Datum: 25 april 2009 NIEUWSBRIEF NEURO-REVALIDATIEONDERZOEK

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Datum: 25 april 2009 NIEUWSBRIEF NEURO-REVALIDATIEONDERZOEK"

Transcriptie

1 Nieuwsbrief neurorerevalidatie Datum: 25 april 2009 NIEUWSBRIEF NEURO-REVALIDATIEONDERZOEK Dit is de eerste nieuwsbrief over het neurorevalidatie-onderzoek zoals uitgevoerd wordt in het samenwerkingsverband tussen Rijndam revalidatiecentrum en de afdeling revalidatie van het Erasmus MC. We willen u hiermee op de hoogte brengen en houden van het verloop van het onderzoek. De achtergrond Neurorevalidatie-onderzoek richt zich op patiënten met niet-aangeboren hersenletsel (NAH). Onder het containerbegrip NAH vallen diagnosen zoals beroerte en traumatisch hersenletsel. Ook hersenletsel als gevolg van zuurstoftekort zoals bijvoorbeeld kan optreden tijdens een reanimatie, door oncologische processen, infecties, stofwisselingsziekten of aandoeningen zoals multiple sclerose of de ziekte van Parkinson vallen hieronder. Het betreft een grote groep patiënten. Jaarlijks worden ongeveer mensen uit het ziekenhuis ontslagen met NAH als hoofd- als of nevendiagnose. Van hen wordt 80% naar huis ontslagen. Geschat wordt dat ongeveer mensen thuis functioneren die vallen in de leeftijdscategorie tussen 18 en 65 jaar en een NAH in de voorgeschiedenis hebben. Ruim 50% van de klinische en poliklinische activiteiten van Rijndam is gericht op deze doelgroep. Wie is wie Na haar promotie in 2007 (Crossroads in aphasia rehabilitation) is het gelukt om Mieke van de Sandt vanaf 1 februari 2008 gedurende 4 jaar voor 1 dag per week vrij te maken voor onderzoek. Zij gaat met behulp van fmri (een beeldvormende techniek waarbij de hersenen in actie worden onderzocht) bestuderen welke herstelmechanismen na afasie optreden. Haar overige tijd werkt zij als linguïst voor het afasieteam. Per 1 april 2009 is Majanka Heijenbrok aangesteld als senior-onderzoeker voor 3 dagen per week. Majanka is klinisch epidemioloog en biedt ondersteuning bij methodologische en statistische vragen en bij het uitbouwen van de onderzoekslijn neurorevalidatie. Gerard Ribbers geeft leiding aan het neurorevalidatie-onderzoek. Hij werkt sinds 1995 als revalidatiearts in Rijndam en is gespecialiseerd in niet-aangeboren hersenaandoeningen. Sinds 2007 is hij namens Rijndam voor 50% als universitair hoofddocent verbonden aan de wetenschappelijke staf van de afdeling revalidatie van het Erasmus MC. De Stichting Rotterdams Kinderrevalidatie Fonds Adriaan Stichting (KFA) is van oudsher verbonden aan Rijndam en stelt financiële middelen ter beschikking om het neurorevalidatie-onderzoek te ontwikkelen. Ontwikkelingen In de afgelopen jaren heeft het onderzoek zich toegespitst op patiënten met een beroerte, subarachnoidaal bloeding en met een traumatisch hersenletsel. Aan het einde van deze brief treft u het projectoverzicht aan waarin u per project gedetailleerde informatie vindt.

2 Recent hebben we enkele hoogtepunten mogen meemaken. De promoties van Bianca van Baalen ( Clinimetrics and functional outcome one year after traumatic brain injury in december 2008) en van Agnes Willemse-van Son ( Functional prognosis of long term outcome after traumatic brain injury in januari 2009) springen in het oog. Bianca werkt als nu psycholoog in een van onze poliklinische teams. Agnes heeft een baan geaccepteerd als universitair docent aan de Open Universiteit. De ontwikkeling van de Scenariotest onder leiding van Ineke van Meulen, mag niet onvermeld blijven. Deze test is bedoeld om de functionele communicatievaardigheden van mensen met een afasie te meten. De test wordt uitgegeven in Nederland en wordt voorbereid voor de Duitse markt. Voor Ineke van der Meulen hebben we financiering kunnen krijgen voor een studie naar het effect van melodische intonatietherapie op afasie. Deze studie zal drie jaar duren. Naast de eerder beschreven promoties, wordt nu promotie-onderzoek verricht door Laurien Aben, Mike van Kessel, Marian Michielsen en Labdon Kahjeh. In het onderstaand project overzicht zijn hun studies meer in detail beschreven. Sinds 2000 zijn uit onze groep 31 internationale publicaties verschenen. Tijdens verschillende (inter-) nationale congressen werden voordrachten gehouden of posters gepresenteerd. Vermeldenswaard is de uitnodiging om in maart 2009 in het Tsjechisch parlement een workshop te openen over ketenzorg voor patiënten met een NAH. In de diverse onderzoeken wordt geparticipeerd door een groeiend aantal studenten in de vorm van een afstudeerstage of student-assistentschap. Ook revalidatieartsen-in-opleiding kiezen steeds vaker voor een wetenschappelijke stage in de neurorevalidatie. Via succesvolle aanvragen is meer dan 1 miljoen euro aan fondsen geworven om het onderzoek uit te voeren. Op verzoek van de taakgroep NAH zijn inmiddels 2 neuroreferaten georganiseerd voor Rijndam medewerkers en zijn voordrachten gehouden op de Rijndamdagen voor patiëntenverenigingen in 2008 en In 2009 In 2009 zijn inmiddels 3 subsidieaanvragen bij verschillende fondsen ingediend en is 1 aanvraag in voorbereiding. In potentie kunnen 4 nieuwe projecten opgestart worden in de loop van dit jaar. Deze projecten omvatten [1] de implementatie van armrobotica in de dagelijkse praktijk, [2] het evalueren van een interventie gericht op copingstijl bij mensen met een beroerte, [3] verdere analyse van de data uit het project over mensen met traumatisch hersenletsel en [4] onderzoek naar de gevolgen voor de partners van patiënten met een subarachnoidaalbloeding. De groep onderzoekers groeit zo snel dat huisvesting, organisatorische inbedding, interne en externe communicatie aandacht behoeven. Contact: Voor informatie kunt u contact opnemen met: dr Gerard Ribbers PB KD Rotterdam

3 Project overzicht titel: Long-term functional prognosis after Traumatic Brain Injury tijdspad: financier: ZON MW partners: Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling epidemiologie, afdeling neurochirurgie, afdeling huisartsgeneeskunde, Vrije Universiteit Amsterdam; afdeling sociale geneeskunde voortgang: De studie is afgerond. Er zijn 2 proefschriften verschenen; van Bianca van Baalen ( Clinimetrics and functional outcome one year after traumatic brain injury ; december 2008) en van Agnes Willemse-van Son ( Functional prognosis of long term outcome after traumatic brain injury ; januari 2009). Els Husson is revalidatie-arts in opleiding en heeft een systematische review geschreven over prognostische modellen. Het artikel is ingediend voor publicatie en gepresenteerd tijdens het internationaal congres van de World Federation of Neurological Rehabilitation in Brazilia in Een vervolgaanvraag om de data verder te bewerken is ingediend. titel: Long-term functional prognosis after subarachnoidal hemorrhage onderzoeker: Mike van Kessel, psycholoog tijdspad: financier: KFA, Johanna Kinderfonds en Stichting Bio-kinderrevalidatie partners: Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling neurologie en neurochirurgie, afdeling epidemiologie, afdeling huisartsgeneeskunde voortgang: De inclusieperiode is verlengd tot najaar Thans zijn +/- 100 patiënten geïncludeerd. Een systematische review (Prognostic factors after SAH; a systematic review) is in voorbereiding. Esther Jacobs is revalidatiearts in opleiding en doet onderzoek naar gevolgen van een subarachnoidaal bloeding voor de partner. Maaike Hengst studeerde af als psycholoog en schreef haar afstudeerscriptie (Depression six months after SAH) voor de Universiteit van Leiden. Er zijn 2 student-assistenten ingezet om dit project te ondersteunen. titel: An intervention study on metamemory in stroke patients onderzoeker: Laurien Aben, psycholoog tijdspad: financier: KFA partners: Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling medische psychologie en psychopathologie, afdeling radiologie, Universiteit van Maastricht; afdeling medische psychologie en psychopathologie, Katholieke Universiteit Nijmegen; afdeling psychologie voortgang: Momenteel zijn er 63 mensen geïncludeerd die hebben deel genomen of gaan deelnemen aan interventie. 14 mensen zonder klachten hebben ingestemd met deelname aan de voormeting. Het doel is om volgend jaar 200 patiënten geïncludeerd te hebben voor de interventie. Er zijn twee publicaties voortgekomen uit het vooronderzoek van dit project. 3

4 In 2008 werden presentaties gehouden op de First Meeting of the Federation of the European Societies of Neuropsychology (Memory Self-Efficacy and psychosocial factors in stroke) en de najaarsvergadering van Nederlandse Vereniging voor Neuropsychologie (Metageheugen bij CVA-patiënten). Esther de Jong is revalidatiearts in opleiding en onderzoekt het verband tussen coping stijl en kwaliteit van leven bij deelnemers aan dit onderzoek.. Marieke Visser (Universiteit Leiden, afstudeerrichting klinische neuropsychologie) verricht haar afstudeeronderzoek in dit project (De samenhang tussen psychosociale factoren en MSE bij chronisch CVA-patiënten). Het project wordt ondersteund door 2 student-assistenten. titel: Mirrortherapy for the hemiplegic arm in the chronic stage after stroke: a study on effectiveness and underlying mechanisms onderzoeker: Marian Michielsen, bewegingswetenschapper tijdspad: financier: partners: Stichting centraal Fonds RvvZ, Nuts Ohra Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling radiologie en afdeling neurowetenschappen. voortgang: De inclusie en metingen van het project zijn afgerond. Op dit moment wordt gewerkt aan twee publicaties over de resultaten. Een eerder artikel is in druk. Voordrachten werden gegeven tijdens het symposium Spiegeltherapie: feiten door een illusie in Rotterdam (april 2009) en tijdens het ICAMPAM, eveneens in Rotterdam (mei 2008). Stage onderzoeken vonden plaats vanuit de vrije Universiteit (Mirror therapy: The difference in brain activity while practicing hand movements with or without a mirror door Daphne Heemskerk en David Warmerdam, faculteit bewegingswetenschappen, 2009) en vanuit het Erasmus MC ( The effects of handedness in healthy people and stroke patients measured with the Upper Limb Activity Monitor door Maaike de Goffou, medische faculteit, 2008) titel: International multicentre placebo-controlled trial on the efficacy of growth hormone replacement therapy in patients with growth hormone deficiency after traumatic brain injury tijdspad: financier: Pfizer, unrestricted grant partners: internationale RCT, Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling endocrinologie doel: meewerken aan internationale RCT Voortgang: Deze studie is gestaakt per januari 2009 en krijgt geen vervolg omdat de prevalentiecijfers van GH-deficiëntie lager bleken dan eerder gerapporteerd. titel: Hypopituitarism after subarachnoidal hemorrhage; its incidence, consequences on activity, participation and quality of life and prognostic determinants. Onderzoeker: Labdon Kahjeh, AIOS neurologie tijdspad: Financier: Pfizer unrestricted grant, Hersenstichting 4

5 partners: Erasmus MC; afdeling revalidatie, afdeling neurologie, afdeling neurochirurgie, afdeling endocrinologie voortgang: De METC procedure is afgerond. De inclusie is gestart. titel: Reliability and validity of the Scenario Test; assessment of verbal and non verbal communication. Onderzoeker: dr Ineke van der Meulen, klinisch linguïst tijdspad: financier: Johanna Kinderfonds, KFA partners: meerdere revalidatiecentra en verpleeghuizen in Nederland voortgang: Deze nieuwe test voor totale communicatie van afasiepatiënten is ontwikkeld door het afasieteam van Rijndam Het onderzoek naar betrouwbaarheid en validiteit betrof 130 afatici en is afgerond. De test is in 2009 uitgegeven in Nederland. Een uitgave voor de Duitse markt wordt momenteel voorbereid. Een publicatie is geaccepteerd op voorwaarde van revisies. De onderzoeksresultaten zijn internationaal gepresenteerd op congressen in Neurenberg, Duitsland (november 2008) en Keystone, USA (mei 2009) In samenwerking met de Universiteit van Tilburg (prof. dr. E. Krahmer, worden de videobanden geanalyseerd mbt het gebruik van gebaren door mensen met afasie. Twee afstudeeropdrachten in dit kader door: Esther vergeer (2008) en Lisa van Almkerk (2009). titel: High orthopaedic shoes in hemiplegic gait; a longitudinal study. Onderzoekers: Martine Eckhardt, fysiotherapeute en Mascha Borgerhoff-Mulder, AIOS revalidatiegeneeskunde tijdspad: financier: interne fianciering partners: Erasmus MC; afdeling revalidatie voortgang: Een presentatie over tussenresultaten vond plaats tijdens het ESMAC congres in Ankara in 2008 en de inclusie vindt nog voortgang tot eind titel: Rotterdam Afasie Therapie Studie-2 onderzoeker: M. de Jong-Hagelstein, neuropsycholoog tijdspad: financier: - partners: Erasmus MC; afdeling neurologie voortgang: Mieke van de Sandt is sinds het begin van de RATS studies betrokken als mede-onderzoeker. De RATS studies worden verricht op de afdeling neurologie van het EMC. De RATS studies betreffen een reeks van (multicenter) gerandomiseerde trials op het gebied van afasie behandeling. RATS 2 werd eind 2008 afgesloten; de inclusie voor RATS 3 start medio titel: The effect of Melodic Intonation Therapy (MIT) in aphasia rehabilitation onderzoeker: dr. Ineke van der Meulen, klinisch linguïst en Mieke van de Sandt, klinisch linguïst 5

6 tijdspad: financier: KFA partners: EMC, afd. Neurologie. Meerdere revalidatiecentra en verpleeghuizen in Nederland voortgang: Het effect van MIT wordt onderzocht in twee gerandomiseerde substudies: één in de post-acute fase en één in de chronische fase na CVA. De METC procedure is doorlopen en de inclusie zal starten in juni Als afstudeeropdracht wordt een pilot study wordt verricht door Klaudia Sentker, Rijksuniversiteit Groningen, neurolinguïstiek: Verbal apraxia and the facilitatory effect of MIT. titel: Melodic Intonation Therapy; a pilot fmri study onderzoeker: dr Mieke van de Sandt, klinisch linguïst tijdspad: financier: Interne financiering partners: Erasmus MC; afdelingen radiologie en revalidatiegeneeskunde doel: post-doc project voortgang: Gestart met paradigma ontwikkeling en pilot-studie. In november 2008 heeft Mieke van de Sandt een werkbezoek gebracht aan twee fmri laboratoria gespecialiseerd in taalverwerking in de USA: North Western University (Chicago) en Harvard (Boston). Literatuuronderzoek wordt verricht in het kader van een afstudeeropdracht: Neurale verwerking van muziek en taal, door Martje Louter, neuropyscholoog, Universiteit van Utrecht titel: Kindersprache, Aphasie und allgemeine Lautgesetze revisited onderzoeker: M. van t Veer, Kathrin Linke. tijdspad: financier: ZonMW partners: LULC Universiteit Leiden, voortgang: Onderzoek naar wetmatigheden op het niveau van de fonologie (taalklanken) in de taalontwikkeling en de taalafbraak, zoals optredend bij afasiepatiënten. Gestart met paradigma ontwikkeling en pilot-studie. Ineke van der Meulen verzorgt de begeleiding van het afasie-gedeelte. titel: Coping after stroke; its effect on participation and quality of life onderzoeker: dr. Anne Sophie Darlington, psycholoog tijdspad: financier: revolving fund Erasmus MC partners: Erasmus MC; afdelingen revalidatiegeneeskunde, medische psychologie en psychotherapie, neurologie en verpleeghuis Antonius Binnenweg. voortgang: De studie is afgerond. Er zijn 3 publicaties verschenen. Een fondsaanvraag voor vervolgonderzoek is gedaan. 6

7 titel: Determinanten van uitkomsten (en kosten) van klinische revalidatie van patiënten met een beroerte onderzoeker: Peter van Bragt, hoofd PO&O tijdspad: financier: Interne financiering partners: AMC voortgang: Inmiddels zijn de data van 300 patiënten beschikbaar. In 2009 zullen deze worden geanalyseerd en worden voorstellen voor eventuele aanpassingen van het meetplan worden geformuleerd. Publicatieoverzicht vanaf Geurts ACH, Visschers BAJT, van Limbeek J, Ribbers GM. Systematic review of aetiology and treatment of post-stroke hand edema and shoulder hand syndrome. Scandinavian Journal of Rehabilitation Medicine 2000;32: Ribbers GM, Mulder T, Geurts ACH, den Otter RA. Reflex sympathetic dystrophy of the left hand and motor impairments of the unaffected right hand: impaired central motor processing? Archives of Physical Medicine and Rehabilitation 2002;83: Ribbers GM, Stam HJ. Capsaicin in Complex Regional Pain Syndrome I: a case report. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation 2001;82: Smout S, Koudstaal PJ, Ribbers GM, Janssen WGM, Passchier J. Struck by stroke: a pilot study exploring quality of life, coping patterns, and care perception in younger patients and spouses. International Journal of Rehabilitation Research 2001;24: Doesborgh, S., van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Dippel, D. W. J., van Harskamp, F., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2002). Aphasia in the acute phase of stroke. Brain and Language, 83(1), Doesborgh, S. J. C., van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Dippel, D. W. J., van Harskamp, F., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2002). The impact of linguistic deficits on verbal communication. Aphasiology, 16, Ribbers GM, Geurts ACH, Stam HJ, Mulder TW. Pharmacologic treatment of the Complex Regional Pain Syndrome 1: a conceptual approach. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation 2003;84: van Baalen B, Odding E, Maas AIR, Ribbers GM, Bergen MPB, Stam H.J. Traumatic brain injury: classification of initial severity and determination of functional outcome. Disability and Rehabilitation 2003;25: Doesborgh, S. J. C., van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Dippel, D. W. J., van Harskamp, F., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2003). Linguistic deficits in the acute phase of stroke. Journal of Neurology, 25(8), Doesborgh, S. J. C., van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Dippel, D. W. J., van Harskamp, F., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2004). Cues on request: The efficacy of Multicue, a computer program for wordfinding therapy. Aphasiology, 18(3),

8 11. Doesborgh, S. J. C., van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Dippel, D. W. J., van Harskamp, F., Koudstaal, P. J., & Visch-Brink, E. G. (2004). Effects of semantic treatment on verbal communication and linguistic processing in aphasia after stroke. A randomized controlled trial. Stroke, 35, van de Sandt-Koenderman, M. (2004) High-tech AAC and aphasia. Widening Horizons? Aphasiology, 18, van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Wiegers, J., & Hardy, P. (2005). A computerised communication aid for people with aphasia. Disability and Rehabilitation, 27,(9), van de Sandt-Koenderman, W. M. E., Wiegers, J., Wielaert, S.M., Duivenvoorden, H.J., & Ribbers, G.M. (2006). A computerised communication aid in severe aphasia: an exploratory study. Disability and Rehabilitation, 29,(22), Kikkert MA, Ribbers GM, Koudstaal PJ. The alien hand syndrome in stroke: a report of 2 cases review of the literature. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation 2006;87: Baalen B van, Ribbers GM, Medema D, Pas M, Odding E, Stam HJ. Participation after a traumatic brain injury is negatively associated with a passive coping style of the caregiver. Brain Injury 2007;21: van de Sandt-Koenderman WME, Wiegers J, Wielaert SM, Duivenvoorden HJ, Ribbers GM. High-tech AAC and severe aphasia: candidacy for touchspeak (TS). Aphasiology 2007;21: Darlington ASE, Dippel DWJ, Ribbers GM, Balen R van, Passchier J, Busschbach JJV. Coping strategies as determinants of quality of life in stroke patients: a longitudinal study. Cerebrovascular Diseases 2007;23: van Son-Willemse A, Ribbers GM, Verhagen AP, Stam HJ. Prognostic factors of long-term functioning after traumatic brain injury: a systematic review of prospective cohort studies. Clinical Rehabil 2007;21: de Niet M, Bussmann H, Ribbers GM, Stam HJ. The Stroke Upper Limb Activity Monitor: its sensitivity to measure hemiplegic upper limb activity during daily life. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation 2007;88: Ribbers GM. Traumatic brain injury rehabilitation in the Netherlands; dilemmas and challenges. Journal Head Trauma Rehabilitation 2007;22: Darlington ASE, Dippel DWJ, Ribbers GM, van Balen R, Passchier J, Busschbach JJV. Coping strategies after stroke and their relationship to different outcomes. E- letter Journal Neurology Neurosurgery Psychiatry; jnnp.bmj.com/cgi/eletters/77/11/ van de Sandt-Koenderman WME, Wiegers J, Wielaert SM, Duivenvoorden HJ, Ribbers GM. A computerised communication aid in severe aphasia: an exploratory study. Disability and Rehabilitation. 2007:30: van Son-Willemse AHP, Ribbers GM, Hop W, van Duyn C, Stam HJ. Association between apolipoprotein ε4 and long term outcome after traumatic brain injury. Journal of Neurology Neurosurgery and Psychiatry 2008;79: Sandt van de-koenderman WME, Harskamp van F, Duivenvoorden HJ, Remerie SC, Voort van der-klees YA, Wielaert SM, Ribbers GM, Visch-Brink EG. Multiaxial 8

9 aphasia assessment system: realistic goal setting in aphasia rehabilitation. International Journal of Rehabilitation Research 2008;31: Laurien Aben, Jan J. van Busschbach, Rudolf WHM. Ponds, Gerard M. Ribbers. Memory Self-Efficacy and Psychosocial Factors in Stroke. Journal of Rehabilitation Medicine 2008; 40: Aben L, Kessel MA van, Duivenvoorden HJ, Busschbach JJV, Eling PATM, Bogert MA, Ribbers GM. Metamemory and memory performance in stroke patients. Neuropsychological Rehabilitation 2009, 26:1-12. [Epub ahead of print] 28. AHP Willemse-van Son, GM Ribbers, HJ Stam, GAM van den Bos. Is there inequity in long-term health care utilization after traumatic brain injury? Journal of Rehabilitation Medicine 2009;41: Darlington ASE, Dippel DWJ, Ribbers GM, van Balen R, Passchier J, van Busschbach JJV. A prospective study on coping strategies and quality of life after stroke, assessing prognostic relationships and estimates of cost-effectiveness. Journal of Rehabilitation Medicine 2009; Michielsen M, de Niet M, Ribbers GM, Stam HJ, Bussmann H. Evidence of a logarithmic relationship between function, capacity and performance of upper-limb function after stroke. Journal of Rehabilitation Medicine 2009;41(5): Van der Meulen, van de Sandt-Koenderman, WME, Duivenvoorden, HJ. Ribbers, GM. Measuring verbal and non-verbal communication in aphasia: reliability, validity and sensitivity to change of the Scenario Test. International Journal of Language and Communication Disorders in press. 9

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes Nieuwsbrief neurorerevalidatie R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h RoNeRes Nieuwsbrief april 2010 In deze nieuwsbrief over het RoNeRes-consortium wordt verslag gedaan

Nadere informatie

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes Nieuwsbrief neurorerevalidatie R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h RoNeRes Nieuwsbrief april 2011 In deze nieuwsbrief over het RoNeRes-consortium wordt verslag gedaan

Nadere informatie

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h RoNeRes Nieuwsbrief april 2012 Inleiding In deze nieuwsbrief wordt verslag gedaan van het neurorevalidatie-onderzoek zoals uitgevoerd

Nadere informatie

Inhoud. predictie predictie afasie predictiemodel ontwikkeling predictiemodel afasie predictiemodel afasie conclusies aanbeveling

Inhoud. predictie predictie afasie predictiemodel ontwikkeling predictiemodel afasie predictiemodel afasie conclusies aanbeveling VOORSPELLEN VAN VERBAAL COMMUNICATIEVE VAARDIGHEID VAN AFASIEPATIËNTEN NA KLINISCHE REVALIDATIE AfasieNet Netwerkdag 31.10.2014 Marieke Blom-Smink Inhoud predictie predictie afasie predictiemodel ontwikkeling

Nadere informatie

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes

R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h. RoNeRes R o t t e r d a m N e u r o r e h a b i l i t a t i o n R e s e a r c h RoNeRes Nieuwsbrief maart 2015 Inleiding In deze nieuwsbrief over het RoNeRes-consortium wordt verslag gedaan van het neurorevalidatieonderzoek

Nadere informatie

Workshop Spiegeltherapie in de praktijk

Workshop Spiegeltherapie in de praktijk Workshop Spiegeltherapie in de praktijk vrijdag 15 april 2011 Erasmus MC, Rotterdam a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a a

Nadere informatie

Traumatisch hersenletsel: Dr. Gerard M Ribbers Rijndam revalidatiecentrum & Erasmus MC Rotterdam

Traumatisch hersenletsel: Dr. Gerard M Ribbers Rijndam revalidatiecentrum & Erasmus MC Rotterdam Traumatisch hersenletsel: een chronische aandoening Dr. Gerard M Ribbers Rijndam revalidatiecentrum & Erasmus MC Rotterdam Phineas P Gage THL IS GEEN INCIDENT MAAR EEN CHRONISCHE AANDOENING de verborgen

Nadere informatie

25 jaar whiplash in Nederland

25 jaar whiplash in Nederland 25 jaar whiplash in Nederland Vanuit een fysiotherapeutisch perspectief Maarten Schmitt M.Sc 1 2 Fysiotherapeut & manueeltherapeut Hoofd van de Divisie Onderwijs Stichting Opleidingen Musculoskeletale

Nadere informatie

Voorspellers van Leerbaarheid en Herstel bij Cognitieve Revalidatie van Patiënten met Niet-aangeboren Hersenletsel

Voorspellers van Leerbaarheid en Herstel bij Cognitieve Revalidatie van Patiënten met Niet-aangeboren Hersenletsel Voorspellers van Leerbaarheid en Herstel bij Cognitieve Revalidatie van Patiënten met Niet-aangeboren Hersenletsel Een onderzoek naar de invloed van cognitieve stijl, ziekte-inzicht, motivatie, IQ, opleiding,

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/20183 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Rooden, Stephanie Maria van Title: Clinical patterns in Parkinson s disease Date:

Nadere informatie

Ademhalingsfunctie: tussen proefschrift en richtlijn? Karin Postma

Ademhalingsfunctie: tussen proefschrift en richtlijn? Karin Postma Ademhalingsfunctie: tussen proefschrift en richtlijn? Karin Postma fysiotherapeut en onderzoeker Rijndam revalidatie & Erasmus MC te Rotterdam tussen proefschrift en richtlijn? Promotor: Prof.dr. H.J.

Nadere informatie

Acknowledgement. Acknowledgement

Acknowledgement. Acknowledgement Acknowledgement Acknowledgement This study is part of TREND (Trauma RElated Neuronal Dysfunction), a Dutch Consortium that integrates research on epidemiology, assessment technology, pharmacotherapeutics,

Nadere informatie

Eindrapport van het Rotterdam Traumatisch Hersenletsel Onderzoek

Eindrapport van het Rotterdam Traumatisch Hersenletsel Onderzoek Eindrapport van het Rotterdam Traumatisch Hersenletsel Onderzoek Nieuwsbrief en eindrapportage van het Rotterdams Traumatisch Hersenletsel Onderzoek. Afdeling Revalidatie, Erasmus MC, Dr Molewaterplein

Nadere informatie

Spiegeltherapie. Martine Eckhardt, fysiotherapeut/bewegingswetenschapper Rijndam revalidatiecentrum

Spiegeltherapie. Martine Eckhardt, fysiotherapeut/bewegingswetenschapper Rijndam revalidatiecentrum Spiegeltherapie Martine Eckhardt, fysiotherapeut/bewegingswetenschapper Rijndam revalidatiecentrum Plasticiteit v.d. hersenen 7 jarig Turks meisje Op drie-jarige leeftijd oa taalgebieden verwijderd Tweetalig

Nadere informatie

Training van het geheugenzelfvertrouwen na een CVA*

Training van het geheugenzelfvertrouwen na een CVA* Training van het geheugenzelfvertrouwen na een CVA* Een RCT Laurien Aben, Majanka H. Heijenbrok-Kal, Rudolf W.H.M. Ponds, Jan J. van Busschbach en Gerard M. Ribbers Doel Onderzoeken of training van het

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Addendum A 173 Nederlandse samenvatting Het doel van het onderzoek beschreven in dit proefschrift was om de rol van twee belangrijke risicofactoren voor psychotische stoornissen te onderzoeken in de Ultra

Nadere informatie

ISOQOL-NL. Welkom. ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman

ISOQOL-NL. Welkom. ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman ISOQOL-NL Welkom ISOQOL NL bestuur Caroline Terwee Sandra Beurskens Jolanda de Vries Lotte Haverman PROGRAMMA 10:00 10:10 Welkom voorzitter ISOQOL-NL Caroline Terwee 10:10 10:20 Intro dagvoorzitter Sandra

Nadere informatie

FSHD trainingsonderzoek

FSHD trainingsonderzoek FSHD trainingsonderzoek FACTS-2-FSHD Nieuwsbrief Nr. 4 augustus 2011 Universitair Medisch Centrum St Radboud Afdeling Revalidatie Afdeling Neurologie Nijmeegs Kenniscentrum Chronische Vermoeidheid Drs.

Nadere informatie

CVA zorg, topsport voor ons allemaal. Dinsdag 11 april 2017

CVA zorg, topsport voor ons allemaal. Dinsdag 11 april 2017 CVA zorg, topsport voor ons allemaal Dinsdag 11 april 2017 CVA: focus op de onzichtbare gevolgen en gedrag Ingrid Brands, MD, PhD Revalidatiearts Blixembosch De impact Stroke: 78% has cognitive complaints

Nadere informatie

Samen Werken aan hetzelfde Prof. dr. Anne Visser-Meily

Samen Werken aan hetzelfde Prof. dr. Anne Visser-Meily Samen Werken aan hetzelfde Prof. dr. Anne Visser-Meily Revalidatiearts UMC Utrecht Hoofd Kenniscentrum Revalidatiegeneeskunde Utrecht > Samenwerking tussen De Hoogstraat Revalidatie en UMC Utrecht Hersencentrum

Nadere informatie

Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety

Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety Cognitive self-therapy A contribution to long-term treatment of depression and anxiety Uitgave in de RGOc-reeks, nummer 12 Copyright 2006 Peter C.A.M. den Boer, Groningen Cognitive self-therapy. A contribution

Nadere informatie

Jaarverslag 2013. Inhoudsopgave. 1. Oprichting van de stichting. 2. Bestuur. 3. Kernactiviteit en doelstellingen. 4.

Jaarverslag 2013. Inhoudsopgave. 1. Oprichting van de stichting. 2. Bestuur. 3. Kernactiviteit en doelstellingen. 4. Jaarverslag 2013 Inhoudsopgave 1. Oprichting van de stichting 2. Bestuur 3. Kernactiviteit en doelstellingen 4. Activiteiten 2013 5. Financieel jaaroverzicht 2013 6. Doelstellingen 2014 7. Begroting 2014

Nadere informatie

PUBLICATIES. Wassenaar MJ, Biermasz NR, van Duinen N, van der Klaauw AA, Pereira AM, Roelfsema F,

PUBLICATIES. Wassenaar MJ, Biermasz NR, van Duinen N, van der Klaauw AA, Pereira AM, Roelfsema F, CURRICULUM VITAE Monica Johanna Elisabeth Wassenaar werd geboren op 24 december 1980 te Rotterdam. Als plattelandsmeisje groeide zij op in Strijen en volgde de middelbare school C.S.G. Willem van Oranje

Nadere informatie

Niet-aangeboren hersenaandoeningen

Niet-aangeboren hersenaandoeningen Niet-aangeboren hersenaandoeningen Prof. dr. Gerard M. Ribbers Niet-aangeboren hersenaandoeningen Hersenletsel ontstaan ten gevolge van welke oorzaak dan ook, anders dan rond of vanwege de geboorte, leidend

Nadere informatie

Snel in Beweging Ontwikkeling en implementatie van de zelf-oefengids

Snel in Beweging Ontwikkeling en implementatie van de zelf-oefengids Snel in Beweging Ontwikkeling en implementatie van de zelf-oefengids Deborah Zinger MSc, fysiotherapeut UMC Utrecht Identificeer probleem/ hulpvraag patiënt Formuleer klinisch relevante vraag ZSU Maak

Nadere informatie

Inleiding Methodologie Master MBRT Hogeschool INHOLLAND 27 november Prof.dr. Rob A.B. Oostendorp

Inleiding Methodologie Master MBRT Hogeschool INHOLLAND 27 november Prof.dr. Rob A.B. Oostendorp Inleiding Methodologie Master Hogeschool INHOLLAND 27 november 2003 Prof.dr. Rob A.B. Oostendorp WAT GAAN WE DOEN? Inleiding op Evidence-based Practice (EBP) Diagnostisch onderzoek onderzoek Interventieonderzoek

Nadere informatie

Circuittraining Een nieuwe groepstraining met een functioneel karakter

Circuittraining Een nieuwe groepstraining met een functioneel karakter Circuittraining Een nieuwe groepstraining met een functioneel karakter Drs. Lotte Wevers Dr. Ingrid van de Port Prof. Dr. Eline Lindeman Prof. Dr. Gert Kwakkel Kenniscentrum De Hoogstraat, Utrecht Overzicht

Nadere informatie

Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging. De CENTER-TBI studie

Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging. De CENTER-TBI studie Informatieblad voor deelnemers gedurende opvolging De CENTER-TBI studie Tijdens de acute fase na uw ongeval, heeft u deelgenomen aan een multicenter onderzoek, gefinancierd door de Europese unie (The Collaborative

Nadere informatie

Ervaringsdeskundigheid binnen de Nederlandse dwarslaesierevalidatie: een exploratieve studie

Ervaringsdeskundigheid binnen de Nederlandse dwarslaesierevalidatie: een exploratieve studie Ervaringsdeskundigheid binnen de Nederlandse dwarslaesierevalidatie: een exploratieve studie Elsemieke Visse 1,2, MSc J. Tommel, C.M.C. van Leeuwen, F. Penninx, A. Riedstra, E. Vollbracht, J. Stolwijk,

Nadere informatie

Clinimetrics and functional outcome one year after traumatic brain injury

Clinimetrics and functional outcome one year after traumatic brain injury Clinimetrics and functional outcome one year after traumatic brain injury Bianca van Baalen ISBN: 978-90-8891-073-9 Drawing cover: Tom Franken Design / Layout: FraaieDingen, Bergen op Zoom, The Netherlands

Nadere informatie

Uitgebreide toelichting van het meetinstrument. Stroke-Specific Quality of Life scale (SSQOL)

Uitgebreide toelichting van het meetinstrument. Stroke-Specific Quality of Life scale (SSQOL) Uitgebreide toelichting van het meetinstrument Stroke-Specific Quality of Life scale (SSQOL) 25 april 2016 Review: Eveline van Engelen Invoer: Marsha Bokhorst 1 Algemene gegevens Het meetinstrument heeft

Nadere informatie

e-exercise bij knie en heup artrose

e-exercise bij knie en heup artrose e-exercise bij knie en heup artrose Ontwikkeling, evaluatie en implementatie Corelien Kloek (TiU, NIVEL, UMCU, HU) Daniël Bossen (HvA), Joost Dekker (VUmc), Dinny de Bakker (TiU, NIVEL), Cindy Veenhof

Nadere informatie

Vormen van digitale spelen in fysieke revalidatietherapie. Niels Quinten, Karin Coninx, Steven Malliet

Vormen van digitale spelen in fysieke revalidatietherapie. Niels Quinten, Karin Coninx, Steven Malliet Vormen van digitale spelen in fysieke revalidatietherapie Niels Quinten, Karin Coninx, Steven Malliet Introductie Revalidatietherapie Digitale spelen Revalidatietherapie Digitale spelen Fysieke revalidatietherapie

Nadere informatie

Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving. 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care

Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving. 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care 3rd Amsterdam Symposium on Palliative Care Palliative care in an aging society Palliatieve zorg in een ouder wordende samenleving Dinsdag 8 oktober 2013 Auditorium Vrije Universiteit Amsterdam Palliative

Nadere informatie

Onderzoek naar werkzaamheid schematherapie bij borderline persoonlijkheidsstoornis en alcoholafhankelijkheid

Onderzoek naar werkzaamheid schematherapie bij borderline persoonlijkheidsstoornis en alcoholafhankelijkheid Onderzoek naar werkzaamheid schematherapie bij borderline persoonlijkheidsstoornis en alcoholafhankelijkheid presentatie ESPRi Symposium 26-11-2015 Michiel Boog, klinisch psycholoog, psychotherapeut Titel:

Nadere informatie

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening.

waardoor een beroerte kan worden gezien als een chronische aandoening. amenvatting Elk jaar krijgen in Nederland zo n 45.000 mensen een beroerte, ook wel CVA (Cerebro Vasculair Accident) genoemd. Ongeveer 60% van hen keert na opname in het ziekenhuis of revalidatiecentrum

Nadere informatie

Positieve, Negatieve en Depressieve Subklinische Psychotische Symptomen en het Effect van Stress en Sekse op deze Subklinische Psychotische Symptomen

Positieve, Negatieve en Depressieve Subklinische Psychotische Symptomen en het Effect van Stress en Sekse op deze Subklinische Psychotische Symptomen Positieve, Negatieve en Depressieve Subklinische Psychotische Symptomen en het Effect van Stress en Sekse op deze Subklinische Psychotische Symptomen Positive, Negative and Depressive Subclinical Psychotic

Nadere informatie

Verworven taalstoornissen

Verworven taalstoornissen Verworven taalstoornissen Verworven taalstoornissen Handboek Stem, Spraak en Taalpathologie 19 Houten 2014 Ó 2014 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media Alle rechten voorbehouden. Niets

Nadere informatie

Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie. Universiteit Maastricht (Prof. Dr. R.

Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie. Universiteit Maastricht (Prof. Dr. R. Lopende onderzoeks- en innovatieprojecten (maart 2015) Revant- onderzoek (Revant heeft regiefunctie) Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie Fatigo

Nadere informatie

Restore4Stroke, van onderzoek(sprogramma) tot implementatie(project)

Restore4Stroke, van onderzoek(sprogramma) tot implementatie(project) Restore4Stroke, van onderzoek(sprogramma) tot implementatie(project) Marloes van Mierlo 1, Caroline van Heugten 2, Sander Geurts 3, Anne Visser-Meily 4 Namens het Restore4Stroke Consortium, in alfabetische

Nadere informatie

Het meetinstrument heeft betrekking op de volgende categorieën Lichaamsregio Onderste extrimiteiten

Het meetinstrument heeft betrekking op de volgende categorieën Lichaamsregio Onderste extrimiteiten Uitgebreide toelichting van het meetinstrument Emory Functional Ambulation Profile (E-FAP) 22 juni 2011 Review: 1) Britta Klingen Tanja Schmitz Julia Wagner 2) Sandra Joeris Invoer: Marsha Bokhorst 1 Algemene

Nadere informatie

EBM. Domein arts. Overwegingen bij domein arts

EBM. Domein arts. Overwegingen bij domein arts EBM Wetenschappelijke uitkomsten uit klinisch relevant prognostisch, diagnostisch en therapeutisch onderzoek. Kennis, ervaring, persoonlijke waarden en verwachtingen van de dokter zelf. De individuele

Nadere informatie

Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie. Universiteit Maastricht (Prof. Dr. R.

Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie. Universiteit Maastricht (Prof. Dr. R. Lopende onderzoeks- en innovatieprojecten (juli 2015) Revant- onderzoek (Revant heeft regiefunctie) Naam Onderzoeker Revant Samenwerkingspartner Korte omschrijving (+link) Volwassenrevalidatie Fatigo II

Nadere informatie

FRENCHAY APHASIA SCREENING TEST (FAST)

FRENCHAY APHASIA SCREENING TEST (FAST) FRENCHAY APHASIA SCREENING TEST (FAST) Enderby P, Crow E (1996) Frenchay Aphasia Screening Test: validity and comparability. Disability and Rehabilitation 18 (5): 238-240. Afkorting Auteur Thema FAST Enderby

Nadere informatie

PACT Partner interview

PACT Partner interview PACT Partner interview Inleiding In de periode 2012-2014 werd het implementatie project ImPACT uitgevoerd. In dit project is de Partners van Afasiepatiënten Conversatie Training (PACT) geïntroduceerd in

Nadere informatie

Determinants of disability and functional capacity in patients with chronic low back pain Schiphorst Preuper, Henrica

Determinants of disability and functional capacity in patients with chronic low back pain Schiphorst Preuper, Henrica University of Groningen Determinants of disability and functional capacity in patients with chronic low back pain Schiphorst Preuper, Henrica IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's

Nadere informatie

CoRPS. 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies

CoRPS. 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies Center of Research on Psychology in Somatic diseases Lonneke van de Poll Franse, Integraal Kankercentrum

Nadere informatie

Hartpatiënten Stoppen met Roken De invloed van eigen effectiviteit, actieplannen en coping plannen op het stoppen met roken

Hartpatiënten Stoppen met Roken De invloed van eigen effectiviteit, actieplannen en coping plannen op het stoppen met roken 1 Hartpatiënten Stoppen met Roken De invloed van eigen effectiviteit, actieplannen en coping plannen op het stoppen met roken Smoking Cessation in Cardiac Patients Esther Kers-Cappon Begeleiding door:

Nadere informatie

Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid

Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid Ergotherapeutische Energiemanagement interventies en de effecten op vermoeidheid Resultaten van een systematisch review en een toepassing voor de praktijk Lyan Blikman, MSc. Bewegingswetenschapper PhD

Nadere informatie

Onderzoek naar voorschrijven door Verpleegkundig Specialisten. Anneke Francke, mede namens Marieke Kroezen (NIVEL) 19 juni 2014

Onderzoek naar voorschrijven door Verpleegkundig Specialisten. Anneke Francke, mede namens Marieke Kroezen (NIVEL) 19 juni 2014 Onderzoek naar voorschrijven door Verpleegkundig Specialisten Anneke Francke, mede namens Marieke Kroezen (NIVEL) 19 juni 2014 In de praktijk horen we niet alleen dat de kwaliteit van het voorschrijven

Nadere informatie

Fysieke Activiteit bij 50-plussers. The Relationship between Self-efficacy, Intrinsic Motivation and. Physical Activity among Adults Aged over 50

Fysieke Activiteit bij 50-plussers. The Relationship between Self-efficacy, Intrinsic Motivation and. Physical Activity among Adults Aged over 50 De relatie tussen eigen-effectiviteit 1 De Relatie tussen Eigen-effectiviteit, Intrinsieke Motivatie en Fysieke Activiteit bij 50-plussers The Relationship between Self-efficacy, Intrinsic Motivation and

Nadere informatie

Begeleiding van psychische klachten bij revalidatie. dr. Bianca Buijck Coördinator Rotterdam Stroke Service 17 maart 2015

Begeleiding van psychische klachten bij revalidatie. dr. Bianca Buijck Coördinator Rotterdam Stroke Service 17 maart 2015 Begeleiding van psychische klachten bij revalidatie dr. Bianca Buijck Coördinator Rotterdam Stroke Service 17 maart 2015 Even voorstellen Psychische klachten: neuropsychiatrische symptomen (NPS) De laatste

Nadere informatie

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA

Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Het meten van de kwaliteit van leven bij kinderen met JIA Measuring quality of life in children with JIA Masterthese Klinische Psychologie Onderzoeksverslag Marlot Schuurman 1642138 mei 2011 Afdeling Psychologie

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Hoe meet je kwaliteitsverbetering? En hoe kan je dat in je eigen regio doen?

Hoe meet je kwaliteitsverbetering? En hoe kan je dat in je eigen regio doen? Hoe meet je kwaliteitsverbetering? En hoe kan je dat in je eigen regio doen? VRAAGSTELLING: HOE KUNNEN WE FUNCTIEVERLIES TIJDENS & NA ACUTE ZIEKENHUISOPNAME VERMINDEREN? HOE MEET JE EFFECT? Complexe interventies

Nadere informatie

In antwoord op uw schrijven

In antwoord op uw schrijven 188 Stem-, Spraak- en Taalpathologie VISCH-BRINK & WIELAERT 32.8310/03/1305-188 Vol. 13, 2005, No. 3, pp. 188-193 Nijmegen University Press In antwoord op uw schrijven Evy Visch-Brink 1, Sandra Wielaert

Nadere informatie

Bent u gemotiveerd? L.E.J. Gerretsen Studentnummer: Eerste begeleider: prof. dr. L. Lechner Tweede begeleider: Dr. A.

Bent u gemotiveerd? L.E.J. Gerretsen Studentnummer: Eerste begeleider: prof. dr. L. Lechner Tweede begeleider: Dr. A. Bent u gemotiveerd? Een Experimenteel Onderzoek naar de Invloed van een op het Transtheoretisch Model Gebaseerde Interventie op de Compliance bij de Fysiotherapeutische Behandeling van Psychiatrische Patiënten

Nadere informatie

Bijlagen J. Wiersma et al., Neem de regie over je depressie, DOI / , 2015 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media

Bijlagen J. Wiersma et al., Neem de regie over je depressie, DOI / , 2015 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media Bijlagen J. Wiersma et al., Neem de regie over je depressie, DOI 10.1007/978-90-368-1003-6, 2015 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media 50 neem de regie over je depressie Bijlage 1 Beloopstabel

Nadere informatie

Heeft Transcraniële Direct Current Stimulatie (tdcs) een toegevoegd effect op de afasie behandeling in de sub-acute fase?

Heeft Transcraniële Direct Current Stimulatie (tdcs) een toegevoegd effect op de afasie behandeling in de sub-acute fase? Heeft Transcraniële Direct Current Stimulatie (tdcs) een toegevoegd effect op de afasie behandeling in de sub-acute fase? Kerstin Spielmann dr. W.M.E. van de Sandt-Koenderman Prof. Dr. G.M. Ribbers R o

Nadere informatie

De indeling van de sector Gezondheidszorg

De indeling van de sector Gezondheidszorg De indeling van de sector Gezondheidszorg Elke sector is opgedeeld in vijf tot acht subsectoren. Deze sector is ingedeeld in zeven subsectoren: 1 Geneeskunde 2 Verlos- en verpleegkunde 3 Tandheelkunde

Nadere informatie

Het verband tussen alledaagse stress en negatief affect bij mensen met een depressie en de rol van zelfwaardering daarbij

Het verband tussen alledaagse stress en negatief affect bij mensen met een depressie en de rol van zelfwaardering daarbij Het verband tussen alledaagse stress en negatief affect bij mensen met een depressie en de rol van zelfwaardering daarbij Een vergelijking van een depressieve en een niet-depressieve groep met Experience-Sampling-Method

Nadere informatie

De beantwoordbare vraag (PICO)

De beantwoordbare vraag (PICO) 4. Interpretatie effect (relevantie) 5. Toepassen in de praktijk De beantwoordbare vraag (PICO) Welke patiënten? P Welke interventie? Welk alternatief (comparison)? Welke uitkomst (outcome)? I C O P I

Nadere informatie

Wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit van acupunctuur

Wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit van acupunctuur Wetenschappelijk onderzoek naar de effectiviteit van acupunctuur Ineke van den Berg MSc Klinische Epidemiologie Acupuncturiste, Fysiotherapeute Erasmus Universitair MC, Rotterdam Rotary september 2009

Nadere informatie

Klinimetrie Implementatie van een Klinimetrische-CoreSet binnen de werksetting

Klinimetrie Implementatie van een Klinimetrische-CoreSet binnen de werksetting Klinimetrie Implementatie van een Klinimetrische-CoreSet binnen de werksetting Ruud Reijmers Fysiotherapeut Jeroen Bosch Ziekenhuis Disclosure belangen spreker (Potentiële) Belangenverstrengeling: Geen

Nadere informatie

VAN KLINISCHE ONZEKERHEID NAAR EEN ZOEKSTRATEGIE

VAN KLINISCHE ONZEKERHEID NAAR EEN ZOEKSTRATEGIE VAN KLINISCHE ONZEKERHEID NAAR EEN ZOEKSTRATEGIE Drs. Willemke Stilma Docent verpleegkunde HvA Mede met dank aan dr. Anne Eskes 1 INHOUD 5 stappen EBP Formuleren van een klinische vraagstelling PICO Zoekstrategie

Nadere informatie

NEUROLOGISCHE MUZIEKTHERAPIE BIJ SCHIZOFRENIE

NEUROLOGISCHE MUZIEKTHERAPIE BIJ SCHIZOFRENIE NEUROLOGISCHE MUZIEKTHERAPIE BIJ SCHIZOFRENIE Gerben Roefs Zuyd Hogeschool Master of Arts Therapies 19 juni 2015 Opbouw Presentatie VOLGT PROCES VAN WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK DOEN START MET EEN IDEE -

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting * Nederlandse samenvatting Samenvatting Dit proefschrift is gebaseerd op de FuPro-CVA studie (Prognose van functionele uitkomst op lange termijn bij patiënten met een cerebrovasculaire aandoening) die

Nadere informatie

CoRPS Kwaliteit van leven data verzamelen endelen met de PROFILES registratie: dikkedarmkanker als voorbeeld Center of Research on Psychology in Somatic diseases Dr. Floortje Mols - Tilburg University

Nadere informatie

Angst en de ziekte van Parkinson. te veel of te weinig controle. Annelien Duits Harriët Smeding. www.smedingneuropsychologie.nl

Angst en de ziekte van Parkinson. te veel of te weinig controle. Annelien Duits Harriët Smeding. www.smedingneuropsychologie.nl Angst en de ziekte van Parkinson te veel of te weinig controle Annelien Duits Harriët Smeding www.smedingneuropsychologie.nl Wat moet deze workshop brengen, zodat je zegt: dat was de moeite waard? Smeding

Nadere informatie

ZELFMANAGEMENTONDERSTEUNING IN DE CHRONISCHE ZORG COMPETENTIES BIJ (STUDENT)VERPLEEGKUNDIGEN

ZELFMANAGEMENTONDERSTEUNING IN DE CHRONISCHE ZORG COMPETENTIES BIJ (STUDENT)VERPLEEGKUNDIGEN ZELFMANAGEMENTONDERSTEUNING IN DE CHRONISCHE ZORG COMPETENTIES BIJ (STUDENT)VERPLEEGKUNDIGEN Veerle Duprez Prof. dr. Ann Van Hecke AANLEIDING Beroeps- & opleidingsprofiel Mensen met chronische aandoening

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

Transcraniële direct current stimulatie (tdcs) als behandeling voor afasie in de vroege fase na een CVA

Transcraniële direct current stimulatie (tdcs) als behandeling voor afasie in de vroege fase na een CVA Transcraniële direct current stimulatie (tdcs) als behandeling voor afasie in de vroege fase na een CVA Kerstin Spielmann W.M.E. van de Sandt-Koenderman M.H. Heijenbrok-Kal G.M. Ribbers R o t t e r d a

Nadere informatie

Onderzoek naar de oorzaak van (chronische) lage rugpijn

Onderzoek naar de oorzaak van (chronische) lage rugpijn Onderzoek naar de oorzaak van (chronische) lage rugpijn In de laatste 13 jaar is er veel onderzoek gedaan naar de oorzaak van lage rugpijn. Voornamelijk het veelvuldig voorkomen van lage rugpijn en het

Nadere informatie

Met het oog op participatie

Met het oog op participatie Met het oog op participatie Pascal Collard Ruth van Nispen Afd. oogheelkunde VUmc Aantal slechtzienden/blinden in NL 350000 300000 250000 2005 2020 Bron: H. Limburg (2007) 1 Revalidatie Weinig mogelijkheden

Nadere informatie

CURRICULUM VITAE LIST OF PUBLICATIONS

CURRICULUM VITAE LIST OF PUBLICATIONS CURRICULUM VITAE LIST OF PUBLICATIONS Curriculum Vitae Curriculum Vitae Barbara Wilhelmina Cornelia Zwirs werd geboren op 3 oktober 1977 in Alphen aan den Rijn. Daar behaalde zij in 1995 haar Gymnasiumdiploma

Nadere informatie

3 Soort/ Vorm van het meetinstrument

3 Soort/ Vorm van het meetinstrument Uitgebreide toelichting van het meetinstrument Awareness Questionnaire (AQ) Juni 2014 Review: 1) Béatrice Dijcks 2) J.B. Grondal Invoer: E.v. Engelen 1 Algemene gegevens Het meetinstrument heeft betrekking

Nadere informatie

ELANN. Voorste kruisbandreconstructie: state of the art. Vrijdag 9 december 2011. Euroborg, ABN Amro businesscorner te Groningen

ELANN. Voorste kruisbandreconstructie: state of the art. Vrijdag 9 december 2011. Euroborg, ABN Amro businesscorner te Groningen ELANN Voorste kruisbandreconstructie: state of the art Vrijdag 9 december 2011 Euroborg, ABN Amro businesscorner te Groningen Inleiding Voorste kruisbandreconstructie: state of the art Dit congres heeft

Nadere informatie

Adherence aan HWO en meer bewegen

Adherence aan HWO en meer bewegen Adherence aan HWO en meer bewegen Een experimenteel onderzoek naar de effecten van het motivationele stadium van patiënten en de adherence aan huiswerkoefeningen (HWO) bij fysiotherapie en het meer bewegen.

Nadere informatie

University of Groningen. On physical functioning after pediatric burns Disseldorp, Laurien Maria

University of Groningen. On physical functioning after pediatric burns Disseldorp, Laurien Maria University of Groningen On physical functioning after pediatric burns Disseldorp, Laurien Maria IMPORTANT NOTE: You are advised to consult the publisher's version (publisher's PDF) if you wish to cite

Nadere informatie

Multidimensional Fatigue Inventory

Multidimensional Fatigue Inventory Multidimensional Fatigue Inventory (MFI) Smets E.M.A., Garssen B., Bonke B., Dehaes J.C.J.M. (1995) The Multidimensional Fatigue Inventory (MFI) Psychometric properties of an instrument to asses fatigue.

Nadere informatie

Recovery of gait after stroke

Recovery of gait after stroke Recovery of gait after stroke Boudewijn Kollen Cover image: S. Zanen Cover design: P.W. Gelderman Revised edition ISBN: 90 393 41 788 Printed by Ponsen & Looijen bv, Wageningen, The Netherlands 2006 ii

Nadere informatie

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014 Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Doelstelling Nurses on the Move Bijdragen aan verbetering kwaliteit van zorg in verpleeg- en

Nadere informatie

RICHTLIJN ONCOLOGISCHE REVALIDATIE: TOEPASSING EN UITKOMSTEN 1. Richtlijn Oncologische Revalidatie: Toepassing en Uitkomsten op Vermoeidheid,

RICHTLIJN ONCOLOGISCHE REVALIDATIE: TOEPASSING EN UITKOMSTEN 1. Richtlijn Oncologische Revalidatie: Toepassing en Uitkomsten op Vermoeidheid, RICHTLIJN ONCOLOGISCHE REVALIDATIE: TOEPASSING EN UITKOMSTEN 1 Richtlijn Oncologische Revalidatie: Toepassing en Uitkomsten op Vermoeidheid, Depressieve Klachten en Kwaliteit van Leven voor en na Oncologische

Nadere informatie

Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing

Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing Quality of Life and Depressive Symptoms of People with Multiple Sclerosis:

Nadere informatie

Function Focused Care in het ziekenhuis Ontwikkeling en eerste ervaringen pilot

Function Focused Care in het ziekenhuis Ontwikkeling en eerste ervaringen pilot Function Focused Care in het ziekenhuis Ontwikkeling en eerste ervaringen pilot Carolien Verstraten RN MSc Janneke M. de Man-van Ginkel RN PhD, Silke Metzelthin PhD, Marieke Schuurmans RN PhD & Basic Care

Nadere informatie

Uitnodiging. 2e Symposium neuropsychologie Nieuwe SVT s in de klinische praktijk. Wanneer vrijdag 3 juni 2016 Waar Pieter van Foreestzaal (015)

Uitnodiging. 2e Symposium neuropsychologie Nieuwe SVT s in de klinische praktijk. Wanneer vrijdag 3 juni 2016 Waar Pieter van Foreestzaal (015) 2e Symposium neuropsychologie Nieuwe SVT s in de klinische praktijk Locatie Alkmaar Wanneer vrijdag 3 juni 2016 Waar Pieter van Foreestzaal (015) Uitnodiging There s a method to his madness. Shakespeare

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch) Herstel van arm- en handvaardigheid, vroegtijdig na een beroerte: prognose en interventie

Samenvatting (Summary in Dutch) Herstel van arm- en handvaardigheid, vroegtijdig na een beroerte: prognose en interventie Samenvatting (Summary in Dutch) Herstel van arm- en handvaardigheid, vroegtijdig na een beroerte: prognose en interventie Samenvatting Een beroerte is een van de belangrijkste oorzaken van chronische invaliditeit

Nadere informatie

COACH methode EEN EVIDENCE BASED METHODE OM MENSEN MET BEWEGINGSARMOEDE TE STIMULEREN OM MEER TE BEWEGEN

COACH methode EEN EVIDENCE BASED METHODE OM MENSEN MET BEWEGINGSARMOEDE TE STIMULEREN OM MEER TE BEWEGEN COACH methode EEN EVIDENCE BASED METHODE OM MENSEN MET BEWEGINGSARMOEDE TE STIMULEREN OM MEER TE BEWEGEN - wetenschappelijke eindrapportage SAMENVATTING Dr. M.H.G. de Greef Interfacultair Centrum Bewegingswetenschappen,

Nadere informatie

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap.

Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Stop or Go? TerugvalprevenDe training bij het begeleid aiouwen van anddepressiva in de zwangerschap. Promovendi: Drs. Nina Molenaar, arts, Erasmus MC Marlies Brouwer, MSc, psycholoog, UU Projectleaders:

Nadere informatie

D v/h Noorden; 17 sept 2005

D v/h Noorden; 17 sept 2005 D v/h Noorden; 17 sept 2005 10 jaar Integrale Psychiatrie Wat heeft het ons gebracht? Dr Rogier Hoenders, psychiater, CIP, Lentis 1 2 Het beste van twee werelden 29 maart 2006 3 4 Integrative Medicine

Nadere informatie

Evaluatiestudie naar de Beweegprogramma s in Gezondheidscentrum. Gein, Determinanten van Beweeggedrag. Evaluation Study on Exercise Programs in

Evaluatiestudie naar de Beweegprogramma s in Gezondheidscentrum. Gein, Determinanten van Beweeggedrag. Evaluation Study on Exercise Programs in Evaluatiestudie naar de Beweegprogramma s in Gezondheidscentrum Gein, Determinanten van Beweeggedrag Evaluation Study on Exercise Programs in Healthcare Centre Gein, Determinants of Physical Activity Melie

Nadere informatie

Dit proefschrift presenteert de resultaten van het ALASCA onderzoek wat staat voor Activity and Life After Survival of a Cardiac Arrest.

Dit proefschrift presenteert de resultaten van het ALASCA onderzoek wat staat voor Activity and Life After Survival of a Cardiac Arrest. Samenvatting 152 Samenvatting Ieder jaar krijgen in Nederland 16.000 mensen een hartstilstand. Hoofdstuk 1 beschrijft de achtergrond van dit proefschrift. De kans om een hartstilstand te overleven is met

Nadere informatie

Chronische pijn als uitdaging: hedendaagse neurowetenschappelijke inzichten binnen de multidisciplinaire praktijk

Chronische pijn als uitdaging: hedendaagse neurowetenschappelijke inzichten binnen de multidisciplinaire praktijk TRANSCARE-pijn www.transcare.nl Transcare-pijn en de internationale onderzoeksgroep Pain in Motion organiseren een Symposium Chronische pijn als uitdaging: hedendaagse neurowetenschappelijke inzichten

Nadere informatie

Rouw bij mensen met het chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS)

Rouw bij mensen met het chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS) Rouw bij mensen met het chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS) Mourning in people with chronic fatigue syndrome (CFS) Masterthese Klinische Psychologie Onderzoeksverslag Lisanne Fischer S1816071 Mei 2012

Nadere informatie

Ontwikkelen van een Cochrane Systematic Review over interventies

Ontwikkelen van een Cochrane Systematic Review over interventies Ontwikkelen van een Cochrane Systematic Review over interventies 22 en 23 Maart 2016 Bestemd voor personen die in het kader van de Cochrane Collaboration een systematische review over interventies gaan

Nadere informatie

Revalidatie, Sport en Actieve leefstijl (ReSpAct)

Revalidatie, Sport en Actieve leefstijl (ReSpAct) Revalidatie, Sport en Actieve leefstijl (ReSpAct) Rolinde Alingh en Femke Hoekstra Landelijke bijeenkomst 19 juni 2015 Dr. Rienk Dekker Dr. Floor Hettinga Prof. dr. Cees van der Schans Prof. dr. Lucas

Nadere informatie

Gesprekstraining van partners van mensen met afasie

Gesprekstraining van partners van mensen met afasie B3 Spagaat in de praat Gesprekstraining van partners van mensen met afasie Sandra Wielaert, Mphil, logopedist Rijndam revalidatiecentrum PhD candidate, Universiteit van Manchester, UK Credits Financier:

Nadere informatie

Traumatisch Hersenletsel Inleiding (1)

Traumatisch Hersenletsel Inleiding (1) B1 Lange termijn effecten van traumatisch hersenletsel (potentiële) belangenverstrengeling De betrokken relaties bij dit project zijn: Erik Grauwmeijer Revalidatiearts, Rijndam Revalidatie Sponsoring of

Nadere informatie

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht

Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Mindfulness - de 8-weekse training in vogelvlucht Flip Kolthoff, psychiater Radboud Universitair Centrum voor Mindfulness, GGZ Noord-Holland-Noord Flip Kolthoff, VUmc, 20-01-2012 1 Inleiding Flip Kolthoff,

Nadere informatie

Effecten van goal setting bij volwassen revalidatiepatiënten

Effecten van goal setting bij volwassen revalidatiepatiënten Home no. 5 November 2015 Licht op oranje Eerdere edities Verenso.nl Effecten van goal setting bij volwassen revalidatiepatiënten Betekenis voor de geriatrische revalidatiezorg? Ewout B. Smit, aioto ouderengeneeskunde

Nadere informatie