Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt"

Transcriptie

1 Toenemende concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt FEBRUARI 2016

2 Met de toenemende beleggingen van Nederlandse pensioenfondsen in Nederlandse hypotheken kent de hypotheekmarkt nu drie belangrijke groepen hypotheekverstrekkers: banken, pensioenfondsen en verzekeraars. Voor banken is het verstrekken van hypotheken al sinds mensenheugenis gemeengoed. Echter, door de kredietcrisis en de daaropvolgende veranderingen in de regelgeving is dit ter discussie komen te staan. Ineens is het belangrijk om na te denken of het verstrekken van hypotheken nog aansluit bij het bedrijfsmodel, en zo ja welke hypotheken passen hierbij? De afgelopen jaren zien we bijvoorbeeld al, dat banken zich meer focussen op hypotheken met kortere rentevaste perioden (RVP) en een lagere lening ten opzichte van de waarde van de woning, oftewel loan-to-value (LTV). Voor pensioenfondsen is het direct investeren in de hypotheekmarkt een betrekkelijk nieuw fenomeen, waarbij ze zich richten op leningen met een relatief lange RVP. Net als pensioenfondsen zijn ook verzekeraars de afgelopen jaren actiever gaan beleggen in hypotheken. Veel verzekeraars hebben zich daarbij gericht op de hypotheken die gedekt zijn door Nationale Hypotheek Garantie (NHG), welke over het algemeen minder risico met zich meebrengen. Door de verscherping in Europese regels zijn het juist de hypotheken met NHG die minder interessant worden voor verzekeraars. Er is dus veel beweging in de hypotheekmarkt. Er zijn nieuwe investeerders, nieuwe regels én nieuwe bedrijfsmodellen. Maar welk type hypotheek past nu bij welke investeerder? Dit wordt bepaald aan de hand van de financieringsopzet van de investeerder en de solvabiliteitseisen voor het kredietrisico onder het standaardmodel van de bijbehorende toezichtkaders. Banken Het verstrekken van hypotheken wordt bij banken vooral gefinancierd door kortlopend geld. Bijvoorbeeld met geld dat consumenten op hun betaal- of spaarrekening hebben staan. Het grootste gedeelte hiervan is vrij opneembaar. Zo blijkt uit cijfers van het CBS dat in november 2015, 85% (288 miljard euro) van de spaartegoeden bij banken zijn uitgezet zonder vaste termijn. Ook wordt het geld gefinancierd via de kapitaalmarkt of door het uitgeven van covered bonds of residential mortgage backed securities. Daarbij kiezen banken vaak voor een korte looptijd, waarbij de rente lager is dan die voor een lange looptijd. De solvabiliteitseisen voor banken zijn beschreven in Basel III en bestaan uit drie pijlers: 1. minimum kapitaaleisen, 2. toezichthouders review en 3. de marktdiscipline. Voor het bepalen van de benodigde solvabiliteit worden alle assets uitgedrukt in risico gewogen activa (RWA). Onder het huidige standaardmodel is de RWA voor een hypotheek met een LTV tot 80% gelijk aan 35% en 75% voor hogere LTVs. Het aan te houden eigen vermogen wordt dan bepaald door de RWA te vermenigvuldigen met de zogenoemde BIS-ratio. Die is opgesteld door de Bank for International Settlements (BIS). Hoeveel deze ratio is, hangt onder meer af van de systeemrelevantie van de bank, de

3 kapitaalconserveringsbuffer en de anticyclische kapitaalbuffer. Voor een Nederlandse grootbank is de BIS-ratio dan 11 tot 16 procent. De BIS werkt aan een gereviseerd standaardmodel. De meest recente versie is gepubliceerd in december Daarin is de RWA afhankelijk van de LTV. De RWA begint bij 25% voor hypotheken met een LTV tot 40% en loopt op tot 75% voor een LTV van boven de 100%. Vooralsnog lijkt het erop dat bij hypotheken die profiteren van NHG het RWA ook bepaald wordt aan de hand van de LTV. Vanuit de financieringsopzet van banken is een relatief korte RVP gewenst en vanuit de solvabiliteitseisen zijn dit de lagere LTV klassen. De meeste banken werken met een eigen model voor het bepalen van de solvabiliteit, waardoor minder kapitaal aangehouden hoeft te worden dan onder het standaardmodel. Bijvoorbeeld voor hypotheken met NHG. De BIS onderzoekt echter, of het gereviseerd standaardmodel ingezet kan worden als kapitaalvloer voor het interne model, waardoor NHG hypotheken minder aantrekkelijk kunnen worden. Verzekeraars Onder verzekeraars houden met name levensverzekeraars zich bezig met hypotheekverstrekking. Deze ontvangen maandelijks premies van hun klanten. Deze premies worden gebruikt om in de toekomst een uitkering te doen zodra een bepaald event zich voordoet. Het geld van verzekeraars heeft daardoor een langlopend karakter. Per 1 januari 2016 zijn de solvabiliteitseisen voor verzekeraars beschreven in Solvency II. Deze is opgebouwd uit dezelfde drie pijlers als BaseI III. Onder het standaardmodel wordt het aan te houden Solvency-kapitaal onderverdeeld in verschillende modules afhankelijk van het type risico. Daarbij vallen hypotheken onder de module Basis Solvency Capital Requirement - default risk - type 2 exposures. De formules om de Basis Solvency Capital Requirement en default risk te berekenen bevatten verschillende correlatiefactoren. Dit zorgt ervoor, dat als de risico s gespreid worden over verschillende modules, het aan te houden kapitaal lager is dan wanneer alles in één module zit. Dit wordt ook wel diversificatie genoemd. Gedurende enkele jaren golden er aparte regels voor leningen met NHG, maar deze zijn niet opgenomen in Solvency II. Hierdoor is alleen de LTV nog belangrijk. Voor hypotheken tot een LTV van 75% is het type 2 exposure gelijk aan nul. Boven deze LTV neemt de type 2 exposure lineair toe tot 4,1% voor een LTV van 102%. Ongeacht de diversiteit van de portefeuille, hoeven verzekeraars dus geen kapitaal aan te houden voor hypotheken met een LTV tot 75%. De lange termijn verplichtingen van de ontvangen premies maakt dat hypotheken met een langere RVP goed passen. Waar banken doorgaans hun eigen interne model hebben ontwikkeld, leunen verzekeraars voor het merendeel op het standaardmodel dat Solvency II voorschrijft. Daardoor zijn hypotheken met een lagere LTV meer gewenst.

4 Pensioenfondsen Pensioenfondsen krijgen, net als levensverzekeraars, premies binnen waartegenover verplichtingen staan waaraan in de toekomst voldaan dient te worden. Deze verplichtingen liggen vaak nog verder in de toekomst dan bij verzekeraars. Het nieuw Financieel Toetsingskader (nftk) bepaald het vereist eigen vermogen voor pensioenfondsen. Het standaardmodel definieert tien verschillende risicocategorieën. Deze zijn gecorreleerd, waardoor ook bij pensioenfondsen een diversificatiefactor aanwezig is. Hierdoor heeft de samenstelling van de gehele portefeuille invloed op het aan te houden kapitaal. Het kredietrisico van hypotheken wordt bepaald aan de hand van de ratingklassen: AAA, AA, etc. Een mogelijkheid is om dit te bepalen op portefeuilleniveau. Voor het bepalen van de ratingklassen van een hypotheekportefeuille zijn dan de LTV en de lening ten opzichte van het inkomen (LTI) belangrijk. Hierbij is vooral de LTI een zwaarwegende factor. Hoe lager de ratingklasse, des te meer kapitaal er aangehouden dient te worden. De getoetste portefeuille had voor leningen met een LTV kleiner dan 60% een vereist eigen vermogen van 4,8% en voor leningen groter dan 90% van 6,0%. Hierbij is geen rekening gehouden met de diversificatiefactor die daarna nog van toepassing is. Voor pensioenfondsen is het vanwege de lange termijn van de toevertrouwde middelen interessant te beleggen in hypotheken met een relatief lange RVP. De lagere LTVklassen zorgen wel voor een lager vereist eigen vermogen, maar het relatieve verschil met andere assets is minimaal. De extra rente-opslag voor hypotheken met een maximale LTV maakt deze klassen daarom interessant voor pensioenfondsen. Vergelijking Met de komst van pensioenfondsen is de concurrentie op de hypotheekmarkt verder toegenomen. Met inachtneming van de financiering en de solvabiliteitseisen is voor iedere groep investeerders een ander spectrum aan hypotheken interessant. Welke dit zijn, is weergegeven in Figuur 1. Een groot deel van het spectrum de middelhoge LTV en middellange RVP is interessant voor alle drie de investeerdersgroepen. Banken beschikken voornamelijk over kortlopend geld, waardoor hypotheken met een korte tot middellange RVP aantrekkelijk zijn. Vanuit de solvabiliteitseisen zijn hypotheken met een lagere LTV gewenst. Hoewel het gereviseerd standaardmodel geen rekening houdt met NHG, blijven hypotheken met NHG voorlopig wel aantrekkelijk voor banken. Dat komt doordat de meeste banken de solvabiliteitseis berekenen met een intern model waarin hypotheken met NHG over het algemeen lagere solvabiliteitseisen hebben dan onder het standaardmodel. Verzekeraars beschikken over langlopend geld, dit maakt hypotheken met een langere RVP passend. Hypotheken met een lage LTV zijn interessant vanuit de solvabiliteitseisen, waarvoor weinig tot geen kapitaal aange-

5 Rentevastheidsperiode (in jaren) Figuur 1. Voorkeurshypotheken van een bank, verzekeraar en pensioenfonds op basis van hun bedrijfsmodel en de daarbij horende toezichtkaders NHG t/m 60% t/m 70% t/m 80% t/m 90% t/m 102% Loan-to-Value Bank Pensioenfonds Verzekeraar houden hoeft te worden. De afgelopen jaren hebben verzekeraars zich vooral gericht op hypotheken met NHG, maar deze zijn door de huidige solvabiliteitseisen minder interessant geworden. Voor pensioenfondsen geldt, net als voor verzekeraars, dat een langere RVP gewenst is vanwege het langlopend geld. De solvabiliteitseisen nemen toe, naarmate de LTV hoger wordt. Maar het relatieve verschil tussen de solvabiliteitseisen voor een LTV kleiner dan 60% en die groter dan 90% is niet zo groot als die voor verzekeraars en banken. Door de hogere rente-opslagen voor hypotheken met een hoge LTV zijn deze aantrekkelijk voor pensioenfondsen. Per 2018 zal de wettelijke maximale LTV zijn verlaagd naar 100%, waardoor de onderscheidende waarde dan iets minder groot wordt ten opzichte van banken en verzekeraars. Kortom, voor investeerders is het belangrijk om in ogenschouw te nemen welke hypotheek het beste bij hen past. Die noodzaak is er nu al, maar wordt nog groter als nog meer partijen zich mengen op de hypotheekmarkt. Nieuwe groepen investeerders zijn immers niet uitgesloten. Edo van de Burgwal is Junior Risk Manager bij DMFCO en heeft de bachelor Advanced Technology en de master Industrial Engineering and Management afgerond aan de Universiteit Twente. DMFCO is de onafhankelijke assetmanager die institutionele beleggers de mogelijkheid biedt direct te investeren in Nederlandse woninghypotheken. In de Nederlandse markt heeft DMFCO met groot succes het merk MUNT Hypotheken geïntroduceerd. Zie voor meer informatie

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Nieuwe verhoudingen in het financieren van woningen

Nieuwe verhoudingen in het financieren van woningen Nieuwe verhoudingen in het financieren van woningen Naar nieuwe verhoudingen in het Wonen OTB Platform 31 Wooncongres 2015 Paul de Vries Senior Woningmarkteconoom Rabobank Kennis en Economisch onderzoek

Nadere informatie

Financiering Nederlandse woningmarkt onder druk

Financiering Nederlandse woningmarkt onder druk Position paper Financiering Nederlandse woningmarkt onder druk November 2011 De financiering van de hypotheekmarkt geschiedt voor een deel door middel van spaargeld. Voor het andere gedeelte zijn banken

Nadere informatie

Vrije keuze van wonen

Vrije keuze van wonen Vrije keuze van wonen AM Hypotheken Wie zijn de nieuwe hypotheekaanbieders Paul de Vries woningmarkteconoom 2 september 216 1 Agenda Wie verstrekken hypotheken Wat is er aan het veranderen Waarom wijzigen

Nadere informatie

zorg financiering in 2014 en verder Anja van Balen Sector Banker Zorg ABNAMRO

zorg financiering in 2014 en verder Anja van Balen Sector Banker Zorg ABNAMRO zorg financiering in 2014 en verder Anja van Balen Sector Banker Zorg ABNAMRO Financiering in een reguliere bancaire omgeving Miti ganten Jaar verslag Basel 3 kosten van financiering Basel 3 Wat houdt

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 33 746 Nederlandse Investeringsinstelling Nr. 7 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN EN RIJKSDIENST Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018. 2500 EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018. 2500 EA Den Haag > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Directoraat-Generaal Wonen en Bouwen Woningmarkt Turfmarkt 147 Den

Nadere informatie

Investeren in Nederland

Investeren in Nederland Februari 2013 Position paper Investeren in Nederland Nederland staat voor grote uitdagingen. Bij zowel banken als de overheid ontbreken de financiële middelen om een impuls te geven aan de economie. Verzekeraars

Nadere informatie

10 september 2013. Rapport. Commissie Alternatieve Financieringsarrangementen Woningmarkt

10 september 2013. Rapport. Commissie Alternatieve Financieringsarrangementen Woningmarkt Rapport Commissie Alternatieve Financieringsarrangementen Woningmarkt 1 Inleiding & opdracht De commissie Alternatieve Financieringsarrangementen Woningmarkt (AFW) is voortgekomen uit het Kabinetsoverleg

Nadere informatie

Inleiding over het Thema:

Inleiding over het Thema: Inleiding over het Thema: Solvency II VSAE Actuariaat congres Ester Lamerikx 20 september 2011 2011 Towers Watson. All rights reserved. Agenda Solvency I Financieel Toetsingskader voor pensioenfondsen

Nadere informatie

De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives?

De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives? De zoektocht naar rendement: een hernieuwde opleving van alternatives? Nu de rente op obligaties volledig opgedroogd lijkt te zijn, staatsleningen en ook zelfs sommige bedrijfsleningen een negatieve rente

Nadere informatie

Vergelijking verzekeraars en banken

Vergelijking verzekeraars en banken Vergelijking verzekeraars en banken Level playing field vanuit toezicht en kapitaaleisen? Presentatie door drs. Juriaan Borst AAG ACIS Symposium - Universiteit van Amsterdam 5 september 2014 2014 Towers

Nadere informatie

De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken

De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken De Nederlandse hypotheekmarkt is structureel aan het veranderen. De traditionele aanbieders hebben in de afgelopen tijd stap voor stap plaats gemaakt

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016

Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Verslag bijeenkomst SVG 9 maart 2016 Op woensdagmiddag 9 maart, aansluitend aan de jaarbijeenkomst van de Vereniging Gepensioneerden Getronics (VGG), organiseerde Stichting Voorzieningsfonds Getronics

Nadere informatie

NIBE-SVV, 2013 OEFENEXAMEN ALGEMENE OPLEIDING BANKBEDRIJF

NIBE-SVV, 2013 OEFENEXAMEN ALGEMENE OPLEIDING BANKBEDRIJF NIBE-SVV, 2013 OEFENEXAMEN ALGEMENE OPLEIDING BANKBEDRIJF 1. Bij welke activiteit handelt een bank NIET op de financiële markten? A. Bij activiteiten uit hoofde van de transformatiefunctie. B. Bij activiteiten

Nadere informatie

Ja, hier ben ik mee bekend. Voor mijn reactie op dit bericht verwijs ik naar de antwoorden op de onderstaande vragen.

Ja, hier ben ik mee bekend. Voor mijn reactie op dit bericht verwijs ik naar de antwoorden op de onderstaande vragen. 2015Z03278 Vragen van de leden Aukje de Vries en Van der Linde (beiden VVD) aan de ministers van Financiën en voor Wonen en Rijksdienst over het bericht "ABN AMRO CFO: Nieuwe kapitaalbodems kunnen buffer

Nadere informatie

Kwartaalbericht Woningmarkt

Kwartaalbericht Woningmarkt Een veelbelovende oplossing? Werd een aantal jaar geleden het Deense arbeidsmarktmodel als lichtend voorbeeld aangehaald voor het Nederlandse arbeidsmarktbeleid, nu wordt het traditionele Deense hypotheekmodel

Nadere informatie

Wat zijn de voorgestelde veranderingen voor hypotheken?

Wat zijn de voorgestelde veranderingen voor hypotheken? Wat zijn de voorgestelde veranderingen voor hypotheken? LET OP! Onderstaande informatie is gebaseerd op de gepubliceerde stukken per 3 december 2012. Het verdere wetgevingsproces dat de voorstellen uit

Nadere informatie

Onderstaande berekeningen zijn gebaseerd op de acceptatiecriteria en de nieuwe beheercriteria zoals deze vanaf 2014 voor NHG gaan gelden:

Onderstaande berekeningen zijn gebaseerd op de acceptatiecriteria en de nieuwe beheercriteria zoals deze vanaf 2014 voor NHG gaan gelden: Berekeningen maximale hypotheken Onderstaande berekeningen zijn gebaseerd op de acceptatiecriteria en de nieuwe beheercriteria zoals deze vanaf 2014 voor NHG gaan gelden: Acceptatiecriteria De acceptatiecriteria

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 32 847 Integrale visie op de woningmarkt Nr. 118 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR WONEN EN RIJKSDIENST Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

IG&H Hypotheekupdate Q4 2015

IG&H Hypotheekupdate Q4 2015 IG&H Hypotheekupdate Q4 2015 Daling hypotheekaandeel top drie banken zet door IG&H Consulting & Interim houdt u graag op de hoogte van de ontwikkelingen in de hypotheekmarkt. Het herstel van de hypotheekmarkt

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 746 Nederlandse Investeringsinstelling Nr. 2 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den

Nadere informatie

Overzicht mogelijkheden restschuldfinancieringen

Overzicht mogelijkheden restschuldfinancieringen ABN AMRO Argenta ASR Bank of Scotland Florius Hypotrust Woonfonds Restschuldfinanciering binnen de nieuwe hypotheek voor bestaande klanten en nieuwe klanten Alleen mogelijk zonder NHG voor alleen bestaande

Nadere informatie

Nota Kredietnormen. 1. Aanleiding. 2. De huidige kredietnormen

Nota Kredietnormen. 1. Aanleiding. 2. De huidige kredietnormen Nota Kredietnormen 1. Aanleiding Naar aanleiding van de FSC-bijeenkomst in november 2014 over de LTV heeft het Comité om verdere analyses gevraagd. Eén van de vraagstukken betreft de mogelijke beleidsmaatregelen

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Turfmarkt

Nadere informatie

De Nederlandse markt voor beleggen in zakelijke hypotheken

De Nederlandse markt voor beleggen in zakelijke hypotheken De Nederlandse markt voor beleggen in zakelijke hypotheken Met het herstel van de economie nemen de beleggingsactiviteiten en daarmee de vraag naar vreemd vermogen weer toe. En waar traditionele grote

Nadere informatie

OP ZOEK NAAR JE EERSTE WONING? DE STARTERSLENING MAAKT HET MOGELIJK

OP ZOEK NAAR JE EERSTE WONING? DE STARTERSLENING MAAKT HET MOGELIJK OP ZOEK NAAR JE EERSTE WONING? DE STARTERSLENING MAAKT HET MOGELIJK EEN EIGEN HUIS WIE DROOMT DAAR NIET VAN? De zoektocht naar een eigen woning is leuk, maar er komt wel veel uitzoekwerk bij kijken. Belangrijke

Nadere informatie

De impact van banksparen op de Nederlandse bank- en verzekeringssector

De impact van banksparen op de Nederlandse bank- en verzekeringssector De impact van banksparen op de Nederlandse bank- en verzekeringssector De Nederlandse markt voor fiscaal gefaciliteerde vermogensvorming verandert in snel tempo. Sinds de introductie van de Wet Banksparen

Nadere informatie

Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier. Grafiek 1 - Nederlandse aankopen buitenlandse effecten

Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier. Grafiek 1 - Nederlandse aankopen buitenlandse effecten Sterke toename van beleggingen in Duits en Frans schuldpapier Nederlandse beleggers hebben in 21 per saldo voor bijna EUR 12 miljard buitenlandse effecten verkocht. Voor EUR 1 miljard betrof dit buitenlands

Nadere informatie

Solvency II: Impact op Financiële instellingen

Solvency II: Impact op Financiële instellingen Solvency II: Impact op Financiële instellingen Op weg naar een risico georiënteerde financiële branche Eye on Insurance 9 December 2009 Niek Hoek Agenda Belang risico management voor financiële instellingen

Nadere informatie

Search for Yield versus Capital

Search for Yield versus Capital Search for Yield versus Capital De huidige situatie op de financiële markten zorgt voor een uitdagende zoektocht naar rendement voor institutionele beleggers. Verzekeraars en pensioenfondsen hebben verplichtingen

Nadere informatie

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Vastgoed financieren In een commerciële omgeving Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Welkom in de commerciële bancaire wereld Businessplannen Bancaire normen Business plan Focus aanbrengen

Nadere informatie

Verpakken van leningen via securitisaties stil gevallen, gedekte obligaties populairder

Verpakken van leningen via securitisaties stil gevallen, gedekte obligaties populairder Verpakken van leningen via securitisaties stil gevallen, gedekte obligaties populairder Na het uitbreken van de kredietcrisis kwam de openbare markt voor het bundelen van woninghypotheken en andere kredieten

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2005 2006 29 507 Regels voor de financiële dienstverlening (Wet financiële dienstverlening) Nr. 35 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Hoe stromen institutionele beleggingen

Hoe stromen institutionele beleggingen Juni 2015 Hoe stromen institutionele beleggingen de hypotheekmarkt in? Tussenpersonen en consumenten profiteren van investeringen via www.munthypotheken.nl Het zal u niet zijn ontgaan: in Nederland kennen

Nadere informatie

Persoonlijk hypotheekadvies

Persoonlijk hypotheekadvies Persoonlijk hypotheekadvies Bestemd voor: Test Persoon & Test Partner Op 27-10-2015 samengesteld door: - Adviseur Tel: 024 8000 789 E-mail: info@bijbouwe.nl Wat lees je in dit adviesrapport? Waarom ontvang

Nadere informatie

Premium Special Report

Premium Special Report Premium Special Report The Leading Authority on Value Research 15 Juni 2010 Hoog dividend als alternatief voor obligaties De grote problemen die zijn ontstaan bij de banken tijdens de kredietcrisis, scheppen

Nadere informatie

De verschillende hypotheekvormen

De verschillende hypotheekvormen De verschillende hypotheekvormen Het lijkt, door de uiteenlopende namen voor hypotheken, alsof er veel verschillende hypotheken zijn. Dit valt heel erg mee. Verreweg de meeste hypotheken die tegenwoordig

Nadere informatie

Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies

Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies Financieren anno 2015 BDO M&A - Debt Advisory Strategisch financieringsadvies drs. Roel van der Sar RC RV Manager Corporate Finance Debt Advisory Introductie drs. Roel van der Sar RC RV Senior Manager

Nadere informatie

Solvency II: evenwichtige kapitaaleisen versterken en beschermen

Solvency II: evenwichtige kapitaaleisen versterken en beschermen Position paper Solvency II: evenwichtige kapitaaleisen versterken en beschermen Maart 2011 In 2009 is na vele jaren van voorbereidingen de tweede solvabiliteit richtlijn, Solvency II, officieel aangenomen

Nadere informatie

Hoe realiseren we samen optimale financiering?

Hoe realiseren we samen optimale financiering? Hoe realiseren we samen optimale financiering? Welke hobbels met betrekking tot financiering komen jullie tegen? Visie op financiering januari/februari 2015 2 De thema s van vandaag Waarom optimale financiering

Nadere informatie

beleggingen n van institutionele beleggers in 2008

beleggingen n van institutionele beleggers in 2008 8 Financiële crisis r slaat gat in de beleggingen n van institutionele beleggers in 28 drs. J.L. Gebraad Publicatiedatum CBS-website: 27 oktober 29 Den Haag/Heerlen Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken

Nadere informatie

Oudedagsvoorzieningen. LeefVrij

Oudedagsvoorzieningen. LeefVrij Oudedagsvoorzieningen LeefVrij Oudedagsvoorzieningen LeefVrij Uw lijfrenteverzekering komt binnenkort tot uitkering. Daar heeft u jaren premies of een koopsom voor betaald. Nu is de tijd gekomen om ervan

Nadere informatie

Same risks, same rules, same capital

Same risks, same rules, same capital Same risks, same rules, same capital Toespraak door Leo De Boer, directeur Verbond van Verzekeraars, tijdens het ACISsymposium Verzekeraars versus Banken versus Pensioenfondsen op 5 september 2014 in Amsterdam.

Nadere informatie

Belang juiste waardering hypotheekleningen

Belang juiste waardering hypotheekleningen Onderwerp: Bijlage Q&A Waardering hypotheekleningen in de toereikendheidstoets Dit document beschrijft welke aspecten DNB betrekt bij haar oordeel over de waardering en het waarderingsproces (conform artikel

Nadere informatie

Obligatiemarkt arkt Amsterdam ruimschoots s verdubbeld sinds eeuwwisseling

Obligatiemarkt arkt Amsterdam ruimschoots s verdubbeld sinds eeuwwisseling 7 Obligatiemarkt arkt Amsterdam ruimschoots s verdubbeld sinds eeuwwisseling ing Jos van Heiningen Publicatiedatum CBS-website: 27 maart 28 Voorburg/Heerlen, 28 Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken

Nadere informatie

De Conservatrix Hypotheek

De Conservatrix Hypotheek U mag vertrouwen op een aantrekkelijke rente. Maar dat is niet de enige zekerheid. De Conservatrix Hypotheek Een beetje conservatief is zo gek nog niet. Al sinds 1872 is Conservatrix gespecialiseerd in

Nadere informatie

Datum 25 februari 2015 Betreft Beantwoording Kamervragen van het lid Merkies (SP) over renteopslagen rentederivaten

Datum 25 februari 2015 Betreft Beantwoording Kamervragen van het lid Merkies (SP) over renteopslagen rentederivaten > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Europese kapitaalmarktunie

Europese kapitaalmarktunie April 2015 Position paper Europese kapitaalmarktunie Hoe een Europese kapitaalmarktunie kan leiden tot groei van de Europese economie en hoe verzekeraars hieraan kunnen bijdragen. Het Verbond ondersteunt

Nadere informatie

Uitkomsten DNB macro-stresstest zomer 2009

Uitkomsten DNB macro-stresstest zomer 2009 Uitkomsten DNB macro-stresstest zomer 2009 Stresstesting wordt door DNB al een aantal jaren gebruikt als instrument voor het financiële stabiliteitsbeleid en het prudentiële toezicht. Deze zomer is opnieuw

Nadere informatie

Wft Hypothecair Krediet oefenexamen

Wft Hypothecair Krediet oefenexamen Wft Hypothecair Krediet Kennis Vraag 1 Wat is juist met betrekking tot het recht van erfdienstbaarheid? A. Erfdienstbaarheid kan alleen ontstaat vanuit een wettelijke regeling. B. Het recht van erfdienstbaarheid

Nadere informatie

Financiering van zorgvastgoed

Financiering van zorgvastgoed Financiering van zorgvastgoed Hoe en wanneer kunt u aannemers en banken het best in uw bouwplannen betrekken om uw financieringsaanvraag te laten slagen? Hevo Kennisevent 19 april 2012 Financiering in

Nadere informatie

De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken

De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken De Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken Outlook Nederlandse markt voor beleggen in woninghypotheken Beleggen in woninghypotheken is booming 15 16 17 18 Basisrente =/+ + + + Marge woninghypotheken

Nadere informatie

Woningmarkt bloeit langzaam op

Woningmarkt bloeit langzaam op Webartikel Woningmarkt bloeit langzaam op Toelichting op de cijfers Bijlage bij het artikel Woningmarkt bloeit langzaam op Oktober 2015 CBS Webartikel, oktober 2015 1 Inhoud 1. Algemeen 3 2. Prijsindex

Nadere informatie

Vragen en antwoorden variabele rente

Vragen en antwoorden variabele rente Vragen en antwoorden variabele rente Hoe is de variabele rente opgebouwd? Hoe is de opslag variabele rente opgebouwd? De variabele rente wordt bepaald door twee elementen: de 1- maands Euribor en de opslag

Nadere informatie

Vrije keuze van wonen

Vrije keuze van wonen Vrije keuze van wonen Hypotheekmarkt van de toekomst SEH Congres 2016 Paul de Vries en Victor Reebergen 15 juni 2016 Trends die de hypotheekmarkt beïnvloeden Energie neutrale woningen Opgave: we moeten

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 32 013 Toekomst financiële sector Nr. 76 VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG Vastgesteld 1 juli 2014 De vaste commissie voor Financiën heeft een

Nadere informatie

Beleggingen institutionele beleggers met 7 procent toegenomen

Beleggingen institutionele beleggers met 7 procent toegenomen Publicatiedatum CBS-website: 1 oktober 27 Beleggingen institutionele beleggers met 7 procent toegenomen drs. J.L. Gebraad Centraal Bureau voor de Statistiek Voorburg/Heerlen 27 Verklaring der tekens. =

Nadere informatie

FFP Congres, oktober 2016

FFP Congres, oktober 2016 FFP Congres, oktober 2016 Nederlandse bank opgericht in 1945 Den Haag, Frankfurt, Amsterdam, Londen en Brussel Corporate Banking: Corporate finance & capital markets, financieren, investeren aan midcap

Nadere informatie

Hoe te beleggen onder Solvency II regelgeving t.a.v. verdiscontering verplichtingen?

Hoe te beleggen onder Solvency II regelgeving t.a.v. verdiscontering verplichtingen? Hoe te beleggen onder Solvency II regelgeving t.a.v. verdiscontering verplichtingen? 1 Impact regelgeving t.a.v. beleggingsbeleid! "! # $ %&! $' (" ' )* + *! " &,!,, --- 2 Verdisconteringscurve: van economisch

Nadere informatie

Uw rentevaste periode loopt af. Maak in 4 stappen uw acties overzichtelijk. verzekering bedrijfsrisico hypotheek pensioen

Uw rentevaste periode loopt af. Maak in 4 stappen uw acties overzichtelijk. verzekering bedrijfsrisico hypotheek pensioen Uw rentevaste periode loopt af Maak in 4 stappen uw acties overzichtelijk verzekering bedrijfsrisico hypotheek pensioen 2 De overheid heeft de afgelopen jaren veel gewijzigd op het gebied van hypotheekregels.

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Speech van Bob Rädecker, CIO Public Markets PGGM

Speech van Bob Rädecker, CIO Public Markets PGGM Speech van Bob Rädecker, CIO Public Markets PGGM EUMEDION symposium november 2013 Voorzitter, Dank voor uw uitnodiging om vanmiddag een bijdrage te mogen leveren aan uw symposium. Het onderwerp van vanmiddag

Nadere informatie

Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven. 24 september 2013 1 1

Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven. 24 september 2013 1 1 Alternatieve financieringen voor middelgrote bedrijven 24 september 2013 1 1 1 Inhoud Alternatieve vormen van financiering Een Europese Private Placement? Financiering van NPEX Contact: Victor Meijer (victor.meijer@nibc.com)

Nadere informatie

Marktrisico Non-life risico Tegenpartij kredietrisico Operationeel risico Correlatie effecten totaalniveau 500,0% 400,0% 300,0% 200,0% 100,0% 0,0%

Marktrisico Non-life risico Tegenpartij kredietrisico Operationeel risico Correlatie effecten totaalniveau 500,0% 400,0% 300,0% 200,0% 100,0% 0,0% Aan: Van: Directie, XYZ verzekeraar Arcturus Datum: 25 oktober 2010 Betreft: Rapportage QIS 5 op basis boekjaar 2009 (FICTIEF) Management Samenvatting DNB heeft in augustus 2010 verzekeraars gevraagd om

Nadere informatie

Bankieren met de menselijke maat. Jaarverslag 2015

Bankieren met de menselijke maat. Jaarverslag 2015 Bankieren met de menselijke maat Jaarverslag 2015 SNS Bank N.V. Jaarverslag 2015 > Jaarrekening 221 1 KAS EN KASEQUIVALENTEN Specificatie kas en kasequivalenten Direct opeisbare tegoeden bij DNB 1.372

Nadere informatie

LAGE LASTEN HYPOTHEEK DE SPAARHYPOTHEEK MET VEEL MOGELIJKHEDEN

LAGE LASTEN HYPOTHEEK DE SPAARHYPOTHEEK MET VEEL MOGELIJKHEDEN LAGE LASTEN HYPOTHEEK DE SPAARHYPOTHEEK MET VEEL MOGELIJKHEDEN LAGE LASTEN HYPOTHEEK DE SPAARHYPOTHEEK MET VEEL MOGELIJKHEDEN De keuze van de juiste hypotheek is uiteindelijk net zo belangrijk als de keuze

Nadere informatie

Ministerie van Financiën t.a.v. Minister J. Dijsselbloem Postbus 20201 2500 EE Den Haag

Ministerie van Financiën t.a.v. Minister J. Dijsselbloem Postbus 20201 2500 EE Den Haag Ministerie van Financiën t.a.v. Minister J. Dijsselbloem Postbus 20201 2500 EE Den Haag Datum 1/5 Geachte heer Dijsselbloem, Vereniging Eigen Huis dringt er bij het Kabinet op aan om snel stappen te zetten

Nadere informatie

Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie

Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie Mr A. van Dijk RBA 1 Inleiding Wat zijn obligaties? Kenmerken Rendement Risico Obligatiesoorten 2 Kenmerken van Obligaties Vordering Vaste

Nadere informatie

De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een

De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een De starterslening 2015 De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een nieuwbouwwoning, een bestaande koopwoning of uw huidige huurwoning zijn. Als u een bepaalde woning op het oog heeft, kunt u

Nadere informatie

Scriptie Amsterdam School of Real Estate. Yüksel Yildirim MSc BA. Jaargang: 2012-2014. Email: yuksely@hotmail.com. Begeleider: Dr. F.P.W.

Scriptie Amsterdam School of Real Estate. Yüksel Yildirim MSc BA. Jaargang: 2012-2014. Email: yuksely@hotmail.com. Begeleider: Dr. F.P.W. Scriptie Amsterdam School of Real Estate Restschuldfinanciering bij woninghypotheken door banken: Een onderzoek naar de financierbaarheid van woninghypotheken met restschuld binnen de bestaande regels

Nadere informatie

Kerncijfers verzekeren in Nederland. augustus 2012

Kerncijfers verzekeren in Nederland. augustus 2012 Kerncijfers verzekeren in Nederland augustus 2012 Nederlandse verzekeraars hebben in 2011: dagelijks gemiddeld 197 miljoen euro uitgekeerd aan personen en bedrijven, 79 miljard euro aan premies ontvangen,

Nadere informatie

De Conservatrix Hypotheek

De Conservatrix Hypotheek U mag vertrouwen op een aantrekkelijke rente. Maar dat is niet de enige zekerheid. De Conservatrix Hypotheek Een beetje conservatief is zo gek nog niet. Al sinds 1872 is Conservatrix gespecialiseerd in

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

2.4 Paragraaf 4 Financiering en beleggingen

2.4 Paragraaf 4 Financiering en beleggingen 2.4 Paragraaf 4 Financiering en beleggingen Deze paragraaf gaat over het beheer van de financiële middelen (treasury). De kaders voor het op een verantwoorde manier beheren van de financiële middelen worden

Nadere informatie

Betaalbaarheid van de woonlasten

Betaalbaarheid van de woonlasten Betaalbaarheid van de woonlasten De betaalbaarheid van de woonlasten is tussen 2009 en 2013 flink toegenomen: afhankelijk van het type woning is de consument netto tussen de 16% en 21% minder aan zijn

Nadere informatie

Betaalbaarheid van de woonlasten

Betaalbaarheid van de woonlasten Betaalbaarheid van de woonlasten De betaalbaarheid van de woonlasten is tussen 2009 en 2014 flink toegenomen: afhankelijk van het type woning is de consument netto tussen de 16% en 23% minder aan zijn

Nadere informatie

Betaalbaarheid van de woonlasten

Betaalbaarheid van de woonlasten Betaalbaarheid van de woonlasten De betaalbaarheid van de woonlasten is tussen 2009 en 2014 flink toegenomen: afhankelijk van het type woning is de consument netto tussen de 18,8% en 23,1% minder aan zijn

Nadere informatie

Op zoek naar je eerste woning? De starterslening maakt het mogelijk

Op zoek naar je eerste woning? De starterslening maakt het mogelijk Op zoek naar je eerste woning? De starterslening maakt het mogelijk Een eigen huis Wie droomt daar niet van? De zoektocht naar een eigen woning is leuk, maar er komt wel veel uitzoekwerk bij kijken. Belangrijke

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. Yildiz is sinds 1 juli 2013 eigenaar van een Domino s Pizza vestiging in Almelo (DPA bv). Hij gebruikt de verkoopformule van Domino s

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 Den Haag Postbus 20011 2500 EA Den Haag Uw kenmerk 2015Z14592

Nadere informatie

HEUMEN HEUMEN HEUMEN HEUMEN NOORD NOORD NOORD NOORD. Speciaal voor nieuw woongebied Heumen Noord DE STARTERSLENING VOOR UW EERSTE KOOPWONING

HEUMEN HEUMEN HEUMEN HEUMEN NOORD NOORD NOORD NOORD. Speciaal voor nieuw woongebied Heumen Noord DE STARTERSLENING VOOR UW EERSTE KOOPWONING D EN D EN Speciaal voor nieuw woongebied Heumen Noord DE STARTERSLENING VOOR UW EERSTE KOOPWONING U wilt voor het eerst een woning kopen en u wilt zich graag vestigen in het nieuwe woongebied Heumen Noord.

Nadere informatie

DrieSterrenHypotheek. Wilt u een lening met een scherpe rente én flexibiliteit? Dan is de DrieSterrenHypotheek geschikt voor u.

DrieSterrenHypotheek. Wilt u een lening met een scherpe rente én flexibiliteit? Dan is de DrieSterrenHypotheek geschikt voor u. Pag. 1/5 G 01.1.05-0512 Wilt u een lening met een scherpe rente én flexibiliteit? Dan is de geschikt voor u. Wat zijn de voordelen van de? 1 Flexibiliteit door gunstige voorwaarden en tóch een scherpe

Nadere informatie

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG

VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG VASTGOEDFINANCIERING IN DE ZORG PIM DIEPSTRATEN Doorn, 1 december 2015 AGENDA 1 Financieringsstrategie zorginstelling 2 Huidige financiers en het WFZ 3 Perspectief investeerder op de zorgmarkt 4 Alternatieve

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. VastNed Retail nv is een Nederlands vastgoedbeleggingsfonds dat met gelden

Nadere informatie

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog Publicatiedatum CBS-website Centraal Bureau voor de Statistiek 9 december 25 Beleggingen institutionele beleggers in 24 met 8,1 procent omhoog drs. J.L. Gebraad Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen,

Nadere informatie

Sparen. Voor de actuele spaarrentes verwijzen wij u naar snsregiobank.nl. Snelsparen

Sparen. Voor de actuele spaarrentes verwijzen wij u naar snsregiobank.nl. Snelsparen Sparen Hoe meer, hoe beter Sparen Statistieken tonen elke keer weer aan dat Nederlanders voorop lopen in de wereld als het gaat om de hoogte van hun spaargeld. En terecht. Want wie wil er nu niet voorbereid

Nadere informatie

Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn))

Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn)) www.jooplengkeek.nl Vermogensmarkt De markt: vraag en aanbod Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn)) Vermogen is een ruimer begrip dan geld. Een banksaldo is ook vermogen.

Nadere informatie

Terugblik op 2015 Hypotheekmarkt trekt verder aan Doorstromers namen aanjaagrol woningmarkt over van starters Daling aandeel alleenstaanden

Terugblik op 2015 Hypotheekmarkt trekt verder aan Doorstromers namen aanjaagrol woningmarkt over van starters Daling aandeel alleenstaanden De Hypotheekshop houdt u graag op de hoogte van de ontwikkelingen in de hypotheekmarkt. In deze hypotheekmonitor informeren wij u over de ontwikkelingen in 2015 en kijken vooruit naar het komende jaar.

Nadere informatie

Speciaal voor nieuw woongebied De Plantage De Starterslening voor uw eerste koopwoning

Speciaal voor nieuw woongebied De Plantage De Starterslening voor uw eerste koopwoning Een leven voor je BeZoek onze website! Speciaal voor nieuw woongebied De Plantage De Starterslening voor uw eerste koopwoning U wilt voor het eerst een woning kopen en u wilt zich graag vestigen in het

Nadere informatie

PBK bericht 2 e kwartaal 2016

PBK bericht 2 e kwartaal 2016 Webartikel PBK bericht 2 e kwartaal 2016 Toelichting op de cijfers Bijlage bij het artikel PBK bericht 2 e kwartaal 2016 Juli 2016 CBS Webartikel, juli 2016 1 Inhoud 1. Algemeen 3 2. Prijsindex Bestaande

Nadere informatie

Productspecifieke kenmerken. voor overheden

Productspecifieke kenmerken. voor overheden Productspecifieke kenmerken Nationaal Groenfonds Annuïteitenlening De Nationaal Groenfonds Annuïteitenlening is een lening, waarmee u de aankoop, ontwikkeling of het herstel van uw natuurproject kan financieren.

Nadere informatie

De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een

De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een De starterslening 2016 De Starterslening U wilt een woning kopen. Dat kan een nieuwbouwwoning, een bestaande koopwoning of uw huidige huurwoning zijn. Als u een bepaalde woning op het oog heeft, kunt u

Nadere informatie

Verzekeraars, Lange-Termijn Garanties Investeringen en Toezicht De curve kwestie. Theo Berg

Verzekeraars, Lange-Termijn Garanties Investeringen en Toezicht De curve kwestie. Theo Berg Verzekeraars, Lange-Termijn Garanties Investeringen en Toezicht De curve kwestie Theo Berg Veranderende kapitaal regimes Sinds begin jaren 70 Solvency I regime: Wettelijk kader en volume gedreven In Nederland

Nadere informatie

De invloeden van ratings

De invloeden van ratings Basel II voor de zakelijke dienstverlening De invloeden van ratings De invloeden van ratings De invloeden van Basel II op uw cliënten Evolutie van de waardeketen van het kredietproces 1 De invloeden van

Nadere informatie

Starterslening en Koopsubsidie

Starterslening en Koopsubsidie Starterslening en Koopsubsidie Voor starters op de woningmarkt is het kopen van een woning de laatste jaren niet eenvoudiger geworden. Ondanks de lage hypotheekrente en regelingen zoals Nationale Hypotheek

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus EA Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus EA Den Haag > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Directoraat-Generaal Wonen en Bouwen Woningmarkt Turfmarkt 147 Den

Nadere informatie

Maximale hypotheek en energielabels

Maximale hypotheek en energielabels Maximale hypotheek en energielabels Maximale hypotheek en energielabels Nibud, 2012 Voorwoord Extra hypotheek voor energiebesparende maatregelen of woningen met een zuinig energielabel, het Nibud geeft

Nadere informatie

PE Plus Hypothecair Krediet oefenexamen

PE Plus Hypothecair Krediet oefenexamen PE Plus Hypothecair Krediet Kennis Vraag 1 Fiona (32 jaar) verkoopt op 1 maart 2015 haar eigen woning. Ze houdt een restschuld over van 20.000,00. Tot wanneer is de rente over deze restschuld uiterlijk

Nadere informatie