De Nieuwe Gemeenteboekhouding: Een empirische vergelijking in de tijd

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Nieuwe Gemeenteboekhouding: Een empirische vergelijking in de tijd"

Transcriptie

1 FACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSKUNDE ACADEMIEJAAR De Nieuwe Gemeenteboekhouding: Een empirische vergelijking in de tijd Scriptie voorgedragen tot het bekomen van de graad van licentiaat in de toegepaste economische wetenschappen Door Thomas COEN Onder leiding van Prof. Dr. J. CHRISTIAENS

2

3 FACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSKUNDE ACADEMIEJAAR De Nieuwe Gemeenteboekhouding: Een empirische vergelijking in de tijd Scriptie voorgedragen tot het bekomen van de graad van licentiaat in de toegepaste economische wetenschappen Door Thomas COEN Onder leiding van Prof. Dr. J. CHRISTIAENS

4 Ondergetekende COEN Thomas bevestigt hierbij dat onderhavige scriptie enkel mag worden geraadpleegd en gefotokopieerd mits schriftelijke toestemming van de auteur. Bij het citeren moet steeds de titel en de auteur van de scriptie worden vermeld.

5 Woord Vooraf Langs deze weg wil ik alle personen die mij gesteund hebben bij het voltooien van dit eindwerk bedanken. Prof. Dr. Johan Christiaens, die bereid was de taak van promotor op zich te nemen. Voor de actieve begeleiding, die hij me heeft gegeven en mij met waardevolle adviezen bijstond bij het realiseren van deze eindverhandeling. Ook zijn assistent Christophe Vanhee die nog extra advies kon verlenen omtrent de praktische aanpak van het gevoerde onderzoek. Alle gemeenteontvangers die bereid waren om de lange vragenlijst in te vullen tijdens de drukke periode en in het bijzonder de drie personen met wie ik een persoonlijk gesprek kon voeren. Ook maak ik van deze gelegenheid gebruik om volgende twee personen die mij geholpen hebben te danken: Chris voor het verbeteren van taal- en schrijffouten en Peter voor zijn ervaringsgerichte tips bij het opstellen van deze scriptie. Tine, voor haar grote steun en begrip tijdens deze periode. Tot slot en niet in het minst dank ik mijn ouders, die een voortdurende steun betekenden tijdens mijn studies en bij het realiseren van deze eindverhandeling. Ook hartelijk dank aan allen, die ik hierbij niet zou vernoemd hebben. Thomas Coen Mei 2002 Woord vooraf I

6 Inhoudsopgave Woord Vooraf...I Inhoudsopgave...II Gebruikte afkortingen... VII Lijst van tabellen, figuren en kaarten... VIII INLEIDING...1 DEEL I EMPIRISCH ONDERZOEK...3 Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief Onderzoeksvragen Andere studies Specifieke onderzoekshypothesen Begrippen en variabelen De 'compliance index Ervaren gemeenten...8 Hoofdstuk 2 Methodologie van de gegevensverzameling Onderzoeksmethode Populatie en steekproef Verzameling van de gegevens Constructie van de vragenlijst Ontbrekende gegevens Hoofdstuk 3 Meten en statistische analyse van de gegevens Meten van de 'compliance index' Statistische analysetechnieken DEEL II ONDERZOEKSRESULTATEN...23 Hoofdstuk 4 Algemene bevindingen Inhoudsopgave II

7 4.1 Responsgraad van de vragenlijst Algemene resultaten Compliance index Algemeen Deelcomponenten compliance index Andere vaststellingen Besluit Hoofdstuk 5 Longitudinale analyse van de resultaten Tijdigheid Boekhoudkundige of administratieve bedrijfservaring Extern consultant Training Software Grootte van de gemeente Samenvatting Volledigheid Voorraden Dubieuze debiteuren Voorzieningen voor risico s en kosten: pensioenvoorzieningen BTW en aanvullende belastingen Lonen voor het onderwijzend personeel Cut-off Overlopende rekeningen en wachtrekeningen Classificatie en compensatie Tekentesten Compensatie Misclassificatie van de patronale bijdragen Mechanische nauwkeurigheid Begripsomschrijving Resultaten Toelichting Algemene bespreking Waarderingsregels Mutatietabel vaste activa Inhoudsopgave III

8 5.6.4 Wijzigingen beginkapitaal Aflossingstabellen leningen Detail van de beleggingen Details overlopende rekeningen Details activa elementen Details passiva elementen Details van de resultatenrekening Winst/Verlies bij de verkoop van vaste activa Voorstelling van de balans van vorig jaar Proef- en saldibalans Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen Formalistische vereisten Staat 173X en staat kadastraal inkomen Model T en te innen vorderingen Modellen Synthesetabel begrotingsrekening Andere Adequaatheid en leesbaarheid Besluit DEEL III VERKLARINGEN EN INTERPRATIES VAN DE RESULTATEN...68 Hoofdstuk 6 Statistische verklaringen compliance index Software Begripsomschrijving Soorten softwarepakketten Overzicht van het aantal softwarepakketten (tabel 6.1) Overzicht van het gebruik van softwarepakketten (tabel 6.2) Opdeling softwarepakketten per provincie Compliance index versus softwarepakket Deelcomponenten 'compliance index' versus softwarepakketten Consultant Inhoudsopgave IV

9 6.2.1 Begripsomschrijving Soorten consultant Opdeling consultant per provincie Compliance index versus consultant Deelcomponenten 'compliance index' versus consultant Boekhoudkundige bedrijfservaring Begripsomschrijving Soorten boekhoudkundige bedrijfservaring Opdeling boekhoudervaring per provincie Compliance index versus boekhoudkundige bedrijfservaring Deelcomponenten 'compliance index' versus boekhoudkundige bedrijfservaring Voortgezette training Begripsomschrijving Opdeling training per provincie Compliance index versus training Deelcomponenten 'compliance index' versus training Besluit Hoofdstuk 7 Detailanalyse verklarende factoren Software Softwarepakket versus index Softwarepakket versus 'compliance index' Softwarepakket versus deelcomponenten 'compliance index' Softwarepakket versus index 1997 en index Gebruiksgrootte van het softwarepakket Top 10 versus softwarepakket Algemeen besluit betreffende software als verklarende variabele Consultant Consultant versus index Consultant versus 'compliance index' Consultant versus deelcomponenten 'compliance index' Consultant versus index Consultant versus 'compliance index' Consultant versus deelcomponenten 'compliance index' Inhoudsopgave V

10 7.2.3 Consultant versus index Consultant versus 'compliance index' Consultant versus deelcomponenten 'compliance index' Top 10 versus consultant Algemeen besluit betreffende consultant als verklarende variabele Hoofdstuk 8 Andere verklarende variabelen Aantal pagina s Begripsomschrijving Analyse aantal pagina s Grootte van de gemeente Begripsomschrijving Analyse grootte van de gemeente De gemeentelijke versus de gewestelijke ontvanger Begripsomschrijving Analyse ontvanger Besluit Hoofdstuk 9 Interviews en open vragen Interviews Open vragen en opmerkingen Software Concept van de nieuwe gemeenteboekhouding Negatieve opmerkingen algemene boekhouding Toekomst DEEL IV ALGEMEEN BESLUIT Lijst van geraadpleegde werken... XI Inhoudsopgave VI

11 Gebruikte afkortingen Art. BTW BVBA D & T E & Y K.B. MB NGW NARGC NV OMOB OCMW Par. PSAAC RSZPPO Artikel Belasting over de Toegevoegde Waarde Besloten Vennootschap met Beperkte Aansprakelijkheid Deloitte & Touche Ernst & Young Koninklijk Besluit Ministerieel Besluit Nieuwe Gemeentewet Nieuwe Algemeen Reglement op de Gemeentecompatibiliteit Naamloze Vennootschap Onderlinge Maatschappij voor Openbare Besturen Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn Paragraaf Public Sector Accounting and Auditing Committee Rijksdienst voor de Sociale Zekerheid van de Provinciale en Plaatselijke overheden Gebruikte afkortingen VII

12 Lijst van tabellen, figuren en kaarten DEEL I EMPIRISCH ONDERZOEK Tabel 2.1 Procedure van de gegevensverzameling Tabel 3.1 Componenten van de 'compliance index' Tabel 3.2 Score van de tijdigheid DEEL II ONDERZOEKSRESULTATEN Tabel 4.1 Ontvangen documenten Tabel 4.2 Niet ontvangen documenten Tabel 4.3 Responssnelheid Tabel 4.4 Responssnelheid per provincie Tabel 4.5 Kerncijfers van de 'compliance index' Tabel 4.6 Frequenties scores gemeenten Tabel 4.7 Evolutie scores 'compliance index' (1) Tabel 4.8 Evolutie scores 'compliance index' (2) Tabel 4.9 Evolutie van de toename of afname van de 'compliance index' Tabel 4.10 Deelcomponenten van de 'compliance index' Tabel 5.1 Frequentie van de tijdigheid Tabel 5.2 Gemiddelde score van tijdigheid Tabel 5.3 Evolutie van de tijdigheid Tabel 5.4 Aantal dagen te laat versus ervaring Tabel 5.5 Tijdigheid versus consultant Tabel 5.6 Aantal dagen te laat versus consultant Tabel 5.7 Aantal dagen te laat versus training Tabel 5.8 Aantal dagen te laat versus softwarepakket Tabel 5.9 Aantal dagen te laat versus de grootte van de gemeente Tabel 5.10 Voorraden Tabel 5.11 BTW en aanvullende belastingen Tabel 5.12 Lonen voor het onderwijzend personeel Tabel 5.13 Overlopende rekeningen Lijst van tabellen, figuren en kaarten VIII

13 Tabel 5.14 Tekentesten Tabel 5.15 Compensatiefouten Tabel 5.16 Mechanische nauwkeurigheid Tabel 5.17 Aantal fouten bij mechanische nauwkeurigheid Tabel 5.18 Aantal fouten bij mechanische nauwkeurigheid versus consultant Tabel 5.19 Evolutie van de mechanische nauwkeurigheid Tabel 5.20 Elementen van de toelichting Tabel 5.21 Scores waarderingsregels Tabel 5.22 Onderdelen waarderingsregels Tabel 5.23 Evolutie waarderingsregels Tabel 5.24 Mutatietabel vaste activa Tabel 5.25 Mutatietabel vaste activa versus consultant Tabel 5.26 Wijzigingen beginkapitaal Tabel 5.27 Aflossingstabellen leningen Tabel 5.28 Aflossingstabellen leningen versus consultant Tabel 5.29 Details beleggingen Tabel 5.30 Details overlopende rekeningen Tabel 5.31 Details van de activa elementen Tabel 5.32 Details van de passiva elementen Tabel 5.33 Details van de resultatenrekening Tabel 5.34 Winst/Verlies bij de verkoop van vaste activa Tabel 5.35 Proef- en saldibalans Tabel 5.36 Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen Tabel 5.37 Staat 173X en staat van het kadastraal inkomen Tabel 5.38 Model T en te innen vorderingen Tabel 5.39 Modellen Tabel 5.40 Evolutie modellen DEEL III VERKLARINGEN EN INTERPRETATIES VAN DE RESULTATEN Tabel 6.1 Overzicht van het aantal softwarepakketten Tabel 6.2 Overzicht van het gebruik van softwarepakketten Lijst van tabellen, figuren en kaarten IX

14 Tabel 6.3 Evolutie van het softwarepakket Tabel 6.4 Overzicht van het gebruikte softwarepakket versus de provincie Tabel 6.5 Deelcomponenten 'compliance index' versus softwarepakket Tabel 6.6 Overzicht van de gebruikte consultant Tabel 6.7 Overzicht van de gebruikte consultant per provincie Tabel 6.8 Deelcomponenten 'compliance index' versus de gebruikte consultant. 78 Tabel 6.9 Boekhoudkundige bedrijfservaring versus de provincie Tabel 6.10 Deelcomponenten 'compliance index' versus boekhoudkundige bedrijfservaring Tabel 6.11 Voortgezette training versus de provincie Tabel 6.12 Training versus 'compliance index' Tabel 6.13 Deelcomponenten 'compliance index' versus voortgezette training Tabel 7.1 Kerncijfers 'compliance index' versus het softwarepakket Tabel 7.2 Kerncijfers 'compliance index' versus het soort consultant Tabel 7.3 Kerncijfers 'compliance index' versus het soort consultant Tabel 7.4 Kerncijfers 'compliance index' versus het soort consultant Tabel 8.1 Kerncijfers aantal pagina s Tabel 8.2 Frequentie van aantal pagina s Tabel 8.3 Compliance index versus het aantal pagina s Tabel 8.4 Aantal inwoners versus 'compliance index' Tabel 8.5 Ontvanger versus 'compliance index' Lijst van tabellen, figuren en kaarten X

15 INLEIDING = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = In 1995 werd in de Belgische gemeenten een nieuwe gemeenteboekhouding ingevoerd. Deze hervorming bestond hoofdzakelijk uit een aantal aanpassingen van de financiële boekhouding. De belangrijkste doelstelling van de hervorming (Verslag aan de Koning inzake het KB 2 aug. 1990) was het verlenen van meer volledige, objectieve en transparante informatie voor gebruikers en geïnteresseerde partijen en aldus te komen tot een grotere harmonisatie van de financiële rapportering Meer financiële informatie verschaffen over de verschillende activa en passiva van de gemeente helpt bij het verwezenlijken van de doelstelling. Het doel van deze eindverhandeling is om te onderzoeken welke de longitudinale evolutie van de financiële rapportering bij gemeenten is. Daarnaast ook om verklaringen te geven voor de gevonden resultaten en dit op een statistische manier. Deze eindverhandeling heeft noch als doen om een theoretisch overzicht te geven van de hervorming in 1995, noch een overzicht te geven van de literatuur met betrekking tot hervormingen in België als in andere landen. Tenslotte blijft het theoretische deel in deze verhandeling heel beperkt en worden vooral de gevonden empirische resultaten onder de loep genomen. Toch wordt af en toe de link gelegd met een aantal theoretische concepten en worden de resultaten in het onderzoek vergeleken met een aantal gelijkaardige onderzoeken over de rest van de wereld. Deze eindverhandeling is een voortgezet onderzoek dat gebaseerd is op een rapport ( CHRISTIAENS J.,1997, blz. 1-47) en twee wetenschappelijke artikels (CHRISTIAENS J.,1999, blz en CHRISTIAENS J., 2000, blz ). Alle gegevens die betrekking hadden op dit onderzoek werden gebruikt met toestemming van de auteur. Iedere verwijzing die wordt gemaakt naar het dienstjaar 1995 heeft dan ook betrekking op gegevens die in deze publicaties staan. De gegevens met betrekking tot dit dienstjaar stelde de auteur ter beschikking. Voor een uitgebreide bespreking over de hervorming van 1995 en over alle concepten die in dit onderzoek worden aangehaald, kan er verwezen worden naar deze publicaties. INLEIDING 1

16 In deel I wordt een bondig overzicht van het gevoerde empirische onderzoek besproken. In hoofdstuk 1 komt het onderzoeksobjectief aan bod. In het volgende hoofdstuk wordt de methodologie van de gegevensverzameling besproken en in het laatste hoofdstuk wordt dieper ingegaan hoe de variabelen worden gemeten. Deel II is gewijd aan de resultaten van het empirische onderzoek. Hoofdstuk 4 geeft een aantal algemene bevindingen en hoofdstuk 5 gaat hier in detail op verder. In deel III wordt de nodige aandacht gegeven aan de interpretaties en verklaringen van de resultaten. Dit wordt besproken in het zesde, zevende en achtste hoofdstuk. In het laatste hoofdstuk worden een aantal opmerkingen geformuleerd en de open vraag besproken. Tenslotte volgen in deel IV de conclusies van dit onderzoek. Hopelijk kan deze eindverhandeling bijdragen tot het creëren van een beter inzicht in de financiële rapportering bij de gemeenten na de hervorming. Men kan ook nadenken over de eventuele noodzaak om de regelgeving aan te passen aan blijvende boekhoudkundige problemen. Men zou ten slotte kunnen zoeken naar een aantal methoden waardoor de overeenstemming met de wetgeving kan verbeterd worden indien dit nodig blijkt te zijn. Zodat er een eventuele betere afstemming komt tussen de wetgeving en de praktische uitvoering hiervan. INLEIDING 2

17 DEEL I EMPIRISCH ONDERZOEK = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = DEEL I Empirisch onderzoek 3

18 Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 1.1 Onderzoeksvragen De invoering van de nieuwe algemene gemeenteboekhouding ging definitief van start in De gemeenten zouden hierdoor hun financiële rapportering naar hun belanghebbenden aanpassen aan de boekhoudkundige veranderingen die worden vooropgesteld in het NARGC (Nieuw Algemeen Reglement op de Gemeentecompatibiliteit). Door de invoering van dit nieuw reglement zou er een harmonisering moeten komen in de financiële rapportering. De belanghebbenden en geïnteresseerden krijgen hierdoor een meer volledig en objectief beeld van de werking en de financiële toestand van de gemeente. Verwacht wordt dat de voorgeschreven boekhoudkundige veranderingen onmiddellijk zullen worden doorgevoerd. Het blijkt echter dat deze aanpassingen soms helemaal genegeerd worden en dat de geëiste veranderingen slechts in beperkte mate worden doorgevoerd. Verwijzend naar het feit dat dit een voortgezet onderzoek is, kan men de eerste onderzoeksvraag als volgt omschrijven. Onderzoeksvraag 1 Hebben de gemeenten in de laatste vijf jaar hun financiële rapportering veranderd en dit op basis van de nieuwe wetgeving die in 1995 werd ingevoerd? Naast het vaststellen van eventuele veranderingen is het ook van belang om te weten welk soort verandering er precies gebeurde. - Hebben de gemeenten hun financiële rapportering aangepast zodat ze meer in overeenstemming is met de wetgeving of treedt er juist het omgekeerde effect op. - Kennen de gemeenten nog een aantal probleemgebieden en zijn deze gebieden veranderd sinds de invoering van de nieuwe gemeenteboekhouding? Dit brengt ons bij de tweede en derde onderzoeksvraag. Onderzoeksvraag 2 Op welke gebieden hebben de gemeenten hun financiële rapportering veranderd? Onderzoeksvraag 3 Welke zijn de eventuele probleemgebieden en wat is hun evolutie over de voorbije vijf jaar? Daarnaast is het ook belangrijk om de verschillen tussen de gemeenten te kunnen verklaren. Waarom is de ene gemeente meer of minder in overeenstemming met de wet dan een andere? Het onderzoek loopt over een periode van vijf jaar en daarom is het ook belangrijk om weten welke de oorzaken zijn van de evolutie van de verandering in de financiële rapportering van de gemeenten. DEEL I - Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 4

19 Onderzoeksvraag 4 Door welke factoren kunnen de longitudinale verschillen verklaard worden? 1.2 Andere studies Daar het doel van deze eindverhandeling niet is om een theoretisch overzicht te geven, zullen de gelijkaardige studies op het gebied van de gemeenten slechts beperkt worden besproken. Een eerste studie, waarvan reeds sprake in de inleiding, is de basis waarop dit onderzoek wordt gevoerd. Deze studie werd gevoerd in 100 Vlaamse gemeenten. Aan de hand van de jaarrekening en van de door hen ingevulde vragenlijsten werd er gekeken naar het niveau van de 'compliance index'. Deze geeft een indicatie weer van de overeenstemming met de wetgeving. De resultaten, de besluiten en de bemerkingen met betrekking tot deze studie worden verwerkt in het tweede en derde deel van dit onderzoek. Een gelijkaardig longitudinaal onderzoek werd in 1993 in Canada door LIN Z.J., BAXTER G.C. en MURPHY G.J. uitgevoerd. Zij gaan voor zes opeenvolgende jaren na of er bij de hogere overheid in Canada veranderingen te constateren zijn in het naleven van de PSAAC s Statements 3 en 4. Indien er veranderingen zouden zijn, kan men dan substantiële verhogingen in het niveau van overeenstemming met de aanbevolen praktijken vinden? (LIN Z.J.,BAXTER G.C. en MURPHY J.,1993, blz ) Een derde studie is die van JONES R. en PENDLEBURY M. uit Deze studie bekijkt de jaarrekeningen van 64 lokale autoriteiten. Ze maken de vergelijking tussen hun vroeger gemaakte studie uit Op basis van een aantal elementen wordt gekeken of er sinds hun vorige studie een verandering is gebeurd in de rapportering bij deze instellingen. (JONES R. en PENDLEBURY M., 1991, blz ) Een vierde en laatste studie handelt over de lokale gemeenten in de US en vergelijkt de disclosure practices van het jaar 1990 met die van het jaar (ALLEN A. en SANDERS G.D., 1994, blz ) Dit zijn de belangrijkste studies die handelen rond de non-profit sector en die op een gelijkaardige manier onderzoek voeren naar de overeenstemming met een bepaalde wetgeving. Opvallend is dat er op empirisch vlak heel weinig studies gedaan worden op het gebied van de gemeenteboekhouding. Zowel in België als in het buitenland. DEEL I - Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 5

20 Een aantal gelijklopende elementen en resultaten uit de tweede, derde en vierde studie worden verwerkt in de volgende hoofdstukken en vergeleken met dit onderzoek. 1.3 Specifieke onderzoekshypothesen Op basis van de onderzoeksvragen uit 1.1 kan men nu specifieke hypothesen vooropstellen. Deze zullen worden besproken in het tweede en derde deel. De eerste onderzoeksvraag kan als volgt in een hypothese omschreven worden: Hypothese 1 De Vlaamse gemeenten hebben na vijf jaar minder problemen met het opstellen van hun jaarrekening in overeenstemming met wetgeving en regelgeving. Tussen de start van de nieuwe gemeenteboekhouding en nu is er qua wetgeving weinig veranderd. Daardoor blijven de problemen die bestonden in het jaar 1995, nu ook bestaan. Toch zou het kunnen dat, door de grotere ervaring en kennis die opgedaan werd in de voorbije jaren, er minder problemen te vinden zijn en dat de jaarrekening meer in overeenstemming is met de wetgeving en de regelgeving. De tweede onderzoeksvraag geeft volgende hypothese: Hypothese 2 Bij de gemeenten zijn er over een periode van vijf jaar een aantal veranderingen gebeurd met betrekking tot de financiële rapportering. Dit kadert ook in de veronderstelling dat gemeenten na verloop van tijd kennis opdoen waardoor ze een aantal veranderingen met betrekking tot de financiële rapportering doorvoeren. Hypothese 3 Er doen zich een aantal problemen voor met betrekking tot de overeenstemming met de regelgeving, en er zijn een aantal longitudinale verschillen op te merken. Door het feit dat het toezicht slechts beperkt is en dat de opvolging van de implementatie van de nieuwe gemeenteboekhouding niet gebeurd is, is het logisch dat er zich problemen zullen voordoen. Met betrekking tot de laatste onderzoeksvraag zijn er verscheidene hypothesen die men kan vooropstellen. DEEL I - Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 6

21 Hypothese 4 Externe invloed van een consultant beïnvloedt het niveau van de mate van overeenstemming met de wetgeving. Hypothese 5 Gemeenten die voorzien in een voortgezette training voor hun personeel, behalen een hogere overeenstemming met de wetgeving. Hypothese 6 De functie van een regionale gemeenteontvanger beïnvloedt op positieve wijze het niveau van compliance in vergelijking met de functie van plaatselijke ontvanger. Hypothese 7 De gemeenten met personeelsleden die reeds een boekhoudkundige bedrijfservaring hebben, behalen een hogere overeenstemming met de wetgeving. Hypothese 8 Grotere gemeenten behalen een grotere level of compliance met de wetgeving. Hypothese 9 Het softwarepakket heeft een invloed op de grootte van de 'compliance index'. Hypothese 10 Het aantal pagina s van de jaarrekening heeft een invloed op het niveau van overeenstemming met de regelgeving en wetgeving. Het gebruik en de verklaring van hypothese 4 tot en met 7, wordt verder besproken in deel III. 1.4 Begrippen en variabelen De begrippen en variabelen die gebruikt worden in deze eindverhandeling worden op identieke manier geïnterpreteerd als die van het basisonderzoek. Hierdoor is het niet noodzakelijk om ze allemaal te herhalen; enkel de algemene index wordt aangehaald. De belangrijkste deelcomponenten en de elementen van de deelcomponenten van de 'compliance index' wordt in hoofdstuk 3 en deel II en III kort aangehaald. Dit om de leesbaarheid van de scriptie te verhogen. In hoofdstuk 3 wordt er dieper ingegaan op de manier waarop men deze elementen meet De 'Compliance index' Om een antwoord te kunnen formuleren op de vierde onderzoeksvraag is het noodzakelijk dat er een construct ontwikkeld wordt. Namelijk dít construct die de afhankelijke variabele is en die een weergave geeft van de mate waarin de gemeenten in orde zijn met de wetgeving en regelgeving, met betrekking tot de financiële rapportering en jaarrekening. Dit construct wordt de 'compliance index' genaamd. DEEL I - Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 7

22 Dit construct geeft op een cijfermatige manier weer in welke mate een gemeente in overeenstemming is met de wetgeving en regelgeving Ervaren gemeenten Vóór 1995 begonnen een beperkt aantal gemeenten reeds met invoering van de hervorming in hun gemeente. In 1995 gingen de andere gemeenten van start. De 11 gemeenten, die vroeger begonnen waren, beschikten op het einde van het dienstjaar 1995 al over een redelijke kennis van de hervormingen en de problemen die opdoken bij de opmaak en de afwerking van de nieuwe algemene boekhouding. Het feit dat een gemeente reeds vroeger begonnen was met de invoering, kon gebruikt worden als een verklarende factor voor het al dan niet beter scoren op de 'compliance index' van Voor het dienstjaar 1997 en 1999 kunnen er hier twee opmerkingen gemaakt worden. Ten eerste beschikken de andere gemeenten nu ook over een tweetal jaar ervaring en hieruit volgt ten tweede dat het eventuele voordeel van de ervaren gemeenten weggeëbd is of dat de andere gemeenten de ervaren gemeenten hebben ingehaald door een groter leereffect. Om deze redenen wordt de variabele ervaring niet meer opgenomen als verklarende factor van de 'compliance index' in de statistische analyses. DEEL I - Hoofdstuk 1 Het onderzoeksobjectief 8

23 Hoofdstuk 2 Methodologie van de gegevensverzameling 2.1 Onderzoeksmethode Deze empirische studie gebruikt gegevens uit de jaarrekening en de begrotingsrekening van de gemeenten, aangevuld met gegevens die bekomen worden uit een vragenlijst. Om de gevonden onderzoeksresultaten aan de praktijk te toetsen, kon er bij drie personen een interview worden afgenomen. Het onderzoek is longitudinaal opgebouwd en niet cross-sectioneel. Het onderscheid tussen beide is het tijdsbestek. Bij cross-sectionele empirische onderzoeken of studies gebeuren de metingen op één moment in de tijd; bij longitudinale studies gebeuren de metingen op regelmatige tijdstippen. (DE PELSMACKER P. en VAN KENHOVE P.,1999, blz; 553) Het gevoerde onderzoek in 1995 is een typisch voorbeeld van een cross-sectionele studie. Enkel de gegevens van één moment (hier het einde van een dienstjaar 1995) zijn beschikbaar. Dit onderzoek is longitudinaal omdat de gegevens van drie periodes (het dienstjaar 1995,1997 en 1999) geanalyseerd zullen worden. Op een gelijkaardige manier (als bij dit onderzoek), maar voor zes periodes, is een longitudinaal onderzoek uitgevoerd in Canada (LIN Z.J., BAXTER G.C. en MURPHY G.J, 1993, blz ). Ook in Groot-Brittannië is een longitudinaal onderzoek gevoerd in de non-profit sector. (JONES R. en PENDLEBURY M., 1991,blz. 18) Een longitudinaal onderzoek kan geconfronteerd worden met een aantal interne validiteitsproblemen; deze problemen komen niet voor bij een cross-sectionele studie. De problemen kunnen de validiteit van het onderzoek grondig verlagen en het is belangrijk ermee rekening te houden bij de bespreking en de interpretatie van de resultaten. Verloop van tijd Dit is een probleem die veroorzaakt wordt doordat het geobserveerde effect te wijten is aan een gebeurtenis die plaatsvindt tussen de verscheidene metingen. In deze studie zou bijvoorbeeld het veranderen van gemeenteontvanger een history-effect kunnen veroorzaken. De geobserveerde 'compliance index' kan voor iedere periode sterk verschillen doordat een bepaalde gemeenteontvanger een grotere aandacht besteedt aan de financiële rapportering. Maturatie Het geobserveerde effect wordt beïnvloed doordat de respondent ouder, wijzer, sterker, meer ervaren wordt. DEEL I - Hoofdstuk 2 Methodologie van de gegevensverzameling 9

24 De toenemende ervaring bij de gemeenteontvangers kan de 'compliance index' verhogen, maar dit is geen echt validiteitsprobleem. Dit leereffect is ook een onderdeel van het onderzoek. Een ander probleem heeft te maken met de vragenlijst. De gemeenteontvanger moet de vragen invullen voor twee jaren (voor 1997 en 1999). De kans bestaat dat voor deze twee periodes de antwoorden dezelfde zijn, zonder dat er wordt nagegaan of er verschillen zijn opgetreden. Ook met dit probleem moet men rekening houden. Testing Het geobserveerde effect wordt beïnvloed door het aantal keren dat de antwoorden van een respondent worden gemeten. Hij/zij kan zich de antwoorden van vorige testen herinneren en eventueel vroeger gemaakte fouten corrigeren. Het probleem van de vragenlijst kan ook onder dit validiteitsprobleem vallen. De gemeenteontvangers kunnen zich de antwoorden van het onderzoek in 1995 herinneren en op een identieke manier de vragen in het huidige onderzoek beantwoorden. Meetfouten Het is altijd mogelijk dat er een aantal onnauwkeurigheden gebeuren tijdens het meten van de elementen van de 'compliance index'. Meetinstrument Dit probleem wordt veroorzaakt door een wijziging in het meetinstrument tussen twee opeenvolgende metingen. De opzet van het meetinstrument bleef ten opzichte van 1995 volledig ongewijzigd. Mortality Dit probleem ontstaat als tussen twee metingen er een verandering is van de persoon die de metingen uitvoert. De onderzoeker probeert wel op een zo objectieve mogelijke manier een onderzoek te voeren, maar het is reëel dat er een beperkt aantal subjectieve interpretaties gedaan worden. Om dit probleem in dit onderzoek te minimaliseren, is er overleg gepleegd en werden de methodes van metingen doorgenomen om de mogelijke subjectieve interpretaties tot een minimum te herleiden. (COOK T.D. en CAMPBELL D.T., 1979, blz ) DEEL I - Hoofdstuk 2 Methodologie van de gegevensverzameling 10

Gemeentebestuur van HERENT. BALANS EN RESULTATENREKENING (afgerond) 3 Balans 4 Resultatenrekening 6

Gemeentebestuur van HERENT. BALANS EN RESULTATENREKENING (afgerond) 3 Balans 4 Resultatenrekening 6 INHOUDSOPGAVE BALANS EN RESULTATENREKENING (afgerond) 3 Balans 4 Resultatenrekening 6 BALANS EN RESULTATENREKENING (intern) 8 Balans 9 Resultatenrekening 11 WAARDERINGSREGELS 13 MUTATIESTATEN VAN DE VASTE

Nadere informatie

1 toelichting jaarrekening

1 toelichting jaarrekening I. Staat van de immateriële vaste activa (post 21 van de activa) a) Aanschaffingswaarde Aanschaffingen, met inbegrip van de geproduceerde vaste activa Overdrachten en buitengebruikstellingen ( ) Overboekingen

Nadere informatie

HOOFDSTUK 1 BASISBEGINSELEN VAN HET DUBBEL BOEKHOUDEN

HOOFDSTUK 1 BASISBEGINSELEN VAN HET DUBBEL BOEKHOUDEN WOORD VOORAF... OVER DE AUTEURS... v vii HOOFDSTUK 1 BASISBEGINSELEN VAN HET DUBBEL BOEKHOUDEN 1 INLEIDING... 2 2 DE BALANS... 3 2.1 Ondernemingsmiddelen of activa... 4 2.2 Ondernemingsbronnen of passiva...

Nadere informatie

GELIJKWAARDIGHEID SECTORALE BOEKHOUDREGELING (ZEER) GROTE (I)VZW s EN STICHTINGEN

GELIJKWAARDIGHEID SECTORALE BOEKHOUDREGELING (ZEER) GROTE (I)VZW s EN STICHTINGEN GELIJKWAARDIGHEID SECTORALE BOEKHOUDREGELING (ZEER) GROTE (I)VZW s EN STICHTINGEN Prof. dr. Johan Christiaens Co-voorzitter werkgroep NFP&PSA CBN Bedrijfsrevisor Ernst & Young 14/06/07 of uitdrukkelijk

Nadere informatie

Financiële analyse 2007-2012. Gemeente Zwevegem

Financiële analyse 2007-2012. Gemeente Zwevegem Financiële analyse 2007-2012 Gemeente Zwevegem opmaak: 12 april 2013 Inleiding... 2 1. Budgettaire Boekhouding - analyse... 3 1.1 Globaal overzicht van de gewone dienst uitgaven... 3 1.1.1 Werkingskosten...

Nadere informatie

Inhoud DEEL I. BEGINSELEN VAN NOTARIE LE BOEKHOUDING.. 1. Hoofdstuk 1. Boekhouding Algemeen (Johan Christiaens)... 3

Inhoud DEEL I. BEGINSELEN VAN NOTARIE LE BOEKHOUDING.. 1. Hoofdstuk 1. Boekhouding Algemeen (Johan Christiaens)... 3 Inhoud p. DEEL I. BEGINSELEN VAN NOTARIE LE BOEKHOUDING.. 1 Hoofdstuk 1. Boekhouding Algemeen (Johan Christiaens).... 3 1. Basisbegrippen dubbele boekhouding.... 3 a. Algemeen..... 3 b. Balans... 4 1.

Nadere informatie

Voorwoord van Hester van Herk... iii Voorwoord van Foeke van der Zee... iv Verantwoording... vi

Voorwoord van Hester van Herk... iii Voorwoord van Foeke van der Zee... iv Verantwoording... vi Inhoudsopgave Voorwoord van Hester van Herk... iii Voorwoord van Foeke van der Zee... iv Verantwoording... vi INTRODUCTIE... 1 1. Wat is onderzoek... 2 1.1 Een definitie van onderzoek... 2 1.2 De onderzoeker

Nadere informatie

Inhoud DEEL 1 ALGEMENE INLEIDING BOEKHOUDING EN RAPPORTERING... 1 HOOFDSTUK 1 HISTORISCHE EVOLUTIE... 3 1 EVOLUTIE VAN DE BEGRIPPEN...

Inhoud DEEL 1 ALGEMENE INLEIDING BOEKHOUDING EN RAPPORTERING... 1 HOOFDSTUK 1 HISTORISCHE EVOLUTIE... 3 1 EVOLUTIE VAN DE BEGRIPPEN... DEEL 1 ALGEMENE INLEIDING BOEKHOUDING EN RAPPORTERING... 1 HOOFDSTUK 1 HISTORISCHE EVOLUTIE... 3 1 EVOLUTIE VAN DE BEGRIPPEN... 4 2 ENKELE GESCHIEDKUNDIGE STAPPEN... 5 2.1 Belgische ondernemingen... 5

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord. Deel I: Krachtlijnen van de vernieuwing 1. Hoofdstuk 1: Situering van het OCMW naar vernieuwende aspecten 3

Inhoud. Voorwoord. Deel I: Krachtlijnen van de vernieuwing 1. Hoofdstuk 1: Situering van het OCMW naar vernieuwende aspecten 3 Inhoud Voorwoord V Deel I: Krachtlijnen van de vernieuwing 1 Hoofdstuk 1: Situering van het OCMW naar vernieuwende aspecten 3 1. Inleiding 3 2. Structuur van het Organieke Decreet 3 3. Krachtlijnen van

Nadere informatie

LAMPIRIS COOP Coöperatieve Vennootschap met Beperkte Aansprakelijkheid Rue Saint-Laurent, 54 4000 LUIK BTW BE 0846.628.

LAMPIRIS COOP Coöperatieve Vennootschap met Beperkte Aansprakelijkheid Rue Saint-Laurent, 54 4000 LUIK BTW BE 0846.628. LAMPIRIS COOP Coöperatieve Vennootschap met Beperkte Aansprakelijkheid Rue Saint-Laurent, 54 4000 LUIK BTW BE 0846.628.569 RPR Luik Verslag van de raad van bestuur op de gewone algemene vergadering van

Nadere informatie

SPSS Introductiecursus. Sanne Hoeks Mattie Lenzen

SPSS Introductiecursus. Sanne Hoeks Mattie Lenzen SPSS Introductiecursus Sanne Hoeks Mattie Lenzen Statistiek, waarom? Doel van het onderzoek om nieuwe feiten van de werkelijkheid vast te stellen door middel van systematisch onderzoek en empirische verzamelen

Nadere informatie

4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes. In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau.

4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes. In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau. 4.2. Evaluatie van de respons op de postenquêtes 4.2.1. Algemeen In dit deel gaan we in op de respons op instellingsniveau en op respondentenniveau. Instellingsniveau (vragenlijst coördinator) provincie,

Nadere informatie

Voor het bedrijf. Climasoft nv. Vertegenwoordigd door Dirk Maartens. Financiële planningen. van januari 2010 tot december 2012

Voor het bedrijf. Climasoft nv. Vertegenwoordigd door Dirk Maartens. Financiële planningen. van januari 2010 tot december 2012 Financieel plan Voor het bedrijf Vertegenwoordigd door Dirk Maartens Financiële planningen van januari 2010 tot december 2012 Studie gerealiseerd op 10 januari 2010 door De Heer Deckers op basis van de

Nadere informatie

Voorwoord... iii Verantwoording... v

Voorwoord... iii Verantwoording... v Inhoudsopgave Voorwoord... iii Verantwoording... v INTRODUCTIE... 1 1. Wat is onderzoek... 2 1.1 Een definitie van onderzoek... 2 1.2 De onderzoeker als probleemoplosser of de onderzoeker als adviseur...

Nadere informatie

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN CBN-advies 2013/14 De boekhoudkundige verwerking van de uitgestelde belastingen bij gerealiseerde meerwaarden waarvoor de uitgestelde belastingregeling geldt en bij

Nadere informatie

Opgesteld te Halle op 7 september 2009. De Raad van bestuur, Bijlage: Staat van activa en passiva per 31/07/2009. Piet Colruyt), bestuurder

Opgesteld te Halle op 7 september 2009. De Raad van bestuur, Bijlage: Staat van activa en passiva per 31/07/2009. Piet Colruyt), bestuurder Verslag van de Raad van Bestuur van Etn. Fr. Colruyt NV aan de Buitengewone Algemene Vergadering van de aandeelhouders van 16 oktober 2009 inzake doelwijziging De Raad van Bestuur verklaart te zijn samengekomen

Nadere informatie

REGISTRATIE DUBBEL BOEKHOUDEN

REGISTRATIE DUBBEL BOEKHOUDEN REGISTRATIE DUBBEL BOEKHOUDEN Basisbeginselen Courante exploitatiecyclus : aankopen verkopen, inkomsten en uitgaven Andere transacties: personeel, investeringen, financiering Inventaris Jaarrekening HOOFDSTUK

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 26 juni 2014 Verslag van de deputatie Bevoegd deputatielid: Inga Verhaert Telefoon: 03 240 52 50 Agenda nr. 5/1 Intern Verzelfstandigde Agentschappen opheffing

Nadere informatie

DATA-ANALYSEPLAN (20/6/2005)

DATA-ANALYSEPLAN (20/6/2005) DATA-ANALYSEPLAN (20/6/2005) Inleiding De manier waarop data georganiseerd, gecodeerd en gescoord (getallen toekennen aan observaties) worden en welke technieken daarvoor nodig zijn, dient in het ideale

Nadere informatie

Deze omzendbrief beoogt de afsluiting en de vaststelling van de gemeenterekeningen voor het dienstjaar 2012.

Deze omzendbrief beoogt de afsluiting en de vaststelling van de gemeenterekeningen voor het dienstjaar 2012. Aan de dames en heren Burgemeesters en Schepenen van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Ter informatie: Aan de dames en heren Gemeenteontvangers Sophie Jurfest T 02 800.32.71 F 02 800.38.00 sjurfest@mbhg.irisnet.be

Nadere informatie

Artikel 406.21 Criteria toegepast door het Licentiedepartement voor het opstellen van haar verslag gericht aan de Licentiecommissie

Artikel 406.21 Criteria toegepast door het Licentiedepartement voor het opstellen van haar verslag gericht aan de Licentiecommissie Artikel 406.21 Criteria toegepast door het Licentiedepartement voor het opstellen van haar verslag gericht aan de Licentiecommissie Artikel 406.21 Publicatie Licentiedepartement DATUM 14/10/2015 AUTEUR

Nadere informatie

Bronnen en overgang naar het ESR (Waalse provincies)

Bronnen en overgang naar het ESR (Waalse provincies) Bronnen en overgang naar het ESR (Waalse provincies) Databronnen Uitgaven : geboekte ontvangsten - aanrekeningen (bron : boekhoudsysteem + ecomptes) Ontvangsten : geboekte netto vastgestelde rechten (bron

Nadere informatie

Upgrade 6.11 Febr. 2012

Upgrade 6.11 Febr. 2012 Upgrade 6.11 Febr. 2012 1. De volgorde van de af te drukken schermen wijzigen De volgorde van de af te drukken schermen kan u aanpassen. Dat gebeurt rechtstreeks in de boomstructuur van het scherm Voorbereiding

Nadere informatie

Voorwoord... 7. Geconsolideerde balans na resultaatsverwerking... 9. Activa... 10. Passiva... 11. Geconsolideerde resultatenrekening...

Voorwoord... 7. Geconsolideerde balans na resultaatsverwerking... 9. Activa... 10. Passiva... 11. Geconsolideerde resultatenrekening... Gemeente Wuustwezel Arrondissement Antwerpen Provincie Antwerpen NIS-nummer 11053 JAARREKENING 2012 JAARVERSLAG Gasthuisstraat 11 2990 Wuustwezel Tel 03 633 52 10 Fax 03 633 07 53 Ontvanger: Secretaris:

Nadere informatie

Algemene Vergadering van 20 april 2013. Jaarrekening op 31 december 2012. Verslag van de Secretaris Penningmeester

Algemene Vergadering van 20 april 2013. Jaarrekening op 31 december 2012. Verslag van de Secretaris Penningmeester Algemene Vergadering van 20 april 2013 Jaarrekening op 31 december 2012 Verslag van de Secretaris Penningmeester Ledenbijdragen 2013 Geachte Confraters, Dames en Heren, Ik heb de eer u verslag uit te brengen

Nadere informatie

Bronnen en overgang naar het ESR (Brusselse gemeenten)

Bronnen en overgang naar het ESR (Brusselse gemeenten) Bronnen en overgang naar het ESR (Brusselse gemeenten) Databronnen Gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Uitgaven: Geboekte uitgaven - aanrekeningen (bronnen = boekhoudsystemen Phoenix, Stesud,

Nadere informatie

HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2015. Geen accountantscontrole toegepast

HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2015. Geen accountantscontrole toegepast HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN Halfjaarcijfers per 30 juni 2015 Balans per 30 juni 2015 Vóór resultaatbestemming ACTIVA 30 juni 2015 31 december 2014 Vaste activa Immateriële vaste activa

Nadere informatie

HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2014. Geen accountantscontrole toegepast

HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2014. Geen accountantscontrole toegepast HOLLAND IMMO GROUP BEHEER B.V. TE EINDHOVEN Halfjaarcijfers per 30 juni 2014 Balans per 30 juni 2014 Vóór resultaatbestemming ACTIVA 30 juni 2014 31 december 2013 Vlottende activa Handelsdebiteuren 1.624

Nadere informatie

Alternatieve financiële prestatie-indicatoren. Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving

Alternatieve financiële prestatie-indicatoren. Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving Alternatieve financiële prestatie-indicatoren Toezicht Kwaliteit Accountantscontrole & Verslaggeving April 2014 Inhoudsopgave 1 Conclusie en samenvatting 4 2 Doelstellingen, onderzoeksopzet en definiëring

Nadere informatie

Lokaal Financieel Management Boekhoudpraktijk beleids- en beheerscyclus. Woord vooraf I / 1

Lokaal Financieel Management Boekhoudpraktijk beleids- en beheerscyclus. Woord vooraf I / 1 INHOUDSOPGAVE I. Woord vooraf I / 1 II. De algemene boekhouding voor lokale en provinciale besturen II / 1 Inleiding II / 1 II.1. Uitgangspunten, krachtlijnen en toepassingsgebied II.1 / 1 1. Studieronde

Nadere informatie

Jaarrekening boekjaar 2013. Internationale Luchthaven Oostende-Brugge

Jaarrekening boekjaar 2013. Internationale Luchthaven Oostende-Brugge Jaarrekening boekjaar 2013 Internationale Luchthaven Oostende-Brugge Financiële resultaten Het financieel resultaat wordt geanalyseerd op basis van de jaarrekening van de luchthaven. Deze jaarrekening

Nadere informatie

SIBELGA. Intercommunale vereniging die de vorm heeft aangenomen van een coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid. Boekjaar 2013.

SIBELGA. Intercommunale vereniging die de vorm heeft aangenomen van een coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid. Boekjaar 2013. 21.10.2013 S 813 SIBELGA Intercommunale vereniging die de vorm heeft aangenomen van een coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Boekjaar 2013 REKENINGEN OP 30 JUNI Toelichting bij de actieve

Nadere informatie

3. Herziening van de methodologie met betrekking tot de sector van de verzekeringsinstellingen

3. Herziening van de methodologie met betrekking tot de sector van de verzekeringsinstellingen Integrale versie 3. Herziening van de methodologie met betrekking tot de sector van de verzekeringsinstellingen Om tegemoet te komen aan de voorschriften van het ESR 1995, werd de op de verzekeringsinstellingen

Nadere informatie

HOLLAND IMMO GROUP INSINGER DE BEAUFORT BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2014. Geen accountantscontrole toegepast

HOLLAND IMMO GROUP INSINGER DE BEAUFORT BEHEER B.V. TE EINDHOVEN. Halfjaarcijfers per 30 juni 2014. Geen accountantscontrole toegepast HOLLAND IMMO GROUP INSINGER DE BEAUFORT BEHEER B.V. TE EINDHOVEN Halfjaarcijfers per 30 juni 2014 Balans per 30 juni 2014 Vóór resultaatbestemming ACTIVA 30 juni 2014 31 december 2013 Vlottende activa

Nadere informatie

COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN

COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN CBN-advies 2013/13 - Het gebruik van de verbindingsrekening tussen een buitenlandse vennootschap en haar Belgisch bijkantoor Advies van 4 september 2013 1 I. Inleiding

Nadere informatie

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen Master Innovation & Leadership in Education Leerdoelen Aan het eind van deze lesdag heb je: Kennis van de dataverzamelingsmethodes vragenlijstonderzoek,

Nadere informatie

:Rendabiliteit van de categorieën van verzekeringsprodukten LEVEN.

:Rendabiliteit van de categorieën van verzekeringsprodukten LEVEN. 57.620/PC4/VK Brussel, 3 december 1992. MEDEDELING D. 104. Betreft :Rendabiliteit van de categorieën van verzekeringsprodukten LEVEN. I. INLEIDING. In het raam van de a posteriori controle, is het van

Nadere informatie

Trendbarometer hotels 2012 Finaal rapport

Trendbarometer hotels 2012 Finaal rapport Trendbarometer hotels 2012 Finaal rapport Trendbarometer hotels 2012 Inlichtingen Dagmar.Germonprez@toerismevlaanderen.be Tel +32 (0)2 504 25 15 Verantwoordelijke uitgever: Peter De Wilde - Toerisme Vlaanderen

Nadere informatie

Ons kabinet specialiseert zich in fiscaal advies en boekhouding expertise voor vennootschappen, zelfstandigen en particulieren.

Ons kabinet specialiseert zich in fiscaal advies en boekhouding expertise voor vennootschappen, zelfstandigen en particulieren. Tax & Accounting Ons kabinet specialiseert zich in fiscaal advies en boekhouding expertise voor vennootschappen, zelfstandigen en particulieren. We behandelen het geheel van uw boekhouding en fiscale operaties,

Nadere informatie

HARTELIJK WELKOM. 18 mei 2011 - Startersdag Unizo. BAERT Alfred

HARTELIJK WELKOM. 18 mei 2011 - Startersdag Unizo. BAERT Alfred HARTELIJK WELKOM 18 mei 2011 - Startersdag Unizo BAERT Alfred Het ondernemingsplan is een plan dat wordt opgesteld om vooraf het succes van de onderneming in te schatten. (max.20 blz.) Er zijn veel modellen

Nadere informatie

Inhoud. Lijst van tabellen... Lijst van figuren... Inleiding... HOOFDSTUK 1 FINANCIËLE ANALYSE: INLEIDING... 1

Inhoud. Lijst van tabellen... Lijst van figuren... Inleiding... HOOFDSTUK 1 FINANCIËLE ANALYSE: INLEIDING... 1 Lijst van tabellen... Lijst van figuren... Inleiding... xv xix xxi HOOFDSTUK 1 FINANCIËLE ANALYSE: INLEIDING... 1 1.1. Onderneming, toegevoegde waarde en belanghebbenden... 2 1.2. Rol van de financiële

Nadere informatie

VERSLAG. van het Rekenhof. over de controle van de rekeningen 2004-2005 van Gimvindus nv

VERSLAG. van het Rekenhof. over de controle van de rekeningen 2004-2005 van Gimvindus nv Stuk 37-K (2007-2008) Nr. 1 Zitting 2007-2008 8 augustus 2008 VERSLAG van het Rekenhof over de controle van de rekeningen 2004-2005 van Gimvindus nv 4596 REK Stuk 37-K (2007-2008) Nr. 1 2 3 Stuk 37-K (2007-2008)

Nadere informatie

Jaarrekening 2013 van het Vlaams Zorgfonds

Jaarrekening 2013 van het Vlaams Zorgfonds De heer P. Muyters Vlaams minister van Financiën, Begroting, Werk, Ruimtelijke Ordening en Sport Phoenixgebouw - 11de verdieping Koning Albert II-laan 19 bus 11 1210 BRUSSEL Uw bericht van Uw kenmerk Ons

Nadere informatie

Boekhouding OFP / IBP

Boekhouding OFP / IBP Boekhouding OFP / IBP 27 maart 2014 Harold François Agenda Algemene boekhouding Boekhouding OFP/IBP 2 Agenda Algemene boekhouding Boekhouding OFP/IBP 3 Boekhoudkundige verplichtingen Wet dd. 17/07/1975

Nadere informatie

Boekhoudplan. KLASSEN en ONDERKLASSEN

Boekhoudplan. KLASSEN en ONDERKLASSEN Boekhoudplan KLASSEN en ONDERKLASSEN Balansrekeningen KLASSE 1 KLASSE 2 KLASSE 3 KLASSE 4 FONDSEN EN PROVISIES VAN DE MAATSCHAPPELIJKE ZEKERHEID VASTGELEGDE MIDDELEN FINANCIELE REKENINGEN REKENINGEN VAN

Nadere informatie

Voor het bedrijf. 'Computerworld' S-bvba

Voor het bedrijf. 'Computerworld' S-bvba Financieel plan Voor het bedrijf Vertegenwoordigd door Pieter Dirckx Financiële planningen van juli 2010 tot juni 2012 Studie gerealiseerd op 8 juni 2010 door Tom van DE BOEKHOUDWINKEL op basis van de

Nadere informatie

over de controle van de rekeningen 2011-2014 van Gimvindus nv

over de controle van de rekeningen 2011-2014 van Gimvindus nv ingediend op 37-I (2014-2015) Nr. 1 10 september 2015 (2014-2015) Verslag van het Rekenhof over de controle van de rekeningen 2011-2014 van Gimvindus nv verzendcode: ECO 2 37-I (2014-2015) Nr. 1 1011 Brussel

Nadere informatie

COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. Het gebruik van de verbindingsrekening tussen een buitenlandse vennootschap en haar Belgisch bijkantoor

COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. Het gebruik van de verbindingsrekening tussen een buitenlandse vennootschap en haar Belgisch bijkantoor COMMISIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN Het gebruik van de verbindingsrekening tussen een buitenlandse vennootschap en haar Belgisch bijkantoor Ontwerpadvies I. Inleiding 1. Wat betreft de boekhoudkundige

Nadere informatie

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996

Tabel 2.1 Overzicht van de situatie op de arbeidsmarkt van de onderzochte personen op 30/06/97. Deelpopulatie 1996 Dit deel van het onderzoek omvat alle personen tussen de 18 en 55 jaar oud (leeftijdsgrenzen inbegrepen) op 30 juni 1997, wiens dossier van het Vlaams Fonds voor de Sociale Integratie van Personen met

Nadere informatie

Expertisecentra kraamzorg

Expertisecentra kraamzorg Expertisecentra kraamzorg Financiële inspecties 2013 26 februari 2014 adres Koning Albert II-laan 35 bus 31 1030 Brussel telefoon 02 553 34 34 fax 02 553 34 35 mail contact@zorginspectie.be web www.zorginspectie.be

Nadere informatie

INHOUD. VOORWOORD... v

INHOUD. VOORWOORD... v INHOUD VOORWOORD...................................................... v HOOFDSTUK 1. WETTELIJK KADER.................................................. 1 1.1. Wet van 27 juni 1921 gewijzigd door de Wet

Nadere informatie

Bronnen en overgang naar het ESR (Duitstalige gemeenten)

Bronnen en overgang naar het ESR (Duitstalige gemeenten) Bronnen en overgang naar het ESR (Duitstalige gemeenten) Databronnen Boekhoudprogramma s van de gemeenten. Methodes gebruikt bij het ontbreken van gegevens Belangrijkste correcties om over te gaan naar

Nadere informatie

STAAT VAN HET VRIJ VERMOGEN

STAAT VAN HET VRIJ VERMOGEN C.D.V. - D. 135/D/COR1 STAAT VAN HET VRIJ VERMOGEN Deze staat bevat de gegevens, bestemd voor de Commissie voor het Bank-, Financie- en Assurantiewezen (Belgische toezichthouder inzake verzekeringen) betreffende

Nadere informatie

Steun aan jonge innovatieve ondernemingen Formulier voor kandidaatstelling Oproep juli 2012

Steun aan jonge innovatieve ondernemingen Formulier voor kandidaatstelling Oproep juli 2012 ,,,,,,,,,,,,,,,,,,, Steun aan jonge innovatieve ondernemingen Formulier voor kandidaatstelling Oproep juli 2012 Dit formulier dient in 5 exemplaren op papier + 1 elektronische versie te worden bezorgd

Nadere informatie

26-5-2015. Module 3 Gegevens verwerken. Geleerd in vorige presentaties. Les 2. Wat is boekhouden? Wat zijn transacties? Les 2. Leer het boekhoudproces

26-5-2015. Module 3 Gegevens verwerken. Geleerd in vorige presentaties. Les 2. Wat is boekhouden? Wat zijn transacties? Les 2. Leer het boekhoudproces Geleerd in vorige presentaties Module 3 Gegevens verwerken Les 2. Leer het boekhoudproces Business Plan op 1 A4 Budget in 5 stappen Uurtarief / DGA-salaris Papieren en digitale archief ordnersysteem Btw-administratie

Nadere informatie

Modelverslagen met betrekking tot de statistieken

Modelverslagen met betrekking tot de statistieken Bijlage 6 Circulaire _2011_06-6 dd. 14 februari 2011 Modelverslagen met betrekking tot de statistieken Toepassingsveld: Openbare instellingen voor collectieve belegging naar Belgisch recht met een veranderlijk

Nadere informatie

Bijzondere jeugdbijstand

Bijzondere jeugdbijstand Bijzondere jeugdbijstand Financiële analyse 2009-2011 21 januari 2013 adres Koning Albert II-laan 35 bus 31 1030 Brussel telefoon 02 553 34 34 fax 02 553 34 35 mail contact@zorginspectie.be web www.zorginspectie.be

Nadere informatie

Hoofdstuk II Boekhoudtheorie

Hoofdstuk II Boekhoudtheorie Hoofdstuk II Boekhoudtheorie 1. Structuur 2. Basisveronderstellingen a. Entiteitveronderstelling b. Continuïteitsveronderstelling c. Geldwaarde-uitdrukkingsveronderstelling d. Veronderstelling van de historische

Nadere informatie

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting

Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting xvii Invloed van IT uitbesteding op bedrijfsvoering & IT aansluiting Samenvatting IT uitbesteding doet er niet toe vanuit het perspectief aansluiting tussen bedrijfsvoering en IT Dit proefschrift is het

Nadere informatie

Vraag I.1: Meerkeuzevragen (slechts 1 antwoord mogelijk, -1 punt wanneer gokken!)

Vraag I.1: Meerkeuzevragen (slechts 1 antwoord mogelijk, -1 punt wanneer gokken!) Vakgroep Accountancy, Beheerscontrole en Fiscaliteit Prof. Jan Verhoeye Vraag I.1: Meerkeuzevragen (slechts 1 antwoord mogelijk, -1 punt wanneer gokken!) 1. De bedoeling van de resultatenrekening is een

Nadere informatie

RICHTLIJNEN BIJ HET OPSTELLEN VAN HET RAPPORTERINGMODEL EX POST VOOR DE BEHEERDER VAN HET ELEKTRICITEITSTRANSMISSIENET

RICHTLIJNEN BIJ HET OPSTELLEN VAN HET RAPPORTERINGMODEL EX POST VOOR DE BEHEERDER VAN HET ELEKTRICITEITSTRANSMISSIENET RICHTLIJNEN BIJ HET OPSTELLEN VAN HET RAPPORTERINGMODEL EX POST VOOR DE BEHEERDER VAN HET ELEKTRICITEITSTRANSMISSIENET 1. Het rapporteringmodel heeft als doel om via een standaardformaat zoveel als mogelijk

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Gehandicaptenzorg Lichamelijk. Gehandicapten

Werkinstructies voor de CQI Gehandicaptenzorg Lichamelijk. Gehandicapten CQI zorg Werkinstructies voor de CQI zorg In de vernieuwde werkwijze kwaliteitskader zorg heeft pijler 2B betrekking op het meten van cliëntervaringen. De CQI zorg maakt geen deel uit van een instrumentenwaaier

Nadere informatie

NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Maatschappelijke zetel: Broekstraat 31-1000 Brussel BTW BE 0401.574.852 RPR Brussel S T E M M I N G PER B R I E F

NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Maatschappelijke zetel: Broekstraat 31-1000 Brussel BTW BE 0401.574.852 RPR Brussel S T E M M I N G PER B R I E F NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Maatschappelijke zetel: Broekstraat 31-1000 Brussel BTW BE 0401.574.852 RPR Brussel S T E M M I N G PER B R I E F Gewone, bijzondere en buitengewone algemene vergaderingen van dinsdag

Nadere informatie

ONTEX GROUP NV NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Korte Keppestraat 21/31 9320 Aalst ONDERNEMINGSNUMMER 0550.880.915 RECHTSPERSONENREGISTER DENDERMONDE

ONTEX GROUP NV NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Korte Keppestraat 21/31 9320 Aalst ONDERNEMINGSNUMMER 0550.880.915 RECHTSPERSONENREGISTER DENDERMONDE ONTEX GROUP NV NAAMLOZE VENNOOTSCHAP Korte Keppestraat 21/31 9320 Aalst ONDERNEMINGSNUMMER 0550.880.915 RECHTSPERSONENREGISTER DENDERMONDE (de "Vennootschap") BIJZONDER VERSLAG VAN DE RAAD VAN BESTUUR

Nadere informatie

Prof. dr. Stijn Goeminne, Faculteit Economie & Bedrijfskunde, Universiteit Gent

Prof. dr. Stijn Goeminne, Faculteit Economie & Bedrijfskunde, Universiteit Gent De boekhoudkundige verwerking van uitgestelde belastingen bij gerealiseerde meerwaarden waarvoor de uitgestelde belastingregeling geldt en bij kapitaalsubsidies Prof. dr. Stijn Goeminne, Faculteit Economie

Nadere informatie

Sien gevestigd te Gorinchem. Verkorte Jaarrekening 2014

Sien gevestigd te Gorinchem. Verkorte Jaarrekening 2014 Sien gevestigd te Gorinchem Verkorte Jaarrekening 2014 Inhoudsopgave Pagina Accountantsverslag Samenstellingsverklaring 3 Jaarrekening Balans per 31 december 2014 4 Staat van baten en lasten over 2014

Nadere informatie

Inhoud. DEEL I Het systeem van dubbel boekhouden 19. Inleiding 21

Inhoud. DEEL I Het systeem van dubbel boekhouden 19. Inleiding 21 Inhoud Woord vooraf 5 DEEL I Het systeem van dubbel boekhouden 19 Inleiding 21 Hoofdstuk 1 De balans 25 1 Inleiding 25 2 De balans: actief = passief 26 3 Indeling van de balans in rubrieken 28 3.1 De indeling

Nadere informatie

onderneming : Algemene informatie Naam onderneming Ondernemingsvorm (maak een keuze uit de lijst) Minimum geplaatst kapitaal 18.

onderneming : Algemene informatie Naam onderneming Ondernemingsvorm (maak een keuze uit de lijst) Minimum geplaatst kapitaal 18. bij oprichting Algemene informatie Naam onderneming Ondernemingsvorm (maak een keuze uit de lijst) Minimum geplaatst kapitaal Kapitaal volgens oprichtingsstatuten Minimum inbreng in speciën jaar 1 18.550,00

Nadere informatie

Toelichting bij de informatieverzameling over door lokale besturen verstrekte waarborgen Versie 20 mei 2014 pagina 1/8

Toelichting bij de informatieverzameling over door lokale besturen verstrekte waarborgen Versie 20 mei 2014 pagina 1/8 Versie 20 mei 2014 pagina 1/8 Toelichting Er zijn drie versies van de tabellen, nl. één per type bestuur (gemeente, provincie of OCMW). De inhoud van die drie versies is quasi identiek, alleen verschillen

Nadere informatie

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening

COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN. CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening COMMISSIE VOOR BOEKHOUDKUNDIGE NORMEN CBN-advies 2013/5 - De aandeelhoudersstructuur van ondernemingen: opname in de toelichting van de jaarrekening I. Inleiding Advies van 4 maart 2013 1. Zowel het volledig

Nadere informatie

ONDERZOEK NAAR DE CONFORMITEIT TUSSEN IAS 32 (HERZIENE VERSIE VAN 1998) EN DE EUROPESE JAARREKENINGENRICHTLIJNEN

ONDERZOEK NAAR DE CONFORMITEIT TUSSEN IAS 32 (HERZIENE VERSIE VAN 1998) EN DE EUROPESE JAARREKENINGENRICHTLIJNEN XV/6026/99 NL ONDERZOEK NAAR DE CONFORMITEIT TUSSEN IAS 32 (HERZIENE VERSIE VAN 1998) EN DE EUROPESE JAARREKENINGENRICHTLIJNEN DIRECTORAAT-GENERAAL XV Interne markt en financiële diensten 1 Dit document

Nadere informatie

Jaarverslaggeving 2011 van Stichting Alert Leiden

Jaarverslaggeving 2011 van Stichting Alert Leiden Jaarverslaggeving 2011 van Stichting Alert Leiden INHOUDSOPGAVE PAGINA A FINANCIEEL VERSLAG 1 Opdracht 3 2 Samenstellingsverklaring 3 3 Algemeen 4 B JAARREKENING 1 Balans per 31 december 2011 5 3 Staat

Nadere informatie

Betreft: Geïntegreerd inspectieverslag. Geachte Voorzitter,

Betreft: Geïntegreerd inspectieverslag. Geachte Voorzitter, Aan de Voorzitter van het OCMW van Kalmthout Heuvel 39 2920 Kalmthout Geïntegreerd inspectieverslag POD MI Inspectiedienst POD MI KALMTHOUT/RMIB-STOF/2015 2 Betreft: Geïntegreerd inspectieverslag Geachte

Nadere informatie

Toezichtproject Financiële controle bij SVK s, HB en en VHP Rapport 2013

Toezichtproject Financiële controle bij SVK s, HB en en VHP Rapport 2013 Vlaamse overheid Agentschap Inspectie RWO Toezichtproject Financiële controle bij SVK s, HB en en VHP Rapport 2013 spectie RWO Toezicht Sociale huisvestingsmaatschappijen So rhuurkantoren Huurdersbonden

Nadere informatie

INBRENG IN NATURA OPDRACHT

INBRENG IN NATURA OPDRACHT Op te vragen gegevens bij inbreng in natura - Blz 1 INBRENG IN NATURA OPDRACHT De bedoeling van deze opdracht bestaat erin de beschrijving van de inbreng in natura, de methoden van waardering, zoals die

Nadere informatie

Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009

Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009 Grafische sector West-Vlaanderen Werkt 2, 2009 De grafische sector in West-Vlaanderen Foto: : Febelgra Jens Vannieuwenhuyse sociaaleconomisch beleid, WES De grafische sector is zeer divers. Grafische bedrijven

Nadere informatie

Universitair Ziekenhuis Gent Jaarrekening 2014

Universitair Ziekenhuis Gent Jaarrekening 2014 Universitair Ziekenhuis Gent Jaarrekening 2014 Bijlage bij het koninklijk besluit betreffende de jaarrekeningen van de ziekenhuizen Codering Afdeling 1. 2014 2013 BALANS VOOR VERWERKING ACTIVA VASTE ACTIVA

Nadere informatie

Methoden van het Wetenschappelijk Onderzoek: Deel II Vertaling pagina 83 97

Methoden van het Wetenschappelijk Onderzoek: Deel II Vertaling pagina 83 97 Wanneer gebruiken we kwalitatieve interviews? Kwalitatief interview = mogelijke methode om gegevens te verzamelen voor een reeks soorten van kwalitatief onderzoek Kwalitatief interview versus natuurlijk

Nadere informatie

Inleiding / Doel van de vraag om advies. Belangrijkste gegevens van het dossier. Ref: Accom AFWIJKING 2004/1

Inleiding / Doel van de vraag om advies. Belangrijkste gegevens van het dossier. Ref: Accom AFWIJKING 2004/1 ADVIES- EN CONTROLECOMITE OP DE ONAFHANKELIJKHEID VAN DE COMMISSARIS Ref: Accom AFWIJKING 2004/1 Samenvatting van het advies met betrekking tot een vraag om afwijking van de regel die het bedrag beperkt

Nadere informatie

20/04/2013: Kwalitatief vs. Kwantitatief

20/04/2013: Kwalitatief vs. Kwantitatief 20/04/2013: Kwalitatief vs. Kwantitatief Wat is exact het verschil tussen kwalitatief en kwantitatief marktonderzoek in termen van onderzoek (wat doe je) in termen van resultaat (wat kan je er mee) in

Nadere informatie

Dun & Bradstreet Onderzoek naar betalingstermijnen bij bedrijven onderling

Dun & Bradstreet Onderzoek naar betalingstermijnen bij bedrijven onderling Dun & Bradstreet Onderzoek naar betalingstermijnen bij bedrijven onderling Analyse voor: Ministerie van Economische Zaken 24 augustus 2015 Dun & Bradstreet Inhoud Dun & Bradstreet Onderzoek naar betalingstermijnen

Nadere informatie

Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen)

Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen) Operationaliseren van variabelen (abstracte begrippen) Tabel 1, schematisch overzicht van abstracte begrippen, variabelen, dimensies, indicatoren en items. (Voorbeeld is ontleend aan de masterscriptie

Nadere informatie

HSR administraties en belastingen JAARVERSLAG 2014. Stichting Vrienden "Fancy Fiddlers" Hilversum. Pagina 1

HSR administraties en belastingen JAARVERSLAG 2014. Stichting Vrienden Fancy Fiddlers Hilversum. Pagina 1 JAARVERSLAG 2014 Hilversum Pagina 1 INHOUDSOPGAVE Rapport 1. Opdracht 3 2. Werkzaamheden 3 3. Bevestiging 3 Jaarrekening 2014 1. Balans per 31 december 2014 4 2. Resultatenrekening over 2014 5 3. Algemene

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO. Economische wetenschappen II en recht

Correctievoorschrift VWO. Economische wetenschappen II en recht Economische wetenschappen II en recht Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 0 00 Tijdvak Inzenden scores Uiterlijk 9 mei de scores van de alfabetisch eerste vijf kandidaten

Nadere informatie

Werkbelevingsonderzoek 2013

Werkbelevingsonderzoek 2013 Werkbelevingsonderzoek 2013 voorbeeldrapport Den Haag, 17 september 2014 Ipso Facto beleidsonderzoek Raamweg 21, Postbus 82042, 2508EA Den Haag. Telefoon 070-3260456. Reg.K.v.K. Den Haag: 546.221.31. BTW-nummer:

Nadere informatie

Global Opportunities (GO) Capital Asset Management BV gevestigd te AMSTERDAM. Rapport inzake de jaarrekening 2013

Global Opportunities (GO) Capital Asset Management BV gevestigd te AMSTERDAM. Rapport inzake de jaarrekening 2013 Global Opportunities (GO) Capital Asset Management BV gevestigd te AMSTERDAM Rapport inzake de jaarrekening 2013 Inhoudsopgave Pagina Opdracht 1 Algemeen 1 Resultaten 1 Financiële positie 2 Kengetallen

Nadere informatie

Financieel evenwicht Studiedag ABB-Deloitte. Antwerpen, Gent, Brussel 28 / 30 november en 5 december 2011

Financieel evenwicht Studiedag ABB-Deloitte. Antwerpen, Gent, Brussel 28 / 30 november en 5 december 2011 Financieel evenwicht Studiedag ABB-Deloitte Antwerpen, Gent, Brussel 28 / 30 november en 5 december 2011 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Nettowerkkapitaal in een ondernemingsomgeving 5 2.1 Berekening van de behoefte

Nadere informatie

Samenvatting onderzoek: Diversificatiestrategieën van accountantskantoren

Samenvatting onderzoek: Diversificatiestrategieën van accountantskantoren UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSKUNDE ACADEMIEJAAR 2010 2011 Samenvatting onderzoek: Diversificatiestrategieën van accountantskantoren Frederik Verplancke onder leiding van Prof. dr. Gerrit

Nadere informatie

9 Toelichting op de enkelvoudige winst- en verliesrekening en balans (voor winstbestemming)

9 Toelichting op de enkelvoudige winst- en verliesrekening en balans (voor winstbestemming) 9 Toelichting op de enkelvoudige winst- en verliesrekening en balans (voor winstbestemming) 9.1 Algemeen 9.1.1 Grondslagen voor het opstellen van de enkelvoudige jaarrekening De enkelvoudige jaarrekening

Nadere informatie

Verslag. Waarborgbeheer nv: Controle van de rekeningen 2004-2005. van het Rekenhof. 37-A (2009) Nr. 1 13 juli 2009 (2009) stuk ingediend op

Verslag. Waarborgbeheer nv: Controle van de rekeningen 2004-2005. van het Rekenhof. 37-A (2009) Nr. 1 13 juli 2009 (2009) stuk ingediend op stuk ingediend op 37-A (2009) Nr. 1 13 juli 2009 (2009) Verslag van het Rekenhof Waarborgbeheer nv: Controle van de rekeningen 2004-2005 verzendcode: REK 2 Stuk 37-A (2009) Nr. 1 V l a a m s Pa r l e m

Nadere informatie

1. BALANS NA WINSTVERDELING. Codes 20/28 22/27 22 23 24 25 26 27 29/58 40/41 50/53 54/58

1. BALANS NA WINSTVERDELING. Codes 20/28 22/27 22 23 24 25 26 27 29/58 40/41 50/53 54/58 VKT2. 1. BALANS NA WINSTVERDELING ACTIVA VASTE ACTIVA 20/28 3.591,29 I. Oprichtingskosten... 20 3.591,29 II. Immateriële vaste activa (toel. I,A)... 21 III. IV. Materiële vaste activa (toel. I,B)... A.

Nadere informatie

Samenvatting Nederlands

Samenvatting Nederlands Samenvatting Nederlands 178 Samenvatting Mis het niet! Incomplete data kan waardevolle informatie bevatten In epidemiologisch onderzoek wordt veel gebruik gemaakt van vragenlijsten om data te verzamelen.

Nadere informatie

VERSLAG OVER DE ALGEMENE REKENINGEN 2013 VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP. Presentatie in de Commissie Algemeen Beleid, Financiën en Begroting

VERSLAG OVER DE ALGEMENE REKENINGEN 2013 VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP. Presentatie in de Commissie Algemeen Beleid, Financiën en Begroting VERSLAG OVER DE ALGEMENE REKENINGEN 2013 VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP Presentatie in de Commissie Algemeen Beleid, Financiën en Begroting Dinsdag 14 oktober 2014 1 Rekeningen Vlaamse Gemeenschap Algemene

Nadere informatie

UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004

UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004 UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT GENEESKUNDE EN GEZONDHEIDSWETENSCHAPPEN Medisch-Sociale Wetenschappen Optie Beheer & Beleid Academiejaar 2003-2004 STUDIE NAAR DE RELEVANTIE VAN MISSION STATEMENTS IN VLAAMSE

Nadere informatie

Handleiding versie 1

Handleiding versie 1 Deloitte Bedrijfsrevisoren / Reviseurs d Entreprises Enterprise Risk Services* Berkenlaan 8b 1831 Diegem Belgium Tel. + 32 2 800 24 00 Fax + 32 2 800 24 01 www.deloitte.be Agentschap voor Binnenlands Bestuur

Nadere informatie

Aftrek voor risicokapitaal

Aftrek voor risicokapitaal Opgave 275C 1/2 Benaming :............... Ondernemingsnummer :... Federale Overheidsdienst FINANCIEN Algemene administratie van de FISCALITEIT Inkomstenbelastingen Aftrek voor risicokapitaal AANSLAGJAAR

Nadere informatie

Examen VWO. Wiskunde A1,2 (nieuwe stijl)

Examen VWO. Wiskunde A1,2 (nieuwe stijl) Wiskunde A1,2 (nieuwe stijl) Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 18 juni 13.3 16.3 uur 2 3 Voor dit examen zijn maximaal zijn 88 punten te behalen; het examen bestaat

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 33 661 Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs, de Wet voortgezet onderwijs ES, de Wet college voor toetsen en examens alsmede de Wet

Nadere informatie

Non-profitsector: Actualiteitvoorde leidersen bedrijfsrevisoren

Non-profitsector: Actualiteitvoorde leidersen bedrijfsrevisoren Studiedag - Journée d études Non-profitsector: Actualiteitvoorde leidersen bedrijfsrevisoren 25.01.20101 Studiedag Non-profitsector: Actualiteit voor de leiders en de bedrijfsrevisoren Actualiteitinzakede

Nadere informatie