samenwerking, demarcatie van kosten, zeggenschap, verantwoordelijkheden en de exit-mogelijkheden voor beide partijen. In het buitenland is al bewezen dat een fonds een volwaardig alternatief kan zijn ten opzichte van bancaire financiering. In de VS bestaan de beursgenoteerde vastgoedfondsen zoals Health Care REIT (NYSE en lid S&P 500) en in België opereert het vastgoedfonds Cofinimmo (Euronext: COFB en BEL20-index). Laatstgenoemde heeft haar vleugels ook voorzichtig in Nederland uitgeslagen. Als Nederlandse spelers kennen we onder meer Syntrus Achmea, Bouwinvest en AMVEST. Een nieuwe speler in het zorgvastgoed is het institutionele Apollo Zorgvastgoedfonds. Dit fonds is uniek door de focus op cure (van 1 e lijn tot en met zelfstandige behandelcentra) en care (met focus op zware, intramurale zorg). Vastgoed is een onderscheidende asset geworden in een concurrerende markt waarbij de cliënt keuzevrijheid heeft." Zorg als diversificator Het is van belang om te begrijpen waarom beleggers geïnteresseerd zijn in zorgvastgoed. Bekijken we het vanuit een negatieve benadering, dan zoeken beleggers noodgedwongen een nieuwe beleggingscategorie buiten de segmenten waar zij traditioneel in beleggen: vrije sector woningen, winkels, kantoren en industrieel vastgoed. De prestaties van deze vastgoedportefeuilles staan zwaar onder druk en daarom is een alternatief gewenst. Vanuit een positieve invalshoek zien beleggers de zorgsector als een groeimarkt. Daarnaast blijkt zorgvastgoed een diversificator te zijn binnen een gemengde vastgoedportefeuille, omdat de rendementen weinig correleren met die van andere vastgoedbeleggingen (zie tabel 1). Hiervoor moeten beleggers zich wel focussen op zware zorgsegmenten (healthcare), want levensloopbestendige woningen - senior housing - hebben juist een hoge correlatie met de bestaande segmenten. De lage correlatie van zware zorg is relatief eenvoudig te verklaren, omdat de zware zorg een noodzakelijk karakter heeft en ongevoelig is voor zaken als koopkracht en consumentenvertrouwen. De zorgsector is ook aantrekkelijk voor een belegger vanwege de lange-termijn-huurcontracten, waaruit een stabiele kasstroom komt (al staat dit wel onder druk). Ten slotte vinden beleggers de zorgsector aantrekkelijk vanuit imago-optiek. Sociale betrokkenheid speelt bij diverse beleggers een rol. Het derde en enige volwaardige alternatief voor bancaire financiering en de corporatie is een langjarige samenwerking met een zorgvastgoedfonds (verder fonds). De zorginstelling huurt in dit geval het vastgoed van het fonds. Het kapitaal van het fonds wordt verschaft door particuliere of institutionele beleggers (bijvoorbeeld verzekeraars en pensioenfondsen). Het fonds wordt professioneel beheerd door een asset/fondsmanager en de kapitaalverschaffer wordt periodiek geïnformeerd over de status, performance en mutaties. Afhankelijk van het fonds en de wensen, kan de zorginstelling ook zelf participeren in het fonds. De zorginstelling loopt bij een fonds geen financieringsrisico, is in staat om flexibiliteit op te bouwen in haar vastgoedportefeuille, houdt meer liquide middelen over om aan primaire zorgtaken te besteden en bepaalde kosten (het buitenonderhoud voorop) worden gedragen door de verhuurder. Industrial 1.00 Industrial Office Retail Senior Housing Healthcare Office Retail Senior Housing Healthcare TABEL 1 Correlaties tussen rendementen ( ) van verschillende beleggingscategorieën Bron: NCREIF, AXA Real Estate Research SERVICE MAGAZINE JUNI

5 Beleggingsbeleid is leidend In het beleggingsbeleid staat gedefinieerd welke kaders annex focus de belegger heeft aangebracht. Vaak is dit ook een belangrijk contract document tussen de kapitaalverschaffer en de asset/fondsmanager. Het beleggingsbeleid schrijft onder meer voor in welke zorgsegmenten men wil beleggen (cure/care/subsegmenten), tegen welke rendementen (BAR/IRR), welke voorwaarden men stelt aan de huurder (toegelaten of niet/track record), lengte en type huurcontract, beleggingsomvang, geografische voorkeur en alternatieve aanwendbaarheid. De particuliere en institutionele beleggers verschillen qua beleggingsbeleid op een aantal punten van elkaar. Institutionele beleggers onderscheiden zich over het algemeen door een fondsomvang groter dan 100 miljoen euro aan Assets under Management en richten zich vanwege het beheer op beleggingsobjecten groter dan 5 miljoen euro stichtingskosten. Zij prefereren langlopende huurcontracten (>15 jaar) en realistische rendementen (range tussen 5,5-7 procent bruto aanvangsrendement). Qua geografie heeft men een sterke voorkeur voor het Randstedelijk gebied en dient de zorgexploitant een evident trackrecord te hebben. Tot op heden hebben deze partijen veelal levensloopbestendige woningen opgenomen in de portefeuille, vanwege de alternatieve aanwendbaarheid. Bestuurders en toezichthouders zijn er nog steeds van overtuigd dat vastgoed in eigendom moet zijn om kwalitatief hoogwaardige zorg te kunnen leveren en strategisch te kunnen opereren." Particuliere beleggers zijn doorgaans vermogende personen die met hun eigen vermogen in groepsvorm beleggen in projectmatige initiatieven. Over het algemeen worden particuliere beleggers gekenmerkt door projecten met relatief korte looptijden (5 tot 10 jaar) en beperkte omvang (kleiner dan 5 miljoen euro stichtingskosten). Qua segment wordt er veel gedaan in de particuliere ouderenzorg en kent men een iets hoger risico-rendementsprofiel. Tweezijdige onbekendheid en weerstand In tegenstelling tot België, Frankrijk en Duitsland is er in Nederland tussen zorginstellingen en beleggers onnodig veel weerstand en onbegrip. De tweezijdige onbekendheid speelt hierbij een grote rol. Vanuit de zorgsector worden beleggers nog steeds gezien als het laatste loket en koestert men een veelal negatief, winst en rendement gedreven beeld. Bestuurders en toezichthouders zijn er nog steeds van overtuigd dat vastgoed in eigendom moet zijn om kwalitatief hoogwaardige zorg te kunnen leveren en strategisch te kunnen opereren. De bancaire oplossing uit het verleden heeft meestal hun voorkeur. Beleggers eisen van zorginstellingen scherpe business cases, die gebaseerd zijn op een efficiënte zorg- en vastgoedexploitatie en een grondige markt- en concurrentie analyse. Deze basisinformatie, die essentieel is voor beleggers, ontbreekt nog wel eens bij een (ver)nieuwbouw initiatief, net zoals een gedegen risicoanalyse. Daarnaast moet er vertrouwen zijn in een overheid met een duidelijke koers. Samenwerking biedt toekomstperspectief De grootste uitdagingen bij de zorginstellingen bevinden zich in de bestaande vastgoedportefeuilles, het eigen apparaat en bijbehorende werkwijze. Het is zaak dat zorginstellingen vanuit een strategisch vastgoedbeleid geleidelijk gaan transformeren, zowel op object- als organisatieniveau. Er liggen in samenwerking met beleggers namelijk ook mogelijkheden om geld te verdienen met het slim exploiteren van vastgoed, via strategisch onderhoud en beheer. Dit impliceert wel dat zorginstellingen hun eigen facility- en vastgoedapparaat zullen moeten aanpassen richting een hybride model. Beleggers zullen moeten beseffen dat zij hun scope moeten verbreden, zowel qua regionale benadering, type zorgaanbieders als zorgsegmenten. Middels kennis van de zorgsector moeten assetmanagers in staat zijn om hun kapitaalverschaffers te voeden met bewijzen. Alternatieve aanwending van vastgoed mag daarbij geen prominente rol spelen, aangezien dit een theoretisch model is. Wellicht zijn er andere zekerheden in te bouwen tussen de zorg en belegger. Daarnaast moeten beleggers zich medeverantwoor delijk voelen om in samenwerking met zorginstellingen en haar bestaande stakeholders (banken en/of corporaties, gemeenten) een oplossing te vinden voor het bestaande vastgoed. Dit is namelijk voor de gehele samenleving van belang teneinde een gezonde zorg(vastgoed)sector te krijgen en te behouden. In de markt ligt vanwege het scheiden van wonen en zorg de grootste uitdaging in de nieuwe product-marktcombinatie van kleinschalige, geclusterde woonvoorzieningen met zorg op afroep (ZZP 1-4) in het lage- en middenhuursegment. Hier gelden individuele huurcontracten, leveren zorginstellingen uitsluitend zorg en kunnen/willen corporaties geen opstaleigenaar zijn. Pakt de belegger dit op en onder welke voorwaarden? Samenwerking zal het toverwoord zijn! Bronvermelding Diepstraten & Schweitzer (2012) Alternatieve kapitaalstructuren in de zorg. Headline, nummer 129, oktober Janssen & Van Bloois (2013) Het moet slimmer. Lucide, Q Het ontbreekt beleggers aan inhoudelijke kennis over de zorgsector en haar specifieke doelgroepen. Hierdoor is de kans groot dat zij de risico s verkeerd inschatten. 44

het moet slimmer essay

het moet slimmer essay het moet slimmer Het vastgoedvraagstuk is voor veel bestuurders en toezichthouders complex en onoverzichtelijk. Nieuwe partijen zoals vastgoedbeleggers kunnen hier mogelijk een rol in spelen. Maar beleggers

Nadere informatie

STRATEGISCH VASTGOEDBELEID

STRATEGISCH VASTGOEDBELEID STRATEGISCH VASTGOEDBELEID Felix van Baal o Sectordirecteur Gezondheidszorg & Wonen HEVO Achtergrond Felix kent de zorgsector van binnen uit, mede vanuit zijn positie als algemeen directeur huisvesting

Nadere informatie

Uw vragen? Betrokken bij ver-/nieuwbouw initiatief (of wens) Bank/corporatie no-go Project tot (voorlopige) stilstand. Geen (bouw)productie

Uw vragen? Betrokken bij ver-/nieuwbouw initiatief (of wens) Bank/corporatie no-go Project tot (voorlopige) stilstand. Geen (bouw)productie Uw vragen? Betrokken bij ver-/nieuwbouw initiatief (of wens) Bank/corporatie no-go Project tot (voorlopige) stilstand Geen (bouw)productie Positieve invloed in de keten t.o.v. beslisser zorg? Wij geloven

Nadere informatie

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG PIM DIEPSTRATEN Doorn, 1 december 2015 AGENDA 1 Financieringsstrategie zorginstelling 2 Huidige financiers en het WFZ 3 Perspectief investeerder op de zorgmarkt 4 Alternatieve

Nadere informatie

Vastgoed en zorg. Syllabus. Een inspirerende bundeling van theorie en praktijk, tips en ervaringen, kansen en bedreigingen.

Vastgoed en zorg. Syllabus. Een inspirerende bundeling van theorie en praktijk, tips en ervaringen, kansen en bedreigingen. Syllabus Vastgoed en zorg Een inspirerende bundeling van theorie en praktijk, tips en ervaringen, kansen en bedreigingen. Inclusief artikelen over strategisch vastgoedbeleid in de zorg, investeren in zorgvastgoed

Nadere informatie

Vastgoed en vastgoedfinancieringen

Vastgoed en vastgoedfinancieringen Vastgoed en vastgoedfinancieringen Dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen Syntrus Achmea Real Estate & Finance is dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen. Dankzij onze unieke

Nadere informatie

Vastgoed en vastgoedfinancieringen

Vastgoed en vastgoedfinancieringen Vastgoed en vastgoedfinancieringen Dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen is dé strategisch vastgoedpartner voor pensioenfondsen. Dankzij onze unieke combinatie van pensioenexpertise en vastgoedexpertise

Nadere informatie

Wie is de baas over het zorgvastgoed anno 2015? Evolutieleer uit het buitenland, wijzigende kaders in Nederland

Wie is de baas over het zorgvastgoed anno 2015? Evolutieleer uit het buitenland, wijzigende kaders in Nederland Wie is de baas over het zorgvastgoed anno 2015? Evolutieleer uit het buitenland, wijzigende kaders in Nederland 10 april 2015 Duo-presentatie Ingrediënten keynote De zorg is in transitie - vastgoedfinanciering

Nadere informatie

De uitdagingen rondom zorgvastgoed. Bestuursvergadering 14 juni 2012 (inclusief aanvullingen)

De uitdagingen rondom zorgvastgoed. Bestuursvergadering 14 juni 2012 (inclusief aanvullingen) De uitdagingen rondom zorgvastgoed Bestuursvergadering 14 juni 2012 (inclusief aanvullingen) De elementen van de uitdaging Bekostiging: Normatieve huisverstingscomponent Scheiden wonen en zorg Strategie:

Nadere informatie

Wim Wensing. Corporatie Congres - USP 16 mei 2013

Wim Wensing. Corporatie Congres - USP 16 mei 2013 Wim Wensing Corporatie Congres - USP 16 mei 2013 AMVEST: AANDEELHOUDERS, STRUCTUUR EN KLANTEN Aandeelhouders (PfZW en AEGON) Amvest Amvest Development 800 woningen in ontwikkeling (stand 31-12-2012) Development

Nadere informatie

Vastgoed, de starter of de stopper van uw onderneming?

Vastgoed, de starter of de stopper van uw onderneming? Vastgoed, de starter of de stopper van uw onderneming? Inhoud Introductie Huidige situatie zorgvastgoed ontwikkeling Welke punten verdienen de aandacht bij het ontwikkelen van zorgvastgoed? Huren of vastgoed

Nadere informatie

De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW. Bram Baselmans senior adviseur

De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW. Bram Baselmans senior adviseur De NHC s en Woningcorporaties De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW Bram Baselmans senior adviseur Bram Baselmans Bouwkunde TU Eindhoven Vastgoedmanagement AAG vanaf 2002 Financiële vraagstukken

Nadere informatie

Toekomstperspectief Zorgmarkt. Piet Eichholtz

Toekomstperspectief Zorgmarkt. Piet Eichholtz Toekomstperspectief Zorgmarkt Piet Eichholtz Amsterdam, 6 februari 2013 Bancair krediet blijft mogelijk, alleen met goed businessplan en sterke financiële uitgangspositie Lot Rode Kruis Ziekenhuis in handen

Nadere informatie

Institutioneel Zorgvastgoed: het ontstaan van een nieuwe markt

Institutioneel Zorgvastgoed: het ontstaan van een nieuwe markt Institutioneel Zorgvastgoed: het ontstaan van een nieuwe markt Auteur 1 Michel van Oostvoorn Met reden staat de zorg in de belangstelling. Door de vergrijzing en medische innovatie zal de vraag naar zorg,

Nadere informatie

CBRE HEaltHCaRE Taking Care of your real estate

CBRE HEaltHCaRE Taking Care of your real estate CBRE Healthcare Taking Care of your Real Estate Met onze kennis en ervaring in zowel de zorg- als de vastgoedsector slaan wij dagelijks bruggen tussen beide werelden. Wij bieden u een onderbouwd advies

Nadere informatie

Nieuwe partnerships voor woonzorg concepten

Nieuwe partnerships voor woonzorg concepten Nieuwe partnerships voor woonzorg concepten Daan Tettero Concept Ontwikkelaar Zorgvastgoed Syntrus Achmea Real Estate & Finance 1 Agenda Waarom wonen en zorg? Over ons Van Bernardus naar De Makroon Demografie

Nadere informatie

Financiering van zorgvastgoed

Financiering van zorgvastgoed Financiering van zorgvastgoed Hoe en wanneer kunt u aannemers en banken het best in uw bouwplannen betrekken om uw financieringsaanvraag te laten slagen? Hevo Kennisevent 19 april 2012 Financiering in

Nadere informatie

Financiering van maatschappelijk vastgoed

Financiering van maatschappelijk vastgoed van maatschappelijk vastgoed Naar nieuwe vormen van financiering? Arie van Oord KMVG Congres, 19 april 2011 BNG en maatschappelijk vastgoed Klantgroepen Gemeenten Woningcorporaties Zorginstellingen Onderwijsinstellingen

Nadere informatie

Investeren in de zorg

Investeren in de zorg strikt persoonlijk / vertrouwelijk Investeren in de zorg Zorgobligaties 6 november 2012 JBR Corporate Finance bv Dit rapport is auteursrechtelijk beschermd door JBR Corporate Finance bv en gepubliceerd

Nadere informatie

Financieren in de zorgmarkt

Financieren in de zorgmarkt Presentatie Arie van Oord Business Manager Wonen, Zorg & Onderwijs Platform Economie & Ruimte op 8 juli 2015 BouwCampus: Van der Burghweg 1 te Delft Agenda Kredietportefeuille BNG Bank Bancaire kredietverstrekking

Nadere informatie

Zorgvastgoed groeit uit de kinderschoenen

Zorgvastgoed groeit uit de kinderschoenen TRANSACTIEVOLUMES EN AANVANGS RENDEMENTEN IN DE NEDERLANDSE ZORGVASTGOEDMARKT Zorgvastgoed groeit uit de kinderschoenen JANUARI 2016 Inhoud VOORAF 04 TRENDS EN ONTWIKKELINGEN 06 BELEGGINGSVOLUME IN DE

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN -

-PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN - -PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN - In de zorgsector zijn de afgelopen jaren fundamentele veranderingen doorgevoerd. Hierdoor lag bij zorginstellingen de

Nadere informatie

Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap. Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012

Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap. Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012 Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012 Agenda Perspectief zorgsector Het nieuwe zorglandschap Bancaire kredietverstrekking

Nadere informatie

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief drs. ing. Bert Krikke Conferentie Scheiden van Wonen en Zorg in een vergrijzende samenleving Delft, 12 juni 2012 Introductie Strategie, advies,

Nadere informatie

Asset management Business case: Ipse de Bruggen Roeland Brouns Ipse de Bruggen Bastiaan Roon - Fakton. 22 maart 2012

Asset management Business case: Ipse de Bruggen Roeland Brouns Ipse de Bruggen Bastiaan Roon - Fakton. 22 maart 2012 Asset management Business case: Ipse de Bruggen Roeland Brouns Ipse de Bruggen Bastiaan Roon - Fakton 22 maart 2012 Inhoud Inleiding Ipse de Bruggen en Fakton De noodzaak van professioneel assetmanagement

Nadere informatie

ZORG VOOR MAATSCHAPPELIJK VASTGOED. Professioneel beheer voor beter rendement

ZORG VOOR MAATSCHAPPELIJK VASTGOED. Professioneel beheer voor beter rendement ZORG VOOR MAATSCHAPPELIJK VASTGOED Professioneel beheer voor beter rendement Een veranderende financiële omgeving vraagt om ander vastgoedbeheer Het onderwijsvastgoed, het zorgvastgoed, het gemeentelijk

Nadere informatie

De zorgvastgoedcoöperatie in de care sector

De zorgvastgoedcoöperatie in de care sector De zorgvastgoedcoöperatie in de care sector MRE afstudeeronderzoek over De zorgvastgoedcoöperatie Een dochter voor vele moeders René Middelkoop Directeur Onderzoeker Zorgvastgoedcoöperatie care sector

Nadere informatie

Banken zijn terughoudend en strikt in de voorwaarden ALTERNATIEVE KAPITAALSTRUCTUREN IN DE ZORG

Banken zijn terughoudend en strikt in de voorwaarden ALTERNATIEVE KAPITAALSTRUCTUREN IN DE ZORG Banken zijn terughoudend en strikt in de voorwaarden ALTERNATIEVE KAPITAALSTRUCTUREN IN DE ZORG De zorgsector is onderhevig aan een aantal cruciale veranderingen, in essentie komt het erop neer dat verantwoordelijkheden

Nadere informatie

De toekomstbestendigheid van de vastgoedallocatie in de portefeuille IVBN / VBA / IPD vastgoedcongres, 1 oktober 2013, Nyenrode

De toekomstbestendigheid van de vastgoedallocatie in de portefeuille IVBN / VBA / IPD vastgoedcongres, 1 oktober 2013, Nyenrode De toekomstbestendigheid van de vastgoedallocatie in de portefeuille IVBN / VBA / IPD vastgoedcongres, 1 oktober 2013, Nyenrode Drs. ing. Norbert Bol Drs. Tjeerd Tromp Agenda 2 Introductie onderzoek Norbert

Nadere informatie

Strategie & omgeving. Bram Baselmans Brenda Meusen-den Ouden

Strategie & omgeving. Bram Baselmans Brenda Meusen-den Ouden IVVU: Leergang innoveren locaties intramurale zorg Strategie & omgeving Bram Baselmans Brenda Meusen-den Ouden Programma leergang Blok 1: Strategie & omgeving Blok 2: Zorg & bedrijfsvoering Blok 3: Wonen

Nadere informatie

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven!

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Postbus 711 3900 AS Veenendaal Kerkewijk 26 3901 EG Veendaal (T) 0318-55 19 60 (F) 0318-55 19 61 (M) info@ingeniousvastgoed.nl (I) www.ingeniousvastgoed.nl Haar

Nadere informatie

Bank minder belangrijk als financieringsbron

Bank minder belangrijk als financieringsbron Voor de financiering van het vastgoed moet de zorg de afhankelijkheid van banken verminderen, bepleit Piet Eichholtz, hoogleraar vastgoedfinanciering in Maastricht en adviseur op het gebied van zorgvastgoed.

Nadere informatie

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 9 Beleggersmarkt 2011 9.1 Veranderend investeringsgedrag: vastgoed met weinig risico Klik hier direct door naar regionale ontwikkelingen > Veranderend investeringsgedrag:

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. VastNed Retail nv is een Nederlands vastgoedbeleggingsfonds dat met gelden

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014. - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering -

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014. - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering - -PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014 - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering - De recente faillissementen in de zorg tonen aan dat de risico's voor banken zijn toegenomen. Banken hebben

Nadere informatie

JAARGANG 21 NUMMER 2 MAART 2014 MAGAZINE. Thema Tijdelijke toekomst

JAARGANG 21 NUMMER 2 MAART 2014 MAGAZINE. Thema Tijdelijke toekomst JAARGANG 21 NUMMER 2 MAART 2014 MAGAZINE Thema Tijdelijke toekomst Sharing economy verovert vastgoed Interview met Bianca Seekles Nieuwe leaseaccounting: klaar voor de toekomst? Inhoud 6 4 Lectori Salutem

Nadere informatie

Een gemengd woningfonds

Een gemengd woningfonds Een gemengd woningfonds Cathelijne van den Berg 1/43 Inhoudsopgave Introductie Opzet onderzoek Literatuurstudie Onderzoeksresultaten Conclusie & aanbevelingen 2/43 Introductie Housing Woningcorporaties

Nadere informatie

SCHEIDEN WONEN & ZORG: TOOL RISICOBEHEERSING

SCHEIDEN WONEN & ZORG: TOOL RISICOBEHEERSING SCHEIDEN WONEN & ZORG: TOOL RISICOBEHEERSING Corporaties waren vroeger verzot op hun zorgvastgoed. Een stabiele huurder, stevige inkomsten en een langjarig contract. Geen omkijken naar. Hoe anders is het

Nadere informatie

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 -

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 - Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 - Dit onderzoek kan worden overgenomen met bronvermelding. Toezending Utrecht, maart 2016 Agenda Managementsamenvatting Generieke resultaten Sectorresultaten:

Nadere informatie

Institutionele beleggers verwachten meer te beleggen in vastgoed

Institutionele beleggers verwachten meer te beleggen in vastgoed Publicatiedatum CBS-website Centraal Bureau voor de Statistiek 18 januari 25 Institutionele beleggers verwachten meer te beleggen in vastgoed Drs. J.L. Gebraad Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen,

Nadere informatie

MKBi-Groeifonds Obligaties

MKBi-Groeifonds Obligaties MKBi-Groeifonds Obligaties Brede kennis en ervaring in zowel de financiële wereld als het ondernemerschap is de basis van het MKBi Groeifonds Geef het mkb de juiste impuls met het MKBi Groeifonds! Meer

Nadere informatie

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Vastgoed financieren In een commerciële omgeving Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Welkom in de commerciële bancaire wereld Businessplannen Bancaire normen Business plan Focus aanbrengen

Nadere informatie

MRE Montirius Real Estate BV

MRE Montirius Real Estate BV Rentebetaling per maand Couponrente 8% per jaar MRE Montirius Real Estate BV Woning Obligatie I Investeren in Nederlands vastgoed in de Randstad Montirius Real Estate BV speelt in op de kansen in de huidige

Nadere informatie

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Strategie, investeringen, plannen en praktijk Wie zijn de grote spelers? Waar zijn ze actief? Wat is de omvang en samenstelling van hun portefeuille? Wat is hun strategie?

Nadere informatie

8 april 2015. Pagina 1 van 5

8 april 2015. Pagina 1 van 5 8 april 2015. Pagina 1 van 5 Secerno Health Care Real Estate Fund. De nieuwe Wet Maatschappelijke Ondersteuning is per 1 januari 2015 in werking getreden. Met deze wetgeving wordt beoogd de zorgbehoevende

Nadere informatie

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014

Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Monitor zorgvastgoedbeleggers 2014 Strategie, investeringen, plannen en praktijk Wie zijn de grote spelers? Waar zijn ze actief? Wat is de omvang en samenstelling van hun portefeuille? Wat is hun strategie?

Nadere informatie

Residential Agency Property & Facility Management Quares Real Estate Investment Management. Finance Avenue 23/10/2010

Residential Agency Property & Facility Management Quares Real Estate Investment Management. Finance Avenue 23/10/2010 New Deal in Vastgoedbeleggingen Quares Finance Avenue 23/10/2010 Quares Group Residential Agency Quares Group Quality in Real Estate Services Opgericht in 2006, uit 2 reeds bestaande bedrijven 3 divisies

Nadere informatie

Doet scheiden lijden?

Doet scheiden lijden? Doet scheiden lijden? Extramuralisering na Zorgakkoord en Kamerbrief Jasper Klapwijk Strateeg Espria Woonzorg Nederland Apeldoorn, 30 mei 2013 Extramuralisering voor zorgaanbieders Waar staan we? Zorgakkoord

Nadere informatie

Ingrid Daerden, Investor relations. Moneytalk event, 28 oktober 2010

Ingrid Daerden, Investor relations. Moneytalk event, 28 oktober 2010 Ingrid Daerden, Investor relations 1 Moneytalk event, 28 oktober 2010 Wat is een vastgoedbevak? BEleggingsvennootschap met VAst KApitaal die uitsluitend belegt in vastgoed Onder controle van de Commissie

Nadere informatie

INTEGRALE MEERJARENRAMING

INTEGRALE MEERJARENRAMING INTEGRALE MEERJARENRAMING Financiering en borging zeker stellen Op lange termijn in control bestaand vastgoed Beoordeling rendement investeringen Ambities ook in de toekomst realiseren Uw ambities vragen

Nadere informatie

Van A-locatie. tot Zorgvastgoed

Van A-locatie. tot Zorgvastgoed Van A-locatie tot Zorgvastgoed hjgrontmij Capital Consultants B.V. 4 Van A-locatie naar Zorgvastgoed Voor u! Net als de pensioensector kent de vastgoedwereld veel technisch - en vaak onnavolgbaar - vakjargon.

Nadere informatie

QUARES STUDENT HOUSING BELEGGEN IN VASTGOED VOOR STUDENTENHUISVESTING. INFOSESSIE 10 November 2015 FINANCE AVENUE 14 November 2015

QUARES STUDENT HOUSING BELEGGEN IN VASTGOED VOOR STUDENTENHUISVESTING. INFOSESSIE 10 November 2015 FINANCE AVENUE 14 November 2015 QUARES STUDENT HOUSING BELEGGEN IN VASTGOED VOOR STUDENTENHUISVESTING INFOSESSIE 10 November 2015 FINANCE AVENUE 14 November 2015 INHOUD 1. Quares: Uw partner in vastgoed 2. Markt van studentenhuisvesting

Nadere informatie

Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg

Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg Door de komst van de Wmo zijn de gemeenten verantwoordelijk geworden voor de ondersteuning van extramurale cliënten en voor de zorg voor lichte verblijfscliënten.

Nadere informatie

Verder gaan voor je klanten Dat is Syntrus Achmea

Verder gaan voor je klanten Dat is Syntrus Achmea Verder gaan... Verder gaan voor je klanten Dat is Syntrus Achmea Verder gaan is verrassen met oplossingen en adviezen die uw verwachtingen overtreffen. Ons vakmanschap en ondernemerschap inzetten om alle

Nadere informatie

Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies

Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies drs. Roel van der Sar RC RV Manager Corporate Finance Debt Advisory Introductie drs. Roel van der Sar RC RV Senior Manager

Nadere informatie

EUROPESE ZORGVASTGOED MARKT Strategie en haalbaarheid zorgvastgoedfonds

EUROPESE ZORGVASTGOED MARKT Strategie en haalbaarheid zorgvastgoedfonds EUROPESE ZORGVASTGOED MARKT Strategie en haalbaarheid zorgvastgoedfonds 4 juni 2008 Ingrid Hulshoff Portfolio Manager Healthcare ING Real Estate Investment Management 1. AGENDA EN INTRODUCTIE 1. AGENDA

Nadere informatie

Duurzaam Vermogensbeheer

Duurzaam Vermogensbeheer Duurzaam Vermogensbeheer Een keuzeafweging Keuze maken, afwegingscriteria Wat zijn de mogelijke afwegingscriteria bij het maken van een keuze uit de mogelijke oplossingen binnen het beleggingsbeleid. Versie:2001-11-02

Nadere informatie

. i: Vastgoed Belang vereniging van particuliere be leggers i n vastgoed

. i: Vastgoed Belang vereniging van particuliere be leggers i n vastgoed Nummer 2 Junl2o12 10 jaargang. i: Vastgoed Belang vereniging van particuliere be leggers i n vastgoed "~ ~ s "-i '/.:tin 1/ ol ih r:th.,.,,t t- 1n IA~ ttr'-' In deze uitgave: Een uitdaging voor Jan Kamminga

Nadere informatie

BOUWFONDS OFFICE VALUE FUND NV. 2 e EMISSIE

BOUWFONDS OFFICE VALUE FUND NV. 2 e EMISSIE BOUWFONDS OFFICE VALUE FUND NV 2 e EMISSIE Bouwfonds Vastgoedfondsen Beheer BV biedt beleggers de mogelijkheid om certificaten van aandelen te verwerven in Bouwfonds Office Value Fund NV. Waarom Bouwfonds

Nadere informatie

AFM checklist beleggen in vastgoed

AFM checklist beleggen in vastgoed AFM checklist beleggen in vastgoed Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 - De belegging... 3 Is er een prospectus en/of financiële bijsluiter beschikbaar voor deze belegging?... 3 Valt de belegging onder het toezicht

Nadere informatie

Zorgvastgoed. Verwachte groei op de korte en lange termijn. Matthieu Zuidema, Programmaleider Vastgoed EIB. Zorgvastgoed Delft, 8 juli 2015 1

Zorgvastgoed. Verwachte groei op de korte en lange termijn. Matthieu Zuidema, Programmaleider Vastgoed EIB. Zorgvastgoed Delft, 8 juli 2015 1 Zorgvastgoed Verwachte groei op de korte en lange termijn Matthieu Zuidema, Programmaleider Vastgoed EIB Zorgvastgoed Delft, 8 juli 2015 1 Zorgvastgoed Agenda Wat is het perspectief? Wat is de positie

Nadere informatie

Hoe beschermt u uw vermogen?

Hoe beschermt u uw vermogen? Hoe beschermt u uw vermogen? Vastgoedinvesteringen 22 oktober 2011 Niet-beursgenoteerde investeringsopportuniteiten in vastgoed Beperkte risico s Aantrekkelijk rendement Inflatiegebonden rendement Historisch

Nadere informatie

Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed

Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische Statistieken en Publicaties 3 november 24 Gemengde verwachtingen institutionele beleggers over vastgoed Drs. J.L. Gebraad De Stichting Leerstoel

Nadere informatie

Zorgvastgoed internationaal volwassen beleggingsmarkt

Zorgvastgoed internationaal volwassen beleggingsmarkt II Waardering en financiering van Zorgvastgoed Zorgvastgoed internationaal volwassen beleggingsmarkt Internationale voorland inspiratiebron zorgorganisaties en beleggers Joost de Baaij Historisch gezien

Nadere informatie

dr. ir. Hans Hoek C3 adviseurs en managers

dr. ir. Hans Hoek C3 adviseurs en managers dr. ir. Hans Hoek C3 adviseurs en managers Nee Zelfde governance spelregels en verdeling verantwoordelijkheden Vastgoed is onderdeel totale bestuur, toezicht en verantwoording Ja Vastgoed is geen core

Nadere informatie

De internationale vastgoedmarkt

De internationale vastgoedmarkt De internationale vastgoedmarkt Auteur(s): Eichholtz, P.M.A. (auteur) Graaf, N. de (auteur) De auteurs zijn werkzaam bij Global Property Research te Maastricht. Eichholtz is daarnaast verbonden aan de

Nadere informatie

Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt

Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt FEBRUARI 2016 www.dmfco.nl Met de toenemende beleggingen van Nederlandse pensioenfondsen in Nederlandse hypotheken kent de hypotheekmarkt nu drie

Nadere informatie

Bijzonder Beheer Rabobank Groep (BBR) Presentatie NVTZ

Bijzonder Beheer Rabobank Groep (BBR) Presentatie NVTZ (BBR) Presentatie NVTZ Sandra Detmers & Tom Bregman Maarssen, 28 november 2014 1 Inhoud 1 Bijzonder Beheer onder vuur 2 Algemeen 3 Kenmerken van Bijzonder Beheer 4 Wat zijn belangrijke aandachtspunten

Nadere informatie

MVGM VASTGOEDTAXATIES VOOR DE ZORG

MVGM VASTGOEDTAXATIES VOOR DE ZORG MVGM VASTGOEDTAXATIES VOOR DE ZORG INTRODUCTIE INTRODUCTIE MVGM VASTGOEDTAXATIES: HELDER INZICHT, BETERE KEUZES Zoekt u helder inzicht in de waarde van uw vastgoed? Wilt u meer grip op uw vastgoed portefeuille?

Nadere informatie

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons vernomen.

Nadere informatie

Workshop Wonen, huisvesting & vastgoed. Werkconferentie Noordelijke Maasvallei Hub Hamers & Masi Mohammadi, Cuijck, 26 september 2013

Workshop Wonen, huisvesting & vastgoed. Werkconferentie Noordelijke Maasvallei Hub Hamers & Masi Mohammadi, Cuijck, 26 september 2013 Workshop Wonen, huisvesting & vastgoed Werkconferentie Noordelijke Maasvallei Hub Hamers & Masi Mohammadi, Cuijck, 26 september 2013 Doel, resultaat & uitgangspunten Inhoudelijke visie m.b.t. zorg(leefbaarheid)

Nadere informatie

Strategische review 2013-2017. 14 mei 2013

Strategische review 2013-2017. 14 mei 2013 Strategische review 2013-2017 14 mei 2013 Samenvatting Duidelijke keuze voor positionering als gespecialiseerde, onafhankelijke wealth manager Ons doel is behoud en opbouw van vermogen voor klanten Wij

Nadere informatie

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES ONDERZOEK NAAR VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES NOVEMBER 2014 Met dank aan: Naar aanleiding van het besluit van BlackRock om per 31 december 2014 de Funds of ishares op te heffen

Nadere informatie

Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers

Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers Vastgoed in de portefeuilles van Nederlandse institutionele beleggers ASRE Talent Seminar Marco Mosselman Juni 2014 Institutioneel vastgoed (31-12-2011) Totaal belegd vermogen Waarvan vastgoed Pensioenfondsen

Nadere informatie

Slimmer met vastgoed hoe kunnen gemeente de sociale opgave accommoderen in tijden van bezuinigingen?

Slimmer met vastgoed hoe kunnen gemeente de sociale opgave accommoderen in tijden van bezuinigingen? Slimmer met vastgoed hoe kunnen gemeente de sociale opgave accommoderen in tijden van bezuinigingen? van Vliet FAMO Regiobijeenkomsten 2011 April 2011 #1282874 Agenda BNG missie Trends en ontwikkelingen

Nadere informatie

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Consumentenbrief beleggingen van Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Introductie Een groot aantal brancheorganisaties waaronder DSI, DUFAS, NVB, VBA en VV&A hebben het initiatief genomen om Consumentenbrief

Nadere informatie

WELKOM! Discussie- en netwerkbijeenkomst Scheiden Wonen & Zorg. Stichting Ruimtelijk Management 14 februari 2013

WELKOM! Discussie- en netwerkbijeenkomst Scheiden Wonen & Zorg. Stichting Ruimtelijk Management 14 februari 2013 WELKOM! Discussie- en netwerkbijeenkomst Scheiden Wonen & Zorg Stichting Ruimtelijk Management 14 februari 2013 Arthur van Iterson kw8 Project- en Conceptontwikkeling 06-31927552 Ellis Brinkman LS Projectmanagement

Nadere informatie

Tactische Asset Allocatie

Tactische Asset Allocatie Tactische Asset Allocatie Enno Veerman Volendam, 2 maart 2012 Tactische Asset Allocatie (TAA) Strategische Asset Allocatie (SAA): portefeuille samenstellen op basis van lange-termijn voorspellingen TAA:

Nadere informatie

Scheiden van wonen en zorg

Scheiden van wonen en zorg in essentie geen vastgoedvraagstuk René Hendriks In essentie geen vastgoedvraagstuk Effect op de zorgexploitatie vele malen groter Zorg ontvangen in een wooncomplex Ga ik zelf verhuren? Wonen in een OF

Nadere informatie

Transitieschema care. Contracteer- Risico Risico Voorschriften Mogelijkheid. plicht kapitaallasten exploitatie bouwregime EV en winst

Transitieschema care. Contracteer- Risico Risico Voorschriften Mogelijkheid. plicht kapitaallasten exploitatie bouwregime EV en winst Zorginstellingen en woningcorporaties als natuurlijke partner Toenemende vergrijzing vraagt om meer ouderen te voorzien van passende zorg, al dan niet met woonruimte, zonder dat kosten explosief stijgen.

Nadere informatie

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN Informatie voor werkgevers Ingangsdatum 1 januari 2016 Als uw werknemer niet kiest voor een gegarandeerde uitkering wordt zijn premie belegd. Dit

Nadere informatie

Welkom Perspresentatie jaarcijfers ASR 2011

Welkom Perspresentatie jaarcijfers ASR 2011 Welkom Perspresentatie jaarcijfers ASR 2011 Jos Baeten, voorzitter Raad van Bestuur Roel Wijmenga, CFO 29 februari 2012 ASR in 2011 Resultaat 212 miljoen Dividendvoorstel 71 miljoen Solvabiliteit naar

Nadere informatie

IT S THE ECONOMY STUPID

IT S THE ECONOMY STUPID NIEUWSBRIEF 2014 IT S THE ECONOMY STUPID TUSSEN WAARDERING EN COMMON SENSE Het begrip waarde is heel actueel anno 2014. Voor de crises was waarde heel gewoon en niet bijzonder interessant. Iedereen wist

Nadere informatie

Succesvol financieren

Succesvol financieren Informatieblad 06-07-14 Succesvol financieren Het is voor bedrijven nog steeds lastig om geld te lenen bij een bank. Maar u bent tegenwoordig voor een financiering niet meer alleen afhankelijk van de bank.

Nadere informatie

KMVG 31 Oktober 2013. A satisfied customer is the best business strategy of all. Strategisch Vastgoedplan en Businesscase

KMVG 31 Oktober 2013. A satisfied customer is the best business strategy of all. Strategisch Vastgoedplan en Businesscase A satisfied customer is the best business strategy of all. KMVG 31 Oktober Strategisch Vastgoedplan en Businesscase Zorgvastgoed via balans of belegger Pagina 1 PEILERS VOOR HET STRATEGISCH VASTGOEDPLAN

Nadere informatie

Beleggers in gebiedsontwikkeling

Beleggers in gebiedsontwikkeling Beleggers in Incentives en belemmeringen voor een actieve rol van institutionele beleggers bij de herontwikkeling van binnenstedelijke gebieden P5 presentatie april 2015 Pelle Steigenga Technische Universiteit

Nadere informatie

Slimme financiering van zorgvastgoed. George Muller & John Reimerink Realink Consultancy & JR Care

Slimme financiering van zorgvastgoed. George Muller & John Reimerink Realink Consultancy & JR Care Slimme financiering van zorgvastgoed George Muller & John Reimerink Realink Consultancy & JR Care Slimme financiering van zorgvastgoed John Reimerink & George Müller i n f o @ r e a l i n k. n l 06-34855943

Nadere informatie

Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten

Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten Vermogensbeheerder particulier - Beleggingsproducten Beschrijving De vermogensbeheerders van Van Tornhout & Partners bespreken allerlei producten met hun cliënten. Hierna volgen vijf situaties waarin verschillende

Nadere informatie

Checklist beleggen in vastgoed

Checklist beleggen in vastgoed i van 5 Checklist beleggen in vastgoed Je kunt beleggen in beursgenoteerde vastgoedfondsen (vaak aandelen die dagelijks verhandelbaar zijn op de beurs) en in niet-beursgenoteerde vastgoedfondsen. Deze

Nadere informatie

Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven. 24 september 2013 1 1

Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven. 24 september 2013 1 1 Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven 24 september 2013 1 1 1 Inhoud Alternatieve vormen van financiering Een Europese Private Placement? Financiering van NPEX Contact: Victor Meijer (victor.meijer@nibc.com)

Nadere informatie

GROEI NAAR VERMOGEN. Gouden Handdruk HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG

GROEI NAAR VERMOGEN. Gouden Handdruk HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG GROEI NAAR VERMOGEN Gouden Handdruk HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG Maak optimaal gebruik van uw ontslagvergoeding U heeft bij uw ontslag een financiële vergoeding gekregen van uw werkgever

Nadere informatie

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen

ING Dynamic Mix Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen ING Fondsen Vol vertrouwen aan uw vermogen bouwen Zoekt u een aantrekkelijke manier voor vermogensopbouw zonder veel omkijken? Dan zijn de ING Fondsen wellicht iets voor u. ING Fondsen als een moderne,

Nadere informatie

Leegstand, herbestemming en verzorgingshuizen: een verkenning door de oogharen heen

Leegstand, herbestemming en verzorgingshuizen: een verkenning door de oogharen heen Lars Brugman Lars Brugman is projectadviseur/onderzoeker bij Kadaster Ruimte & Advies. Hij legt zich toe op complexe maatwerkvraagstukken vanuit de bij het Kadaster beschikbare ruimtelijke informatie.

Nadere informatie

SNS PROFIEL 2010 PROPE RTYFI NA NCE

SNS PROFIEL 2010 PROPE RTYFI NA NCE SNS PROPE RTYFI NA NCE 1 GEWOR TELDIN NEDER LAND SVAST GOED DE FEITEN SPREKEN VOOR ZICH. De Nederlandse vastgoedbranche heeft de afgelopen tijd een moeilijke periode doorgemaakt. De ergste economische

Nadere informatie

GROEI NAAR VERMOGEN. Expirerende Lijfrente HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG

GROEI NAAR VERMOGEN. Expirerende Lijfrente HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG GROEI NAAR VERMOGEN Expirerende Lijfrente HOOG RENDEMENT LAGE KOSTEN INFLATIEBESTENDIG Zorgeloos genieten van uw pensioen Er komt een moment in uw leven dat u zonder zorgen wilt gaan genieten van uw pensioen.

Nadere informatie

Grontmij Capital Consultants B.V. Onze klanten in control bij hun beleggingen in vastgoed en infrastructuur.

Grontmij Capital Consultants B.V. Onze klanten in control bij hun beleggingen in vastgoed en infrastructuur. Grontmij Capital Consultants B.V. Onze klanten in control bij hun beleggingen in vastgoed en infrastructuur. Grontmij N.V. 2 Opgericht in 1915 Missie: Leading Europa 350 kantoren 4 business lines Planning

Nadere informatie

Halfjaarbericht Interim report 2003. Retail

Halfjaarbericht Interim report 2003. Retail Halfjaarbericht Interim report 2003 Retail Profiel VastNed Groep De VastNed Groep bestaat uit twee gespecialiseerde onroerendgoedbeleggingsmaatschappijen met veranderlijk kapitaal: VastNed Retail N.V.

Nadere informatie

Persbericht. Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management. Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012

Persbericht. Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management. Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012 Persbericht Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012 Zeist, 28 februari 2013 Het totaal aan vermogen van de door Triodos Investment Management beheerde

Nadere informatie