BIJEENKOMSTEN HOOFDEN PMB. Procesmanagement VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "BIJEENKOMSTEN HOOFDEN PMB. Procesmanagement VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten"

Transcriptie

1 BIJEENKOMSTEN HOOFDEN PMB Procesmanagement VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1

2 2

3 Procesmanagement 3

4 VOORWOORD Op 22 mei vond op uitnodiging van Jeroen Verburg van het PMB Rotterdam een bijeenkomst plaats over het thema Procesmanagement en de vraag hoe een PMB in te zetten als leerhuis. Voor u ligt de hand-out van deze bijeenkomst. We hopen dat u met deze hand-out een slag dieper informatie tot u neemt, en het u aanmoedigt om meer gebruik te maken van elkaars kennis en ervaring. Namens de VPNG willen wij de volgende gastsprekers bedanken: Joost Verburg Management PMB Rotterdam Maureen Mollis Teamleider PMB Rotterdam Hans van der Heijden Programmamanager PMB Rotterdam Yvonne van Remmen Ministerie van BZK BESTUUR VPNG Francois van Doesburg Afdelingsmanager Projecten Veenendaal Leon Busschops Hoofd Projectbureau Veldhoven Henk Twisk Afdelingshoofd Projectmanagement Delft Gert Bolkesteijn Hoofd Team Projecten Hoogeveen Ivo Dielemans Manager Projectmanagement Maastricht Deze uitgave is een initiatief van de Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten. Kijk voor meer informatie over deze vereniging op 4

5 Managementsamenvatting Voor u ligt de publicatie Procesmanagement. Deze bijdrage bevat een bundeling aan waardevolle informatie voor gemeentelijke projectmanagers, projectleiders en andere betrokkenen die geïnteresseerd zijn in procesmanagement. Als eerste wordt er verslag gelegd over de expertgroepbijeenkomst: Procesmanagement georganiseerd door de VPNG. Hier waren verschillende vertegenwoordigers van gemeenten, zoals projectmanagers en projectleiders, bij aanwezig en het doel van deze bijeenkomst was om kennis en ervaringen over de dilemma s behorend bij procesmanagement uit te wisselen. De belangrijkste thema s worden hier besproken. De onderwerpen die tijdens deze bijeenkomst naar voren kwamen, worden nog dieper uitgewerkt. Als eerste wordt ingegaan op het leerhuis van de gemeente Rotterdam. Dit is een aanpak dat ontwikkeld is vanuit de behoefte om elkaar beter te leren kennen. Het geeft men de mogelijkheid om extra kennis, vaardigheden en hulpmiddelen aan te bieden om de kwaliteit van het vak op peil te krijgen en te behouden. Bent u benieuwd naar deze aanpak. Lees het dan in hoofdstuk 2. Colofon Eindredactie Enrico Kraijo Redactie Widjai Magrey Grafische vormgeving Conny Goller Uitgave November 2014 De presentatie over dit leerhuis is tevens bijgevoegd. Deze presentatie is tijdens de expertgroepbijeenkomst gegeven door Maureen Mollis, teamleider PMB binnen de gemeente Rotterdam. Naar voren komt waarom er gekozen is voor een leerhuis en de opzet en voortgang van deze aanpak. Ook wordt stilgestaan bij de dilemma s omtrent dit onderwerp. Daarnaast is ook de presentatie over Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl aan deze publicatie toegevoegd. Bent u benieuwd naar de rol van procesmanagement, waardecreatie en de nieuwe rollen voor overheden en private partijen in dit proces? Zie het in hoofdstuk 4. Verder is de presentatie van Hans van der Heijden, werkzaam bij het projectmanagementbureau Stadsontwikkeling binnen de gemeente Rotterdam, te zien in deze publicatie. Bent u benieuwd naar de methoden en aanpakken die de gemeente Rotterdam omtrent procesmanagement hanteert? Dan kunt u hoofdstuk 5 niet overslaan. Tot slot zijn relevante documenten over het onderwerp aan dit artikel gevoegd. 5

6 INHOUDSOPGAVE 1. Verslag bijeenkomst 22 mei Het leerhuis Presentatie: Het Leerhuis Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk Presentatie: Procesmanagement Boekenlijst 39 6

7 7

8 8

9 1. Verslag bijeenkomst 22 mei 2014 Op dinsdagmorgen 22 mei organiseerde VPNG een bijeenkomst in het Europoint gebouw in Rotterdam. Verschillende belangstellende gemeenten werden vertegenwoordigd door hun hoofden projectmanagement, om te praten over procesmanagement. De sprekers namens de gemeente Rotterdam waren Maureen Mollis, Yvonne van Remmen en Hans van der Heijden. De introductie werd verzorgd door Joost Verburg van het management van het projectmanagementbureau Rotterdam. Een korte introductie De groep werd ontvangen in de hoge Europointtoren, waar alle aanwezigen het prachtige uitzicht over de stad konden zien. Al gauw werden de aanwezigen opgedeeld in kleinere groepen en dat gaf hen de tijd elkaar beter te leren kennen. Men sprak vooral over waar zij zelf tegenaan liepen en waarvoor zij naar de bijeenkomst zijn gekomen. Al heel snel werd duidelijk, dat er erg werd uitgekeken naar de presentatie van de heer van der Heijden over het procesmanagement. 9

10 1. Verslag bijeenkomst 22 mei 2014 Het Leerhuis De eerste presentatie werd gegeven door Maureen Mollis, Teamleider PMB van de Gemeente Rotterdam. Deze presentatie ging over het Leerhuis en hoe de gemeente deze heeft vormgegeven. Het leerhuis is een medium om de medewerkers van de gemeente Rotterdam zich te laten ontwikkelen. Dit kan op verschillende manieren en doormiddel van verschillende thema s. Gebiedsontwikkeling nieuwe stijl De presentatie van Yvonne van Remmen, werkzaam bij het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, ging over slim verstedelijking beredeneren vanuit de gebruiker. Er wordt niet alleen naar de realisatie, maar ook naar de exploitatie gekeken. Een goed voorbeeld is het gebouw van het bedrijf Siemens. Deze zogenaamde new kid is van plan een zelf voorzienend gebouw te bouwen of Schiphol, deze verpacht grond om gras te verbouwen die ganzen-werend is en als grondstof gebruikt worden voor 3d printers. Rondleiding Dakpark Als aansluiting op de presentatie, werd er door sommige van de aanwezigen, tijdens de pauze gebruik gemaakt van de situatie om dichtbij gelegen winkelcentrum te verkennen. Dit winkelcentrum zelf ziet er mooi uit, maar het gaat vooral om het dak. Dit dak fungeert als een enorm park waar mensen uit de directe omgeving elkaar kunnen ontmoeten. Zeker gezien het prachtige weer was het zeker geen straf om dit korte uitstapje te maken. 10

11 1. Verslag bijeenkomst 22 mei 2014 Procesmanagement Hans van de Heijden van het PMB Rotterdam, heeft gewerkt aan een handboek procesmanagement. Hoe definieert hij procesmanagement, en welke processen, instrumenten en competenties onderscheid het PMB Rotterdam hierbij. Er werd vooral gekeken naar hoe projectleiders kunnen doorgroeien naar procesmanagers. Het einde van een succesvolle bijeenkomst Het einde van de presentatie rondde ook de bijeenkomst af en er werden door de gemeenten contact uitgewisseld om in de toekomst met elkaar ervaringen uit te wisselen. Er kan geconcludeerd worden dat de bijeenkomst een groot succes was, gezien de grote opkomst en lovende reacties van de aanwezigen. 11

12 12

13 2. Het leerhuis De gemeente Rotterdam is een leerhuis begonnen vanuit de behoefte om elkaar beter te leren kennen. Het geeft men de mogelijkheid om extra kennis, vaardigheden en hulpmiddelen aan te bieden om kwaliteit van het vak op peil te krijgen en te behouden. Het uitgangspunt is daarom de basiskennis op orde krijgen. De medewerkers van de gemeente Rotterdam zullen gestimuleerd moeten worden om zich in de toekomst te blijven ontwikkelen. De gemeente heeft daarom een budget ter beschikking gesteld dat de werknemers zelf kunnen besteden aan wat zij denken dat belangrijk is. De werknemer is zelf verantwoordelijk voor zijn eigen ontwikkeling. Er wordt doormiddel van een profiel voor teamontwikkeling geprobeerd om de werknemer duurzaam in te zetten. Door een werknemer steeds meer uitdaging te geven, zullen zij de behoefte hebben zichzelf te ontwikkelen. Doormiddel van persoonlijke gesprekken zal er tevens gestuurd worden op de ontwikkeling. Het probleem van projectmanagers, is dat de werkdruk vooral in deze tijd hoog ligt en daarom een hoge druk is om (declarabel) te presteren. Een werknemer kan deze druk enkel bijbenen wanneer deze zich doorontwikkeld. Deze sfeer bevordert de werknemers ook om zich te ontwikkelen wanneer zij projecten in handen krijgen waar de voorkeur eigenlijk niet naartoe gaat. Het leerhuis is in Rotterdam gevisualiseerd als een huis, met meerdere verdiepingen. Iedere verdieping heeft een thema, in de onderstaande figuur wordt dat duidelijk weergegeven. 13

14 2. Het leerhuis Het uitwisselen van kennis wordt gedaan met het systeem KKMS ofwel Kennis kwaliteitsmanagement systeem. Door gebruik te maken van dit systeem kan op een makkelijke manier kennis uitgewisseld worden. Project begeleiding wordt gedaan doormiddel van project start up (PSU) en project fresh up (PFU) dat houdt in dat er begonnen wordt met de start van een nieuw project of het nieuw leven in blazen. Vervolgens wordt het collegiaal getoetst om te zien of het de juiste kwaliteit heeft. Vakontwikkeling gebeurd door de werknemers van buiten de afdeling naar binnen te nemen. Op deze manier wordt een afdeling van buitenaf geïnspireerd en wordt er geëindigd met een borrel. Trainingen worden gegeven doormiddel van de Rotterdamse standaard voor projectmatig werken (RSPW) ofwel hoe gaan we aan projecten werken. Daarnaast geeft men training over de Rotterdamse standaard programma sturing (RSPS)

15 2. Het leerhuis Bij intervisie komt men iedere maand samen in een groep en wordt er een case behandeld. Er wordt dan vooral gekeken naar waar men tegenaan loopt in een project. Daarnaast moeten collega s ruimte krijgen om gecoacht te worden. Dat kan alsmede gedaan worden doormiddel van mentorschap, waar bestaande collega s nieuwe helpen op de afdeling. Het leerhuis heeft zich tot doel gesteld om in de toekomst meer bekendheid te creëren. Het is van belang dat men de meerwaarde van kennis delen ervaart en verbreding binnen het concern op het gebied van projectmanage- ment ontstaat. Verbreding ontstaat wanneer er aansluiting gezocht gaat worden bij andere projectbureaus (binnen de gemeente Rotterdam) en er gezamenlijke bijeenkomsten worden georganiseerd. De gemeente Rotterdam is met het leerhuis flink op weg om haar medewerkers goed door te laten ontwikkelen. De medewerkers zullen het zelf moeten doen, het leerhuis kan hen enkel prikkelen. 15

16 16

17 3. Presentatie: Het Leerhuis 17

18 18 3. Presentatie: Het Leerhuis

19 3. Presentatie: Het Leerhuis 19

20 20 3. Presentatie: Het Leerhuis

21 3. Presentatie: Het Leerhuis 21

22 22

23 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk 23

24 24 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk

25 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk 25

26 26 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk

27 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk 27

28 28 4. Presentatie: Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl: eerste stappen in de praktijk

29 5. Presentatie: Procesmanagement 29

30 30 5. Presentatie: Procesmanagement

31 5. Presentatie: Procesmanagement 31

32 32 5. Presentatie: Procesmanagement

33 5. Presentatie: Procesmanagement 33

34 34 5. Presentatie: Procesmanagement

35 5. Presentatie: Procesmanagement 35

36 36 5. Presentatie: Procesmanagement

37 5. Presentatie: Procesmanagement 37

38 38

39 6. Boekenlijst Procesmanagement - Over procesontwerp en besluitvorming Hans de Bruijn, Ernst ten Heuvelhof, Roel in t Veld Wanneer is een manager of bestuurder een succesvolle beslisser? Moet u daadkrachtig zijn? Over ruime feitenkennis beschikken? Overtuigende betogen kunnen houden? De auteurs van Procesmanagement beschouwen een manager als een succesvolle beslisser als hij veel aandacht heeft voor de procesaspecten van verandering. Succesvol management is namelijk voor een groot deel afhankelijk van de mate waarin de stakeholders worden betrokken bij de besluitvorming en hun eigen belangen beschermd zien. Zonder hun steun is elke verandering gedoemd te mislukken. Dit boek bevat een groot aantal inzichten over dit procesmanage-ment. De auteurs gaan in op de voordelen daarvan, maar ook de risico s en tekortkomingen lichten zij scherp toe. En ze beschrijven strategieën om met die nadelen om te gaan. Management van Processen (E-book) - Het realiseren van complexe initiatieven Titus Bekkering, Jaap Walter Vele goede ideeën sterven een stille dood. Management van Processen laat u zien hoe u een idee wel krijgt ingebed in uw organisatie. Hoe pakt u het proces aan? Welke modellen en instrumenten zijn er om uw idee in de praktijk te brengen? Hoe krijgt u alle koppen dezelfde kant op? Dit boek biedt een verhelderende beschrijving over het ontstaan van initiatieven. Daarnaast worden modellen besproken die u kunt gebruiken om draagvlak en haalbaarheid te creëren. Ook instrumenten om te sturen op thema, tempo, timing en toegang komen aan de orde, evenals de rol van de procesmanager. 39

40 6. Boekenlijst Proceskunst: Gebiedsontwikkeling nieuwe stijl Geert Teisman De benadering van de Proceskunst is een antwoord op nieuwe marktomstandigheden bij gebiedsontwikkeling. Proceskunst staat voor het gezamenlijk vermogen van partijen om hun initiatieven op te werken tot integrale gebiedsontwikkeling. Er is sprake van geslaagde integratie als voor diverse partijen meerwaarde ontstaat. Gebiedsontwikkeling nieuwe stijl ontstaat door assemblage van projectenvoorstellen uit verschillende bronnen, kleinere en heel diverse voorstellen. Particulieren en private partijen, lange tijd minder welkom, krijgen veel vrijheid om initiatieven te nemen. Overheden blijven belangrijk, maar in andere rollen. Voor de crisis lieten de dominante partijen (rijk, gemeenten, projectontwikkelaars) vele kansen onbenut. Extra rendement voor het gebied dankzij gezamenlijk belang, creëren van meerwaarde, bleef vaak uit. Organisaties, sectoren en actoren van rijk, provincie en gemeenten opereerden vooral naar binnen gericht, waarbij interne belangen en procedures de boventoon voer(d)en. Maar gelukkig waren, en zijn, individuen in staat zich hieraan te onttrekken: zij springen over eigen schaduwen heen. In deze crisis moeten juist zij het verschil maken. Het is voor betrokkenen de kunst om ontwikkelingen te organiseren die voorkomen dat één belang domineert. Een sleutel in de huidige marktomstandigheden voor gebiedsontwikkeling is dat partijen gesynchroniseerd over eigen schaduwen weten te springen. Het Cahier doet voorstellen om proceskunst te bedrijven voor gebiedsontwikkeling nieuwe stijl, gevoed met voorbeelden van geslaagde en mislukte projecten (casus) uit het hele land. 40

41 6. Boekenlijst Organisatieontwikkeling met Theory U - Hoe komen we de bocht door? Werkvormen en cases Esther de Haan, Eva Beerends Organisatieontwikkeling met Theory U biedt praktische handvatten die aansluiten op Presence van Peter Senge e.a. en Theory U van Otto Scharmer. Theory U biedt vernieuwende inzichten in veranderingsprocessen. Ze gaat ervan uit dat de kiemen van antwoorden op vraagstukken al aanwezig zijn, maar nog niet zichtbaar aan de oppervlakte. Organisaties wereldwijd werken inmiddels met Theory U en benutten de gezamenlijke wijsheid van groepen mensen om te komen tot daadwerkelijke vernieuwing. Maar hoe komen ze de bocht door? Organisatieontwikkeling met Theory U laat zien hoe Theory U in de praktijk kan worden toegepast. Aan de hand van praktische werkvormen worden de mogelijkheden beschreven om het doorlopen van het U-proces te faciliteren. De cases laten ervaringen zien van onder andere KLM Cargo, Achmea, S2M, Enviu en The Hub Amsterdam bij het werken met Theory U. Het boek is daarmee een mooie tool in de gereedschapskist van organisatiecoaches, consultants en trainers die bezig zijn met organisatieontwikkeling. 41

42 42

43 De essentie van onze verening is de ontmoeting tussen projectprofesionals en hun leidinggevenden. Ieder jaar organiseren wij tientallen bijeenkomsten, waarin het opdoen van nieuwe inspiratie en het uitwisselen van kennis en ervaring centraal staan. Deze publicatie is de spin-off van het uitwisselen van deze kennis en ervaring. Niet alleen vind u in deze publicatie het verslag van een bijeenkomst, u kunt samenvattingen lezen van interessante achtergrond artikelen, die aansluiten op het thema en via een link naar ze doorklikken. De opgenomen interviews met de sprekers verbinden de theorie met de weerbarstige praktijk. Motor achter deze publicatiereeks zijn onze drie expertgroepen van 2014: Gebiedsontwikkeling Professionaliseren gemeentelijk projectmanagement Decentralisaties in het sociale domein We hopen u met deze publicatie te inspireren om uw kerntaak nog beter in te vullen, namelijk vanuit een krachtige project filosofie mensen en organisaties verbinden om de stad nog mooier te maken! Francois van Doesburg, Voorzitter VPNG VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 43

Bestuurlijk aanbesteden EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Bestuurlijk aanbesteden EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Bestuurlijk aanbesteden EXPERTGROEP 3D VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Bestuurlijk aanbesteden 3 VOORWOORD De expertgroep 3D binnen de VPNG, heeft als missie om de project-

Nadere informatie

Literatuur Projectmatig Werken

Literatuur Projectmatig Werken Literatuur Projectmatig Werken Onderstaande boeken behandelen de meest gebruikte methodieken van projectmatig werken. Prince 2 is vooral voor ICT-projecten geschikt. Overheden kiezen vaak voor een bepaalde

Nadere informatie

Risicomanagement EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Risicomanagement EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Risicomanagement EXPERTGROEP 3D VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Risicomanagement 3 VOORWOORD De expertgroep professionaliseren projectmanagement, binnen de VPNG, heeft als missie

Nadere informatie

EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling. Van accommodatie beleid naar strategisch vastgoedbeheer VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling. Van accommodatie beleid naar strategisch vastgoedbeheer VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling Van accommodatie beleid naar strategisch vastgoedbeheer VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Van accommodatie-beleid naar strategisch vastgoedbeheer

Nadere informatie

Introductieprogramma Presence en Theory U

Introductieprogramma Presence en Theory U Introductieprogramma Presence en Theory U Oorsprong Consult biedt in samenwerking met SoL Nederland een programma aan om de potentie van het gedachtegoed rondom de boeken Presence en Theory U over diepgaande

Nadere informatie

Managementgame Het Nieuwe Werken

Managementgame Het Nieuwe Werken Resultaten Managementgame Het Nieuwe Werken wwww.managementgamehetnieuwewerken.nl Leren door horen en zien, maar vooral doen en ervaren! 13 december 2011 drs. Lourens Dijkstra MMC CMC drs. Peter Elzinga

Nadere informatie

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG

EXPERTS MEET THE. Seminars voor financials in de zorg WWW.BAKERTILLYBERK.NL/FINANCE4CARE DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG MEET THE EXPERTS KENNISMAKING MET LEAN IN DE ZORG: ANDERS DENKEN VOOR EFFICIËNTERE ZORG DOOR DR. VINCENT WIEGEL OP 16 OKTOBER 2014 VERBINDENDE CONTROL DOOR MR. DR. HARRIE AARDEMA OP 6 NOVEMBER 2014 INKOOP

Nadere informatie

Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken

Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken Stel dat we aan het begin van een strategietraject nu eens niet zouden zeggen: 'ik hoop dat we het

Nadere informatie

Managementgame Het Nieuwe Werken

Managementgame Het Nieuwe Werken Resultaten Managementgame Het Nieuwe Werken www.managementgamehetnieuwewerken.nl Leren door horen en zien, maar vooral doen en ervaren! MANAGEMENT GAME HET NIEUWE WERKEN Inleiding Think too Organisatieadviseurs

Nadere informatie

VPNG. Scrum. voor ICT-projectleiders en projectleiders in het fysiek en sociaal domein. Scrum, een hype of nuttige projectaanpak?

VPNG. Scrum. voor ICT-projectleiders en projectleiders in het fysiek en sociaal domein. Scrum, een hype of nuttige projectaanpak? Scrum, een hype of nuttige projectaanpak? Scrum voor ICT-projectleiders en projectleiders in het fysiek en sociaal domein VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Scrum voor ICT-projectleiders

Nadere informatie

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC Project-, Programma- en AdviesCentrum Resultaten die eruit springen PPAC Binnen Veiligheid en Justitie groeit het belang van projectmatig en programmatisch werken. Ook neemt de behoefte toe om medewerkers

Nadere informatie

REEF-carrièremanagement. voor jouw persoonlijke groei. delen om te groeien

REEF-carrièremanagement. voor jouw persoonlijke groei. delen om te groeien REEF-carrièremanagement voor jouw persoonlijke groei delen om te groeien REEF hecht veel waarde aan de persoonlijke groei van zijn medewerkers. Daarom helpt REEF je in de eerste plaats aan uitdagende en

Nadere informatie

DE GRENZEN VAN VERANDERING.

DE GRENZEN VAN VERANDERING. DE GRENZEN VAN VERANDERING. Een Masterclass over identiteit en verandering in gemeenten en de rol van de gemeentesecretaris. Veranderingsprocessen in gemeenten gaan moeizaam en slagen vaak maar ten dele.

Nadere informatie

Innoveren bij de (semi)overheid: van denken naar doen! Gezocht

Innoveren bij de (semi)overheid: van denken naar doen! Gezocht Innoveren bij de (semi)overheid: van denken naar doen! De wereld om ons heen is volop in beweging. Economische en maatschappelijke ontwikkelingen volgen elkaar in rap tempo op. Bezuinigingen, decentralisaties

Nadere informatie

Succesvol vernieuwend in mijn beroepspraktijk

Succesvol vernieuwend in mijn beroepspraktijk Succesvol vernieuwend in mijn beroepspraktijk 1 Quote van een collega Vroeger had ik een heilig respect voor consultants. Niet vanwege de maatpakken of lease auto s gelukkig is dat verleden tijd maar omdat

Nadere informatie

DEEL I. 5.6 Procesmanagement. 5.6.1 Definitie project. 5.6.2 Kern van de methode. 5.6.3 Historie. 5.6.4 Scope. 5.6.

DEEL I. 5.6 Procesmanagement. 5.6.1 Definitie project. 5.6.2 Kern van de methode. 5.6.3 Historie. 5.6.4 Scope. 5.6. 90 Wegwijzer voor methoden bij projectmanagement - 2de druk 5.6 Procesmanagement Deel I van de beschrijving van Procesmanagement is gereviseerd en geautoriseerd door Jaap Walter, een van de auteurs van

Nadere informatie

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS

LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS LEIDERS VAN MORGEN MD NETWERK VOOR HR EN MD PROFESSIONALS Graag vertel ik u in deze brochure over Leiders van Morgen, een Management Development (MD) netwerk dat october 2010 van start gaat. Voor meer

Nadere informatie

Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen

Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen Interventies bij organisatieverandering Succesvol veranderen Het succesvol doorvoeren van organisatieverandering vraagt nogal wat. De uitdaging is om de beoogde verandering werkbaar te maken en te borgen

Nadere informatie

Iedereen sterk. Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers

Iedereen sterk. Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers Iedereen sterk Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers JANUARI 2016 Veranderen moet veranderen Verandering is in veel gevallen een top-down proces. Bestuur en management signaleren

Nadere informatie

Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken

Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken Bantopa (Samen)werken aan Samenwerken Masterclass - Alliantievaardigheden Een praktische leidraad voor toekomstige alliantiemanagers Samenwerken als Kerncompetentie De complexiteit van producten, processen

Nadere informatie

24 juni 2010, 13:00 uur Agenda

24 juni 2010, 13:00 uur Agenda Bijeenkomst met de hoofden Projectbureaus Stadsdelen Over professionalisering van onze medewerkers 24 juni 2010, 13:00 uur Agenda Opening door Niko Koers Rondje langs de stadsdelen Kwaliteit vande medewerkers

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management PMO PROJECTSTART-UPS IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. PMO PROJECT MANAGEMENT OFFICE Een Project Management Office voorziet

Nadere informatie

Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training

Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken tweedaagse training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken Stel dat we aan het begin van een strategietraject nu eens niet zouden zeggen: 'ik hoop dat we het

Nadere informatie

I m p a c t A c a d e m y Gedragspsychologie in de praktijk

I m p a c t A c a d e m y Gedragspsychologie in de praktijk Gedragspsychologie in de praktijk voor marketing- en communicatieprofessionals die (willen) werken aan duurzaamheid Marketing en communicatie: hefbomen voor duurzaam gedrag Als marketing- en communicatieprofessional

Nadere informatie

Regionale samenwerking EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Regionale samenwerking EXPERTGROEP 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP 3D VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Regionale samenwerking 1 2 Regionale samenwerking 3 VOORWOORD De expertgroep 3D binnen de VPNG, heeft als missie om de project- en

Nadere informatie

Introductieprogramma Presence en Theory U

Introductieprogramma Presence en Theory U Introductieprogramma Presence en Theory U Reos Partners biedt in samenwerking met SoL Nederland een programma aan rondom de boeken Presence en Theory U. De training ondersteunt het werken aan diepgaande

Nadere informatie

Commons Naamsvermelding NietCommercieel GeenAfgeleideWerken 2.5 Netherlands License. Bekijk de licentie. (voornaam of voorletters) Peter

Commons Naamsvermelding NietCommercieel GeenAfgeleideWerken 2.5 Netherlands License. Bekijk de licentie. (voornaam of voorletters) Peter Soort document: Artikel SenS ID: 06 00 005 Hoofdcategorie Organisatie Format: pdf Rubriek(en) Procesmanagement Trefwo(o)rd(en) Draagvlak, verandering, sturing Niveau Advance Titel: Waarom het aansturen

Nadere informatie

Leergang Transformatief Leiderschap

Leergang Transformatief Leiderschap feedback geven living labs advie processen/bijeenkomsten transformatief leiderschap coach perso Leergang Transformatief Leiderschap Anderen bewegen begint bij jezelf Succesvol mensen en organisaties in

Nadere informatie

Het Management Skills Assessment Instrument (MSAI)

Het Management Skills Assessment Instrument (MSAI) Het Management Skills Assessment Instrument (MSAI) Het zelfbeoordelingsformulier Het doel van deze evaluatie is om u te helpen bij het bepalen van de belangrijkste aandachtsvelden van uw leidinggevende

Nadere informatie

Welkom. Doel van workshop. LoopbaanNed. Dr. Dieta Mietus

Welkom. Doel van workshop. LoopbaanNed. Dr. Dieta Mietus Welkom Doel van workshop Oplossingsgericht werken LoopbaanNed Dr. Dieta Mietus Kennismaking Wat zou je willen doen zodat deze workshop nuttig voor je is? Oplossingsgericht werken aan project Projectmanager:

Nadere informatie

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Eind september ging Deloitte met CFO s uit het hoger onderwijs in gesprek over de uitdagingen om de prestatieafspraken te realiseren, ook al is

Nadere informatie

SCHATTEN VAN ADVOCATEN

SCHATTEN VAN ADVOCATEN SCHATTEN VAN ADVOCATEN PRAKTIJKOPLEIDINGEN VOOR DE ADVOCATUUR Vaardigheden in de praktijk Coachen in de praktijk Leidinggeven in de praktijk Teamwork in de praktijk SCHATTEN VAN ADVOCATEN Wij zijn er van

Nadere informatie

Procesmanagement EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PMW VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Procesmanagement EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PMW VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PMW Procesmanagement VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Procesmanagement 3 VOORWOORD De Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten presenteert

Nadere informatie

Taalstimulering en brede ontwikkeling voor kinderen van 0 tot 4 jaar

Taalstimulering en brede ontwikkeling voor kinderen van 0 tot 4 jaar Taalstimulering en brede ontwikkeling voor kinderen van 0 tot 4 jaar op kinderdagverblijven Volg het kind, beleef de dag Hoe werkt Ben ik in Beeld? Ben ik in Beeld is speciaal ontwikkeld voor kinderdagverblijven.

Nadere informatie

Resultaatgericht werken in het sociaal domein VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Resultaatgericht werken in het sociaal domein VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Resultaatgericht werken in het sociaal domein VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Resultaatgericht werken in het sociaal domein 3 4 VOORWOORD In het sociaal domein komt steeds meer

Nadere informatie

Informatie over onze vereniging

Informatie over onze vereniging Informatie over onze vereniging Editie 2014 Uitgebreide en actuele informatie op www.cio-platform.nl CIO Platform Nederland, mei 2014 Informatie over onze vereniging - CIO Platform Nederland mei 2014 Inhoudsopgave

Nadere informatie

DEXIS Arbeid, en waar dat toe leidt. www.dexisarbeid.nl

DEXIS Arbeid, en waar dat toe leidt. www.dexisarbeid.nl DEXIS Arbeid, en waar dat toe leidt Stel dat iedere medewerker het naar zijn of haar zin heeft op het werk, het gevoel heeft zijn of haar talenten te kunnen inzetten, de sfeer in het team klopt, collega

Nadere informatie

Projectfinanciering. EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Projectfinanciering. EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP Gebiedsontwikkeling Projectfinanciering VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 2 Projectfinanciering 3 VOORWOORD De expertgroep gebiedsontwikkeling binnen de VPNG, heeft als

Nadere informatie

Professionaliseren projectmatig werken

Professionaliseren projectmatig werken Professionaliseren projectmatig werken Gemeente Wijk bij Duurstede BPUG Seminar 2010 Benefit from Best Practices www.bpugseminar.nl 1 Professionaliseren kan niet zonder veranderen BPUG Seminar 2010 Benefit

Nadere informatie

De toekomst begint vandaag!

De toekomst begint vandaag! verder bouwen aan de kindcentra 0-13 s-hertogenbosch De toekomst begint vandaag! Als professionals, schoolbesturen, kinderopvangorganisaties en gemeente werken we samen aan de kindcentra 0-13 s-hertogenbosch;

Nadere informatie

Wat neem ik mee naar aanleiding van de bijeenkomst op 25 september bij Sioo

Wat neem ik mee naar aanleiding van de bijeenkomst op 25 september bij Sioo Wat neem ik mee naar aanleiding van de bijeenkomst op 25 september bij Sioo Uit jullie antwoorden op de twee vragen Wat neem ik mee? En welke vragen heb ik nog? Halen we het volgende: Wat neem ik mee?

Nadere informatie

Help ons te leren. HR en decentralisaties: VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES

Help ons te leren. HR en decentralisaties: VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES VIER SPEERPUNTEN VOOR HR OP HET GEBIED VAN DECENTRALISATIES HR en decentralisaties: Help ons te leren Door: Martine van Dijk, A+O fonds Gemeenten / Fotografie: Kees Winkelman Op 10 oktober 2014 vond de

Nadere informatie

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management

Beschrijving van het leertraject. Duurzaam inrichten van Service Management Beschrijving van het leertraject Duurzaam inrichten van Service Management INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 2 DIT LEERTRAJECT VOOR SERVICE MANAGERS GAAT VERDER DAN DE BES TAANDE TRAININGEN!... 3 LEREN HOE

Nadere informatie

Loopbaanadvisering door HR

Loopbaanadvisering door HR Loopbaanadvisering door HR White paper Auteur: drs. Willem de Jong Februari 2014 Personeel & Organisatie Avans +, dé specialist in het ontwikkelen van mensen en organisaties. www.avansplus.nl Loopbaanadvisering

Nadere informatie

Oranje Fonds Groeiprogramma

Oranje Fonds Groeiprogramma Oranje Fonds Groeiprogramma programmaoverzicht 2012 Oranje Fonds Groeiprogramma Het Oranje Fonds bevordert betrokkenheid in de samenleving. Door onze steun ontmoeten mensen elkaar of vinden zij een nieuwe

Nadere informatie

De Ervaring Leert! Programma voor Provinciale Statenleden 2015

De Ervaring Leert! Programma voor Provinciale Statenleden 2015 De Ervaring Leert! Programma voor Provinciale Statenleden 2015 Inhoud De ervaring Leert! 3 Workshops 4 1. Krachtenveld Provincie 2. Simulatie Statenvergadering 3. Rollen en instrumenten 4. Integriteit

Nadere informatie

Ondernemend werken in welzijnsorganisaties

Ondernemend werken in welzijnsorganisaties Training & Advies Ondernemend werken in welzijnsorganisaties Betere resultaten met nieuwe competenties Ondernemend werken in welzijnsorganisaties De welzijnssector is sterk in beweging, dat weet u als

Nadere informatie

Teamleiders en HBO-ers opleiding

Teamleiders en HBO-ers opleiding Teamleiders en HBO-ers opleiding Start groep 5 dinsdag 24 januari 2017 Start groep 6 dinsdag 19 september 2017 45 accreditatiepunten voor farmaceutisch consulenten, managers, farmakundigen en teamleiders

Nadere informatie

Expertgroep decentralisaties PROGRAMMABESTURINGSMODEL 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Expertgroep decentralisaties PROGRAMMABESTURINGSMODEL 3D VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Expertgroep decentralisaties PROGRAMMABESTURINGSMODEL 3D VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Leden van de VPNG, d.d. november 2014. PROGRAMMABESTURINGSMODEL 3D Van crisismanagement

Nadere informatie

De aandacht voor het netwerk

De aandacht voor het netwerk De aandacht voor het netwerk bij ondernemen en organiseren Anne-Marie Poorthuis Lieke Hoogerwerf Conny van der Bijl De aandacht voor het netwerk De aandacht voor het netwerk kende eind jaren negentig een

Nadere informatie

Bantopa Terreinverkenning

Bantopa Terreinverkenning Bantopa Terreinverkenning Het verwerven en uitwerken van gezamenlijke inzichten Samenwerken als Kerncompetentie De complexiteit van producten, processen en services dwingen organisaties tot samenwerking

Nadere informatie

Coaching van zelfsturende teams: Ontwikkelprogramma. voor interne coaches

Coaching van zelfsturende teams: Ontwikkelprogramma. voor interne coaches Coaching van zelfsturende teams: Ontwikkelprogramma voor interne coaches Yvette Paludanus en Alyanna Bijlsma December 2014 1 Inleiding De zorg is in transitie. Er is een wens en noodzaak om de cliënt en

Nadere informatie

Post- HBO-opleiding. voor farmaceutisch consulenten, managers en farmakundigen

Post- HBO-opleiding. voor farmaceutisch consulenten, managers en farmakundigen Post- HBO-opleiding voor farmaceutisch consulenten, managers en farmakundigen Inleiding Vele HBO-ers in de apotheek werken regelmatig als assistente, met daarnaast wat extra taken. Dat is een onderwaardering

Nadere informatie

Professionalisering van projectmatig werken. Hoofden PMB VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Professionalisering van projectmatig werken. Hoofden PMB VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Professionalisering van projectmatig werken Hoofden PMB VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Professionalisering van projectmatig werken 3 4 VOORWOORD De Vereniging Projectmanagement

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management P3M3 DIAGNOSTIEK IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. P3M3 -DIAGNOSTIEK (PROJECT PROGRAMMA PORTFOLIO MANAGEMENT MATURITY

Nadere informatie

Vervolg en gebiedsproces WBP 5

Vervolg en gebiedsproces WBP 5 Vervolg en gebiedsproces WBP 5 1 Inleiding Het WBP5 strategisch deel ligt voor. Hiermee is het WBP 5 niet af, maar staat het aan het begin van het gebiedsproces en het interne proces om tot een uitvoeringsprogramma

Nadere informatie

EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT. Projectbeheersingssystemen VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT. Projectbeheersingssystemen VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Projectbeheersingssystemen 1 2 Projectbeheersingssystemen 3 Colofon Eindredactie Enrico Kraijo

Nadere informatie

Werken vanuit Essentie

Werken vanuit Essentie Leergang Werken vanuit Essentie (midden- en hoger management) - van leidinggeven naar LEIDERSCHAP - Leergang Werken vanuit Essentie - van leidinggeven naar leiderschap - Er is veel meer dan voorheen het

Nadere informatie

Hoofdstuk 18 Bouwen aan organisatie met de netwerkmultiloog

Hoofdstuk 18 Bouwen aan organisatie met de netwerkmultiloog Hoofdstuk 18 Bouwen aan organisatie met de netwerkmultiloog Anne-Marie Poorthuis en Sjanneke Werkhoven De netwerkmultiloog is een methode om veel mensen in een organisatie te betrekken bij een organisatiethema

Nadere informatie

Functieprofiel Young Expert

Functieprofiel Young Expert 1 Laatst gewijzigd: 20-7-2015 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1 Ervaringen opdoen... 3 1.1 Internationale ervaring in Ontwikkelingssamenwerkingsproject (OS)... 3 1.2 Nieuwe vaardigheden... 3 1.3 Intercultureel

Nadere informatie

LEERGANG GEBIEDSGERICHT WERKEN VOOR YOUNG PROFESSIONALS START OP 22 SEPTEMBER 2008 OPEN INSCHRIJVING

LEERGANG GEBIEDSGERICHT WERKEN VOOR YOUNG PROFESSIONALS START OP 22 SEPTEMBER 2008 OPEN INSCHRIJVING LEERGANG GEBIEDSGERICHT WERKEN VOOR YOUNG PROFESSIONALS START OP 22 SEPTEMBER 2008 OPEN INSCHRIJVING GEBIEDSGERICHT WERKEN Op bijna geen enkel werkterrein gebeurt zoveel als in het gebiedsgericht werken.

Nadere informatie

WERKEN AAN KWALITEITSZORG

WERKEN AAN KWALITEITSZORG WERKEN AAN KWALITEITSZORG HET ZIJN DE TEAMLEDEN EN HUN INTENTIES DIE DE KWALITEIT BEPALEN WWW.CINOP.NL 2 WERKEN AAN KWALITEITSZORG HET ZIJN DE TEAMLEDEN EN HUN INTENTIES DIE DE KWALITEIT BEPALEN Hoe werk

Nadere informatie

Lange cursus beschrijving van de cursus: ITIL basics

Lange cursus beschrijving van de cursus: ITIL basics Lange cursus beschrijving van de cursus: ITIL basics ALGEMEEN Het inrichten van een ICT Beheerorganisatie is een complexe en tijdrovende aangelegenheid. Het resultaat is afhankelijk van veel aspecten.

Nadere informatie

Keuzedeel mbo. Zorg en technologie. gekoppeld aan één of meerdere kwalificaties mbo. Code K0137

Keuzedeel mbo. Zorg en technologie. gekoppeld aan één of meerdere kwalificaties mbo. Code K0137 Keuzedeel mbo Zorg en technologie gekoppeld aan één of meerdere kwalificaties mbo Code K0137 Penvoerder: Sectorkamer zorg, welzijn en sport Gevalideerd door: Sectorkamer Zorg, welzijn en sport Op: 26-11-2015

Nadere informatie

De motor van de lerende organisatie

De motor van de lerende organisatie De motor van de lerende organisatie Focus op de arbeidsmarkt Naast het erkennen van leerbedrijven is Calibris verantwoordelijk voor ontwikkeling en onderhoud van kwalificaties in de sectoren zorg, welzijn

Nadere informatie

Beïnvloeden van processen Hoe je vanuit de inhoud actief grip krijgt op processen

Beïnvloeden van processen Hoe je vanuit de inhoud actief grip krijgt op processen Beïnvloeden van processen Hoe je vanuit de inhoud actief grip krijgt op processen Aanleiding Procesmanagement is voor medewerkers van Grontmij een steeds belangrijker onderdeel van het werk geworden. Dit

Nadere informatie

VISIEDOCUMENT R DAMSE NIEUWE SAMEN DE STAD VERDER BRENGEN. MAART 2014

VISIEDOCUMENT R DAMSE NIEUWE SAMEN DE STAD VERDER BRENGEN. MAART 2014 VISIEDOCUMENT R DAMSE NIEUWE SAMEN DE STAD VERDER BRENGEN. MAART 2014 R damse Nieuwe is een collectief van jonge ondernemende Rotterdammers die de nieuwe economie van de stad vertegenwoordigen. Onze droom

Nadere informatie

Beheer- en OntwikkelModel voor Open Standaarden (BOMOS) versie 2 - DEEL 1: DE BASIS

Beheer- en OntwikkelModel voor Open Standaarden (BOMOS) versie 2 - DEEL 1: DE BASIS Beheer- en OntwikkelModel voor Open Standaarden (BOMOS) versie 2 - DEEL 1: DE BASIS Een standaard die niet beheerd wordt is geen standaard! Het is nooit te vroeg om de mogelijkheden voor het beheer van

Nadere informatie

Samenwerken in de wijk

Samenwerken in de wijk Meer lezen? Download de publicatie Samenwerken in de wijk met achtergronden over de 10 meest genoemde vragen en dillemma s bij samenwerken. Draaiboek voor bijeenkomst Samenwerken in de wijk 1 Introductie

Nadere informatie

21st Century Skills Training

21st Century Skills Training Ontwikkeling van competenties voor de 21 e eeuw - Vernieuwend - Voor werknemers van nu - Met inzet van moderne en digitale technieken - - Integratie van social media - Toekomstgericht - Inleiding De manier

Nadere informatie

Van kostennaar waardesturing

Van kostennaar waardesturing Hoofdstuk Investeren in maatschappelijk vastgoed Van kostennaar waardesturing Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 7 Van kosten- naar waardesturing 9 Reacties uit het veld 21 Waardesturing in de praktijk 29 Samenwerken

Nadere informatie

Online Presence. Praktijkgerichte computercursussen voor particulieren en bedrijven

Online Presence. Praktijkgerichte computercursussen voor particulieren en bedrijven Online Presence Praktijkgerichte cursussen voor particulieren en bedrijven Online Presence Compu Act Opleidingen onderscheidt zich op het gebied van flexibiliteit, prijsniveau en individuele mogelijkheden.

Nadere informatie

Adoptie-instrumenten 1

Adoptie-instrumenten 1 Bureau Forum Standaardisatie Bezoekadres: Wilhelmina v Pruisenweg 52 2595 AN Den Haag www.logius.nl Inlichtingen bij M.A van der Veen Adviseur Standaardisatie T 070-8896309 M +31(0)6-21162433 maarten.vander.veen@logius.

Nadere informatie

Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld. Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW

Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld. Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW Een omkerende keten op een plots verlaten speelveld Geert Teisman Hoogleraar Bestuurskunde Codirecteur NLBW Uitgangspunten * Aanbodsturing verliest dominantie * Vraagsturing stelt andere/hogere eisen aan

Nadere informatie

zestien bewezen werkvormen voor corporaties

zestien bewezen werkvormen voor corporaties zestien bewezen werkvormen voor corporaties Traditionele aanpak: wat gaan we doen? Informatie halen (naast brengen) - Breng belanghouders bijeen - Stel de vraag wat wil je dat ik doe? - Verken de antwoorden,

Nadere informatie

Project Start Up Wat is het? Wie nemen er deel? Wanneer kies je voor een PSU? Hoe werkt het?

Project Start Up Wat is het? Wie nemen er deel? Wanneer kies je voor een PSU? Hoe werkt het? Project Start Up Wat is het? De Project Start Up (PSU) is een krachtige interventie bij aanvang van het project. De PSU is een workshop waarin je de belangrijke aspecten van het project met elkaar inventariseert

Nadere informatie

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Stimuleringsproject LOB in het mbo Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Visie ontwikkelen in regionale inspiratiebijeenkomsten Wat verstaan we eigenlijk onder loopbaanoriëntatie en -begeleiding

Nadere informatie

EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT. Gebiedsontwikkeling. Nieuwe Stijl VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT. Gebiedsontwikkeling. Nieuwe Stijl VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten EXPERTGROEP PROFESSIONALISERING PROJECTMANAGEMENT Gebiedsontwikkeling VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Nieuwe Stijl 1 2 Gebiedsontwikkeling Nieuwe Stijl 3 VOORWOORD De expertgroep

Nadere informatie

Project Start-Up. Professionaliseren PMW VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten

Project Start-Up. Professionaliseren PMW VPNG. Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten Project Start-Up Professionaliseren PMW VPNG Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten 1 2 Project start-up 3 4 VOORWOORD De Vereniging Projectmanagement Nederlandse Gemeenten hoopt u te informeren

Nadere informatie

de mens maakt het Verschil!

de mens maakt het Verschil! De mens maakt het verschil! De organisatie verandert... kunnen mijn medewerkers dat ook? Uw organisatie staat voor veel uitdagingen! Ze worden veelal veroorzaakt door ontwikkelingen waar u middenin zit;

Nadere informatie

FM Academy. FM Academy. Facility Management HBO bedrijfskunde 2017

FM Academy. FM Academy. Facility Management HBO bedrijfskunde 2017 Facility Management HBO bedrijfskunde 2017 Voorwoord HBO bedrijfskunde leergang Facility Management 15 deelnemers 5 organisaties De biedt u een functiegerichte opleiding met specifieke aandacht voor Facility

Nadere informatie

Vergroot je projectsucces met interactieve bijeenkomsten. De projectleider als facilitator

Vergroot je projectsucces met interactieve bijeenkomsten. De projectleider als facilitator Vergroot je projectsucces met interactieve bijeenkomsten. De projectleider als facilitator Dit is een samenvatting van de interactieve presentatie voor BPUG NL, gegeven op 13 oktober 2011 in Soest. Agenda

Nadere informatie

2 e BIM- Bijeenkomst. 23 april 2013

2 e BIM- Bijeenkomst. 23 april 2013 2 e BIM- Bijeenkomst 23 april 2013 Ketensamenwerking Van Ontwerp naar Uitvoering Welkom bij Klictet Advies! Management/ Adviseur Kees Kelder Willem-Jan van den Berk Stefan Janssen Projectleiding Mark Ernst

Nadere informatie

Masterclass Value of Information. Waarde creëren voor de business

Masterclass Value of Information. Waarde creëren voor de business Masterclass Value of Information Waarde creëren voor de business Informatie en informatietechnologie maken het verschil bij de ontwikkeling van nieuwe business ideeën. Met informatie kunnen nieuwe innovatieve

Nadere informatie

KRAUTHAMMER YOUNG PROFESSIONAL PROGRAMMA

KRAUTHAMMER YOUNG PROFESSIONAL PROGRAMMA KRAUTHAMMER YOUNG PROFESSIONAL PROGRAMMA HERKEN JE DIT? Weet je nog hoe opwindend het is om aan het begin van een carrière te staan? Daarom wil je ook jouw young professionals helpen bij hun ontwikkeling.

Nadere informatie

Het stappenplan. Inleiding

Het stappenplan. Inleiding Het stappenplan Inleiding Op de pagina instrumenten op Overstag.nu vind je instrumenten, informatie en inspiratie om binnen je eigen organisatie met het thema duurzame inzetbaarheid aan de slag te gaan.

Nadere informatie

Toolbox Het Nieuwe Werken

Toolbox Het Nieuwe Werken 18 werkvormen gericht op gedragsverandering Amersfoort 19 september 2012 Ferry Bezem Gert van den Heuvel Marijke van der Geest Ahuis Hanneke Vos Introductie Toolbox Het Nieuwe Werken (HNW) kent vele betekenissen

Nadere informatie

Besturen met een visie

Besturen met een visie Besturen met een visie - de basis Trainingstraject specifiek ontwikkeld voor verenigingsbestuurders Besturen met een visie Versterking van amateursportverenigingen door bestuurders in hun kracht te zetten

Nadere informatie

CarrièreBoost. Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu

CarrièreBoost. Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu CarrièreBoost Praktische begeleiding voor werknemers die zich succesvol willen presenteren op de arbeidsmarkt anno nu Op zoek naar een nieuwe baan waar begin ik?! Reorganisatie, inkrimping, u bent ontslagen!

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen

Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen Het Nieuwe Werken: Transitie van Controle naar Vertrouwen Het Nieuwe Werken (HNW) is een van de meest populaire trends op het gebied van organisatieontwikkeling van de laatste jaren; meer dan een kwart

Nadere informatie

Groeien naar lean & meaningful management support

Groeien naar lean & meaningful management support Groeien naar lean & meaningful management support LEAN AND MEANINGFUL 07 DEF.indd 1 25-08-14 17:47 LEAN AND MEANINGFUL 07 DEF.indd 2 25-08-14 17:47 Groeien naar lean & meaningful management support Annemarie

Nadere informatie

Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS)

Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS) Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS) LEARNING BY DOING Kort signalement Road2Results heeft op basis van haar jarenlange ervaring met het managen van business en ICT projecten vanuit diverse

Nadere informatie

Leiderschapstrainingen

Leiderschapstrainingen Leiderschapstrainingen De zorgsector maakt vele veranderingen door: naast veranderingen vanuit de overheid (financiering en andere wetswijzigingen) speelt ook de veranderende zorgvraag een rol. Zorginstellingen

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Leerstijlen en Werkvormen

Achtergrondinformatie Leerstijlen en Werkvormen Achtergrondinformatie Leerstijlen en Werkvormen Marjoleine Hanegraaf (NMI bv) & Frans van Alebeek (PPO-AGV), december 2013 Het benutten van bodembiodiversiteit vraagt om vakmanschap van de teler. Er is

Nadere informatie

HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN

HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN WHITEPAPER HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN..HET EFFECT VAN VREEMDE OGEN.. Copyright 2014 OPDIC W www.implementatie-erp.nl E info@implementatie-erp.nl Hoe de kans op een succesvolle

Nadere informatie

Werken aan resultaat, altijd en overal

Werken aan resultaat, altijd en overal Werken aan resultaat, altijd en overal Congres Over Het Nieuwe Werken Programma HNW Belastingdienst Dr. Y. Boutachekourt 19 november 2013 2 Visie film HNW Belastingdienst 3 Veranderdoelen van de Belastingdienst

Nadere informatie

MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK. Vaardigheidstraining

MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK. Vaardigheidstraining MANAGEN VAN CONFLICTEN OP DE WERKPLEK Vaardigheidstraining Managen van conflicten op de werkvloer Introductie Conflicten hebben zowel belemmerende als kansrijke aspecten. Naast pijn, verwarring en onzekerheid

Nadere informatie

Provinciale bijeenkomsten gemeentelijke financiën en de 3 decentralisaties in het sociaal domein

Provinciale bijeenkomsten gemeentelijke financiën en de 3 decentralisaties in het sociaal domein Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Provinciale bijeenkomsten gemeentelijke financiën en de 3 decentralisaties in het sociaal domein Zijn we allemaal aangesloten? Zijn alle gemeenten

Nadere informatie

Professionaliseren in de praktijk

Professionaliseren in de praktijk MPWR Professionaliseren in de praktijk Projectleiders die er toe doen! Professioneel projectmanagement MPWR klantgerichte professionalisering training coaching management advies nassaulaan 40 3743 cd baarn

Nadere informatie

Onze Trainingen en Diensten

Onze Trainingen en Diensten KED-Quest Nederland Onze Trainingen en Diensten Het team van KED-SENS heeft haar aanbod van trainingen en diensten overzichtelijk in kaart gebracht. Alle mensen zijn uniek en leren en ontwikkelen zich

Nadere informatie