Visuele Waarneming. Wat levert kennis over visuele waarneming op voor de KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Visuele Waarneming. Wat levert kennis over visuele waarneming op voor de KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE?"

Transcriptie

1 1 1 2 Visuele Waarneming Oriëntatie Kunstmatige Intelligentie, oktober 2003 Esther Wiersinga-Post Wat levert kennis over visuele waarneming op voor de KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE? kennis over (visuele) informatieverwerking bij mens/dier kan worden gebruikt bij ontwerp van kunstmatige systemen. met name van belang voor systemen die met natuurlijke stimuli moeten omgaan 3 4 bij organismen ontwerp van sensoren optimale verwerking van natuurlijke stimuli: ontwerp van sensoren b.v. concentratie op interessante delen van omgeving adaptatie b.v. dynamisch bereik voor intensiteit filteren van interessante kenmerken uit het beeld b.v. detectie van randen, kleuren, beweging. gebruik van actief zien b.v. actieve bewegingen van oog om ambiguiteiten te reduceren. interpretatie b.v. doen van aannames over omgeving (b.v. bij 3D interpretatie). Visuele illusies Chrysomyia megacephala

2 2 5 6 het electromagnetische spectrum verschillende typen ogen. A-C: evertebraten, D: camera-oog van zoogdier. (Shepherd, 1994) 7 8 cellen in de retina Het menselijk oog met de verschillende celtypen in de retina. (Hubel, 1995)

3 Adaptation Range of visible light intensities Intensity (candela/m 2) The sun at noon Damaging Filament of a 100 Watt light bulb White paper in sunlight Photopic vision 10 2 Comfortable reading 10 1 Mesopic vision 10-1 White paper in moonlight White paper in starlight 10-4 Scotopic vision 10-5 Weakest visible light 10-6 microsaccades worden gemaakt om ondanks lichtadaptatie toch te kunnen blijven zien bewegings-adaptatie Filteren van interessante kenmerken uit het beeld center surround cells: contrastopscherping waterval-illusie

4 Filteren van interessante kenmerken uit het beeld simple cells: detectie van randen Machbanden 15 16

5 magno en parvo cellulaire cellagen in de Laterale geniculus magno cellular pathway where pathway : bewegingszien parvocellulair pathway what pathway : objectherkenning (o.a. kleur) De visuele cortex. (a) V1 (striate cortex) en de gebieden V2 t/m V5 (zie (c)). (Zeki, 1993) what (ventraal) en where (dorsaal) pathways single cell afleiding in gebied V4. De cel reageert op een rood gekleerd vlak.

6 single cell afleiding in gebied V5. De cel reageert op een stimulus die in een bepaalde richting beweegt. (Zeki, 1993) Activiteit van de hersenen (gemeten m.b.v. PET) bij het kijken naar een gekleurd voorwerp (a, activiteit in V4) of een bewegend voorwerp (b, activiteit in V5). (d) De primaire visuele cortex, V1, en V2 worden door beide stimuli geactiveerd. (NB: a en b omgedraaid?, zie slide 14) Verschillende features uit een beeld worden in gespecialiseerde hersengebieden gedetecteerd Gebruik van actief zien - reductie van ambiguiteiten - richten van aandacht

7 gebruik van actief zien voor afstand schatting locust (heeft ogen aan beide zijden van hoofd, dus geen binoculair zicht) lateral motion ==> motion parallax ==> info about distance Side to side scanning movements of a praying mantis. The body moves in such a way that the head travels along a line that is almost exactly perpendicular to the animal s forward direction of view. The head does not rotate Fig. 2.5 Land and Collett Interpretatie b.v. doen van aannames over omgeving bij 3D interpretatie. flying insects make saccadic turns ==> compression of rotational motion to small time intervals

8 Muller-Lyer illusie Poggendorf illusie

9 waarneming van beweging size constancy (a) beeld-retina systeem (b) oog-hoofd systeem 35 36

10 (Wandell, 1995) 39 literatuur: Foundations of vision, B.A. Wandell (1995) Eye brain and vision, D. H. Hubel (1995) A vision of the brain, S. Zeki (1993) Neurobiology, G.M. Shepherd (1994)

Hoe kijken wij en welke informatie wordt doorgegeven aan onze hersenen. Prof. dr. Maarten Kamermans

Hoe kijken wij en welke informatie wordt doorgegeven aan onze hersenen. Prof. dr. Maarten Kamermans Hoe kijken wij en welke informatie wordt doorgegeven aan onze hersenen Prof. dr. Maarten Kamermans Het oog is geen camera Als je een camera beweegt krijg je een onscherpe foto Als je de ogen stil zet zie

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting. De invloed van illusies op visueelmotorische

Nederlandse samenvatting. De invloed van illusies op visueelmotorische De invloed van illusies op visueelmotorische informatieverwerking 115 Terwijl je deze tekst leest, maken je ogen snelle sprongen van woord naar woord. Deze snelle oogbewegingen, saccades genoemd, gebruik

Nadere informatie

A Rewarding View on the Mouse Visual Cortex. Effects of Associative Learning and Cortical State on Early Visual Processing in the Brain P.M.

A Rewarding View on the Mouse Visual Cortex. Effects of Associative Learning and Cortical State on Early Visual Processing in the Brain P.M. A Rewarding View on the Mouse Visual Cortex. Effects of Associative Learning and Cortical State on Early Visual Processing in the Brain P.M. Goltstein Proefschrift samenvatting in het Nederlands. Geschreven

Nadere informatie

Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard

Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard Het oog als zintuig en de osteopatische benadering van visus problemen bij het paard Anita Voskamp 2012 Hoe ziet een paard In dit hoofdstuk leg ik uit hoe de visus van het paard werkt. Voor ons mensen

Nadere informatie

Perceptie & Visueel Bewustzijn

Perceptie & Visueel Bewustzijn Perceptie & Visueel Bewustzijn 2008 & 2009 Deeltentamen 1: 40 Multiple choice vragen INSTRUCTIE MULTIPLE CHOICE Computerformuler zorgvuldig en volledig met potlood invullen Vul het versienummer en het

Nadere informatie

Neuropsychologie les 5 Objectherkenning

Neuropsychologie les 5 Objectherkenning Neuropsychologie les 5 Objectherkenning Slide 2: Licht valt op de retina en iets later heb je daar een levendige perceptie van. De hersenen zijn zeer efficiënt gestructureerd om een perceptie tot stand

Nadere informatie

Visuele informatie voor perceptie in bewegingshandelingen

Visuele informatie voor perceptie in bewegingshandelingen Visuele informatie voor perceptie in bewegingshandelingen Het algemene doel van het in dit proefschrift gepresenteerde onderzoek was om verder inzicht te krijgen in de rol van visuele informatie in bewegingscontrole

Nadere informatie

(1) bottom-up, (2) top-down, (3) bottom-up, (4) top-down. (1) bottom-up, (2) top-down, (3) top-down, (4) bottom-up

(1) bottom-up, (2) top-down, (3) bottom-up, (4) top-down. (1) bottom-up, (2) top-down, (3) top-down, (4) bottom-up Practicum 2: Perceptie Description Stof: Hoorcollege, Goldstein H3 Let op! Om dit practicum te halen dient u minstens 2/3 correct te scoren (10 van Instructions de 15 goed). U krijgt dan 3/4 punt. Er zijn

Nadere informatie

DEKRA Certification Group Gevoel van veiligheid & licht: kun je dat ook meten? Antonie van den Heuvel

DEKRA Certification Group Gevoel van veiligheid & licht: kun je dat ook meten? Antonie van den Heuvel DEKRA Certification Group Gevoel van veiligheid & licht: kun je dat ook meten? Antonie van den Heuvel 31-10-2013 Inhoud Onderzoeken uit de literatuur Meetbare eigenschappen van verlichting Purkinje-effect

Nadere informatie

Wat is perceptie? Artificiële Intelligentie 1. Visuele perceptie. Soorten perceptie. Perceptie. een probleem?

Wat is perceptie? Artificiële Intelligentie 1. Visuele perceptie. Soorten perceptie. Perceptie. een probleem? Wat is perceptie? Perceptie is het waarnemen van de staat van de wereld. Artificiële Intelligentie Visuele perceptie Hoofdstuk 24 uit Russell & Norvig Hiervoor heb je sensors nodig, voorbeeld Binaire sensor:

Nadere informatie

Verwerking van echte en geïmpliceerde beweging

Verwerking van echte en geïmpliceerde beweging Verwerking van echte en geïmpliceerde beweging (Nederlandse samenvatting) Wanneer we een foto van een persoon zien, herkennen de meeste van ons of de persoon op de foto rende terwijl de foto gemaakt werd

Nadere informatie

De Hersenen. Historisch Overzicht. Inhoud college de Hersenen WAT IS DE BIJDRAGE VAN 'ONDERWERP X' AAN KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE?

De Hersenen. Historisch Overzicht. Inhoud college de Hersenen WAT IS DE BIJDRAGE VAN 'ONDERWERP X' AAN KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE? De Hersenen Oriëntatie, september 2002 Esther Wiersinga-Post Inhoud college de Hersenen historisch overzicht (ideeën vanaf 1800) van de video PAUZE neurofysiologie - opbouw van neuronen - actie potentialen

Nadere informatie

PIR DC-SWITCH. DC Passive infra-red Detector. Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL

PIR DC-SWITCH. DC Passive infra-red Detector. Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL PIR DC-SWITCH DC Passive infra-red Detector Model No. PDS-10 GEBRUIKSAANWIJZING/INSTRUCTION MANUAL Please read this manual before operating your DETECTOR PIR DC-Switch (PDS-10) De PDS-10 is een beweging

Nadere informatie

OOG&WERK 2016. Lezen van papier versus beeldscherm Frank Kooi

OOG&WERK 2016. Lezen van papier versus beeldscherm Frank Kooi OOG&WERK 2016 Lezen van papier versus beeldscherm Frank Kooi DISCLOSURE BELANGEN SPREKER (potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of

Nadere informatie

Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (UC03 sensor)

Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (UC03 sensor) Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (UC03 sensor) Let op: Als het flexibele draad van dit licht beschadigd is, dient het te worden vervangen door iemand van de technische service, of

Nadere informatie

HET VISUEEL SYSTEEM (2)

HET VISUEEL SYSTEEM (2) Visueel systeem (2) 1 HET VISUEEL SYSTEEM (2) Inleiding Alhoewel ons visueel systeem ons een eengemaakt beeld verschaft, heeft dit beeld verschillende eigenschappen: vorm en kleur, ruimtelijke positie,

Nadere informatie

The Neurochemical Correlate of Consciousness: Exploring Neurotransmitter Systems Underlying Conscious Vision A.M. van Loon

The Neurochemical Correlate of Consciousness: Exploring Neurotransmitter Systems Underlying Conscious Vision A.M. van Loon The Neurochemical Correlate of Consciousness: Exploring Neurotransmitter Systems Underlying Conscious Vision A.M. van Loon NEDERLANDSE SAMENVATTING Het neurale correlaat van bewustzijn Hoe creëren onze

Nadere informatie

Belichaamde cognitie. Overzicht. Gesitueerd en belichaamd. 1. Belichaamde cognitie. Cognitie heeft een lichaam nodig. Het brein

Belichaamde cognitie. Overzicht. Gesitueerd en belichaamd. 1. Belichaamde cognitie. Cognitie heeft een lichaam nodig. Het brein Overzicht Belichaamde cognitie Gert Kootstra, Kunstmatige Intelligentie G.Kootstra@ai.rug.nl http://www.ai.rug.nl/~gert 1. Belichaamde cognitie: Een nieuwe stroming binnen de KI 2. Het simpele brein: Braitenberg

Nadere informatie

Chapter 9. Samenvatting

Chapter 9. Samenvatting Chapter 9 Samenvatting Samenvatting Voor de meeste mensen is zien een van de meest vanzelfsprekende zaken die er bestaan. Om goed te kunnen zien hebben we behalve goede ogen en voldoende licht ook een

Nadere informatie

Dit zijn voorbeelden van examenvragen, gekopieerd van de examens van voorgaande jaren.

Dit zijn voorbeelden van examenvragen, gekopieerd van de examens van voorgaande jaren. Dit zijn voorbeelden van examenvragen, gekopieerd van de examens van voorgaande jaren. Inleiding tot de gedragsneurowetenschappen, d.d. 08-09-09 Studentennummer: 1. Het neuraal substraat voor selectieve

Nadere informatie

Fotometrische basisgrootheden

Fotometrische basisgrootheden Fotometrische basisgrootheden 24 oktober 2013 Guy Durinck Email: guy.durinck@kuleuven.be Fotometrie en radiometrie Licht: elektromagnetische golven elektromagnetische golven transporteren energie energiestroom

Nadere informatie

COGNITIE & COMMUNICATIE

COGNITIE & COMMUNICATIE 1 COGNITIE & COMMUNICATIE College week 2, 17/09/2014 Perceptie & Aandacht Informatiekunde Universiteit Utrecht Joske Houtkamp 2 ONDERWERPEN Perceptie Gewaarwording (sensatie) Waarneming (perceptie) Theorieën

Nadere informatie

Het camera obscura effect

Het camera obscura effect Het camera obscura effect Ga in een zeer donkere kamer op een heldere dag. Maak een klein gaatje in een geblindeerd venster en kijk naar de tegenoverliggende muur. Wat zie je? Magie! Er is volledige kleur

Nadere informatie

Opsporen van visuele verwerkingsproblemen bij jong en oud

Opsporen van visuele verwerkingsproblemen bij jong en oud Opsporen van visuele verwerkingsproblemen bij jong en oud Het traceren van verwerkingsproblemen bij mensen die dit zelf niet kunnen aangeven Hans van der Steen, afdeling neurowetenschappen Sanny van der

Nadere informatie

Perceptie & Visueel Bewustizijn deeltentamen

Perceptie & Visueel Bewustizijn deeltentamen Vraag 1. Beschouw de volgende stellingen over het visuele systeem. Stelling 1: Een neglect beïnvloedt typisch beide helften van het visuele veld. Stelling 2: Een neglect wordt (tenminste gedeeltelijk)

Nadere informatie

Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (Emergency UC03 sensor)

Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (Emergency UC03 sensor) Alistair LED stairwell luminaire Handleiding Alistair (Emergency UC03 sensor) Let op: Als het flexibele draad van dit licht beschadigd is, dient het te worden vervangen door iemand van de technische service,

Nadere informatie

Staat alles in het brein vast?

Staat alles in het brein vast? 7 maart 2009 Staat alles in het brein vast? Rob van der Lubbe, GW-CPE Universiteit Twente Sheet 1 Goedemorgen allemaal. Welkom bij de lezing Staat alles vast in het brein?. Allereerst wil ik Toine van

Nadere informatie

ATOS Viewer for Dental Frameworks User Manual

ATOS Viewer for Dental Frameworks User Manual ATOS Viewer for Dental Frameworks User Manual www.dentwise.eu Inhoud Content NEDERLANDS... 2 1. Installatie... 2 2. Algemene Functies... 2 3. Afstanden Meten... 3 4. Doorsneden Maken... 4 5. Weergave Aanpassen...

Nadere informatie

DE INTEGRATIE VAN VISUELE EN TACTIELE STIMULI

DE INTEGRATIE VAN VISUELE EN TACTIELE STIMULI DE INTEGRATIE VAN VISUELE EN TACTIELE STIMULI Vision and touch are automatically integrated for the perception of sequences of events Bresciani, J. P., Dammeier, F. & Ernst, M. O. (2006) Opbouw Inleiding

Nadere informatie

YOERI RENDERS WAT IS DE INVLOED VAN LICHT OP LEVENDE ORGANISMEN

YOERI RENDERS WAT IS DE INVLOED VAN LICHT OP LEVENDE ORGANISMEN YOERI RENDERS WAT IS DE INVLOED VAN LICHT OP LEVENDE ORGANISMEN EXPLORENTIS Ontwikkelingsbedrijf met focus op smart led technology ABOUT US PROLUCENT Multi-spectrale verlichting in de kippen sector LUCENTI

Nadere informatie

Het is geen open boek tentamen. Wel mag gebruik gemaakt worden van een A4- tje met eigen aantekeningen.

Het is geen open boek tentamen. Wel mag gebruik gemaakt worden van een A4- tje met eigen aantekeningen. Examen ET1205-D1 Elektronische Circuits deel 1, 5 April 2011, 9-12 uur Het is geen open boek tentamen. Wel mag gebruik gemaakt worden van een A4- tje met eigen aantekeningen. Indien, bij het multiple choice

Nadere informatie

OOK ZICHT ZONDER LICHT

OOK ZICHT ZONDER LICHT OOK ZICHT ZONDER LICHT Hoe kan Rijkswaterstaat haar infrastructuur energie-neutraal en CO2-neutraal laten functioneren? Ook zicht zonder licht 2 Wat gebeurt er al? Het concept zal zich richten op de openbare

Nadere informatie

HET DOVE BABYBREIN: HANS KLOK ONDER DE ILLUSIONISTEN

HET DOVE BABYBREIN: HANS KLOK ONDER DE ILLUSIONISTEN HET DOVE BABYBREIN: HANS KLOK ONDER DE ILLUSIONISTEN L E Z I N G T H E M A : H E T D O V E B A B Y B R E I N J O H N B O S, M S C N E U R O W E T E N S C H A P P E R N E U R O P S Y C H O L O O G D O C

Nadere informatie

Uniform light source with LEDs. Dingeman Beuzekom - Laser 2000 Benelux

Uniform light source with LEDs. Dingeman Beuzekom - Laser 2000 Benelux Uniform light source with LEDs Dingeman Beuzekom - Laser 2000 Benelux Outline presentation Wensen voor kalibratiebron Samenvoegen spectrale verdelingen Mogelijke obstakels Praktijk resultaten diverse spectrale

Nadere informatie

Detectie en preventie: technologie vergelijkbaar met inbraakbeveiliging, nu gebruikt om ongelukken met vorkheftrucks te voorkomen!

Detectie en preventie: technologie vergelijkbaar met inbraakbeveiliging, nu gebruikt om ongelukken met vorkheftrucks te voorkomen! Detectie en preventie: technologie vergelijkbaar met inbraakbeveiliging, nu gebruikt om ongelukken met vorkheftrucks te voorkomen! Problemen uit de casus, relevant voor de oplossing zijn: Bij een kleine

Nadere informatie

Samenvatting. Exploratieve bewegingen in haptische waarneming. Deel I: de precisie van haptische waarneming

Samenvatting. Exploratieve bewegingen in haptische waarneming. Deel I: de precisie van haptische waarneming Exploratieve bewegingen in haptische waarneming Haptische waarneming is de vorm van actieve tastwaarneming waarbij de waarnemer de eigenschappen van een object waarneemt door het object met zijn of haar

Nadere informatie

Artificiële Intelligentie, les 9: Visuele perceptie

Artificiële Intelligentie, les 9: Visuele perceptie Artificiële Intelligentie, les 9: Visuele perceptie Borremans Gert Charles Herzeel Van den Broeck Michaël Van Poppel Roel Verborgh David 28 november 2002 1 Inleiding Perceptie is het waarnemen van de staat

Nadere informatie

Les 21 Zintuig 1. Medische interpretatie. Codering Psychologische interpretatie

Les 21 Zintuig 1. Medische interpretatie. Codering Psychologische interpretatie Les 21 Zintuig 1 Sensorisch systeem, fantoompijn,oor, lawaaidoofheid, adaptatie van zintuigen, organisatie waarnemen ANZN 1e leerjaar - Les 21 - Matthieu Berenbroek, 2000-2011 1 Medische interpretatie

Nadere informatie

Wat baby s zien. Visuele Cortex

Wat baby s zien. Visuele Cortex Wat baby s zien Wanneer een baby naar een voorwerp kijkt, komt er gereflecteerd licht door de lens van het oog en dit licht valt vervolgens op het netvlies aan de achterkant van de ogen. Het netvlies stuurt

Nadere informatie

Chapter 1 Chapter 2 Chapter 3

Chapter 1 Chapter 2 Chapter 3 S Summary 119 Summary The central theme of the present dissertation is human visual perception. More precisely, we investigated cortical processes underlying the conscious perception of visual illusions.

Nadere informatie

welkom bij de Oolgaardtlezingen

welkom bij de Oolgaardtlezingen www.oolgaardtlezingen.nl welkom bij de Oolgaardtlezingen seizoen 2009 Seeing Emotion Petra Vlamings Vakgroep Ontwikkelingspsychologie, Faculteit Psychologie, Universiteit Maastricht Overzicht Welke afwijkingen

Nadere informatie

Even voorstellen. Berna de Vree Psycholoog. Edith van Schoot Orthoptist. Ann-José van Rossum Ergotherapeut

Even voorstellen. Berna de Vree Psycholoog. Edith van Schoot Orthoptist. Ann-José van Rossum Ergotherapeut Even voorstellen Berna de Vree Psycholoog Edith van Schoot Orthoptist Ann-José van Rossum Ergotherapeut Programma: Visueel functieonderzoek Visuele percepiestoornissen Ergotherapie casuïstiek Vragen Verwijsindicaties

Nadere informatie

Mentale representaties in het dorsale en ventrale pad

Mentale representaties in het dorsale en ventrale pad Mentale representaties in het dorsale en ventrale pad Bachelorthese & Onderzoeksvoorstel Cas Rodrigo Universiteit van Amsterdam Studentnummer: 0467375 Begeleider: drs. S. van Gaal Abstract Het dorsale

Nadere informatie

COMMUNICATIE EN TEAMPRESTATIE

COMMUNICATIE EN TEAMPRESTATIE COMMUNICATIE EN TEAMPRESTATIE Door: Afke van de Wouw Dominique van der Paard Yara van Gendt INHOUD Introductie Communicatie met je omgeving Effect op Handelingssnelheid Toepassing in het voetbal ACHTERGROND

Nadere informatie

SI= Sensorische informatieverwerking. Sensorische Informatieverwerking en intelligentie SENSORY PROCESSING. Psychologie is de kunst van het verstaan

SI= Sensorische informatieverwerking. Sensorische Informatieverwerking en intelligentie SENSORY PROCESSING. Psychologie is de kunst van het verstaan SI= Sensorische informatieverwerking Sensorische Informatieverwerking en intelligentie Waarom SI? Wat is SI? Hoe zien we SI-problemen? Wat is het verband tussen Intelligentie en SI? André Rietman, Erasmus

Nadere informatie

Reading comprehension: The Tropical Rainforest

Reading comprehension: The Tropical Rainforest Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres Patricia Termeer 05 februari 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie https://maken.wikiwijs.nl/71971 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet.

Nadere informatie

Het zenuwstelsel. Het zenuwstelsel bestaat uit het centrale zenuwstelsel (hersenen en ruggenmerg) en het perifere zenuwstelsel. Figuur 3.7 boek p. 68.

Het zenuwstelsel. Het zenuwstelsel bestaat uit het centrale zenuwstelsel (hersenen en ruggenmerg) en het perifere zenuwstelsel. Figuur 3.7 boek p. 68. 1 Elke gedachte/ gevoel/ actie komt op de één of andere manier door het zenuwstelsel. Ze kunnen niet voorkomen zonder het zenuwstelsel. is een complexe combinatie van cellen (functie: zorgen dat organismen

Nadere informatie

Neuroproteomics & Neuroplasticiteit Wat is zien?

Neuroproteomics & Neuroplasticiteit Wat is zien? Wat is zien? Lut Arckens Gedrag: interactie met omgeving Horen zien en zwijgen...of eerder zwijgen, horen en zien? Met dank aan Julie Puttemans bij de zoektocht naar illustraties Welke eigenschappen van

Nadere informatie

Kijken met je hersenen

Kijken met je hersenen Kijken met je hersenen Prof. Johan Wagemans Laboratorium voor Experimentele Psychologie, KU Leuven Welkom Goed geslapen? Hersenen goed uitgerust? Ogen en oren goed gewassen? Vijf zintuigen? Wat we doen

Nadere informatie

Computer Vision: Hoe Leer ik een Computer Zien?

Computer Vision: Hoe Leer ik een Computer Zien? Computer Vision: Hoe Leer ik een Computer Zien? Michael H.F. Wilkinson Instituut voot Wiskunde en Informatica Rijksuniversiteit Groningen 27 April 2006 Overzicht 1 of 19 Wat is Computer Vision? Wat zijn

Nadere informatie

Slimme toepassingen met Unmanned Aerial Vehicles (UAV s) Studie dag Big Data Aansluitingsnetwerk vo-ho Fryslân 24 juni 2016

Slimme toepassingen met Unmanned Aerial Vehicles (UAV s) Studie dag Big Data Aansluitingsnetwerk vo-ho Fryslân 24 juni 2016 Slimme toepassingen met Unmanned Aerial Vehicles (UAV s) Studie dag Big Data Aansluitingsnetwerk vo-ho Fryslân 24 juni 2016 Jaap van de Loosdrecht Lector Computer Vision Kenniscentrum Computer Vision NHL

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Samenvatting NEDERLANDSE SAMENVATTING Het verwerken van visuele bewegingsinformatie is van levensbelang voor alle dieren die een visueel systeem bezitten. Alle visuele informatie,

Nadere informatie

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting

Samenvatting in het Nederlands. Samenvatting NL Samenvatting Samenvatting De lens in het oog projecteert de visuele wereld op het netvlies. Het netvlies is een uiterst complex zenuwnetwerk bestaande uit tenminste 5 hoofdceltypen (receptoren, horizontale

Nadere informatie

Zelfstudie: Hoofdstuk 2: Visuoperceptuele verwerking

Zelfstudie: Hoofdstuk 2: Visuoperceptuele verwerking Zelfstudie: Hoofdstuk 2: Visuoperceptuele verwerking 1. ANALYSE VAN VISUELE INFORMATIE: ROL VAN DE STRIAIRE CORTEX De retinale gangliale cellen encoderen info over: relatieve hoeveelheid licht die op de

Nadere informatie

The hearing brain in males and females Ruytjens, Liesbet

The hearing brain in males and females Ruytjens, Liesbet The hearing brain in males and females Ruytjens, Liesbet IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's version (publisher's PDF) if you wish to cite from it. Please check the document version

Nadere informatie

LED s meten met een standaard Luxmeter? Theo Duncker

LED s meten met een standaard Luxmeter? Theo Duncker LED s meten met een standaard Luxmeter? Theo Duncker LED Verlichting Zelfde kleur? LED verlichting; correcte en consistente kleuren? Foto: Xicato LED Verlichting Hoe ga je dat goed meten? LED Lampen 1

Nadere informatie

Meetkunde en Lineaire Algebra

Meetkunde en Lineaire Algebra Hoofdstuk 1 Meetkunde en Lineaire Algebra Vraag 1.1 Het trapoppervlak is een afwikkelbaar oppervlak met oneindig veel singuliere punten. Vraag 1.2 Het schroefoppervlak is een afwikkelbaar oppervlak met

Nadere informatie

Cognitive Neuroscience - hoofdstuk 4. Cognitive Neuroscience - hoofdstuk 5. Enkele kernbegrippen

Cognitive Neuroscience - hoofdstuk 4. Cognitive Neuroscience - hoofdstuk 5. Enkele kernbegrippen Cognitive Neuroscience - hoofdstuk 4 Enkele kernbegrippen Stimulus-onset asynchrony : tijd tussen twee stimuli Stroop-task : Noem de kleur van de letters van het woord. Redelijk gemakkelijk als er red

Nadere informatie

a p p e n d i x Nederlandstalige samenvatting

a p p e n d i x Nederlandstalige samenvatting a p p e n d i x B Nederlandstalige samenvatting 110 De hippocampus en de aangrenzende parahippocampale hersenschors zijn hersengebieden die intensief worden onderzocht, met name voor hun rol bij het geheugen.

Nadere informatie

Wij beloven je te motiveren en verbinden met andere studenten op de fiets, om zo leuk en veilig te fietsen. Benoit Dubois

Wij beloven je te motiveren en verbinden met andere studenten op de fiets, om zo leuk en veilig te fietsen. Benoit Dubois Wij beloven je te motiveren en verbinden met andere studenten op de fiets, om zo leuk en veilig te fietsen. Benoit Dubois Wat mij gelijk opviel is dat iedereen hier fietst. Ik vind het jammer dat iedereen

Nadere informatie

Computerhandleiding Infiniti ST-990 Blue Computerhandleiding Infiniti ST-990 Blue -1-

Computerhandleiding Infiniti ST-990 Blue Computerhandleiding Infiniti ST-990 Blue -1- Computerhandleiding -1- PROGRAMMA S MANUAL PROGRAMMA Programma 1 is een handmatig instelbaar programma. Druk op de ENTER knop om TIME (tijd), DISTANCE (afstand) en CAL (calorieën) te selecteren. De waarden

Nadere informatie

Bijlage 2 Meetinstrumenten

Bijlage 2 Meetinstrumenten Bijlage 2 Meetinstrumenten Bijlage 2.1 Functiescore De Bie et al. De Bie et al. (1997) gebruikten de functiescore als prognostisch instrument om lichte van ernstige letsels te onderscheiden. De functiescore

Nadere informatie

NSPYRE LEGO MINDSTORMS UITDAGING (JAVA) INLEIDING. DOEL: SIMULATOR:

NSPYRE LEGO MINDSTORMS UITDAGING (JAVA) INLEIDING. DOEL: SIMULATOR: NSPYRE LEGO MINDSTORMS UITDAGING (JAVA) INLEIDING. Door mee te doen aan deze uitdaging kan je Nspyre laten zien wat je kan. Schrijf jij de beste oplossing dan is deze lego mindstorms nxt 2.0 set voor jou.

Nadere informatie

de verzwakkingscorrectie uit te voeren op basis van de berekende verzwakkingscorrectie.

de verzwakkingscorrectie uit te voeren op basis van de berekende verzwakkingscorrectie. De ultieme uitdaging in het veld van neurowetenschappelijk onderzoek is om te begrijpen wat de biologische basis is van emoties, cognitie en, uiteindelijk, van bewustzijn. Het verkennen van de menselijke

Nadere informatie

AMBIENT REALITY EFFECTS

AMBIENT REALITY EFFECTS JIJ Games Films WIJ Ambient Light Hitte herkenning REALITY EFFECTS LED VERLICHTING ROOK POTTEN Virtuele Werelden A-R-E Vuur herkenning A-R-E Van kleur veranderende lichtfontein Muziek Visualisaties Rook

Nadere informatie

ILLUMINATE YOUR WORLD UW WERELD VERLICHTEN

ILLUMINATE YOUR WORLD UW WERELD VERLICHTEN E L E G A N C E W I T H P A S S I O N UW WERELD VERLICHTEN Ontwerper Jan Moet tracht met zijn lampen anderen ook te laten genieten van de onovertroffen natuur waarin het samenspel van licht de sfeer van

Nadere informatie

The first line of the input contains an integer $t \in \mathbb{n}$. This is followed by $t$ lines of text. This text consists of:

The first line of the input contains an integer $t \in \mathbb{n}$. This is followed by $t$ lines of text. This text consists of: Document properties Most word processors show some properties of the text in a document, such as the number of words or the number of letters in that document. Write a program that can determine some of

Nadere informatie

Lichtmeting aan LED verlichting

Lichtmeting aan LED verlichting Lichtmeting aan LED verlichting Tristimulus versus Spectrale Instrumenten Theo Duncker LED Lampen 1 Watt 2 Chromatische analyse Groen Oranje/ Geel Rood Blauw 3 Gekleurde LED s Relatieve Schaal 468 nm 515

Nadere informatie

Met hartelijke dank aan :

Met hartelijke dank aan : Met hartelijke dank aan : Frank Aldershoff voor de verzorging van de benodigde computersoftware, lay-out van het verslag, thee en dropjes. Dr. J.J.Fahrenfort (Sr.) voor hulp bij het analyseren van de data.

Nadere informatie

Thema: hersenontwikkeling

Thema: hersenontwikkeling Thema: hersenontwikkeling stap 1: Ontwikkeling van de neurale buis Lengte: bv cortex, middenhersenen en hersenstam. Oppervlakte : bv visuele cortex, Diepte: verschillende lagen van een gebied Porblemen

Nadere informatie

I. inleiding: bijzonderheden

I. inleiding: bijzonderheden Olfactie I. inleiding: bijzonderheden II. perceptie III. functionele anatomie IV. fysiologie: 1ste orde olfactieve receptor neuronen (ORNs) V. fysiologie: 2de orde bulbus olfactorius (B.O.) 11/6/2008 1

Nadere informatie

AAIZOO symposium 2014. door M.J.Enders-Slegers en N.Rethmeier

AAIZOO symposium 2014. door M.J.Enders-Slegers en N.Rethmeier AAIZOO symposium 2014 door M.J.Enders-Slegers en N.Rethmeier Wat is IAHAIO? International Association of Human Animal Interaction Organizations Bestaat uit ongeveer 70 organisaties over de hele wereld,

Nadere informatie

Zien is een creatieve bezigheid. Geertrui Peirens Kinderneurologe COS Leuven CVI kliniek Centrum Ganspoel. van oog tot hersenen

Zien is een creatieve bezigheid. Geertrui Peirens Kinderneurologe COS Leuven CVI kliniek Centrum Ganspoel. van oog tot hersenen Van oog tot hersenen Zien is een creatieve bezigheid Geertrui Peirens Kinderneurologe COS Leuven CVI kliniek Centrum Ganspoel Van oog tot hersenen Van oog tot hersenen visuele banen corticale verwerking

Nadere informatie

Rasbeschrijving. Hybride / Hybrid Syngenta Seeds B.V., ENKHUIZEN, NL. Brassica oleracea L. convar. capitata (L.) Alef. var. alba DC.

Rasbeschrijving. Hybride / Hybrid Syngenta Seeds B.V., ENKHUIZEN, NL. Brassica oleracea L. convar. capitata (L.) Alef. var. alba DC. Rasbeschrijving Variety Description 1. Verwijsnummer rapporterende autoriteit Reference number reporting authority KWI00615 2. Verwijsnummer opdrachtgevende autoriteit Reference number requesting authority

Nadere informatie

TAAL ACTIEF GROEP 8 SPELLING 2 PDF

TAAL ACTIEF GROEP 8 SPELLING 2 PDF TAAL ACTIEF GROEP 8 SPELLING 2 PDF ==> Download: TAAL ACTIEF GROEP 8 SPELLING 2 PDF TAAL ACTIEF GROEP 8 SPELLING 2 PDF - Are you searching for Taal Actief Groep 8 Spelling 2 Books? Now, you will be happy

Nadere informatie

Visuele informatieverwerking en verkeersgedrag

Visuele informatieverwerking en verkeersgedrag Visuele informatieverwerking en verkeersgedrag Karel Brookhuis Rijksuniversiteit Groningen Technische Universiteit Delft 06 March 2010 1 Aantallen verkeersslachtoffers in Nederland (SWOV), aantallen motorvoertuigen

Nadere informatie

Aanvliegroute en Risicominimalisatie bij Auto ID Project

Aanvliegroute en Risicominimalisatie bij Auto ID Project Aanvliegroute en Risicominimalisatie bij Auto ID Project Deze lezing gaat over de kwaliteit en de plaats van de te lezen codes of tekst. Beide aspecten hebben consequenties voor de te kiezen sensoren en

Nadere informatie

Function checklist for the ML-350 or XL-350 with a print set. Missing loop.

Function checklist for the ML-350 or XL-350 with a print set. Missing loop. Function checklist for the ML-350 or XL-350 with a 260217 print set. Below mentioned check-point should resolve function problems of the lift systems. Missing loop. When a lift is connected to an external

Nadere informatie

18. Gegeven zijn de volgende uitspraken: I. Tyrosine is de precursor van serotonine II. Een overmaat aan serotonine kan leiden tot agressief gedrag.

18. Gegeven zijn de volgende uitspraken: I. Tyrosine is de precursor van serotonine II. Een overmaat aan serotonine kan leiden tot agressief gedrag. 1. Welke uitspraak is WAAR? a. Evertebraten hebben geen zenuwstelsel dat hun toelaat gecoördineerde bewegingen uit te voeren. b. Evertebraten hebben niet meer dan 10.000 zenuwcellen. c. Het telencephalon

Nadere informatie

Neuropsychology of colour vision 199. Chapter 12 Summary and Conclusion Samenvatting in het Nederlands

Neuropsychology of colour vision 199. Chapter 12 Summary and Conclusion Samenvatting in het Nederlands Neuropsychology of colour vision 199 Chapter 12 Summary and Conclusion Samenvatting in het Nederlands 200 Neuropsychology of colour vision In dit proefschrift worden de resultaten beschreven van onderzoek

Nadere informatie

Vergaderen in het Engels

Vergaderen in het Engels Vergaderen in het Engels In dit artikel beschrijven we verschillende situaties die zich kunnen voordoen tijdens een business meeting. Na het doorlopen van deze zinnen zal je genoeg kennis hebben om je

Nadere informatie

Handleiding Ltl Acorn Scouting Camera

Handleiding Ltl Acorn Scouting Camera Handleiding Ltl Acorn Scouting Camera Inhoudsopgave Introductie pagina 2 Snel starten pagina 2 t/m 4 Camera-menu pagina 4 en 5 Technische specificaties pagina 5 Introductie Snel starten Wat heeft u nodig

Nadere informatie

Wim van Vroonhoven Heleen Schoots-Wilke

Wim van Vroonhoven Heleen Schoots-Wilke Wim van Vroonhoven Heleen Schoots-Wilke Hersenen : wat weet ik er van? Teken de hersenen. Waar liggen? De grote hersenen De kleine hersenen De amygdala De hersenstam De prefrontale cortex Het corpus callosum

Nadere informatie

Talking Heads: De Anatomie van de Taal. Rik Vandenberghe K.U. Leuven Dienst Neurologie, UZ Gasthuisberg

Talking Heads: De Anatomie van de Taal. Rik Vandenberghe K.U. Leuven Dienst Neurologie, UZ Gasthuisberg Talking Heads: De Anatomie van de Taal Rik Vandenberghe K.U. Leuven Dienst Neurologie, UZ Gasthuisberg 1 Voor 1810 Vicq d Azyr, Traité d Anatomie et Physiology 1786 Diderot et d Alembert, Encyclopedia,

Nadere informatie

The upside down Louisa tutorial by Dorothée: Noortjeprullemie.blogspot.be Written for Compagnie M.: m.com

The upside down Louisa tutorial by Dorothée: Noortjeprullemie.blogspot.be Written for Compagnie M.:  m.com The upside down Louisa tutorial by Dorothée: Noortjeprullemie.blogspot.be Written for Compagnie M.: www.compagnie- m.com Dorothée heeft een unieke Compagnie M. hack gemaakt: de Louisa op zijn kop. Als

Nadere informatie

Product naam: MM03877

Product naam: MM03877 Product naam: MM03877 Specificaties MM03877: Levensduur: 15000u Lengte: 103 mm Wattage: 3.50W Diameter: 35 mm Kleur: 2800K (warmwit) Gewicht: 34 gr Lumen: 250 lu Spanning: 230 V RA: 80 Beschermingsklasse:

Nadere informatie

Belangrijke begrippen.

Belangrijke begrippen. Belangrijke begrippen. Hoofdstuk 2 Visuele waarneming = geen perfecte registratie van de fysische realiteit, maar een subjectieve constructie die soms grondig verschilt van de fysische realiteit. Blinde

Nadere informatie

Objectieve bewegingsanalyse Zien we wat we zien of wat we willen zien?!? Dr. Kristof Huts. 17 december 2016

Objectieve bewegingsanalyse Zien we wat we zien of wat we willen zien?!? Dr. Kristof Huts. 17 december 2016 1 Objectieve bewegingsanalyse Zien we wat we zien of wat we willen zien?!? Dr. Kristof Huts Tijd intensiviteit Validiteit / Betrouwbaarheid Test centra Universiteiten Algemene situering Sinds 2014 Domein

Nadere informatie

Product naam: MM03877

Product naam: MM03877 Product naam: MM03877 Specificaties MM03877: Levensduur: 15000u Lengte: 103 mm Wattage: 3.50W Diameter: 35 mm Kleur: 2800K (warmwit) Gewicht: 34 gr Lumen: 250 lu Spanning: 230 V RA: 80 Beschermingsklasse:

Nadere informatie

Plotten. technisch tekenwerk AUTOCAD 2000

Plotten. technisch tekenwerk AUTOCAD 2000 Inleiding Voor het plotten van uw bent u bij Lifoka aan het juiste adres. Snel, betrouwbaar en dat in grote of kleine oplagen. Niet alleen het plotten, maar ook vergaren en verzenden kan Lifoka voor u

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

Camera Batavia. Ontwikkeling van een permanente toren langs de Friese kust Development of a permanent tower along the Frisian coast

Camera Batavia. Ontwikkeling van een permanente toren langs de Friese kust Development of a permanent tower along the Frisian coast Camera Batavia Ontwikkeling van een permanente toren langs de Friese kust Development of a permanent tower along the Frisian coast 2017 Arjen Boerstra Camera Batavia Ontwikkeling van een permanente toren

Nadere informatie

Meetkunde en Lineaire Algebra

Meetkunde en Lineaire Algebra Hoofdstuk 1 Meetkunde en Lineaire Algebra Vraag 1.1 Het trapoppervlak is een afwikkelbaar oppervlak met oneindig veel singuliere punten. vals Vraag 1.2 Het schroefoppervlak is een afwikkelbaar oppervlak

Nadere informatie

K:CHI:GH DE 9: <::HI..

K:CHI:GH DE 9: <::HI.. erwijl u dit leest vliegen uw ogen met kleine sprongetjes razendsnel heen en weer. De woorden komen een voor een even in het brandpunt van de ooglens. Ook als u naar iemands gezicht kijkt, schieten uw

Nadere informatie

Yellow so what? De gele zuigeling Diagnostiek en Behandeling. Christian Hulzebos, kinderarts-neonatoloog

Yellow so what? De gele zuigeling Diagnostiek en Behandeling. Christian Hulzebos, kinderarts-neonatoloog Yellow so what? De gele zuigeling Diagnostiek en Behandeling Christian Hulzebos, kinderarts-neonatoloog Inhoud: vragen vanuit de praktijk Welk kind loopt eigenlijk het meeste risico op ernstige hyperbilirubinemie?

Nadere informatie

Achterweg 49 - Haarlem

Achterweg 49 - Haarlem Achterweg 49 - Haarlem Huurprijs 1.100,-- p.m. Modern huren in gewilde Bomenbuurt! Het is heerlijk wonen in dit 3 kamer APPARTEMENT met zonnig balkon. De woning is in 2011 bijna volledig gemoderniseerd

Nadere informatie

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE Tentamen Bewijzen en Technieken 1 7 januari 211, duur 3 uur. Voeg aan het antwoord van een opgave altijd het bewijs, de berekening of de argumentatie toe.

Nadere informatie

Rasbeschrijving Variety Description Breeder's reference Könst Breeding B.V., NIEUWVEEN, NL Applicant

Rasbeschrijving Variety Description Breeder's reference Könst Breeding B.V., NIEUWVEEN, NL Applicant Rasbeschrijving Variety Description 1. Verwijsnummer rapporterende autoriteit Reference number reporting authority INC01081 2. Verwijsnummer opdrachtgevende autoriteit Reference number requesting authority

Nadere informatie

DANNY MATTHYS De wereld draait door - As the world turns around

DANNY MATTHYS De wereld draait door - As the world turns around DANNY MATTHYS De wereld draait door - As the world turns around title Danny Matthys De wereld draait door As the world turns around publisher Vision Publishers editor Danny Matthys design Lieven Herreman

Nadere informatie